Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 1426/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2020-03-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6133 Informacja o środowisku
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 12 ust. 1 pkt 1, ust. 2
journal: Dz.U. 2018 poz 1471
law: Ustawa z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Stanisław Śliwa Sędziowie WSA Elżbieta Mazur - Selwa WSA Maciej Kobak /spr./ Protokolant starszy sekretarz sądowy Sylwia Opioła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 marca 2020 r. sprawy ze skargi "A." sp. z o.o. w [....] na zarządzenie pokontrolne Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] października 2019 r. nr [...] -skargę oddala-


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi "A." Sp. z o.o. z siedzibą w [...] (dalej w skrócie: "skarżący"), jest zarządzenie pokontrolne [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w [...] (dalej w skrócie: "[...]WIOŚ") z dnia [...] października 2019 r. nr [...].

Kwestionowane zarządzenie pokontrolne zostało wydane w następującym stanie faktycznym.

Decyzją z dnia [...] maja 2010 r. nr [...] Prezydent Miasta [...] (dalej w skrócie: "Prezydent Miasta") udzielił skarżącemu pozwolenia zintegrowanego na prowadzenie instalacji do uboju drobiu o zdolności przetwarzania do 250 ton masy ubojowej na dobę, oraz instalacji pomocniczych, technologicznie powiązanych, położonych w R. przy ul. K. Powyższa decyzja została następnie zmieniona kolejnymi decyzjami Prezydenta Miasta z dnia [...] października 2014 r. nr [...], z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] oraz z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...].

W dniach od 8 sierpnia 2019 r. do 24 września 2019 r. pracownicy Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w [...] przeprowadzili kontrolę w zakładzie skarżącego, z której sporządzono protokół nr [...].

W dniu [...] października 2019 r. [...]WIOŚ działając na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska (t. j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1471 z późn. zm.) wydał zarządzenie pokontrolne nr [...], w którym zarządził:

1. Ustalić przyczyny przekroczeń dopuszczalnego równoważnego poziomu hałasu emitowanego do środowiska od zakładu przy ul. K. w R. w porze dziennej i w porze nocnej oraz przedstawić propozycję działań mających na celu ich wyeliminowanie, w terminie do dnia 4 listopada 2019 r.

2. Nie dopuszczać do naruszeń pozwolenia zintegrowanego w zakresie prowadzenia po godz. 22.00 prac w obiekcie B6 - Pomieszczenie pakowania i rozbioru.

3. Nie dopuszczać do naruszeń pozwolenia zintegrowanego w zakresie magazynowania produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego nieprzeznaczonych do spożycia przez ludzi w otwartych skrzynkach i kontenerze.

4. Nie dopuszczać do naruszeń pozwolenia zintegrowanego polegających na nieutrzymywaniu w czystości powierzchni komunikacyjnych i utwardzonych dróg wewnętrznych i natychmiast usuwać powstałe wycieki.

[...]WIOŚ określił termin realizacji pkt 2 – 4 zarządzenia pokontrolnego - od dnia doręczenia zarządzenia z poleceniem ciągłego przestrzegania. Ponadto organ wyznaczył termin przesłania pisemnej informacji o zakresie podjętych i zrealizowanych działań służących wyeliminowaniu wskazanych w zarządzeniu naruszeń do dnia 4 listopada 2019 r.

W uzasadnieniu zarządzenia pokontrolnego [...]WIOŚ podał, że przeprowadzone w dniu 8 sierpnia 2019 r. w porze nocy, kontrolne pomiary hałasu emitowanego do środowiska od zakładu przy ul. K. wykazały, że równoważny poziom hałasu przenikającego do środowiska, w dwóch referencyjnych punktach pomiarowych, oznaczonych jako pkt nr 2 i pkt nr 4 wyniósł odpowiednio 45,3 dB i 49,7 dB. Tym samym przekroczył w punkcie nr 2 o 0,3 dB, a w punkcie nr 4 o 4,7 dB poziom dopuszczalny określony w pozwoleniu zintegrowanym na poziomie 45 dB dla pory nocy.

Ponadto przeprowadzone w dniu 22 sierpnia 2019 r. w porze dnia, kontrolne pomiary hałasu emitowanego do środowiska od zakładu przy ul. K., w jednym referencyjnym punkcie pomiarowym oznaczonym jako pkt nr 2 wykazały, że równoważny poziom hałasu przenikającego do środowiska wyniósł 55,8 dB. Tym samym przekroczył o 0,8 dB poziom dopuszczalny określony w pozwoleniu zintegrowanym na poziomie 55 dB dla pory dnia.

Natomiast przeprowadzone w dniu 12 września 2019 r. w porze nocy, kontrolne pomiary hałasu emitowanego do środowiska od zakładu przy ul. K., w dwóch referencyjnych punktach pomiarowych wykazały, że równoważny poziom hałasu przenikającego do środowiska, w punkcie pomiarowym oznaczonym jako pkt nr 2 wyniósł 45,8 dB, zaś w punkcie pomiarowym oznaczonym jako pkt nr 4 wyniósł 50,3 dB. Tym samym przekroczył w pkt nr 2 o 0,8 dB, a w punkcie nr 4 o 5,3 dB poziom dopuszczalny określony w pozwoleniu zintegrowanym na poziomie 45 dB dla pory nocy.

[...]WIOŚ stwierdził, że przekroczenia powyższe świadczą o tym, że działania skarżącego podjęte w celu wyeliminowania przekroczenia dozwolonej emisji hałasu, podjęte po kontrolach przeprowadzonych w 2018 r. są niewystarczające.

Dalej [...]WIOŚ podał, że w dniach 5 lipca 2019 r. i 8 sierpnia 2019 r. prowadzone były w zakładzie po godz. 22:00 prace produkcyjne, wykonywane w obiekcie B6, co narusza warunki pozwolenia zintegrowanego, które w pkt IX. 4.2. "Źródła hałasu i rozkład ich czasu pracy w ciągu doby" określa czas pracy źródła kubaturowego "B6 - Pomieszczenie pakowania i rozbioru" wyłącznie w porze dziennej: 16h/dobę. [...]WIOŚ stwierdził, że przekazane przez skarżącego zastrzeżenia i uwagi do protokołu, dotyczące prowadzonego po godz. 22 uboju są niezasadne. Ograniczenie czasu pracy źródła B6 - pomieszczenie pakowania i rozbioru do pory dziennej (16h/dobę) potwierdził Prezydent Miasta pismem znak: [...] z dnia [...] lipca 2019 r., dokonującym interpretacji warunku IX.4.2. pozwolenia zintegrowanego określającego rozkład czasu pracy w ciągu doby kubaturowych źródeł hałasu.

Następnie [...]WIOŚ podał, że w dniu 12 września 2019 r. w porze nocy na terenie zakładu magazynowane były produkty uboczne pochodzenia zwierzęcego w otwartych skrzynkach oraz w otwartym kontenerze, co narusza warunki pozwolenia zintegrowanego na prowadzenie instalacji do uboju drobiu, które w pkt IX.5 ppkt 3 nakazuje szczelne zamykanie pojemników po ich napełnieniu. Zalecenia określone w punkcie XI. 1. Metody ochrony powietrza, wskazują by pojemniki służące do czasowego gromadzenia produktów ubocznych (łapki, łebki, niejadalne wnętrzności, zwierzęta padłe) pochodzenia zwierzęcego znajdowały się w pomieszczeniach wyposażonych w zamykane drzwi, aby do minimum ograniczyć wydostanie się uciążliwych zapachów.

Ponadto [...]WIOŚ podał, że w dniu 12 września 2019 r. na terenie zakładu znajdowały się zastoiska cieczy w występujących ubytkach asfaltu, co narusza warunki pozwolenia zintegrowanego, które w punkcie IX.5 ppkt 8 i 9 nakazuje utrzymywanie w czystości powierzchni komunikacyjnych i utwardzonych dróg wewnętrznych oraz natychmiastowe usuwanie wszelkich powstałych wycieków i eliminowanie przyczyn tych wycieków. [...]WIOŚ stwierdził, że przekazane przez skarżącego zastrzeżenia i uwagi do protokołu dotyczące stwierdzonych podczas kontroli w dniu 12 września 2019 r. zastoisk cieczy są niezasadne. Ustalenia kontroli, w tym dokumentacja fotograficzna jednoznacznie potwierdzają w tym dniu występowanie takich zastoisk cieczy w istniejących ubytkach asfaltu. Protokół oględzin z dnia 12 września 2019 r. podpisany został przez uczestniczącego w nich przedstawiciela skarżącego.

W ustawowym terminie skarżący wniósł skargę na powyższe zarządzenie pokontrolne, zaskarżając je w całości.

Skarżący zarzucił naruszenie:

1) art. 12 ust. 1 i 2 ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska poprzez przedwczesne wydanie zarządzenia pokontrolnego w zakresie obowiązku ustalenia przyczyn przekroczeń dopuszczalnego równoważnego poziomu hałasu emitowanego do środowiska, bez rozważenia potrzeby zastosowania innej metody pomiaru hałasu. Zarządzenie nie wskazuje przepisu prawa naruszonego przez skarżącego, którego konsekwencją jest wydane zarządzenia pokontrolne, uprawniające [...]WIOŚ do nałożenia na skarżącego obowiązku podjęcia działań technicznych i/lub organizacyjnych, celem ustalenia przyczyny przekroczeń poziomu emisji hałasu do środowiska do poziomu dopuszczalnego;

2) art. 12 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska w zw. z pkt IX.4.2., pkt III oraz pkt XII.2 ppkt 7 pozwolenia zintegrowanego, poprzez błędne uznanie, że w stwierdzonym stanie faktycznym i prawnym istnieją podstawy do wydania zarządzenia pokontrolnego nakładającego na skarżącego obowiązek niedopuszczania do naruszeń pozwolenia zintegrowanego w zakresie prowadzenia po godz. 22.00 prac w obiekcie B6;

3) art. 12 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska w zw. z pkt IX.5 ppkt 3, pozwolenia zintegrowanego, poprzez błędne uznanie, że skarżący nie przestrzega w/w warunku pozwolenia zintegrowanego;

4) art. 12 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska w zw. z pkt XII.2 ppkt 6 lit. q pozwolenia zintegrowanego, poprzez jego niezastosowanie. Organ zarzucił naruszenie warunków pkt IX.5 ppkt 8 i 9 pozwolenia zintegrowanego nakazując utrzymywanie w czystości powierzchni komunikacyjnych i usuwanie powstałych wycieków w sytuacji, gdy stwierdzone podczas kontroli, rzekome uchybienia za takie nie mogą być uznane. Mokra nawierzchnia placu i widoczne w ubytkach asfaltu niewielkie kałuże, były następstwem realizacji przez skarżącego obowiązków wynikających z pkt Xll.2 ppkt 6 lit. q, a nie jak przyjął organ naruszeniem pkt IX.5 ppkt 8 i 9 pozwolenia zintegrowanego;

5) art. 2 Konstytucji RP w zw. z art. 6, art. 7a § 1 i art. 8 k.p.a., polegające na przeprowadzeniu postępowania w sposób umniejszający zaufanie do władzy publicznej oraz z naruszeniem zasady demokratycznego państwa prawnego, przejawiające się wydaniem zaskarżonego zarządzenia pomimo braku ku temu podstaw, tak prawnych jak i faktycznych z pominięciem kluczowych, aczkolwiek niespójnych regulacji zawartych w pozwoleniu zintegrowanym.

Mając powyższe na uwadze skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego zarządzenia pokontrolnego w całości oraz o zasadzenie od [...]WIOŚ zwrotu kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że zarządzenie pokontrolne nie wskazuje konkretnego przepisu pozwolenia zintegrowanego, w oparciu o które [...]WIOŚ nałożył obowiązek ustalenia przyczyny przekroczenia dopuszczalnego równoważnego poziomu hałasu emitowanego do środowiska przy ul. K. w porze dziennej i w porze nocnej w tym propozycji przedstawienia działań mających na celu ich wyeliminowanie.

Skarżący podniósł również, że w trakcie pomiarów emisji hałasu wykonywanych w porze nocnej w dniu 12 września 2019 r. nie było możliwe wykazanie poziomu dla punktu kontrolnego numer 3, ponieważ różnica pomiędzy tłem pomiarowym, a zmierzonym poziomem hałasu nie przekraczała 3 dB. W takiej sytuacji mierzone źródło hałasu nie było możliwe do wyodrębnienia metodami pomiarowymi zastosowanymi przez [...]WIOŚ, natomiast zasięg hałasu w środowisku powinien być określony przy pomocy wyspecjalizowanych programów akustycznych, których działanie opiera się o metody obliczeniowe zalecane w dyrektywie 2002/49/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 25 czerwca 2002 r. - dla hałasu przemysłowego - Polska Norma zgodna z Europejską PN-ISO 9613-2:2002 Akustyka, Zmniejszanie propagacji dźwięku na otwartej przestrzeni, Ogólna metoda obliczeń.

Skarżący wskazał przy tym, że w przypadku każdego z pomiarów kontrolnych wykonanych przez [...]WIOŚ, zarówno w porze dnia jak i w porze nocy, czasokres pomiędzy pomiarem poziomu hałasu pochodzącego z zakładu a pomiarem tła akustycznego, tła mierzonego w tym samym punkcie (cieniu akustycznym budynku mieszkalnego przy ul. R.) dla wszystkich czterech punktów kontrolnych, wynosił niemal godzinę, co mogło mieć zasadniczy wpływ na stwierdzone przekroczenia poziomu dopuszczalnego hałasu w środowisku. Ponadto [...]WIOŚ przeprowadził pomiar tła akustycznego w cieniu akustycznym (punkcie zlokalizowanym przy budynku mieszkalnym przy ul. R.), który to punkt nie może być uznany za punkt pomiaru tła akustycznego jako porównywalnego dla każdego z czterech punktów kontrolnych. Błędne przyjęcie pomiaru tła akustycznego, zdaniem skarżącego mogło prowadzić do zafałszowania wyników w punktach pomiarowych.

Odnośnie zarzutu naruszenia pkt IX.4.2. pozwolenia zintegrowanego, który określa czas pracy źródła kubaturowego B6 - Pomieszczenia pakowania i rozbioru, wyłącznie na porę dzienną tj. 16 h/dobę, skarżący wskazał na niespójność pomiędzy zapisami decyzji udzielającej pozwolenia zintegrowanego z dnia [...] maja 2010 r. nr [...], a postanowieniami decyzji zmieniającej z dnia [...] maja 2015 r. nr [...], która to niezgodność zdaniem skarżącego, nie może stanowić o naruszeniu warunków pozwolenia zintegrowanego. Skarżący zwrócił przy tym uwagę, że kontrolujący organ miał wątpliwości co do zarzuconego ostatecznie naruszenia warunków pozwolenia zintegrowanego, skoro zwrócił się do Prezydenta Miasta o wyjaśnienie, czy praca linii technologicznych w halach B1, B2, B3, B4 i B6 w porze nocnej stanowi naruszenie warunków określonych w pozwoleniu zintegrowanym. Pomimo odpowiedzi Prezydenta Miasta, że pracę linii technologicznych w w/w halach reguluje pkt IX.4.2 decyzji z dnia [...] maja 2010 r. nr [...], [...]WIOŚ nie dokonał wykładni tego zapisu, również w powiązaniu z pozostałymi zapisami pozwolenia zintegrowanego.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia pozwolenia zintegrowanego w zakresie magazynowania produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego, skarżący wskazał, że była to sytuacja jednostkowa i incydentalna, z której nie można stawiać zarzutu braku przestrzegana warunków pozwolenia zintegrowanego.

Wreszcie skarżący wyjaśnił, że nie doszło do naruszenia warunków pkt IX.5 ppkt 8 i 9 pozwolenia zintegrowanego, nakazującego utrzymanie w czystości powierzchni komunikacyjnych i utwardzonych dróg wewnętrznych oraz natychmiastowe usuwanie wszelkich powstałych wycieków i eliminowanie przyczyn tych wycieków, albowiem wypełniając obowiązek wynikający z pkt IX.5 ppkt 8 i 9 pozwolenia zintegrowanego i postępując zgodnie z zaleceniami zawartymi w pkt Xll.2 ppkt 6 lit. q decyzji z dnia [...] maja 2015 r. nr [...], w celu utrzymania czystości placów i dróg wewnętrznych na terenie zakładu, miejsca załadunku i transportu produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego poddawane są codziennemu myciu i dezynfekcji. Po uporządkowaniu placu, powierzchnie komunikacyjne są spłukiwane wodą lub w razie potrzeby wodą z dodatkiem odpowiedniego środka dezynfekującego. Spłukiwana powierzchnia obsycha w zależności od warunków atmosferycznych, na które skarżący nie ma wpływu.

W odpowiedzi na skargę, [...]WIOŚ podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie rozważył, co następuje:

Skarga jest niezasadna i jako taka podlega oddaleniu – art. 151 P.p.s.a. Realizując swoją kompetencję Sąd dokonał kontroli zgodności z prawem zaskarżonego aktu, w wyniku której ostateczne konkluzje nie pozwalają na sformułowanie oceny negatywnej, skutkującej jego uchyleniem lub stwierdzeniem nieważności. Stan faktyczny sprawy ustalono prawidłowo. Również podstawa prawna kwestionowanego rozstrzygnięcia została zrekonstruowana prawidłowo,

a wywiedzione na jej podstawie skutki prawne są adekwatne do poczynionych ustaleń.

Przedmiotem skargi jest zarządzenie pokontrolne [...]WIOŚ z dnia [...] października 2019 r. nr [...]. Podstawę prawną jego wydania stanowi art. 12 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska (t. j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1471 z późn. zm.; dalej w skrócie: "ustawą").

W sprawie jest bezsporne, że w dniach 8 sierpnia - 22 września 2019 roku pracownicy [...]IOŚ w [...] przeprowadzili w zakładzie strony skarżącej kontrolę przestrzegania pozwolenia zintegrowanego na prowadzenie instalacji do uboju drobiu o zdolności przetwarzania do 250 ton masy ubojowej na dobę, oraz instalacji pomocniczych, technologicznie powiązanych, położonych w R. przy

ul. K. - decyzja Prezydent Miasta [...] z dnia [...] maja 2010 r.

nr [...] zmieniona kolejnymi decyzjami z dnia [...] października 2014 r. nr [...], z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] oraz z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...].

Normatywne umocowanie organu do przedmiotowego działania wyraża art. 1 ust. 1pkt b ustawy, który stanowi, że do zadań IOŚ należy między innymi, kontrola podmiotów korzystających ze środowiska w zakresie przestrzegania decyzji ustalających warunki korzystania ze środowiska – in casu, decyzji udzielających pozwolenia zintegrowanego. Pracownicy [...]WIOŚ w ramach prowadzonej kontroli byli uprawnieni do całodobowego wstępu na teren zakładu strony skarżącej oraz przeprowadzania niezbędnych pomiarów lub badań – art. 9 ust. 1a, ust. 1c, ust. 1d, ust. 2 pkt 1 lit. a i pkt 2 ustawy.

Z przeprowadzonej kontroli został sporządzony protokół kontroli z 24 września 2019 roku, którego strona skarżąca nie podpisała – art. 11 ustawy.

W konsekwencji w dniu [...] października 2019 roku [...]WIOŚ wydał zaskarżone zarządzenie pokontrolne nr [...]., którym zarządził:

1. Ustalić przyczyny przekroczeń dopuszczalnego równoważnego poziomu hałasu emitowanego do środowiska od zakładu przy ul. K. w R. w porze dziennej i w porze nocnej oraz przedstawić propozycję działań mających na celu ich wyeliminowanie, w terminie do dnia 4 listopada 2019 r.

2. Nie dopuszczać do naruszeń pozwolenia zintegrowanego w zakresie prowadzenia po godz. 22.00 prac w obiekcie B6 - Pomieszczenie pakowania i rozbioru.

3. Nie dopuszczać do naruszeń pozwolenia zintegrowanego w zakresie magazynowania produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego nieprzeznaczonych do spożycia przez ludzi w otwartych skrzynkach i kontenerze.

4. Nie dopuszczać do naruszeń pozwolenia zintegrowanego polegających na nieutrzymywaniu w czystości powierzchni komunikacyjnych i utwardzonych dróg wewnętrznych i natychmiast usuwać powstałe wycieki.

[...]WIOŚ określił termin realizacji pkt 2 – 4 zarządzenia pokontrolnego - od dnia doręczenia zarządzenia z poleceniem ciągłego przestrzegania. Ponadto organ wyznaczył termin przesłania pisemnej informacji o zakresie podjętych i zrealizowanych działań służących wyeliminowaniu wskazanych w zarządzeniu naruszeń do dnia 4 listopada 2019 r.

Podstawę wydania kwestionowanego zarządzenia stanowi art. 12 ust.1 pkt 1 i ust. 2 ustawy. Wstępnie należy wyjaśnić, że postępowanie prowadzone w trybie

art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy jest postępowaniem odrębnym, prowadzonym na innych zasadach i na podstawie innej ustawy, niż postępowanie prowadzone w trybie k.p.a. Zarządzenie pokontrolne jest także aktem administracji publicznej rozstrzygającym indywidualną kwestię określonego podmiotu, tak więc WIOŚ, jako organ administracji publicznej, zobowiązany jest prowadzić postępowanie kontrolne w trybie unormowanym powołaną wyżej ustawą o Inspekcji Ochrony Środowiska. Oznacza to, że nie stosuje się w tym zakresie przepisów k.p.a., a więc również art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. odnośnie do ustalenia stanu faktycznego, co dotyczy zarówno czynności kontrolnych, jak i wydania zarządzenia pokontrolnego – Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 stycznia 2020 r., sygn. II OSK 503/18, LEX nr 2771290. Zarządzenie pokontrolne wydawane na podstawie art. 12 ust. 1 pkt ustawy podlega kognicji sądu administracyjnego jako inny akt lub czynność w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. Rozpoznając skargę na zarządzenie pokontrolne wydane na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy Sąd bada przede wszystkim, czy:

1) kontrola została przeprowadzona przez powołany do tego organ; 2) treść zarządzeń koresponduje z ustaleniami poczynionym w protokole kontroli; 3) a także, czy treść zarządzenia pokontrolnego znajduje oparcie w powszechnie obowiązujących przepisach prawa. W postępowaniu tym sąd nie bada natomiast legalności ustaleń faktycznych ujętych w protokole kontroli, w tym poczynienia tych ustaleń w zgodzie art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. – wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 12 lutego 2020 r., sygn. IV SA/Po 1028/19, LEX nr 2825378.

Ad. pkt 1 zarządzenia pokontrolnego.

Kontrolę hałasu w porze nocnej przeprowadzono dwukrotnie: w dniu 8 sierpnia 2019 r. oraz w dniu 12 września 2019 r.

W dniu 8 sierpnia 2019 roku równoważny poziom hałasu przenikającego do środowiska z zakładu strony skarżącej, w dwóch referencyjnych punktach pomiarowych, oznaczonych jako pkt nr 2 i pkt nr 4 wyniósł odpowiednio 45,3 dB

i 49,7 dB.

W dniu 12 września 2019 r. równoważny poziom hałasu przenikającego do środowiska z zakładu strony skarżącej, w dwóch referencyjnych punktach pomiarowych, oznaczonych jako pkt nr 2 i pkt nr 4 wyniósł odpowiednio 45,8 dB

i 50,3 dB.

Stosownie do ustalonych postanowieniami pozwolenia zintegrowanego – decyzja z [...] maja 2010 roku pkt. IX.4.1. – rygorów dopuszczalny poziom emisji hałasu wynosi: w godzinach od 6.00 do 22.00 – 55 dB, w godzinach od 22.00 do 6.00 – 45 dB. Podane godziny, zgodnie z art. 112a pkt 1 lit. a tiret pierwsze i drugie ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska, Dz. U. 2019 r. poz. 1396 ze zm. – stanowią odpowiednio porę dnia i porę nocy dla określania równoważnego poziomu hałasu w środowisku.

Powyższe przekłada się na wniosek, że w dniu 8 sierpnia 2019 roku poziom hałasu został przekroczony w pkt nr 2 o 0,8 dB, a w punkcie nr 4 o 5,3 dB. Z kolei

w dniu 12 września 2019 roku poziom hałasu został przekroczony

w punkcie nr 2 o 0,3 dB, a w punkcie nr 4 o 4,7 dB.

Przeprowadzone w dniu 22 sierpnia 2019 r. w porze dnia, kontrolne pomiary hałasu emitowanego do środowiska od zakładu strony skarżącej w referencyjnym punkcie pomiarowym oznaczonym jako pkt nr 2 wykazały, że równoważny poziom hałasu przenikającego do środowiska wyniósł 55,8 dB. Dopuszczalna norma została więc przekroczona o 0,8 dB.

Na okoliczność każdego z pomiarów kontrolnych sporządzono stosowne protokoły – w aktach sprawy.

Wszystkie podniesione w skardze zarzuty dotyczące pkt 1 zarządzenia pokontrolnego nie są zasadne.

Sposób wykonywania pomiaru emisji hałasu określa Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 30 października 2014 r. w sprawie wymagań w zakresie prowadzenia pomiarów wielkości emisji oraz pomiarów ilości pobieranej wody, Dz. U. 2019 r. poz. 2286; dalej w skrócie: "rozporządzenie". Stosownie do § 10 ust. 1 rozporządzenia "okresowe pomiary hałasu w środowisku, który jest wyrażony wskaźnikami hałasu mającymi zastosowanie do ustalania i kontroli warunków korzystania ze środowiska (LAeq D i LAeq N), prowadzi się dla zakładu, na terenie którego są eksploatowane instalacje lub urządzenia emitujące hałas, dla którego zostały wydane pozwolenie na emitowanie hałasu do środowiska lub decyzja

o dopuszczalnym poziomie hałasu".

Metodykę referencyjną wykonywania okresowych pomiarów hałasu

w środowisku, o których mowa w § 10, pochodzącego z instalacji lub urządzeń,

z wyjątkiem hałasu impulsowego, określono w załączniku nr 7 do rozporządzenia (dalej w skrócie: "załącznik" - § 11 ust. 2 rozporządzenia.

Wartość równoważnego poziomu hałasu wyznacza się metodą pomiarową albo metodą obliczeniową, z tym że metoda obliczeniowa dopuszczalna jest wyłącznie, gdy w danych warunkach nie można uzyskać wyniku za pomocą pomiarów bezpośrednich (część A. Wprowadzenie załącznika), co na gruncie niniejszej sprawy nie miało miejsca.

Ponieważ tereny objęte ochroną przed hałasem stanowią tereny zabudowane, lokalizacji punktów pomiarowych dokonano zgodnie z postanowieniami pkt 1 i pkt 2 ppkt części B. załącznika - KRYTERIA LOKALIZACJI PUNKTÓW POMIAROWYCH. Adekwatnie do postanowień powołanego przepisu na terenie zabudowanym punkty pomiarowe lokalizuje się: a) przy elewacji budynków objętych ochroną przed hałasem w związku z wypełnianiem funkcji, dla których realizacji teren został objęty ochroną przed hałasem, w odległości 0,5-2 m od elewacji tych budynków:

- w świetle okna kondygnacji eksponowanej na hałas; podczas pomiarów hałasu okno w miarę możliwości powinno być otwarte, choć dopuszcza się wykonanie pomiarów przy oknie zamkniętym; dopuszcza się uchylenie okna w ten sposób, aby możliwe było przeprowadzenie przez nie wysięgnika i kabli łączących mikrofony pomiarowe z przyrządami pomiarowymi znajdującymi się w pomieszczeniu,

- na wysokości 4 m ± 0,2 m nad powierzchnią terenu, gdy nie ma możliwości wykonania pomiarów hałasu w świetle okna na danej kondygnacji.

Treść wszystkich trzech protokołów pomiarowych dowodzi, że ww. warunki zostały zachowane. Wynika to jednoznacznie z graficznego zobrazowania lokalizacji punktów kontrolnych oraz opisu tej lokalizacji.

Urządzenia miernicze posiadały wymagane świadectwa, warunki pogodowe były właściwe - części C i D załącznika oraz potwierdzenie spełnienia tych wymogów w protokołach pomiarowych.

Pomiaru hałasu dokonano metodą próbkowania – część E. I. pkt 2 załącznika. Metodę rejestracji ciągłej stosuje się w przypadku braku możliwości dokonania pomiaru poziomu emisji hałasu do środowiska pochodzącej od każdego ze źródeł lub grupy źródeł, co na gruncie niniejszej sprawy nie miało miejsca – część E. II. Pkt 1 ppkt 1 załącznika.

Punkt pomiarowy nr 5, który miał parametryzować tło akustyczne zlokalizowano w cieniu akustycznym budynku mieszkalnego nr [...] przy ul. R. W ocenie Sądu było to działanie prawidłowe, adekwatne do wymogów określonych

w części E. II. Pkt 2 ppkt 4 załącznika. Jak wynika z jego treści tło akustyczne tworzą wszystkie dźwięki występujące w danym punkcie pomiarowym, które nie pochodzą

z zakładu, instalacji, urządzeń aktualnie badanych. Dokonując pomiaru poziomu tła akustycznego, wyłącza się pojedyncze, sporadyczne dźwięki, których wpływ na pomiar hałasu z zakładu, instalacji czy urządzenia można wyeliminować przez chwilowe zatrzymanie procesu mierzenia lub analizę zarejestrowanego sygnału.

Pomiar poziomu tła akustycznego przeprowadza się w sposób gwarantujący wyeliminowanie źródła hałasu będącego przedmiotem oceny, a mianowicie:

a) w tych samych punktach pomiarowych, w których przeprowadza się pomiar hałasu emitowanego przez badane źródło, lecz po wyłączeniu źródła hałasu będącego przedmiotem oceny lub w przerwach pracy badanych źródeł,

b) w sytuacji kiedy nie jest możliwe wyłączenie źródła hałasu dopuszcza się przeprowadzenie pomiaru poziomu tła akustycznego w innym miejscu, lecz porównywalnym do tego, w którym był usytuowany punkt pomiarowy hałasu emitowanego przez badane źródło, przykładowo w cieniu akustycznym najbliższego obiektu budowlanego lub przegrody terenowej.

Pomiary poziomu tła akustycznego przeprowadza się w tym samym dniu, o tej samej porze doby i w podobnych warunkach meteorologicznych, w jakich wykonuje się pomiary poziomu emisji hałasu ze źródła.

Skarżąca zarzuca, że okres pomiędzy pomiarem tła akustycznego a pomiarem hałasu a pomiarem hałasu pochodzącego z zakładu wynosił ponad godzinę, co mogło mieć zasadniczy wpływ na przyjęte wyniki. Sąd podaje, że załącznik wymaga aby pomiar tła i pomiar hałasu odbywały się w tym samym dniu, o tej samej porze doby i w podobnych warunkach meteorologicznych. Przez tę samą porę dnia należy rozumieć porę dzienną i porę nocną. Wszystkie wymagane załącznikiem wymogi zostały więc zachowane. Skarżąca nie podaje zresztą, do jakich uchybień pomiarowych doszło, zarzut formułuje wyłącznie poprzez sugestie.

Podnoszony w skardze zarzut, który w istocie sprowadza się do wniosku, że ustalenia poziomu hałasu powinno się dokonać metodą obliczeniową z uwagi na fakt, że różnica pomiędzy tłem akustycznym a pomiarem dla punktu kontrolnego nr 3 nie przekraczała w dniu 12 września 2019 roku 3 dB również jest chybiony. Sąd zawraca uwagę, że przejście na metodę obliczeniową zgodnie z częścią E.II. pkt 2 ppkt 5 załącznika dotyczy sytuacji, gdy wartość średniego pomiaru dźwięku ze wszystkich punktów pomiarowych nie przekracza w stosunku do tła akustycznego wartości 3 dB. W analizowanej sytuacji, wartość podprogowa dotyczyła wyłącznie jednego punktu pomiarowego – pkt. 3, który nie stanowił źródła ustaleń co do przekroczenia norm hałasowych; w tej materii miarodajne we wszystkich badaniach były punkty pomiarowe nr 2 i 4, pkt 3 nie był brany pod uwagę.

Sąd nie podziela zarzutu skargi, że punkt pomiaru tła akustycznego – punkt pomiarowy nr 5 – nie mógł być porównywalny dla każdego z 4 punktów pomiarowych hałasu. Załącznik nie wymaga odrębnych punktów pomiarowych tła dla każdego punktu pomiarowego hałasu. W ocenie Sądu lokalizacja punktu pomiarowego tła nr 5 była jak najbardziej porównywalna do pozostałych 4 punktów pomiarowych emisji hałasu, tak co do odległości od źródła hałasu, jak i lokalizacji względem kompleksu zabudowań podlegających ochronie przed tym hałasem. Strona skarżąca zresztą

w ogóle nie wskazuje, co w jej ocenie wyklucza możliwość referencji punktu 5 tła do pozostałych punktów pomiarowych.

Sąd zgadza się, że w zarządzeniu pokontrolnym nie wskazano wprost, który przepis zezwolenia zintegrowanego został naruszony. W ocenie Sądu jest to jednak oczywiste i wynika z całokształtu sprawy. Sama strona skarżąca przyznaje, że

w protokole kontroli organ powołał się na pkt. IX.4.1. pozwolenia zintegrowanego. Zarządzenie pokontrolne wydaje się na podstawie ustaleń kontroli – art. 12 ust. 1 ustawy. Zarówno strona skarżąca, jak i organ są świetnie zorientowane co do tego, gdzie i jak w pozwoleniu zintegrowanym określono dopuszczalne progi hałasowe. Precyzyjne wskazanie naruszenia bez powołania się na odpowiedni przepis pozwolenia zintegrowanego, podczas gdy w toku kontroli był on wielokrotnie powoływany, nie stanowi naruszenia prawa o takim stopniu nasilenia, który nakazywałby skorzystanie przez Sąd z kompetencji kasacyjnej.

Wbrew zarzutom skargi Sąd stwierdza, że zarówno parametry wiatru, ciśnienia atmosferycznego, temperatury oraz opadów zostały precyzyjnie wskazane

w protokołach pomiarowych i mieszczą się w dopuszczalnych normach podanych

w części D załącznika.

Sąd nie dopatruje się wadliwości w takim ukształtowaniu treści zarządzenia pokontrolnego, którą zobowiązuje się stronę skarżącą do ustalenia przyczyny przekroczenia norm hałasowych oraz przedstawienia w określonym terminie propozycji działań mających na celu wyeliminowanie tego naruszenia. Stosownie do art. 12 ust. 2 ustawy kierownik kontrolowanej jednostki organizacyjnej lub kontrolowana osoba fizyczna, w terminie wyznaczonym w zarządzeniu pokontrolnym, mają obowiązek poinformowania wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska

o zakresie podjętych i zrealizowanych działań służących wyeliminowaniu wskazanych naruszeń. W razie ustalenia, że normy hałasowe zostały naruszone, nie jest rzeczą organu weryfikacja, która konkretnie część, instalacja, moduł, itd. zakładu generuje ponadnormatywną emisję. Obowiązek przestrzegania pozwolenia zintegrowanego spoczywa na podmiocie, który jest jego beneficjentem. Stąd za racjonalne i zgodne prawem jest zobowiązanie strony skarżącej do ustalenia, jakie konkretnie jest źródło ponadnormatywnego hałasu i ujawnienia jakie zamierza podjąć działania, aby w przyszłości normy hałasowe nie były przekraczane. Sąd zaznacza, że z treści pkt 1 zarządzenia nie wynika, aby strona skarżąca miała przestawić WIOŚ w [...] ustalenia, co do przyczyny przekroczeń hałasu. Obowiązkiem strony skarżącej jest przedstawienie propozycji działań naprawczych.

Ad. pkt 2 zarządzenia pokontrolnego.

Względem tej części rozstrzygnięcia sformułowano w zasadzie wyłącznie zarzuty natury prawnej, kwestia ustaleń kontroli jest bezsporna. Ustalono, że w dniu 8 sierpnia 2019 r. w zakładzie po godz. 22:00 prowadzono prace produkcyjne, wykonywane w obiekcie B6, co w ocenie organu narusza warunki pozwolenia zintegrowanego, które w pkt IX. 4.2. "Źródła hałasu i rozkład ich czasu pracy w ciągu doby" określa czas pracy źródła kubaturowego "B6 - Pomieszczenie pakowania i rozbioru" wyłącznie w porze dziennej: 16h/dobę.

Zarówno powyższe ustalenia, jak i treść pozwolenia zintegrowanego

w powołanym zakresie nie budzą wątpliwości. Strona skarżąca zarzuca natomiast, że pkt IX. 4.2. pozwolenia zawiera dwie tabele: 9 i 10. Budynek B6 został ujęty wyłącznie w tabeli nr 9 – źródła kubaturowe, nie uwzględniono go natomiast w tabeli nr 10 – źródła punktowe, co w ocenie skarżącej dowodzi, że budynku nie uznano za źródło hałasu. Ograniczenie czasu pracy pomieszczenia B6 do 16 godzina na dobę wyłącznie w porze dziennej było wadliwe i niekorelujące z treścią pozwolenia zintegrowanego, jaką nadano mu decyzją zmieniającą z [...] maja 2015 roku. Skarżąca sama przyznaje, że pozwolenie pierwotne i zmienione decyzją z [...] maja 2015 roku pozostają ze sobą w sprzeczności. Skarżąca odwołuje się do logiki procesu produkcyjnego i oczekuje, że z jej uwzględnieniem organy będą tłumaczyć postanowienia tabeli 9 pkt IX. 4.2. pozwolenia zintegrowanego. Jest to wnioskowanie wadliwe. Treść pozycji 6 tabeli nr 9 pkt IX. 4.2. pozwolenia jest jednoznaczna: Budynek B6 – pora dzienna:16h/dobę. Wydanie decyzji zmieniającej z [...] maja 2015 roku nastąpiło na wniosek skarżącej, celem dostosowania pozwolenia zintegrowanego do nowych warunków produkcyjnych. Rzeczą skarżącej było dopilnować, aby treść pozwolenia była adekwatna do planowanych zmian w procesie produkcji. Tymczasem postanowienia pozwolenia dotyczące pory dnia oraz długości pracy budynku B6 pozostały niezmienione. To, że takie postanowienia nie konweniują z aktualnym procesem produkcyjnym nie może wpływać na sposób interpretacji normy wynikającej z pozwolenia. Rzeczą skarżącej jest podjęcie starań ukierunkowanych na zmianę pozwolenia zintegrowanego w kierunku adekwatnym do swoich potrzeb.

Jedynie na marginesie Sąd dodaje, że organ wydający pozwolenie zintegrowane, pismem znak: [...] z dnia [...] lipca 2019 r., potwierdził, ograniczenie czasu pracy źródła B6 - pomieszczenie pakowania i rozbioru do pory dziennej - 16h/dobę.

Ad. pkt 3 zarządzenia pokontrolnego.

Z ustaleń kontroli wynika, że w dniu 12 września 2019 r. w porze nocy na terenie zakładu magazynowane były produkty uboczne pochodzenia zwierzęcego w otwartych skrzynkach oraz w otwartym kontenerze.

Adekwatnie do pkt XI.1 tabela 12 pozwolenia zintegrowanego pojemniki służące do czasowego gromadzenia produktów ubocznych (łapki, łebki, niejadalne wnętrzności, zwierzęta padłe) pochodzenia zwierzęcego mają znajdować się

w pomieszczeniach wyposażonych w zamykane drzwi, aby do minimum ograniczyć wydostanie się uciążliwych zapachów. Zgodnie zaś z IX.5 pkt 3 pozwolenia

w brzmieniu nadanym decyzją z [...] maja 2015 roku pojemniki służące do magazynowania i transportu produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego (łapki, łebki, niejadalne wnętrzności, zwierzęta padłe) mają być po napełnieniu szczelnie zamykane.

Sąd nie ma żadnych wątpliwości, że w świetle poczynionych ustaleń doszło do naruszenia pozwolenia zintegrowanego. Podnoszona w skardze jednorazowość

i incydentalność naruszenia, pozostają prawnie irrelewantne.

Ad. pkt 4 zarządzenia pokontrolnego.

Z ustaleń kontroli wynika również, że w dniu 12 września 2019 r. na terenie zakładu znajdowały się zastoiska cieczy w występujących ubytkach asfaltu.

Pozwolenie zintegrowane w brzmieniu nadanym decyzją z dnia [...] maja 2015 roku w punkcie IX.5 ppkt 8 i 9 nakazuje utrzymywanie w czystości powierzchni komunikacyjnych i utwardzonych dróg wewnętrznych oraz natychmiastowe usuwanie wszelkich powstałych wycieków i eliminowanie przyczyn tych wycieków.

Sąd nie wyklucza, że zastoisko cieczy zausterkowane podczas kontroli powstało w następstwie obmywania i dezynfekcji. Skarżąca nie kwestionuje jednocześnie, że ciecz zgromadziła się w miejscu, w którym znajduje się ubytek

w asfalcie – nawierzchni. Sąd rozumie, że w takim zagłębieniu gromadzi się więcej cieczy, dla której czas na wyparowanie będzie dłuższy. Tyle tylko, że przedmiotowy ubytek w asfalcie, powodujący zagłębienie, w którym ciecz się gromadzi, powinien być przez skarżącą "natychmiast eliminowany" – IX.5. pkt 8 pozwolenia. Wyeliminowanie ubytku w nawierzchni, skutkowałoby wyeliminowaniem zastoiny. Sąd dodaje, że protokół oględzin z dnia 12 września 2019 r., w którym wytknięto przedmiotowe uchybienie został podpisany przez uczestniczącego w nich przedstawiciela skarżącego.

Z wyłożonych względów żaden z zarzutów dotyczących zarządzenia nie podlegał uwzględnieniu.

Wydanie zarządzenia pokontrolnego ma na celu przeciwdziałanie

i wyeliminowanie naruszeń stwierdzonych w wyniku przeprowadzonej kontroli poprzez zobowiązanie kierownika kontrolowanego podmiotu lub osoby fizycznej do zaprzestania naruszania prawa i poinformowania o działaniach, jakie kontrolowana jednostka podjęła, aby dalsza jej działalność nie naruszała prawa – wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 18 grudnia 2019 r., sygn. IV SA/Po 630/19, LEX nr 2762369. Przysługujące organowi kompetencje w zakresie wydawania zarządzeń pokontrolnych nie mogą być przez organ wykorzystywane w celach instruktażowych, do bieżącego pouczania i przypominania o obowiązkach ciążących na kontrolowanej jednostce, a wynikających z przepisów prawa. Stąd nakładanie na adresata zarządzenia pokontrolnego obowiązku przestrzegania postanowień pozwolenia zintegrowanego nie można odczytywać, jako nałożenie jakiegoś nowego obowiązku. Organ nakazał przestrzegać postanowienia pozwolenia zintegrowanego oraz podanie w zakreślonym terminie, w formie pisemnej, informacji, jakie działania zostały przez stronę skarżącą podjęte, aby wytknięte naruszenia wyeliminować. Takie rozstrzygnięcie mieści się w granicach kompetencji wyznaczonych treścią art. 12 ust. 1 i ust. 2 ustawy.

Z wyłożonych względów skargę oddalono – art. 151 P.p.s.a.