Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt IV SA/Gl 546/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2010-02-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 41 i  art. 43
journal: Dz.U. 2007 nr 43 poz 277
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik Sędziowie Sędzia NSA Adam Mikusiński Sędzia WSA Stanisław Nitecki (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Wita-Łyskawa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 lutego 2010 r. sprawy ze skargi G. P. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie funkcjonariuszy policji oddala skargę


UZASADNIENIE

Komendant Miejski Policji w M. rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] wydanym na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 1 i art. 43 ust. 1 w związku z art. 45 ust. 3 ustawy z 6 kwietnia 1990 r. o Policji ( Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277 ze zm.) z dniem[...] . zwolnił ze służby w Policji G. P. W rozstrzygnięciu tym wskazano, że wyżej wymieniony uprawniony jest do świadczenia na podstawie art. 114 ust. 1 i ust. 2 ustawy o Policji oraz w terminie do dnia zwolnienia ze służby w Policji obowiązany jest do rozliczenia się z obowiązków służbowych. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano, że [...] do organu wpłynęło orzeczenie nr [...] Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej MSWiA w K. z dnia [...] oraz utrzymujące je w mocy orzeczenie Okręgowej Komisji Lekarskiej MSWiA w K. z dnia [...] orzekające o całkowitej niezdolności G. P. do służby w Policji. Wskazana okoliczność, zdaniem organu wyczerpuje znamiona zwolnienia ze służby określone art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji i z tego powodu [...] wszczęte zostało stosowne postępowanie. W dalszej części uzasadnienia organ pierwszej instancji przedstawił czynności procesowe i działania podjęte przez stronę oraz jego pełnomocnika w ramach tego postępowania. W trakcie tego postępowania w dniu [...] do organu wpłynął wniosek strony o skierowanie jej na komisję lekarską z uwagi na znaczną poprawę stanu zdrowia. W ocenie organu wskazany wniosek pozostaje bez wpływu na prawomocne orzeczenie lekarskie o całkowitej niezdolności do służby w Policji, ponieważ jego złożenie nie skutkuje jego anulowaniem. Wniosek taki uruchamia natomiast odrębne postępowanie przed placówkami medycznymi, natomiast pozostaje bez wpływu na toczące się postępowanie o zwolnienie ze służby. Pismem z dnia [...] organ pierwszej instancji poinformował pełnomocnika strony, iż nie znajduje podstaw do uwzględnienia złożonego wniosku. W dalszej części uzasadnienia organ pierwszej instancji przedstawił argumentację podnoszoną przez pełnomocnika strony, dotyczącą tego że orzeczenie, którym dysponuje organ nie może stanowić podstawy do zwolnienia ze służby, ponieważ w orzeczeniu takim winno znajdować się stwierdzenie "trwałej niezdolności do służby", natomiast orzeczenie o "całkowitej niezdolności do służby" takiej podstawy nie daje. Odnosząc się do tego zarzutu organ pierwszej instancji odwołał się do orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego i wskazał, że przywołane pojęcia traktowane są zamiennie i uznał, że orzeczenie Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej MSWiA w K. z [...] spełnia przewidziane prawem wymogi. W dalszej części uzasadnienia organ administracji przybliżył zasady wydawania orzeczenia o całkowitej niezdolności do służby. Stwierdził on, że o treści orzeczenia komisji lekarskiej decyduje ocena stopnia i trwałości niezdolności do służby. W tym zakresie istotne znaczenie ma stopień naruszenia sprawności organizmu badanego i możliwość przywrócenia w drodze leczenia sprawności niezbędnej do dalszego pełnienia służby, jeżeli stwierdzone schorzenia jedynie zmniejszają sprawność fizyczną i psychiczną policjanta, ale rokują poprawę jego stanu zdrowia i odzyskanie zdolności do pełnienia służby na dotychczasowym albo innym stanowisku służbowym, to komisja podejmuje orzeczenie przewidziane w § 13 ust. 1 pkt 2 i 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 9 lipca 1991 r. w sprawie właściwości i trybu postępowania komisji lekarskich podległych Ministrowi Spraw Wewnętrznych ( Dz. U. Nr 79, poz. 349 ze zm.) o trwałej lub czasowej niezdolności do służby na zajmowanym stanowisku. Jeżeli nie ma pozytywnych prognoz co do stanu zdrowia, gdyż stwierdzone u badanego schorzenia nie pozwalają w ogóle na pełnienie służby, to policjanta uznaje się za całkowicie niezdolnego do służby zgodnie z § 13 ust. 1 pkt 5 powyższego rozporządzenia. Całkowita niezdolność do służby dowodzi braku niezbędnej sprawności fizycznej i psychicznej oraz wyklucza w ogóle, a nie tylko okresowo możliwość pełnienia służby w danej formacji zbrojnej. W konsekwencji organ pierwszej instancji uznał, że stwierdzenie przez komisję lekarską całkowitej niezdolności do służby stanowi podstawę do rozwiązania z policjantem stosunku służbowego na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji. Nadto wskazany organ podniósł, że zgodnie z art. 43 ust. 1 ustawy o Policji zwolnienie policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 1 nie może nastąpić przed upływem 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby, chyba że policjant zgłosi pisemne wystąpienie ze służby. Powyższa przesłanka została spełniona, gdyż od dnia zaprzestania służby przez stronę upłynął okres 12 miesięcy.

Odwołanie od powyższego rozkazu oraz wniosek o skierowanie na komisję lekarską, wniosek o orzeczenie o potrzebie orzeczenia urlopu zdrowotnego i o przedłużenie leczenia złożył pełnomocnik G. P. radca prawny J. W. W odwołaniu od wskazanego powyżej rozkazu zarzucił mu rażące naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez przyjęcie wyjątkowo rozszerzającej wykładni przepisów art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji oraz zaniechanie zastosowania postanowień art. 43 ust. 1 wyżej wymienionej ustawy, co doprowadziło do przypisania pierwszemu z wymienionych przepisów treści normy prawnej, której nie stanowi. W motywach odwołania wskazano, że w orzeczeniu w części III orzeczono, iż badany jest niezdolny do wykonywania dotychczasowego zatrudnienia, natomiast nie orzeczono o trwałości orzeczenia. W druku orzeczenia stanowiącego załącznik do rozporządzenia z dnia 9 lipca 1991 r. jednoznacznie wskazano, że orzeczenie winno zawierać "badany jest zdolny – częściowo niezdolny – całkowicie niezdolny do pracy". Przedmiotowe orzeczenie nie spełnia wymogów wynikających z treści § 13 ust. 1 powyższego rozporządzenia. W dalszej części odwołania pełnomocnik strony przywołał treść wskazanego przepisu oraz art. 76 Kodeksu postępowania administracyjnego i zarzucił organowi, że przyznał moc dowodową dokumentowi wadliwie sporządzonemu. Nadto w odwołaniu tym wskazano, że organ zignorował wniosek dowodowy strony z dnia [...] o skierowanie strony na komisję lekarską. Organ nie rozpoznał tego wniosku jak również nie wydał w jego przedmiocie żadnego postanowienia o oddaleniu, a pismo z dnia [...] uchybia wymogom postępowania administracyjnego, co czyni rozkaz personalny przedwcześnie wydanym. Pełnomocnik strony nie zgodził się ze stanowiskiem organu pierwszej instancji, że strona nie brała czynnego udziału w prowadzonym postępowaniu. W dalszej części odwołania zaznaczono, że orzeczenie komisji lekarskiej wydane zostało na zarządzenie Komendanta Miejskiego Policji w M., który to w zarządzeniu wskazał, że niezdolność do służby z powodu choroby policjanta trwa nieprzerwanie od marca 2008 r., ukrywając fakt, iż niezdolność została przerwana, a w dniach zdolności do służby w Policji udzielono policjantowi dni wolnych od służby, okoliczność ta, pomimo wniosku strony została zignorowana przez organ pierwszej instancji i pominięta w uzasadnieniu rozkazu personalnego. Zdaniem odwołującego się orzeczenie komisji lekarskiej nie jest orzeczeniem, któremu przysługuje skutek w postaci zakazu ponownego ustalenia stanu zdrowia policjanta i zakaz ponownego skierowania na komisję, oraz okoliczność, iż stan zdrowia policjanta znacznie poprawił się w okresie od dnia wydania orzeczenia przez komisję lekarską, wniosek o ponowne skierowanie na komisję lekarską w celu ustalenia zdolności do służby w Policji należy uznać za zasadny. W dalszej części odwołania pełnomocnik strony zarzucił, iż przełożony którego zarządzenie wykonuje orzeczenie komisji lekarskiej nie tylko podał nieprawdziwe dane o okresie niezdolności policjanta do służby z powodu choroby, ale nie zwrócił uwagi na sprzeczności orzeczenia, gdyż z powodu [...] komisja lekarska uznała policjanta za niezdolnego do służby, a jednocześnie za zdolnego do wykonywania zatrudnienia i zarobkowania w warunkach normalnych. W takiej sytuacji przełożony policjanta winien umożliwić policjantowi zatrudnienie w takich warunkach a nie zwalniać i pozbawiać środków utrzymania. Nadto pełnomocnik strony pozwolił sobie na stwierdzenia dotyczące umiejętności Komendanta Miejskiego Policji w M., które profesjonalnemu pełnomocnikowi reprezentującemu stronę nie przystoją. W końcowej części odwołania pełnomocnik strony wskazał, że żaden przepis ustawy o Policji nie daje przełożonemu podstaw do samodzielnej oceny niezdolności do służby w Policji, a takiego czynu, jego zdaniem się dopuścił, czym wyczerpał znamiona naruszenia etyki zawodowej policjanta. Wskazany zarzut został podniesiony z uwagi na konieczność respektowania przez wszystkie organy państwa przepisów Konstytucji RP. Nadto zaznaczono, że organ administracji odwołał się do skrajnego i nie reprezentatywnego orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego na poparcie własnej tezy.

Komendant Wojewódzki Policji w K. decyzją z dnia [...] Nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej określenia daty zwolnienia ze służby w Policji i określił ją na dzień [...] a w pozostałym zakresie utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz. W uzasadnieniu decyzji przedstawił wpierw dotychczasowy przebieg postępowania, a w dalszej części zamieścił własne rozważania w sprawie. Organ ten uznał za niesporne w sprawie, że orzeczeniem z dnia [...] Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej w K. strona uznana została za całkowicie niezdolną do służby w Policji. Następnie organ ten odniósł się do treści art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji, mocą którego zwalnia się policjanta ze służby w razie orzeczenia o niezdolności do służby oraz przedstawił unormowania zamieszczone w § 13 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z 9 lipca 1991 r. w sprawie właściwości i trybu postępowania komisji lekarskich podległych Ministrowi Spraw Wewnętrznych, a w szczególności możliwe do podjęcia rozstrzygnięcia. W dalszej części uzasadnienia organ ten skupił się na pojęciu "całkowitej niezdolności do służby" w kontekście pojęcia "trwale niezdolny do służby" i uznał, że stosowanie językowej wykładni określenia ustawowego w tym przypadku nie jest wystarczające, ponieważ nie prowadzi do dostatecznie jasnej interpretacji. Z tego powodu niezbędna jest wykładnia systemowa, która doprowadza do wniosku, że komisje lekarskie podległe MSWiA nie mogą wydać orzeczenia o "trwałej niezdolności policjanta do służby", ponieważ orzeczenie takie może zawierać jedynie rozstrzygnięcie "całkowicie niezdolny do służby". Następnie organ ten uznaje, że z uwagi na treść § 23 wyżej wymienionego rozporządzenia przywołane powyżej pojęcia użyte zostały przez prawodawcę zamiennie, ponieważ mają takie samo znaczenie. W konsekwencji organ ten przyjmuje, że wyczerpane zostały przesłanki przewidziane treścią art. 41 ust. 1 pkt 1 do wydania przedmiotowej decyzji, ponieważ warunkiem przyjęcia takiej interpretacji jest rozpoznanie u policjanta schorzeń, które nie pozwalają na pełnienie służby. Niezdolność do służby na zajmowanym stanowisku może mieć charakter trwały lub czasowy. Za trwale niezdolnego do pełnienia służby na zajmowanym stanowisku uznaje się badanego, u którego stwierdzone schorzenia zmniejszają jego sprawność fizyczną lub psychiczną i nie pozwalają na pełnienie służby na zajmowanym stanowisku, jednakże schorzenia te nie stanowią przeszkody do pełnienia służby na innym stanowisku. Określenie "czasowo niezdolny do pełnienia służby na zajmowanym stanowisku" używa się wtedy, gdy w stanie zdrowia badanego stwierdzono schorzenia, które czasowo zmniejszają jego sprawność fizyczną lub psychiczną, ale mogą rokować poprawę jego stanu zdrowia oraz odzyskanie pełnej sprawności i zdolności do służby na zajmowanym stanowisku. W konsekwencji organ ten dochodzi do wniosku, że całkowita niezdolność do służby dowodzi braku niezbędnej sprawności fizycznej i psychicznej oraz wyklucza – w ogóle, a nie tylko okresowo – możliwość pełnienia służby w danej formacji zbrojnej, ma tym samym charakter trwały. Podkreślono, że pogląd ten znajduje umocowanie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ( zob. wyrok z dnia 5 lipca 2006 r. sygn. akt I OSK 1608/07). przyjęcie takiej wykładni przedmiotowych przepisów skłoniło organ do nie uwzględnienia stanowiska prezentowanego przez pełnomocnika strony. W dalszej części uzasadnienia organ odwoławczy odniósł się do zarzutów o charakterze procesowym polegających na nie uwzględnieniu przez organ pierwszej instancji wniosku o skierowanie strony na komisję lekarską. Zarzut ten nie został uznany za trafny, ponieważ okoliczność ta nie miała wpływu na wynik sprawy, co jednoznacznie wynika z treści rozkazu organu pierwszej instancji. Ponowne skierowanie na badania komisji lekarskiej policjanta, w stosunku do którego zapadło ostateczne orzeczenie byłoby swego rodzaju poddaniem w wątpliwość pozostającego w obrocie prawnym ostatecznego orzeczenia, które organ ma obowiązek wykonywać. W końcowej części uzasadnienia organ odwoławczy uzasadnił motywy zmiany terminu zwolnienia strony ze służby w Policji z dnia [...] na [...]

Z rozstrzygnięciem tym nie zgodził się G. P., w imieniu którego skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wniósł radca prawny J. W. W skardze tej zarzucił powyższej decyzji rażące naruszenie materialnego prawa o służbie funkcjonariuszy Policji poprzez niewłaściwe zastosowanie przepisów, których treść ustalono wskutek błędnej, rozszerzającej wykładni przepisów art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji powodując zwolnienie ze służby skarżącego bez podania podstawy prawnej oraz poprzez niewłaściwe zastosowanie podstawowych zasad krajowego i wspólnotowego prawa administracyjnego, w szczególności przepisów art. 7, art. 32, art. 31 ust. 2 Konstytucji RP w związku z art. 13 Traktatu Ustanawiającego Wspólnotę Europejską, art. 41 Karty Praw Podstawowych, przepisów art. 43 ust. 1 ustawy o Policji. Nadto zarzucił nieprawidłowe przeprowadzenie postępowania dowodowego w zakresie ustalenia terminu zaprzestania przez skarżącego pełnienia obowiązków służbowych z powodu choroby, nie zachowania właściwej formy oddalenia wniosków dowodowych, a jednocześnie uznania czynności uchybionej za podstawę orzeczenia, jak również zaniechanie w postępowaniu odwoławczym właściwego rozpoznania i oceny przedstawionych przez skarżącego w odwołaniu zarzutów oraz niezgodność sentencji decyzji z treścią uzasadnienia. W motywach skargi zauważono, że organ odwoławczy mówi o rozpatrzeniu odwołania od decyzji w sytuacji, kiedy przedmiotem rozpatrzenia był rozkaz personalny. Dostrzeżone uchybienie wpisuje się w szereg uchybień popełnianych przez powyższy organ i uzasadnia uwzględnienie skargi. Zdaniem pełnomocnika skarżącego organ odwoławczy nie dostrzegł, że dla rozpatrywanej sprawy kluczowe znaczenie posiada wniosek strony z dnia [...] o skierowanie jej na komisję lekarską, który został pozostawiony bez rozpoznania przez organ pierwszej instancji. Nadto zaznaczono, że rozpoznania wniosku dowodowego nie zastępuje treść uzasadnienia decyzji jak to zostało uczynione w sprawie. Zdaniem skarżącego okoliczność ta wyczerpuje znamiona uwzględnienia wniesionej skargi. W dalszej części skargi wskazano na reguły wykładni przepisów prawa, jakimi winny kierować się organy administracji w świetle postanowień Konstytucji RP oraz postanowień prawa międzynarodowego. Organy administracji obowiązane są działać na podstawie przepisów prawa powszechnie obowiązującego i nie mogą w celu eliminacji policjanta ze służby, który czasowo znajduje się w trudnej sytuacji, dokonywać nadinterpretacji przepisów prawa, zwłaszcza wówczas, gdy okoliczności faktyczne uległy w sprawie zmianie, ponieważ stan zdrowia skarżącego uległ znacznej poprawie, a organy administracji nie chciały zweryfikować tej okoliczności. W dalszej części skargi zarzucono organom administracji kolejne naruszenie prawa polegające na tym, że skoro przepisy prawa przewidują niezbędność dysponowania orzeczeniem o trwałej niezdolności do służby, to ustalenie czy orzeczenie nie zawierające takiego stwierdzenia daje podstawy do zwolnienia policjanta ze służby wymaga specjalistycznej wiedzy i zajęcia stanowiska przez właściwą komisję lekarską, a w rozpatrywanej sprawie organy tego nie uczyniły, a tym samym uchybiły obowiązkom wynikającym z przepisów ustawy o Policji oraz stosownego rozporządzenia dotyczącego funkcjonowania komisji lekarskich, jak również nie uwzględniono wniosku skarżącego o ponowne przebadanie przez stosowną komisję lekarską. Zdaniem skarżącego w sprawie tej występuje działanie z naruszeniem zakazu dyskryminacji przewidzianego treścią art. 32 ust. 1 Konstytucji RP i art. 13 w związku z art. 17 TWE zakazującego dyskryminację. Z uwagi na fakt, że Rzeczpospolita Polska jest państwem prawa to tym samym organy administracji winny podejmować rozstrzygnięcia na podstawie systemu norm prawnych, a nie na pojedynczym konkretnie wybranym przepisie. Organ stosujący prawo nie może wyłącznie na podstawie pojedynczego przepisu bądź artykułu dokonywać w sposób arbitralny wskutek rozszerzającej wykładni oceny ważnych interesów policjanta jest stanowiskiem bezprawnym i narusza podstawowe zasady prawa. Według skarżącego jaskrawa jest kolizja między literalnym rozumieniem art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji a brzmieniem ustalonym przez organy Policji, co sprawiło, że prawo każdego obywatela do ochrony zdrowia jako uprawnienie płynące z przepisów art. 68 Konstytucji RP stało się iluzoryczne, dlatego art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji interpretować należy uwzględniając prowspólnotową wykładnię i prawo osoby wyleczonej z choroby do powrotu do aktywności zawodowej. W tej sytuacji kategoria trwałości orzeczenia niezdolności do służby w Policji nie jest uzależniona od tego, czy organ dokonał wykładni rozszerzającej czy nie, ale od orzeczenia takiej trwałości przez podmioty uprawnione, mające specjalną wiedzę medyczną, gdyż o tym czy dany stan zdrowia spełnia przymiot trwałości czy też nie, nie decydują kryteria formalne związane z wykładnią przepisów, a jedynie kryteria obiektywne wynikające z prawa materialnego. Prawo do służby w Policji wynikające z przepisów art. 60 Konstytucji RP nabywa każdy bez względu, zatem na to, czy wymagał leczenia czy nie, jeżeli jego aktualny stan zdrowia nie czyni przeszkody w tym zakresie. Pełnomocnik skarżącego zaznaczył, iż nieprawidłowo prowadzono postępowanie administracyjne w sprawie, ponieważ nie wyjaśniono wszystkich istotnych okoliczności, a w szczególności faktu znacznej poprawy zdrowia skarżącego, która nastąpiła już po wydaniu orzeczenia przez komisję lekarską, a uchybienia w zakresie postępowania dowodowego uzasadniają uwzględnienie wniesionej skargi. W końcowej części skargi podniesiono, że działania organów administracji muszą być oceniane w perspektywie zasad etyki zawodowej policjanta i w tym zakresie przełożeni dopuścili się naruszenia podstawowych reguł obowiązujących w tym zakresie.

W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji w K. wniósł o oddalenie skargi i przywołał analogiczną argumentację do tej, którą zamieścił w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do zarzutów zamieszczonych w skardze organ administracji nie podzielił ich i uznał, że w uzasadnieniach zaskarżonej decyzji oraz w decyzji organu pierwszej instancji wszystko zostało skarżącemu wyjaśnione.

Pismem z dnia [...] pełnomocnik skarżącego odniósł się do odpowiedzi na skargę organu administracji publicznej. W piśmie tym zasygnalizował, że organowi administracji uszło uwagi, iż w toku prowadzonego postępowania dopuszczono się naruszenia interesu społecznego oraz słusznego interesu strony poprzez ograniczenie dostępu do służby publicznej w tym służby w Policji. Pełnomocnik skarżącego podtrzymał zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania dowodowego, jak również zaakcentował, iż organ podejmujący rozstrzygnięcia w sprawie nie powołał ograniczeń w zakresie stosowania art. 60 Konstytucji RP i art. 13 TWE, a jedynie dokonał rozszerzającej wykładni swoich praw.

Pismem z dnia [...] pełnomocnik skarżącego dołączył do akt sprawy swoje pismo z dnia [...] skierowane do Sądu Okręgowego będące odwołaniem od orzeczenia Okręgowej Komisji Lekarskiej MSWiA w K. z dnia [...] i będącego skargą na działalność Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej MSWiA w K.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Kontrola legalności zaskarżonej decyzji przeprowadzona w oparciu o postanowienia art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269) wykazała, że zaskarżona decyzja odpowiada wymogom prawa, a zgodnie z treścią art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd administracyjny uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego lub naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy jak również naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Z treści przywołanego powyżej przepisu wynika, że nie każde uchybienie przepisom prawa skutkuje koniecznością uwzględnienia skargi a jedynie takie, które miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Na wstępie niniejszych rozważań przyjdzie przywołać stan faktyczny w sprawie, ponieważ ustalenia w tym zakresie posiadają istotne znaczenie dla podjętego rozstrzygnięcia. Orzeczeniem z dnia [...] Wojewódzka Komisja Lekarska MSWiA w K. orzekła, iż G. P. jest niezdolny do wykonywania dotychczasowego zatrudnienia i jest zdolny do wykonywania zatrudnienia i do zarobkowania w normalnych warunkach jednocześnie zaliczono badanego do trzeciej grupy inwalidztwa pozostającej w związku ze służbą w Policji oraz przewidziano termin badania kontrolnego na styczeń 2010 r. nadto orzeczono całkowitą niezdolność do służby w Policji. G. P. nie skorzystał z przysługującego mu środka odwoławczego, następstwem czego Okręgowa Komisja Lekarska MSWiA w K. zatwierdziła powyższe orzeczenie, które następnie zostało przekazane do macierzystej Komendy skarżącego, czyli do Komendy Miejskiej Policji w M. Wskazane orzeczenie do tejże Komendy wpłynęło w dniu [...], a w dniu [...] wszczęte zostało z urzędu postępowanie zmierzające do zwolnienia skarżącego ze służby w Policji. W trakcie trwania tego postępowania pełnomocnik skarżącego w dniu [...] złożył wniosek o skierowanie skarżącego na badania do Wojewódzkiej Komisji lekarskiej MSWiA w K., a jako uzasadnienie wniosku podano znaczną poprawę stanu zdrowia. Organ prowadzący postępowanie wniosku tego nie uwzględnił, a następnie podjął rozkaz personalny z dnia [...] o zwolnieniu skarżącego ze służby w Policji, który organ odwoławczy zmienił w części dotyczącej daty zwolnienia skarżącego z Policji.

Rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji jak również organu odwoławczego oparte zostało o postanowienia art. 41 ust. 1 pkt 1 i art. 43 ust. 1 w związku z art. 45 ust. 3 ustawy o Policji. W tej sytuacji niezbędnym jest przywołanie treści zastosowanego przepisu prawa. Zgodnie z art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji policjanta zwalnia się ze służby w przypadku orzeczenia trwałej niezdolności do służby przez komisję lekarską. Z kolei po myśli art. 43 ust. 1 tej ustawy zwolnienie policjanta ze służby na podstawie art. 38 ust. 4 oraz art. 41 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 2 pkt 1 i 4 powoływanej ustawy nie może nastąpić przed upływem 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby, chyba że policjant zgłosi pisemnie wystąpienie ze służby. Z kolei art. 45 ust. 3 wskazuje na właściwość rzeczową organu uprawnionego do podjęcia przedmiotowego rozstrzygnięcia. Z brzmienia przywołanych przepisów wynika, że orzeczenie trwałej niezdolności do służby przez komisję lekarską jest przesłanką, która nakazuje organowi wymienionemu w art. 45 ust. 3 ustawy o Policji zwolnienie policjanta ze służby. Dodatkowym warunkiem umożliwiającym podjęcie takiego rozstrzygnięcia jest wypełnienie wymogu zamieszczonego w art. 43 ust. 1, polegającego na tym, że wskazane zwolnienie nie może nastąpić przed upływem 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby. W przypadku wystąpienia przedstawionych powyżej warunków wskazany w art. 45 ust. 3 organ administracji zobowiązany jest do wydania decyzji o zwolnieniu policjanta ze służby. Przedmiotowe rozstrzygnięcie nie posiada charakteru uznaniowego, a zatem organ nie może brać pod uwagę innych okoliczności niż te, które zostały w przywołanych przepisach wskazane.

Przedstawione powyżej rozważania wymagają zwrócenia uwagi na kilka dodatkowych aspektów związanych z rozpatrywaną sprawą. W pierwszej kolejności przyjdzie odnieść się do występującej rozbieżności w unormowaniach prawnych, ponieważ w art. 41 ust. 1 pkt 1 mówi się o trwałej niezdolności do służby, natomiast w postanowieniach § 13 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 9 lipca 1991 r. w sprawie właściwości i trybu postępowania komisji lekarskich podległych Ministrowi Spraw Wewnętrznych ( Dz. U. Nr 79, poz. 349 ze zm.) stanowi się, że orzeczenie komisji lekarskiej powinno zawierać : określenie "zdolny do służby"; "trwale niezdolny do pełnienia służby na zajmowanym stanowisku"; "czasowo niezdolny do pełnienia służby na zajmowanym stanowisku"; "zdolny do pełnienia służby na zajmowanym stanowisku" oraz "całkowicie niezdolny do służby". Zatem w akcie wykonawczym do ustawy prawodawca posługuje się inną terminologią niż ta która została zamieszczona w treści art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji. W orzecznictwie sądów administracyjnych zagadnienie to wielokrotnie pojawiło się jako przedmiot analizy i można uznać, że utrwaliło się stanowisko zgodnie, z którym o treści orzeczenia komisji lekarskiej decyduje ocena stopnia i trwałości niezdolności do służby. W tym zakresie istotne znaczenie ma stopień naruszenia sprawności organizmu badanego i możliwość przywrócenia w drodze leczenia sprawności niezbędnej do dalszego pełnienia służby. Jeżeli stwierdzone schorzenia jedynie zmniejszają sprawność fizyczną i psychiczną policjanta, ale rokują poprawę jego stanu zdrowia i odzyskanie zdolności do pełnienia służby na dotychczasowym albo innym stanowisku służbowym, to komisja podejmuje orzeczenia przewidziane w § 13 ust. 1 pkt 2 i 3 cyt. rozporządzenia, to jest o trwałej lub czasowej niezdolności do służby na zajmowanym stanowisku. Natomiast, jeżeli nie ma takich pozytywnych prognoz co do stanu zdrowia, gdyż stwierdzone u badanego schorzenia nie pozwalają w ogóle na pełnienie służby, to policjanta uznaje się za całkowicie niezdolnego do służby, zgodnie z § 13 ust. 1 pkt 5 powołanego rozporządzenia. Całkowita niezdolność do służby dowodzi braku niezbędnej sprawności fizycznej i psychicznej oraz wyklucza – w ogóle, a nie tylko okresowo – możliwość pełnienia służby w danej formacji uzbrojonej. Ma tym samym charakter trwały. Takie, jedynie możliwe rozumienie "całkowitej niezdolności do służby" wskazuje na tożsamość znaczeniową tego pojęcia z określeniem "trwałej niezdolności do służby". Orzeczenie komisji lekarskiej zawierające rozstrzygnięcie przewidziane w § 13 ust. 1 pkt 5 jest zatem orzeczeniem, o którym mowa w § 14 ust. 2 i § 23 pkt 1 rozporządzenia z dnia 9 lipca 1991 r. Stwierdzenie przez komisję lekarską całkowitej niezdolności do służby stanowi więc podstawę do rozwiązania z policjantem stosunku służbowego na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy o Policji ( zob. wyrok NSA z dnia 16 kwietnia 2008 r. sygn. akt I OSK 726/07 Lex 471495). Przedstawione powyżej stanowisko jest w całości podzielone przez skład orzekający w niniejszej sprawie, jako wyznaczające kierunek interpretacji powyższych przepisów. Oznacza to zarazem, że zarzut skarżącego o nadinterpretacji przez organ administracji wskazanego przepisu nie znajduje potwierdzenia i nie może stanowić podstawy dla uwzględnienia wniesionej skargi.

Drugim zagadnieniem, które występuje w rozpatrywanej sprawie to kwestia związana z treścią art. 43 ust. 1 ustawy o Policji i zamieszczony w nim wymóg niemożności zwolnienia policjanta ze służby przed upływem 12 miesięcy od dnia zaprzestania pełnienia służby z powodu choroby. Wymóg ten będzie spełniony wówczas, gdy przed dniem zwolnienia ze służby upłynie 12 miesięcy, w trakcie których policjant nie pełnił służby. Termin ten nie może być przerywany okresami, w których policjant taką służbę by pełnił.

Przedstawiony stan prawny oraz przyjmowana linia orzecznicza interpretacji wykorzystywanych w tym zakresie przepisów nakazuje odnieść się do sytuacji występującej w rozpatrywanej sprawie. Jak zostało to zaznaczone Wojewódzka Komisja Lekarska MSWiA w K. orzeczeniem z dnia [...] orzekła całkowitą niezdolność do służby w Policji. Od wskazanego orzeczenia skarżący nie wniósł środka odwoławczego a zostało ono zatwierdzone przez Okręgową Komisję Lekarską MSWiA w K., a tym samym wyczerpany został tryb wydawania tego typu orzeczenia. Zatem organ administracji był związany podniesionym orzeczeniem. W tym miejscu przyjdzie odnieść się do podnoszonego przez pełnomocnika skarżącego zarzutu polegającego na tym, że w dniu [...] został zgłoszony wniosek o skierowanie skarżącego do badania przez komisję lekarską w związku ze znaczną poprawą stanu zdrowia. W tej sytuacji należy rozważyć, czy złożenie wskazanego wniosku wpływa na przebieg postępowania dotyczącego zwolnienia ze służby. Zdaniem, składu orzekającego w niniejszej sprawie postępowanie przed komisjami lekarskimi jest odrębnym postępowaniem i nie posiada żadnego przełożenia na przebieg postępowania prowadzonego przez uprawnionego przełożonego w zakresie zwolnienia policjanta ze służby. Przyjdzie zwrócić uwagę na fakt, że w zakresie postępowania przed komisjami lekarskimi obowiązują określone procedury, począwszy od zwykłego środka odwoławczego polegającego na wniesieniu odwołania od orzeczenia wojewódzkiej komisji lekarskiej do okręgowej komisji lekarskiej. Obok trybu zwykłego weryfikacji takiego orzeczenia wyżej wymienione rozporządzenie przewiduje środki nadzwyczajne w formie sprzeciwu od orzeczenia komisji lekarskiej. Po myśli § 31 tego rozporządzenia centralna komisja lekarska w trybie nadzoru może uchylić każde orzeczenie komisji lekarskiej sprzeczne z prawem i zasadnością orzecznictwa lub wydane z pominięciem istotnych okoliczności faktycznych. W przypadku uchylenia orzeczenia komisji lekarskiej w powyższym trybie Centralna Komisja Lekarska zarządza ponowne rozpatrzenie sprawy przez komisję lekarską, której orzeczenie zostało uchylone, a w szczególnie uzasadnionych przypadkach Centralna Komisja Lekarska może wyznaczyć rozpatrzenie sprawy przez inną, równorzędną komisję lekarską. Tak wydane orzeczenie jest ostateczne. Przywołane powyżej przepisy wskazują w sposób jednoznaczny, że tryb postępowania orzeczniczego jest niezależny od trybu postępowania administracyjnego zmierzającego do zwolnienia policjanta ze służby. Skarżącemu w trakcie postępowania przed komisjami lekarskimi przysługiwały prawem przewidziane instrumenty ochronne, z których nie skorzystał, jak również nie zwrócił się ze środkiem nadzwyczajnym do centralnej komisji lekarskiej celem podważenia zapadłego orzeczenia. Należy zauważyć, że w trakcie prowadzonego przez tutejszy Sąd postępowania skarżący przedłożył odpis pozwu do Sądu Okręgowego Wydział Ubezpieczeń Społecznych w K. z [...] będącym odwołaniem od orzeczenia Okręgowej Komisji Lekarskiej w MSWiA w K. Oznacza to, że skarżący nie skorzystał z żadnego z przysługujących mu środków prawnych w ramach procedur przewidzianych w postępowaniu przed komisjami lekarskimi, a orzeczenie z dnia [...] Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej MSWiA w K. jest ostateczne i wywołuje wszystkie przewidziane w nim skutki prawne i jest ono wiążące dla organu administracji w ramach prowadzonego postępowania. W konsekwencji należy uznać, że zarzut skarżącego nie znajduje umocowania w przepisach prawa.

Jak było to już powyżej akcentowane dla uruchomienia postępowania o zwolnienie policjanta ze służby w oparciu o treść art. 41 ust. 1 pkt 1 niezbędne jest wystąpienie dodatkowego warunku przewidzianego treścią art. 43 ust. 1 ustawy o Policji, a mianowicie zwolnienie policjanta nie może nastąpić przed upływem 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby. W rozpatrywanej sprawie warunek ten został także spełniony, ponieważ skarżący od [...] znajduje się na zwolnieniach lekarskich. W tym okresie jedynie w dniach [...] i [...] nie był na zwolnieniu lekarskim, zatem wskazany termin 12 miesięcy upłynął w dniu [...], natomiast skarżący został zwolniony ze służby przez organ pierwszej instancji z dniem [...], a zatem już po upływie wskazanego terminu. Tym samym zbędne są rozważania co do tego, czy we wskazanych powyżej dniach skarżący pełnił służbę czy też nie.

Przeprowadzone powyżej rozważania pozwalają uznać, że wyczerpane w rozpatrywanej sprawie zostały przesłanki przewidziane treścią art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji nakazujące uruchomienie stosownego postępowania o zwolnienie ze służby. Jak było to powyżej sygnalizowane przepis ten zakłada związanie organu administracji co do treści rozstrzygnięcia, tym samym po stwierdzeniu występowania przesłanek zwolnienia policjanta ze służby właściwy przełożony policjanta ustalony w oparciu o treść art. 45 ustawy o Policji zobowiązany był do podjęcia stosownego rozstrzygnięcia.

Pełnomocnik skarżącego zarzucił organom niewłaściwe zastosowanie podstawowych zasad krajowego i wspólnotowego prawa administracyjnego, a w szczególności art. 7, art. 31 ust. 2, art. 32 i art. 68 Konstytucji RP w związku z art. 13 Traktatu Ustanawiającego Wspólnotę Europejską oraz art. 41 Karty Praw Podstawowych. Zarzut naruszenia art. 7 Konstytucji RP sprowadza się do wydania rozkazu personalnego z dnia [...] przez Komendanta Miejskiego Policji w M. i utrzymującego go rozstrzygnięcia Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z naruszeniem przepisów prawa. Naruszenie to miało polegać na nadinterpretacji art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji. Zarzut ten został już powyżej odparty, zatem brak jest powodów do ponownego rozważania tego zagadnienia. Kolejny zarzut dotyczy naruszenia art. 31 ust. 1 Konstytucji RP. Przepis ten zakłada obowiązek szanowania wolności i praw innych, a po myśli art. 32 Konstytucji RP wszyscy są wobec prawa równi, jak również zakłada zakaz dyskryminacji. Wskazane przepisy pełnomocnik skarżącego łączy z art. 13 TWE i art. 41 Karty Praw Podstawowych. Art. 13 TWE zawiera zakaz dyskryminacji ze względu na płeć, rasę, pochodzenie etniczne "religię lub światopogląd, niepełnosprawność, wiek lub orientację seksualną, a art. 41 Karty Praw Podstawowych przewiduje prawo do dobrej administracji. W przedmiotowej sprawie zdaniem skarżącego występuje naruszenie wskazanych przepisów, które polega na tym, że organ administracji wybrał jeden przepis prawa i na jego podstawie podjął rozstrzygnięcie, natomiast pominął podstawowe zasady obowiązujące w systemie prawa. Postawiony zarzut posiada charakter generalny i zdaniem składu orzekającego w sprawie pełnomocnik skarżącego w żadnym punkcie nie wykazał naruszenia przywołanych przez siebie przepisów. Argument sprowadzający się do tego, że organ zastosował określony przepis prawa wbrew generalnym zasadom obowiązującym w prawie nie może być uwzględniony, albowiem kwestionowany przez skarżącego przepis określa ważną z punktu widzenia Państwa problematykę, a mianowicie wskazuje sytuacje, kiedy uprawniony organ może zwolnić ze służby policjanta, zatem przepis ten znajduje się w systemie norm prawnych wyznaczających gwarancje prawidłowego wykonywania funkcji przez funkcjonariuszy służby publicznej, którymi są policjanci. Zatem nie można uznać, że przepis stanowiący podstawę zwolnienia skarżącego ze służby nie jest prawem, gdyż zdaniem składu orzekającego wskazany przepis jest częścią systemu norm prawnych, a tym samym nie może być ujmowany jako pojedynczy i oderwany od tego systemu. Tym samym zarzut skarżącego naruszenia wskazanych przepisów Konstytucji nie znajduje umocowania normatywnego.

Pełnomocnik skarżącego zarzucił organom administracji szereg naruszeń prawa w zakresie prowadzonego postępowania dowodowego, a w szczególności podniósł, że wadliwie ustalono termin zaprzestania przez skarżącego pełnienia obowiązków służbowych z powodu choroby. Skarżący podniósł ten zarzut, jednakże nie wyszedł poza ogólne stwierdzenia i nie wskazał w jakim zakresie organ administracji dopuścił się naruszenia prawa w tym zakresie. Przyjdzie w tym miejscu zwrócić uwagę na akcentowaną powyżej sytuację, że z powodu choroby skarżący nie pełni służby w Policji od [...], a w sposób ciągły od [...]. Zatem skarżący nie wskazał, jaka okoliczność z zakresu postępowania dowodowego nie została w ramach postępowania dowodowego wyjaśniona. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy pozwala Sądowi uznać, że organ administracji publicznej wyjaśnił w wystarczającym zakresie okoliczności uzasadniające zwolnienie policjanta ze służby w trybie art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji. W tym miejscu przyjdzie zauważyć, że zaskarżona decyzja podejmowana była w warunkach związania organu administracji treścią przepisu prawa, w tej sytuacji postępowanie dowodowe sprowadza się do wskazania, czy przesłanki przewidziane normą prawną w danej sprawie występują czy też nie. Po stwierdzeniu ich występowania organ jest zobowiązany podjąć rozstrzygnięcie.

Pełnomocnik skarżącego sformułował zarzut względem zaskarżonej decyzji, że sentencja rozstrzygnięcia pozostaje w sprzeczności z treścią uzasadnienia. Zarzut ten nie został w skardze rozwinięty, zatem Sąd z urzędu dokonał kontroli zaskarżonej decyzji w tym zakresie i doszedł do przekonania, że treść uzasadnienia zaskarżonego rozstrzygnięcia odpowiada jego sentencji. Można dostrzec, że kwestii zmiany rozkazu personalnego w części dotyczącej zmiany terminu zwolnienia ze służby organ odwoławczy poświęcił jeden akapit uzasadnienia, jednakże zawarł w nim motywy, którymi się kierował. Zatem wskazana okoliczność nie może stanowić podstawy uwzględnienia skargi, albowiem nie jest to naruszenie, które miałoby istotny wpływ na wynik sprawy.

Skoro Sąd nie znalazł podstaw prawnych do uwzględnienia skargi, to stosownie do postanowień art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało skargę oddalić.

su.