Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 449/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2023-09-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6111 Podatek akcyzowy
Hasła tematyczne: Podatek akcyzowy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 110 ust. 1, 7 i 8
journal: Dz.U. 2022 poz 143
law: Ustawa z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Herman, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik, Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 26 września 2023 r. sprawy ze skargi P.K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 14 kwietnia 2023 r. nr 2401-IOA.4055.2.2023.KL w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia stwierdzającego zwolnienie od akcyzy samochodu osobowego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z 14 kwietnia 2023r. nr 2401-IOA.4055.2.2023.KL Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. z 17 lutego 2023 r. nr [...] o odmowie wydania skarżącemu P. K. zaświadczenia stwierdzającego zwolnienie od akcyzy samochodu osobowego marki Audi A6.

W podstawie prawnej organ powołał m.in. art. 110 ust. 1 w zw. z ust. 7 i ust. 8 ustawy z 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2022 r. poz. 143 ze zm.)

W uzasadnieniu wskazał, że wnioskiem z 27 stycznia 2023 r. skarżący zwrócił się do Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. o wydanie zaświadczenia stwierdzającego zwolnienie od akcyzy samochodu osobowego przywiezionego przez osobę fizyczną z terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej jako mienie przesiedleńcze. Do wniosku dołączył następujące dokumenty:

- kopię faktury VAT z 18 czerwca 2018r. potwierdzającą zakup samochodu marki Audi A6 wraz z tłumaczeniem na język polski;

- kopię zagranicznego dowodu rejestracyjnego wraz z tłumaczeniem na język polski;

- kopię dokumentu potwierdzającą ubezpieczenie samochodu marki Audi A6 ważne do 18 grudnia 2019r. bez tłumaczenia na język polski;

- kopię zagranicznych dokumentów firmy A. (bez tłumaczenia na język polski) dotyczących zmiany wysokości oraz okresu ubezpieczenia samochodu;

- kopię dokumentu potwierdzającego wymeldowanie z Niemiec wraz z tłumaczeniem na język polski;

- kopię dokumentu potwierdzającego "policyjne wymeldowanie" wraz z tłumaczeniem na język polski;

- kopię decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z 5 maja 2021r.;

- potwierdzenie uiszczenia opłaty skarbowej za wydanie zaświadczenia;

- deklarację uproszczoną dla podatku akcyzowego od nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodów osobowych AKC-US.

W dniu 1 lutego 2023 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego wezwał stronę do uzupełnienia dokumentacji poprzez:

1. dostarczenie kserokopii zagranicznego dowodu rejestracyjnego;

2. złożenie wyjaśnień w sprawie przyczyn braku zgłoszenia w Urzędzie Miasta czasowego wyjazdu za granicę trwającego ponad 6 miesięcy (obowiązek zawarty w art. 36 ustawy z 24 października 2010 r. o Ewidencji Ludności);

3. dostarczenie zaświadczenia o zameldowaniu w Polsce na pobyt stały;

4. przedstawienie dokumentów potwierdzających, że skarżący przebywał na stałe na terenie Niemiec w okresie od 18 czerwca 2018r. do 20 stycznia 2023 r. (umowy najmu/zakupu mieszkania w Niemczech, dowodów potwierdzających ponoszenie opłat za mieszkanie, media, podatek drogowy, itp.);

5. wyjaśnienie zapisu znajdującego się w potwierdzeniu wymeldowania z Niemiec "wymeldował się policyjnie".

Na powyższe wezwanie skarżący odpowiedział pismem z 7 lutego 2023 r.:

"1. Kserokopia dowodu została dostarczona

2. Niewiedziałem że mam się wymeldować

3. jestem zameldowany

4. zameldowanie zaświadczenie z Niemiec

5. policja musi wiedzieć że się wymeldowałem."

Do pisma dołączył wydruk z opłaty podatku drogowego oraz dokument o nazwie Anmeldebestatigung (potwierdzenie zameldowania) z 18 czerwca 2018r.

Naczelnik Urzędu Skarbowego przeanalizował dodatkowo dane zawarte w bazach: [...], [...], [...] oraz [...] i stwierdził, iż przedstawione dokumenty, wyjaśnienia oraz dane uzyskane z dostępnych w Urzędzie rejestrów nie potwierdzają, iż pobyt strony za granicą od momentu zameldowania do momentu wymeldowania miał charakter pobytu stałego.

Wobec powyższego organ I instancji postanowieniem nr [...] z 17 lutego 2023 r. odmówił wydania zaświadczenia stwierdzającego zwolnienie z akcyzy samochodu marki Audi A6.

28 lutego 2023r. strona złożyła na to postanowienie zażalenie. Stwierdziła, że przedstawione dokumenty jednoznacznie wskazują na pobyt za granicą w wymiarze co najmniej 185 dni. Zdaniem strony, organ zajął błędne stanowisko, twierdząc, iż niedopełnienie obowiązku powiadomienia Urzędu Miasta o wymeldowaniu się, fakt pracy w niewielkim wymiarze w Polsce oraz zakup i rejestracja samochodu marki VW Golf mogą być podstawą do odmowy wydania żądanego zaświadczenia. W dalszej części zażalenia podniósł, iż ustawa o podatku akcyzowym nie nakazuje wnioskodawcy dokonać czynności polegającej na wymeldowaniu się z poprzedniego adresu zameldowania w Polsce i ponownym zameldowaniu w przypadku powrotu zza granicy. Zdaniem strony, spełniła ona wszystkie wymagania wynikające z art. 110 ust. 1 w punktach od 1 do 5 ustawy o podatku akcyzowym.

Zaskarżonym postanowieniem organ odwoławczy stwierdził, że zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie i utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.

Wskazał, że w myśl art. 110 ust. 1 ustawy o podatku akcyzowym zwalnia się od akcyzy samochód osobowy przywożony przez osobę fizyczną przybywającą na terytorium kraju na pobyt stały lub powracającą z czasowego pobytu z terytorium państwa członkowskiego na terytorium kraju, jeżeli łącznie są spełnione następujące warunki:

1) samochód osobowy jest przeznaczony do użytku osobistego tej osoby;

2) samochód osobowy służył do użytku osobistego tej osoby w miejscu poprzedniego jej pobytu w państwie członkowskim Unii Europejskiej przez okres co najmniej 6 miesięcy przed zmianą miejsca pobytu;

3) osoba przedstawi właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego dowód potwierdzający spełnienie warunku, o którym mowa w pkt. 2 ;

4) samochód osobowy nie zostanie sprzedany, wynajęty lub w jakikolwiek inny sposób oddany do użytku osobie trzeciej przez okres 12 miesięcy, licząc od dnia jego przywozu na terytorium kraju;

5) samochód osobowy został nabyty lub wprowadzony do obrotu zgodnie z przepisami dotyczącymi opodatkowania obowiązującymi w państwie członkowskim Unii Europejskiej, w którym osoba fizyczna miała miejsce zamieszkania, a przy wywozie nie zastosowano zwolnienia od akcyzy lub zwrotu podatku.

W przypadku, o którym mowa w ust. 1, 2 i 4, właściwy naczelnik urzędu skarbowego wydaje zaświadczenie stwierdzające zwolnienia od akcyzy (art. 110 ust. 6 ustawy).

W przypadku przywozu, o którym mowa w ust. 1 i 2, z terytorium państwa członkowskiego, samochód osobowy jest zwolniony od akcyzy, jeżeli został przywieziony przed upływem 12 miesięcy od dnia osiedlenia się osoby fizycznej na terytorium kraju (art. 110 ust. 7 ustawy).

Za miejsce stałego pobytu uznaje się miejsce, w którym osoba fizyczna przebywa przez co najmniej 185 dni w roku kalendarzowym ze względu na swoje więzi osobiste i zawodowe.

W przypadku osoby niezwiązanej z tym miejscem zawodowo na osobiste powiązania wskazuje istnienie ścisłych więzi pomiędzy tą osobą a miejscem, w którym mieszka. Jednakże za miejsce stałego pobytu osoby związanej zawodowo z miejscem innym niż miejsce powiązań osobistych, i z tego względu przebywającej na zmianę w różnych miejscach na terytoriach dwóch lub więcej państw członkowskich Unii Europejskiej, uznaje się miejsce, z którym jest związana osobiście, pod warunkiem że regularnie tam powraca. Ten ostatni warunek nie musi być spełniony, jeśli osoba mieszka na terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej w celu wypełnienia zadania w określonym czasie. Studia wyższe bądź nauka w szkole poza miejscem stałego pobytu nie stanowią zmiany miejsca stałego pobytu (art. 110 ust. 8 ustawy).

Skarżący przedstawił dokumenty mające potwierdzić, iż przebywał w Niemczech od 18 czerwca 2018r. W tym dniu dokonał zakupu samochodu marki Audi A6 , co wynika to z przedstawionej faktury VAT.

Na potwierdzenie używania samochodu na własny użytek skarżący przedstawił kserokopię zagranicznego dowodu rejestracyjnego wydanego na jego nazwisko. Dodatkowym dokumentem potwierdzającym używanie samochodu na własne cele jest załączony do wniosku (nieprzetłumaczony na język polski) dokument potwierdzający ubezpieczenie samochodu. Do wniosku z 27 stycznia 2023r. skarżący dołączył również przetłumaczone na język polski dwa potwierdzenia wymeldowania z Niemiec, z tym że jedno z nich dotyczy wymeldowania "policyjnego". Oba dokumenty potwierdzają, iż miejscem wymeldowania jest adres w F. w Niemczech, a przeprowadzka następuje do R. w Polsce.

We wniosku o wydanie zaświadczenia stwierdzającego zwolnienie od akcyzy nabytego wewnątrzwspólnotowo i stanowiącego mienie osobiste samochodu marki Audi A6 skarżący oświadczył, iż przebywał w Niemczech w celach osobistych. Natomiast z dokumentów dołączonych do zażalenia wynika, że świadczył pracę na terenie Niemiec w okresie od 15 października 2018r. Rozwiązanie umowy nastąpiło 30 listopada 2019r. Dodatkowo przedstawił kartę obowiązkowego ubezpieczenia społecznego. Z dokumentu o nazwie: "Mietvertrag" (tłumaczenie robocze: umowa najmu) wynika, że zatrudniająca skarżącego firma wynajęła mu w Niemczech umeblowane mieszkanie. Z kolei, od około 10 lat strona pobiera świadczenia pieniężne z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, co wynika z decyzji o przyznaniu emerytury z 5 maja 2021r. Wg oświadczenia, do Polski skarżący powrócił 20 stycznia 2023r. przedstawiając na tę okoliczność potwierdzenie wymeldowania z niemieckiego adresu.

Dodatkowo organ dokonał następujących ustaleń:

- w bazie [...] - od 27 kwietnia 2010 r. nieprzerwanie do nadal, strona jest zameldowana w Polsce pod adresem w R..

- w bazie [...] - nieprzerwanie od 2010 r. adresem rejestracyjnym podanym w systemie, nieaktualizowanym od 2010 r. jest adres w R..

- w bazie [...] – skarżący dokonał rejestracji samochodu marki Audi A6 27 stycznia 2023r. w Urzędzie Miasta w R.. Ponadto, 1 lutego 2021r. zarejestrował samochód marki Volkswagen Golf Kombi 2001, którego jest właścicielem od 29 sierpnia 2020r.;

- w bazie [...] - 14 marca 2022r. do Urzędu Skarbowego w R. wpłynęło roczne zeznanie podatkowe PiT 37 za 2021r. W zeznaniu tym oprócz przychodów z pobieranej emerytury skarżący wykazał również przychód ze stosunku pracy (koszty uzyskania tego przychodu wskazują na jednomiesięczne zatrudnienie). Z kolei z PIT/0 za 2021r. (załącznik do zeznania podatkowego PIT 37 za 2021r.) wynika, że w 2021r. skorzystał z ulgi termomodernizacyjnej oraz rehabilitacyjnej. Ponadto, 29 stycznia 2023r. do Urzędu Skarbowego w R. wpłynął PIT 11 za 2022r., który potwierdza uzyskanie przez stronę przychodów pochodzących ze stosunku pracy (wysokość kosztów uzyskania przychodów wskazuje na zatrudnienie trwające 7 miesięcy) w firmie w Polsce, w R..

Organ odwoławczy wskazał, że wnioskodawca ubiegając się o wydanie zaświadczenia winien udowodnić, iż jego pobyt poza granicami kraju miał charakter pobytu stałego, czyli trwał co najmniej 185 dni w roku kalendarzowym i był związany więzami zawodowymi lub osobistymi.

Zwolnienie od akcyzy mienia osobistego wymaga od osoby przesiedlającej się spełnienia podstawowego warunku, jakim jest przeniesienie swojego dotychczasowego miejsca zamieszkania poza granicami kraju do Polski. Dopiero stwierdzenie takiej okoliczności daje podstawę do analizy sprawy pod kątem spełnienia pozostałych warunków zwolnienia, skonkretyzowanych w art. 110 ust. 1 ustawy o podatku akcyzowym.

Biorąc pod uwagę złożone dokumenty oraz ustalenia organu pierwszej instancji organ odwoławczy stwierdził, iż nie można uznać, iż skarżący przebywał za granicą przez co najmniej 185 dni w roku kalendarzowym ze względu na swoje więzi osobiste lub zawodowe.

Analizując przedstawione dokumenty organ przyznał, iż skarżący przebywał na terytorium Niemiec i tam dokonał zakupu przedmiotowego samochodu. Kwestią sporną jest natomiast charakter pobytu, a mianowicie czy posiadał on znamiona pobytu stałego, trwającego przynajmniej 185 dni i był związany z "ośrodkiem życiowym".

Z oświadczenia wynika, iż skarżący wyjechał w celach osobistych, a nie zawodowych, ponieważ od 10 lat pobierał najpierw rentę a następnie emeryturę w Polsce. Jest to sprzeczne z ustalonym stanem faktycznym, gdyż organ posiada dokumenty potwierdzające zatrudnienie na terytorium Niemiec. Z przedstawionego dokumentu potwierdzającego wymeldowanie wynika, iż adres wskazany w tym dokumencie jest inny niż adres, pod którym znajdowało się wynajmowane przez firmę mieszkanie. Natomiast według rejestru PESEL i bazy [...], niezmiennie od 2010 r. strona figuruje pod adresem zameldowania w R.. W związku z powyższym wyjazd do Niemiec, przynajmniej na jego początkowym etapie można uznać za wyjazd w celach zarobkowych, a nie osobistych.

Organ stwierdził, że nawet tymczasowa praca czy zameldowanie, które strona posiadała na terenie Niemiec nie przesądza o charakterze pobytu za granicą, gdyż główne źródło utrzymania to emerytura pobierana z ZUS-u, natomiast sama czynność zameldowania i wymeldowania jest jedynie czynnością administracyjną i nie przesądza o charakterze pobytu.

Kolejnym dowodem na potwierdzenie istnienia więzi osobistych z Polską jest fakt zakupu w 2020 r. samochodu marki VW GOLF Kombi, który został zarejestrowany na nazwisko skarżącego 1 lutego 2021 r. Ponadto, skorzystał on z ulgi termomodernizacyjnej i ulgi rehabilitacyjnej, co świadczy o tym, iż przebywał w Polsce w 2021 r. i poniósł wydatki związane z termomodernizacją domu w którym jest zameldowany.

Znaczenie ma także to, że skarżący płacił w Polsce podatki i świadczył pracę także na terenie kraju: w 2021r. w okresie jednego miesiąca, a w 2022 r. praca trwała już 7 miesięcy (dane oparto na wysokości kosztów uzyskania przychodów).

Organ uznał zatem, że skarżący nie spełnił podstawowego warunku uprawniającego do skorzystania ze zwolnienia, jakim jest okres przebywania poza granicami kraju przez co najmniej 185 dni w roku kalendarzowym ze względu na swoje więzi osobiste i zawodowe. Nadto organ uznał, że na podstawie załączonych do wniosku dokumentów nie można stwierdzić, że skarżący powrócił do kraju zgodnie ze swoim oświadczeniem, tj. 20 stycznia 2023r. Sam fakt zameldowania się i wymeldowania z niemieckiego adresu nie mogą być podstawą do stwierdzenia, iż faktycznie przebywał pod danym adresem tym bardziej, że z polskiego adresu również się nie wymeldował, a przebywał w Niemczech. Przedstawione wcześniej dane z dostępnych w Urzędzie rejestrów wskazują na powrót skarżącego już w 2020 r., gdyż w tym roku skarżący dokonał zakupu i rejestracji samochodu osobowego marki VW Golf Kombi. Następnie w 2021 r. skarżący poniósł koszty związane z termomodernizacją swojego domu w R. oraz korzystał z rehabilitacji. Podjął także pracę w Polsce, którą kontynuował w 2022 r.

Wobec powyższego organ stwierdził, iż bezspornym jest okres pobytu strony poza granicami kraju - w trakcie zatrudnienia u niemieckiego pracodawcy - natomiast brak jest dowodów potwierdzających, iż po dacie rozwiązania umowy o pracę skarżący przebywał nadal na terytorium Niemiec, tym bardziej, że wszystkie inne dowody zgromadzone w sprawie wskazują na fakt przebywania na terytorium Polski. Możliwe jest swobodne przemieszczanie się pomiędzy jednym krajem członkowskim a drugim, jednak w świetle przepisów ustawy o podatku akcyzowym, aby zwolnić samochód osobowy z zapłaty podatku akcyzowego należy przywieźć go przed upływem 12 miesięcy od dnia osiedlenia się na terytorium kraju. Natomiast skarżący zakończył zatrudnienie na terenie Niemiec 30 listopada 2019r. a wymeldował się ostatecznie z Niemiec 20 stycznia 2023 r. i wówczas przywiózł ze sobą samochód, co skutkowało przekroczeniem terminu 12 miesięcy.

Natomiast samo przebywanie w Niemczech, nawet długotrwałe, przy jednoczesnym zachowaniu więzi zawodowych a także społecznych i podatkowych z Polską, nie oznacza zlokalizowania tam stałego centrum swoich interesów.

Zdaniem organu, z zebranego materiału dowodowego wynika, że po rozwiązaniu umowy o pracę z niemieckim pracodawcą, skarżący nie przebywał za granicą w sposób ciągły, z zamiarem pozostania na terytorium Niemiec. Takie fakty jak praca na terytorium kraju, korzystanie z oferowanych przez państwo możliwości odliczeń od podatku, zakup i rejestracja samochodu w Polsce, składanie deklaracji i płacenie podatków na terenie Polski, jak również brak wymeldowania się z miejsca stałego pobytu w Polsce świadczą o tym, że skarżący nie przesiedlił się z zamiarem przeniesienia swojego ośrodka życiowego poza granicę Polski, a jedynie czasowo opuścił Polskę z myślą o powrocie. Gdyby tak nie było, to wszystkie swoje więzy osobiste, zawodowe i społeczne przeniósłby do Niemiec, tzn. tam podjął zatrudnienie, kupował i rejestrował samochody, opłacał mieszkanie i płacił podatki oraz korzystał z różnego rodzaju ulg przewidzianych w niemieckim ustawodawstwie (tak jak to robił dotychczas w Polsce). Natomiast, gdyby wrócił do kraju zaraz po zakończeniu umowy o pracę i przywiózł jako mienie przesiedlenia zakupiony wcześniej samochód organ mógłby przyjąć, iż pobyt na terenie Niemiec trwał co najmniej 185 dni i był spowodowany względami zawodowymi a tym samym zostałyby spełnione wszystkie przesłanki określone w ustawie o podatku akcyzowym umożliwiające zwolnienie z akcyzy samochodu osobowego. Jednakże, w rozpatrywanej sprawie taka sytuacja nie miała miejsca.

Dalej organ stwierdził, iż sama fizyczna obecność w Niemczech ponad 185 dni, a tym samym nieobecność w Polsce nie oznacza przesiedlenia się na teren innego państwa członkowskiego. Dowiedzione fakty (podpisywanie deklaracji i rozliczanie podatków w Polsce, zakup i rejestracja samochodu, świadczenie pracy, termomodernizacja domu, rehabilitacja, brak wymeldowania) wskazują jednoznacznie, iż pomimo wyjazdu do Niemiec, centrum życiowe skarżącego pozostało w Polsce.

Końcowo organ zaznaczył, że skarżący uregulował należny podatek akcyzowy w wysokości 21 803,00 zł, z czego wywiódł, że jednak zgadza się z rozstrzygnięciem wydanym przez organ I instancji.

Na to rozstrzygnięcie strona wywiodła skargę do sądu administracyjnego, zarzucając mu naruszenie:

1. przepisów postępowania, a w szczególności:

- art. 306c ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacji podatkowej, poprzez jego błędne zastosowanie i w konsekwencji udzielenie odmowy wydania zaświadczenia stwierdzającego zwolnienie od akcyzy samochodu osobowego, podczas gdy skarżący spełnił wszelki przesłanki uprawniające go do uzyskania przedmiotowego zaświadczenia,

- art. 122 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacji podatkowej poprzez nie podjęcie działań w celu wyjaśnienia przez organ podatkowy prawidłowego stanu faktycznego, opierając się na dowodach z dokumentów przedstawionych przez skarżącego, który działał w dobrej wierze, mógł w ramach dodatkowego wyjaśnienia wnosić o przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków, którzy potwierdziliby okoliczności podnoszone przez skarżącego, a do których to czynności procesowych skarżący nie miał wiedzy, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego ustalenia stanu faktycznego sprawy i wydaniu w oparciu o ten błędny stan wadliwego postanowienia o odmowie wydania zaświadczenia stwierdzającego zwolnienie od akcyzy samochodu osobowego.

- art. 187 § 1 i art. 188 ustawy Ordynacji podatkowej poprzez ich nie zastosowanie i w konsekwencji przeprowadzenie postępowania w sposób pobieżny i wybiórczy z pominięciem przeprowadzenia istotnych czynności procesowych mających znaczenie dla sprawy, a także mających na celu ustalenie prawidłowego stanu faktycznego i prawnego,

2) przepisów ustawy o podatku akcyzowym, a w szczególności 110 tej ustawy, poprzez jego błędne zastosowanie i udzielenie odmowy wydania zaświadczenia stwierdzającego zwolnienie od akcyzy samochodu osobowego, podczas gdy skarżący przedstawił szereg dokumentów potwierdzających i spełniających przesłanki określone w powołanym przepisie, zaś sam fakt korzystania z emerytury przez skarżącego, czy korzystania z dotacji do termomodernizacji, czy też skorzystanie rehabilitacji, nie stanowi automatycznie, że skarżący przebywał ze stałym zamiarem w Polsce.

W oparciu o wyżej przedstawione zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości, a także poprzedzającego go postanowienia organu I instancji oraz nakazanie wydania zaświadczenia stwierdzającego zwolnienie od akcyzy samochodu osobowego, ewentualnie przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji.

W uzasadnieniu skargi wskazał, że skarżący przez cały ten okres, kiedy wynajmował mieszkanie w Niemczech, przebywał w Niemczech z zamiarem stałego pobytu, zaś do Polski przyjeżdżał okazjonalnie w celu regulowana różnych spraw.

To w Niemczech było jego centrum życiowe, zaś pojawianie się w Polsce wynikało z zasad ekonomiki, gdyż pewne czynności np. rehabilitacja jest w Polsce znacznie tańsza niż w Niemczech. Spełnił też wymogi pobytu za granicą w wymiarze co najmniej 185 dni, albowiem warunek ten został spełniony, poprzez zamieszkanie tam na pobyt stały przez kilka lat, w tym co najmniej w wymiarze 185 dni w tym kilkuletnim okresie.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2023 r., poz. 259, ze zm.) - dalej także: ppsa, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie, kończące postępowanie albo rozstrzygające sprawę co do istoty. Tylko zatem stwierdzenie, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonego aktu (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b, c ustawy).

Takich zaś wad zaskarżonego postanowienia Sąd nie stwierdził.

Zasady opodatkowania akcyzą samochodów osobowych reguluje DZIAŁ V ustawy z 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (t.j. Dz. U. z 2023r., poz. 1542) – powoływana dalej jako upa, w tym jej art. 110 określający przesłanki zwolnienia od akcyzy samochodu osobowego przywożonego przez osobę fizyczną na terytorium kraju.

Zgodnie z art. 110 ust. 1 upa:

1. Zwalnia się od akcyzy samochód osobowy przywożony przez osobę fizyczną przybywającą na terytorium kraju na pobyt stały lub powracającą z czasowego pobytu z terytorium państwa członkowskiego na terytorium kraju, jeżeli łącznie są spełnione następujące warunki:

1) samochód osobowy jest przeznaczony do użytku osobistego tej osoby;

2) samochód osobowy służył do użytku osobistego tej osoby w miejscu poprzedniego jej pobytu w państwie członkowskim Unii Europejskiej przez okres co najmniej 6 miesięcy przed zmianą miejsca pobytu;

3) osoba ta przedstawi właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego dowód potwierdzający spełnienie warunku, o którym mowa w pkt 2;

4) samochód osobowy nie zostanie sprzedany, wynajęty lub w jakikolwiek inny sposób oddany do użytku osobie trzeciej przez okres 12 miesięcy, licząc od dnia jego przywozu na terytorium kraju;

5) samochód osobowy został nabyty lub wprowadzony do obrotu zgodnie z przepisami dotyczącymi opodatkowania obowiązującymi w państwie członkowskim Unii Europejskiej, w którym osoba fizyczna miała miejsce zamieszkania, a przy wywozie nie zastosowano zwolnienia od akcyzy lub zwrotu podatku.

W myśl ust. 6 tego artykułu, w przypadku, o którym mowa w ust. 1, 2 i 4, właściwy naczelnik urzędu skarbowego wydaje zaświadczenie stwierdzające zwolnienie od akcyzy i wydania tego właśnie zaświadczenia domagał się skarżący w toku przedmiotowej sprawy.

W stanie faktycznym przedmiotowej sprawy istotne znaczenie ma także art. 110 ust. 7 upa, stosownie do którego w przypadku przywozu, o którym mowa w ust. 1 i 2, z terytorium państwa członkowskiego, samochód osobowy jest zwolniony od akcyzy, jeżeli został przywieziony przed upływem 12 miesięcy od dnia osiedlenia się osoby fizycznej na terytorium kraju.

Ust. 8 definiuje natomiast miejsce stałego pobytu, którym jest się miejsce, w którym osoba fizyczna przebywa przez co najmniej 185 dni w roku kalendarzowym ze względu na swoje więzi osobiste i zawodowe. W przypadku osoby niezwiązanej z tym miejscem zawodowo na osobiste powiązania wskazuje istnienie ścisłych więzi pomiędzy tą osobą a miejscem, w którym mieszka. Jednakże za miejsce stałego pobytu osoby związanej zawodowo z miejscem innym niż miejsce powiązań osobistych, i z tego względu przebywającej na zmianę w różnych miejscach na terytoriach dwóch lub więcej państw członkowskich Unii Europejskiej, uznaje się miejsce, z którym jest związana osobiście, pod warunkiem że regularnie tam powraca. Ten ostatni warunek nie musi być spełniony, jeśli osoba mieszka na terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej w celu wypełnienia zadania w określonym czasie. Studia wyższe bądź nauka w szkole poza miejscem stałego pobytu nie stanowią zmiany miejsca stałego pobytu.

W sprawie nie jest sporne, że skarżący spełnił przesłanki określone w poszczególnych punktach od 1 do 5 ust. 1 art. 110 upa.

Spór dotyczy natomiast oceny, czy stan faktyczny sprawy wypełnił przesłankę określoną w art. 110 ust. 1 w zw. z art. 110 ust. 7 i 8 upa, tj. stwierdzenia, kiedy skarżący powrócił na terytorium kraju z pobytu na terytorium innego państwa członkowskiego, a w konsekwencji czy samochód, którego spór dotyczy został przywieziony przed upływem 12 miesięcy od dnia osiedlenia się osoby fizycznej na terytorium kraju – jak twierdzi strona, czy już po upływie tego okresu – jak uważa organ.

W tak zarysowanym sporze Sąd podzielił pogląd organu.

Na wstępie zauważyć należy, że skarżący we wniosku o wydanie zaświadczenia zadeklarował, że został przywieziony na terytorium kraju 20 stycznia 2023r., co oznacza, że aby mógł korzystać ze zwolnienia – skarżący musiałby powrócić na terytorium kraju najpóźniej 20 stycznia 2022r.

Natomiast z zebranego materiału dowodowego wynika, że skarżący pracował w Niemczech w okresie od 18 października 2018r. do 30 listopada 2019r. i korzystał tam z mieszkania, które wynajęła dla niego zatrudniająca go firma niemiecka. Bezspornym jest zatem, że w tym czasie skarżący przebywał na terenie Niemiec. Jeszcze przed podjęciem pracy, 18 czerwca 2018r. nabył sporne auto. Z przedłożonych dokumentów wynika też, że 27 lutego 2020r. samochód został ubezpieczony na terenie Niemiec, co potwierdzałoby, że w tym czasie skarżący przebywał na terenie tego państwa.

Z drugiej strony, z dowodów zebranych przez organ wynika, że 1 lutego 2021r. skarżący dokonał rejestracji samochodu marki Volkswagen Golf Kombi 2001, którego jest właścicielem od 29 sierpnia 2020r., a który poprzednio był zarejestrowany w Polsce w Starostwie Powiatowym w W. (karta 27 akt sądowych). Nadto z zeznania podatkowego za 2021r. wynika, że osiągnął przychód ze stosunku pracy (koszty uzyskania tego przychodu wskazują na jednomiesięczne zatrudnienie). Z kolei w zeznaniu podatkowym za 2022r., wykazał uzyskanie przychodów ze stosunku pracy w firmie w R. (wysokość kosztów uzyskania przychodów wskazuje na zatrudnienie trwające 7 miesięcy).

Z powyższego wynika, że zasadnie organy obu instancji uznały, że skarżący wrócił do kraju wcześniej, niż to wynikałoby z deklaracji zawartej we wniosku o wydanie zaświadczenia, określającej datę powrotu na 20 stycznia 2023r.

Z zebranych informacji wynika bowiem, że skarżący zakupił inny pojazd w Polsce już w 2020r., osiągał także na terytorium kraju dochody w latach 2021 – 2022. O ile w roku 2021 zatrudnienie trwało 1 miesiąc, o tyle w 2022r. już 7 miesięcy. Biorąc pod uwagę, że zatrudniająca skarżącego firma mieściła się w R., a więc w pobliżu R., to świadczenie w niej pracy wykluczało przebywanie na terytorium Niemiec w wymiarze co najmniej 185 dni w roku, co wskazuje, że w roku 2022 Niemcy nie stanowiły miejsca stałego pobytu strony w rozumieniu przyjętym w art. 110 ust. 8 upa. Również emerytura z ZUS pobierana jest przez skarżącego w Polsce, co stwierdził organ odwoławczy, a skarżący tego nie kwestionował.

Natomiast sam fakt czynienia nakładów na nieruchomość w kraju nie świadczy w żaden sposób o tym, gdzie znajdowało się miejsce pobytu strony. Mogło być bowiem zarówno tak, że wykonał termomodernizację domu w ramach dbałości o swój majątek lub dlatego, że w nim przebywał, jak również dlatego, że zamierzał w nim przebywać w przyszłości, gdyby istotnie w czasie remontu mieszkał jeszcze w Niemczech. Również fakt, że dokonał zapłaty należnego podatku akcyzowego nie świadczy o niczym więcej, niż tylko o tym, że skarżący zamierzał uniknąć narastania odsetek od nieterminowej zapłaty zobowiązania, gdyż fakt, że nie zgadzał się ze stanowiskiem organów obu instancji jasno wynika z faktu złożenia początkowo odwołania, a następnie skargi do WSA.

Prowadzi to do wniosku, że słusznie organy obu instancji uznały, że z materiału dowodowego nie wynika, aby skarżący przybył do kraju z datą wskazaną we wniosku, tj. 20 stycznia 2023r. Również jego pobyt w kraju w 2022r. musiał trwać powyżej 185 dni biorąc pod uwagę zatrudnienie w Polsce w wymiarze 7 miesięcy. Prowadzi to jednocześnie do wniosku, że w dacie deklarowanego wjazdu samochodu do kraju tj. 20 stycznia 2023r. upłynął już okres przewidziany na przywiezienie samochodu osobowego z wykorzystaniem zwolnienia z podatku akcyzowego, który wynosi maksymalnie 12 miesięcy od dnia osiedlenia się na terytorium kraju, a o czym stanowi cytowany już art. 110 ust. 7 upa.

Powyższe wskazuje, że wdając zaskarżone postanowienie organ nie naruszył prawa.

Odnosząc się do zarzutów skargi Sąd stwierdza, że nie są one uzasadnione.

Zgodnie z art. 306b § 1 O.p. organ podatkowy jest obowiązany wydać zaświadczenie, jeżeli chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów lub z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu, przy czym może on także przeprowadzić postępowanie wyjaśniające w niezbędnym zakresie (§ 2). A contario skoro z ewidencji i rejestrów prowadzonych przez organ ewentualnie ustaleń dokonanych w trybie postepowania wyjaśniającego wynika inny stan faktyczny, niż ten, którego potwierdzenia żąda skarżący, organ obowiązany jest odmówić wydania zaświadczenia, o czym zresztą wprost stanowi art. 306c O.p., zatem zaskarżone postanowienie i w tym aspekcie nie narusza prawa.

Odnosząc się do zarzutu nieprawidłowego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego Sąd go nie podziela. Po pierwsze, organ może je przeprowadzić choć nie ma takiego obowiązku, o czym stanowi cytowany już art. 306b § 2 O.p. Po wtóre, stan faktyczny został ustalony zarówno przy uwzględnieniu danych dostarczonych przez skarżącego, jak i pozostających w dyspozycji organu, i informacje te nie pozostają w sprzeczności, a przeciwnie – potwierdzają się wzajemnie.

Wobec powyższego, na podstawie art. 151 ppsa, Sąd orzekł o oddaleniu skargi.