Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 1308/01
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2004-11-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Kostka (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Górska asesor WSA Krzysztof Retyk Protokolant: Barbara Kroczak po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi Syndyka masy upadłości A we W. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 16 marca 2001 r., nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego 1. uchyla zaskarżone postanowienie, 2. zasądza od Wojewódzkiego Inspektor Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego Syndyka masy upadłości A we W. 265 (dwieście sześćdziesiąt pięć) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 6 lipca 1999 r. nr [...], powołując się na art. 68 Prawa budowlanego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał skarżącemu syndykowi masy upadłości A we W. (Kancelaria Doradców Prawnych, Podatkowych i Ekonomicznych B Spółka z o. o. w T.) wyłączyć z użytkowania 2 lokale mieszkalne w budynku przy ul. [...] w terminie do dnia 15 października 1999 r. oraz w terminie natychmiastowym umieścić na tym budynku zawiadomienie o grożącym niebezpieczeństwie i zabezpieczyć przed dostępem osób postronnych wschodnią jego część.

Postanowieniem z dnia 29 listopada 2000 r., nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, powołując się na art. 123 k.p.a. oraz art. 2 § 1 pkt 3, art. 6 § 1, art. 15, art. 20 § 1, art. 64, art. 116 i art. 122 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, wszczął postępowanie egzekucyjne w stosunku do syndyka masy upadłości A we W. oraz nałożył na zobowiązanego grzywnę w celu przymuszenia w wysokości 20.000 zł i obowiązek wniesienia opłaty egzekucyjnej w wysokości 2.000 zł.

Syndyk masy upadłości w dwóch odrębnych pismach wniósł zażalenie na postanowienie z dnia 29 listopada 2000 r. oraz zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego.

W zarzutach, podnosząc brak wymagalności obowiązku, jego niewykonalność, błąd co do osoby zobowiązanego oraz zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, syndyk wniósł o umorzenie postępowania egzekucyjnego. Uzasadniając zarzuty twierdził, że kierowanie egzekucji wprost do syndyka zamiast do upadłego stanowi błąd co do osoby zobowiązanej. Zarzut braku wymagalności i niewykonalności egzekwowanego obowiązku syndyk uzasadniał w oparciu o art. 63 § 1 Prawa upadłościowego. Podnosił, że skoro według art. 63 § 1 Prawa upadłościowego postępowanie egzekucyjne wszczęte przed ogłoszeniem upadłości przeciwko upadłemu będzie umorzone po uprawomocnieniu się postanowienia o ogłoszeniu upadłości, to tym bardziej nie może być wszczęte postępowanie egzekucyjne po ogłoszeniu upadłości. Nadto ten zarzut uzasadniał tym, że lokale, które mają być wyłączone z użytkowania są zajmowane przez najemców, którym nie przydzielono lokali zamiennych. Zarzut zastosowania nadmiernie uciążliwego środka egzekucyjnego uzasadniał tym, że zastosowano grzywnę w celu przymuszenia w górnych granicach przewidzianych przez ustawę.

Rozpoznając zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia 20 grudnia 2000 r. nie uwzględnił zarzutów. Postanowienie to zostało na skutek zażalenia skarżącego uchylone przez organ odwoławczy postanowieniem z dnia 25 stycznia 2001 r., a sprawa została przekazana organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia. Ponownie rozpatrując zarzuty postanowieniem z dnia 1 lutego 2001 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nie uwzględnił zarzutów.

W zażaleniu na postanowienie z dnia 1 lutego 2001 r. skarżący zarzucił naruszenie art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. w zw. z art. 126 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji twierdząc, że sprawa była już rozpoznana postanowieniem z dnia 20 grudnia 2001 r. W uzupełnieniu zażalenia skarżący zarzucił, iż nie doręczono jego pełnomocnikowi postanowienia organu odwoławczego z dnia 25 stycznia 2001 r. Nadto podniósł, że z uwagi na art. 63 Prawa upadłościowego prowadzenie postępowania egzekucyjnego jest niedopuszczalne. Niedopuszczalność prowadzenia postępowania egzekucyjnego upatrywał także w tym, że lokale, które mają zostać wyłączone z użytkowania są zajmowane przez najemców, którym nie przydzielono lokali zamiennych.

Rozpoznając zażalenie Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia 16 marca 2001 r. nr [...] utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu postanowienia stwierdził, że zgodnie z art. 60 Prawa upadłościowego postępowanie dotyczące mienia wchodzącego w skład masy upadłości może być wszczęte i dalej prowadzone przez syndyka lub przeciwko niemu. Wskazano też, że to skarżący winien wyegzekwować od władz gminy zapewnienie mieszkań zastępczych dla najemców lokali, które mają być wyłączone z użytkowania. Zastosowano środek egzekucyjny nie uznano za zbyt uciążliwy, gdyż, jak podkreślono, grzywna nie została wymierzona w najwyższej możliwej wysokości.

W skardze na postanowienie z dnia 16 marca 2001 r. skarżący zarzucił naruszenie art. 33 pkt 2, 5, 6, 7 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w związku z art. 60-63 Prawa upadłościowego oraz art. 40 § 2 k.p.a. w związku z art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Uzasadniając skargę skarżący zakwestionował możliwość prowadzenia postępowania egzekucyjnego z powodów wskazanych w uzasadnieniu zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Tak jak w uzasadnieniu zarzutów uzasadnił też tezę o niewymagalności i niewykonalności egzekwowanego obowiązku.

W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu oraz wskazał, że aktem notarialnym z dnia 15 lutego 2001 r. właścicielem obiektu budowlanego, którego dotyczy sprawa, stało się Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe "C" Spółka Cywilna we W.

Zgodnie z art. 97§ 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów powszechnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlega rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Rozpoznając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna, aczkolwiek nie z powodów w niej wskazanych.

Skoro, jak podaje w odpowiedzi na skargę organ administracji publicznej, i co znajduje potwierdzenie w kopii aktu notarialnego znajdującego się w aktach administracyjnych, własność obiektu budowlanego, którego dotyczy sprawa, przeszła na inne podmioty, mianowicie A. K. i J. Z. wspólników spółki cywilnej "C", to te osoby są stronami toczącego się w niniejszej sprawie postępowania egzekucyjnego w administracji. W postępowaniu tym stosuje się bowiem, w myśl art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. nr 36 z 1991 r., poz. 161 ze zm.), przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, a więc także art. 30 § 4, według którego w sprawach dotyczących praw zbywalnych w razie zbycia prawa w toku postępowania na miejsce dotychczasowej strony wstępują jej następcy prawni. Z tego wynika, że w postępowaniu, które zakończyło zaskarżone postanowienie wydane w dniu 16 marca 2001 r., od dnia 15 lutego 2001 r. udział winni brać A. K. i J. Z. w miejsce skarżącego syndyka. Skoro zaś osoby te udziału w tym postępowaniu nie brały, to zachodzi podstawa wznowienia postępowania wymieniona w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. To zaś uzasadnia uwzględnienie skargi na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Mając powyższe na uwadze Sąd uchylił zaskarżone postanowienie.

Odnosząc się do zarzutów skargi należy wskazać, że z uwagi na zbycie obiektu budowlanego, którego dotyczy sprawa, A. K. i J. Z., a więc jego "wyjście" z masy upadłości, bezprzedmiotowe są zarzuty związane z naruszeniem przepisów Prawa upadłościowego. Należy jedynie zauważyć, iż obowiązek wskazany w decyzji z dnia 6 lipca 1999 r. został nałożony na syndyka masy upadłości, a więc na zarządcę mienia upadłego, po ogłoszeniu upadłości (upadłość ogłoszono w dniu 31 października 1995 r.). W związku z tym należy wskazać, że nie naruszono art. 60 Prawa upadłościowego, który stanowi, że postępowanie dotyczące mienia wchodzącego w skład masy upadłości może być wszczęte i dalej prowadzone jedynie przez syndyka lub przeciwko niemu, gdyż postępowanie dotyczące mienia upadłego (budynku mieszkalnego grożącego zawaleniem) prowadzono przeciwko syndykowi. Nie naruszono też art. 63 Prawa upadłościowego, który jest, jak się przyjmuje, podstawą zakazu wszczęcia postępowania egzekucyjnego przeciwko upadłemu po ogłoszeniu upadłości, gdyż również postępowanie egzekucyjne prowadzono przeciwko syndykowi, a nie upadłemu.

Bezprzedmiotowe są też zarzuty dotyczące zastosowania nadmiernego środka egzekucyjnego, gdyż wobec osób fizycznych nie można jednorazowo nałożyć grzywny w celu przymuszenia w wysokości przekraczającej 5.000 zł (art. 121 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji), co sprawia, że po zmianie, która zaszła w niniejszym postępowaniu, w tym zakresie postanowienie organu pierwszej instancji nie będzie się mogło ostać.

Jeżeli chodzi o zarzut braku wymagalności nałożonego obowiązku, to istotna trudność w jego wykonaniu związana z tym, że najemcy lokali, które mają być wyłączone z użytkowania, posiadają do nich tytuł prawny, a zobowiązany nie posiada lokali zamiennych, nie powoduje braku wymagalności. Okoliczności te nie sprawiają też, że nałożony obowiązek jest niewykonalny. Zobowiązany musi w takiej sytuacji wypowiedzieć najemcom najem na podstawie art. 11 ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. nr 71, poz. 733 ze zm.) i następnie, jeżeli odmówią dobrowolnego opuszczenia lokalu, wystąpić do sądu powszechnego z żądaniem opróżnienia lokalu.

Zasadny jest natomiast zarzut naruszenia przez organ drugiej instancji przepisu art. 40 § 2 k.p.a. poprzez doręczenie zaskarżonego postanowienia wyłącznie stronie postępowania, to jest syndykowi, a nie jego pełnomocnikowi procesowemu.

Rozpoznając sprawę po uchyleniu zaskarżonego postanowienia organ administracyjny zapewni udział w postępowaniu A. K. i J. Z. i poprowadzi postępowanie w uwzględnieniem wskazań, co do zasadności zarzutów skargi.

Wobec uwzględnienia skargi orzeczono na mocy art. 200 i art. 205 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi o kosztach postępowania zasądzając od organu na rzecz skarżącego zwrot wpisu sądowego, opłaty skarbowej od pełnomocnictwa i kosztów zastępstwa prawnego w wysokości określonej w § 2 ust. 1 w zw. z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. nr 123, poz. 1059 ze zm.). Sąd przy tym uznał, iż brak podstaw, aby z uwagi na rodzaj i stopień zawiłości sprawy oraz niezbędnego nakładu pracy radcy prawnego, stosować stawkę wyższą niż minimalna.