Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2081/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2007-01-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym
Skarżony organ: Minister Transportu
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Marcinkowska Sędziowie Sędzia WSA Olga Żurawska – Matusiak (spr.) Asesor WSA Piotr Borowiecki Protokolant Karolina Pilecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 stycznia 2007 r. sprawy ze skargi B. W. na decyzję Ministra Transportu z dnia [...] września 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania poświadczenia za zgodność wyposażenia i warunków lokalowych stacji kontroli pojazdów 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Dyrektora Transportowego Dozoru Technicznego z dnia [...] lipca 2006 r.; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Ministra Transportu na rzecz skarżącego B. W. kwotę 455 (czterysta pięćdziesiąt pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] września 2006 r. nr [...] Minister Transportu utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Transportowego Dozoru Technicznego z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] o odmowie wydania poświadczenia, że Stacja Kontroli Pojazdów firmy "C." B. W. prowadzona przy ul. [...] w S. posiada wyposażenie i warunki lokalowe zgodne z wymaganiami odpowiednio do zakresu przeprowadzonych badań przez przedsiębiorców prowadzących podstawową stację kontroli pojazdów A, B.

Do powyższych rozstrzygnięć doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Wnioskiem z dnia [...] czerwca 2006 r. B. W. "C." z siedzibą w S. zwrócił się do Dyrektora Transportowego Dozoru Technicznego o wydanie, w trybie art. 83 ust. 3 pkt 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2003 r., Nr 58, poz. 515 ze zm.) dalej cytowane jako p.r.d. poświadczenia zgodności wyposażenia i warunków lokalowych prowadzonej przez siebie stacji kontroli pojazdów z wymaganiami odpowiednio do zakresu przeprowadzanych badań. W uzasadnieniu wniosku strona wskazała, że posiada dwa stanowiska kontrolne dla pojazdów: jedno typu A tj. dla motocykli i motorowerów, drugie dla pojazdów typu B tj. dla pojazdów samochodowych o dopuszczalnej masie całkowitej do 3,5 t. z wyłączeniem motocykli i motorowerów oraz opisała ich wyposażenie. Do wniosku strona załączyła szkic sytuacyjny stacji kontroli pojazdów.

W dniu [...] lipca 2006 r. Inspektorzy Transportowego Dozoru Technicznego dokonali sprawdzenia ww. stacji i z jej oględzin oraz z badań stacji sporządzili protokół nr [...]. Z protokołu tego wynika, że stacja nie spełniała jednego z wymogów wymienionych w rozporządzeniu Ministra Transportu i Budownictwa z dnia 10 lutego 2006 r. w sprawie szczegółowych wymagań w stosunku do stacji przeprowadzających badania techniczne pojazdów (Dz. U. z 2006 r., Nr 40, poz. 275), cytowane dalej jako rozporządzenie tj. wymogu określonego w § 17 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia, dotyczącego wymiarów stanowiska zewnętrznego.

Zatem decyzją z dnia [...] lipca 2006 r. Dyrektor Transportowego Dozoru Technicznego odmówił wnioskodawcy poświadczenia posiadania wyposażenia i warunków lokalowych stacji kontroli pojazdów zgodnie z wymaganiami odpowiednio do zakresu przeprowadzanych badań przez przedsiębiorców prowadzących podstawową stację kontroli pojazdów A i B. Jako podstawę prawną decyzji organ I instancji podał art. 83 ust. 4 p.r.d., a w uzasadnieniu wskazał, że zgodnie z ustaleniami kontroli zawartymi w protokole z dnia [...] lipca 2006 r. stacja nie spełnia wymogu przewidzianego w przepisie § 17 rozporządzenia, tj. stanowisko zewnętrzne do pomiaru hałasu zewnętrznego i głośności sygnału dźwiękowego nie spełnia wymagań.

Od powyższej decyzji B. W. złożył do Ministra Transportu odwołanie, w którym wniósł o uchylenie w całości decyzji organu I instancji i o wydanie wnioskowanego poświadczenia zgodności. W uzasadnieniu strona wskazując na ewolucję przepisów regulujących usytuowanie stanowiska zewnętrznego stacji kontroli pojazdów od 1995 r. do dziś stwierdziła, że § 17 rozporządzenia, w kwestii usytuowania zewnętrznego stanowiska do badań akustycznych wymaga jedynie, aby znajdowało się ono na zewnątrz pomieszczeń stacji, a zatem nie wyklucza usytuowania w takim miejscu, jak w rozpoznawanym przypadku. Przedmiotowe stanowisko, w ocenie odwołującego się zapewnia faktyczną możliwość przeprowadzania badań, gdyż jest odpowiednio zabezpieczone - istnieje możliwość wyłączenia z ruchu odcinka drogi, na którym zostało wytyczone, co zostało inspektorom kontroli wskazane i po otwarciu drzwi garażu spełnia ono podstawowe wymagania, co do wymiarów zewnętrznych. Ponadto strona oświadczyła, że badania diagnostyczne pierwszego etapu nie wymagają przyrządów i odbywają się metodą organoleptyczną. Dopiero w przypadku stwierdzenia odczuwalnych odstępstw w poziomie emisji hałasu zasadne jest przeprowadzenie pomiarów na odpowiednim stanowisku i z użyciem przyrządów. Oznacza to więc, że potrzeba korzystania ze stanowiska zewnętrznego jest doraźna.

Ponadto strona podniosła, że z treści protokołu sporządzonego dnia [...] lipca 2006 r. z oględzin i pomiaru stacji wynika, iż zakwestionowane zostało usytuowanie stacji na jednokierunkowej drodze dojazdowej do kompleksu garaży oraz pomieszczeń innych podmiotów gospodarczych oraz to, że jeden narożnik wytyczonego stanowiska wchodzi na długość 1 metra w światło garażu, natomiast z uzasadnienia decyzji organu I instancji nie wynika, jakich wymagań stacja nie spełnia.

Decyzją z dnia [...] września 2006 r. Minister Transportu, po rozpatrzeniu odwołania utrzymał w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] lipca 2006 r. Jako podstawę prawną swego działania organ II instancji powołał art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), cytowana dalej jako k.p.a. oraz art. 83 ust. 4 p.r.d., a także § 17 rozporządzenia. W uzasadnieniu decyzji Minister wyjaśnił, że zgodnie z art. 83 ust. 3 i 4 p.r.d. poświadczenie wydawane jest w oparciu o wyniki sprawdzenia stacji kontroli pojazdów przez uprawniony organ. Poświadczenie określa zgodność wyposażenia i warunków lokalowych stacji kontroli pojazdów z wymaganiami odpowiednio do zakresu przeprowadzonych badań i zachowuje ważność do czasu zmiany stanu faktycznego, dla którego zostało wydane, nie dłużej niż przez 5 lat od daty jego wydania. Oznacza to, iż konstrukcja poświadczania, dokonywanego w formie decyzji administracyjnej zakłada, że poświadczanie to dotyczy jedynie stanu faktycznego w zakresie spełniania przez przedsiębiorcę wymagań określonych w rozporządzeniu. Wobec tego kontrola decyzji organu I instancji może odnosić się tylko do zbadania prawidłowości ustaleń sprawdzających przyjętych przez organ kontrolujący. W niniejszej sprawie w ocenie organu odwoławczego ustalenia dokonane w dacie sprawdzenia wskazują, że stacja kontroli pojazdów strony nie spełniała wymagań z § 17 rozporządzenia, wobec tego Minister utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Transportowego Dozoru Technicznego.

Powyższą decyzję Ministra Transportu B. W. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze skarżący zarzucił jej naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 15 k.p.a. poprzez zaniechanie przez Ministra ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy, oraz § 17 rozporządzenia poprzez błędne przyjęcie, że stanowisko zewnętrzne do pomiarów akustycznych prowadzonej przez skarżącego stacji kontroli pojazdów nie spełnia wymagań określonych w tym przepisie i wniósł o stwierdzenie jej nieważności, względnie o uchylenie jej w całości i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Uzasadniając powyższe skarżący przywołał argumentacje powołaną w uzasadnieniu swojego odwołania, a ponadto wskazał, że w jego ocenie organ odwoławczy dopuścił się, rozpoznając niniejszą sprawę naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, wyrażonej w art. 15 k.p.a., co jest rażącym naruszeniem prawa. W tym zakresie B. W. przywołał orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 listopada 1992 r., sygn. akt V SA 721/92 (ONSA 1992, Nr 3-4, poz. 95) oraz z dnia 10 kwietnia 1989 r., sygn. akt II SA 1198/99 (ONSA 1989, Nr 1, poz. 36), w których Sąd przyjął, że do zrealizowania omawianej zasady nie wystarcza stwierdzenie, że w sprawie zapadły dwa rozstrzygnięcia dwóch organów różnych stopni. Konieczne jest bowiem by rozstrzygnięcia te zostały poprzedzone przeprowadzeniem, przez każdy z organów postępowań wyjaśniających stan faktyczny i prawny sprawy. Skarżący zarzucił Ministrowi także to, że nie odniósł się on w swoim rozstrzygnięciu, w żaden sposób do szeroko podniesionej w odwołaniu kwestii ewolucji uregulowań prawnych w zakresie przepisów regulujących usytuowanie stanowiska zewnętrznego stacji kontroli pojazdów.

W odpowiedzi na skargę Minister Transportu wnosił o jej oddalenie i wywodził, jak dotychczas. Podniósł dodatkowo, że zarzuty naruszenia przez niego przepisów k.p.a. są nieuzasadnione, ponieważ decyzja jego zapadła po wnikliwej analizie akt sprawy. W ocenie organu w niniejszym przypadku stacja kontroli pojazdów skarżącego w sposób oczywisty nie spełniała wyrażonego w przepisie § 17 rozporządzenia wymogu, tzn. stanowisko zewnętrzne do pomiaru hałasu zewnętrznego i głośności sygnału dźwiękowego nie spełniało określonych parametrów, co jednoznacznie wynika z protokołu oględzin i badań stacji kontroli oraz z decyzji organu I instancji.

W dniu [...] stycznia 2007 r. do tutejszego Sądu wpłynęło pismo skarżącego, w którym podtrzymał on swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wskazał, że w jego ocenie treść odpowiedzi Ministra na skargę nie pozostawia wątpliwości, co do trafności zarzutów skargi. B. W. wskazał bowiem, że jak wynika z treści odpowiedzi, Minister utrzymał w mocy decyzję organu I instancji bynajmniej nie dlatego, że rozpoznając ponownie sprawę stwierdził, iż rzeczywiście stacja skarżącego nie spełniała przedmiotowego wymagania, lecz tylko dlatego, że tak właśnie stwierdził organ I instancji. Tym samym w ocenie skarżącego organ II instancji dopuścił się rażącego naruszenia prawa, tj. art. 15 k.p.a., gdyż zaniechał rozpatrzenia zarzutów zawartych w odwołaniu. Skarżący oświadczył, że w swoim odwołaniu nie kwestionował wcale ustaleń faktycznych, co do istotnych w tym zakresie wymiarów, nawierzchni oraz usytuowania przedmiotowego stanowiska, lecz przyjętą przez organ I instancji kwalifikację prawną tych ustaleń. Minister zarówno w uzasadnieniu swojej decyzji, jak i w odpowiedzi na skargę w ogóle nie wziął pod rozwagę argumentacji strony, lecz bezkrytycznie przyjął, że kwalifikacja prawna dokonana przez Dyrektora Transportowego Dozoru Technicznego jest prawidłowa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Istotą sądowej kontroli jest ocena zgodności lub niezgodności zaskarżonego aktu administracyjnego z normą prawną. W tym celu sąd administracyjny dokonuje wykładni przepisów prawnych, które były podstawą wydania zaskarżonej decyzji. Następnie ocenia prawidłowość zastosowania odpowiednio rozumianego przepisu prawnego do ustalonego stanu faktycznego sprawy. Badając legalność zaskarżonej decyzji w tym drugim aspekcie, Sąd musi więc odnieść się do ustaleń faktycznych dokonanych w postępowaniu administracyjnym. W tym sensie Sąd zajmuje się zatem kwestią ustaleń faktycznych sprawy i weryfikuje ich prawidłowość.

W rozpoznawanej sprawie stan faktyczny jest niesporny między stronami i wynika jednoznacznie z dołączonego do protokołu oględzin i badań stacji kontroli pojazdów z dnia [...] lipca 2006 r. szkicu sytuacyjnego przedstawiającego stanowisko zewnętrzne do pomiaru hałasu. Stanowisko to na powyższym szkicu oznaczone jest numerem [...], natomiast stacja kontroli pojazdów (stacja diagnostyczna) oznaczona jest numerem [...].

Zgodnie z przepisem § 17 ust. 1 rozporządzenia Ministra Transportu i Budownictwa z dnia 10 lutego 2006 r. (Dz. U. Nr 40, poz. 275), który stanowi materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji, stanowisko zewnętrzne powinno znajdować się na zewnątrz pomieszczenia stacji kontroli pojazdów.

W ocenie Sądu przywołana norma prawna jest jednoznaczna i nie powinna budzić wątpliwości interpretacyjnych. W polskim systemie prawa obowiązuje prymat wykładni językowej, która nakazuje ustalić znaczenie normy prawnej ze względu na język prawny, w którym jest ona sformułowana. Wykładnia językowa powinna zostać zastosowana w pierwszej kolejności i jeżeli uzyskany na jej gruncie rezultat interpretacyjny nie budzi wątpliwości, to nie ma potrzeby odwoływania się do reguł wykładni celowościowej czy systemowej. Taka właśnie sytuacja występuje w rozpoznawanej sprawie.

Mający w sprawie zastosowanie przepis ustanawia 3 warunki, którym odpowiadać musi stanowisko zewnętrzne. Winno ono znajdować się na zewnątrz pomieszczenia stacji kontroli pojazdów, mieć odpowiednie wymiary i nawierzchnię.

Przedmiotowe stanowisko – w ocenie organu – nie spełniło pierwszego wymagania, albowiem część tego stanowiska umieszczona jest w jednym z garaży znajdujących się na posesji. Zdaniem Sądu ocena taka jest nieprawidłowa, gdyż jedynym warunkiem odnoszącym się do lokalizacji stanowiska zewnętrznego jest usytuowanie go na zewnątrz stacji kontroli pojazdów.

Ma rację skarżący zwracając uwagę na ewolucję przepisów regulujących usytuowanie stanowiska zewnętrznego stacji kontroli pojazdów od roku 1995:

- w Rozporządzeniu Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 11 kwietnia 1995 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie warunków technicznych i badań pojazdów (Dz. U. Nr 45, poz. 236) przepis § 1 ust. 1 stanowił, że stanowisko zewnętrzne, przeznaczone do pomiarów hałasu zewnętrznego i głośności sygnału dźwiękowego powinno znajdować się na terenie otwartym i być wolne od wyraźnych przeszkód akustycznych,

- w Rozporządzeniu Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 7 września 1999 r. w sprawie szczegółowych wymagań w stosunku do stacji kontroli pojazdów (Dz. U. Nr 81, poz. 918) przepis § 9 ust. 1 określał, że stanowisko zewnętrzne, przeznaczone do pomiarów hałasu zewnętrznego i głośności sygnału dźwiękowego, powinno znajdować się na zewnątrz pomieszczenia stacji kontroli pojazdów i być wolne od przeszkód akustycznych.

Analiza powyższych przepisów i przepisu obowiązującego aktualnie jednoznacznie wskazuje, iż w miarę wydawania kolejnych aktów normatywnych zrezygnowano z zapisów dotyczących otwartej przestrzeni, a następnie przeszkód akustycznych, liberalizując tym samym warunki odnoszące się do usytuowania stanowiska zewnętrznego.

W obowiązującym stanie prawnym brak jest odniesienia do występowania przeszkód akustycznych na polu pomiarowym stanowiska zewnętrznego.

Dokonując oceny zaskarżonej decyzji wskazać należy, iż organ – mając na uwadze przepis § 17 rozporządzenia Ministra Transportu i Budownictwa - nie wskazał dlaczego warunek z ust. 1 tegoż paragrafu nie został spełniony. Decyzja organu I instancji nie wypełnia wymagań stawianych uzasadnieniu decyzji, określonych w art. 107 § 3 k.p.a. Nie określa ona bowiem jakich wymagań stacja nie spełnia, a zatem nie wiadomo jaka jest podstawa faktyczna decyzji. W decyzji Ministra Transportu z dnia [...] września 2006 r. podane zostało, iż stanowisko do pomiarów akustycznych usytuowane jest na jednokierunkowej drodze dojazdowej do kompleksu różnych warsztatów i garaży nie będących własnością strony. Aby uzyskać wymagane wymiary stanowiska zewnętrznego do pomiarów akustycznych strona zaproponowała umieszczenie części tegoż stanowiska w jednym z garaży. W ocenie organu rozwiązanie takie nie może mieć miejsca. Nie wiadomo jednak z czego wynika taka konkluzja organu, albowiem nie odniósł się on do unormowań zawartych w § 17 ww. rozporządzenia. Nie ustosunkował się również do argumentacji podniesionej w odwołaniu od decyzji organu I instancji, w sytuacji gdy zgodnie z art. 138 § 1 k.p.a. organ odwoławczy rozpatruje sprawę ponownie merytorycznie w jej całokształcie. Oznacza to, że ma on obowiązek rozpatrzyć wszystkie żądania strony i ustosunkować się do nich w uzasadnieniu swojej decyzji. Powyższe uchybienia nie pozwalają Sądowi na pełną kontrolę legalności zaskarżonej decyzji, albowiem stanowisko organu nie jest w pełni uzasadnione.

Biorąc pod uwagę powyżej przytoczone okoliczności należy stwierdzić, że organ nie wyjaśnił sprawy w sposób wymagany przez art. 7, 77 i 107 § 3 k.p.a., które to naruszenie przepisów postępowania administracyjnego mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Mając wszystkie wskazane w uzasadnieniu okoliczności na uwadze Sąd na postawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.

Stosownie do przepisu art. 152 p.p.s.a. orzeczono o niewykonywaniu uchylonych decyzji do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.