Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 751/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2023-05-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Naczelnik Urzędu Celno-Skarbowego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 122 art. 180 § 1, art. 181, art. 188, art. 191
journal: Dz.U. 2022 poz 2651
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r.  Ordynacja podatkowa (t. j.)
article: art. 106 § 3, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c), art. 200, art. 205 § 2
journal: Dz.U. 2023 poz 259
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Karol Pawlicki (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Nikodem Sędzia WSA Katarzyna Wolna - Kubicka Protokolant: starszy sekretarz sądowy Monika Olejniczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 maja 2023 r. sprawy ze skargi I. N. na decyzję Naczelnika Wielkopolskiego Urzędu Celno-Skarbowego w [...] z dnia 26 lipca 2022 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od stycznia do grudnia 2014 roku I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Naczelnika Wielkopolskiego Urzędu Celno - Skarbowego w [...] na rzecz skarżącego kwotę [...] tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.


UZASADNIENIE

Naczelnik [...] Urzędu Celno-Skarbowego [...] decyzją z 3 stycznia 2020 r. nr [...] określił wobec I. N. (dalej: podatnik, strona, skarżący) podatek od towarów i usług za poszczególne miesiące od stycznia do grudnia 2014 r.

Rozstrzygnięcie było następstwem stwierdzonych nieprawidłowości polegających na:

1) ujęciu w ewidencji "Nabycia faktury VAT" oraz uwzględnieniu w rozliczeniu podatkowym za poszczególne miesiące 2014 r. podatku VAT, wynikającego z faktur wystawionych na rzecz [...] I. N. przez P. Sp. z o.o. dotyczących nabycia maszyn i ich części na łączną kwotę netto [...] zł, podatek VAT [...] zł.

Przedmiotowe faktury, jak ustalono, nie dokumentują rzeczywistych transakcji gospodarczych, a podatnik obniżając kwoty podatku należnego o kwoty wykazanego w nich podatku naliczonego naruszył art. 86 ust. 1 i 2 w zw. z art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a) ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2011 r., Nr 177, poz. 1054 ze zm. – dalej: "u.p.t.u."),

2) zawyżeniu wykazanej w ewidencji "Dostawa faktury VAT" wartości sprzedaży netto i podatku należnego - w październiku 2014 r. o kwotę [...]zł netto i podatek VAT [...] zł, w listopadzie 2014 r. o kwotę [...]zł netto i podatek VAT [...] zł - wynikające z wystawionych przez [...] I. N. i wprowadzonych do obrotu prawnego faktur VAT, dokumentujących sprzedaż maszyn i urządzeń linii rozlewu wody z wodorem na rzecz P. D. Sp. z o.o.

W toku postępowania ustalono, że podatnik dysponował towarem, który następnie był przedmiotem sprzedaży krajowej do spółki P. D., a także przedmiotem eksportu do zagranicznych firm: P. oraz K. B. [...], D. R., S. - jednak towar ten nie został nabyty od spółki M., lecz pochodził z niewiadomego źródła.

W związku z eksportem podatnik otrzymał zwrot podatku od towarów i usług, z kolei spółka P. D. na zakup maszyn i urządzeń wykazanych w fakturach wystawionych na jej rzecz przez I. N., otrzymała dofinansowanie z [...] Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości, w ramach projektu "Wdrożenie innowacyjnej technologii produkcji unikalnej wody z wodorem". W przeprowadzonym postępowaniu wykazano, że podatnik świadomie uczestniczył w łańcuchu podmiotów dokonujących transakcji obrotu maszynami w celu uzyskania nienależnego zwrotu podatku VAT. Poza firmą podatnika w transakcjach tych uczestniczyły spółki: G. Sp. z o.o., B. Sp. z o.o., E. Sp. z o.o. i M. Sp. z o.o. W konsekwencji organ uznał księgi podatkowe firmy [...] I. N., za nierzetelne oraz nie uznał za dowód tego, co wynika z zawartych w nich zapisów.

W odwołaniu od powyższej decyzji podatnik wniósł o uchylenie decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania wobec niewyjaśnionej istoty sprawy oraz uchylenie postanowienia organu z 2 grudnia 2019 r. w przedmiocie odmowy przeprowadzenia dowodów i dopuszczenia dowodów we wnioskowanym przez stronę zakresie.

Naczelnik [...] Urzędu Celno-Skarbowego [...] działając jako organ odwoławczy, decyzją z 26 lipca 2022 r. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie.

W uzasadnieniu organ w pierwszej kolejności stwierdził, że w sprawie nie nastąpiło przedawnienie zobowiązań podatkowych określonych zaskarżoną decyzją.

Organ wyjaśnił, że termin przedawnienia zobowiązania podatkowego wynikający z art. 70 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 1540 ze zm. – obecnie: Dz. U. z 2022 r. poz. 2651 – dalej: "O.p."), za miesiące od stycznia do listopada 2014 r. nastąpił z końcem 2019 r., a za grudzień 2014 r. z końcem 2020 r.

Realizując obowiązek wynikający z art. 70c O.p., pismem z 27 czerwca 2018 r. organ zawiadomił I. N., że z dniem 26 maja 2014 r. został zawieszony bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za okres od 1 stycznia 2014 r. do 31 grudnia 2014 r. na skutek wszczęcia postępowania przez Prokuraturę Regionalną [...] Zawiadomienie to zostało skutecznie doręczone podatnikowi 4 lipca 2018 r. Ponadto pismem z 2 grudnia 2019 r. organ zawiadomił także pełnomocnika strony o zawieszeniu z dniem 26 maja 2014 r. biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego I. N. za okres od 1 stycznia 2014 r. do 31 grudnia 2014 r. z uwagi na wszczęcie śledztwa przez Prokuraturę Regionalną [...] o sygn. [...] którego zakresem objęta jest działalność firmy [...] I. N.. Zawiadomienie to doręczono pełnomocnikowi podatnika 17 grudnia 2019 r.

Organ odwoławczy zaznaczył, że postępowanie o sygn. [...] nie zostało jeszcze zakończone. Powyższe postępowanie karne prowadzone przez Prokuraturę Okręgową [...] a następnie Prokuraturę Regionalną [...] zostało wszczęte 26 maja 2014 r., tj. na długo przed terminem przedawnienia zobowiązań podatkowych objętych przedmiotowym postępowaniem. Ustawowy termin przedawnienia zobowiązań podatkowych w podatku VAT za okres od stycznia do listopada 2014 r. upływał z końcem 2019 r., a za grudzień z końcem 2020 r. Wszczęcie kontroli celno-skarbowej u podatnika za ww. okres, nastąpiło już po wszczęciu postępowania o przestępstwa skarbowe (upoważnienie do kontroli z 18 kwietnia 2018 r.).

W toku postępowań prowadzonych przez Prokuraturę (sygn. [...] i sygn. [...]) zrealizowano szereg czynności procesowych, m.in. przesłuchano podejrzanych i świadków, wydano postanowienia o przedstawieniu zarzutów I. N., a w sprawie o sygn. [...] wniesiono akt oskarżenia m.in. przeciwko I. N.. Dowody z tych postępowań - za zgodą Prokuratury - zostały włączone do akt postępowania podatkowego w przedmiotowej sprawie.

Wskazane wyżej okoliczności, zdaniem organu, uprawniają do stwierdzenia, że wszczęcie postępowania o przestępstwo skarbowe, nie miało instrumentalnego charakteru i nie było ukierunkowane na zawieszenie biegu przedawnienia zobowiązania podatkowego objętego przedmiotowym postępowaniem.

Organ zaznaczył, że Śledztwa Prokuratury Regionalnej [...] w toku których I. N. postawiono zarzuty dotyczące m.in. przestępstw z ustawy Kodeks karny skarbowy, obejmują zobowiązanie podatkowe za okres objęty niniejszym postępowaniem. Zważywszy na to, że bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia 2014 r. do grudnia 2014 r. uległ zawieszeniu z dniem 26 maja 2014 r., o czym podatnik i jego pełnomocnik zostali zawiadomieni przed upływem 5-letniego okresu, wynikającego z art. 70 § 1 O.p. - postawiony przez stronę zarzut naruszenia art. 70 § 1 O.p., w zw. z art. 70 § 6 pkt 1 i art. 70c O.p. - poprzez wydanie rozstrzygnięcia, pomimo upływu terminu przedawnienia organ uznał za nieuzasadniony.

W tym stanie faktycznym i prawnym organ uprawniony jest do merytorycznego rozpatrzenia przedmiotowej sprawy.

W ocenie organu odwoławczego w przeprowadzonym postępowaniu wykazano, że I. N. posługiwał się nierzetelnymi, tj. nieodzwierciedlającymi rzeczywistych zdarzeń gospodarczych fakturami VAT, na których jako sprzedawca maszyn i urządzeń do firmy [...] I. N. widnieje M. Sp. z o.o. i dokonał nieuprawnionego obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wykazanego na tych fakturach.

Za prawidłowe uznano stanowisko organu pierwszej instancji, że podatnik uczestniczył w fakturowym łańcuchu dostaw maszyn i ich części, w którym brały udział także spółki: G. Sp. z o.o., B. Sp. z o.o., E. Sp. z o.o. i M. Sp. z o.o.

Zdaniem organu podatnik był świadomy, że faktury wystawione przez M. Sp. z o.o. uwzględnione przez niego w rozliczeniu podatku VAT - nie odzwierciedlają rzeczywistych zdarzeń gospodarczych. Podatnik, działając w porozumieniu z R. P. wprowadził sporny towar na rynek krajowy (P. D. Sp. z o.o.) i zagraniczny (firmy [...], pomimo posiadania pełnej świadomości, że towar ten nie pochodzi od kontrahenta wskazanego na fakturach dokumentujących jego nabycie od M. Sp. z o.o.

Według organu odwoławczego prawidłowym jest także wyrażone w zaskarżonej decyzji stanowisko, w zakresie zawyżenia wartości sprzedaży netto i podatku należnego, wynikających z wystawionych przez [...] I. N. i wprowadzonych do obrotu prawnego faktur VAT, dokumentujących sprzedaż na rzecz P. D. Sp. z o.o. maszyn i urządzeń wchodzących w skład linii rozlewu wody z wodorem.

Rozstrzygając w przedmiotowej sprawie organ pierwszej instancji uznał, że firma [...] I. N. dokonała na rzecz spółki P. D. dostaw maszyn wchodzących w skład linii rozlewniczej do produkcji wody wzbogaconej wodorem lecz w wystawionych z tego tytułu fakturach zawyżono ich wartość. W tym zakresie organ ten oparł się na opinii sporządzonej 5 stycznia 2017 r. na zlecenie A. B. W. Delegatura [...] przez W. R., rzeczoznawcę majątkowego, pracownika naukowego Zakładu [...] P. P.. Przedmiotem tej opinii jest m.in. ocena maszyn i urządzeń linii rozlewu wody z wodorem zainstalowanej w spółce P. D. w J. przy [...] będących przedmiotem refundacji w ramach umowy o dofinansowanie projektu: "Wdrożenie innowacyjnej technologii produkcji wody z wodorem" w ramach działania "N. inwestycje o wysokim potencjale innowacyjnym" Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka 2007-2013.

W opinii powyższej rzeczoznawca stwierdził, że ceny maszyn wynikające z faktur przedstawionych do unijnej refundacji są znacznie zawyżone. Według wyceny sporządzonej przez biegłego ich wartość wynosi [...] zł, a według faktur wartość tych maszyn wynosiła [...] zł netto.

Organ wyjaśnił, że w wyniku przeprowadzonego postępowania Prokuratura Regionalna [...] w dniu 22 stycznia 2019 r. skierowała do Sądu akt oskarżenia sygn[...] przeciwko m.in. J. H., I. N., T. N., R. P., A. P. i innym.

W treści aktu oskarżenia jednoznacznie wskazano, że zawyżenie wartości przedmiotowych maszyn i ich części potwierdza przeprowadzona do sprawy opinia biegłego rzeczoznawcy w zakresie wyceny maszyn i urządzeń dotycząca maszyn i urządzeń stanowiących składowe elementy linii rozlewu wody z wodorem zainstalowanej w spółce P. D.. Opinia ta została udostępniona Naczelnikowi [...] Urzędu Celno-Skarbowego [...] celem jej wykorzystania w postępowaniu podatkowym. Stąd też nieuzasadnionym jest twierdzenie odwołującego, że opinia ta jest kwestionowana w postępowaniu karnym.

Opierając się na dokonanej przez rzeczoznawcę wycenie przedmiotowych maszyn, organ pierwszej instancji ustalił, że firma [...] I. N. w 2014 r. wprowadziła do obrotu prawnego faktury sprzedaży VAT o zawyżonej wartości, w wyniku czego w październiku i listopadzie 2014 r. zawyżyła wartość sprzedaży netto i podatek należny, zgodnie z wyliczeniem przedstawionym w tabeli na str. 56.

Organ wskazał, że przytoczone zeznania osób mających wiedzę w zakresie czynności podejmowanych w P. D. Sp. z o.o., w związku z ubieganiem się o dofinansowanie na zakup maszyn - jednoznacznie dowodzą, że w spółce tej podjęte były działania mające na celu ukrycie nieprawidłowości w tym zakresie. Podatnik w sposób świadomy wystawił faktury poświadczające nieprawdę w zakresie wartości maszyn i urządzeń sprzedanych firmie P. D., ułatwiając w ten sposób osobom zarządzającym ww. spółką popełnienie czynu zabronionego, polegającego na wprowadzeniu w błąd upoważnionego pracownika [...] Agencji Rozwoju Regionalnego SA, weryfikującego zasadność przyznania spółce tych środków. Ustalenia te wynikają z aktu oskarżenia Prokuratury Regionalnej [...]

Zdaniem organu w rozpatrywanej sprawie ustalono, że I. N. dokonał sprzedaży towarów na rzecz P. D. lecz o niższej wartości niż to wynika z wystawionych faktur. Stąd też organ pierwszej instancji prawidłowo zastosował przepis art. 108 ust. 2 u.p.t.u., określając stronie podatek do zapłaty, w kwotach stanowiących różnicę pomiędzy kwotą podatku należnego wykazanego na wystawionych fakturach, a kwotą podatku należnego obliczoną od wartości netto sprzedanych towarów, ustalonej przez biegłego rzeczoznawcę.

Odnosząc się do wniosków dowodowych strony, organ wyjaśnił, że w odwołaniu wniesiono o uchylenie postanowienia z 2 grudnia 2019 r. w przedmiocie odmowy przeprowadzenia dowodów i dopuszczenie dowodów, tj.:

- udostępnienia całości materiałów stanowiących podstawę wydania opinii dotyczącej ceny maszyn i urządzeń spożywczych stanowiących składowe elementy linii rozlewu wody z wodorem w spółce P. D. Sp. z o.o.

- dokumentacji importowej zagranicznej firmy P. B. poprzez zwrócenie się do tej firmy lub odpowiednich władz zagranicznych na okoliczność wyjaśnienia wątpliwości dotyczących tożsamości i wartości eksportowanych towarów.

Zdaniem organu powyższy wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Strona miała możliwość zapoznania się z opinią rzeczoznawcy majątkowego W. R. dotyczącą oceny maszyn i urządzeń linii rozlewu wody z wodorem zainstalowanej w spółce P. D.. We wniosku dowodowym nie wskazano żadnych nowych okoliczności mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, czy też rozbieżności w przedmiotowej opinii w zakresie wyceny maszyn, które wymagałyby zadawania rzeczoznawcy dodatkowych pytań w tym zakresie. W skardze z dnia 1 września 2022 r. skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, a także o zasądzenie kosztów postępowania.

Zaskarżonej decyzji zarzucono:

I. naruszenie przepisów postępowania, które miały wpływ na wynik niniejszego rozstrzygnięcia, tj.:

1) art. 120, art. 121 § 1 i 2, art. 122, art. 124, art. 180, art. 181, art. 187, art. 191 O.p., polegające na dokonywaniu przez organ podatkowy dowolnych ustaleń odnoszących się do stanu faktycznego na podstawie jedynie częściowo zebranego materiału dowodowego, naruszeniu zasady prawdy materialnej, przekroczeniu granic swobodnej oceny dowodów, naruszeniu zasady zaufania podatnika do organów podatkowych w szczególności poprzez postawienie bez jakiegokolwiek uzasadnienia, tezy o świadomym współudziale podatnika w oszustwie podatkowym, niewyjaśnianiu w pełni i dokładnie zaistniałego stanu faktycznego, nieuzupełnieniu materiału dowodowego we wnioskowanym zakresie;

2) art. 188 w zw. z art. 180 § 1 O.p., polegające na:

a) odmowie udostępnienia całości materiałów stanowiących podstawę do wydania opinii dotyczącej wartości maszyn i urządzeń sprzedanych P. D. Sp. z o.o. oraz uniemożliwieniu przesłuchania biegłego W. R. w obecności podatnika, w sytuacji gdy przedmiotowa opinia stanowiąca kluczowy dowód w postępowaniu jest kwestionowana w postępowaniu karnym z uwagi na nieprawidłowości występujące podczas jej sporządzenia, w tym brak uruchomienia maszyn i urządzeń, co spowodowało, że prawidłowe określenie ich wartości było niemożliwe;

b) niewykazaniu twierdzeń o transferach środków finansowych ze spółki G. Sp. z o.o. do K. B. [...]. (brak dowodu potwierdzającego fakt wystąpienia transferów ze spornymi transakcjami, a także dowodu mającego na celu wyjaśnienie podstawy tych transferów, kwot transferów, terminów ich wykonania, a także związku transferów ze spornymi transakcjami);

3) art. 193 § 4 O.p. w zw. z art. 109 ust. 3 u.p.t.u., poprzez wadliwe stwierdzenie, że księgi podatkowe są nierzetelne w zakresie ujęcia spornych transakcji, podczas gdy zgromadzone w sprawie dowody potwierdzają, że transakcje te miały miejsce;

II. naruszenie przepisów prawa materialnego:

1) art. 86 ust. 1 art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a u.p.t.u. w zw. z art. 17 ust. 2 VI Dyrektywy 2006/112/WE, a także art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a u.p.t.u. w zw. z art. 17 ust. 2 VI Dyrektywy 2006/112/WE, w związku z błędnym ich zastosowaniem i w konsekwencji nieuzasadnionym pozbawieniem podatnika prawa do odliczenia podatku naliczonego ze spornych faktur zakupu maszyn i urządzeń od spółki M. Sp. z o.o.;

2) art. 108 ust. 2 O.p., poprzez błędne zastosowanie oparte na wadliwej i nieudowodnionej tezie o zawyżeniu wartości sprzedaży maszyn na rzecz P. D. Sp. z o.o.

W uzasadnieniu skargi strona skarżąca rozwinęła argumentację zarzutów.

Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Na rozprawie w dniu 18 maja 2023 r. strona skarżąca wniosła o zasądzenie kosztów postępowania sądowego, a także o przeprowadzenie dowodu z protokołu rozprawy głównej o sygn. [...] Pełnomocnik organu wniósł o oddalenie wniosku dowodowego. Sąd przeprowadził dowód z protokołu rozprawy głównej w sprawie o sygn. [...]

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Istota sporu w sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy organ odwoławczy prawidłowo procedował w sprawie, w szczególności, czy w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył materiał dowodowy, a następnie dokonał jego prawidłowej oceny i prawidłowo określił wobec skarżącego podatek od towarów i usług za poszczególne miesiące od stycznia do grudnia 2014 r.

Podkreślić należy, że zadaniem organu odwoławczego winno być podjęcie wszelkich działań zmierzających do wyjaśnienia sprawy (art. 180 § 1 O.p.), w szczególności w zakresie inicjatywy dowodowej strony. Na podstawie art. 188 O.p. żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu są okoliczności mające znaczenie dla sprawy, chyba że okoliczności te stwierdzone są wystarczająco innym dowodem. Przepisy te stanowią konkretyzację zasady prawdy materialnej, przewidzianej w art. 122 O.p. poprzez wprowadzenie dyrektywy zupełności postępowania dowodowego. To bowiem organ podatkowy zabiega w postępowaniu o udowodnienie każdego faktu za pomocą wszystkich dostępnych środków i źródeł dowodowych, by wydać stosowne orzeczenie. Stosownie do art. 191 O.p., organ podatkowy ocenia na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Zgodnie z art. 180 § 1 O.p., jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Katalog środków dowodowych zawiera art. 181 O.p. Stosownie do tego przepisu dowodami postępowaniu podatkowym mogą być w szczególności księgi podatkowe, deklaracje złożone przez stronę, zeznania świadków, opinie biegłych, materiały i informacje zebrane w wyniku oględzin, informacje podatkowe oraz inne dokumenty zgromadzone w toku działalności analitycznej Krajowej Administracji Skarbowej, czynności sprawdzających lub kontroli podatkowej lub kontroli celno-skarbowej oraz materiały zgromadzone w toku postępowania karnego albo postępowania w sprawach o przestępstwa skarbowe lub wykroczenia skarbowe. Katalog ten nie ma charakteru zamkniętego. Ordynacja podatkowa nie przyjęła zasady bezpośredniości w postępowaniu dowodowym, o czym świadczy treść art. 181 tej ustawy. Organ podatkowy może bowiem wykorzystać dowodowo również materiały zgromadzone w innych postępowaniach, w tym zarówno podatkowych, jak i administracyjnych oraz karnych albo w postępowaniach w sprawach o przestępstwa skarbowe lub wykroczenia skarbowe.

W kontekście powyższego, w badanej sprawie, zasadne okazały się zarzuty dotyczące naruszenie art. 188 w zw. z art. 180 § 1 O.p. Skarżący podniósł, że opinia biegłego, stanowiąca kluczowy dowód w postępowaniu, jest kwestionowana w toku postępowania karnego z uwagi na liczne nieprawidłowości występujące podczas jej sporządzania, w tym brak uruchomienia maszyn i urządzeń, co spowodowało, że prawidłowe określenie ich wartości było niemożliwe.

Sąd zauważa, że w zaskarżonej decyzji organ za nieuzasadnione uznał twierdzenie skarżącego podniesione w odwołaniu, że opinia biegłego W. R. jest kwestionowana w postępowaniu karnym. Odmawiając uwzględnienia wniosków dowodowych organ wskazał m.in., że bezpodstawnym jest kwestionowanie wartości dowodowej opinii biegłego W. R., sporządzonej 5 stycznia 2017 r. na zlecenie A. B. W. Delegatura [...] dotyczącej m.in. oceny maszyn i urządzeń linii rozlewu wody z wodorem zainstalowanej w spółce P. D. w J. przy [...] będących przedmiotem refundacji w ramach umowy o dofinansowanie projektu: "Wdrożenie innowacyjnej technologii produkcji wody z wodorem" w ramach działania "Nowe inwestycje o wysokim potencjale innowacyjnym" Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka 2007-2013. Opinię tę sporządzono w toku śledztwa wszczętego przez Prokuraturę Okręgową [...] - postanowieniem z 18 maja 2016 r. o sygn. [...] w sprawie doprowadzenia [...] Agencji Rozwoju Regionalnego, dysponującej środkami publicznymi, do niekorzystnego rozporządzenia mieniem znacznej wartości, poprzez wprowadzenie w błąd co do wartości maszyn i urządzeń związanych z realizacją projektu Wdrożenie innowacyjnej technologii produkcji unikalnej wody z wodorem w przedsiębiorstwie P. D. Sp. z o.o. oraz przedkładania nierzetelnych dokumentów dotyczących wartości maszyn i urządzeń zakupionych w ramach realizacji tego projektu. Śledztwo to – 28 czerwca 2016 r. zostało przejęte do dalszego prowadzenia przez Prokuraturę Regionalną [...] Wydział I do spraw Przestępczości Gospodarczej i zarejestrowane pod sygn. [...] (treść aktu oskarżenia Prokuratury Regionalnej [...] z 22 stycznia 2019 r. sygn. [...].

W przedmiotowej opinii rzeczoznawca stwierdził, że ceny maszyn wynikające z faktur przedstawionych do unijnej refundacji są znacznie zawyżone. Według wyceny sporządzonej przez biegłego ich wartość wynosi [...] zł, a według faktur wartość tych maszyn wynosiła [...] zł netto.

W wyniku przeprowadzonego postępowania Prokuratura Regionalna [...] – 22 stycznia 2019 r. skierowała do Sądu akt oskarżenia o sygn[...] - przeciwko m.in. J. H., I. N., T. N., R. P., A. P. i innym. I. N. zarzucono m.in., że od co najmniej września 2014 r. do końca listopada 2015 r., działając w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, prowadząc działalność gospodarczą pod firmą [...] I. N., w zamiarze aby działająca w celu osiągnięcia korzyści majątkowej J. H. P. P. D. Sp. z o.o. uzyskała świadczenie pieniężne w postaci dofinansowania przyznanego w ramach działania 4.4. "N. inwestycje o wysokim potencjale innowacyjnym" Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka 2007-2013 dla firmy P. D. Sp. z o.o. ułatwił jej popełnienie czynu zabronionego, polegającego na wprowadzeniu w błąd upoważnionego pracownika [...] Agencji Rozwoju Regionalnego S.A., dysponującej środkami publicznymi co do wartości maszyn i urządzeń związanych z realizacją projektu "Wdrożenie innowacyjnej technologii produkcji unikalnej wody z wodorem" w ten sposób, że wystawił poświadczające nieprawdę, co do okoliczności mających znaczenie prawne - faktury sprzedaży maszyn i urządzeń niezbędnych do realizacji wyżej wymienionego projektu w imieniu firmy [...] I. N. na rzecz firmy P. D. Sp. z o.o., w których wpisywał znacznie zawyżone wartości sprzedawanych maszyn, które były uprzednio przedmiotem fakturowego obrotu pomiędzy G. Sp. z o.o., B. Sp. z o.o., E. Sp. z o.o. i P. Sp. z o.o. Dokumenty te (wśród których są wszystkie faktury będące przedmiotem postępowania podatkowego za rok 2014 r. miały istotne znaczenie dla uzyskania oraz pełnego rozliczenia wsparcia finansowego na dofinansowanie projektu "Wdrożenie innowacyjnej technologii produkcji unikalnej wody z wodorem" na rzecz firmy P. D. Sp. z o.o. i doprowadzenia [...] Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości do niekorzystnego rozporządzenia mieniem na łączną kwotę [...]zł, stanowiącą mienie znacznej wartości, tj. o przestępstwo z art. 271 § 3 k.k. i art. 18 § 3 k.k. w zw. z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. i art. 297 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k.

W treści aktu oskarżenia jednoznacznie wskazano, że zawyżenie wartości przedmiotowych maszyn i ich części potwierdza przeprowadzona do sprawy opinia biegłego rzeczoznawcy dotycząca maszyn i urządzeń stanowiących składowe elementy linii rozlewu wody z wodorem zainstalowanej w spółce P. D.. Opinia biegłego rzeczoznawcy W. R. została udostępniona Naczelnikowi [...] Urzędu Celno-Skarbowego [...] celem jej wykorzystania w postępowaniu podatkowym.

Opierając się na dokonanej przez rzeczoznawcę wycenie przedmiotowych maszyn organy ustaliły, że I. N. - prowadzący działalność gospodarczą pod firmą [...] I. N. - w 2014 r. wprowadził do obrotu prawnego faktury sprzedaży VAT o zawyżonej wartości, w wyniku czego w październiku i listopadzie 2014 r. zawyżył wartość sprzedaży netto i podatek należny, zgodnie z wyliczeniem przedstawionym w tabeli na str. 56 decyzji organu pierwszej instancji. Kwestionując stanowisko organu skarżący argumentuje, że dostawy [...] na rzecz P. D. Sp. z o.o. - związane z pozyskaniem przez tę spółkę dotacji - były sprawdzane przez pracowników [...] Agencji Rozwoju Regionalnego S.A. i [...] Agencji Rozwoju Regionalnego, które to instytucje określały czy sporne maszyny odpowiadają warunkom dofinansowania i nie dopatrzono się nieprawidłowości w tym zakresie.

Jak wynika z akt sprawy kwestia badania prawidłowości rozliczenia dofinansowania uzyskanego przez ww. spółkę jest przedmiotem postępowania karnego, a postawione w akcie oskarżenia zarzuty dotyczą m.in. wprowadzenia w błąd pracowników Agencji Rozwoju Regionalnego co do wartości maszyn i urządzeń objętych tym dofinansowaniem.

W kontekście powyższego Sąd orzekający w sprawie wyjaśnia, że na rozprawie w dniu 18 maja 2023 r., w trybie art. 106 § 3 P.p.s.a., przeprowadził dowód z protokołu rozprawy głównej, która odbyła się przed Sądem Okręgowym [...] w sprawie o sygn. [...] Powyższy przepis pozwala sądom administracyjnym przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, pod warunkiem, że jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie.

Jak wynika zatem z przedłożonego przez stronę skarżącą, protokołu rozprawy głównej z 7 marca 2023 r. o sygn. [...] Sąd Okręgowy [...] na podstawie art. 396a § 1 k.p.k., zobowiązał oskarżyciela publicznego - Prokuraturę Regionalną [...] - do dopuszczenia i przeprowadzenia dowodu z opinii pisemnej biegłego rzeczoznawcy ds. wyceny maszyn i urządzeń w zakładach przemysłowych, na okoliczności związane z postanowienia ABW z dnia 9 sierpnia 2016 r. o powołaniu biegłego W. R. i wydanej do sprawy w dniu 5 stycznia 2017 r. opinii pisemnej biegłego W. R., celem wydania w sprawie w oparciu o całość zgromadzonego materiału dowodowego nowej pisemnej rzetelnej, jasnej, pełnej i kompletnej opinii sporządzonej zgodnie z regułami kodeksu postępowania karnego, przez osobę do tego uprawnioną.

W świetle zatem przeprowadzonego dowodu Sąd stwierdza, że powyższa okoliczność wymaga uwzględnienia. Zadaniem organu będzie dokonanie oceny nowej opinii dla potrzeb postępowania podatkowego. W tym stanie sprawy odniesienie się przez Sąd do pozostałych zarzutów skargi, w szczególności do zarzutów naruszenia prawa materialnego, jest przedwczesne.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ winien uzupełnić materiał dowodowy o wskazana wyżej opinię biegłego. W toku powtórnego postępowania obowiązkiem organu będzie również merytoryczne odniesienie się do argumentów i zarzutów podnoszonych przez skarżącego.

Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a., orzekł jak w pkt I sentencji wyroku.

O kosztach postępowania Sąd, orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a., jak w pkt II sentencji wyroku. Na kwotę zasądzonych kosztów postępowania składa się równowartość opłaty skarbowej od dokumentu pełnomocnictwa procesowego w kwocie [...]zł oraz wynagrodzenie pełnomocnika skarżącej w kwocie [...]zł należne na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) w zw. z § 2 pkt 9 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. 2018 r., poz. 265 ze zm.).