Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1371/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-03-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6102 Nabycie mienia Skarbu Państwa z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez jednostki samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 73
journal: Dz.U. 1998 nr 133 poz 872
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Dariusz Chaciński Sędzia WSA Emilia Lewandowska Protokolant referent stażysta Małgorzata Sieczkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 marca 2014 r. sprawy ze skargi J. W. na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie nabycia mienia Skarbu Państwa z mocy prawa z dniem 01.01.1999 r. przez gminę 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Ministra Infrastruktury i Rozwoju na rzecz skarżącego J. W. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej decyzją z dnia [...] ([...]), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013r. poz. 267), dalej k.p.a. po rozpatrzeniu odwołania J.W. – utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] ([...]) stwierdzającą nabycie z mocy prawa z dniem [...] przez Miasto P., prawa własności nieruchomości zajętej pod drogę publiczną - ul. [...] w P. (działka nr [...]- wydzielona z działki nr [...], obr. J., (KW nr [...]).

Organ wskazał, że Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] stwierdził, w trybie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.), nabycie z mocy prawa z dniem [...] przez Miasto P. prawa własności ww. nieruchomości. Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] uchylił powyższą decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Organ II instancji podzielił stanowisko organu I instancji podnosząc, że zgodnie z art. 73 ust. 1 cyt. ustawy z dnia 13 października 1998r. nieruchomości pozostające w dniu 31.12.1998r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem. Podkreślił, że art. 73 ust. 1 ma charakter wywłaszczeniowy.

Minister wskazał, że stroną tego postępowania jest osoba, która [...] była właścicielem nieruchomości, Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego i osoby, którym obecnie przysługują prawa rzeczowe do nieruchomości.

Podał, że działka nr [...] z której wydziela się działkę [...], stanowiła w dniu [...] własność W. K. i K. D. Nie była więc własnością Skarbu Państwa, ani jednostki samorządowej. Umową sprzedaży (akt notarialny z [...] rep A. [...]) W. K. i K. D. zbyli na rzecz J. W. m. in. działkę nr [...]. Postanowieniem z dnia [...] sygn. akt II [...] Sąd Rejonowy w P. stwierdził, że spadek po K.D. nabył W. K.

Następnie organ przedstawił zmiany podmiotowe ustalając pozostałe strony postępowania, po czym wskazał – powołując się na orzecznictwo - że zajęcie nieruchomości pod drogę publiczną oznacza urządzenie na niej drogi zaliczonej do kategorii dróg publicznych przed [...].

Minister stwierdził, że ul. [...] uchwałą nr [...] Wojewódzkiej Rady Narodowej w P. z dnia [...] (Dz. Urz. Woj. [...] z 1986r. Nr 13, poz. 178), zaliczono do kategorii dróg lokalnych miejskich. Zaś na mocy art. 103 ust 2 ustawy - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną stanowi ona drogę gminną.

Przestrzenny zasięg art. 73 ust. 1 cyt. ustawy co do zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną zależy od zakwalifikowania stanu faktycznego w dniu [...] do definicji pasa drogowego (art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych), jako urządzenia technicznego, stanowiącego zorganizowaną całość funkcjonalną, podporządkowaną utrzymaniu i eksploatacji ciągów ruchu pojazdów i pieszych. O zakresie zajęcia rozstrzyga zatem stan urządzenia, bądź sposób korzystania z nieruchomości w tej dacie. W przypadku istniejących dróg publicznych, granice zajęcia pod drogę odpowiadają granicom jej urządzenia w ramach definicji pasa drogowego, a więc jezdnie z poboczami, zatokami, ciągami pieszych, rowami odwadniającymi i pasem izolacyjnym.

Organ powołał się na mapę zasadniczą - projekt podziału, wypis z rejestru gruntów i wyrys z mapy z [...], obrazujące stan zajęcia działki nr [...] pod drogę. Dodał, że również A. K. w piśmie z dnia [...] oświadczył, że ww. działka była zajęta pod drogę publiczną przed [...].

Przesłanka zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną w dniu [...] została zatem spełniona.

Odnośnie władztwa publicznego organ podał, że zgodnie z orzecznictwem udokumentowanie władania polega na wykazaniu wykonywania prac związanych m.in. z utrzymaniem drogi, konserwacją, modernizacją, odśnieżaniem. Podniósł, że w aktach znajduje się metryka ul.[...] z dnia [...] z której wynika, że w/w ulica ma długość [...] ha, na całej długości jest oświetlona, w pasie drogowym znajdują się uzbrojenia inżynierskie: kanalizacja ogólnospławna i deszczowa, wodociąg oraz przewody telekomunikacyjne. Stosownie do art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.), także obowiązującej w 1998r., zaopatrzenie m.in. w wodę należy do zadań własnych gminy. Gmina musiała zatem wykonywać co najmniej władztwo faktyczne nad nieruchomością. Powyższe stanowi dowód sprawowania władztwa publicznego nad ul. [...].

Zdaniem organu, wszystkie wymogi z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13.10.1998r. zostały wypełnione.

Odnosząc się do zarzutów odwołania stwierdził, iż pismem z dnia [...] Wojewoda [...] poinformował strony o możliwości zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym. Wyjaśnił, że zarzucając naruszenie art. 10 kpa strona musi wykazać, że uchybienie to miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Organ stwierdził, że nie ma znaczenia kwestia ustanowienia drogi koniecznej na ww. przedmiotowej, gdyż decyzja stwierdzająca nabycie prawa własności ex lege, będzie dowodem potwierdzającym, iż nieruchomość była zajęta pod drogę publiczną i postępowanie w sprawie ustanowienia służebności stanie się bezprzedmiotowe. Dodał, że dla zastosowania art. 73 ustawy nie ma znaczenia sposób urządzenia drogi, tj. czy jest ona pokryta asfaltem, czy też nie.

Następnie przytoczył art. 7; 77 § 1 i 80 kpa i wyjaśnił, że organ nie jest zobligowany do gromadzenia materiału dowodowego w taki sposób, aby wydać rozstrzygnięcie korzystne dla strony.

Skargę na powyższą decyzję złożył J. W. zarzucając naruszenie:

1. prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 73 ust. 1 cyt. ustawy poprzez jego zastosowanie w sytuacji gdy, przesłanki w nim określone nie zostały spełnione, zatem nie było podstaw do stwierdzenia, że ww. nieruchomości stała się własnością Gminy Miasta P.,

2. przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.

a) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji Wojewody [...] pomimo przesłanek uzasadniających jej uchylenie,

b) art. 138 § 1 pkt 2 kpa w zw. z art. 7, 10 § 1, 12 § 1, 28, 75 § 1, 77 § 1, 78 § 1 kpa poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy wskazane w odwołaniu uchybienia organu I instancji uzasadniały uchylenie zaskarżonej decyzji;

Skarżący wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji.

Powołał się na pismo wskazujące na konieczność: wykonania operatu geodezyjnego, z którego będzie wynikało na jakim fragmencie ul. [...] znajduje się nawierzchnia bitumiczna i infrastruktura oraz porównanie dokumentów; konieczność udokumentowania władania Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego w dniu [...].

Nadto, istotne było przeprowadzenie dowodu z dokumentu przekazania kanału ściekowego w dniu [...] z którego wynikałoby na jakiej długości zamontowano kanał ściekowy oraz przeprowadzenie wizji lokalnej w celu porównania twierdzeń Zarządu Dróg Miejskich z rzeczywistością. Jednak dowody ten nie zostały przeprowadzone, czym organ naruszył art. 75 § 1, 77 § 1 i 78 § 1 kpa. Do tej kwestii nie odniósł się również organ odwoławczy, uznając jedynie, że nie jest zobligowany do gromadzenia materiału dowodowego w taki sposób, aby wydać rozstrzygnięcie korzystne dla strony postępowania.

Na marginesie skarżący zwrócił uwagę, że organ odwoławczy nie ustosunkował do zarzucanego w odwołaniu naruszenia przepisów dot. terminów załatwiania spraw, a postępowanie prowadzono w sposób przewlekły (8 lat), strona nie była zawiadamiana o przyczynach zwłoki i o nowych terminach załatwienia sprawy.

Nadto, organ naruszył art. 10 § 1 kpa, gdyż zasada czynnego udziału w postępowaniu nie jest ograniczona do poinformowania strony o możliwości zapoznania się z zebranym materiałem.

Skarżący dodał, że organy błędnie uznały A.K. za stronę postępowania i uwzględniły jego sprzeciw dot. wycofania wniosku ZDM, pomimo iż w momencie uwzględniania wniosku A. K. organ I instancji nie dysponował dowodem nabycia spadku po I.K., bowiem postanowienie Sądu Rejonowego P. w P. wydano [...], jak i nie zostało ono dołączone do akt sprawy.

Skarżący stwierdził, że pojęcie drogi publicznej zawiera ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych. Przywołał definicję legalną drogi publicznej (art. 1) oraz pasa drogowego (art. 4 ust. 1 pkt 1).

Organ odwoławczy przyjął, że nie ma znaczenia sposób urządzenia drogi, tj. czy jest ona pokryta asfaltem, czy też nie. Jednak droga składa się z elementów trwale związanych z gruntem, gdyż zgodnie z ustawą Prawo budowlane jest obiektem liniowym, który zgodnie z art. 3 tej ustawy stanowi budowlę będącą obiektem budowlanym. Nie powołano jednak dowodu potwierdzającego, że na części działki [...] taki obiekt wzniesiono np. decyzję o pozwoleniu na budowę.

Zdaniem skarżącego tak [...] jak i w dacie wydania skarżonej decyzji nieruchomość ta nie stanowiła drogi publicznej w rozumieniu ww. ustawy. Art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r., dotyczy dróg publicznych faktycznie istniejących i już wybudowanych, a ww. nieruchomość stanowi nieużytek, nie ma na niej żadnych urządzeń technicznych, instalacji do prowadzenia ruchu drogowego. Nie odbywał się na niej nigdy ruch drogowy, bo w sąsiedztwie nie ma obiektów, do których ruch ten mógłby prowadzić. Ulica jest ślepa, a nawierzchnia bitumiczna i infrastruktura drogowa kończy się przed działką [...]. Na części tej działki ułożone są płyty betonowe stanowiące własność skarżącego i stan ten jest niezmieniony od kilkudziesięciu lat. Na granicy działki [...] i ul. [...] na środku rzekomego pasa drogowego znajduje się lampa oświetleniowa.

Powyższe okoliczności potwierdzają oświadczenia K.S. i C.F. osób bezstronnych. C.F. podkreślił, że nie było okoliczności świadczących o sprawowaniu władztwa przez organ nad tą nieruchomością.

Skarżący podał, że z pisma ZDM z [...] jednoznacznie wynika, iż infrastruktura drogowa kończyła się na [...] m, a chodnik na [...] m. W piśmie nie ma mowy, ani o działce [...], ani o dacie [...]. Natomiast w piśmie z [...] ZDM stwierdził, że ul. [...] ma nawierzchnię bitumiczną, a działka [...] stanowi drogę publiczną i była zajęta pod drogę w 1997 r. W piśmie nie wskazano jakie działanie spowodowało, że część działki [...] ([...]) stała się drogą publiczną i była nią [...], jak i czynności faktycznej lub prawnej zajęcia część działki [...] pod drogę publiczną i kiedy.

W piśmie z dnia [...] (załącznik do skargi) ZDM stwierdził z kolei, że zgodnie z metryką sporządzoną na dzień 31 grudnia 1986r., długość ulicy wynosiła [...] m oraz, że plan podziału wykonano na zlecenie ZDM w celu wydzielenia części faktycznie zajętej pod drogę. Nie wyjaśniono zwiększenia długości ulicy, jak i z którego miejsca dokonano pomiaru, a od 1981 r. skrzyżowanie ul. [...] i [...] było kilka razy przebudowywane.

Gdyby przyjąć, że ulica ta ma długość [...] m, licząc od obecnej krawędzi ul. [...], to musiałaby ona przebiegać na odcinku kilkudziesięciu metrów w lesie, co jest niemożliwe i niedopuszczalne.

W ww. pismach nie wyjaśniono, że metalowe i drewniane pachołki, które właściciel około 8-9 lat temu wkopał w grunt na granicy działki [...], nigdy nie wzbudziły zainteresowania Gminy jako rzekomego posiadacza części działki [...]. Gdyby na działce [...] lub jej części znajdowała się droga publiczna, to wzbudziłoby to protesty kierowców, bo pachołki uniemożliwiałyby przejazd. Jest niemożliwe, aby przedzielenie to przez szereg lat zostało niezauważone.

Znajdujące się w aktach mapy zasadnicze stanowiące projekty podziału opatrzone datą [...] odzwierciedlały (rzekomo) stan z [...]. Projekt podziału jest sprzeczny z ww. mapą, gdyż odręcznie go narysowano, a na mapie zasadniczej wyraźnie zaznaczono (linią przerywaną) koniec ul. [...] przed działką [...]. Projekt podziału jest sprzeczny również ze stanem faktycznym. Nadto mapa ta winna odzwierciedlać stan na [...] a nie na [...].

Do skargi skarżący dołączył wypisy z rejestru gruntów: z [...] i [...] potwierdzające, że działka [...] ([...] ha) składa się z lasu ([...] ha) i roli – ([...] ha). To kolejne dowody, że na działce [...] nie było nigdy drogi publicznej.

Skarżący załączył notatkę i mapę wizji terenowej geodety Z. K., z której wynika, że teren nr [...] obejmuje m.in. działkę [...]. Ul. [...] kończy się przed działką [...], na wysokości drogi dojazdowej do budynku przy ul. [...], co potwierdza wyrys z mapy zasadniczej z dnia [...].

Strona powołała się na mapę zasadniczą skrzyżowania ul. [...] ze [...] wg jej dawnego przebiegu, wskazując że obecnie pod pas drogowy ul. [...] zajęto działkę [...], który uległ znacznemu poszerzeniu i przesunął do działki [...] (lasku M.). Ta mapa podważa stanowisko ZDM, nie podające miejsca, od którego należałoby liczyć długość ul. [...] i w jakim okresie. Z tych dowodów organy nie skorzystały. Organ I instancji nie odniósł się do daty [...], która ma w sprawie znaczenie kluczowe.

Nadto, potwierdzeniem, że na działce [...] nigdy nie było drogi publicznej jest decyzja Zarządu Geodezji i Katastru Miejskiego GEOPOZ w P. z dnia [...], zatwierdzająca m.in. podział działki [...] na [...] i [...]. Działkę [...] wydzielono pod drogę publiczną w związku z wejściem w życie w 2008 r. planu miejscowego III Ramy komunikacyjnej odcinek południowo - zachodni w P. Nowo powstała działka w całości objęła działkę [...] z planu podziału T. D. i w jego następstwie teren ten przeszedł na własność Gminy P. Gdyby część działki [...] stanowiła drogę publiczną od [...] to nie dokonanoby podziału działki [...]. Skarżący powołał się na orzecznictwo.

Dodał, że nie wiadomo w jaki sposób organ określił długość ulicy w hektarach i nie wskazał od jakiego miejsca ta długość ([...]) była mierzona.

Nadto, pomimo obowiązku wynikającego z art. 20 ustawy o rachunkowości w ewidencji księgowej Miasta P. nie wymieniono działki rzekomo zajętej pod drogę gminną. Działka [...] nie została zatem zajęta pod drogę albo księgi rachunkowe są nierzetelne.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, jak stanowi art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej ppsa.

W świetle powołanych kryteriów skarga zasługiwała na uwzględnienie.

Przedmiotem kontroli Sądu była decyzja Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej utrzymująca w mocy decyzję Wojewody [...] stwierdzającą nabycie z mocy prawa z dniem [...] przez Miasto P. prawa własności nieruchomości zajętej pod drogę publiczną - ul. [...] w P. (dz. nr [...] wydzielona z działki nr [...]).

Podstawę materialnoprawną badanych decyzji stanowił art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.) – jak słusznie podał organ II instancji - stanowiący normę o charakterze wywłaszczeniowym. W orzecznictwie i piśmiennictwie termin "wywłaszczenie" pojmowany jest szeroko (zob. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 14 marca 2000 r., sygn. akt P 5/99, OTK ZU 2000, Nr 2, poz. 60, uchwała Sądu Najwyższego z dnia 26 maja 2006 r., sygn. akt III CZP 19/06 publ. OSN 2006, Nr 12, poz. 195).

Odjęcie z mocy prawa z dniem [...] dotychczasowym właścicielom własności nieruchomości zajętych pod drogi publiczne stanowiło wywłaszczenie ex lege. Nie było ono zależne od okresu władania nieruchomością przez jednostkę publiczną, ani od sposobu zachowania uprawnionego. Przepis ten służył uporządkowaniu stosunków własnościowych wszystkich nieruchomości zajętych w różnym czasie i okolicznościach pod drogi publiczne, które nie stanowiły własności Skarbu Państwa oraz jednostek samorządu terytorialnego.

Wobec wywłaszczeniowego charakteru omawianego przepisu, w sytuacji kwestionowania przez właściciela okoliczności zajęcia w dacie [...] jego nieruchomości pod drogę publiczną i pozostawania we władaniu gminy, wskazującego odmienne informacje i dowody, co do stanu zagospodarowania nieruchomości w tej dacie obowiązkiem organów było przeprowadzenie wnikliwego postępowania dowodowego z uwzględnieniem wszelkich przewidzianych w k.p.a. środków dowodowych, w tym art. 75 k.p.a. Dowody dotyczące władania nieruchomością w dniu 31 grudnia 1998 r. powinny odnosić się bezpośrednio do przedmiotowej działki. Zajęcie nieruchomości pod drogę, jej urządzenie na tej właśnie nieruchomości musi być w sposób niebudzący wątpliwości, jednoznacznie udowodnione.

Zaznaczyć trzeba, że ustawa z dnia 13 października 1998 r. nie zawiera definicji legalnej pojęcia "władanie nieruchomością", dlatego dla przyjęcia, że nieruchomość pozostawała w dniu [...] we władaniu publicznoprawnym decydujące znaczenie ma wykazanie, że Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego, w odniesieniu do nieruchomości zajętej pod drogę publiczną wykonywały faktyczne czynności związane z jej utrzymaniem, konserwacją, modernizacją, odśnieżaniem (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 listopada 2008 r., I OSK 1471/07 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 listopada 2011r., sygn. akt I SA/ Wa 1116/11, LEX nr 1150648).

W orzecznictwie ugruntowane jest stanowisko, że skoro ani art. 73 cyt. ustawy z dnia 13 października 1998 r., jak i inne przepisy tej ustawy nie wyjaśniają pojęcia drogi publicznej, to należy odwołać się do przepisów ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych. Przez sformułowanie "nieruchomości zajęte pod drogi publiczne" użyte w art. 73 ust. 1 ustawy należy rozumieć nieruchomości, na których urządzono drogę, którą następnie zaliczono do odpowiedniej kategorii dróg publicznych przed 1 stycznia 1999 r. (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 czerwca 2011 r., I OSK 1124/10 i powołane tam orzeczenia). Zaliczenie drogi do kategorii dróg gminnych następowało w drodze uchwały wojewódzkiej rady narodowej, po zasięgnięciu opinii właściwych rad narodowych stopnia podstawowego, jak stanowił art. 7 ust. 2 ustawy o drogach publicznych w brzmieniu obowiązującym do dnia 1 stycznia 1999 r.

Uwzględniając powyższe rozważania, ustalenia organów odnośnie spełnienia przesłanek wynikających z art. 73 ww. ustawy należało ocenić za co najmniej przedwczesne. Postępowanie w rozpatrywanej sprawie zostało bowiem przeprowadzone z naruszeniem podstawowych zasad postępowania administracyjnego, o których mowa w art. 7, 77 § 1, 80 kpa oraz art. 107 § 3 k.p.a., a także art. 75 § 1 kpa w zw. z art. 73 § 1 ustawy

Kontrolowane decyzje wydano w oparciu o niepełny materiał dowodowy, bez rozważenia innych dowodów, w tym w szczególności zgłaszanych przez skarżącego w odwołaniu.

Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że organ oparł rozstrzygnięcie na: mapie zasadniczej dot. projektu podziału, wypisie z rejestru gruntów, wyrysie mapy sporządzonej dniu [...], oświadczeniu A. K., byłego właściciela działki oraz metryce ww. ulicy z dnia [...], z której – jak wskazał organ wynika - że ul. [...] ma długość [...] ha i na całej długości jest oświetlona, w pasie drogowym znajdują się uzbrojenia inżynierskie: kanalizacja ogólnospławna i deszczowa, wodociąg oraz przewody telekomunikacyjne. Z powyższych ustaleń organ wywiódł, że Gmina musiała wykonywać co najmniej władztwo faktyczne nad nieruchomością.

Niemniej, jak słusznie podnosił skarżący, powołana dokumentacja w ogóle nie wskazuje - czego nie sprawdzono również w terenie - czy podana długość [...] ha ul. [...] obejmuje również działkę [...]. Nie wiadomo bowiem, w jakich punktach pomiaru tego dokonano.

Skoro, w przypadku istniejących dróg publicznych – a taką jest ul. [...] (zaliczona uchwałą nr [...] Wojewódzkiej Rady Narodowej w P. z dnia [...] do kategorii dróg lokalnych miejskich, a w zw. z art. 103 ust 2 ustawy Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną jest drogą gminną) - granice zajęcia pod drogę odpowiadają granicom jej urządzenia w ramach definicji pasa drogowego (na który składają się jezdnie z poboczami, zatokami, ciągami pieszych, rowami odwadniającymi i pasem izolacyjnym), to ten stan urządzenia organ winien jednoznacznie wykazać w odniesieniu do działki nr [...].

Nawet przy założeniu, że w tej części droga ta nie była urządzona, organ winien jednoznacznie wykazać, że władanie polegało na wykonywaniu konkretnych czynności w celu utrzymania drogi, jej konserwacji, modernizacji, czy też wiązało się np. z jej odśnieżaniem, czy innym sposobem wykonywania władztwa.

Tymczasem w toku postępowania skarżący konsekwentnie podnosił, że ww. nieruchomość jest nieużytkiem i nie ma na niej żadnych urządzeń technicznych, instalacji do prowadzenia ruchu drogowego. Podkreślał przy tym, że nie odbywał się na niej nigdy ruch drogowy, gdyż w okolicy nie ma obiektów, do których mógłby on prowadzić. Ulica jest ślepa, a nawierzchnia bitumiczna i infrastruktura drogowa kończy się tuż przed działką [...]. Nadto, na granicy działki [...] i ul. [...] po środku rzekomego pasa drogowego stoi lampa oświetleniowa. Jak stwierdził skarżący taki stan istniał jeszcze przed [...].

W aktach sprawy znajduje się dokumentacja fotograficzna potwierdzająca stanowisko skarżącego. Ul. [...] prawdopodobnie – czego nie ustalono - kończy się przed działką [...]., którą z trzech stron zamyka (od lewej) ogrodzenie innego budynku, las (na wprost) oraz zabudowania (z prawej strony), do których prowadzi odnoga rozpoczynająca swój bieg od urządzonej ul.[...]. Działka [...] posiada nawierzchnię ziemną. W istocie, w miejscu, w którym kończy się urządzony pas drogowy, niemal na środku, stoi latarnia.

Podobnie w pismach ZDM - u, na które powołał się skarżący, stwierdza się, że infrastruktura drogowa kończyła się na [...] m, a chodnik na [...] m ( pismo z dnia[...]). W kolejnym piśmie ZDM wskazuje, również bez określenia punktów między którymi przebiega ul. [...], że ma ona nawierzchnię bitumiczną, a działka [...] stanowi drogę publiczną i była zajęta pod drogę w [...] (pismo z [...]). W piśmie dołączonym do skargi długość ul. [...] określa się natomiast na [...] m (pismo z dnia [...]).

W związku z powyższym, jako niewystarczające do zastosowania art. 73 ww. ustawy należało uznać ustalenia organu, dokonane w oparciu o materiał dowodowy niewyjaśniający kwestii kluczowych dla rozstrzygnięcia sprawy. Na podstawie ustaleń organu nie można wyprowadzić jednoznacznego wniosku, że w określonej przez ustawodawcę dacie Gmina sprawowała władztwo również na spornej nieruchomości.

Wyjaśnienie tych okoliczności ma istotne znaczenie dla wyniku rozstrzygnięcia. W przypadku ustaleń pozytywnych dla skarżącego organy nie miałyby bowiem podstaw do zastosowania art. 73 cyt. ustawy.

W związku z powyższym rzeczą organów przy ponownym rozpoznaniu sprawy będzie przeprowadzenie postępowania z zachowaniem zasad ogólnych k.p.a., przy uwzględnieniu wszystkich środków dowodowych mogących się przyczynić do prawidłowego jej rozstrzygnięcia. Organy dokonają rzetelnej analizy już zgromadzonego materiału dowodowego, dowodów wskazanych przez skarżącego, ewentualnie przeprowadzą postępowanie uzupełniające.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a oraz art. 152 p.p.s.a., orzekł jak w pkt. 1 i 2 sentencji.

O kosztach rozstrzygnięto na podstawie art. 200 i art. 250 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. – w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).