Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 623/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2021-08-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą decyzję I instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 ust. 1 lit. a i c
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Maria Zawadzka Sędziowie: WSA Renata Czeluśniak WSA Elżbieta Czarny-Drożdżejko (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 12 sierpnia 2021 r. sprawy ze skargi C. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 9 marca 2021 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej C. P. kwotę 480 (słownie: czterysta osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej: SKO lub Kolegium) decyzją z dnia 9 marca 2021 r. nr [...] działając na podstawie art. 17 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 111, dalej jako: "u.ś.r."), oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2020 r., poz. 256) po rozpatrzeniu odwołania skarżącej C. P., utrzymało w mocy decyzję Burmistrza z dnia 22 stycznia 2021 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, w celu sprawowania opieki nad mężem J. P.

Powyższe rozstrzygnięcia zapadły w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:

W dniu 23 grudnia 2020 r. skarżąca wniosła o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad niepełnosprawnym mężem J. P.

Organ I instancji odmawiając przyznania wnioskowanego świadczenia stwierdził, że wprawdzie osoba wymagająca opieki tj. J. P. posiada orzeczony stopień niepełnosprawności (nr [...] z dnia 28 lutego 2017 r. wydany przez Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności), jednakże niepełnosprawność nie powstała do ukończenia 25 roku życia, a tym samym nie została spełniona przesłanka przyznania prawa do świadczenia wynikająca z art. 17 ust. 1b u.ś.r. Nadto organ stwierdził, że fakt pobierania przez skarżącą emerytury, uniemożliwia przyznania dochodzonego przez skarżącą świadczenia zgodnie z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. b u.ś.r.

Od powyższej decyzji odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego wniosła skarżąca. W odwołaniu zarzuciła, naruszenie prawa materialnego poprzez błędne zastosowanie normy wyrażonej w art. 17 ust. 1 b u.ś.r. bez uwzględnienia okoliczności, iż na skutek wyroku TK z dnia 21 października 2014 r. sygn. akt K 38/13 doszło do uznania niekonstytucyjności części wskazanej normy prawnej w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną ze względu na datę powstania niepełnosprawności osoby wymagającej opieki, a przez to naruszenie art. 190 ust. 1 Konstytucji R.

Opisaną we wstępie decyzją SKO utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. W swoich rozważaniach SKO podzieliło stanowisko organu I instancji, wskazując, że w niniejszej sprawie zaistniała przesłanka negatywna przewidziana wart. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. Jak wynika z akt sprawy C. P. posiada prawo do emerytury ustalone decyzją Prezesa KRSU z dnia 20 marca 2020 r. znak: [...]. W tej sytuacji C.P. należy formalnie do kręgu osób, które mogą ubiegać się o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego, jednakże ponieważ istotą tego świadczenia jest częściowe zrekompensowanie strat finansowych, jakie ponoszą osoby opiekujące się chorymi członkami rodziny wskutek rezygnacji z aktywności zawodowej na rzecz sprawowania stałej opieki, to konieczność sprawowania opieki nad członkiem rodziny wnioskodawczyni, musiałaby wiązać się z utratą uzyskiwanych przez nią dochodów, a co w tej sprawie nie miało miejsca. Świadczenie pielęgnacyjne, przyznawane, bowiem osobie sprawującej opiekę nad niepełnosprawnym członkiem rodziny a będącej w wieku, uprawniającym do otrzymania emerytury, w istocie rzeczy będzie pełnić funkcję nie tyle surogatu wynagrodzenia za pracę a surogatu świadczenia emerytalnego. Trzeba mieć na uwadze, że z art.17 ust.5 pkt 1 lit. a u.ś.r. wiążą się regulacje przyjęte w 3 pkt 24 lit. d, art. 24 ust.7 i art. art. 62 ust. 2 pkt 2 tej ustawy, które są konsekwencją przyjętego przez ustawodawcę założenia, że osoba pobierająca emeryturę lub rentę a także mająca inne źródła dochodu, o których mowa w tych przepisach, nie może otrzymać świadczenia pielęgnacyjnego.

W ocenie organu odwoławczego za odmową przyznania świadczenia pielęgnacyjnego przemawia fakt, że skarżąca jest osobą w wieku emerytalnym i z tego powodu nie została spełniona przesłanka określona w art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. dotycząca rezygnacji lub niepodejmowania zatrudnienia w związku z koniecznością sprawowania opieki, a także występuje negatywna przesłanka określona w art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r.

Kolegium zwróciło uwagę, że błędny jest zaprezentowany w decyzji pogląd, że przesłanką odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego jest powstanie niepełnosprawności po okresach wymienionych w art. 17 ust. 1b u.ś.r. Organ I instancji orzekając o odmowie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego nie uwzględnił zmiany stanu prawnego, która nastąpiła na skutek wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014r, sygn. akt K 38/13. Albowiem w wymienionym wyroku, Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności, jest niezgodny z zasadą równości, o której mowa w art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. Zatem w obecnej sytuacji prawnej nie jest dopuszczalne oparcie decyzji odmawiającej przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie tej części przepisu art. 17 ust. 1b ustawy, której niekonstytucyjność stwierdził Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 21 października 2014 r. sygn. akt K 38/13.

Pomimo tego, Kolegium doszło do przekonania, że kwestionowana decyzja w zakresie rozstrzygnięcia ostatecznie odpowiada prawu, z uwagi na wystąpienie przesłanki negatywnej jaką jest ustalone prawo do emerytury.

Na powyższą decyzję C. P., reprezentowana przez pełnomocnika, wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie prawa materialnego mającego istotny wpływ na wydanie przedmiotowej decyzji tj. art. 17 ust. 5 lit. a poprzez uznanie, że fakt nabycia przez skarżącą prawa do emerytury jest negatywną przesłanką do przyznania świadczenia, oraz żaden przepis prawa nie uprawnia organu do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego w wysokości stanowiącej różnicę pomiędzy przyznaną emeryturą a wysokością świadczenia pielęgnacyjnego, podczas gdy, organ posiada takie uprawienie dokonując wykładni prokonstytucyjnej ww. przepisu.

Mając powyższe zarzuty na uwadze skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu l instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a.. wniosła o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.

W uzasadnieniu skargi skarżąca rozwinęła zarzuty skargi.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Przeprowadzona przez Sąd, w trybie uproszczonym, kontrola zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, a także - z mocy art. 135 p.p.s.a. - decyzji organu pierwszej instancji Burmistrza, pod kątem kryterium legalności, wykazała, że skarga zasługuje na uwzględnienie.

Należy także wskazać, na podstawie art. 134 §1 p.p.s.a. Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a.

Przedmiotem skargi jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję wydaną przez Kierownika Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej działającego z upoważnienia Burmistrza, którą to odmówiono skarżącej C. P. przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu sprawowania opieki nad niepełnosprawnym mężem.

Świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje na podstawie art. 17 u.ś.r. Jego celem jest rekompensowanie braku dochodów z pracy zarobkowej z powodu sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny. Zgodnie z powołanym przepisem świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje między innymi osobie, na której ciąży obowiązek alimentacyjny - jeżeli nie podejmuje lub rezygnuje ona z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Świadczenie to przysługuje w ściśle określonej kwocie, która podlega corocznej waloryzacji. Osobą, na której ciąży obowiązek alimentacyjny jest niewątpliwie żona w stosunku do swojego męża. Co więcej na podstawie art. 17 ust. 5 pkt 2 u.ś.r. jej uprawnienie do otrzymania świadczenia pielęgnacyjnego wyprzedza przyznanie świadczenia innym krewnym. Uprawnienie do świadczenia pielęgnacyjnego dla krewnych "otwiera się" dopiero wówczas, gdy małżonek osoby wymagającej opieki jest niepełnosprawny w stopniu znacznym, a więc kiedy nie jest możliwe wypełnianie przez niego we właściwy sposób obowiązku alimentacyjnego (Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 27.11.2014 r., I OSK 1219/13, LEX nr 1657633.). W niniejszej sprawie o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego wystąpiła małżonka niepełnosprawnego męża, która sama legitymuje się niepełnosprawnością, ale w stopniu umiarkowanym. Stąd wyłączenie przewidziane w art. 17 ust. 5 pkt 2 u.ś.r. do niej się nie stosuje.

Z kolei na podstawie ust. 5 art. 17 u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje między innymi jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do emerytury, renty, renty rodzinnej z tytułu śmierci małżonka przyznanej w przypadku zbiegu prawa do renty rodzinnej i innego świadczenia emerytalno-rentowego, renty socjalnej, zasiłku stałego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, zasiłku przedemerytalnego, świadczenia przedemerytalnego lub rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego. Należy jednak zauważyć, że Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 26 czerwca 2019 r. (sygn. akt SK 2/17), uznał art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a w zakresie, w jakim stanowi, że świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy, za niezgodny z art. 71 ust. 1 zdanie drugie w związku z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP.

Ustalony stan faktyczny nie wzbudził wątpliwości. W niniejszej sprawie skarżąca sprawuje opiekę nad mężem, który został zaliczony do osób o znacznym stopniu niepełnosprawności na stałe, przy czym nie ustalono od kiedy ta niepełnosprawność istnieje, z kolei ustalony stopień niepełnosprawności datuje się od 29 grudnia 2016r. U J. P. rozpoznano liczne choroby, co wynika z kart informacyjnych leczenia szpitalnego, takie jak [...], [...], zespół [...], [...], [...], [...], [...], czy [...]. W związku z ogólnym złym stanem zdrowia pojawiają się nowe choroby, jak na przykład posocznica. J. P. wymaga ciągłej rehabilitacji, opieki, pielęgnacji i pomocy we wszystkich czynnościach dnia codziennego, gdyż nie może samodzielnie funkcjonować. Zgodnie z oświadczeniem skarżącej zakres podejmowanych przez nią czynności jest bardzo szeroki: czynności z zakresu higieny osobistej, prowadzenie do toalety, podmywanie, wymiana pielucho-majtek, przewracanie z boku na bok, działania przeciw odleżynom, czuwanie podczas snu, przygotowywanie i podawanie posiłków, wykonywanie zabiegów pielęgnacyjnych, ubieranie, masowanie, codzienne wykonywanie ćwiczeń, organizowanie leczenia, wykonywanie wszystkich czynności związanych z prowadzeniem gospodarstwa domowego. Skarżąca podaje, że nie ma możliwości porozumienia się ze swoim mężem, gdyż ten "tylko jęczy". Skarżąca nie może podjąć jakiegokolwiek zatrudnienia w celu sprawowania opieki nad swoim niepełnosprawnym mężem. Należy jednak zaznaczyć, że organ I instancji zaniechał przeprowadzenia wywiadu środowiskowego, co stanowi także istotne naruszenie przepisów procedury administracyjnej, to jest art. 7 w zw. z art. 77 §1 k.p.a..

23 grudnia 2020r. skarżąca wystąpiła o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego, jednocześnie informując, że posiada prawo do renty rolniczej. Jako dowód załączyła decyzję Prezesa KRUS w sprawie ustalenia nowej wysokości renty rolniczej z dnia 20 marca 2020r. w kwocie 1026 zł. Należy przy tym podkreślić, że w czasie wydawania decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze dniu 9 marca 2021r. wysokość świadczenia pielęgnacyjnego wynosiła 1971 zł.

Odmowa przyznania świadczenia pielęgnacyjnego przez organ I instancji nastąpiła z powodu powstania niepełnosprawności u osoby wymagającej opieki po ukończeniu przez nią wieku określonego w art. 17 ust. 1b u.ś.r., jak również z uwagi na realizację negatywnej przesłanki wynikającej z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. Trafnie Samorządowe Kolegium Odwoławcze podniosło, że błędny jest zaprezentowany przez organ I instancji pogląd, że przesłanką odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego jest powstanie niepełnosprawności w okresach wymienionych w art. 17 ust. 1b u.ś.r. z uwagi na zmianę stanu prawnego będącego następstwem wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014r. (sygn.. akt K 38/13). Z kolei organ II instancji utrzymał w mocy decyzję organu I instancji ze względu na posiadania przez skarżącą prawa do renty rolniczej (należy jedynie nadmienić, że w decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego pomyłkowo mowa jest o emeryturze). Organ administracyjny oparł się bowiem na literalnym brzmieniu art. 17 ust. 5 pkt 1 u.ś.r., który wyklucza przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego w takim przypadku. Taka interpretacja nie zasługuje na aprobatę.

W zakresie rozstrzygania tego zagadnienia prawnego w orzecznictwie sądów administracyjnych doszło bowiem do ewolucji. Początkowo faktycznie opierało się ono na wykładni literalnej tego przepisu, mimo jej niesprawiedliwości, w sytuacji, gdy świadczenie emerytalno-rentowe było niższe niż świadczenie pielęgnacyjne. Jednak odstąpiono od tej linii orzeczniczej. Współcześnie wskazuje się, że w orzecznictwie sądów administracyjnych na potrzebę uzupełnienia wyników wykładni językowej przepisu art. 17 ust. 5 pkt 1 lit.) u.ś.r., wynikami wykładni celowościowej, funkcjonalnej i systemowej (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28 czerwca 2019 r. sygn. akt I OSK 757/19, z 8 stycznia 2020 r. sygn. akt I OSK 2392/19, z 30 kwietnia 2020 r. sygn. akt I OSK 1546/19 i z 27 maja 2020 r. sygn. akt 2375/19). Z uwagi już na ugruntowane stanowisko sądów administracyjnych w tym zakresie organ administracyjny ma obowiązek odstąpić od literalnej interpretacji art. 17 ust. 5 pkt 1 u.ś.r. Chociaż organy administracyjne "są zobowiązane do działania zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa administracyjnego, mającymi charakter bezwzględnie obowiązujący, i są związane wykładnią przyjętą przez ich organy nadrzędne" (J. Zimmermann, Prawo administracyjne, Warszawa 2018, s. 125) to nie ogranicza to ich obowiązku prokonstytucyjnej wykładni norm obowiązujących, zwłaszcza z uwagi na zgodną w tym zakresie linię orzeczniczą sądów administracyjnych. Należy przy tym podkreślić, że przyjęcie obowiązku prokonstytucyjnej wykładni nie skutkuje tym, że art. 17 ust. 5 pkt 1 u.ś.r. nie będzie stosowany, czy zostanie wyeliminowany z obrotu. W sytuacji bowiem, gdy inne świadczenie pobierane przez opiekuna osoby niepełnosprawnej jest wyższe niż świadczenie pielęgnacyjne przysługujące z powodu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, przepis ten będzie stosowany w całej rozciągłości.

Należy także zauważyć, że również obowiązkiem sądu administracyjnego, sprawującego wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę administracji publicznej, jest prokonstytucyjna interpretacja przepisów prawa. W tym zakresie trafnie Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 24 sierpnia 2020r. (I OSK 650/20) zauważył, że jak wynika z art. 17 ust. 1 u.ś.r. istotną cechą osób, będących adresatami zawartej tam normy prawnej określającej przesłanki przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, jest sprawowanie opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny i związana z tym rezygnacja z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Brzmienie art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. może wskazywać na bezwzględne wyeliminowanie z kręgu osób, które spełniają powyższą przesłankę tych, którzy mają prawo do świadczeń wymienionych w tym przepisie. Taka wykładnia art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. naruszałaby jednak konstytucyjną zasadę równości, zgodnie z którą wszystkie podmioty prawa (adresaci norm prawnych), charakteryzujące się daną cechą istotną (relewantną) w równym stopniu, mają być traktowane równo, a więc według jednakowej miary, bez różnicowań zarówno dyskryminujących, jak i faworyzujących.

W świetle obecnego orzecznictwa sądów administracyjnych nie budzi więc wątpliwości, że w szczególnej sytuacji osobom uzyskującym świadczenie emerytalne przysługuje świadczenie pielęgnacyjne.

Jednak w ramach tego jednolitego obecnie stanowiska pojawiły się dwie różne linie orzecznicze.

Pierwsza linia orzecznicza zakłada, że zastosowanie powyższych reguł interpretacyjnych w odniesieniu do art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) u.ś.r. wyłącza prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osoby mającej ustalone prawo do emerytury nie w całości, ale jedynie do wysokości tej emerytury (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 28 czerwca 2019 r. sygn. akt I OSK 757/19, 8 stycznia 2020 r. sygn. akt I OSK 2392/19, z 30 kwietnia 2020 r. sygn. akt I OSK 1546/19). Tak więc osoba uprawniona otrzymywałaby świadczenie pielęgnacyjne pomniejszone o kwotę przyznanej emerytury.

Z kolei w ramach drugiej linii orzeczniczej (zob. na przykład wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 27 maja 2020 r. sygn. akt 2375/19 oraz z dnia 24 sierpnia 2020r., I OSK 650/20, wyrok WSA w Poznaniu z 13 stycznia 202 r. sygn. akt IV SA/Po 824/19 oraz wyrok WSA w Rzeszowie z 20 lutego 2020 r. sygn. akt II SA/Rz 1265/19) przyjęto rozwiązanie polegające na umożliwieniu osobie uprawnionej wyboru jednego ze świadczeń: pielęgnacyjnego lub emerytalno - rentowego. Wypłata świadczenia pielęgnacyjnego w wysokości odpowiadającej różnicy pomiędzy ustawową wysokością tego świadczenia i wysokością emerytury (netto), pozostawałaby bowiem w sprzeczności z treścią art. 17 ust. 3 u.ś.r., który wysokość świadczenia pielęgnacyjnego określa jednoznacznie kwotowo i nie pozwala na samodzielne określanie jego wysokości przez organ administracji w oparciu o jakiekolwiek przesłanki. Słusznie podnosi się w orzecznictwie niektórych wojewódzkich sądów administracyjnych, że praktyka taka, niezależnie od trudności co do ustalenia jej podstawy prawnej, spowodowałaby dalsze wątpliwości, co do zachowania zasady równości oraz komplikacje w zakresie ustalania przez organ wysokości należnej wypłaty świadczenia w sytuacji otrzymania np. trzynastej emerytury, czy też w zakresie odprowadzanych składek na ubezpieczenie zdrowotne i ubezpieczenie emerytalno – rentowe (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 sierpnia 2020r., I OSK 650/20).

Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie orzekającego w niniejszej sprawie należy podzielić ten drugi pogląd, który jest obecnie również reprezentowany w orzecznictwie sądów administracyjnych (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 maja 2021 r. sygn. akt I OSK 303/21, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 16 marca 2021 r. sygn. akt IV SA/Wr 109/21, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 25 lutego 2021 r. sygn. akt II SA/Sz 1027/20 czy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 21 kwietnia 2021 r. sygn. akt II SA/Sz 168/21, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 10 czerwca 2021 r., II SA/Sz 255/21, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 10 czerwca 2021 r., II SA/Ol 381/21).

Skarżąca w niniejszej sprawie nie dokonała jednoznacznego wyboru świadczenia, które chciałaby otrzymać. Organ powinien więc pouczyć skarżącą o konieczności złożenia wniosku o zawieszenie prawa do renty na podstawie art. 103 ust. 3 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U.2021.291) z jednoczesnym zapewnieniem, że przyznaniu świadczenia pielęgnacyjnego nie stoi na przeszkodzie żadna inna okoliczność i że zostanie ono przyznane z momentem przedłożenia Miejsko-Gminnemu Ośrodkowi Pomocy Społecznej decyzji organu ZUS o wstrzymaniu wypłaty renty rolniczej. Należy bowiem zauważyć, że na podstawie art. 34 ust. 1 ustawy z 20 grudnia 1990r. o ubezpieczeniu społecznym rolników prawo do emerytury lub renty rolniczej z ubezpieczenia ulega zawieszeniu na zasadach określonych w przepisach emerytalnych. Z tego względu stosuje się bezpośrednio w tym przypadku art. 103 ust. 3 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

W niniejszej sprawie kwestią do wyjaśnienia jest to, czy skarżąca spełnia przesłankę niepodejmowania lub rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej poza rolnictwem celem sprawowania stałej opieki nad mężem, a więc między innymi konieczne jest przeprowadzenie wywiadu środowiskowego. Organy dopuściły się w powyższym zakresie naruszenia przepisów prawa materialnego i postępowania to jest art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. z uwagi na brak kompleksowego przeprowadzenia postępowania dowodowego.

Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a i c p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.

Ponownie rozpoznając sprawę organ administracji uwzględni zaprezentowaną powyżej ocenę prawną zgodnie z art. 153 p.p.s.a.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a. i § 14 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1800), na które składa się kwota w wysokości 480 zł. z tytułu postępowania przed sądem administracyjnym w pierwszej instancji.