Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt II SA/Lu 326/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2023-09-01 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 35 ust.4
journal: Dz.U. 1994 nr 89 poz 414
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.
article: art. 63 ust. 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1405
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko.
article: par. 3 ust. 1 pkt 8, par 2 ust. 1 pkt 7
journal: Dz.U. 2019 poz 1839
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znaczącą oddziaływać na środowisko

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec Sędziowie Sędzia WSA Jacek Czaja Asesor sądowy Anna Ostrowska (sprawozdawca) Protokolant referent Justyna Kłosowska-Pietrynko po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 sierpnia 2023 r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję Wojewody Lubelskiego z dnia 8 lutego 2023 r.,nr IF-VII.7840.4.3.2023.BZ w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z 8 lutego 2023 r., znak: IF-VII.7840.4.3.2023.BZ, wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000, dalej: k.p.a.) i art. 35 ust. 4 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2021 r. poz. 2351 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania M. P., Wojewoda Lubelski utrzymał w mocy decyzję Starosty Ryckiego z 21 grudnia 2022 r., znak: AB.6740.260.2022 zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą [...] spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej sieci [...] nr [...] wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną na działce nr [...] położonej w miejscowości [...], gmina Ryki.

Zaskarżona decyzja dotyczy budowy stacji bazowej [...] na działce nr [...] w odległości 3,5 m od północnej granicy działki i 15,2 m od zachodniej granicy działki (wymiary od osi krawężników zewnętrznych wieży). W ramach tej inwestycji zaplanowano wieżę kratową BOT-E2/60 o wysokości trzonu 60,0 m i wysokości całkowitej wraz z odgromnikiem 61,95 m. Przewidziano fundament kołowy o średnicy 9 m, zagłębiony na 2 m względem terenu istniejącego, a także ażurowe ogrodzenie o wysokości 2,19 m, montowane do dwóch boków wieży, na trzecim boku odległe od wieży o 3,03 m. W obrębie ogrodzenia przewidziano urządzenia sterujące, a na szczycie wieży - instalację dziewięciu anten sektorowych o azymutach 0°, 125° i 250° i wysokości zawieszenia środka elektrycznego - 59,00 m n.p.t. oraz dwóch anten radiolinii i urządzeń RRU. Przewidziano ponadto wykonanie sieci zasilającej, prowadzącej od złącza kablowego ZKP. Projektowany obiekt jest bezobsługowy, nie przewiduje się stałego dostępu osób ani pojazdów.

Objęta inwestycją działka nr [...] znajduje się w terenie [...], wyznaczonym uchwałą Nr [...] Rady Miejskiej w Rykach z dnia 2 października 2009 r. w sprawie zmian miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy Ryki - I etap (Dz. Urz. Woj. Lub. nr 133 poz. 2816 z dnia 7 grudnia 2009 r.). Według § 130 uchwały teren oznaczony symbolem 6U, położony w obrębie [...] przeznaczony jest na usługi: przeznaczenie podstawowe - tereny usług komercyjnych oraz rzemiosło nieuciążliwe, a przeznaczenie dopuszczalne - zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna. Przewidziano na nim realizację zabudowy usługowej i mieszkaniowej w formie wolnostojącej lub zintegrowanej ze sobą z możliwością lokalizowania usług w budynku mieszkalnym oraz funkcji mieszkalnej w budynku usługowym oraz możliwość modernizacji i rozbudowy budynków częściowo zlokalizowanych między linią rozgraniczającą drogi a nieprzekraczalną linią zabudowy, pod warunkiem niezmniejszania odległości od krawędzi jezdni. Wykluczono lokalizację usług przekraczających swoją uciążliwością granice działki dysponenta oraz zakazano lokalizowania przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Nieprzekraczalne linie zabudowy wyznaczono 15,0 m od krawędzi jezdni drogi gminnej i 6,0 m od krawędzi jezdni drogi dojazdowej wewnętrznej. W § 13 ust. 3 pkt 5 planu dopuszczono przebieg sieci infrastruktury technicznej, lokalizowanie obiektów infrastruktury technicznej oraz wyznaczanie i utwardzanie dróg wewnętrznych.

Organy podkreśliły, że wieża kratowa, zgodnie z definicją zawartą w art. 2 ust. 1 pkt 6 ustawy z 7 maja 2010 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 884 ze zm.), zalicza się do obiektów infrastruktury technicznej. Dodatkowo w myśl art. 46 ust. 2 tej ustawy, jeżeli lokalizacja inwestycji celu publicznego z zakresu łączności publicznej nie jest umieszczona w planie miejscowym, dopuszcza się jej lokalizowanie, jeżeli nie jest to sprzeczne z określonym w planie przeznaczeniem terenu ani nie narusza ustanowionych w planie zakazów lub ograniczeń. Przeznaczenie terenu na cele zabudowy wielorodzinnej, rolnicze, leśne, usługowe lub produkcyjne nie jest sprzeczne z lokalizacją inwestycji celu publicznego z zakresu łączności publicznej.

W ocenie organów, z projektu zagospodarowania terenu wynika, że linie zabudowy nie zostały przekroczone. Przy planowanym sposobie użytkowania działki nr [...] związanym z omawianą inwestycją nie jest wymagane wskazanie miejsc parkingowych. Obsługa komunikacyjna odpowiada ustaleniom zawartym w planie zagospodarowania. Planowana inwestycja nie jest przedsięwzięciem mogącym znacząco oddziaływać na środowisko, ponieważ nie jest już ujęta w rozporządzeniu Rady Ministrów z 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. poz. 1839 ze zm.). W otoczeniu planowanego obiektu nie wystąpi obszar ograniczonego użytkowania.

Organy dokonały oceny spornej inwestycji w oparciu o obowiązujące od dnia 1 stycznia 2020 r. rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 17 grudnia 2019 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku (Dz. U. poz. 2448), w którym miejsca dostępne dla ludności to wszelkie miejsca, z wyjątkiem miejsc, do których dostęp ludności jest zabroniony lub niemożliwy bez użycia sprzętu technicznego, ustalane według istniejącego stanu zagospodarowania i zabudowy nieruchomości. Organ odwoławczy przytoczył wyrok z 27 lipca 2017 r., (II OSK 2922/15), w którym Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, że "przez miejsca dostępne dla ludzi, którym prawodawca posłużył się w rozporządzeniu w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, należy rozumieć miejsca dostępne dla ludzi przy stanie zagospodarowania terenu istniejącym w dniu kwalifikowania przedsięwzięcia emitującego promieniowanie elektromagnetyczne, w przestrzeni od 0,3 m do 2 m nad powierzchnią ziemi albo nad innymi powierzchniami, na których w normalnych warunkach mogą przebywać ludzie.

Zgodnie z tabelą 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 17 grudnia 2019 r., gęstość mocy dla miejsc dostępnych dla ludności przy częstotliwościach planowanych anten 800 MHz i 900 MHz wynosi odpowiednio 4 W/m˛ i 4,5 W/m˛. Według rysunków przedstawiających obszary pól elektromagnetycznych o wartościach wyższych od dopuszczalnych (rysunki PEM 1, PEM 2, PEM 3 projektu telekomunikacyjnego), występują one na wysokości nie mniejszej niż 57,9 m nad poziomem terenu, a więc znacznie ponad zwyczajowo kształtowaną zabudową zagrodową na działkach sąsiednich. Zasięg tych obszarów jest nie większy niż 6,02 m od anteny, a zatem mieszczą się one całkowicie w granicach działki nr [...] i nie znajdują się ponad istniejącą zabudową.

Według organu odwoławczego, analiza akt sprawy nie wykazała niezgodności planowanej inwestycji z normami prawa, w tym normami technicznymi, zaś dokumentacja dołączona do wniosku o pozwolenie na budowę jest kompletna, a jej autorzy legitymują się stosownymi uprawnieniami.

Skargę na powyższą decyzję wniósł M. P., zarzucając naruszenie:

1) art. 4 ust. 1 w związku z art. 2, art. 7, art. 87 ust. 1 Konstytucji RP w związku z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 5 maja 2022 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. poz. 1071) w związku z art. 60 w powiązaniu z art. 63 ust 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2023 r. poz. 1094) poprzez pominięcie wymogów ustawowych. W ocenie skarżącego, katalogiem przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko zajmuje się inny organ, ponieważ wymagane jest posiadanie specjalistycznej, wszechstronnej wiedzy z rożnych dziedzin;

2) art. 8 § 1, art. 11, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niesprecyzowanie w decyzji, jak należy rozumieć pojęcie oddziaływania na środowisko oraz obiekty sąsiednie zgodnie z przepisami odrębnymi, których nie wskazano oraz przyjęcie, że osoby postronne mogą przebywać w strefach pośrednich oraz zagrożenia w środowisku pracy, tym bardziej, że w projekcie budowlanym ich nie wyznaczono;

3) art. 38, art. 39 i art. 74 ust. 3 Konstytucji RP w związku z przepisami rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 17 grudnia 2019 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku poprzez przyjęcie, że ten akt prawny, sporządzony bez udziału lekarzy i naukowców, znosi ochronę zdrowia i życia i to w sytuacji, w której Ministerstwo Zdrowia przyznaje, że nie badało wpływu pola elektromagnetycznego o wartościach podanych w rozporządzeniu na środowisko, lecz dostosowało przepisy do zaleceń EU z roku 1999;

4) art. 8 § 1, art. 11, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. poprzez nieustalenie, czy pomiędzy antenami dojdzie do kumulacji, czy może wystąpić na sąsiednich działkach zjawisko odbić od naturalnych przeszkód, w tym budynków, co winno być uwzględniane na etapie wydawania decyzji o pozwoleniu na budowę;

5) art. 8 § 1, art. 11, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie, czy ewentualnie przewrócenie się masztu nie spowoduje bezpośredniego zagrożenia dla zdrowia, życia oraz mienia;

6) art. 8 § 1, art. 11, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. poprzez niesprecyzowanie decyzji w zakresie mocy, ilości anten, ich maksymalnego pochylenia wraz z uzasadnieniem tej kwestii w sposób możliwy do kontroli;

7) § 20 ust. 1 pkt 9 lit. d/ rozporządzenia Ministra Rozwoju z dnia 11 września 2020 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego poprzez lakoniczne stwierdzenie bez wskazania konkretnych przepisów prawa materialnego, że obiekt nie będzie stanowił zagrożenia dla ludzi, zwierząt, roślin, dóbr materialnych, czyli dla środowiska zgodnie z przepisami odrębnymi, których nawet nie wskazano. W istocie nie wiadomo, z jakich powodów i na podstawie jakich dowodów uznano, że obiekt nie ma wpływu na środowisko oraz nieruchomości sąsiednie;

8) § 14 pkt 5 lit. d/ rozporządzenia Ministra Rozwoju z dnia 11 września 2020 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego poprzez odstąpienie od zbadania zgodności projektu z prawem w omawianym zakresie;

9) § 14 pkt 8 rozporządzenia Ministra Rozwoju z dnia 11 września 2020 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego poprzez przyjęcie, że obszar oddziaływania obiektu określa się na podstawie jednego przepisu, chociaż istnieje kolizja z przepisami dotyczącymi higieny. Ponadto nie wyjaśniono, czy pole elektrokinetyczne będzie znajdować się na działce skarżącego i tym samym, czy może dojść do zjawiska odbić. Ponadto nie wyjaśniono, czy obliczenia dokonano z uwzględnieniem istniejącego już tła;

10) art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego w związku z § 9 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 października 2005 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać telekomunikacyjne obiekty budowlane i ich usytuowanie poprzez przyjęcie, że "organ bez ustalenia stref ochronnych występujących ponad 100 metrów przed antenami jest w stanie uznać, że pracownicy trzy razy w roku będą przebywać w nich (w powietrzu) poza granicami terenu, do którego inwestor posiada tytuł prawny, a gdzie mogą znaleźć się osoby postronne".

Wobec powyższego skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi odwoławczemu oraz o zwrot kosztów postępowania sądowego według norm przypisanych.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Postanowieniem z 28 czerwca 2023 r., wydanym na podstawie art. 33 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm., dalej: p.p.s.a.), Sąd dopuścił do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika na prawach strony Ogólnopolskie Stowarzyszenie [...] [...] z siedzibą w [...].

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga jest niezasadna. Zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Przedmiotem sporu jest ocena zgodności z prawem inwestycji polegającej na budowie na działce nr [...] stacji bazowej telefonii komórkowej sieci [...], składającej się z wieży kratowej o wysokości trzonu 60,0 m i wysokości całkowitej wraz z odgromnikiem 61,95 m, fundamentu kołowego o średnicy 9 m, urządzeń sterujących, dziewięciu anten sektorowych o azymutach 0°, 125° i 250° i wysokości zawieszenia środka elektrycznego - 59,00 m n.p.t. oraz dwóch anten radiolinii.

Organy obu instancji uznały, że opisana inwestycja jest zgodna z prawem, w związku z czym zaszły podstawy do zatwierdzenia projektu budowlanego oraz udzielenia inwestorowi – spółce [...] pozwolenia na jej realizację.

W obszernej skardze właściciel sąsiedniej działki M. P. sformułował szereg zarzutów względem tego rozstrzygnięcia, których Sąd nie podziela. Sąd również z urzędu nie dopatrzył się uchybień przepisom prawa materialnego i procesowego uzasadniających wyeliminowanie zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji z obrotu prawnego.

Po pierwsze, organy prawidłowo zastosowały przepisy prawa, w tym kwestionowane w skardze rozporządzenie Rady Ministrów z 5 maja 2022 r. zmieniające rozporządzenie Rady Ministrów z 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, w konsekwencji którego doszło do uchylenia § 2 ust. 1 pkt 7 oraz § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia Rady Ministrów z 10 września 2019 r. Z dniem wejścia w życie tej zmiany z katalogu przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (zawsze lub potencjalnie) wyeliminowano wszelkie instalacje radiokomunikacyjne (w tym stacje bazowe telefonii komórkowej). Zatem - mocą decyzji prawodawcy - w aktualnym stanie prawnym żadne tego rodzaju przedsięwzięcie nie wymaga już przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko ani wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W ocenie Sądu, przy kwestionowanej nowelizacji nie doszło do przekroczenia delegacji ustawowej wynikającej z art. 60 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. W przepisie tym ustawodawca upoważnił Radę Ministrów do określenia w drodze rozporządzenia rodzajów przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko (pkt 1) oraz rodzajów przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (pkt 2). Nie sposób zatem podzielić zarzutu, że katalogiem przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko zajmuje się inny organ. Wydanie rozporządzenia przez upoważniony do tego organ, tj. w tym wypadku Radę Ministrów, poprzedzone jest kilkuetapowym procesem legislacyjnym, w którym stanowiska wyrażają specjaliści z różnych dziedzin, odpowiadających materii przygotowywanego aktu normatywnego, stąd nie można podzielić stanowiska skarżącego, że akt został wydany przez Radę Ministrów bez uwzględnienia wiadomości specjalnych dotyczących wpływu różnego rodzaju przedsięwzięć na otoczenie, w tym życie i zdrowie ludzi i zwierząt. Z art. 60 powołanej wyżej ustawy wynika, że określając te dwie kategorie przedsięwzięć, Rada Ministrów uwzględnić ma możliwe oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz uwarunkowania, o których mowa w art. 63 ust. 1 ustawy. Uznając, że upoważniony prawodawca wypełnił delegację ustawową i jej nie przekroczył, Sąd nie miał podstaw, aby odmówić stosowania omawianego rozporządzenia w znowelizowanej wersji.

Jednym z powodów, dla których prawodawca zrezygnował z zamieszczenia instalacji radiokomunikacyjnych, radiolokacyjnych i radionawigacyjnych w wykazie zawartym w rozporządzeniu wykonawczym wydanym w oparciu o art. 60 ustawy o ocenach oddziaływania na środowisko było uznanie, że wymóg uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach stanowił nadregulację względem postanowień dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/92/UE z dnia 13 grudnia 2011 r. w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko (Dz. Urz. UE L 26 z 28.01.2012, ze zm.) i utrudniał proces inwestycyjny, niezasadnie wydłużając czas uzyskiwania niezbędnych pozwoleń. Jak wynika z uzasadnienia projektu nowelizacji, prawodawca uznał, że regulacje zawarte w ustawie Prawo ochrony środowiska i przepisach wykonawczych do tej ustawy zapewniają bezpieczeństwo i kontrolę nad emisją pól elektromagnetycznych w środowisku (uzasadnienie uchwały NSA z 7 listopada 2022 r., III OPS 1/22).

Po drugie, z uwagi na charakter inwestycji będącej źródłem promieniowania elektromagnetycznego ocena przedłożonego projektu budowlanego została przeprowadzona w kontekście przepisów dotyczących dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku. Wbrew zarzutom skargi, taką ocenę organy administracji architektoniczno-budowlanej przeprowadziły właściwie, opierając się na dokumentacji projektowej ocenionej według przepisów rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 grudnia 2019 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku. W zakresie podniesionych zarzutów względem samego rozporządzenia Ministra Zdrowia z 17 grudnia 2019 r. Sąd nie dopatrzył się wad, które dawałyby podstawę do odmowy jego stosowania. Możliwość wydania rozporządzenia uwarunkowana jest istnieniem tzw. upoważnienia ustawowego, a wymagania, jakim musi odpowiadać upoważnienie, formułuje art. 92 Konstytucji, który stanowi, że rozporządzenia są wydawane przez organy wskazane w Konstytucji, na podstawie szczegółowego upoważnienia zawartego w ustawie i w celu jej wykonania. Upoważnienie powinno określać organ właściwy do wydania rozporządzenia i zakres spraw przekazanych do uregulowania oraz wytyczne dotyczące treści aktu. Upoważnienie ustawowe dla wydania zakwestionowanego rozporządzenia przewiduje art. 122 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2002 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2022 r. poz. 2556 ze zm., dalej: P.o.ś.). Przepis ten zawiera obligatoryjną delegację dla ministra właściwego do spraw zdrowia w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw informatyzacji, do określenia, w drodze rozporządzenia, zróżnicowanych dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku dla terenów przeznaczonych pod zabudowę mieszkaniową i miejsc dostępnych dla ludności. Również w tym wypadku Sąd nie znalazł podstaw, by odmówić stosowania tego rozporządzenia jako wydanego przez upoważniony do tego organ oraz na podstawie i w granicach delegacji ustawowej.

Po trzecie, szereg sformułowanych w skardze zarzutów dotyczy w istocie tej samej kwestii, a mianowicie braku rzetelnej oceny zawartości projektu budowlanego odnoszącej się do oddziaływania planowanej inwestycji na otoczenie, w tym zasięgu występowania pól elektromagnetycznych. Mowa tu o zarzutach: 1) nieustalenia, czy pomiędzy antenami stacji bazowej dojdzie do kumulacji promieniowania, 2) niesprecyzowania mocy, ilości anten, ich maksymalnego pochylenia wraz z uzasadnieniem tej kwestii w sposób możliwy do kontroli, 3) nieustalenia, czy może wystąpić na sąsiednich działkach zjawisko odbić od naturalnych przeszkód, w tym budynków, 4) braku wyznaczenia w projekcie budowlanym stref pośrednich oraz zagrożenia w środowisku pracy, 5) lakonicznego stwierdzenia, bez wskazania konkretnych przepisów prawa materialnego, że obiekt nie będzie stanowił zagrożenia dla ludzi, zwierząt, roślin, dóbr materialnych, czyli dla środowiska zgodnie z przepisami odrębnymi, których nie wskazano, 6) odstąpienia od sprawdzenia zgodności projektu budowlanego z przepisami i tym samym nieudowodnienia, że obiekt nie będzie stanowił zagrożenia dla ludzi, zwierząt, roślin, czyli dla środowiska oraz nie będzie miał wpływu na dobra materialne.

W pierwszej kolejności należy podnieść, że w dniu 7 listopada 2022 r. Naczelny Sąd Administracyjny podjął uchwałę (III OPS 1/22) o następującej treści: "Przy kwalifikacji instalacji radiokomunikacyjnych, radionawigacyjnych i radiolokacyjnych na podstawie § 3 ust. 1 pkt 8 i § 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko jako inwestycji mogącej potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, należy brać pod uwagę równoważną moc promieniowania izotropowo wyznaczoną dla pojedynczej anteny także wówczas, gdy w skład instalacji wchodzi kilka anten". To stanowisko, które wiąże Sąd w niniejszej sprawie na zasadzie art. 269 p.p.s.a., czyni nieaktualnym zarzut nieustalenia, czy pomiędzy antenami stacji bazowej dojdzie do kumulacji promieniowania.

Elementem przedłożonej przez inwestora dokumentacji projektowej jest projekt telekomunikacyjny. W tym projekcie, wbrew zarzutom skargi, przedstawiono obliczenia, tabele i mapy dotyczące zasięgu występowania pól elektromagnetycznych dla anten sektorowych (s. 17, 19, 20-22 projektu), uwzględniając zarówno tilt minimalnej, jak i tilt maksymalnej pracy (0° - 10°). Obliczenia przeprowadzono zarówno dla maksymalnej mocy EIRP na pasmo dla pojedynczej anteny, jak również dla łącznej mocy trzech anten usytuowanych na tym samym azymucie (obliczenia na s. 16 projektu i tabela na s. 17 projektu). Wyniki obliczeń zasięgów pól elektromagnetycznych o wartości gęstości pola powyżej wartości dopuszczalnych oraz osie główne promieniowana zostały przedstawione w załącznikach projektu budowlanego w formie graficznej - w płaszczyźnie poziomej (s. 19) oraz w płaszczyźnie pionowej (s. 20, 21 i 22). Przekroje pionowe obrazują krytyczną wysokość oraz zasięg osi promieniowania o gęstości mocy powyżej wartości dopuszczalnych i zostały naniesione z uwzględnieniem rzeźby terenu oraz podane zostały minimalne wysokości tych osi nad poziomem terenu z przedstawieniem ich pochylenia. W projekcie uwzględniono zjawisko sumowania pól elektromagnetycznych emitowanych przez wszystkie planowane anteny stacji bazowej. Autorzy analizy przyjęli stały pułap poziomu pola elektromagnetycznego. Przy takich założeniach maksymalny zasięg występowania pól elektromagnetycznych o gęstościach mocy przekraczających tę wartość sięga 6,02 m od środka pola elektrycznego anten, a minimalna wysokość występowania tych pól wynosi 57,9 m n.p.t. (s. 20-22 projektu). W tej sytuacji organy właściwie oceniły, że obszary, w których mogą wystąpić potencjalne przekroczenia wartości gęstości mocy promieniowania elektromagnetycznego, stanowią miejsca niedostępne dla ludzi. Sporna inwestycja nie niesie ze sobą ponadnormatywnych uciążliwości w zakresie emisji pól elektromagnetycznych. W postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę nie poddaje się ocenie, jak realizacja stacji bazowej telefonii komórkowej wpłynie na możliwość przyszłego zagospodarowania terenów sąsiednich, lecz czy planowana inwestycja nie spowoduje nadmiernego ograniczenia praw do sąsiednich nieruchomości bądź naruszenia istoty prawa własności poprzez możliwość wystąpienia nadmiernego promieniowania w miejscach dostępnych dla ludności. Jak wynika z akt sprawy, sąsiadująca z terenem inwestycji nieruchomość skarżącego stanowi teren zabudowy zagrodowej i z uwagi na wysokość zasięgu pól elektromagnetycznych nie sposób przyjąć, że miejsca dostępne dla ludności znajdą się w obszarze oddziaływania pól elektromagnetycznych wyższych od dopuszczalnych, tj. będą one na wysokości co najmniej 57,9 m. W ramach zwykłego, codziennego korzystania z terenu, bez potrzeby użycia sprzętu technicznego, człowiek ma dostęp do miejsc znajdujących się nie wyżej niż 2 m nad poziomem terenu. Jeżeli zaś na terenie znajduje się lub może się znaleźć zabudowa, to należy zakładać, że bez potrzeby użycia sprzętu technicznego człowiek będzie miał dostęp do miejsc znajdujących się nie wyżej niż 2 m nad budynkiem stanowiącym taką zabudowę (zob. wyrok NSA z 27 lutego 2020 r., II OSK 1064/18). Na terenie, na którym położona jest objęta wnioskiem działka nr [...], maksymalna dopuszczalna wysokość kalenicy budynków wynosi 9 m (§ 13 pkt 3 lit. e/ miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego). Rację ma zatem organ, podnosząc, że dla przedstawionej przez inwestora i analizowanej przez organy konfiguracji anten obszary pól elektromagnetycznych o poziomach wyższych od dopuszczalnych będą występować w wolnej przestrzeni niedostępnej dla ludzi.

Natomiast jeśli chodzi o brak uwzględnienia odbić od naturalnych przeszkód, to z map, rysunków i opisów zagospodarowania działki objętej wnioskiem oraz działek sąsiednich nie wynika, aby w prawnie relewantnych odległościach od anten znajdowały się jakiekolwiek naturalne przeszkody powodujące odbicia.

Nietrafione są również zarzuty naruszenia prawa poprzez niewyznaczenie w projekcie budowlanym stref pośrednich oraz zagrożenia w środowisku pracy. Przepis § 9 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 października 2005 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać telekomunikacyjne obiekty budowlane i ich usytuowanie nie normuje kwestii ustalania stref pośrednich i zagrożenia ani sposobu ich wyznaczania. W myśl tego przepisu przy określaniu usytuowania antenowych konstrukcji wsporczych, wolno stojących masztów antenowych i wolno stojących wież antenowych należy kierować się względami technologicznymi oraz wymaganiami bezpieczeństwa dotyczącymi w szczególności: ochrony przed polem elektromagnetycznym, z uwzględnieniem dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych, jakie mogą występować w środowisku (pkt 1) i bezpieczeństwa i higieny pracy w pobliżu urządzeń wytwarzających pole elektromagnetyczne (pkt 2). Unormowanie to statuuje wymóg odpowiedniego zaprojektowania usytuowania wolnostojących konstrukcji wsporczych anten i urządzeń radiowych. Dokumentacja projektowa w tym zakresie została sporządzona przez osoby posiadające odpowiednie uprawnienia i mające odpowiednią wiedzę techniczną, które wzięły odpowiedzialność za prawidłowość tej dokumentacji.

Gołosłowny jest zarzut naruszenia § 20 ust. 1 pkt 9 lit. d/ rozporządzenia Ministra Rozwoju z dnia 11 września 2020 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego poprzez odstąpienie od sprawdzenia zgodności projektu budowlanego z przepisami i tym samym nieudowodnienie, że obiekt nie będzie stanowił zagrożenia dla ludzi, zwierząt, roślin, czyli dla środowiska oraz nie będzie miał wpływu na dobra materialne. Organy prawidłowo oceniły zgodność projektu budowlanego z przepisami odrębnymi, w tym z przepisami powołanego wyżej rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 grudnia 2019 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku, a także z przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 października 2005 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać telekomunikacyjne obiekty budowlane i ich usytuowanie. Organy zasadnie uznały kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, a także zaświadczenia o wpisie na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego. Do projektu dołączono wymagane przepisami odrębnymi stanowiska właściwych organów, tj. uzgodnienie z Szefostwem Służby Ruchu Lotniczego Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej z 27 czerwca 2019 r. (s. 54), stanowisko Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z 6 maja 2022 r. (s. 55), zgodę na lokalizację przyłącza energetycznego wraz ze złączem kablowo-pomiarowym do działki nr [...] z 7 sierpnia 2019 r. (k. 30), zezwolenie na zajęcie pasa drogowego z 22 października 2019 r. (k. 29) oraz opinię geotechniczną wraz z dokumentacją badań podłoża gruntowego z sierpnia 2019 r. (s. 23 i n.). Wbrew stanowisku skarżącego, nie ma wymogu dołączania do dokumentacji projektowej kart katalogowych anten.

Inwestor dołączył również do wniosku o pozwolenie na budowę złożone pod groźbą odpowiedzialności karnej oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Po czwarte, odnosząc się do zawartego w skardze stanowiska dotyczącego możliwości następczego, dowolnego zwiększania przez inwestora mocy anten, należy podnieść, że jak zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 7 listopada 2022 r., (III OPS 1/22), nie ma podstaw do rozpatrywania przedsięwzięcia w innym zakresie, tj. innym układzie i nachyleniu do gruntu anten niż wskazuje inwestor w karcie przedsięwzięcia czy w dokumentacji projektowej. Podane parametry są wiążące zarówno dla organów, jak i inwestora na wszystkich dalszych etapach realizacji inwestycji. Ponadto art. 122a ust. 1 P.o.ś. zawiera prawny instrument pozwalający na weryfikację pomiarów emisji pola elektromagnetycznego anten stacji bazowej telefonii komórkowej z tym, że nie w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę, ale już na etapie po wybudowaniu stacji bazowej. W myśl tego przepisu, prowadzący instalację oraz użytkownik urządzenia emitującego pola elektromagnetyczne, które są stacjami elektroenergetycznymi lub napowietrznymi liniami elektroenergetycznymi o napięciu znamionowym nie niższym niż 110 kV, lub instalacjami radiokomunikacyjnymi, radionawigacyjnymi lub radiolokacyjnymi, emitującymi pola elektromagnetyczne, których równoważna moc promieniowana izotropowo wynosi nie mniej niż 15W, emitującymi pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 30 kHz do 300 GHz, są obowiązani do wykonania pomiarów poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku: 1) bezpośrednio przed rozpoczęciem użytkowania instalacji lub urządzenia; 2) każdorazowo w przypadku zmiany warunków pracy instalacji lub urządzenia, w tym zmiany spowodowanej zmianami w wyposażeniu instalacji lub urządzenia, o ile zmiany te mogą mieć wpływ na zmianę poziomów pól elektromagnetycznych, których źródłem jest instalacja lub urządzenie; 3) każdorazowo w przypadku zmiany istniejącego stanu zagospodarowania i zabudowy nieruchomości skutkującej zmianami w występowaniu miejsc dostępnych dla ludności w otoczeniu instalacji lub urządzenia – na pisemny wniosek właściciela lub zarządcy nieruchomości, na której nastąpiła ta zmiana.

Po piąte, za niezasadny Sąd uznał również podnoszony w skardze zarzut niewyjaśnienia przez organ, czy ewentualne przewrócenie się masztu nie spowoduje bezpośredniego zagrożenia dla zdrowia, życia oraz mienia. Skutki ewentualnego zawalenia się budowli lub budynku nie podlegają bowiem ustaleniu i ocenie w postępowaniu o pozwolenie na budowę. Nie stanowią one zatem okoliczności istotnej dla rozstrzygnięcia sprawy.

Po szóste, odnosząc się do zarzutów naruszenia § 14 pkt 5 lit. d/ oraz § 14 pkt 8 rozporządzenia Ministra Rozwoju z dnia 11 września 2020 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego, Sąd również nie znalazł podstaw do ich uwzględnienia. W myśl § 14 pkt 5 lit. d/ oraz pkt 8 rozporządzenia, część opisowa projektu zagospodarowania działki lub terenu zawiera informacje i dane o charakterze, cechach istniejących i przewidywanych zagrożeń dla środowiska oraz higieny i zdrowia użytkowników projektowanych obiektów budowlanych i ich otoczenia w zakresie zgodnym z przepisami odrębnymi, a także informację o obszarze oddziaływania obiektu. Projekt zagospodarowania działki zawiera wszystkie wymienione informacje i dane (pkt 9 i 11, s. 25-27). W związku z tym, że decyzja o pozwoleniu na budowę zatwierdza projekt budowlany objętej nią inwestycji, nie ma podstaw do tego, by w jej treści powielać elementy treści tego projektu. Innymi słowy, zatwierdzony projekt budowlany stanowi integralną część decyzji o pozwoleniu na budowę.

Po siódme, organy prawidłowo oceniły zgodność projektu budowlanego z ustaleniami obowiązującego na tym terenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Przeznaczenie terenu na cele usługowe nie jest sprzeczne z lokalizacją inwestycji celu publicznego z zakresu łączności publicznej. Na podstawie art. 46 ust. 1 i 2 ustawy o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych, miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego nie może ustanawiać zakazów, a przyjmowane w nim rozwiązania nie mogą uniemożliwiać lokalizowania inwestycji celu publicznego z zakresu łączności publicznej, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, jeżeli taka inwestycja jest zgodna z przepisami odrębnymi. Jeżeli lokalizacja inwestycji celu publicznego z zakresu łączności publicznej nie jest umieszczona w planie miejscowym, dopuszcza się jej lokalizowanie, jeżeli nie jest to sprzeczne z określonym w planie przeznaczeniem terenu ani nie narusza ustanowionych w planie zakazów lub ograniczeń. Przeznaczenie terenu na cele zabudowy wielorodzinnej, rolnicze, leśne, usługowe lub produkcyjne nie jest sprzeczne z lokalizacją inwestycji celu publicznego z zakresu łączności publicznej. Obiekt telekomunikacyjny w postaci wieży radiokomunikacyjnej należy zaliczyć do inwestycji celu publicznego z zakresu łączności publicznej, co oznacza, że w sprawie zastosowanie ma art. 46 powołanej ustawy.

Z powyższych rozważań wynika, że skoro inwestor spełnił wszystkie wymagania określone prawem (art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego), to organy nie miały podstaw do wydania decyzji odmownej. Rozstrzygnięcia organów są zatem zgodne z prawem.

Mając na uwadze powyższe, Sąd oddalił skargę jako bezzasadną na podstawie art. 151 p.p.s.a.