Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt IV SA/Gl 505/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2018-09-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Szczepan Prax, Sędziowie Sędzia WSA Teresa Kurcyusz-Furmanik (spr.), Sędzia WSA Małgorzata Walentek, Protokolant, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 września 2018 r. sprawy ze skargi H.F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy G. z dnia [...] r. nr [...]


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...] r. nr [...], utrzymało w mocy decyzję Kierownika OPS w G., działającego z upoważnienia Wójta Gminy G. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ustalenia nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego.

Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco.

Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Kierownik OPS w G. (dalej organ pierwszej instancji), działający z upoważnienia Wójta Gminy G. instancji przyznał H. F. świadczenie wychowawcze na pierwsze dziecko Z. F. oraz na kolejne dzieci J. F., M. F. i K. F. na okres od dnia 1 kwietnia 2016 r. do dnia 30 września 2017 r. w kwocie po 500,00 zł miesięczne na każde dziecko.

W dniu 7 sierpnia 2017 r. skarżąca złożyła w organie pierwszej instancji zaświadczenie z tej samej daty sporządzone przez A sp. z o.o. z siedzibą w Z, z którego wynika, że jej mąż został zatrudniony na podstawie umowy o pracę na okres od dnia [...] r. do dnia [...] r., Za marzec 2017 r. osiągnął dochód w kwocie [...] zł, co po odjęciu należnego podatku w wysokości [...] zł, składek na ubezpieczenie społeczne w wysokości [...] zł i składek na ubezpieczenie zdrowotne w wysokości [...]zł stanowi kwotę [...]zł.

Następnie decyzją z dnia [...]r. Nr [...] organ pierwszej instancji uchylił z dniem [...] r. swoją decyzję z dnia [...] r. Nr [...] w części przyznającej stronie świadczenie wychowawcze na pierwsze dziecko tj. na Z. F. od maja 2017 r.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., decyzją z dnia [...] r. Nr [...] po rozpoznaniu odwołania wniesionego przez skarżącą uchyliło decyzję organu pierwszej instancji w całości i umorzyło postępowanie pierwszej instancji albowiem decyzja została wydana z mocą wsteczną, po upływie okresu na jaki było przyznane świadczenie wychowawcze.

W dniu 1 września 2017 r. do organu pierwszej instancji wpłynęło zaświadczenie B sp. z o. o. z siedzibą w J. z dnia 31 sierpnia 2017 r., z którego wynika, że A. F. jest zatrudniony w tej firmie od dnia 11 października 2011 r. na czas nieokreślony, a od dnia 13 lutego 2017 r. do dnia 31 grudnia 2017 r. przebywa na urlopie bezpłatnym.

Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] organ pierwszej instancji orzekł o ustaleniu nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko tj. na Z. F. w kwocie 1 500, 00 zł za okres od dnia 1 maja 2017 r. do dnia 31 lipca 2017 r. oraz nakazał zwrot przedmiotowej kwoty wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od pierwszego dnia miesiąca następującego po dniu wypłaty świadczenia wychowawczego do dnia spłaty nienależnie pobranych świadczeń.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...] r. Nr [...] uchyliło zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji z dnia [...] r. i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ. W uzasadnieniu Kolegium wskazało, że organ pierwszej instancji nie wskazał przesłanki będącej podstawą ustalenia nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych, a odnosząc się do treści odwołania wyjaśnił, że nie budzi wątpliwości Kolegium okoliczność, iż pozostawanie pracownika na urlopie bezpłatnym nie skutkuje rozwiązaniem stosunku pracy, a tylko taka przesłanka uzasadnia uznanie dochodu za utracony w świetle art. 2 pkt 19 lit.c ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy w wychowywaniu dzieci (Dz. U. z 2017 r. poz. 1851 ze. zm., dalej u.p.p.w.d.)

Kierownik OPS w G., działający z upoważnienia Wójta Gminy G. decyzją z dnia [...] nr [...] orzekł, że pobrane przez skarżącą świadczenie wychowawcze na pierwsze dziecko: Z. F. w łącznej kwocie 1 500,00 zł za okres od 1 maja 2017 r. do 31 lipca 2017 r. było nienależnie pobranym świadczeniem, zobowiązał skarżącą do zwrotu kwoty 1 500,00 zł łącznie z ustawowymi odsetkami za opóźnienie, naliczanymi od pierwszego dnia miesiąca następującego po dniu wypłaty świadczeń wychowawczych do dnia spłaty nienależnie pobranych świadczeń oraz stwierdził, że kwota nienależnie pobranych świadczeń wychowawczych zostanie potrącona z bieżąco wypłacanych świadczeń.

W podstawie prawnej zaskarżonej decyzji wskazał art. 25 u.p.p.w.d.

Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ I instancji wyjaśnił, że świadczenie wychowawcze przysługuje na pierwsze dziecko, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 800,00 zł miesięcznie. Ustawa w precyzyjny sposób opisuje tryb wyliczenia dochodu rodziny. Pod pojęciem dochodu rodziny rozumiemy, zgodnie z ustawową definicją, sumę dochodów członków rodziny. Z kolei dochodem członka rodziny jest przeciętny miesięczny dochód członka rodziny osiągnięty w roku kalendarzowym poprzedzającym okres na jaki jest ustalane prawo do świadczenia wychowawczego, z zastrzeżeniem art. 7 ust 1-3 (utrata i uzyskanie dochodu).

Przy ponownym przeliczeniu dochodu od miesiąca maja 2017 r. uwzględnił dochód męża skarżącej: miesięczny dochód z roku 2014 (z tytułu zatrudnienia) do nadal - [...] zł, dochód uzyskany z tytułu zatrudnienia za miesiąc następujący po pierwszym miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu tj. marzec 2017 r. – [...] zł . Ustalił, że dochód rodziny wynosi [...] zł, w przeliczeniu na osobę [...] zł zatem przekracza ustawowe kryterium.

W odwołaniu od powyższej decyzji skarżąca zakwestionowała rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. Decyzji organu pierwszej instancji zarzuciła naruszenie art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez nienależyte prowadzenie postępowania wyjaśniającego skutkujące błędami w ustaleniu stanu faktycznego mającego istotne znaczenie dla podjętego rozstrzygnięcia. Zarzuciła nadto naruszenie art. 25 u.p.p.w.d. Na tej podstawie wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji organu pierwszej instancji w całości i umorzenie postępowania tego organu lub przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia temu organowi. Podniosła, że decyzja z dnia [...] r. na którą powołuje się organ pierwszej instancji w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji została uchylona przez organ odwoławczy co oznacza, że istniała podstawa do pobierania przez stronę zakwestionowanych świadczeń. Dalej wyjaśniła, że sytuacja materialna rodziny nie uległa poprawie, a zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych przebywanie przez pracownika na urlopie bezpłatnym oznacza utratę dochodu. Podniosła również, że nie można przypisać jej winy przy pobieraniu świadczeń albowiem była przekonana, że skoro mąż otrzymuje jedno wynagrodzenie, to sytuacja materialna rodziny nie ulega zmianie, zatem ma prawo do pobierania świadczenia na pierwsze dziecko. Wskazała także, że organ pierwszej instancji nie wykazał winy skarżącej.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...] r. nr [...] działając na podstawie art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych ( tj. z 2015 r. Dz. U. poz. 1659 z późn. zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Na wstępnie organ odwoławczy przytoczyło regulacje prawne zawarte w art. 25 ust. 1 i ust. 2 u.p.p.w.d. Dalej podniósł, że art. 25 ust. 2 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci zawiera 6 przyczyn uznania wypłaconych świadczeń wychowawczych za nienależnie pobrane świadczenie wychowawcze. Każda z wymienionych w tym przepisie przesłanek stanowi samodzielną i odrębną podstawę do uznania świadczenia za nienależnie pobrane. Zgodnie z regulacją zawartą w art. 25 ust. 2 pkt 1 u.p.p.w.d. świadczeniem nienależnie pobranym jest świadczenie wychowawcze wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie lub zawieszenie prawa do świadczenia wychowawczego albo wstrzymanie wypłaty świadczenia wychowawczego, jeżeli osoba pobierająca to świadczenie była pouczona o braku prawa do jego pobierania.

Dalej Kolegium wskazało, że skarżąca była prawidłowo pouczona zarówno we wniosku, jak i w decyzji z dnia [...] r. Nr [...] o konieczności niezwłocznego poinformowania organu pierwszej instancji o każdej zmianie sytuacji mającej wpływ na prawo do przyznanego świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko, jednakże obowiązku tego nie wykonała. Zdaniem Kolegium skarżąca miała świadomość ciążącego na niej obowiązku, nadto wiedziała, że świadczenie wychowawcze przyznane na pierwsze dziecko uzależnione jest od dochodu rodziny, a następstwem zmiany dochodu jest pozbawienie prawa do tego świadczenia na to dziecko. Dopiero w dniu 7 sierpnia 2017 r. skarżąca przedłożyła w organie pierwszej instancji zaświadczenie A sp. z o.o. z siedzibą w Z., z którego wynika, że mąż- A. F. w dniu 15 lutego 2017 r. podjął zatrudnienia u przedmiotowego pracodawcy, gdzie w marcu 2017 r. osiągnął dochód brutto [...] zł, który wraz z dochodem z roku bazowego ( w 2014 r. miesięczny dochód rodziny wyniósł [...] zł) wyniósł [...] zł, co stanowi [...] zł na osobę w rodzinie. Dochód ten przekroczył kwotę kryterium ustawowego wynoszącą [...] zł.

Nadto Kolegium stwierdziło, że nie podziela zaprezentowanego w odwołaniu, poglądu powołującego się na utrwalone stanowisko sądów administracyjnych zgodnie z którym utratą zatrudnienia jest również udzielenie pracownikowi urlopu bezpłatnego. Podniósł, że w wyroku z dnia 12 lipca 2017 r. sygn. akt II SA/Łd 292/17 WSA w Łodzi wyjaśnił, że: "Utrata zatrudnienia oznacza utratę pracy świadczonej na podstawie umowy o pracę lub innych umów, nie oznacza natomiast zmiany warunków pracy i płacy, polegającej na obniżeniu, czy podwyższeniu wynagrodzenia, przy trwaniu stosunku pracy. Gdy z osobą wnioskującą o przyznanie świadczenia wychowawczego rozwiązany zostanie stosunek pracy lub zostanie rozwiązana inna z umów wymienionych, czyli w sytuacji, gdy osoba ta utraci jedno ze źródeł dochodu mające umocowanie w określonym stosunku prawnym, to wówczas może odliczyć dochód utracony."

Kolegium podało, że mąż skarżącej jest nadal pracownikiem B sp. z o. o. z siedzibą w J., a jedynie na czas zatrudnienia w A sp. z o. o. z siedzibą w Z. pracodawca udzielił mu urlopu bezpłatnego. Kolegium zaakcentowało, że przepis art. 2 pkt 19 zawiera zamknięty katalog okoliczności, których wystąpienie skutkuje utratą dochodu.

W ocenie organu spełniona została pierwsza z przesłanek wymienionych w art. 25 ust. 2 u.p.p.w.d. albowiem skarżąca mając pełną świadomość zaistnienia okoliczności skutkującej ustaniem prawa do świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko, o fakcie tym nie poinformowała niezwłocznie organu pierwszej instancji.

Odnosząc się do pozostałych argumentów podniesionych w odwołaniu Kolegium wyjaśniło, że przyczyną uchylenia przez organ odwoławczy decyzji z dnia [...] r. Nr [...], były względy proceduralne albowiem decyzja organu pierwszej instancji została wydana z mocą wsteczną, po zakończeniu okresu 2016/ 2017.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach H. F. zarzuciła organowi odwoławczemu naruszenie przepisów postępowania (mające istotny wpływ na wynik sprawy) tj. art. 7, 77 § 1, w zw. z art. 80 k.p.a. polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, w tym niewyjaśnienie, ile świadczeń faktycznie otrzymuje mąż skarżącej oraz naruszenie przepisów prawa materialnego tj.: art. 7 i art. 25 ust.2 u.p.p.w.d.

Podnosząc wskazane powyżej zarzuty:

1) na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a. wniosła o uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonych decyzji w całości,

2) na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a. wniosła o rozpoznanie skargi w trybie uproszczonym,

3) na podstawie art.200 p.p.s.a. o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego,

4) na podstawie art. 61 § 2 pkt 1 P.p.s.a. wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

W uzasadnieniu skargi wyjaśniła, że w dniu 7 sierpnia 2017 r. skarżąca, w związku z ubieganiem się o przyznanie zasiłku rodzinnego na kolejny okres rozliczeniowy, dostarczyła do organu I instancji zaświadczenie dotyczące zatrudnienia jej męża w A sp. z o.o. w okresie od 15 lutego 2017 r. Następnie skarżąca poinformowała organ, iż jej mąż "nie zmienił" pracy, ale z uwagi na fakt przebywania jej męża na urlopie bezpłatnym w "B" sp. z o.o. w ramach porozumienia między pracodawcami został zatrudniony w A sp. z o.o. na okres tożsamy z okresem udzielonego urlopu bezpłatnego.

Zdaniem skarżącej zatrudnienie jej męża w innej spółce nie wpłynęło na prawo do świadczeń rodzinnych. Nie uległa poprawie sytuacja materialna jej rodziny, gdyż jej mąż w dalszym ciągu otrzymywał jedno świadczenie. A.F. w dalszym ciągu wykonywał tę samą pracę, którą wykonywał w "B" sp. z o.o., a fakt, że przebywał na urlopie bezpłatnym w tej spółce i był zatrudniony w A sp. z o.o. miał charakter czysto formalny i podyktowany był ekonomią spółek, które to doszły, w tym zakresie do porozumienia. Z treści zaświadczenia (znajdującego się w aktach sprawy) wynika iż, na mocy porozumienia pomiędzy pracodawcami B sp. z o.o. a A sp. z o.o. mężowi skarżącej został udzielony urlop bezpłatny w B Sp. z o.o., w następstwie czego został zobowiązany do świadczenia pracy na rzecz A sp. z o.o.- nie uległo zmianie jego stanowisko pracy zakres jego obowiązków oraz wysokość otrzymywanego wynagrodzenia za pracę. Przebywanie jej męża na urlopie bezpłatnym, z jednoczesnym zatrudnieniem go w tym samym okresie w innej spółce, było narzucone przez pracodawcę i niezależne od woli męża, który niejako zmuszony był ten stan rzeczy zaakceptować. Zdaniem skarżącej skoro jej mąż otrzymywał w dalszym ciągu jedno świadczenie, organy niezasadnie uznały, iż miało miejsce uzyskanie przez niego dochodu. Rodzina skarżącej utrzymywała się z jednego świadczenia otrzymywanego przez jej męża z tytułu wynagrodzenia za pracę.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie powołując się na argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że zadaniem sądu administracyjnego jest jedynie sprawdzenie, czy zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z przepisami prawa materialnego oraz czy przy jej podejmowaniu nie zostały naruszone w sposób istotny przepisy postępowania administracyjnego. Natomiast stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy i nie jest związany zarzutami oraz wnioskami skargi, a także powołaną podstawą prawną.

Dokonując kontroli zgodnie z wskazanymi powyżej kryteriami Sąd uznał, że skarga jest zasadna.

W rozpoznawanej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławczego, zaskarżoną decyzją, utrzymało w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] r. ustalającą, że pobrane przez skarżącą świadczenie wychowawcze na pierwsze dziecko za miesiące od maja do lipca 2017 r. jest świadczeniem nienależnym.

Podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia stanowią przepisy ustawy z dnia 11 lutego 2016r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, celem tej regulacji jest udzielenie przez Państwo rodzicom (opiekunom) dzieci pomocy w wychowaniu dzieci w formie częściowego pokrycia wydatków związanych z wychowywaniem dziecka, w tym z opieką nad nim i zaspokojeniem jego potrzeb życiowych (świadczenie wychowawcze).

Zgodnie z przepisem art. 2 pkt 1 u.p.p.w.d. ilekroć w ustawie jest mowa o dochodzie oznacza to dochód w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych. Zatem regulacja u.p.p.w.d. odwołuje się do definicji ustawowej "dochodu", zawartej w art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2015r,. poz. 114, ze zm) dalej: u.ś.r. Zgodnie z treścią art. 3 pkt 1 lit. a u.ś.r. dochód stanowią po odliczeniu kwot alimentów świadczonych na rzecz innych osób - przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27, 30b, 30c i 30e ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012r. Nr 51, poz. 361 ze zm.), pomniejszone o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenia społeczne niezaliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne. Natomiast pod pojęciem dochodu członka rodziny, stosownie do art. 2 pkt 2 u.p.p.w.d., rozumie się przeciętny miesięczny dochód uzyskany w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, z zastrzeżeniem art. 7 ust. 1 -3.

Przepisami, które regulują zasadę utraty i uzyskania dochodu jest art. 7 ust. 1 – 3 u.p.p.w.d. W przypadku utraty dochodu przez członka rodziny lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, lub po tym roku, ustalając ich dochód, nie uwzględnia się dochodu utraconego - art. 7 ust. 1 u.p.p.w.d. W przypadku uzyskania dochodu przez członka rodziny lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, ustalając dochód członka rodziny lub dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, osiągnięty w tym roku dochód dzieli się przez liczbę miesięcy, w których dochód ten był uzyskiwany, jeżeli dochód ten jest uzyskiwany w okresie, na jaki ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczenia wychowawczego - art. 7 ust. 2 u.p.p.w.d. W przypadku uzyskania dochodu przez członka rodziny lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego po roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, dochód ich ustala się na podstawie dochodu członka rodziny lub dochodu dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, powiększonego o kwotę osiągniętego dochodu za miesiąc następujący po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu, jeżeli dochód ten jest uzyskiwany w okresie, na jaki ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczenia wychowawczego - art. 7 ust. 3 u.p.p.w.d. Przytoczone brzmienie przepisów zostało przez ustawodawcę w całości przeniesione z ustawy o świadczeniach rodzinnych, gdzie wprowadzono identyczne regulacje dotyczące pojęcie utraty i uzyskania dochodu w art. 5 ust. 4, 4a i 4b u.ś.r.

Zgodnie z regulacją zawartą w art. 2 pkt 19 u.p.p.w.d., ilekroć w ustawie mowa jest o utracie dochodu oznacza to utratę spowodowaną minn utratą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej (lit.c).

W rozpoznawanej sprawie, interpretując tę regulację organ pominął treść art. 2 pkt 21 u.p.p.w.d, w myśl którego ilekroć w ustawie mowa jest o zatrudnieniu lub innej pracy zarobkowej oznacza to wykonywanie pracy na podstawie stosunku pracy, stosunku służbowego, umowy o pracę nakładczą oraz wykonywanie pracy lub świadczenie usług na podstawie umowy agencyjnej, umowy zlecenia, umowy o dzieło albo w okresie członkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej, spółdzielni kółek rolniczych lub spółdzielni usług rolniczych, a także prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej. Ustawodawca nie posłużył się zatem pojęciem "pozostawanie w stosunku pracy", lecz "wykonywanie pracy", zaś w okresie urlopu bezpłatnego pracownik pracy nie wykonuje.

Wykładnia prawa winna być dokonywana w sposób pozwalający nadać przepisom prawa logiczną treść. Faktem jest, że mąż skarżącej w okresie korzystania z urlopu bezpłatnego pozostaje w stosunku pracy u dotychczasowego pracodawcy. Tym niemniej oczywiste jest, że nie świadcząc pracy nie otrzymuje z tego tytułu wynagrodzenia. Doliczenie tego niepobieranego wynagrodzenia nie odzwierciedla aktualnego poziomu dochodu rodziny, a wręcz przeciwnie powoduje jego zafałszowanie wbrew intencji ustawodawcy wprowadzającego rozwiązania mające na celu umożliwienie bieżącej korekty stwierdzonych dochodów w tym celu, aby jak najwierniej odzwierciedlały sytuację majątkową osób uprawnionych.

Celem ustawodawcy ustanawiającego przepisy regulujące dochód uzyskiwany w rodzinie wnioskodawcy jest ustalenie dochodu osoby ubiegającej się o świadczenie w sposób jak najbardziej odzwierciedlający aktualny tego poziom, gdyż stosownie do art. 4. ust. 1 u.p.p.w.d., celem świadczenia wychowawczego jest częściowe pokrycie wydatków związanych z wychowywaniem dziecka, w tym z opieką nad nim i zaspokojeniem jego potrzeb życiowych.

Temu celowi służy min. wprowadzenie prawnych instytucji dochodu utraconego i uzyskanego w stosunku do dochodu bazowego. Instytucje te służą najbardziej adekwatnemu ustaleniu rzeczywistej sytuacji w rodzinie. Sytuacja dochodowa rodziny może się zmieniać w czasie i to zarówno in plus, jak i in minus.. Tak więc wykładnia art. 2 pkt 19 powinna uwzględniać cele ustawodawcy, a w tym ustalenie dochodu osoby ubiegającej się o świadczenie w sposób jak najbardziej odzwierciedlający aktualny tego poziom.

Natomiast wykładnia art. 2 pkt 19 ustawy dokonana przez organy obu instancji naruszyła interes dzieci skarżącej poprzez pozbawianie ich rodziców środków na pokrycie ich potrzeb. Nie zostaną one zaspokojone przy wykorzystaniu wynagrodzenia, którego ojciec dzieci nie pobiera w okresie korzystania z urlopu bezpłatnego u dotychczasowego pracodawcy, co wydają się sugerować organy obu instancji wliczając je do dochodu rodziny.

Zgodnie z wyrażonym w wyroku z 11 stycznia 2017 r. sygn. akt II SA/Ke 821/16 WSA w Kielcach pojęcie "utrata dochodu" w rozumieniu art. 2 pkt 19 lit. c powinno być interpretowane jako utrata sumy wpływów albo ich ubytek. Nie można ograniczać tego pojęcia tylko do sytuacji, gdy dany podmiot traci całkowicie dochód z określonego źródła. Jako utratę dochodu należy więc traktować również utratę dochodu w jego dotychczasowej wysokości, spowodowanej np. przejściem na zasiłek chorobowy.

Podobnie WSA w Poznaniu w wyroku z 22 marca 2017r. sygn. akt II SA/Po 138/17 stwierdził, że przebywanie pracownika na urlopie bezpłatnym, oznacza utratę zatrudnienia w rozumieniu art. 3 pkt 22 ustawy, gdyż pomimo formalnego związania stosunkiem pracy, pracownik – na mocy dodatkowego porozumienia z pracodawcą o udzielenie urlopu bezpłatnego - nie jest zobowiązany do wykonywania pracy u tego pracodawcy, a obowiązki i uprawnienia stron ulegają zawieszeniu. Wynagrodzenie utracone w związku z urlopem bezpłatnym oznacza więc utratę dochodu i nie uwzględnia się go – zgodnie z art. 5 ust. 4 ustawy – przy ustalaniu dochodu rodziny/osoby ubiegającej się o świadczenie rodzinne.

WSA w Gliwicach w wyroku z dnia 20 marca 2018 r. sygn. IV SA/Gl 1106/17 wyraził pogląd zbieżny z wyżej wymienionymi.

Powyższe stanowisko Sąd orzekający w pełni aprobuje i przyjmuje za własne.

Ponownie rozpatrując sprawę organ weźmie pod uwagę przedstawioną ocenę prawną. Przede wszystkim dokona ustalenia sytuacji dochodowej rodziny w sposób najbardziej zbliżony do stanu faktycznego. W tym celu uwzględni, że wynagrodzenie, którego mąż skarżącej w okresie urlopu bezpłatnego nie pobiera, nie może być traktowane jako dochód rodziny.

Z uwagi na naruszenie zarówno przepisów procedury administracyjnej, jak i prawa materialnego Sąd – na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.s.a. – uchylił zaskarżoną decyzję.