Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt I SA/Rz 43/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2005-10-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne: Celne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 209 § 1 pkt 1 i § 2, art. 265(2)
journal: Dz.U. 1997 nr 23 poz 117
law: Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. - Kodeks celny.
article: art.26
journal: Dz.U. 2004 nr 68 poz 623
law: Ustawa z dnia 19 marca 2004 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo celne
article: art. 11 ust. 2
journal: Dz.U. 1993 nr 11 poz 50
law: Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jacek Surmacz /spr./ Sędziowie NSA Maria Piórkowska NSA Bożena Wieczorska Protokolant sek.sąd. T.Tochowicz po rozpoznaniu w dniu 11 października 2005r. na rozprawie- sprawy ze skargi "A" Spółka z o.o. w M. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] grudnia 2004r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji -oddala skargę -


UZASADNIENIE

Spółka z o.o. "A" z siedzibą w M. - obecnie "B" spółka z o.o. z siedzibą w M. (zwana dalej również jako: Spółka) w dniu 2 sierpnia 2001r. dokonała zgłoszenia celnego nr [...].

Zgłoszenie to zostało przyjęte i towar objęto procedurą dopuszczenia do obrotu.

Dnia 6 maja 2003 r. Spółka wystąpiła z wnioskiem o uznanie zgłoszenia celnego za nieprawidłowe i jego zmianę w zakresie danych dotyczących pola 44 i 47.

Natomiast organ celny dokonując kontroli zgłoszenia celnego stwierdził, że potwierdzenie prawidłowości zadeklarowanego przez Spółkę kodu PCN towaru wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego. W rezultacie czego Naczelnik Urzędu Skarbowego, postanowieniem z dnia [....] czerwca 2003r. Nr [...], wszczął z urzędu postępowanie w sprawie klasyfikacji towarowej towarów objętych zgłoszeniem celnym.

Obie sprawy zostały połączone do wspólnego rozpatrzenia postanowieniem Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] grudnia 2003r. Nr [...], a następnie organ ten, decyzją z dnia [...] stycznia 2004r. nr [...], uznał powyższe zgłoszenie celne za nieprawidłowe w części dotyczącej zapisów w polach: 12 - szczegóły dotyczące wartości, 42 - wartość pozycji, 46 - wartość statystyczna, 47 - obliczanie opłat. Ponadto określono w prawidłowej wysokości kwotę podatku od towarów i usług z tytułu importu towaru oraz odsetki wyrównawcze od kwoty niedoboru podatku od towarów i usług w kwocie 821,10 zł. Wskazana decyzja stała się ostateczna.

Dnia 10 sierpnia 2004 r. skarżąca Spółka wniosła o stwierdzenie nieważności wskazanej decyzji w części dotyczącej obliczenia, zarejestrowania i pobrania od importera odsetek wyrównawczych w kwocie 821,10 zł.

Decyzją z dnia [...] października 2004 r. Nr [...], wydaną na podstawie art. 2652 pkt 1, art. 209 § 1 pkt 1 i § 2, art. 262 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny (Dz.U. z 2001r. Nr 75, poz. 802 ze zm. Powoływanej dalej jako: Kodeks celny) w związku z art. 249 § 1, art. 165 § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm. Powoływanej dalej jako: Ordynacja podatkowa) oraz art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo celne (Dz.U. Nr 68, poz. 623 powoływanej dalej jako: Przepisy wprowadzające), Dyrektor Izby Celnej odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] stycznia 2004r. Nr [...]. W uzasadnieniu swojej decyzji Dyrektor Izby Celnej wskazał, że wniosek Spółki o stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego doręczono organowi celnemu właściwemu do rozpatrzenia wniosku po upływie trzyletniego terminu, o którym mowa w art. 2652 Kodeksu celnego.

Odwołanie od tej decyzji wniosła Spółka.

Po rozpatrzeniu odwołania - podtrzymując wcześniejsze ustalenia i wnioski - Dyrektor Izby Celnej, decyzją z dnia [...] grudnia 2004r. Nr [...], utrzymał w mocy swoją decyzję z powołaniem w podstawie prawnej art. 165 § 3, art. 233 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej oraz art.209 § 1 pkt 1 i § 2, art. 262, art. 2621 § 1, 2652, Kodeksu celnego.

Spółka złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę na powyższą decyzję z wnioskiem o jej uchylenie - oraz uchylenie utrzymanej nią w mocy decyzji z dnia [...] października 2004r. - jako wydanych z naruszeniem art. 2652 Kodeksu celnego oraz art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo celne

W uzasadnieniu skargi Spółka wskazała, że za "przepisy dotychczasowe" w rozumieniu przepisu art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo celne należy uznać tylko przepisy prawa materialnego zawarte w Kodeksie celnym i wydanych na jego podstawie rozporządzeniach. Na podstawie wskazanego artykułu nie można stosować przepisów proceduralnych uchylonego Kodeksu celnego, w tym art. 2652 dotyczącego ograniczenia czasowego stwierdzenia nieważności decyzji wydawanych przez organy celne.

Ponadto skarżąca Spółka zarzuciła, że żądanie stwierdzenia nieważności decyzji nie dotyczyło długu celnego w rozumieniu uchylonych przepisów Kodeksu celnego. Należności z tytułu odsetek od niezapłaconego w terminie podatku od towarów i usług nie należą do kategorii należności, które należałoby zakwalifikować jako dług celny zgodnie z art. 3 § 1 pkt Kodeksu celnego. Z tego też względu żądanie stwierdzenia nieważności decyzji nie może być ograniczone terminem określonym w przepisie art. 2652 Kodeksu celnego, gdyż przepis ten odnosi się wyłącznie do decyzji w przedmiocie długu celnego.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wyjaśnił, iż termin: "przepisy dotychczasowe" zawarte w art. 26 Przepisów wprowadzających należy analizować w kontekście art. 25 tej ustawy, co powoduje, iż pod wspomnianym terminem należy rozumieć całość przepisów obowiązujących przed dniem 1 maja 2004r., a więc zarówno normy prawa materialnego jak i normy prawa procesowego. Za "przepisy dotychczasowe" należy uznać również art. 2652 Kodeksu celnego.

Dyrektor Izby Celnej podał ponadto, iż organ celny zastosował się do dyspozycji zawartej w art. 11 ust. 2 ustawy VAT i określił kwotę podatku VAT w prawidłowej wysokości, a co się z tym wiąże także odsetki wyrównawcze od kwoty powstałego niedoboru podatku decyzji dotyczącej należności celnych. W konsekwencji do całej decyzji ma zastosowanie art. 2652 Kodeksu celnego, który wyłącza stosowanie art. 249 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, tym bardziej, że brak jest podstaw prawnych do wydawania decyzji częściowych w postępowaniu podatkowym, co również uzasadnia wydanie zaskarżonej do Sądu decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego, iż w sprawie - stosownie do treści art. 26 cytowanej ustawy Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo celne - zastosowanie mają przepisy dotychczasowe tj. przepisy ustawy Kodeks celny. Zgodnie bowiem z powyższym przepisem do spraw dotyczących długu celnego, w sytuacji gdy dług ten powstał przed dniem uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej, zastosowanie mają przepisy dotychczasowe. W niniejszej sprawie bowiem dług celny powstał - na mocy art. 209 § 1 pkt 1 i § 2 Kodeksu celnego - w chwili przyjęcia zgłoszenia celnego tj. w dniu 2 sierpnia 2001r.

Wbrew stanowisku strony skarżącej Sąd podziela pogląd organu, że art. 26 Przepisów wprowadzających nakazuje stosowanie do spraw dotyczących długu celnego, jeżeli dług celny powstał przed dniem uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkowstwa w Unii Europejskiej, przepisów Kodeksu celnego mających charakter przepisów materialnych i procesowych. Do takiego wniosku upoważnia usytuowanie przez ustawodawcę przepisu art. 26 bezpośrednio po przepisie stanowiącym o utracie mocy Kodeksu celnego (art. 25). Taka niewątpliwie racjonalna redakcja ustawy, z jednoczesnym uwzględnieniem, że ustawa nie zawiera ograniczeń co do zakresu stosowania przepisów Kodeksu celnego, mimo utraty przez niego mocy – do spraw dotyczących długu celnego, jeżeli dług celny powstał przed dniem uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkowstwa w Unii Europejskiej, prowadzi do wniosku, że w sprawach ostatnio wymienionych zastosowanie mają również przepisy Kodeksu celnego o charakterze procesowym. Tak więc art. 26 Przepisów wprowadzających stanowi podstawę do zastosowania w sprawie art. 2652 Kodeksu celnego. Przepis ten zawiera samodzielne uregulowanie niezależnie od treści przepisów Ordynacji podatkowej (wyrok NSA z 12 lutego 2003r. sygn. V SA 753/02 – Palestra 2004/1/229 i Monitor Prawny 2003/5/194).

Przechodząc do zarzutu sformułowanego w skardze, że art. 26 przepisów wprowadzających nie miał zastosowania w sprawie albowiem wniosek o stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] stycznia 2004r. Nr [...] dotyczył tylko tej części decyzji co do obliczenia, zarejestrowania i pobrania od importera odsetek wyrównawczych, a więc nie dotyczył długu celnego, należy wskazać, że na podstawie art. 83 Kodeksu celnego organ celny ma uprawnienie do dokonania kontroli zgłoszenia celnego po zwolnieniu towarów, a ustalenia dokonane między innymi w wyniku takiej kontroli uzasadniają podjęcie przez tenże organ postępowania skutkującego rozstrzygnięciem opartym na art. 65 § 4 pkt. 2 tj. uznaniem zgłoszenia celnego za nieprawidłowe, a regulacja zawarta w tym przepisie umożliwia "korektę" danych zawartych w zgłoszeniu celnym. Uprawnienie do takiej korekty przysługuje także stronie - importerowi.

Jak stanowi przepis art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 11, poz. 50 ze zm.) jeżeli w wyniku weryfikacji zgłoszenia celnego organ celny stwierdzi, iż w zgłoszeniu celnym kwota podatku została wykazana nieprawidłowo, naczelnik urzędu celnego wydaje decyzję określającą podatek w prawidłowej wysokości. Naczelnik urzędu celnego może określić kwotę podatku w decyzji dotyczącej należności celnych. W sytuacji gdy kwota wynikająca z długu celnego została zarejestrowana na podstawie nieprawdziwych lub niekompletnych danych podanych przez zgłaszającego w zgłoszeniu celnym nalicza się odsetki wyrównawcze od kwoty stanowiącej różnicę pomiędzy kwotą należną, a kwotą podaną (§ 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 29 sierpnia 2003r. w sprawie odsetek wyrównawczych Dz.U. Nr 155, poz. 1515).

Art. 26 przepisów wprowadzających zawiera sformułowanie: "dotyczących długu celnego". Zgodnie z regułami wykładni językowej, jeżeli ustawodawca posługuje się w treści przepisu wyrażeniem mającym określone znaczenie w języku powszechnym i jednocześnie nie nadaje temu wyrażeniu odmiennego znaczenia poprzez wskazanie tzw. definicji ustawowej, to dokonując wykładni takiego przepisu należy przypisać takiemu sformułowaniu treść wynikającą z jego semantycznej zawartości. "Dotyczyć" oznacza tyle co: "odnosić się do kogoś, do czegoś, mieć z czymś związek" (Słownik języka polskiego pod red. naukową prof. dr Mieczysława Szymczaka. Państwowe Wydawnictwo Naukowe. Warszawa 1982r. Tom I – strona 441). Uprawnia to do takiej wykładni omawianego przepisu, że przepisy dotychczasowe (Kodeksu celnego) miały zastosowanie w niniejszej sprawie. Skoro bowiem wspomniana decyzja ostateczna Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] stycznia 2004r. uznała zgłoszenie celne za nieprawidłowe w częściach dotyczących zapisów w polach: 12, 42, 46 i 47, dokonała zmian zapisów w tych polach, a także określiła kwotę należnego podatku od towarów i usług oraz określiła odsetki wyrównawcze, to również w zakresie podatku VAT i odsetek wyrównawczych rozstrzygnęła sprawę dotyczącą długu celnego w związku z dokonanym zgłoszeniem celnym w dniu 2 sierpnia 2001r. Nr [...].

Przepis art. 2652 został dodany do Kodeksu celnego przez art. 1 pkt 79 lit. b ustawy z 10 kwietnia 1999r. o zmianie ustawy - Kodeks celny (Dz.U. Nr 42, poz. 402) i wszedł w życie z dniem 21 maja 1999 r. Stanowił on, iż jeżeli upłynęły 3 lata od dnia powstania długu celnego, organ celny nie wszczyna bądź odmawia wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji.

Powstanie długu celnego w momencie przyjęcia zgłoszenia celnego tj. w dniu 2 sierpnia 2001r. oznacza, że z tym dniem rozpoczął się także bieg terminu do żądania wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Żądanie takie mogło zatem zostać skutecznie wniesione w okresie do dnia 2 sierpnia 2004r. Skarżąca Spółka wystąpiła o stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] stycznia 2004r. Nr [...] w dniu 10 sierpnia 2004r. czyli po upływie wskazanego terminu.

Biorąc powyższe pod uwagę Sąd - na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - orzekł jak w sentencji.