Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 43/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-03-01 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6322 Usługi opiekuńcze, w tym skierowanie do domu pomocy społecznej
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Lenart (spr.) Sędziowie: WSA Joanna Skiba WSA Maria Tarnowska Protokolant specjalista Jolanta Dominiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 marca 2012 r. sprawy ze skargi B. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...]. października 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy skierowania i umieszczenia w domu pomocy społecznej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] października 2011 r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] o odmowie skierowania B. K. do domu pomocy społecznej dla osób w podeszłym wieku oraz odmowie umieszczenia jej w Domu Pomocy Społecznej im[...] przy ul. [...] w W..

Powyższa decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym.

W dniu 15 czerwca 2011 r. Ośrodek Pomocy Społecznej Dzielnicy P. przesłał do [...] Centrum Pomocy Rodzinie dokumenty dotyczące skierowania B. K. do domu pomocy społecznej. Dodał, że w oświadczeniu złożonym do wywiadu środowiskowego z dnia 15 marca 2011 r. wnioskowała ona o umieszczenie jej w Domu Pomocy Społecznej [...] przy ul. [...] w W. Placówka ta, zgodnie z decyzją Wojewody [...] numer [...] z dnia [...] stycznia 2008r., została zarejestrowana jako dom pomocy społecznej dla osób w podeszłym wieku.

Natomiast - zgodnie z wnioskiem lekarskim z dnia 4 kwietnia 2001 r., z uwagi na rozpoznanie choroby zasadniczej "schizofrenia paranoidalna" - wymaga ona skierowania do domu pomocy społecznej dla osób przewlekle psychicznie chorych.

W związku z tym, pismem z dnia 21 lipca 2011 r., poinformowano B. K. o braku podstaw do umieszczenia jej we wskazanej przez nią placówce i zaproponowano domy odpowiedniego typu, z prośbą o pisemne stanowisko w sprawie wyboru innego domu pomocy społecznej.

Pismem z dnia 28 lipca 2011 r. B. K. poinformowała [...] Centrum Pomocy Rodzinie, że nie wyraża zgody na umieszczenie jej w innej placówce i podtrzymała swój wniosek o przyjęcie do Domu Pomocy Społecznej [...] przy [...] w W. – stwierdzając stanowczo, że nigdzie indziej nie pójdzie, tylko tam.

W związku z powyższym Prezydent W. decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] odmówił skierowania B. K. do domu pomocy społecznej dla osób w podeszłym wieku oraz odmówił umieszczenia jej w Domu Pomocy Społecznej [...] przy ul. [...] w W.

W uzasadnieniu organ stwierdził, że zgodnie z art. 56 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009r. Nr 175, poz. 1362) domy pomocy społecznej, w zależności od tego, dla kogo są przeznaczone, dzielą się na następujące typy: 1) osób w podeszłym wieku; 2) osób przewlekle somatycznie chorych; 3) osób przewlekle psychicznie chorych; 4) dorosłych niepełnosprawnych intelektualnie; 5) dzieci i młodzieży niepełnosprawnych intelektualnie; 6) osób niepełnosprawnych fizycznie.

Natomiast zgodnie z art. 54 ust. 1 ww. ustawy o pomocy społecznej, osobie wymagającej całodobowej opieki z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności, nie mogącej samodzielnie funkcjonować w codziennym życiu, której nie można zapewnić niezbędnej pomocy w formie usług opiekuńczych, przysługuje prawo do umieszczenia w domu pomocy społecznej odpowiedniego typu.

Prezydent uznał, że ze względu na stan zdrowia i zgodnie z opinią lekarza z dnia 4 kwietnia 2011r. B. K. kwalifikuje się do domu pomocy społecznej dla osób przewlekle psychicznie chorych. W związku z tym nie ma podstaw do skierowania jej do domu pomocy społecznej dla osób w podeszłym wieku i umieszczenia jej w Domu Pomocy Społecznej im. [...] przy ul. [...] w W.

Dodał, że decyzja ta nie pozbawia jej możliwości ponownego ubiegania się o przyjęcie do domu pomocy społecznej, odpowiedniego typu tj. właściwego ze względu na stan zdrowia.

Odwołanie od powyższej decyzji wniosła B. K. kwestionując rozstrzygnięcie organu I instancji.

Po rozpoznaniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] października 2011 r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] o odmowie skierowania B. K. do domu pomocy społecznej dla osób w podeszłym wieku oraz odmowie umieszczenia jej w Domu Pomocy Społecznej im. [...] przy ul. [...] w W.

W uzasadnieniu orzeczenia organ podniósł, że zaskarżona decyzja została wydana na podstawie przepisów ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009r. Nr 175, poz. 1362 ze zm.).

Z art. 54 ust. 1 ww. ustawy wynika, iż osobie wymagającej całodobowej opieki z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności, nie mogącej samodzielnie funkcjonować w codziennym życiu, której nie można zapewnić niezbędnej pomocy w formie usług opiekuńczych, przysługuje prawo do umieszczenia w domu pomocy społecznej odpowiedniego typu.

Analiza powyższego przepisu wskazuje, że w postępowaniu w sprawie skierowania do domu pomocy społecznej organ administracji zobowiązany jest do ustalenia, czy osoba mająca być objęta tą formą pomocy społecznej wymaga całodobowej opieki oraz czy niezbędna pomoc nie może być zapewniona w formie usług opiekuńczych.

Kolegium podkreśliło, że osoba kwalifikująca się do skorzystania z prawa wynikającego z ww. art. 54 ust. 1 może z tego uprawnienia skorzystać, ale nie musi. Jeżeli jednak osoba taka wyraża wolę przebywania w domu pomocy społecznej musi uwzględnić obowiązująca w tym zakresie organizację.

Zgodnie bowiem z art. 54 ust. 2 ww. ustawy osobę wymagającą całodobowej opieki kieruje się do domu pomocy społecznej odpowiedniego typu, zlokalizowanego jak najbliżej miejsca zamieszkania osoby kierowanej, chyba że okoliczności sprawy wskazują inaczej, po uzyskaniu zgody tej osoby lub jej przedstawiciela ustawowego na umieszczenie w domu pomocy społecznej.

Poza tym, jak wynika z art. 55 cyt. ustawy, organizacja domu pomocy społecznej, zakres i poziom usług świadczonych przez dom uwzględnia w szczególności wolność, intymność, godność i poczucie bezpieczeństwa mieszkańców domu oraz stopień ich fizycznej i psychicznej sprawności.

Z tego powodu art. 56 cytowanej ustawy wyróżnia następujące typy domów pomocy społecznej, dla: 1) osób w podeszłym wieku, 2) osób przewlekle somatycznie chorych, 3) osób przewlekle psychicznie chorych, 4) dorosłych niepełnosprawnych intelektualnie, 5) dzieci i młodzieży niepełnosprawnych intelektualnie, 6) osób niepełnosprawnych fizycznie.

Kolegium podniosło, że z wywiadu środowiskowego wynika, iż B. K. jest pacjentką Poradni [...] od [...] r., kilkakrotnie była hospitalizowana i według dokumentacji lekarskiej wymaga skierowania do domu pomocy społecznej dla osób przewlekle [...]. Mieszka ona w mieszkaniu spółdzielczym własnościowym składającym się z dwóch pokoi z kuchnią wraz z synem, synową i wnukiem lecz twierdzi, iż nie ma wsparcia ze strony rodziny, zaś jej syn deklaruje tylko pomoc w pracach domowych i nadzorowanie przebiegu leczenia.

Ponadto z zaświadczenia lekarskiego wystawionego przez lekarza psychiatrę w dniu 4 kwietnia 2011 r. wynika, że zdiagnozowano u B. K. schizofrenię paranoidalną i ze względu na stan zdrowia wymaga stale całodobowej opieki. Ponadto w zaświadczeniu wskazano, że wymaga ona skierowania do domu pomocy społecznej dla osób przewlekle psychicznie chorych.

Jednakże Dom Pomocy Społecznej [...] nie należy do domu pomocy społecznej przeznaczonego dla osób przewlekle psychicznie chorych, lecz jest to dom dla osób w podeszłym wieku.

Kolegium wskazało, iż z przytoczonych powyżej przepisów jednoznacznie wynika, że w celu prawidłowej realizacji zadań stawianych domom pomocy społecznej, organizacja domów pomocy społecznej musi uwzględniać wiek oraz stan zdrowia fizycznego i psychicznego beneficjentów. W zależności od tych czynników, osoba ubiegająca o umieszczenie w domu pomocy społecznej, może być skierowana do domu odpowiedniego typu. W przypadku osób cierpiących na zaburzenia psychiczne - tak jak wnioskodawczyni - takim typem jest dom pomocy społecznej przeznaczony dla osób przewlekle psychicznie chorych.

W związku z powyższym nie jest możliwe pozytywne załatwienie wniosku B. K. o umieszczenie jej w Domu Pomocy Społecznej [...].

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła B. K.

W uzasadnieniu skargi podniosła, że nie rozumie, dlaczego nie może zostać skierowana do Domu Pomocy Społecznej [...]. W domu tym jadała obiady przez trzy miesiące, nie sprawiała żadnych kłopotów i nie było skarg na jej zachowanie. Poza tym jest on położony blisko jej mieszkania i właśnie w nim chciałaby spędzić resztę życia.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko i wniosło o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zauważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że kontrola sądowo – administracyjna sprowadza się do zbadania, czy organy wydając zaskarżone orzeczenie nie naruszyły przepisów prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ocena dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego orzeczenia, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego.

Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych kryteriów stwierdzić należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

W niniejszej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] października 2011 r. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] sierpnia 2011 r. o odmowie skierowania B. K. do domu pomocy społecznej dla osób w podeszłym wieku oraz odmowie umieszczenia jej w Domu Pomocy Społecznej im. [...] przy ul. [...] w W.

Stan faktyczny w przedmiotowej sprawie nie budzi wątpliwości i nie jest kwestionowany przez strony – tak samo jak stan prawny.

Zaskarżona decyzja została wydana na podstawie przepisów ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009r. Nr 175, poz. 1362 ze zm.), zwanej dalej "ustawą".

Zgodnie z art. 54 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, osobie wymagającej całodobowej opieki z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności, nie mogącej samodzielnie funkcjonować w codziennym życiu, której nie można zapewnić niezbędnej pomocy w formie usług opiekuńczych, przysługuje prawo do umieszczenia w domu pomocy społecznej.

Zaś z ust. 2 tego art. wynika, że osobę taką kieruje się do domu pomocy społecznej odpowiedniego typu, zlokalizowanego jak najbliżej miejsca zamieszkania osoby kierowanej, po uzyskaniu zgody tej osoby lub jej przedstawiciela ustawowego na umieszczenie w domu pomocy społecznej.

Natomiast art. 56 ustawy precyzuje, iż domy pomocy społecznej, w zależności od tego, dla kogo są przeznaczone, dzielą się na następujące typy: 1) osób w podeszłym wieku; 2) osób przewlekle somatycznie chorych; 3) osób przewlekle psychicznie chorych; 4) dorosłych niepełnosprawnych intelektualnie; 5) dzieci i młodzieży niepełnosprawnych intelektualnie; 6) osób niepełnosprawnych fizycznie.

Z ww. przepisów ewidentnie wynika, że w celu prawidłowej realizacji zadań stawianych domom pomocy społecznej, organizacja ich musi uwzględniać wiek oraz stan zdrowia fizycznego i psychicznego beneficjentów i w zależności od tych czynników, osoba ubiegająca o umieszczenie w domu pomocy społecznej, może być skierowana do domu odpowiedniego typu.

W niniejszej sprawie wnioskodawczyni B. K. - jak wynika z dokumentacji lekarskiej - jest pacjentką Poradni [...] od [...] r., zdiagnozowano u niej [...], kilkakrotnie była hospitalizowana i ze względu na stan zdrowia wymaga stale całodobowej opieki - a co za tym idzie wymaga skierowania do domu pomocy społecznej dla osób przewlekle [...].

W świetle powyższych okoliczności Sąd uznał, że organy orzekające w sprawie prawidłowo orzekły, iż zaistniała konieczność skierowania B. K. do domu pomocy społecznej odpowiedniego typu do jej stanu zdrowia – czyli do domu pomocy społecznej dla osób przewlekle psychicznie chorych.

Tymczasem wybrany przez nią Dom Pomocy Społecznej [...] przy ul. [...] w W., nie jest przeznaczony dla osób przewlekle [...], lecz jest to dom dla osób w podeszłym wieku.

W związku z tym - wobec braku zgody skarżącej na umieszczenie jej w tym typie domu - słusznie Prezydent W., a następnie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. odmówiły skierowania B. K. do domu pomocy społecznej dla osób w podeszłym wieku oraz odmówiły umieszczenia jej w Domu Pomocy Społecznej im. [...] przy ul. [...] w W.

Osoba wnioskująca o umieszczenie jej w domu opieki społecznej, nie może sama sobie wybierać kategorii oraz konkretnego domu, w którym chce przebywać, lecz musi się liczyć z tym, że zostanie skierowana do odpowiedniego dla niej domu - zgodnie z zaleceniami wynikającymi z zaświadczenia lekarskiego..

Prezydent W. i Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. - mając na uwadze zaistniałą sytuacją faktyczną oraz będąc związane zaświadczeniem

lekarskim wystawionym przez lekarza [...] w dniu 4 kwietnia 2011 r. z którego wynika, że B. K. wymaga skierowania do domu pomocy społecznej dla osób przewlekle [...] - podejmowały działania w jej interesie, mając na celu zapewnienie jej właściwej opieki.

Takie stanowisko organów zyskało całkowitą aprobatę Sądu, który uznał, że wnikliwie, rzetelnie i wszechstronnie rozpatrzyły one stan faktyczny sprawy, szczegółowo wyjaśniły motywy, jakimi się kierowały przy rozstrzyganiu tej sprawy oraz przekonująco uzasadniły swoje decyzje - zgodnie z art. 107 §3 kpa.

Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.