Postanowienie NSA, sygn. akt OW 26/04
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2004-05-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6162 Scalanie i wymiana gruntów
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne: Scalanie gruntów
Nieruchomości
Samorząd terytorialny
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Powołane przepisy: article: art. 157 par. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz. 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępownaia administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 3 ust. 1, art. 11
journal: Dz.U. 1989 nr 58 poz. 349
law: Obwieszczenie Ministra Rolnictwa, Leśnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 20 października 1989 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o scalaniu i wymianie gruntów.
article: art. 16
journal: Dz.U. 2003 nr 64 poz. 592
law: Ustawa z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego
article: art. 15 par. 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz. 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Teza: Odesłanie do stosowania przepisów dotychczasowych oznacza, według ogólnych zasad prawa międzyczasowego, stosowanie przepisów prawa materialnego, a w niniejszej sprawie, zasad przeprowadzenia scalenia i granicy gruntów. Nie dotyczy natomiast prawa procesowego obejmującego również oznaczenie właściwości określonych organów administracji.

TEZY

Odesłanie do stosowania przepisów dotychczasowych oznacza, według ogólnych zasad prawa międzyczasowego, stosowanie przepisów prawa materialnego, a w niniejszej sprawie, zasad przeprowadzenia scalenia i granicy gruntów. Nie dotyczy natomiast prawa procesowego obejmującego również oznaczenie właściwości określonych organów administracji.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2004 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Wojewody P. o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego między nim a Samorządowym Kolegium Odwoławczym w K. w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w S. z dnia 5 maja 1962 r. (...) w sprawie zatwierdzenia ustaleń dotychczasowego stanu posiadania i szacunku gruntów objętych postępowaniem zmiany gruntów postanawia: wskazać Wojewodę P. jako organ właściwy w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w S. z dnia 5 maja 1962 r.


UZASADNIENIE

Wojewoda P. we wniosku z 2 września 2003 r. żądał rozstrzygnięcia sporu kompetencyjnego pomiędzy nim, a Samorządowym Kolegium Odwoławczym w K. w sprawie rozpatrzenia wniosku Stefana i Julii K. o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w S. z 25 maja 1962 r. "zatwierdzającej stan prawny posiadania gruntów i częściowo wymiany, w postępowaniu mierniczego przeprowadzonego w latach 1957-1962".

W uzasadnieniu wskazano, że wniosek Stefana i Julii K. wpłynął 23 czerwca 2003 r. Od 23 lutego 2000 r., art. 3 ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o scaleniu i wymianie gruntów /Dz.U. 1989 nr 58 poz. 349 ze zm./ uległ zmianie i od tego dnia postępowanie scaleniowe lub wymianę przeprowadza starosta, jako zadanie z zakresu administracji rządowej, a organem wyższego stopnia jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze.

Istotne znaczenie ma tu brzmienie art. 16 ustawy z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego /Dz.U. nr 64 poz. 592/, zgodnie z którym, do postępowań wszczętych przed wejściem w życie ustawy o scaleniu i wymianie gruntów i niezakończonych stosuje się przepisy dotychczasowe.

W odpowiedzi na wniosek. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., z powołaniem się na art. 16 ustawy z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego stwierdza, że organem właściwym do rozpatrzenia wniosku o stwierdzenie nieważności jest Wojewoda P. Przepis art. 16 ma bowiem zastosowanie do postępowań zwykłych, a postępowanie o stwierdzenie nieważności, jest postępowaniem nadzwyczajnym.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Art. 3 ust 1 ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o scaleniu i wymianie gruntów w brzmieniu obecnie obowiązującym, zawiera nie budzące żadnej wątpliwości wskazanie organu wyższego stopnia w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Wobec treści zawartej w art. 157 par. 1 Kpa, jest to organ właściwy w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wydanej na podstawie przepisów powołanej wyżej ustawy o scaleniu i wymianie gruntów z 1982 r. lub poprzednio obowiązujących szeroko pojmowanych przepisów dotyczących scalenia i wymiany. Brzmienie art. 3 ust. 1 jest bowiem następujące:

"Postępowanie scaleniowe lub wymienne przeprowadza (...) starosta jako zadanie z zakresu administracji rządowej. Organem wyższego stopnia w rozumieniu Kpa w stosunku do starosty w sprawach z tego zakresu jest wojewoda ". Jest to regulacja wynikająca z ustaw szczególnych w rozumieniu art. 17 pkt. 1 Kpa w stosunku do regulacji generalnej zawartej w tym przepisie. Takim wojewodą jest Wojewoda P., jako organ wyższego stopnia wobec starostów Województwa P.

Są to stwierdzenia nie nasuwające wątpliwości. Wątpliwości powstały natomiast dlatego, że bezpośrednio przed zmianą przepisów ustawy o scaleniu i wymianie gruntów z 1982 r. wprowadzonej ustawą z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego /Dz.U. nr 64 poz. 592/, art. 3 ustawy o scaleniu i wymianie gruntów jako organ wyższego stopnia wskazywał samorządowe kolegium odwoławcze. Wspomniana ustawa o kształtowaniu ustroju rolnego weszła w życie 16 lipca 2003 r. Aktualny stan prawny w zakresie scalenia i wymiany gruntów obowiązuje więc od tej daty. Zarówno więc obecnie, jak i w dacie złożenia wniosku o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego przez Wojewodę P. /wrzesień 2003 r./ obowiązuje stan prawny wprowadzony wspomnianą ustawą o kształtowaniu ustroju rolnego, według którego organem wyższego stopnia jest wojewoda.

Okoliczność ta w sposób pozytywny przesądza o wskazaniu Wojewody P. jako organu właściwego.

Nie ma przy tym podstaw do wskazania innego organu ze względu na treść art. 16 ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego. Przepis ten ma następujące brzmienie:

"Do postępowań wszczętych na podstawie ustawy, o której mowa w art. 11 i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy /tj. przed 16 lipca 2003 r./ stosuje się przepisu dotychczasowe". Art. 11 wymienia ustawę z dnia 26 marca 1982 r. o scalaniu i wymianie gruntów, zaś dotychczasowe przepisy należy stosować do postępowań niezakończonych przed 16 lipca 2003 r.

Tego rodzaju odesłanie do stosowania przepisów dotychczasowych oznacza, według ogólnych zasad prawa międzyczasowego, stosowanie przepisów prawa materialnego, a w niniejszej sprawie - obowiązujących przed 16 lipca 2003 r. zasad przeprowadzania scalenia i wymiany gruntów. Nie dotyczy natomiast prawa procesowego, obejmującego również oznaczenie właściwości określonych organów administracji

Z przytoczonych względów, na podstawie art. 15 par. 2 - Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - orzeczono jak w sentencji.