Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 467/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2008-08-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6076 Sprawy objęte dekretem o gruntach warszawskich
Hasła tematyczne: Grunty warszawskie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 127 par. 3 w zw. z art. 144, art. 127 par. 3, art. 24 par. 1 pkt 5, art. 27 par. 1, art. 145 par. 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. b
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Wroczyński Sędziowie Sędzia WSA Joanna Skiba (spr.) Sędzia WSA Iwona Kosińska Protokolant Ewa Nieora po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 sierpnia 2008 r. sprawy ze skargi D. G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia odwołania od decyzji 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz D. G. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. postanowieniem z dnia [...] stycznia 2008 roku, nr [...], po ponownym rozpatrzeniu sprawy zakończonej postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] czerwca 2007 roku nr [...] o odmowie przywrócenia terminu do złożenia odwołania – utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie.

W uzasadnieniu Kolegium stwierdziło, iż przepis art. 59 § 1 i 2 kpa określa dwie przesłanki, których łączne spełnienie umożliwia przywrócenie terminu do dokonania określonej czynności. Są to: uprawdopodobnienie przez zainteresowanego, że uchybienie nastąpiło bez jego winy i wniesiono o przywrócenie terminu w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia wraz z dopełnieniem czynności, dla której określony był termin. Organ ustalił, że decyzja z dnia [...] sierpnia 2005 roku nr [...] została wysłana do pełnomocnika stron, doręczenie nastąpiło w trybie art. 44 kpa, termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 21 września 2005 roku, zaś strona wniosła odwołanie w dniu 1 grudnia 2005 roku. Wniosek o przywrócenie terminu wpłynął w dniu 13 stycznia 2006 roku.

Zdaniem Kolegium, skarżąca nie uprawdopodobniła, iż uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy . Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, której określony był termin, w niniejszej sprawie czynnością tą było wniesienie odwołania. Skarżąca tymczasem odwołanie wniosła w dniu 1 grudnia 2005 roku, bez jednoczesnego wniesienia prośby o przywrócenie terminu. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Kolegium uznało , że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania nie zasługuje na uwzględnienie.

W skardze na powyższe postanowienie D. G. wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia.

W uzasadnieniu skargi wskazała, iż nie można uznać, że decyzja z dnia [...] sierpnia 2005 roku została skutecznie doręczona pełnomocnikowi skarżącej. z informacji uzyskanych na poczcie wynika, że z przesyłką, w której znajdowała się decyzja z dnia [...] sierpnia 2005 roku był pewien problem , co winno budzić uzasadnione wątpliwości co do faktu jej skutecznego doręczenia. Doręczenie przewidziane w art. 44 kpa jest doręczeniem zastępczym, stwarzającym jedynie domniemanie doręczenia. Niezawiniony przez pełnomocnika skarżącej brak informacji o nadejściu przedmiotowych listów poleconych stanowi okoliczność obalająca domniemanie skutecznego doręczenia. Jednocześnie podniosła , że zaskarżone postanowienie zapadło z rażącym pogwałceniem przepisów dotyczących terminów rozpoznawania spraw w postępowaniu administracyjnym .

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Rozpoznając niniejszą sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. Nr 153, poz. 1269).

Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to między innymi, że sąd administracyjny nie musi w ocenie legalności zaskarżonej decyzji ograniczać się tylko do zarzutów sformułowanych w skardze, ale może wadliwości kontrolowanego aktu podnosić z urzędu (por. T. Woś - Postępowanie sądowo-administracyjne, Warszawa 1996 r., str. 224).

W niniejszej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. orzekało jako organ pierwszej instancji właściwy do rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.

Zgodnie z przepisem art. 127 § 3 k.p.a. w zw. z art. 144 kpa od postanowienia wydanego w pierwszej instancji przez samorządowe kolegium odwoławcze nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z postanowienia może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Zaskarżone postanowienie, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wydało po rozpoznaniu wniosku skarżącej o ponowne rozpoznanie sprawy, przy czym w składzie Kolegium, orzekającym wskutek złożenia przez skarżącą wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy znajdował się P. L., który był również członkiem składu Kolegium rozpoznającego niniejszą sprawę po raz pierwszy.

Przepisy procedury administracyjnej dotyczące wyłączenia od rozpoznania sprawy w postępowaniu odwoławczym pracownika (lub członka organu kolegialnego) wydającego decyzję w I instancji odgrywają istotną rolę i mają na celu zapewnienie stronom gwarancji obiektywizmu i bezstronności przy ponownym rozpoznaniu sprawy przez organ odwoławczy (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 7 marca 2005 roku, sygn. akt P 8/03, OTK-A 2005/3/20). Gwarancje te powinny być zapewnione w najwyższym możliwym do osiągnięcia stopniu także i stronom postępowania prowadzonego ponownie przez ten sam organ wskutek złożenia wniosku opartego na art. 127 § 3 k.p.a.

Instrumentem pozwalającym na zapewnienie stronom tego rodzaju gwarancji jest zawarte w art. 127 § 3 k.p.a. unormowanie, zgodnie z którym do wniosków o ponowne rozpatrzenie sprawy stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań.

Przepisy art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. i art. 27 § 1 k.p.a. wprowadzają zakaz udziału w ponownym rozpoznaniu sprawy, dokonywanym wskutek wniesienia odwołania, pracownika organu administracji (lub członka organu kolegialnego), który brał udział w wydaniu decyzji, od której wniesiono odwołanie. Zatem wniesienie odwołania uniemożliwia udział w zainicjowanym w ten sposób etapie postępowania administracyjnego pracownika organu administracji (lub członka organu kolegialnego), który uczestniczył w wydaniu decyzji w I instancji. Odpowiednie stosowanie przepisów o odwołaniu do wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy pozwala na przyjęcie, że na podstawie art. 127 § 3 k.p.a. w związku z art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. i art. 27 § 1 k.p.a. złożenie takiego wniosku uniemożliwia udział pracownika organu administracji (lub członka organu kolegialnego) w tej fazie postępowania, którą czynność ta zainicjowała. Chodzi bowiem o to, aby ta sama osoba nie orzekała ponownie w sprawie, w której już raz zajęła stanowisko. Takie stanowisko zostało wyrażone również przez Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 22 lutego 2007 roku II GPS 2/06, ONSA i WSA 2007/3/61.

Skoro zatem w składzie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. ponownie rozpoznającym niniejszą sprawę brała udział osoba, która wydawała w tej sprawie pierwsze postanowienie, to postępowanie prowadzące do wydania zaskarżonego postanowienia dotknięte było wadą w postaci naruszenia przepisów art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. w zw. z art. 27 § 1 k.p.a. i art. 127 § 3 k.p.a., stanowiącą podstawę wznowienia postępowania określoną w art. 145 § 1 pkt 3 k.p.a.

Naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania - zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uzasadnia uchylenie zaskarżonego postanowienia . Przy czym naruszenie to stanowi przesłankę uzasadniającą uchylenie postanowienia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny bez względu na to, czy miało ono, czy też nie miało wpływu na wynik sprawy.

Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) uchylił zaskarżone postanowienie .

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Sąd zważył przy tym, iż w świetle powyższych ustaleń rozstrzyganie o zasadności postanowienia wydanego przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. w dniu [...] stycznia 2008 roku byłoby przedwczesne, albowiem to Kolegium, uwzględniając wyłączenie od ponownego rozpoznania sprawy członków składu, który wydał postanowienie z dnia [...] czerwca 2006 roku, musi najpierw ponownie rozpatrzyć w trybie art. 127 § 3 k.p.a. niniejszą sprawę i w tym celu przeprowadzić postępowanie administracyjne w sposób zgodny z przepisami ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 roku, Nr 98, poz. 1071 ze zm.), a następnie dokonać oceny czy w świetle poczynionych ustaleń zachodzą podstawy do odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.