Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 858/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2023-07-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: *Oddalono skargę w całości
Powołane przepisy: article: art. 5 ust. 1 pkt 9, art. 28 ust. 2 i 4, art. 35 ust. 1
journal: Dz.U. 2020 poz 1333
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Gabriel Węgrzyn, Sędziowie: Sędzia WSA Olga Białek (spr.), Asesor WSA Marta Pawłowska, Protokolant: Asystent sędziego Aleksander Kotarski po rozpoznaniu na rozprawie w Wydziale II w dniu 18 lipca 2023 r. sprawy ze skargi R. K. na decyzję Wojewody Dolnośląskiego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego od decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją Wojewoda Dolnośląski - po rozpatrzeniu odwołania R. K. od decyzji Starosty Wołowskiego z dnia [...] 2022 r. (nr [...]) zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej P. Sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej także jako inwestor) pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej P. nr "[...]" na działce oznaczonej geodezyjnie nr [...], obręb M. - działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. umorzył postępowanie odwoławcze.

Z akt sprawy wynika, że postępowanie w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę dla ww. inwestycji zainicjowane zostało wnioskiem z dnia 10 września 2021 r. Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego w którym organ I instancji dokonał sprawdzenia złożonego projektu budowlanego pod kątem jego kompletności oraz zgodności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i przepisami dotyczącymi ochrony środowiska, Starosta Wołowski wydał opisaną wyżej decyzję uwzględniającą wniosek inwestora. Decyzja ta doręczona została także R. K., która wniosła w terminie ustawowym odwołanie, kwestionując zgodność decyzji udzielającej pozwolenie na budowę z przepisami prawa procesowego i prawa materialnego.

Organ II instancji umorzył postępowanie odwoławcze uznając, że skarżącej nie przysługuje przymiot strony postępowania. Argumentując powyższe stanowisko Wojewoda wyjaśnił, że kluczowe znaczenie przy ocenie przymiotu strony postępowania ma art. 28 k.p.a., który ze względu na przedmiot postępowania, doprecyzowanie znajduje w art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane. Wyjaśnienia wymagało zatem, czy nieruchomość skarżącej znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji rozumianym zgodnie z art. 3 pkt 20 przywołanej ustawy. Organ zaznaczył, że w związku z nowelizacją ustawy - Prawo budowlane, od dnia 20 września 2020 r. przy ustaleniu obszaru oddziaływania istotny jest wpływ inwestycji na znajdującą się w jej otoczeniu zabudowę, a nie – jak było to wcześniej - ograniczenie w zagospodarowaniu terenu, w tym zabudowy terenu.

Analizując sprawę pod tym względem Wojewoda wyjaśnił, że inwestycja obejmuje budowę wolnostojącej wieży stalowej kratownicowej o wysokości całkowitej 55,95 m n.p.t., dróg kablowych oraz szaf technologicznych do obsługi anten, wewnętrznej linii zasilającej oraz kanalizacji kablowej światłowodu, ogrodzenia do wysokości 2,15 m n.p.t z furtką. Na wieży zamontowane będą 3 anteny sektorowe AS25_1 pracujące w paśmie 900 MHz, 3 anteny sektorowe AS26_2 pracujące w paśmie 800 MHz i 1800 MHz, 3 anteny sektorowe AS26_2 pracujące w paśmie 800 MHz i 2100 MHz, 4 anteny radioliniowe o średnicy 0,6 m oraz 12 modułów RRU. Z projektu budowalnego wynika, że obszar oddziaływania wyznaczony został przez projektanta na podstawie sumarycznych zasięgów przewidywanych obszarów pola elektromagnetycznego o poziomach wyższych niż dopuszczalne, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 17 grudnia 2019 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych. Według obliczeń, zasięg pola elektromagnetycznego o wartości przekraczającej dopuszczalne normy występuje w wolnej przestrzeni na wysokości 58,7 m n.p.t do odległości 2,9 m od miejsca instalacji anten. W zasięgu tych stref, a więc obszaru oddziaływania stacji, znajduje się wyłącznie część działki nr 400. Ten obszar, poszerzony został przez organ I instancji na właścicieli nieruchomości sąsiednich, w tym także na R. K. współwłaścicielkę działki nr [...]. Działka to położona jest na północny zachód od działki zainwestowania i oddzielona jest od niej dwoma innymi działkami, w tym działką drogową nr [...]. Według pomiaru własnego organu, odległość działki skarżącej od ogrodzenia wieży jest nie mniejsza niż 25 m. Z projektu budowlanego wynika, że wieża stacji bazowej zostanie zlokalizowana w północno – zachodniej części działki nr [...].

Oceniając, czy nieruchomość skarżącej znajduje się w obszarze odziaływania inwestycji – czyli, czy może być na niej realizowana zabudowa oraz, czy inwestycja ta może na nią (i na jej lokalizację) oddziaływać - organ odwoławczy stwierdził, że według miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego działka skarżącej przeznaczona została na teren zabudowy zagrodowej i mieszkaniowej jednorodzinnej (symbol MNR/43). Na tym terenie plan dopuszcza maksymalną wysokość zabudowy do 12 m od poziomu gruntu do kalenicy dachu. Zdaniem Wojewody, wieża kratowa chrakteryzująca się określoną wysokością znajdująca się w odległości nie mniejszej niż 25 m, nie będzie oddziaływać ani poprzez przesłanianie (§ 13 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie - Dz. U. z 2019 r., poz. 1065 - zwanego dalej r.w.t), ani poprzez zacienianie (§ 60 tego rozporządzenia).

Ze względu na anteny emitujące promieniowanie elektromagnetyczne stanowiące część inwestycji, Wojewoda wskazał, że krąg stron postępowania wyznaczany jest przede wszystkim w oparciu o przewidywany sumaryczny obszar występowania pola elektromagnetycznego o poziomach wyższych od dopuszczalnych, który rozciąga się nad danym terenem. Przy określeniu obszaru odziaływania (poprzez ustalenie przepisów wprowadzających ograniczenia w zabudowie) znaczenie ma także § 9 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 października 2005 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać telekomunikacyjne obiekty budowlane i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 219, poz. 1864 z późn. zm.) regulujący, między innymi, kwestię lokalizacji wolnostojących wież antenowych oraz przepis § 314 r.w.t. Stanowi on, że budynek z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi nie może być wzniesiony na obszarach stref w których występuje przekroczenie dopuszczalnego poziomu oddziaływania pola elektromagnetycznego określonego w przepisach odrębnych dotyczących ochrony przed oddziaływaniem pól elektromagnetycznych. Regulacja ta odpowiada potrzebie ochrony istniejących jak i wznoszonych budynków przed polami elektromagnetycznymi, emitowanymi w szczególności przez stacje przekaźnikowe telefonii komórkowej.

Mając zatem na uwadze charakter rozpatrywanego zamierzenia, w tym funkcję, formę, konstrukcję i inne jego cechy charakterystyczne, Wojewoda stwierdził, że ewentualne jego oddziaływanie na działkę odwołującej się - które spowodowałoby objęcie jej nieruchomość obszarem oddziaływania - może wynikać z poziomu pól elektromagnetycznych emitowanych przez stację i zainstalowane na niej anteny.

Aby zapobiec negatywnemu wpływowi jaki może wywierać lokalizacja obiektu emitującego pola elektromagnetyczne w pobliżu siedzib ludzkich, ustawodawca określił standardy jakości środowiska w zakresie ochrony ludności i środowiska przed polami elektromagnetycznymi. Od dnia 1 stycznia 2020r. obowiązuje rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 17 grudnia 2019 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku (dalej r.p.e.), którym znacznie podwyższono dotychczasowe dopuszczalne poziomy pól elektromagnetycznych. Najostrzejsze przepisy obowiązują dla pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi (czyli takich w których przebywanie tych samych osób w ciągu doby trwa dłużej niż 4 godziny - § 4 pkt 1 r.w.t.). Ponieważ w przypadku działki nr 162/2 brak jest takich miejsc, należy rozpatrywać oddziaływanie pól elektromagnetycznych na miejsca dostępne dla ludności. Zgodnie z przepisem art. 124 ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2020 r., poz. 1219 z późn. zm.), przez miejsca dostępne dla ludności rozumie się wszelkie miejsca, z wyjątkiem miejsc do których dostęp ludności jest zabroniony lub niemożliwy bez użycia sprzętu technicznego, ustalane według istniejącego stanu zagospodarowania i zabudowy nieruchomości. W przypadku działki rolnej niezabudowanej, takim miejscem jest powierzchnia gruntu i przestrzeń nad nią do wysokości człowieka (czyli do wysokości nie przekraczającej 2 m).

Dalej Wojewoda zaznaczył, że § 1 r.p.e. określa zróżnicowane dopuszczalne poziomy pól elektromagnetycznych w środowisku dla terenów przeznaczonych pod zabudowę mieszkaniową i miejsc dostępnych dla ludności poprzez wskazanie zakresów częstotliwości pól elektromagnetycznych dla których określa się parametry fizyczne, charakteryzujących oddziaływanie pól elektromagnetycznych na środowisko do których odnoszą się poziomy pól elektromagnetycznych. Zgodnie z tabelą 2 rozporządzenia, zakresy częstotliwości pól elektromagnetycznych, dla których określa się parametry fizyczne charakteryzujące oddziaływanie pól elektromagnetycznych na środowisko oraz dopuszczalne poziomy pól elektromagnetycznych, charakteryzowane przez dopuszczalne wartości parametrów fizycznych dla miejsc dostępnych dla ludności dla zakresu częstotliwości pola elektromagnetycznego w przedziale od 2 GHz do 300 GHz wynoszą 10 W/m2.

Uwzględniając powyższe regulacje, organ stwierdził, że w projekcie budowlanym zaznaczono obszary promieniowania o gęstości przekraczającej wartości dopuszczalne zarówno w poziomie jak i w pionie. W pionie znajdują się one na wysokości nie mniejszej niż 58,4 m. W poziomie nie wychodzą poza obrys płyty fundamentowej wieży i w całości mieszczą się w granicach działki nr 400. Do działki odwołującej się mają nie mniej niż 25 m. Na poziomie dostępnym dla ludzi (do 2 m od poziomu terenu) emitowane przez anteny promieniowanie elektromagnetyczne nie występuje, wobec czego nie może stanowić podstawy do zaliczenia tego terenu do obszaru oddziaływania inwestycji w rozumieniu art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego.

Wojewoda uwzględnił także, że na mocy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 5 maja 2022 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U z 2022 r. poz. 1071) uchylone zostały § 2 ust. 1 pkt 7 i § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko stanowiące, że do przedsięwzięć mogących zawsze/potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się instalacje radiokomunikacyjne, radionawigacyjne i radiolokacyjne, emitujące pola elektromagnetyczne o określonych częstotliwościach. Przepisy te wskazywały warunki i parametry, dla jakich instalacje telekomunikacyjne mogą być zaliczone do znacząco lub potencjalnie znacząco oddziałujących na środowisko, a co za tym idzie, wymagać przeprowadzenia tzw. postępowania środowiskowego. Podstawowym parametrem, branym pod uwagę przy takiej kwalifikacji, była równoważna moc promieniowana izotropowo oraz oś główna promieniowania (zwana EIRP), wyznaczane dla każdej anteny z osobna. Ww. rozporządzenie zmieniające weszło w życie z dniem 4 czerwca 2022 r. i przepisy te należy stosować także do spraw z zakresu prawa budowlanego wszczętych i niezakończonych (§ 2 rozporządzenia). Uwzględniając, że w myśl art. 6 k.p.a organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa, organ odwoławczy stwierdził, ze musiał uwzględnić przy orzekaniu zmianę stanu prawnego wynikającego z tej nowelizacji. W konsekwencji organ uznał, że przepisy § 2 ust. 1 pkt 7 i § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko nie mogły znaleźć zastosowania przy wydaniu niniejszego rozstrzygnięcia, w tym dla ewentualnego ustalania obszaru oddziaływania inwestycji (nie jest zatem istotny przebieg i zasięg wiązek promieniowania EIRP).

Podsumowując, organ odwoławczy uznał, że działka nr [...] nie znajduje się w obszarze oddziaływania projektowanego obiektu budowlanego. Wnioskowana inwestycja nie będzie oddziaływać na prawo własności odwołującej się. W związku z powyższym, właścicielce tej działki nie przysługuje przymiot strony postępowania w sprawie o pozwolenie na budowę dla przedmiotowej inwestycji.

Organ podkreślił także, że status strony weryfikowany jest przez organy administracji architektoniczno-budowlanej na każdym etapie postępowania. Tym samym, pomimo, że odwołująca się została uznana za stronę na wcześniejszych etapach postępowania, to Wojewoda miał obowiązek ocenić, czy istotnie przysługuje jej uprawnienie do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji. W wyniku tej oceny ustalił, że R. K. nie przysługiwało prawo do udziału w postępowaniu zakończonym kwestionowaną decyzją.

Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła R. K. reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, który zaskarżonej decyzji zarzucił:

1/ błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia poprzez pominięcie w całości wniosków dowodowych i ich nie rozstrzygnięcie,

2/ naruszenie art. 7, art. 77, art. 107 k.p.a. poprzez przyjęcie w decyzji wyłączenie pism wnioskodawcy i brak rozpoznania wniosków dowodowych oraz zastrzeżeń stron, tj. błędne ustalenie stanu faktycznego,

3/ naruszenie art. 124 Prawa ochrony środowiska, poprzez brak określenia obszarów na których nie powinny być przekroczone dopuszczalne poziomy pól elektroenergetycznych w środowisku w związku z budową (przebudową, rozbudową) stacji bazowej telefonii komórkowe,

4/ błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia polegający na zaniechaniu ustalenia rzeczywistego promieniowania i nakładania się fal ze wszystkich anten łącznie,

5/ błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia polegający na wysyłaniu pism do inwestora celem ustosunkowania się i zaniechanie przeprowadzenia w zakresie zgłaszanych zastrzeżeń jakiegokolwiek postępowania dowodowego a przez to nie przeprowadzenie postępowania dowodowego w całości i wydanie decyzji w oparciu o niepełny, a nawet wybiórczy stan faktyczny,

6/ naruszenie art. 7, art. 77, art. 107 k.p.a poprzez zaniechanie przeprowadzenia postępowania dowodowego w zakresie zgłoszonych zarzutów i podjęcia co najmniej próby ustalenia faktycznego oddziaływania i promieniowania,

7/ błąd w ustaleniach faktycznych przyjęty za podstawę rozstrzygnięcia polegający na przyjęciu, że odwołująca nie jest stroną postępowania, podczas gdy zaniechano właściwego przeprowadzenia postępowania celem rzeczywistego oddziaływania.

8/ naruszenie przepisów postępowania tj.: art. 7, art. 8, art. 9, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. polegające na dowolnej ocenie materiału dowodowego, niewystarczające zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego i brak podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz do załatwienia sprawy mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli w wyniku oparcia się wyłącznie na dokumentacji przedstawionej przez inwestora, w tym kwalifikacji przedsięwzięcia i zaniechania jakichkolwiek ustaleń, czy wnioski z nich wynikające są zgodne z rzeczywistym stanem rzeczy,

9/ naruszenie art. 35 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane, poprzez brak weryfikacji projektu budowlanego z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji, a także art. 72 ust. 2

10/ naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego w zw. z art. 140, 143 oraz art. 144 Kodeksu Cywilnego w zw. z art. 21, art. 31 ust. 3 oraz art. 64 ust. 3 Konstytucji RP, przez zezwolenie na naruszenie cudzej własności bez zgody właściciela,

11/ naruszenie art. 72 ust. 1 pkt 1 oraz art. 59 i art. 63 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko poprzez poczynienie ustaleń w tym zakresie tylko i wyłącznie na podstawie dokumentów przedłożonych przez inwestora,

12/ naruszenie art. 32 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, poprzez brak dokonania rzetelnej oceny co do zgodności planowanej inwestycji z wymaganiami ochrony środowiska,

13/ naruszenie art. 28 ust. 4 Prawa budowlanego poprzez jego niezastosowanie pomimo, że postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę wymagało udziału społeczeństwa zgodnie z art. 71 ust. 2 ustawy o udostępnianiu informacji i w efekcie zastosowanie art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego zamiast art. 28 k.p.a. przy określaniu stron postępowania odwoławczego, chociaż tak naprawdę nie zostało to w decyzji wyjaśnione,

Zarzucono również naruszenie:

1/ art. 7 k.p.a. przez niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i w efekcie wydanie decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego, opartej na niekompletnym materiale dowodowym i niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz do załatwienia sprawy mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli;

2/ art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a. poprzez dokonanie dowolnej oceny materiału dowodowego w sprawie poprzez nie wyczerpujące zebranie i nierozpatrzenie całego materiału dowodowego w sprawie i oparcie się wyłącznie na dokumentacji przedstawionej przez Inwestora, w tym m.in. na klasyfikacji przedsięwzięcia oraz analizie rozkładu pól elektromagnetycznych wokół stacji bazowej opracowanych na zlecenie Inwestora i zaniechaniu jakichkolwiek ustaleń, czy zawarte w nich dane oraz wynikające z nich wnioski są zgodne z rzeczywistym stanem rzeczy;

3/ art. 105 § 1 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i umorzenie postępowania, podczas gdy w rzeczywistości nie zachodziły przesłanki do uznania postępowania za bezprzedmiotowe, gdyż skarżąca posiada przymiot strony w postępowaniu odwoławczym,

4/ art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niewskazanie przez organ odwoławczy faktów, które uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności poprzez zaniechanie poddania jakiejkolwiek ocenie dokumentów przedłożonych przez Inwestora, w tym m.in. klasyfikacji przedsięwzięcia oraz analizy rozkładu pól elektromagnetycznych wokół stacji bazowej opracowanych na zlecenie Inwestora oraz niewypowiedzenie się, dlaczego Organ odwoławczy zgodził się z ww. dokumentacją.

Zarzucając powyższe pełnomocnik wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania.

Ponadto pełnomocnik podtrzymał w całości nie rozpoznany w ogóle przez organ I instancji wniosek o zobowiązanie wnioskodawcy do przeprowadzenia badań w zakresie oddziaływania na środowisko i na ludzi (brak takich danych w złożonym wniosku) oraz o zobowiązanie wnioskodawcy P. do ustalenia: krzyżowania się wiązek promieniowania i faktycznego promieniowania dla wszystkich anten łącznie, oceny miejsc przeznaczonych dla przebywania ludzi w trybie ustawy prawo ochrony środowiska.

W uzasadnieniu przedstawiono obszerną argumentację przedstawionych wyżej zarzutów. Podniesiono, między innymi, że skarżąca nie może zgodzić się z decyzją albowiem zawiera ona braki podobnie jak samo postępowanie przed organem I instancji zawiera braki. Błędnie ustalono i przyjęto, że odwołująca nie ma przymiotu strony albowiem rzekomo przekaźnik nie oddziałuje na jej nieruchomość. W całości przyjęto ex cathedra, że to wszystko co znajduje się we wniosku odpowiada rzeczywistości. Tymczasem wśród dokumentów nie ma żadnych badań, chociażby w ograniczonym zakresie. Rolą organu jest zaś wyjaśnienie wszystkich istotnych kwestii w szczególności tak istotnej kwestii jak oddziaływanie nadajnika, które należy sprawdzić. Opieranie się na dokumentach wnioskodawcy tylko dlatego, że stanowią załączniki, podczas gdy są one kwestionowane przez uczestników postępowania, stanowi głębokie naruszenie postępowania dowodowego oraz podważa rolę urzędu który ma służyć wszystkim a nie tylko podmiotowi składającemu wniosek o zatwierdzenie projektu budowalnego. Zaskarżona decyzja oparta jest wyłącznie na założeniach przedstawionych przez wnioskodawcę, całkowicie pomija złożone wnioski dowodowe służące ocenie rzeczywistego oddziaływania na środowisko i przede wszystkim na ludzi. Wnioskodawca przedłożył dokumenty a organ zaniechał przeprowadzenia jakiegokolwiek postępowania weryfikującego przedstawione w nich wyliczenia. Wnioskodawca, jak we wszystkich sprawach dołączył mapki z narysowanymi kółeczkami i wskazał, że jest to obszar oddziaływania. Nie wyjaśnił jednak w jaki sposób dokonał pomiaru tego oddziaływania.

Zarzucono także, że w aktach brak jest jakichkolwiek badań w zakresie nakładania się wiązek promieniowania przez anteny co uniemożliwia weryfikację dokonanej przez organ oceny. Brak także jakichkolwiek ocen dotyczących oddziaływania inwestycji na miejsca przebywania ludzi. Prawidłowe ustalenie wpływu na środowisko danej stacji bazowej telefonii komórkowej wymaga uprzedniego zbadania, czy ewentualne nakładanie się bądź nachodzenie wiązek promieniowania emitowanych przez poszczególne anteny nie spowoduje, że moc promieniowania przekroczy warunki dopuszczalne. Wykładnia systemowa § 3 ust. 1, podobnie jak § 2 ust. 1 rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowiska prowadzi do wniosku, że celem ustawodawcy było wskazanie inwestycji, które mogą znacząco (potencjalnie lub zawsze) oddziaływać na środowisko, co oznacza, że rolą organów powołanych do ochrony środowiska jest ustalenie, w jaki sposób inwestycja (a nie poszczególne anteny) wpłynie na środowisko. Dla poczynienia prawidłowych ustaleń niezbędne jest zatem określenie nie tylko mocy poszczególnych anten, ale i rozważenie ewentualnego nakładania się (nachodzenia) wiązek promieniowania emitowanych przez poszczególne anteny. W efekcie, skoro organ nie ustalił tak naprawdę obszaru oddziaływania, to stronę powinno określać się w oparciu o art. 28 k.p.a. Bezsprzecznie bowiem sporny przekaźnik godzi w nieruchomość odwołującej jak również czyni ją niemal bezużyteczną, a także powoduje utratę jej wartości.

Skarżąca podzieliła stanowisko, że już tylko potencjalna możliwość spowodowania szkodliwego oddziaływania inwestycji jaką jest stacja bazowa telefonii komórkowej na nieruchomości sąsiednie jest wystarczającą przesłanką do uzyskania przymiotu strony w postępowaniu o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę. Sam fakt, że przy realizacji konkretnej inwestycji w odniesieniu do danej nieruchomości konieczne jest sprawdzenie, czy zostały zachowane normy odległościowe, kwestia nasłonecznienia, czy wymagania przeciwpożarowe, bądź też - jak w niniejszej sprawie – czy nieruchomość znajduje się w zasięgu pola elektromagnetycznego emitowanego przez stację bazową telefonii komórkowej i konieczne jest sprawdzenie, czy na tym obszarze nie został przekroczony dopuszczalny poziom oddziaływania pola elektromagnetycznego, sprawia, że taka nieruchomość znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji, w stosunku do której okoliczności te podlegają sprawdzeniu. Zachowanie obowiązujących norm promieniowania powoduje, że nie można mówić o negatywnym oddziaływaniu obiektu, ale nie powoduje to jeszcze zupełnego wyeliminowania szkodliwego oddziaływania, które będzie przekładać się na ograniczenia w zagospodarowaniu terenu działki.

W odpowiedzi na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości argumentację i wywody zawarte w kwestionowanej decyzji.

W toku postępowania sądowego stanowisko zajął także pełnomocnik uczestnika postępowania (spółki P. z siedzibą w W.), który w piśmie z dnia 17 lutego 2023 r. wniósł o oddalenie skargi w całości. Uczestnik postępowania w całości podzielił stanowisko organu odwoławczego, co do tego, że z zebranego materiału jasno wnika, że działka skarżącej, ze względu na ustalony zasięg promienia elekromagnetycznego o gęstości przekraczającej wartości dopuszczalne nie znajduje się w obszarze oddziaływania stacji bazowej. W skardze nie powołano się zaś na żadne okoliczności świadczące, że nieruchomość skarżącej znajduje się w obszarze oddziaływania obiektu. Nie wskazano żadnych norm które ograniczałby skarżącej prawo zabudowy nieruchomości. Sam fakt, że działka skarżącej znajduje się w sąsiedztwie stacji w sytuacji, gdy nie jest ona narażona na ponadnormatywne promieniowanie elektromagnetyczne nie wystarcza do uznania jej za stronę postępowania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 259), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd administracyjny bada więc co do zasady, czy zaskarżony akt administracyjny jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej.

Uchylenie zaskarżonej decyzji lub postanowienia w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dając podstawę do wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Ponadto należy wskazać, że zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Biorąc pod uwagę tak zakreśloną kognicję sądów administracyjnych i przyczyny wzruszenia aktów administracyjnych Sąd, po skontrolowaniu zaskarżonej decyzji stwierdził, że nie narusza ona prawa w stopniu uzasadniającym jej wyeliminowanie z obrotu prawnego.

W rozpoznawanej sprawie ocenie Sądu poddana została decyzja Wojewody Dolnośląskiego o umorzeniu postępowania odwoławczego wszczętego z odwołania R. K. od decyzji Starosty Wołowskiego zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej P. z siedzibą w W. pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej P. na działce oznaczonej geodezyjnie nr [...], obręb M.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a., zgodnie z którym, organ odwoławczy wydaje decyzję, w której umarza postępowanie odwoławcze. Na gruncie wskazanego przepisu przyjmuje się, że umorzenie postępowania następuje w przypadku bezprzedmiotowości postępowania odwoławczego, o czym zasadniczo świadczyć mogą dwie okoliczności - cofnięcie odwołania lub ustalenie, że wnoszący odwołanie nie jest stroną postępowania administracyjnego.

W rozpoznawanej sprawie przyczyną umorzenia postępowania było stwierdzenie przez organ odwoławczy, że skarżącej nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu. Słusznie bowiem zaakcentował Wojewoda, że działając jako organ odwoławczy miał ustawowy obowiązek zweryfikować, czy podmiot wnoszący odwołanie jest do tego uprawniony. Prawo do wniesienia odwołania przysługuje tylko stronie postępowania, a obowiązek ustalenia kręgu stron postępowania ciąży również na organie odwoławczym, niezależenie od tego, czy organ I instancji przyznał danemu podmiotowi status strony, czy też nie. Brak legitymacji do bycia stroną postępowania przez podmiot wnoszący odwołanie, powoduje natomiast, że organ odwoławczy zobligowany jest postępowanie zainicjowane tym odwołaniem umorzyć.

Zdaniem Sądu, Wojewoda wywiązując się z powyższego obowiązku, prawidłowo ocenił, że skarżąca nie posiada przymiotu strony postępowania który uprawniałby ją do skutecznego wniesienia odwołania.

W postępowaniu dotyczącym decyzji o pozwoleniu na budowę interes prawny ustala się w oparciu o przepis art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane. Przepis ten, jako przepis szczególny względem art. 28 K.p.a., ogranicza pojęcie strony do inwestora oraz właścicieli, użytkowników wieczystych lub zarządców nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Przez obszar oddziaływania obiektu należy natomiast rozumieć, zgodnie z art. 3 pkt 20 ww. ustawy, teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zabudowie tego terenu. Szczególna regulacja przywołanego przepisu nakazuje wykładać go ściśle a nie rozszerzająco (por. NSA w wyroku z dnia 20 kwietnia 2023r. II OSK 1242/20, oraz z dnia 19 stycznia 2023 r. II OSK 2535/21, CBOSA). Oznacza to, że dopiero wprowadzenie w terenie wyznaczonym w otoczeniu obiektu budowlanego ograniczeń związanych z przepisami odrębnymi, oznacza przynależność tego terenu do obszaru oddziaływania. Tym samym dla przyznania przymiotu strony postępowania konieczne jest ustalenie przez organ, że w związku z realizacją inwestycji właściciel innej nieruchomości dozna ograniczenia w zabudowie swojej nieruchomości, przy czym ograniczenia te wynikać muszą z konkretnego przepisu prawa. W związku z realizacją inwestycji musi więc wystąpić rzeczywiste ograniczenie w możliwości zagospodarowania innej nieruchomości. Jak wyjaśnił NSA w przywołanym wyżej wyroku z dnia 20 kwietnia 2023r. obszaru oddziaływania nie można utożsamiać z każdym obszarem, na którym odczuwalne będą niekorzystne skutki realizacji określonej inwestycji. Dlatego nawet ustalenie, że planowana inwestycji powodować będzie określone uciążliwości (np. hałas, kurz) nie decyduje samo w sobie o statusie strony właścicieli na nie narażonych. W świetle przywołanego wyżej art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego nie wystarczy samo przekonanie właściciela sąsiedniej nieruchomości, że ma on interes prawny uzasadniający udział jako strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę. Tylko bowiem przepisy prawa materialnego, stanowiąc podstawę interesu prawnego, stwarzają legitymację procesową strony określonemu podmiotowi, który – zgłaszając żądanie wszczęcia postępowania (w tym przypadku odwoławczego) – powinien ten interes wykazać. Stwierdzenie interesu prawnego sprowadza się do wykazania związku o charakterze materialnoprawnym pomiędzy obowiązującą normą prawa materialnego a sytuacją prawną konkretnego podmiotu, polegającą na tym, że akt stosowania prawa może mieć wpływ na sytuację prawną tego podmiotu w zakresie jego pozycji materialnoprawnej. Jeżeli natomiast akt stosowania tej normy nie wywiera bezpośredniego wpływu na sytuację prawną danego podmiotu, to nie można mówić o jego interesie prawnym.

Oceniając interes prawny skarżącej organ odwoławczy prawidłowo określił przepisy odrębne istotne dla ustalenia obszaru oddziaływania projektowanego zamierzenia. Organ słusznie wskazał, biorąc pod uwagę funkcję, formę i konstrukcję i inne cechy charakterystyczne projektowanego obiektu oraz uwzględniając sposób zagospodarowania terenu znajdującego się w jego otoczeniu, że do przepisów odrębnych w rozumieniu art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego należy zaliczyć przede wszystkim, rozporządzenie w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki ich usytuowanie, ustawę - Prawo ochrony środowiska, rozporządzenie w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku czy też rozporządzenie w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko.

Przy ustalaniu obszaru oddziaływania stacji bazowej telefonii komórkowej istotne znaczenie ma przede wszystkim natężenie szkodliwego promieniowania – czyli promieniowania emitowanego przez pole elektromagnetyczne przekraczające wartość dopuszczalną. Promieniowanie takie może występować tylko w miejscach niedostępnych dla ludzi – rozumianych zgodnie z art. 124 ust. 2 ustawy - Prawo ochrony środowiska (czyli wszelkich miejscach, z wyjątkiem miejsc, do których dostęp ludności jest zabroniony lub niemożliwy bez użycia sprzętu technicznego, ustalanych według istniejącego stanu zagospodarowania i zabudowy nieruchomości). W konsekwencji stroną postępowania w sprawie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę stacji telefonii komórkowej będzie właściciel nieruchomości, która znalazłaby się w strefie gdzie występuje przekroczenie dopuszczalnego poziomu oddziaływania pola elektromagnetycznego. Na takiej nieruchomości – zgodnie z § 314 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych - niemożliwe byłoby bowiem wzniesienie budynku z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi. Przywołany przepis wprowadza zatem ograniczenie w zabudowie zakazując wznoszenia budynków na pobyt ludzi na obszarach stref w których występuje przekroczenie dopuszczalnego poziomu oddziaływania pól elektromagnetycznych określonego w przepisach odrębnych dotyczących ochrony przed oddziaływaniem pól elektromagnetycznych. Przepisy takie zawarte są w przywołanym wyżej rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 17 grudnia 2019 r. Wynika z nich, że zakres częstotliwości pól elektromagnetycznych dla których określa się parametry fizyczne charakteryzujące oddziaływanie pól elektromagnetycznych na środowisko oraz dopuszczalne poziomy pól elektromagnetycznych charakteryzowane przez dopuszczalne wartości parametrów fizycznych dla miejsc dostępnych dla ludności (gęstość mocy) wynoszą odpowiednio dla zakresu częstotliwości pola elektromagnetycznego od 400 MHz do 2000 MHz - f/200 (gdzie f to wartość częstotliwości pola elektromagnetycznego), a dla zakresu częstotliwości od 2 GHz do 300 GHz - 10 W/m2 (załącznik do rozporządzenia tabela nr 2).

Odnosząc powyższe do rozpoznawanej sprawy zauważyć należy, że zakres częstotliwości pól elektromagnetycznych projektowanych anten sektorowych wynosić będzie: 800MHz, 900 MHz, 1800MHz, 2100 MHz. W projekcie budowlanym przedstawiony został zasięg występowania ponadnormatywnego promieniowania elektromagnetycznego w płaszczyźnie poziomej (k-18) oraz pionowej (Kwalifikacja przedsięwzięcia k-17). Z opracowań tych (sporządzonych w formie graficznej oraz opisowej - str. 13 projektu) wynika, że sumaryczny zasięg ponadnormatywnych pól elektromagnetycznych instalacji (anten sektorowych) obejmuje tylko działkę na której ma zostać zrealizowana planowana inwestycja. Pola elektromagnetyczne o wartości gęstości mocy większych bądź równych zróżnicowanym wartościom określonym w rozporządzeniu Ministra Zdrowia wystąpią w odległości maksymalnej 2,9 m od miejsca instalacji anten na wysokości minimum 58,4 m nad poziomem terenu, zatem wyłącznie w miejscach niedostępnych dla ludzi. Według niekwestionowanych pomiarów własnych organu najbliżej położona części działki skarżącej (która to część jest niezabudowana) znajduje się odległości około 25m od inwestycji. Powyższe wskazuje, że obszary ponadnormatywnego oddziaływania promieniowania elektromagnetycznego nie obejmują działki należącej do strony skarżącej i w związku z tym, nie doznaje ona ograniczeń w zabudowie z uwagi na wystąpienie ponadnormatywnego promieniowania.

Zgodzić się także trzeba z organem odwoławczym, że w sprawie należało uwzględnić zmianę stanu prawnego związaną z wejściem w życie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 5 maja 2022 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2022 r., poz. 1071; dalej: "rozporządzenie zmieniające"). W wyniku tej nowelizacji, z dniem 4 czerwca 2022 r. (a więc w toku postępowania odwoławczego) uchylono przepisy § 2 ust. 1 pkt 7 i § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia z 10 września 2019 r., dotyczące między innymi, instalacji radiokomunikacyjnych – w tym stacji bazowych emitujących pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 0,03 MHz do 300 000 MHz. Tym samym inwestycje te, wyłączone zostały z katalogu przedsięwzięć mogących zawsze lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Zgodnie z przepisami przejściowymi zawartymi w § 2 rozporządzenia nowelizującego, do postępowań dotyczących eliminowanych przedsięwzięć wszczętych i niezakończonych stosuje się przepisy w nowym brzmieniu. W tej sytuacji, skoro przedmiotowe postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę nie zostało zakończone przed dniem wejścia w życie ww. rozporządzenia zmieniającego, organ odwoławczy musiał uwzględnić zmianę stanu prawnego w którym żadne tego rodzaju przedsięwzięcie nie wymaga już przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko ani wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

Nowy stan prawny przekłada się także na sposób ustalenia kręgu stron postępowania, ponieważ nie ma aktualnie potrzeby badania miejsc dostępnych dla ludności wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania anteny od środka elektrycznego. W tym też kontekście nie mogły być uwzględnione zarzuty i argumentacja skargi odwołująca się do ww. uchylonych przepisów rozporządzenia oraz do poglądów orzeczniczych wskazujących na konieczność badania ewentualnego nakładania się (krzyżowania) lub nachodzenia wiązek promieniowa emitowanych przez poszczególne anteny. Zauważyć również wypada, że w kwestii kumulacji – ze względu na rozbieżności orzecznicze występujące jeszcze przed nowelizacją rozporządzenia – stanowisko zajął także Naczelny Sąd Administracyjny, który w uchwale 7 sędziów z dnia 7 listopada 2022 r. sygn. akt III OPS 1/22, wskazał, że przy kwalifikacji instalacji radiokomunikacyjnych na podstawie § 3 ust. 1 pkt 8 i § 3 ust.2 pkt 3 rozporządzenia z 9 listopada 2010 r. jako inwestycji mogącej znacząco oddziaływać na środowisko należy brać pod uwagę równoważną moc promieniowania izotropowo wyznaczoną dla pojedynczej anteny także wówczas, gdy w skład instalacji wchodzi kilka anten. W konsekwencji, nie można również uwzględnić zarzutów skargi wskazujących na naruszenie art. 72 ust. 1 oraz 59 i 60 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko poprzez poczynienie ustaleń co do przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko tylko na podstawie dokumentów przedłożonych przez inwestora. Przedmiotowe przepisy nie miały w sprawie zastosowania, gdyż inwestycja wyłączona została z katalogu przedsięwzięć mogących znacząco lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. W tej sytuacji bez wpływu na prawidłowość rozstrzygnięcia pozostaje także brak odniesienia się w zaskarżonej decyzji oraz w decyzji I instancji do wniosku o zobowiązanie wnioskodawcy do ustalenia krzyżowania się wiązek promieniowania i faktycznego promieniowana dla wszystkich anten łącznie.

Dodatkowo Sąd zauważa, że kwestie dotyczące merytorycznej wadliwości decyzji wynikającej z braku weryfikacji projektu budowlanego z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu a także wymaganiami ochrony środowiska w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (zarzut naruszenia art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego) nie mogły być badane w postępowaniu zainicjowanym odwołaniem podmiotu który nie jest stroną postępowania w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę. Tym samym podniesiona w tym względzie argumentacja pozostawała poza granicami sprawy niniejszej jako, że przedmiotem kontroli Sądu była wyłącznie prawidłowość dokonanej przez organ odwoławczy oceny dotyczącej braku posiadania przez skarżącą przymiotu strony postępowania, a w konsekwencji zasadność zastosowania przez organ odwoławczy art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. Na marginesie Sąd zauważa, że w niniejszej sprawie nie została wydana, żadna decyzja lokalizacyjna, gdyż jak podał organ, nieruchomość zainwestowania znajduje się na terenie na którym obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Nie została także wydana decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach.

W ocenie Sądu, organ odwoławczy stwierdzając brak legitymacji skarżącej do bycia stroną postępowania oraz rozważając w tym zakresie jej interes prawny, wbrew zarzutom skargi, w wystarczającym zakresie wyjaśnił stan faktyczny sprawy a także rozpoznał badaną kwestię w jej całokształcie i dokonał wyczerpującej oceny, w konsekwencji czego nie naruszył przepisów art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. W konsekwencji organ nie naruszył także art. 8 i art. 9 k.pa. Także uzasadnienie decyzji spełnia wymagania wynikające z art. 107 § 3 k.p.a. Organ wyjaśnił przepisy prawa stanowiące podstawę rozstrzygania, w szczególności omówił przepisy istotne dla wyznaczenia obszaru oddziaływania inwestycji. Organ co prawda nie odniósł się w sposób szczegółowy do zarzutów odwołania ale trafnie wyjaśnił, że przy ocenie przymiotu strony skarżącej musiał uwzględnić zmianę stanu prawnego wynikającą z nowelizacji rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Jak wyżej wyjaśniono nowelizacja ta miała znaczenie dla sposobu ustalenia stron postępowania. Ewentualna lakoniczność uzasadniania w tym zakresie – w stosunku do argumentacji odwołania – nie stanowi naruszenia mającego wpływ na wynik sprawy.

Co do argumentacji skargi zarzucającej, że organ oparł się wyłącznie na dokumentach przedstawionych przez wnioskodawcę "tylko dlatego, że stanowią załączniki, podczas, gdy są kwestionowane przez uczestników postępowania" oraz, że organ nie przeprowadził żadnej weryfikacji tych dokumentów i zawartych w nich wyliczeń nie wyjaśniając na podstawie jakich danych je dokonano, Sąd zauważa, iż postępowanie niniejsze dotyczy udzielenia pozwolenia na budowę i zatwierdzenia projektu budowlanego. Natomiast załączniki (o których wyżej mowa) przedłożone przez inwestora - na których oparł się organ - stanowią część projektu budowlanego podlegającego zatwierdzeniu. W świetle art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego niewątpliwym jest, że podstawowym obowiązkiem organu jest zbadanie zgodności projektu budowalnego między innymi z przepisami ochrony środowiska. Nie można jednak pomijać, że w obecnym stanie prawnym zakres badania projektu architektoniczno-budowlanego przez organ został znaczenie ograniczony, gdyż wprowadzono zasadę zgodnie z którą, odpowiedzialność za merytoryczną zawartość projektu architektoniczno-budowalnego ponoszą wyłącznie projektant oraz w przypadku obowiązku jego sprawdzenia – sprawdzający projekt, którzy mają obowiązek dołączyć do projektu oświadczenie o sporządzeniu go zgodnie zobowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. Jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny należy przyjąć, że podane w projekcie budowlanym oraz w kwalifikacji przedsięwzięcia ustalenia w zakresie mocy oraz oddziaływania pola elektromagnetycznego należą do tej części projektu za którą odpowiada projektant. Natomiast do kompetencji organów architektoniczno-budowlanych należy zagadnienie wpływu tych ustaleń na zgodność projektu z wymogami ochrony środowiska. Nie można oczywiście w niektórych przypadkach wykluczyć dokonania przez organ weryfikacji projektu budowlanego w odniesieniu do oczywistych omyłek, niejasności, nawet oczywistych nieprawidłowości merytorycznych ustaleń i rozwiązań zawartych w projekcie budowlanym mających charakter techniczny. Organy architektoniczno-budowlane są bowiem organami specjalistycznymi powołanymi do rozstrzygania spraw z zakresu szeroko rozumianego prawa budowlanego. Co do zasady jednak, organy opierają się w tym zakresie na oświadczeniu o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej (tak NSA z w wyroku z dnia 23 listopada 2022 r. II OSK 182/22, z dnia 26 stycznia 2023 r. II OSK 179/20, CBOSA).

W tej sytuacji za nieuzasadnione należy uznać zarzuty, że orzekające w sprawie organy ustalenia swoje oparły na dokumentacji przedłożonej przez inwestora a składającej się na projekt budowlany. W świetle przywołanej regulacji organy miały prawo oprzeć się na tej dokumentacji uwzględniając oświadczenie o sporządzeniu projektu budowalnego zgodnie z obowiązującymi przepisami i zasadami wiedzy technicznej. Skarżąca nie podważyła zresztą skutecznie projektu budowalnego w tym zakresie, zatem uzyskany przez organ materiał dowodowy należy uznać za wystarczający do poczynienia właściwych ocen.

Niezrozumiały jest zarzut naruszenia art. 124 ustawy – Prawo ochrony środowiska w zakresie braku określenia obszarów na których nie powinny być przekroczone dopuszczalne poziomy pól elektromagnetycznych. Przepis ten w ust. 1 kierowany jest bowiem do GIOŚ nakładając na niego obowiązek prowadzenia rejestru zawierającego informacje o terenach na których stwierdzono przekroczenie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych z rozróżnieniem terenów przeznaczonych pod zabudowę mieszkaniową i terenów dostępnych dla ludności, a w ust. 2 formułuje definicję terenu dostępnego dla ludności. Organy zastosowały w sprawie ww. definicję, zatem nie wiadomo w jakim zakresie przepis ten miałby być naruszony.

Sąd nie dostrzegł także naruszenia oraz art. 140, 143 i 144 K.c. w związku z przepisami Konstytucji przez naruszenie cudzej własności bez zgody właścicieli. Skoro wykazane zostało, że nieruchomość skarżącej znajduje się poza obszarem oddziaływania inwestycji to tym samym nie ingeruje ona w uprawnienia właścicielskie skarżącej. Sam fakt położenia działki skarżącej w sąsiedztwie inwestycji, w sytuacji gdy nie jest ona narażona na ponadnormatywne promieniowanie elektromagnetyczne nie pozwala na uznanie jej za stronę postępowania w świetle art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. W sprawie nie doszło także do oddziaływania przez inne immisje jak np. zacienienie, gdyż planowane umiejscowienie inwestycji względem działki skarżącej oraz jej charakter nie może zakłócać korzystania z nieruchomości skarżącej. Inwestycja, w żaden sposób nie ogranicza zatem sposobu korzystania z nieruchomości skarżącej. Tym samym przywołane przepisy K.c. nie mogą stanowić samodzielnej przesłanki do uznania skarżącej za stronę postępowania.

Podobnie odnieść należy się do zarzutu naruszenia art. 5 ust.1 pkt 9 Prawa budowlanego. Kontrola zgodności planowanej inwestycji z tym przepisem sprowadza się w istocie dokonania przez organy administracji oceny parametrów rzeczywistego, planowanego oddziaływania pod kątem zgodności z przepisami rozporządzenia Ministra Zdrowia z 2019 r. Analiza zgromadzonej dokumentacji potwierdza, że organy przeprowadziły taką ocenę i dokonały odpowiedniej kwalifikacji.

W odniesieniu do zarzutu naruszenia art. 28 ust. 4 Prawa budowlanego wyjaśnić należy, że zastosowanie art. 28 k.p.a. w związku z ww. przepisem i tym samym ustalenie szerszego kręgu stron, dotyczy jedynie postępowania w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę wymagającego udziału społeczeństwa zgodnie z przepisami ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Tylko wówczas zastosowanie ma reguła ogólna z art. 28 k.p.a. i stroną postępowania jest każdy, kto ma w tym interes prawny. Z przepisów ustawy z dnia 3 października 2008 r. wynika, że postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę jest postępowaniem wymagającym udziału społeczeństwa jedynie wtedy, gdy w ramach tego postępowania przeprowadzana jest ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Z analizy ww. ustawy - w szczególności art. 88 ust. 1 i art. 90 ust. 2 pkt 1, a także z przepisów Prawa budowlanego wynika, że w postępowaniu w sprawie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko przeprowadza się w ściśle określonych przypadkach, tj: 1/ jeżeli konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko została stwierdzona przez organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, 2/ na wniosek podmiotu planującego podjęcie realizacji przedsięwzięcia, złożony do organu właściwego do wydania decyzji lub 3/ jeżeli organ właściwy do wydania decyzji stwierdzi, że we wniosku o wydanie decyzji zostały dokonane zmiany w stosunku do wymagań określonych w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (por. art. 61 ust. 1 pkt 2 i art. 88 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z 3 października 2008r., ponowną ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko). W niniejszej sprawie żadna ze wskazanych wyżej przesłanek nie wystąpiła. W tych okolicznościach zarzut naruszenia art. 28 ust. 4 Prawa budowlanego jest nieuzasadniony.

Biorąc powyższe pod uwagę Sąd stwierdził, że nie można uznać skarżącej za stronę w postępowaniu w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę a organ odwoławczy prawidłowo zastosował normę art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. umarzając postępowanie odwoławcze.

Uzupełniająco Sąd wyjaśnia, że zawarty w skardze wniosek o zobowiązanie wnioskodawcy do przedłożenia dowodów dotyczących ustalenia krzyżowania i faktycznego promieniowania dla wszystkich anten łącznie oraz oceny miejsc przeznaczonych dla przebywania ludzi, nie mógł być uwzględniony ze względu na jego niezasadność. Podkreślić należy, że stosownie do art. 133 p.p.s.a. sąd administracyjny orzeka na podstawie akt sprawy, a postępowanie dowodowe w postępowaniu sądowoadministracyjnym ma jedynie uzupełniający, wyjątkowy, charakter, podyktowany łącznym spełnieniem przesłanek z art. 106 § 3 p.p.s.a., czyli: 1) jeśli przeprowadzenie dowodu jest niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości w sprawie i 2) nie spowoduje to nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. W rozpoznawanej sprawie przesłanki te nie zaistniały.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.