Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt II SA/Ke 469/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2022-10-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Ewidencja gruntów
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 24 ust. 2a i ust. 2b
journal: Dz.U. 2021 poz 1990
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - t.j.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Armański Sędzia WSA Agnieszka Banach Protokolant Starszy inspektor sądowy Katarzyna Tuz-Stando po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 października 2022 r. sprawy ze skargi G. R. i J. R. na decyzję Ś. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w K. z dnia [...] sierpnia 2022 r. [...] w przedmiocie odmowy aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z 16 sierpnia 2022 r. [...] Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (dalej "ŚWINGiK"), po rozpatrzeniu odwołania G. R. i J. R., utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z 6 maja 2022 r. znak: [...]. 6620.5.205.2021 orzekającą o odmowie aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków obrębu 0015 - Płaczków, jednostka ewidencyjna B. , polegającej na:

- zmianie powierzchni działek nr: 189 na 0,52 ha, [...] na 0,15 ha i [...] na 0,15 ha,

- zmianie przebiegu granicy działki nr [...] poprzez jej dostęp do drogi publicznej,

- zmianie szerokości działek nr: 193, 194 i [...] o 4,40 m.

Rozpoznając odwołanie od powyższej decyzji organu pierwszej instancji ŚWINGiK wyjaśnił, że z uwagi na fakt, iż skarżący domagali się dokonania przez Starostę aktualizacji w ewidencji gruntów i budynków danych poprzez wprowadzenie w niej zmian polegających na: zmianie powierzchni działek nr [...] na 0,52 ha, nr [...] na 0,15 ha, nr [...] na 0,15 ha; zmianie przebiegu granicy działki nr [...] w taki sposób by miała dostęp do drogi publicznej, jak i zmianie szerokości działek nr 193, 194,[...] o 4,40 m, to w sprawie zastosowanie mają przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r. poz. 1990 ze zm., zwanej dalej "p.g.k.") oraz rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2021 r., poz. 1390 ze zm., zwanego dalej "rozporządzeniem"). Organ odwoławczy powołał się na treść art. 2 pkt 8, art. 20 pkt 1 - 2b, art. 24 ust. 2a -2c ww. ustawy, a nadto § 7 ust. 1, § 16 ust. 1 i § 30 rozporządzenia.

ŚWINGiK wskazał, że G. R. i J. R. są wykazani w ewidencji gruntów i budynków obrębu Płaczków, gm. B. w jednostce rejestrowej nr [...] jako właściciele działek nr [...], 189, [...], 193 i w jednostce nr [...] jako władający działką nr [...], a zatem stosownie do art. 24 ust. 2a p.g.k., mają prawo wnioskować o wprowadzenie zmian w danych ewidencyjnych, i słusznie organ pierwszej instancji uznał wnioskodawców za strony w myśl art. 28 k.p.a.

Organ odwoławczy podkreślił, że skarżący domagając się wprowadzenia powyższych zmian powinni przedłożyć lub wskazać stosowne dokumenty geodezyjne przyjęte do zasobu geodezyjnego i kartograficznego, stanowiące podstawę do wprowadzenia oczekiwanych zmian. Dodał, że organ pierwszej instancji prawidłowo wskazał w pismach kierowanych do wnioskodawców jakie, zgodnie z art. 24 ust. 2b p.g.k. oraz § 30 i § 34 ust. 1 rozporządzenia, winny to być dokumenty.

Ponieważ powyższy obowiązek nie został przez wnioskodawców wypełniony, ŚWINGiK ocenił, że Starosta prawidłowo zastosował regulację wynikającą z art. 24 ust. 2c p.g.k., upoważniającą do wydania decyzji o odmowie aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków.

Rozpatrując niniejszą sprawę organ odwoławczy zweryfikował także, czy nie zachodzą podstawy do aktualizacji ewidencji gruntów w oparciu o art. 24 ust. 2a ust. 1 p.g.k. W tym zakresie ŚWINGiK ustalił, że w rejestrach gruntów z 1967 r. powstałych podczas zakładania ewidencji gruntów następujące działki miały powierzchnię: 187 - 0,43 ha, 193 - 0,24 ha, 194 - 0,20 ha, 195-0,21 ha, 191 - 0,28 ha i 189 - 0,52 ha. W 1988 r. został włączony do zasobu geodezyjnego i kartograficznego operat pomiarowy o identyfikatorze: [...] powstały w wyniku pracy geodezyjnej mającej na celu wydzielenie siedliska i dożywotek z działek nr [...] do przekazania gospodarstwa za emeryturę. W wyniku tej pracy powstały działki nr [...], [...], [...], [...] i [...] o powierzchniach odpowiednio: 0,11 ha, 0,15 ha, 0,17 ha, 0,15 ha i 0,13 ha oraz w kształcie zobrazowanym na mapie sytuacyjnej wchodzącej w skład tego operatu. W odnowionych w 1985 r. rejestrach gruntów obrębu Płaczków gm. B., dane dotyczące powierzchni działek nr [...] i 189 zostały zaktualizowane w oparciu o operat o identyfikatorze: [...] i przedstawiają się następująco: 189 - 0,52 ha, [...] - 0,11 ha, [...] - 0,15 ha, [...] - 0,17 ha, [...] - 0,15 ha, [...] - 0,13 ha, 194 - 0,20 ha, 193 - 0,23 ha i 195-0,21 ha. W dniu 4 marca 2010 r. został włączony do zasobu geodezyjnego i kartograficznego wykonany operat pomiarowy, któremu został nadany identyfikator: [...], w skład którego wchodzi mapa do zasiedzenia działki o nr [...]. Jak wynika z wykazu zmian gruntowych działka nr [...] o powierzchni 0,21 ha została podzielona na działki o nr [...] - 0,1882 ha i nr [...] - 0,0218 ha. Przebieg granic został przedstawiony na wspomnianej mapie do zasiedzenia.

Jak wyjaśnił ŚWINGiK, kolejnym operatem technicznym dotyczącym działek objętych wnioskiem skarżących jest operat o identyfikatorze: [...], włączony do zasobu geodezyjnego i kartograficznego 16 kwietnia 2018 r. Powstał on w wyniku pracy geodezyjnej mającej na celu sporządzenie mapy do ustalenia służebności gruntowych w ramach postępowania o sygn. akt. I Ns [...] prowadzonego przez Sąd Rejonowy w Skarżysku - Kamiennej. Operat ten nie wprowadził zmian w zakresie powierzchni działek nr [...], które obejmował.

W dniu 10 sierpnia 2017 r. Starosta, działając w oparciu o art. 7d, art. 20, art. 22 ust. 1 i art. 24 p.g.k., podał do publicznej wiadomości informację o rozpoczęciu prac geodezyjnych i kartograficznych związanych z modernizacją ewidencji gruntów i budynków obrębów [...] i [...] Informacja o rozpoczęciu prac geodezyjnych została podana do publicznej wiadomości poprzez wywieszenie ich na tablicy ogłoszeń w siedzibie Starostwa Powiatowego w S.-K. od 14 sierpnia 2017 r. do 4 września 2017 r. Następnie od 21 listopada 2018 r. do 11 grudnia 2018 r. odbyło się wyłożenie do wglądu osób fizycznych, osób prawnych i jednostek organizacyjnych nie posiadających osobowości prawnej projektu operatu opisowo-kartograficznego opracowanego w ramach ww. modernizacji ewidencji obrębów: [...] i [...] z gm. B.. Zawiadomienie o wyłożeniu zostało wywieszone na tablicach ogłoszeń: w siedzibie Starostwa Powiatowego w Skarżysku- Kamiennej od 5 do 11 listopada 2018 r., Urzędu Gminy B. od 6 do 20 listopada 2018 r. oraz umieszczone na stronie Biuletynu Informacji Publicznej Starostwa Powiatowego w Skarżysku- Kamiennej. W dniu 6 listopada 2018 r. zawiadomienie zostało ogłoszone w prasie o zasięgu krajowym, na łamach Dziennika Gazety Prawnej. W terminie wyłożenia, w siedzibie Starostwa Powiatowego w S.-K. dokonano wyłożenia do wglądu osób zainteresowanych projektu operatu. W wyniku tej modernizacji powierzchnie działek uległy zmianie i wyniosły odpowiednio: [...] - 0,1680 ha, 189 - 0,4372 ha, [...] - 0,1461 ha, 193 - 0,2440 ha, [...] - 0,0218 ha. Podstawę do wykazania ww. powierzchni stanowił operat techniczny z modernizacji ewidencji gruntów i budynków o identyfikatorze: [...], który został włączony do zasobu geodezyjnego i kartograficznego 27 grudnia 2018 r. Z tymi danymi nie zgodził się J. R. i podniósł, że działki nr [...] i [...] powinny mieć po 0,15 ha powierzchni, a działka [...] - 0,52 ha. Uwaga ta została przyjęta i zapadła decyzja o przeprowadzeniu ponownego ustalenia granic działek nr [...], [...] i 189. Tymczasem, po okresie wyłożenia ww. projekt stał się operatem ewidencji gruntów i budynków, o czym

11 lutego 2019 r. Starosta poinformował w Dzienniku Urzędowym Województwa Ś. z 2019 r. poz. 809. W terminie 30 dni od dnia podania do publicznej wiadomości powyższej informacji skarżący nie zgłosili zarzutów do danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków.

Dalej ŚWINGiK wskazał, że w trakcie ponownych czynności ustalenia granic dokonanych 29 lipca 2020 r., w związku ze złożonymi uwagami do projektu operatu modernizacji 21 listopada 2018 r., zostały wykonane ustalenia granic działek:

- między działką nr [...], a działkami nr [...],189,193,[...];

- między działką nr [...], a działkami nr [...],189,[...], 509;

- między działką nr [...], a działkami nr [...],[...],[...],[...],[...],[...], 240;

- między działką nr [...], a działkami nr [...], [...],[...], 240.

Na podstawie ww. czynności na gruncie obliczona została ponownie powierzchnia działek, a zmienione wartości zostały zawarte w wykazie zmian danych ewidencyjnych, z którego wynika, że powierzchnia działki nr [...] winna wynosić 0,1462 ha, działki nr [...] - 0,5150 ha, działki nr [...] - 0,1461 ha, a działki nr [...] - 0,2358 ha. Wspomniany wykaz zmian danych ewidencyjnych wraz z protokołami z ustalenia przebiegów granic tych działek wchodzi w skład operatu technicznego włączonego do zasobu geodezyjnego i kartograficzne 25 września 2020 r. pod identyfikatorem [...] Z kolei zmiana powierzchni działki nr [...] z 0,2366 ha na 0,2456 ha została wprowadzona w oparciu o dane i wykaz zmian danych ewidencyjnych z operatu technicznego wykonanego w ramach pracy geodezyjnej mającej na celu sporządzenie mapy do zasiedzenia działki nr [...]. Operat ten posiada identyfikator: [...] i został włączony do zasobu geodezyjnego i kartograficznego 21 lipca 2021 r.

W oparciu o powyższe ustalenia, organ odwoławczy stwierdził, że dane w aktualnie prowadzonej ewidencji gruntów obrębu Płaczków gm. B. są zgodne z materiałami źródłowymi, powyżej opisanymi i dotyczącymi działek objętych wnioskiem skarżących rozpatrzonym decyzją Starosty z 6 maja 2022 r. Tym samym, zdaniem ŚWINGiK, nie zachodzi konieczność aktualizacji danych z urzędu.

Wobec tego, że skarżący wielokrotnie wnosili, aby powierzchnie ww. działek miały powierzchnie w ewidencji gruntów i budynków zgodne z tą, jaka jest wykazana w księgach wieczystych, organ odwoławczy za organem pierwszej instancji wskazał, że stosownie do art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece, w razie niezgodności danych katastru nieruchomości z oznaczeniem nieruchomości w księdze wieczystej, sąd rejonowy dokonuje na wniosek właściciela lub użytkownika wieczystego sprostowania oznaczenia nieruchomości na podstawie danych z katastru nieruchomości. ŚWINGiK podniósł nadto, że powierzchnia działki ewidencyjnej określona w akcie własności ziemi, akcie notarialnym czy w księdze wieczystej nie tworzy stanu prawnego i może ulec zmianie na skutek różnych zdarzeń prawnych, czy też zastosowania dokładniejszych technik pomiarowych. Organ odwoławczy zauważył przy tym, że powierzchnie działek objętych księgą wieczystą o nr [...] (tj. działek nr [...], [...], 193, [...] i 189) są zgodne z powierzchniami wykazanymi w aktualnie prowadzonej ewidencji gruntów i budynków obrębu Płaczków gm. B..

Końcowo ŚWINGiK wyjaśnił, że ewidencja gruntów i budynków ma charakter techniczno-deklaratoryjny i jest wyłącznie systematycznie aktualizowanym zbiorem (rejestrem) informacji o gruntach, budynkach, lokalach i ich właścicielach - wyklucza dokonywanie zmian ewidencyjnych, które nie wynikają wprost z dokumentów źródłowych lub które powinny zostać rozstrzygnięte w drodze cywilnego sporu o własność.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na powyższą decyzję organu odwoławczego wywiedli G. R. i Jak Rodak, podnosząc, że nie zgadzają się z powierzchniami działek nr [...], jakie zostały wykazane w ewidencji gruntów i budynków obrębu 0015 - Płaczków, gm. B.. Zdaniem skarżących, powierzchnia działek stanowiących ich własność nr 193, 194, [...] i 189 włączona została w siedlisko o nr działki [...] i powierzchni 0,11 ha, którego posiadaczem był B. B.. Skarżący zarzucili, że w ten sposób zostali pozbawieni 0,8 arów z działki nr [...]. Wnieśli o wydanie przez Sąd ostatecznego rozstrzygnięcia, gdyż chcą uregulować w księdze wieczystej działkę nr [...].

Z uzasadnienia skargi wynika, że skarżący domagają się uchylenia zaskarżonej decyzji.

W odpowiedzi na skargę ŚWINGiK wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację.

Przy piśmie procesowym z 17 października 2022 r. skarżący przedstawili kopię: postanowienia Sądu Rejonowego w S.-K. Wydział I Cywilny z 10 marca 2019 r. w sprawie o sygn. akt I Ns [...] dotyczącej stwierdzenia nabycia własności nieruchomości na rzecz posiadacza samoistnego; wniosku J. R. z 30 marca 2009 r. do ww. Sądu w sprawie, cyt. "przyznania wjazdu"; pisma Starosty z 24 maja 2022 r. o przekazaniu odwołania do ŚWINGiK, pism organu odwoławczego kierowanych do skarżących z 17 i 27 grudnia 2021 r. oraz 7 stycznia 2022 r. w sprawie znak: [...]

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, o czym stanowi art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137). Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Wojewódzkie sądy administracyjne sprawują powyższą kontrolę działalności organów pod względem zgodności z prawem. Zatem w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych, sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Stosownie zaś do art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). W przypadku natomiast braku wskazanych uchybień skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Dokonana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, w granicach tak określonej kognicji, kontrola legalność zaskarżonej decyzji wykazała, że rozstrzygnięcie to jest zgodne z prawem.

Na wstępie wyjaśnić należy, że Sąd w ramach swoich uprawnień kontroluje działalność organów, nie jest zatem uprawniony do merytorycznego załatwiania sprawy administracyjnej, o co wnioskuje w niniejszej sprawie strona skarżąca.

Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w niniejszej sprawie była decyzja Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji o odmowie dokonania aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków obrębu 0015 - Płaczków, jednostka ewidencyjna B. , polegającej na:

- zmianie powierzchni działek nr: 189 na 0,52 ha, [...] na 0,15 ha i [...] na 0,15 ha;

- zmianie przebiegu granicy działki nr [...] poprzez jej dostęp do drogi publicznej;

- zmianie szerokości działek nr: 193, 194 i [...] o 4,40 m.

Podstawą wprowadzania wpisów w ewidencji gruntów i budynków są przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1990 z późn. zm.), zwanej dalej "p.g.k.". Zgodnie z art. 24 ust. 2a punkt 1 i 2 oraz ust. 2b p.g.k., aktualizacja operatu ewidencyjnego odbywa się z urzędu lub na wniosek; następuje zaś w drodze czynności materialno - technicznej lub w drodze decyzji administracyjnej. W przypadku aktualizacji z dokonywanej z urzędu informacje muszą wynikać z: przepisów prawa; dokumentów, o których mowa w art. 23 ust. 1-4: materiałów zasobu; wykrycia błędnych informacji (ust. 2a). Jeśli aktualizacja jest dokonywana na wniosek podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1, lub władających gruntami na zasadach samoistnego posiadania aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje w drodze czynności materialno-technicznej na podstawie przepisów prawa; wpisów w księgach wieczystych; prawomocnych orzeczeń sądu, a w przypadkach dotyczących europejskiego poświadczenia spadkowego - orzeczeń sądu; ostatecznych decyzji administracyjnych; aktów notarialnych; aktów poświadczenia dziedziczenia oraz europejskich poświadczeń spadkowych; zgłoszeń dotyczących zmiany sposobu użytkowania budynku lub jego części, o których mowa w art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, do których właściwy organ nie wniósł sprzeciwu; wpisów w innych rejestrach publicznych; dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, z uwzględnieniem art. 20 ust. 2b; w drodze decyzji administracyjnej - w pozostałych przypadkach (art. 24 ust. 2b p.g.k).

Aktualizacja operatu ewidencyjnego polega na zastąpieniu dotychczasowych zapisów ewidencyjnych nowymi lub na ich zmodyfikowaniu. Każdorazowa konieczność dokonania zmiany lub modyfikacji (aktualizacji) powinna być udokumentowana przez wnioskodawcę. W ramach pojęcia aktualizacji można dokonywać prostowania jak i usuwania danych błędnych. Może się to odbywać wyłącznie w sytuacji, gdy uzasadnia to aktualny stan prawny lub gdy błędne wpisy w bazie danych ewidencyjnych mają charakter oczywistych - w świetle złożonych dokumentów - pomyłek. Z uwagi na czysto deklaratoryjny charakter urządzeń ewidencyjnych, niezgodność danych ewidencyjnych ze stanem faktycznym oraz nieprawidłowość ujawnionych w ewidencji danych, musi być oczywista, a zatem bezsporna i niewymagająca prowadzenia postępowania wyjaśniającego. Ewidencja gruntów i budynków nie ma charakteru prawotwórczego. Jej zadaniem jest tylko i wyłącznie odzwierciedlanie w sposób prawidłowy aktualnego stanu prawnego, a nie tworzenie stanu prawnego nowego, choćby był on zgodny z żądaniem wnioskodawcy.

Aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje w drodze czynności materialno-technicznej na podstawie wniosku zainteresowanego podmiotu ewidencyjnego i wskazanej w tym wniosku dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, jeżeli wnioskowana zmiana obejmuje informacje gromadzone w ewidencji gruntów i budynków dotyczące nieruchomości znajdujących się w wyłącznym władaniu wnioskodawcy albo wnioskodawców (art. 24 ust. 2b pkt 1 lit. h p.g.k.). Przy czym aktualizacja ewidencji poprzez usunięcie błędu może dotyczyć tylko i wyłącznie błędów oczywistych czyli takich, które można dostrzec z łatwością, a więc bez konieczności prowadzenia postępowania wyjaśniającego.

Wniosek skarżących inicjujący postępowanie dotyczył aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków operatu ewidencji gruntów i budynków polegającej na:

- zmianie powierzchni działek nr: 189 na 0,52 ha, [...] na 0,15 ha i [...] na 0,15 ha;

- zmianie przebiegu granicy działki nr [...] poprzez jej dostęp do drogi publicznej;

- zmianie szerokości działek nr: 193, 194 i [...] o 4,40 m.

Z prawidłowych ustaleń organu wynika, że skarżący są wykazani w ewidencji gruntów i budynków obrębu Płaczków, gm. B. w jednostce rejestrowej nr [...] jako właściciele działek nr [...], 189, [...], 193 i w jednostce nr [...] jako władający działką nr [...], a zatem stosownie do art. 24 ust. 2a p.g.k., są legitymowani do wnioskowania o wprowadzenie zmian danych ewidencyjnych, gdyż posiadają przymiot strony w rozumieniu art. 28 k.p.a.

Mając na uwadze charakter oraz zasady wprowadzania zmian w ewidencji gruntów i budynków nie budzi wątpliwości Sądu, że skarżący domagając się wprowadzenia powyższych zmian, powinni przedłożyć lub wskazać dokumenty geodezyjne przyjęte do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, stanowiące podstawę do wprowadzenia wnioskowanych zmian. Z akt sprawy wynika, że organ pierwszej instancji w pismach kierowanych do wnioskodawców wskazywał na konieczność przedłożenia dokumentów, jakie zgodnie z art. 24 ust. 2b p.g.k. oraz § 30 i § 34 ust. 1 rozporządzenia, winni przedłożyć celem dokonania wnioskowanej zmiany w ewidencji gruntów.

Wskazanych przez organ dokumentów skarżący nie przedłożyli, co uzasadniało wydanie decyzji odmownej.

Niezależnie od powyższego organ słusznie podjął działania mające na celu zweryfikowanie, czy nie zachodzą podstawy do aktualizacji ewidencji gruntów w oparciu o art. 24 ust. 2a ust. 1 p.g.k. Z prawidłowych ustaleń organu - potwierdzonych materiałem dowodowym zawartym w aktach sprawy - wynika, że w rejestrach gruntów z 1967 r. powstałych podczas zakładania ewidencji gruntów działki ewidencyjne miały powierzchnię: działka nr [...] - 0,43 ha, nr [...] - 0,24 ha, nr [...] - 0,20 ha, nr [...] ha, nr [...] - 0,28 ha i nr [...] - 0,52 ha. W 1988 r. został włączony do zasobu geodezyjnego i kartograficznego operat pomiarowy o identyfikatorze: [...] powstały w wyniku pracy geodezyjnej mającej na celu wydzielenie siedliska i dożywotek z działek nr [...] do przekazania gospodarstwa za emeryturę. W wyniku tej pracy powstały działki nr [...], [...], [...], [...] i [...] o powierzchniach odpowiednio: 0,11 ha, 0,15 ha, 0,17 ha, 0,15 ha i 0,13 ha - w kształcie zobrazowanym na mapie sytuacyjnej wchodzącej w skład tego operatu. W odnowionych w 1985 r. rejestrach gruntów obrębu Płaczków gm. B., dane dotyczące powierzchni działek nr [...] i 189 zostały zaktualizowane w oparciu o operat o identyfikatorze: [...] i przedstawiają się następująco: 189 - 0,52 ha, [...] - 0,11 ha, [...] - 0,15 ha, [...] - 0,17 ha, [...] - 0,15 ha, [...] - 0,13 ha, 194 - 0,20 ha, 193 - 0,23 ha i 195 - 0,21 ha. W dniu 4 marca 2010 r. został włączony do zasobu geodezyjnego i kartograficznego wykonany operat pomiarowy, któremu został nadany identyfikator: [...], w skład którego wchodzi mapa do zasiedzenia działki o nr [...]. Jak wynika z wykazu zmian gruntowych działka nr [...] o powierzchni 0,21 ha została podzielona na działki o nr [...] - 0,1882 ha i nr [...] - 0,0218 ha, a przebieg granic został przedstawiony na ww. mapie do zasiedzenia.

Z akt wynika również, że kolejnym operatem technicznym dotyczącym działek objętych wnioskiem skarżących jest operat o identyfikatorze: [...], włączony do zasobu geodezyjnego i kartograficznego 16 kwietnia 2018 r., który powstał w wyniku pracy geodezyjnej mającej na celu sporządzenie mapy do ustalenia służebności gruntowych w ramach postępowania prowadzonego przez Sąd Rejonowy w Skarżysku – Kamiennej o sygn. akt. I Ns [...], przy czym operat ten nie wprowadził zmian w zakresie powierzchni działek nr [...]

Z akt wynika również, że 10 sierpnia 2017 r. Starosta, zgodnie z art. 7d, art. 20, art. 22 ust. 1 i art. 24 p.g.k., podał do publicznej wiadomości informację o rozpoczęciu prac geodezyjnych i kartograficznych związanych z modernizacją ewidencji gruntów i budynków obrębów [...] i [...] Informacja o rozpoczęciu prac geodezyjnych została podana do publicznej wiadomości poprzez jej wywieszenie na tablicy ogłoszeń w siedzibie Starostwa Powiatowego w S.-K. od 14 sierpnia 2017 r. do 4 września 2017 r. Następnie od 21 listopada 2018 r. do 11 grudnia 2018 r. odbyło się wyłożenie projektu operatu opisowo - kartograficznego opracowanego w ramach tej modernizacji. W wyniku modernizacji ewidencji gruntów i budynków powierzchnie działek uległy zmianie i wyniosły odpowiednio: [...] - 0,1680 ha, 189 - 0,4372 ha, [...] - 0,1461 ha, 193 - 0,2440 ha, [...] - 0,0218 ha. Podstawę do wykazania powierzchni stanowił operat techniczny z modernizacji ewidencji gruntów i budynków o identyfikatorze: [...], który został włączony do zasobu geodezyjnego i kartograficznego 27 grudnia 2018 r. Ze zmienionymi danymi w zakresie powierzchni działek nie zgodził się J. R. podnosząc, że działki nr [...] i [...] powinny mieć po 0,15 ha, a działka [...] - 0,52 ha. W związku z uwagami skarżącego zapadła decyzja o przeprowadzeniu ponownego ustalenia granic działek nr [...], [...] i 189. Po okresie wyłożenia projekt ten stał się operatem ewidencji gruntów i budynków. W terminie 30 dni od dnia podania do publicznej wiadomości powyższej informacji skarżący nie zgłosili zarzutów do danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków. Z materiału dowodowego sprawy wynika również, że w trakcie ponownych czynności ustalenia granic dokonanych 29 lipca 2020 r., w związku ze złożonymi uwagami do projektu operatu modernizacji 21 listopada 2018 r., zostały wykonane czynności ustalenia granic działek:

- między działką nr [...], a działkami nr [...],189,193,[...];

- między działką nr [...], a działkami nr [...],189,[...], 509;

- między działką nr [...], a działkami nr [...],[...],[...],[...],[...],[...], 240;

- między działką nr [...], a działkami nr [...], [...],[...], 240.

Na podstawie tych czynności na gruncie została ponownie obliczona powierzchnia działek, a zmienione wartości zostały zawarte w wykazie zmian danych ewidencyjnych. Z wykazu wynika, że powierzchnia działki nr [...] winna wynosić 0,1462 ha, działki nr [...] - 0,5150 ha, działki nr [...] - 0,1461 ha, a działki nr [...] - 0,2358 ha. Zauważyć należy, że wykaz zmian danych ewidencyjnych wraz z protokołami z ustalenia przebiegów granic tych działek wchodzi w skład operatu technicznego włączonego do zasobu geodezyjnego i kartograficznego 25 września 2020 r. pod identyfikatorem [...] Natomiast zmiana powierzchni działki nr [...] z 0,2366 ha na 0,2456 ha została wprowadzona w oparciu o dane i wykaz zmian danych ewidencyjnych z operatu technicznego wykonanego w ramach pracy geodezyjnej mającej na celu sporządzenie mapy do zasiedzenia działki nr [...]. Operat ten o identyfikatorze [...] został włączony do zasobu geodezyjnego i kartograficznego 21 lipca 2021 r.

Uwzględniając przedstawiony stan rzeczy uznać należy, że dane w aktualnie prowadzonej ewidencji gruntów obrębu Płaczków gm. B. są zgodne z materiałami źródłowymi dotyczącymi działek objętych wnioskiem skarżących, co oznacza, że nie było podstaw do aktualizacji danych z urzędu. W tym miejscu wymaga również wskazania, że zgodnie z art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece, w razie niezgodności danych katastru nieruchomości z oznaczeniem nieruchomości w księdze wieczystej, sąd rejonowy dokonuje na wniosek właściciela lub użytkownika wieczystego sprostowania oznaczenia nieruchomości na podstawie danych z katastru nieruchomości.

W orzecznictwie i literaturze podnosi się, że powierzchnia działki ewidencyjnej określona w akcie własności ziemi, akcie notarialnym czy w księdze wieczystej nie tworzy stanu prawnego i może ulec zmianie na skutek różnych zdarzeń prawnych, czy też zastosowania dokładniejszych technik pomiaru. Pole powierzchni działki ewidencyjnej jest pochodną w stosunku do określonych uprzednio granic, przy czym przebieg granic jak i powierzchnia działki ewidencyjnej powinna wynikać z dokumentacji przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego.

Sąd podziela stanowisko organu podkreślające charakter prowadzonej przez organ ewidencji gruntów i budynków. Jak wskazuje się w orzecznictwie i literaturze przedmiotu, ewidencja gruntów i budynków ma charakter techniczno-deklaratoryjny i jest wyłącznie systematycznie aktualizowanym zbiorem (rejestrem) informacji o gruntach, budynkach, lokalach i ich właścicielach. Dokonywanie zmian w operacie ewidencyjnym jest możliwe jedynie poprzez udokumentowanie tych zmian. Inaczej rzecz ujmując, wykluczone jest dokonywanie zmian ewidencyjnych, które nie wynikają wprost z dokumentów źródłowych lub które powinny zostać rozstrzygnięte w postępowaniu przed sądem powszechnym.

W kontrolowanej sprawie skarżący nie przedłożyli, w wyznaczonym przez organ terminie, dokumentacji geodezyjnej stanowiącej podstawę uwzględnienia ich żądania, a jednocześnie brak było podstaw do aktualizacji danych ewidencyjnych z urzędu. W tym stanie rzeczy organ prawidłowo odmówił aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków objętej żądaniem stron.

Sumując powyższe, w realiach niniejszej sprawy Sąd nie dopatrzył się naruszeń przez organ przepisów prawa materialnego, czy procesowego, które skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonych decyzji.

Skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 p.p.s.a.