Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 2502/13
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2015-06-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 136,137
journal: Dz.U. 2010 nr 102 poz 651
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Monika Nowicka Sędziowie: Sędzia NSA Ewa Dzbeńska Sędzia del. WSA Marek Wroczyński (spr.) Protokolant: starszy inspektor sądowy Karolina Kubik po rozpoznaniu w dniu 25 czerwca 2015 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skarg kasacyjnych Gminy Miejskiej K. oraz Wojewody M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 28 czerwca 2013 r. sygn. akt II SA/Kr 485/13 w sprawie ze skargi J. Z., B. M., B. W., C. A., A. B., S. A. i J. A. na decyzję Wojewody M. z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu nieruchomości 1. uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargę; 2. zasądza od J. Z., B. M., B. W., C. A., A. B., S. A. i J. A. solidarnie na rzecz Gminy Miejskiej K. kwotę [...] złotych i na rzecz Wojewody M. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania za obie instancje.


UZASADNIENIE

Syg.akt I OSK 2502/13

Uzasadnienie

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 28 czerwca 2013 roku, sygn. akt II SA/Kr 485/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie po rozpoznaniu skargi J. Z., B. M., B. W., C. A., A. B., S. A. i J. A. na decyzję Wojewody M. z dnia [...] lutego 2013 roku, znak: [...] w przedmiocie zwrotu działki uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji oraz orzekł o zwrocie kosztów postępowania.

Wyrok został wydany w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy.

Decyzją z dnia [...] maja 2012 roku, nr [...] Starosta K. orzekł o odmowie zwrotu działki nr [...] położonej w obr.[...] jed. ew. P. na rzecz wnioskujących o zwrot.

Orzekając organ stwierdził, że zgromadzony materiał dowodowy w sprawie

( archiwalne mapy, zdjęcia lotnicze, stanu faktycznego zagospodarowania terenu) ,

iż działka nr [...] – odpowiadająca części wywłaszczonej decyzją Naczelnika Dzielnicy K. z dnia [...] listopada 1976 roku, nr [...], działce [...] o pow. [...] m², nie stała się zbędna na cel wywłaszczenia tj. zagospodarowanie otoczenia Z., w ramach którego wzdłuż granicy północnej i południowo – zachodniej dzisiejszej działki nr [...] zaprojektowano alejki parkowe, a w pozostałym zakresie jej obszar miał być wolnym od zabudowy terenem zielonym. Cel wywłaszczenia wynikał z decyzji Urzędu Miasta K. – Wydział Gospodarki Przestrzennej i Ochrony Środowiska z dnia [...] lutego 1975 roku, nr [...] zatwierdzającej plan realizacyjny zagospodarowania obrzeża Z., stanowiącego załącznik do wyżej powołanej decyzji.

Nie została zatem w ocenie organu I Instancji wypełniona przesłanka z art. 137 ust.1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami( DZ.U z 2010 roku, nr 102, poz. 651 ze zm. dalej jako u.g.n.) konieczna do zwrotu nieruchomości wywłaszczonej poprzednim właścicielom.

Od decyzji organu I instancji odwołanie złożyli A. A., E. P., G. B., A. W., I. W., J. Z., B. M. i B. W.

W odwołaniu podnosili, że z materiału dowodowego wynika, że cel na który została wywłaszczona działka nie został osiągnięty, gdyż nie zagospodarowano tego terenu pod Z., w szczególności nie wykonano boiska do gry w siatkówkę, kortów tenisowych, kiosku gastronomicznego, czy obiektu nazywanego przebieralnia – sanitariat. Jednakże na terenie znajdującym się na północ od tej działki powstał kolejny blok Spółdzielni Mieszkaniowej K., a około 2004 roku powstały kolejne bloki przy ulicy G. nr [...]. Ponadto jak wynika z analizy akt sieć oświetlenia parkowego, która przebiega przez działkę nr [...] w dniu [...] października 1987 roku jeszcze nie istniała oraz obszar Z. nie został ogrodzony ogrodzeniem typu parkowego. Ich zdaniem okoliczności te są istotne z punktu widzenia oceny czy wywłaszczone działki, w tym działka [...] została wykorzystana na cel wywłaszczenia tj.- zagospodarowanie terenu Z.

W ocenie odwołujących się w ciągu 10 lat od daty wywłaszczenia tych działek nie zagospodarowano zgodnie z celem wywłaszczenia, dlatego teren ten stał się zbędny w rozumieniu art. 137 ust.1 pkt 2 u.g.n. i winien zostać zwrócony na rzecz wnioskodawców.

Po rozpatrzeniu wskazanych odwołań Wojewoda M. decyzją z dnia [...] lutego 2013 roku uchylił decyzję Starosty K. i orzekł o odmowie zwrotu działki nr [...].

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że ewentualne zastosowanie art. 137 ust.1 u.g.n. wymaga zaistnienia sytuacji, w której nieruchomość stała się zbędna na cel wywłaszczenia.

Zdaniem organu odwoławczego za prawidłowe należy uznać ustalenia organu I instancji, że w okresie 7-10 lat od dnia, kiedy decyzja wywłaszczeniowa stała się ostateczna(od [...] grudnia 1976 roku) na wywłaszczonej nieruchomości zostały już urządzone alejki o charakterze parkowym, a wcześniej wyburzono istniejący tam budynek mieszkalny. Do realizacji celu wywłaszczenia na przedmiotowej działce doszło już na początku lat 80 –tych, a w każdym bądź razie nie później niż w maju 1982 roku. Organ odwoławczy stwierdził, że bez znaczenia pozostaje fakt, iż znajdujące się na działce elementy oświetlenia powstały już po upływie 10 lat od wywłaszczenia, gdyż oświetlenie stanowi dodatkowy element tego obszaru, który nie był uwzględniany w planie realizacyjnym z 1975 roku. Nie jest istotne również przeznaczenie spornej nieruchomości w kolejnych planach zagospodarowania przestrzennego ponieważ nie odnosi się do zaistniałego już stanu faktycznego na danym obszarze, a ponadto są to rozstrzygnięcia o charakterze tylko planistycznym.

Odnośnie zarzutu, że obecnie działka ma być przeznaczona na cele budowlane, to organ przywołał stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 sierpnia 2009 roku, syg. akt I OSK 1138/08 gdzie sąd wskazał, że ,, nie można zatem mówić o zbędności na cel wywłaszczenia, gdy nieruchomość po wywłaszczeniu została zagospodarowana i wykorzystana zgodnie z celem wywłaszczenia określonym w decyzji wywłaszczeniowej, a dopiero później zmieniono jej przeznaczenie, czy też w ogóle zaprzestano jej wykorzystywania na cel, na jaki została przejęta. Wskazano, iż nie jest słuszny zarzut jakoby cel, na który została wywłaszczona działka, nigdy nie został zrealizowany, gdyż nie zagospodarowano tego terenu pod Z.

( w szczególności nigdy nie wykonano boiska do gry w siatkę, kortów tenisowych, kiosku gastronomicznego, przebieralni – sanitariatu). Dla sposobu rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy liczy się stan realizacji celu wywłaszczenia na działce, której ta sprawa dotyczy tj. na działce nr [...]. Okoliczność niezrealizowania poszczególnych obiektów planowanej infrastruktury na działkach sąsiednich może mieć jedynie znaczenie w tych postępowaniach administracyjnych, które dotyczą tych działek.

Od decyzji Wojewody M. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wnieśli J. Z., B. M., B. W., C. A., A. B., S. A. i J. A.

Skarżący zarzucili naruszenie przepisów prawa materialnego art. 136 ust.3 w zw. z art. 137 u.g.n. poprzez niewłaściwą wykładnię pojęcia zbędności na cel wywłaszczenia oraz przepisów postępowania mających istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia tj. art. 7 i 8 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego( DZ.U z 2000 r, nr 98, poz. 1071 ze zm. dalej jako k.p.a.) poprzez nieustalenie kwestii istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy dotyczących daty niwelacji terenu, rezygnacji z wykonania celu wywłaszczenia, stopnia realizacji inwestycji, daty powstania budynków na spornej działce oraz art. 84 k.p.a. poprzez nieskorzystanie z pomocy biegłego do ustalenia działek będących przedmiotem postępowania. Uzasadniając te zarzuty skarżący wskazywali, że organy błędnie ustaliły cel wywłaszczenia. Celem wywłaszczenia było zorganizowanie ośrodka rekracyjno – wypoczynkowego, a sporna działka została wywłaszczona razem z wieloma innymi działkami pod ośrodek, który nigdy nie powstał. Cel wywłaszczenia znacznie wykraczał poza jedną działkę. Skarżący podnosili, że została wywłaszczona cała działka nr [...], a nie tylko obecna działka [...] i mimo jej wywłaszczenia pod ośrodek sportowo – rekracyjny jej północna część – aktualnie została zabudowana wielorodzinnym budynkiem mieszkalnym, co jest niezgodne z powołanym celem wywłaszczenia, który nie został zrealizowany. Nieruchomość podlegała zwrotowi jako zbędna, a pomimo to została ona zabudowana. Nadto wskazywali, że błędnie zinterpretowano i uznano za spełniony cel wywłaszczenia oraz nie zbadano czy od celu nie odstąpiono w okresie 10 letnim, na co wskazuje wykonanie prac nie objętych planem realizacyjnym zagospodarowania obrzeża Z. w K.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 28 czerwca 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uznał skargę za zasadną w związku z uznawaniem zarzutu naruszenia prawa materialnego – tj. przepisów art. 136 ust.3 w związku z art. 137 u.g.n. poprzez niewłaściwą wykładnię pojęcia zbędności na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu.

Sąd wskazał, że organy prawidłowo przyjęły, że podstawową kwestią w sprawie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości jest ustalenie jaki był cel wywłaszczenia wynikający z decyzji wywłaszczeniowej oraz zbadanie czy nieruchomość stała się zbędna w rozumieniu art. 137 u.g.n. dla realizacji tego celu.

Odnośnie przesłanki zbędności nieruchomości na cel wywłaszczenia organ odwoławczy prawidłowo wskazał, że rozstrzygnięcie w tym przedmiocie winno być oparte nie tylko na decyzji o wywłaszczeniu, ale też na decyzji z [...] lutego 1975 roku o zatwierdzeniu planu realizacyjnego zagospodarowania obrzeża Z. w K.

Zdaniem Sądu za zasadny należy uznać zarzut, że organy błędnie ustaliły cel wywłaszczenia, ponieważ nie można uznać, że takim celem była realizacja chodników, czy też ścieżek na nieruchomości, ale zorganizowanie ośrodka rekreacyjno - wypoczynkowego nad zalewem, a w jego ramach na każdej wywłaszczonej działce miał zostać zrealizowany jakiś element tego ośrodka funkcjonalnie powiązany z innym elementem. W związku z powyższym cel wywłaszczenia działki nr [...]( i powstałej z niej działki [...]) wykraczał poza granice tej działki i był związany z innymi wywłaszczonymi działkami.

Nieprawidłowo zatem badając i oceniając przesłanki zbędności działki nr [...] oraz dokonując ustalenia celu wywłaszczenia organ zawęził jego analizę jedynie do przedmiotowej działki, o zwrot której został złożony wniosek do organu.

W ocenie Sądu dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy istotne było ustalenie, czy na terenie objętym planem realizacyjnym, dla realizacji którego wywłaszczono szereg działek, w tym działkę nr [...], z której powstała działka [....], zrealizowano choć w części ten plan, a w jego ramach zagospodarowano działkę nr [...]. Realizacja poszczególnych obiektów na działkach sąsiednich w ramach realizacji jednego celu – utworzenia ośrodka rekracyjno – wypoczynkowego w ramach zagospodarowania obrzeża Z. w K. ma znaczenie dla oceny czy doszło do osiągnięcia celu wywłaszczenia, a przez to, czy zachodzą przesłanki do zwrotu wywłaszczonej nieruchomości.

Sąd zwrócił uwagę, że dla sposobu rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy winien liczyć się stan realizacji celu wywłaszczenia na działce której sprawa dotyczy, czyli działce nr [...], z tym zastrzeżeniem, że cel wywłaszczenia w niniejszej sprawie przekraczał granicę nie tylko wydzielonej działki [...], ale też całej działki nr [...].

Odnosząc się innych zarzutów Sąd wskazywał, że dla zwrotu nieruchomości istotne jest ustalenie braku realizacji celu wywłaszczenia, a nie dokładnych dat kiedy od zamiaru tego formalnie odstąpiono. W związku z tym w ocenie Sądu prowadzenie postępowania dowodowego w tym zakresie wydaje się być zbędne.

Podobnie nie jest potrzebny dowód z opinii biegłego geodety jeżeli położenie nieruchomości będącej przedmiotem sprawy nie budzi wątpliwości ani stron, ani organów administracji. Również aktualne przeznaczenie, czy zamiar przeznaczenia nieruchomości w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego nie ma istotnego znaczenia w sprawie o jej zwrot na podstawie art. 136 i 137 ugn.

Skargi kasacyjne od powyższego wyroku wnieśli Wojewoda M. oraz Gmina Miejska K.

Skarżący kasacyjnie Wojewoda M. wnosił o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania, a zaskarżonemu wyrokowi zarzucił:

1) na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi( DZ.U z 2012 roku, poz. 270 ze zm. dalej jako p.p.s.a.) naruszenie przepisów postępowania, art. 145 § 1 pkt 1 lit.a) p.p.s.a. które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez błędne przyjęcie, iż organ administracji publicznej naruszył przepis art. 136 ust.3 w związku z art. 137 u.g.n. poprzez niewłaściwą wykładnię pojęcia zbędności na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu.

Wojewoda M. wskazywał w uzasadnieniu skargi, iż należy uznać za błędne stanowisko sądu, że organ oceniając przesłanki zbędności działki nr [...] na cel wywłaszczenia zarzucił organowi, że zawęził swoją analizę do tej tylko działki. Wskazał, że istotne było ustalenie, czy na terenie objętym planem realizacyjnym dla realizacji którego wywłaszczono szereg działek, w tym działkę nr [...], z której powstała m.in. działka [...], zrealizowano choć w części ten plan, a w jego ramach zagospodarowano działkę [...].

Zdaniem autora skargi kasacyjnej zebrany materiał dowodowy pozwolił ustalić, że na działce nr [...], po wyburzeniu zlokalizowanego tam budynku mieszkalnego, według planu realizacyjnego przedmiotowej inwestycji wzdłuż granicy północnej i południowo – zachodniej zaprojektowano alejki typu parkowego, w pozostałym zakresie jej obszar miał być wolnym od zabudowy terenem zielonym.

W związku z powyższym potwierdza to, realizację celu wywłaszczenia na przedmiotowej działce nr [...].

Przyjęte przez Sąd ustalenie celu wywłaszczenia w oparciu o wskazane dokumenty, jako zorganizowanie ośrodka rekreacyjno – wypoczynkowego nad Z. w K. skutkowało naruszeniem przepisów proceduralnych tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit.c) p.p.s.a.

Skarżąca kasacyjnie Gmina Miejska K. wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, a zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła:

1) naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy – tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit.c) p.p.s.a. poprzez uwzględnienie skargi w sytuacji gdy organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji wykazał, iż postępowanie przeprowadzone przez Starostę K. nie było dotknięte wadami, które uniemożliwiły prawidłowe ustalenie stanu faktycznego;

2) naruszenie prawa materialnego tj. art. 136 ust.3 w związku z art. 137 ust.1 u.g.n. poprzez niewłaściwe zastosowanie, co skutkowało błędnym przyjęciem przez Sąd, iż badanie zbędności dotyczy realizacji celu wywłaszczenia na działkach objętych postępowaniem w sprawie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości oraz, iż nie jest wystarczające ustalenie realizacji planowanego celu wywłaszczenia na działce objętej wnioskiem o zwrot.

Uzasadniając skargę Gmina Miejska K. wskazała, że doszło do błędnego zastosowania przez Sąd przepisów art. 136 i art. 137 u.g.n. poprzez uznanie, że cel wywłaszczenia działki nr [...]( powstałej z niej działki [...]) wykraczał poza jej granice i był ściśle związany z sąsiednimi działkami a realizacja obiektów na działkach sąsiednich ma znaczenie dla oceny czy cel wywłaszczenia został zrealizowany na nieruchomości będącej przedmiotem zwrotu.

Zdaniem autora skargi kasacyjnej wyżej powołane przepisy posługując się pojęciem celu wywłaszczenia utożsamiają go z celem określonym w decyzji o wywłaszczeniu.

Decyzją Naczelnika Dzielnicy K. z dnia [...] listopada 1976 roku nr [...] objęta postępowaniem nieruchomość została wywłaszczona na cele zagospodarowania obrzeża Z., zgodnie z planem realizacyjnym zagospodarowania obrzeża tego zalewu, zatwierdzonego decyzją Urzędu Miasta K. – Wydział Gospodarki Przestrzennej i Ochrony Środowiska z dnia [...] lutego 1975 roku nr [...].

Analiza załącznika graficznego do powyżej powołanej decyzji wskazuje, że realizacja zadania będącego celem wywłaszczenia została podzielona na dwa zadania

- ośrodek sportów wodnych – przystań [...] i Komisariat Wodny MO oraz ośrodek rekreacyjno – wypoczynkowy w ramach , którego zrealizowane miały być podstawowe obiekty usługowe i pomocnicze, obiekty gospodarki energetycznej, obiekty gospodarki transportowej i łączności, zewnętrzne sieci i budowle z nim związane.

Objęty roszczeniem teren znalazł się w obszarze przeznaczonym pod place i ścieżki typu parkowego. Cel wywłaszczenia został zrealizowany na przedmiotowej działce, co potwierdza zgromadzony materiał dowodowy.

W ocenie skarżącego kasacyjnie nie ma racji Sąd wskazując, że realizacja ścieżek parkowych nie może być celem samym w sobie, a służyć ma jedynie komunikacji pomiędzy innymi – niezrealizowanymi obiektami ośrodka. Cel wywłaszczenia zidentyfikowany na podstawie decyzji administracyjnej, to zagospodarowanie obrzeża Z., którym bezsprzecznie jest urządzenie zniwelowanego, publicznie dostępnego terenu zielonego z ławkami i lampami typu parkowego sąsiadującego z kąpieliskiem, zgodnie z planem realizacyjnym.

W ocenie skarżącego nie jest właściwe przyjęcie, że w przypadku dużych inwestycji nie jest możliwe uznanie ukończenia konkretnego, samodzielnego zadania inwestycyjnego jako realizacji celu wywłaszczenia na konkretnej działce i wymaganie dalszego badania realizacji pozostałych części zadania inwestycyjnego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skargi kasacyjne są zasadne.

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności decyzji określone w art. 183 § 2 p.p.s.a., a zatem Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej.

Stosownie do art. 188 p.p.s.a. jeżeli w sprawie nie ma naruszeń postępowania, które mogłyby mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a zachodzi jedynie naruszenie prawa materialnego, Naczelny Sąd Administracyjny może uchylić zaskarżone orzeczenie i rozpoznać skargę. Skorzystanie z instytucji procesowej, o której mowa w art. 188 p.p.s.a., możliwe jest również w sytuacji, gdy nie wnosił o to wnoszący skargę kasacyjną( por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 września 2008 roku, syg. akt I OSK 1494/07, LEX nr 489097).

Stawiany przez Gminę Miejską K. zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit.c) p.p.s.a. nie zasługiwał na uwzględnienie ponieważ przepis ten co do zasady jest przepisem, który nie można naruszyć w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż reguluje on sposób rozstrzygnięcia sprawy. Skuteczność skargi kasacyjnej w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego zależy zaś od wykazania, że sąd administracyjny popełnił błąd w procesie dochodzenia do rozstrzygnięcia, oceniając wadliwie przepisy regulujące materię lub tryb postępowania zakończonego wydanie zaskarżonego aktu( por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 lutego 2014 roku, syg. akt II OSK 2313/12).

Autor skargi kasacyjnej poza powołaniem przepisu regulującego sposób rozstrzygnięcia sprawy nie wskazuje na naruszenie konkretnego przepisu postepowania, którego naruszenie miałoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Za skuteczne należy uznać zaś zarzuty obu skarg kasacyjnych w zakresie naruszenia przepisów prawa materialnego art. 136 ust.3 w związku z art. 137 ust.1 i 2 p.g.n. Co prawda skarżący kasacyjnie Wojewoda M. formułuje zarzut naruszenia przepisów postępowania w rozumieniu art. 174 pkt 2 p.p.s.a. jednak wiąże ten zarzut z naruszeniem przepisów art. 145 § 1 pkt 1 lit.a) p.p.s.a. i art. 136 ust.3 w związku art. 137 u.g.n. poprzez niewłaściwą wykładnię pojęcia zbędności na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu. Przy tak sformułowanym zarzucie skargi kasacyjnej należy uznać, że błędnie został powołany przepis art. 174 pkt 2 p.p.s.a., a faktycznie autorowi skargi kasacyjnej chodziło o zarzut naruszenia prawa materialnego, na co również wskazuje treść uzasadnienia wywiedzionej skargi kasacyjnej.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w niniejszej sprawie zostały naruszone przepisy art. 137 ust.1 i 2 u.g.n. dlatego też Naczelny Sąd Administracyjny niniejszym wyrokiem dokonał merytorycznego rozstrzygnięcia skargi, uznając, iż winna zostać ona oddalona.

Zgodnie z art. 137 ust.1 u.g.n. ustawodawca określił warunki jakie muszą zaistnieć, aby nieruchomość została uznana za zbędną na cel wywłaszczenia. Według tego przepisu nieruchomość uznaje się za zbędną na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, jeżeli:

1) pomimo upływu 7 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, nie rozpoczęto prac związanych z realizacją celu;

2) pomimo upływu 10 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, cel ten nie został zrealizowany.

Przepis art. 137 ust.2 u.g.n. stanowi, że w przypadku, o którym mowa w ust.1 pkt 2, cel wywłaszczenia został zrealizowany tylko na części wywłaszczonej nieruchomości, zwrotowi podlega pozostała część.

Przesłanka z art. 137 ust.1 u.g.n. zachodzi w razie pozostawienia nieruchomości w stanie niezmienionym, a więc w takim jak w czasie wywłaszczenia, bez rozpoczęcia prac związanych z realizacją celu wywłaszczenia.

Podkreślić przy tym należy, że ustawowa definicja pojęcia zbędności nieruchomości na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu nakłada na organy administracji publicznej obowiązek ścisłej wykładni bez możliwości jakichkolwiek odstępstw od treści zawartej w art. 137 u.g.n. W przypadku realizacji inwestycji, na którą składa się kompleks obiektów i urządzeń, to realizacja celu wywłaszczenia, w całości lub w części, winna być oceniana z uwzględnieniem specyfiki tej inwestycji, czy i w jakim zakresie planowane obiekty i elementy infrastruktury są ze są powiązane i w jakim zakresie wykonanie poszczególnych elementów stanowi realizację celu inwestycji.

W niniejszej spawie cel wywłaszczenia został określony w decyzji Naczelnika Dzielnicy K. z dnia [...] listopada 1976 roku nr [...] bardzo szeroko jako zagospodarowanie Z. Konkretyzacja zadań jakie wchodziły w skład tak określonego celu wynikała z planu realizacyjnego zagospodarowania obrzeża Z., zatwierdzonego decyzją Urzędu Miasta K. – Wydział Gospodarki Przestrzennej i Ochrony Środowiska z dnia [...] lutego 1975 roku, nr [...] gdzie z załącznika graficznego wynika, że miała być realizowana budowa ośrodka sportów wodnych oraz ośrodka rekreacyjno – wypoczynkowego. Objęta roszczeniem zwrotu działka nr ew. [...] stanowiąca część wywłaszczonej działki nr ew. [...] znalazła się w obszarze przeznaczonym pod place i ścieżki typu parkowego.

Chociaż działka nr [...] stanowiła tylko część większego terenu objętego decyzją wywłaszczeniową, to jednak wniosek o zwrot wywłaszczonej nieruchomości dotyczył konkretnie określonej ewidencyjnie działki i tym tylko zakresie było prowadzone przedmiotowe postępowanie.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego Wojewódzki Sąd Wojewódzki w Krakowie w przypadku tak określonego przedmiotu sprawy nie mógł nakazać aby organy administracji publicznej ponownie rozpoznając sprawę badały, czy na innych wywłaszczonych nieruchomościach został zrealizowany cel wywłaszczenia, bo spowodowałoby to wyjście poza granicę sprawy, zwłaszcza, że jak wynika z materiału dowodowego, toczyły się już odrębne postępowania dotyczące zwrotu innych nieruchomości wywłaszczonych decyzją z dnia [...] listopada 1976 roku.

Należy zgodzić się z zarzutami skarg, że doszło w rozpoznawanym przypadku do naruszenia prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie przepisu art. 137 ust.1 u.g.n. poprzez zakwestionowanie, że nie zrealizowano celu wywłaszczenia na przedmiotowej nieruchomości, a urządzenie alejek spacerowych i zagospodarowanie terenami zielonymi nie stanowiło realizacji celu wywłaszczenia, podczas gdy cel ten został określony jedynie jako zagospodarowanie obrzeży Z.

Naruszenie prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie polega na błędzie w subsumpcji, co wyraża się w tym, że stan faktyczny ustalony w sprawie błędnie uznano za odpowiadający stanowi hipotecznemu przewidzianemu w normie prawnej, względnie, że ustalonego stanu faktycznego błędnie nie ,, podciągnięto ‘’ pod hipotezę określonej normy prawnej( por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 stycznia 2014 roku, sygn. akt I OSK 2049/13, LEX nr 145697).

Konkludując należy uznać, że ponieważ zgodnie z celem wywłaszczenia, doprecyzowanym w ustaleniach planu realizacyjnego aleje parkowe oraz tereny zielone stanowiły część infrastruktury zagospodarowania obrzeży Z., prowadziło to do przyjęcia, iż cel wywłaszczenia w odniesieniu do działki ewidencyjnej nr [...] został osiągnięty.

W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny biorąc za podstawę art. 145 § 1 pkt 1 lit.a) w związku z art. 188 i art. 193 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Rozstrzygnięcie o kosztach oparto na przepisie art. 203 pkt 2 p.p.s.a.