Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 2046/10
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2012-01-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 3 pkt. 20 i art. 5
journal: Dz.U. 2006 nr 156 poz 1118
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 13 stycznia 2012 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Zofia Flasińska sędzia NSA Małgorzata Dałkowska - Szary sędzia del. WSA Jerzy Siegień /spr./ Protokolant Mariusz Szufnara po rozpoznaniu w dniu 13 stycznia 2012 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej [...] S.A. w Gdańsku od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 15 czerwca 2010 r. sygn. akt II SA/Ol 378/10 w sprawie ze skarg [...] S.A. w O. oraz [...] S.A. w G. na decyzję Wojewody Warmińsko Mazurskiego z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania o pozwoleniu na budowę oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 czerwca 2010 r. sprawy o sygn. akt II SA/Ol 378/10 oddalił skargi [...] S.A. w Olsztynie oraz [...] S.A. w Gdańsku na decyzję Wojewody Warmińsko-Mazurskiego z dnia [...] marca 2010 r. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na budowę.

Przedmiotowy wyrok został wydany w następujących okolicznościach sprawy.

Prezydent Miasta Olsztyna decyzją z dnia [...] kwietnia 2006 r. zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę dwutorowej linii elektroenergetycznej napowietrznej WN 110 kV i demontaż istniejącej linii jednotorowej WN 110 kV dla Koncernu Energetycznego [...] S.A. w Gdańsku.

Wnioskiem z dnia 16 lutego 2007 r. Warmińskie Przedsiębiorstwo Budowlane "[...]" Sp. z o.o., jako właściciel działki sąsiedniej, wystąpiło o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej powyższą decyzją, gdyż nie było stroną tego postępowania. Prezydent Miasta Olsztyna decyzją z dnia [...] kwietnia 2007 r. odmówił wznowienia postępowania, stwierdzając, że wnioskodawca nie był stroną przedmiotowego postępowania, w rozumieniu art. 28 k.p.a. W wyniku odwołania, Wojewoda Warmińsko-Mazurski decyzją z dnia [...] czerwca 2007 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Wyrokiem z dnia 26 września 2007 r., sygn. akt II SA/Ol 785/07, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uchylił powyższe decyzje.

Rozpoznając ponownie wniosek Prezydent Miasta Olsztyna decyzją z dnia 11 marca 2008 r. odmówił uchylenia własnej decyzji z dnia [...] kwietnia 2006 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenie na budowę linii elektroenergetycznej wskazując, że wnioskodawca nie jest stroną postępowania, w myśl art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118, z późn. zm.). Na skutek odwołania, Wojewoda Warmińsko-Mazurski decyzją z dnia [...] maja 2008 r. uchylił decyzję Prezydenta Miasta Olsztyna z dnia [...] marca 2008 r. oraz uchylił decyzję Prezydenta Miasta Olsztyna z dnia [...] kwietnia 2006 r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenie na budowę linii elektroenergetycznej w części dotyczącej zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielania pozwolenia na budowę linii na odcinku od bramki "Olsztyn I" do pierwszego projektowanego słupa i jednocześnie odmówił zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę przedmiotowej linii elektroenergetycznej na odcinku od bramki "Olsztyn I" do pierwszego projektowanego słupa. Organ drugiej instancji stwierdził, że wnioskodawca jest stroną w postępowaniu dotyczącym pozwolenia na budowę linii wysokiego napięcia, ponieważ jej przebieg zaprojektowano nad narożnikiem działki będącej własnością "[...]" Sp. z o.o. Z planu trasy linii wysokiego napięcia wynika bowiem, że w odniesieniu do 47 metrowego odcinka linii przebieg sieci zaprojektowano na długości około pięciu metrów nad działką wnioskodawcy. Podkreślił również, że projektowane nadwieszenie linii nad działką wnioskodawcy możliwe jest wyłącznie w przypadku dysponowania zgodą na taki przebieg linii, co musi mieć swoje odzwierciedlenie w oświadczeniu o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. [...] S.A. nie przedłożyła takiego oświadczenia i w związku z tym przebieg linii nad działką wnioskodawcy jest bezprawny.

Nadwieszenie linii wysokiego napięcia nad działką wnioskodawcy wprowadza ograniczenie w rozporządzaniu nieruchomością, co w ocenie organu drugiej instancji wynika z rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 6 lutego 2003 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy podczas wykonywania robót budowlanych (Dz.U. Nr 47, poz. 401). Zgodnie z tym rozporządzeniem, nie jest dopuszczalne sytuowanie stanowisk pracy, składowisk wyrobów i materiałów lub maszyn i urządzeń budowlanych bezpośrednio pod napowietrznymi liniami elektroenergetycznymi lub w odległości liczonej w poziomie od skrajnych przewodów, mniejszej niż 15 m dla linii o napięciu znamionowym od 30 kV lecz nieprzekraczającym 110 kV.

Skargę na powyższą decyzję złożyła [...] S.A. zarzucając jej naruszenie art. 138 § 1 pkt 2, art. 145 § 1 pkt 4, art. 149 § 2 i art. 28 k.p.a. poprzez oparcie rozstrzygnięcia na błędnych przesłankach polegających na bezpodstawnym uznaniu, że "[...]" Spółce z o.o. powinien być nadany status strony, pomimo niewystąpienia, w dniu podjęcia decyzji, nowych, nieznanych uprzednio organowi faktów i dowodów.

Wyrokiem z dnia 25 września 2008r., sygn. akt II SA/Ol 401/08, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uchylił decyzję Wojewody Warmińsko-Mazurskiego z dnia [...] maja 2008 r. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że stwierdzenie Wojewody, jakoby linię energetyczną zaplanowano nad działką nr [...], stanowiącą własność spółki "[...]" Spółce z o.o., nie ma odzwierciedlenia w materiale dowodowym. Nie wynika to z decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, jak też z załącznika do tej decyzji w postaci mapy. Nie potwierdza tego również decyzja Prezydenta Miasta Olsztyna z dnia [...] kwietnia 2006 r. zatwierdzająca projekt budowlany i zezwalająca na budowę dwutorowej linii napowietrznej wysokiego napięcia. Ze znajdujących się w aktach sprawy map wynika natomiast, że projektowana inwestycja była w pobliżu działki należącej do przedsiębiorstwa "[...]" Spółce z o.o., ale nie bezpośrednio nad nią. W wykazie działek przeznaczonych pod przedmiotową inwestycję nie figuruje działka nr [...], należąca do Spółki. Dodatkowo z opinii technicznej sporządzonej przez specjalistyczny podmiot z zakresu sieci i instalacji elektrycznych na zlecenie "[...]" Sp. z o.o. wynika, że w bezpośrednim sąsiedztwie działki nr [...] przebiega linia energetyczna dwutorowa oraz posadowiony jest słup elektroenergetyczny. Należy więc wykluczyć stanowisko, że linia taka przebiega nad nieruchomością Spółki. Wojewoda nieprawidłowo zatem przyjął, że dwutorowa linia energetyczna przechodzi na długości 5 metrów nad działką Spółki, co w konsekwencji doprowadziło organ do błędnego wniosku o obligatoryjnej potrzebie dysponowania przez [...] S.A. prawem do dysponowania nieruchomością "[...]" Sp. z o.o. Ponadto Sąd uznał za nieprawidłowe twierdzenie Wojewody, że powoływanie się na decyzję z dnia 14 kwietnia 2004 r. o środowiskowych uwarunkowaniach jest bezzasadne, bo decyzja ta dotyczy realizacji przedsięwzięcia przebiegającego po śladzie istniejącej linii w sytuacji, gdy zatwierdzony decyzją Prezydenta Miasta Olsztyna z dnia [...] kwietnia 2006 r. projekt budowlany obejmuje budowę linii po nowej trasie. Z punktu 2 decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...] kwietnia 2006 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę wynika bowiem, że szczególne warunki zabezpieczenia terenu budowy i prowadzenia robót budowlanych muszą spełniać wymagania i zastrzeżenia podane między innymi we wspomnianej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Z analizy obu decyzji i ich załączników wynika, że projektowana inwestycja z niewielkimi odstępstwami, miała przebiegać przede wszystkim po trasie starej linii energetycznej.

Wojewoda Warmińsko-Mazurski błędnie też wskazał, że nadwieszenie linii wysokiego napięcia nad działką Spółki narusza § 55 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy podczas wykonywania robót budowlanych, gdyż rozporządzenie to ma zastosowanie w czasie wykonywania robót budowlanych, zaś na działce "[...]" Sp. z o.o. nie toczą się żadne roboty budowlane.

Sąd, powołując się ponadto na art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego wskazał, że przed wydaniem zaskarżonej decyzji nie przeprowadzono postępowania wyjaśniającego, które odpowiedziałoby na pytanie, czy "[...]" Spółce z o.o. przysługiwał w toczącym się postępowaniu przymiot strony, jak też nie udzielono odpowiedzi na pytanie, czy teren będący własnością spółki znajdował się w obszarze oddziaływania przedmiotowej inwestycji.

Wyrokiem z dnia 19 listopada 2009 r., sygn. akt II OSK 1798/08, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Wojewody Warmińsko-Mazurskiego od wyroku WSA w Olsztynie z dnia 25 września 2008 r., sygn. akt II SA/Ol 401/08. W uzasadnieniu wyroku stwierdził m.in., że Sąd pierwszej instancji uwzględniając skargę na decyzję Wojewody z dnia 7 maja 2008 r. nie zanegował stanowiska organów, wedle którego "[...]" Sp. z o.o. miała status strony postępowania objętego wnioskiem o wznowienie. WSA nie zgodził się jedynie ze stanowiskiem Wojewody sprowadzającym się do konkluzji, że linia elektroenergetyczna zrealizowana na podstawie objętego wnioskiem o wznowienie postępowania pozwoleniem na budowę przebiega na odcinku 5 m nad działką Spółki. W tym zakresie WSA wskazał na dowody, które nie zostały ocenione przez organ odwoławczy, a które nie dawały podstaw do konkluzji, że wystąpiło nadwieszenie linii elektroenergetycznej nad działką wnioskodawcy.

Ponadto, Sąd nie podzielił również argumentacji Wojewody Warmińsko-Mazurskiego odnoszącej się do rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy podczas wykonywania robót budowlanych, z której organ odwoławczy wywiódł ograniczenie w rozporządzaniu nieruchomością przez "[...]" Sp. z o.o. NSA wskazał, że przepisy tegoż aktu prawnego odnoszą się do ograniczeń w użytkowaniu występującym tylko podczas wykonywania robót budowlanych. Tymczasem objęta postępowaniem linia elektroenergetyczna została już zrealizowana i żadne roboty budowlane w rejonie działki "[...]" Sp. z o.o. nie są prowadzone. Dlatego też powyższe rozporządzenie nie mogło mieć zastosowania w sprawie.

Wojewoda Warmińsko-Mazurski, po ponownym rozpoznaniu odwołania, decyzją z dnia [...] marca 2010 r., uchylił decyzję Prezydenta Miasta Olsztyna z dnia 11 marca 2008 r. oraz uchylił decyzję Prezydenta Miasta Olsztyna z dnia [...] kwietnia 2006 r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenie na budowę dwutorowej linii elektroenergetycznej napowietrznej WN 110 kV i demontaż jednotorowej WN 110 kV w części dotyczącej zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielania pozwolenia na budowę linii na odcinku od bramki "Olsztyn I" do pierwszego projektowanego słupa i jednocześnie odmówił zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę przedmiotowej linii elektroenergetycznej na odcinku od bramki "Olsztyn I" do pierwszego projektowanego słupa (przebieg linii na długości 47 metrów). W uzasadnieniu wskazał, że będąc związany ustaleniami Sądu przyjął, że linia dwutorowa WN 110 kV, na którą decyzją z dnia [...] kwietnia 2006 r. udzielono pozwolenia na budowę, nie przecina działki nr [...], lecz znajduje się w przybliżeniu do jej granic. Podniósł, że działalność "[...]" Sp. z o.o. obejmuje m.in. składowanie wyrobów i materiałów budowlanych, a plac wokół budynku Spółki, w tym także południowo-zachodni narożnik działki nr [...], przeznaczony jest na składowisko tychże wyrobów (przeładunek odbywa się za pomocą dźwigów). W sytuacji, gdy linia wysokiego napięcia została zaprojektowana i wykonana wzdłuż granicy z działką Spółki (w pasie o szerokości 15 m), to Spółka musiała ze względów bezpieczeństwa wyłączyć z użytkowania znaczną część swojej działki. Powyższe ograniczenie wynika bezpośrednio z § 55 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy podczas wykonywania robót budowlanych i powoduje, że w związku z ograniczeniem korzystania z własnej nieruchomości przez Spółkę (w pasie o szerokości 15 metrów), jest ona bezsprzecznie stroną w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę linii wysokiego napięcia. Konkludując organ wskazał, że brak udziału Spółki w postępowaniu, przy jednoczesnym naruszeniu przez organ pierwszej instancji art. 5 ust. 1 pkt 5 i 9 Prawa budowlanego musiało spowodować częściowe wyeliminowanie z obrotu prawnego przedmiotowych decyzji.

Skargi na powyższą decyzję Wojewody wniosły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie [...] S.A. oraz [...] S.A. w Gdańsku.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie stwierdził, że przedmiotem zaskarżenia w rozpatrywanej sprawie jest decyzja Wojewody Warmińsko-Mazurskiego z dnia [...] marca 2010 r. uchylająca decyzję Prezydenta Miasta Olsztyna z dnia 11 marca 2008 r. oraz decyzję tegoż organu z dnia [...] kwietnia 2006 r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenie na budowę dwutorowej linii elektroenergetycznej i jednocześnie odmawiająca w części zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę przedmiotowej linii. Legitymację do wniesienia skargi do Sądu miała wyłącznie [...] S.A. w Gdańsku, jako adresat wymienionych wyżej decyzji i strona przedmiotowego postępowania administracyjnego. Brak było natomiast legitymacji skargowej po stronie [...] S.A., bowiem Spółka ta nie była stroną postępowania administracyjnego, a jak wskazał jej pełnomocnik na rozprawie przed Sądem, była jedynie pełnomocnikiem inwestora ([...]) wyłącznie w postępowaniu administracyjnym, a skargę wniosła "co do zasady", co potwierdza też upoważnienie znajdujące się w aktach administracyjnych organu pierwszej instancji. W tym stanie rzeczy, w ocenie Sądu, nie można upatrywać po stronie [...] S.A. interesu prawnego wywodzonego jedynie z faktu bycia pełnomocnikiem inwestora, a wyłącznie interes faktyczny. Oznacza to, że Spółka ta nie posiada legitymacji czynnej do wniesienia skargi sądowoadministracyjnej i w konsekwencji jej skarga podlegała oddaleniu przez Sąd (art. 151 p.p.s.a.), jako wniesiona przez podmiot nieuprawniony.

Sąd pierwszej instancji podkreślił, że zgodnie z treścią art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu tego Sądu z dnia 25 września 2008 r., sygn. akt II SA/Ol 401/08, potwierdzone wyrokiem NSA z dnia 19 listopada 2009 r., sygn. akt II OSK 1798/08, wiążą w sprawie ten Sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie nie wystąpiła żadna z okoliczności uzasadniających odstąpienie od oceny prawnej wyrażonej w tych wyrokach.

W uzasadnieniu wyroku z dnia 25 września 2008 r., sygn. akt II SA/Ol 401/08 WSA w Olsztynie podniósł, że Wojewoda błędnie wskazał, iż nadwieszenie linii wysokiego napięcia nad działką "[...]" Sp. z o.o. narusza § 55 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy podczas wykonywania robót budowlanych, gdyż rozporządzenie to ma zastosowanie w czasie wykonywania robót budowlanych, zaś na działce Spółki nie toczą się żadne roboty budowlane. Powyższy pogląd prawny został zaakceptowany przez NSA, który stwierdził, że przepisy tegoż aktu prawnego odnoszą się do ograniczeń w użytkowaniu występującym tylko podczas wykonywania robót budowlanych. Tymczasem objęta postępowaniem linia elektroenergetyczna została już zrealizowana i żadne roboty budowlane w rejonie działki "[...]" Sp. z o.o. nie są prowadzone. Dlatego też powyższe rozporządzenie nie mogło mieć zastosowania w sprawie. W tej sytuacji Sąd zauważył, że całkowicie niezrozumiałym jest, jak słusznie zauważono w skardze, wywodzenie przez Wojewodę w decyzji z dnia [...] marca 2010 r. interesu prawnego dla "[...]" Sp. z o.o. m.in. w oparciu o powyższy akt prawny.

Powyższe uchybienie nie jest jednak podstawą do uchylenia zaskarżonej decyzji. Artykuł 28 ust. 2 Prawa budowlanego, mający zastosowanie w niniejszej sprawie i będący lex specjalis do art. 28 k.p.a. określa, że stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Znajdowanie się nieruchomości w sferze oddziaływania obiektu w rozumieniu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego należy rozumieć w ten sposób, że przez to oddziaływanie naruszone zostają konkretne normy prawa materialnego np. przepisy techniczno-budowlane czy też sanitarne, z których określony podmiot wywodzi swój interes prawny jako strona postępowania. Z kolei przepis art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego zawiera definicję legalną pojęcia "obszaru oddziaływania obiektu", przez który należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Wojewoda legitymację do bycia stroną przez "[...]" Sp. z o.o. upatruje w naruszeniu przez zrealizowaną inwestycję art. 5 ust. 1 pkt 5 i 9 Prawa budowlanego.

W orzecznictwie Sądu Najwyższego i Naczelnego Sądu Administracyjnego wielokrotnie wskazywano, że dla oceny, czy nie zostały naruszone uzasadnione interesy osób trzecich w rozumieniu art. 5 Prawa budowlanego, koniecznym jest ustalenie, czy wzniesienie danego obiektu budowlanego odpowiada normom Prawa budowlanego, warunkom techniczno - budowlanym i czy nie powoduje pogorszenia warunków sanitarnych oraz uciążliwości dla otoczenia. Przyjmuje się też, że ochrona uzasadnionych interesów osób trzecich obejmuje w szczególności: ochronę przed uciążliwościami powodowanymi przez hałas, wibracje, ochronę przed zanieczyszczeniem powietrza, wody lub gleby, ochronę przed zalewaniem, zapewnienie dostępu do drogi publicznej, ochronę przed pozbawieniem możliwości korzystania z nieruchomości, ale także zapewnienie bezpieczeństwa i ochrony zdrowia. Jak wynika z powyższego ochrona uzasadnionych interesów osób trzecich, o której mowa w art. 5 Prawa budowlanego, obejmuje m.in. ochronę przed pozbawieniem możliwości korzystania z własnej nieruchomości. To z kolei przesądza, że w sprawie należało uwzględnić wskazaną przez organ normę § 77 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz.U. z 2003 r. Nr 169, poz. 1650) stanowiącą, że niedopuszczalne jest składowanie materiałów bezpośrednio pod elektromagnetycznymi liniami napowietrznymi lub w odległości mniejszej niż 15 m od linii wysokiego napięcia powyżej 30 kV, licząc w poziomie od skrajnych przewodów. Powyższe prowadzi do wniosku, że skoro "[...]" Sp. z o.o., respektując treść powyższego przepisu, nie mogła na swojej działce ze względów bezpieczeństwa prowadzić działalności gospodarczej w pasie o szerokości ok. 15 m (z administracyjnych akt sprawy wynika, że linia wysokiego napięcia znajduje się w odległości 0,4 m od granicy działki), to posiada ona przymiot strony w postępowaniu dotyczącym wydania pozwolenia na budowę linii wysokiego napięcia. Tym samym nie można było uwzględnić zarzutu skargi wskazującego, że organ nie ocenił kwestii oddziaływania zrealizowanej inwestycji na nieruchomość spółki i nie podał nowych podstaw prawnych. To właśnie powołanie się przez Wojewodę, na treść art. 5 Prawo budowlanego nakazującego poszanowanie praw osób trzecich i zgodność projektu z przepisami BHP i w konsekwencji skonkretyzowanie naruszenia formy tej ochrony wynikającego z § 77 powyżej wskazanego rozporządzenia zdecydowało, że organ, aczkolwiek w sposób lakoniczny, zrealizował obowiązek wynikający z zawartych w wyroku WSA z dnia 25 września 2008 r., sygn. akt II SA/Ol 401/08, zaleceń polegających na zidentyfikowaniu przepisów odrębnych.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła [...] S.A. w Gdańsku zarzucając wyrokowi naruszenie przepisów:

1) prawa procesowego, a mianowicie art. 16 § 1 i 2, art. 28, art. 156 § 1 pkt 3, art. 138 § 1 pkt 2 i art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. w zw. z art. 170 i 171 p.p.s.a. polegające na:

* naruszeniu powagi rzeczy osądzonej wynikającym z wydania uprzednio w sprawie prawomocnego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 listopada 2009 r. sygn. akt II OSK 1798/08,

* oparciu zaskarżonego wyroku na błędnych przesłankach polegających na

bezpodstawnym uznaniu, że [...] Sp. z o.o. nie został nadany statusu

strony pomimo, że w takim charakterze podmiot ten brał udział w postępowaniu,

* braku w dniu wydania decyzji nowych, nieznanych uprzednio organowi faktów i

dowodów uzasadniających uchylenie zaskarżonej decyzji Prezydenta Miasta

Olsztyna.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej strona skarżąca podkreśliła, że w sporządzonym uzasadnieniu Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie jednoznacznie stwierdził, że nietrafne jest powoływanie się przez organ administracyjny na art. 55 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy podczas wykonywania robót budowlanych. Tymczasem wbrew stanowisku Sądu organ administracyjny ponownie uchylił decyzję Prezydenta Miasta Olsztyna opierając ją na tych samych co uprzednio podstawach, przy identycznej argumentacji i nie wskazując żadnych nowych podstaw prawnych uzasadniających takie rozstrzygnięcie.

Przepis art. 16 k.p.a. ustanawia ogólną zasadę trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych. Zgodnie z nią decyzje od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji są ostateczne. Uchylenie takiej decyzji, wobec jej ostatecznego rozstrzygnięcia w postępowaniu kasacyjnym przez Naczelny Sąd Administracyjny nie może mieć miejsca, jeżeli nie zachodzą nowe istotne okoliczności uprzednio nieznane przy rozstrzyganiu sprawy uzasadniające wznowienie postępowania. W przedmiotowej sprawie taka sytuacja w ocenie strony skarżącej nie zachodzi.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 p.p.s.a.), z urzędu natomiast bierze pod uwagę jedynie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania określone w art. 183 § 2 p.p.s.a., a zatem Naczelny Sąd Administracyjny był związany granicami skargi kasacyjnej.

Zgodnie z art. 174 p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Należy podkreślić, że nie wystarczy ograniczenie się tylko do przytoczenia przepisu stanowiącego podstawę skargi kasacyjnej, konieczne jest także sprecyzowanie do jakiego naruszenia przepisów prawa procesowego doszło i na czym ono polegało. Naruszenie przepisów postępowania stanowi podstawę do uwzględnienia skargi na decyzję, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy. O istotnym wpływie na wynik sprawy można mówić jedynie wtedy, gdy istnieje prawdopodobieństwo oddziaływania naruszeń prawa procesowego na treść ukształtowanego decyzją stosunku prawnego. Konieczne jest zatem wykazanie, że w wyniku naruszenia przepisów postępowania w sprawie zaistniała hipotetyczna możliwość odmiennego rozstrzygnięcia sprawy.

Skarga kasacyjna w rozpatrywanej sprawie nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Nie znajduje uzasadnienia zarzut naruszenia art. 16 § 1 i 2, art. 28, art. 156 § 1 pkt 3, art. 138 § 1 pkt 2 i art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. w zw. z art. 170 i 171 p.p.s.a. Błędne jest w szczególności powoływanie się w skardze kasacyjnej na naruszenie powagi rzeczy osądzonej w związku z art. 170 i 171 p.p.s.a. i uprzednio wydanym w rozpatrywanej sprawie wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 listopada 2009 r., sygn. akt II OSK 1798/08. Przepis art. 170 p.p.s.a. dotyczy prawomocności materialnej orzeczenia. Orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i Sąd, który je wydał lecz również sądy i inne organy państwa, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Istota mocy wiążącej prawomocnego orzeczenia sądu wyraża się w tym, że także inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach przewidzianych w ustawie także inne osoby, muszą brać pod uwagę fakt istnienia i treść prawomocnego orzeczenia sądu.

WSA w Olsztynie wyrokiem z dnia 25 września 2008 r., sygn. akt II SA/Ol 401/08 uchylił decyzję Wojewody Warmińskiego z dnia 7 maja 2008 r., a NSA wyrokiem z dnia 19 listopada 2009 r., sygn. akt II OSK 1798/08 oddalił skargę kasacyjną. Wojewoda Warmiński był zatem, w wyniku wydania przez Sąd pierwszej instancji wyroku uchylającego, zobowiązany do ponownego rozpoznania sprawy. Nie można zatem w tym przypadku mówić o naruszeniu powagi rzeczy osądzonej (res iudicata), przez którą rozumie się moc prawną orzeczenia co do istoty sprawy, wykluczającą ponowne rozstrzygniecie tej samej sprawy (art. 171 p.p.s.a.).

Naruszenia natomiast art. 170 p.p.s.a. nie powoduje sam fakt błędnego powołania się przez Wojewodę Warmińsko-Mazurskiego na § 55 rozporządzenia w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy podczas wykonywania robót budowlanych, w sytuacji prawidłowego wskazania również innych norm prawnych, które determinowały charakter "[...]" Sp. z o.o. jako strony w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę. Sąd pierwszej instancji wskazał, że ochrona uzasadnionych interesów osób trzecich, o której mowa w art. 5 Prawa budowlanego, obejmuje m.in. ochronę przed pozbawieniem możliwości korzystania z własnej nieruchomości. W sprawie miał zatem zastosowanie § 77 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy stanowiący, że niedopuszczalne jest składowanie materiałów bezpośrednio pod elektromagnetycznymi liniami napowietrznymi lub w odległości mniejszej, licząc w poziomie od skrajnych przewodów, niż 15 m od linii wysokiego napięcia powyżej 30 kV. Powyższe prowadzi do wniosku, że skoro Spółka, respektując treść powyższego przepisu, nie mogła na swojej działce ze względów bezpieczeństwa prowadzić działalności gospodarczej w pasie o szerokości ok. 15 m, to posiada ona przymiot strony w postępowaniu dotyczącym wydania pozwolenia na budowę linii wysokiego napięcia.

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że pojęcie "obszaru oddziaływania obiektu" materializuje się, gdy na podstawie konkretnych indywidualnych parametrów danej inwestycji, jej przedmiotu, konkretyzują się również odpowiednie normy wynikające z odrębnych przepisów, które będą wytyczać pewną strefę wobec projektowanego obiektu (por. wyrok NSA z dnia 15 kwietnia 2010 r., sygn. akt II OSK 666/09). Przy czym zachowanie minimalnych odległości dla danego rodzaju obiektów, przyjęte w przepisach określających warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane i ich usytuowanie, nie przesądza o tym, że oddziaływanie tych obiektów nie wykracza poza obszar nieruchomości inwestora, a więc nieruchomości sąsiadujące nie znajdują się w obszarze ich oddziaływania. W definicji "obszaru oddziaływania obiektu" zawartej w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego jest mowa o terenie wyznaczonym w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Do przepisów odrębnych, w rozumieniu art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego należą nie tylko przepisy warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, ale mogą to być także, jak ma to miejsce w rozpatrywanej sprawie, ogólne przepisy bezpieczeństwa i higieny pracy.

Mając powyższe na względzie, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.