Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 1201/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2016-03-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6042 Gry losowe i zakłady wzajemne
Hasła tematyczne: Gry losowe
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: oddalono skargi
Powołane przepisy: article: Art. 1 par. 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: Art. 2 ust. 3, art. 14 ust. 1, art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2, art. 90, art. 91
journal: Dz.U. 2009 nr 201 poz 1540
law: Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych.
article: Art. 32  ust. 1 pkt 13
journal: Dz.U. 2009 nr 168 poz 1323
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej.
article: Par. 4
journal: Dz.U. 2004 nr 65 poz 597
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 6 kwietnia 2004 r.zmieniające rozporządzenie w sprawie sposobu funkcjonowania krajowego systemu  notyfikacji norm i aktów prawnych.
article: Art. 180, art. 181
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.
article: Art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
journal: Dz.U.UE.L 1998 nr 204 poz 37
law: Dyrektywa  98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiająca procedurę udzielania informacji w dziedzinie  norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Kasprzycki Sędziowie WSA Dorota Dąbek NSA Krystyna Kutzner (spr.) Protokolant Małgorzata Krasowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 marca 2016 r. sprawy ze skarg A Sp. z o.o. z siedzibą w W na decyzje Dyrektora Izby Celnej z dnia 1 lipca 2015 r. nr [...] z dnia 1 lipca 2015 r. nr [...] z dnia 1 lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry skargi oddala.


UZASADNIENIE

Dyrektor Izby Celnej działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U.2015.613) w związku z art. 8 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz.U. 2009.1540) niżej wymienionymi decyzjami z dnia 1 lipca 2015 r.:

- nr [...] utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] 2015 r. nr [...] wymierzającą spółce A Sp. z o.o. z siedzibą w W, dalej zwana skarżącą , karę pieniężną w wysokości 24.000 zł za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry;

- nr [...] utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] 2015 r. nr [...] wymierzającą skarżącej karę pieniężną w wysokości 12.000 zł za urządzanie gier na automacie poza kasynem gry;

- nr [...] utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] 2015 r. nr [...] wymierzającą skarżącej karę pieniężną w wysokości 24.000 zł za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry.

Powyższe decyzje zostały wydane w oparciu o następujący stan faktyczny i prawny ustalony przez organy:

Funkcjonariusze Urzędu Celnego odpowiednio (w stosunku do poszczególnych spraw objętych zaskarżonymi decyzjami) na podstawie art. 30 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej (Dz.U. z 2013 r., poz. 1404 ze zm) przeprowadzili kontrolę odpowiednio:

- w dniu 30 lipca 2014 r. w lokalu "P" znajdującym się w K na ul. C, w którym stwierdzono dwa automaty do gry: Apollo Games nr [...] oraz Apollo Games nr [...];

- w dniu 4 kwietnia 2014 r. w lokalu "S" znajdującym się w K na ul. N, w którym stwierdzono jeden automaty do gry: Apex nr [...];

- w dniu 21 listopada 2013 r. w lokalu Bar "K" znajdującym się w O przy ul. K, w którym stwierdzono dwa automaty do gry: Apex nr [...] oraz Apex nr [...].

Powyższe kontrole zostały przeprowadzone w zakresie przestrzegania przepisów ustawy o grach hazardowych, regulujących urządzanie i prowadzenie gier hazardowych; ustalenia kontroli zostały opisane w stosownych protokołach kontroli. Znajdujące się w kontrolowanych lokalach urządzenia w chwili rozpoczęcia kontroli były włączone i gotowe do gry. Przeprowadzony przez kontrolujących funkcjonariuszy celnych eksperyment – w trybie art. 32 ust. 1 pkt. 13 ustawy o Służbie Celnej - w ocenie organów celnych - pozwolił na stwierdzenie, że na przedmiotowych automatach prowadzono gry z naruszeniem przepisów ustawy o grach hazardowych.

Ponadto ustalono, że przedmiotowe urządzenia stanowiły własność spółki A Sp. z o.o. z siedzibą w W.

W związku z ustaleniami kontroli Naczelnik Urzędu Celnego wszczął z urzędu wobec skarżącej postępowania w sprawie wymierzenia kar pieniężnych za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry, które zakończyły się wydaniem opisanych na wstępie decyzji wymierzających kary pieniężne w łącznej wysokości 60.000 zł.

Dyrektor Izby Celnej, po rozpatrzeniu odwołań skarżącej od wymienionych na wstępie decyzji Naczelnika Urzędu Celnego utrzymując w mocy zaskarżone decyzje podzielił w całości dokonane przez organ I instancji ustalenia faktyczne i wywiedzione na ich podstawie wnioski . W ocenie organu odwoławczego gry urządzane na kontrolowanych automatach wypełniają dyspozycję przepisu art. 2 ust. 3 ustawy o grach hazardowych i gry te urządzane były poza kasynem gry. Eksperymenty przeprowadzone na przedmiotowych automatach, zdaniem organu odwoławczego, dostatecznie potwierdziły fakt losowego charakteru dostępnych na nich gier.

Wskazując na art. 3 ustawy o grach hazardowych, zgodnie z którym urządzanie gier i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach dozwolone jest wyłącznie na zasadach określonych w ustawie, Dyrektor Izby Celnej stwierdził, że działalność w zakresie gier na automatach może być prowadzona na podstawie udzielonej koncesji na prowadzenie kasyna gry wyłącznie w formie spółki akcyjnej lub spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą na terytorium RP.

Sankcja za naruszenie wskazanego przepisu została określona w art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych, który stanowi, że karze pieniężnej podlega urządzający gry na automatach poza kasynem gry. Wysokość kary pieniężnej wymierzonej w przypadku urządzania gry na automatach poza kasynem gry wynosi 12.000 od każdego automatu (art. 89 ust. 2 pkt 2 ww. ustawy).

Podstawą wymierzenia kary pieniężnej, o której mowa jest w art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych, jest zaistnienie w sposób łączny następujących przesłanek: 1) ustalenie konkretnego podmiotu urządzającego gry na automatach; 2) ustalenie w sposób jednoznaczny charakteru urządzanych gier, tj. muszą to być gry na automatach w rozumieniu ustawy o grach hazardowych; 3) ustalenie, że gry na automatach urządzane były poza kasynem gry.

W ocenie organu odwoławczego, w niniejszej sprawie poza sporem jest fakt, iż podmiotem urządzającym gry na automatach znajdujących się w kontrolowanych lokalach jest skarżąca; ta okoliczność nie była kwestionowana przez skarżącą .

Zdaniem organu II instancji oczywistym jest również, że gry na ww. automatach urządzane były poza kasynem gry, bowiem kontrolowane lokale nie posiadają takiego statusu.

Odnośnie charakteru urządzanych gier, Dyrektor Izby Celnej stwierdził, że eksperymenty utrwalone za pomocą kamer video, przeprowadzone na kontrolowanych urządzeniach przez funkcjonariuszy celnych dostatecznie potwierdziły losowy charakter dostępnych na nich gier; bębny automatów zatrzymywały się samoczynnie bez udziału grającego, a w żadnej z przeprowadzonych gier grający nie miał wpływu na jej wynik. W ocenie organu, kontrolowane urządzenia spełniają wymogi do zakwalifikowania gier na nich prowadzonych za gry na automatach w rozumieniu art. 2 ust. 3 ustawy o grach hazardowych.

Urządzane na kontrolowanych automatach gry miały również charakter komercyjny, tzn. były urządzane w celu osiągnięcia zysku i przynosiły skarżącej określone dochody, bowiem rozpoczęcie gry było uwarunkowane wpłatą określonej kwoty przez grającego.

Mając na uwadze powyższe okoliczności, Dyrektor Izby Celnej stwierdził, że organ I instancji zasadnie wymierzył skarżącej kary pieniężne określone w art.89 ust.1 pkt.2 ustawy o grach hazardowych, z uwagi na zaistnienie łącznie wszystkich przesłanek określonych w tym przepisie.

Odnosząc się do zarzutu odwołania dotyczącego technicznego charakteru przepisów prawnych stanowiących podstawę prawną zaskarżonych rozstrzygnięć i stwierdzenia skarżącej, że wobec braku ich notyfikacji Komisji Europejskiej, nie mogą być stosowane, organ wskazał na treść wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 11 marca 2015r. sygn. akt P 4/14. Trybunał Konstytucyjny w ww. stwierdził, że ustawa o grach hazardowych została uchwalona bez naruszenia konstytucyjnego trybu ustawodawczego, a organizowanie gier na automatach wyłącznie w kasynach gry spełnia wymogi ważnego interesu publicznego, uzasadniającego ograniczenie wolności gospodarczej. Zdaniem Trybunału, uchybienie ewentualnemu obowiązkowi notyfikowania Komisji Europejskiej potencjalnych przepisów technicznych nie może jednak samo przez się oznaczać naruszenia konstytucyjnych zasad demokratycznego państwa prawnego. Wykładnia przychylna prawu europejskiemu w żadnej sytuacji nie może prowadzić do rezultatów sprzecznych z wyraźnym brzmieniem Konstytucji.

W ocenie organu odwoławczego, nawet gdyby przyjąć, iż przepisy które miały zastosowanie w niniejszej sprawie, są przepisami technicznymi w rozumieniu Dyrektywy 98/34/WE, to i tak przepisy te nie podlegałyby obowiązkowi ich uprzedniej notyfikacji, gdyż są one wyłączone spod tego obowiązku w oparciu o klauzulę derogacyjną przewidzianą w art.10 ust.1 dyrektywy 98/34/WE.

Ponadto Dyrektor Izby Celnej na poparcie swojego stanowiska powołał się na postanowienie Sądu Najwyższego z 28 listopada 2013 r. sygn. akt I KZP 15/13, zgodnie z którym dopóki Trybunał Konstytucyjny nie wyda wyroku stwierdzającego niekonstytucyjność danych przepisów, organy władzy publicznej nie mogą odmówić ich stosowania.

Z kolei reguła kolizyjna określona w art. 91 ust. 3 Konstytucji nie ma zastosowania w przypadku niedochowania przez organy władzy obowiązku notyfikacji projektu regulacji prawnej mającej charakter przepisu technicznego. Obowiązek notyfikacji odnosi się do fazy procesu legislacyjnego i jego adresatem są odpowiednie organy państwa odpowiadające za ten proces. Wobec powyższego, do czasu stosownego orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego nie ma podstaw do kwestionowania mocy obowiązującej ustawy o grach hazardowych z uwagi na podnoszony przez skarżącą argument o technicznym charakterze tych regulacji i braku ich notyfikacji.

Odnosząc się do drugiego zarzutu naruszenia przepisu art. 2 Konstytucji RP poprzez oparcie rozstrzygnięcia w sprawie na niekonstytucyjnym przepisie art. 89 ustawy o grach hazardowych, organ wskazał, że Trybunał Konstytucyjny na dzień wydania zaskarżonych decyzji nie orzekł jeszcze w sprawie pytania prawnego przedstawionego przez WSA w Gliwicach, lecz w takiej sytuacji nie ma podstaw, aby przepis art. 89 ww. ustawy uznawać za "niekonstytucyjny". Ponadto organ zauważył, że pytanie to dotyczy podwójnej penalizacji, która ewentualnie mogłaby wystąpić przy prowadzeniu postępowania karnego i podatkowego w sprawie osoby fizycznej. Tymczasem niniejsze postępowanie toczyło się wobec spółki prawa handlowego.

Ponadto organ odwoławczy powołując się na orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego, Sądu Najwyższego, Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz sądów administracyjnych, stwierdził, że na dzień wydania zaskarżonych decyzji ustawa o grach hazardowych jako całość ma walor powszechnie obowiązującego prawa, skutkiem czego organ podatkowy nakładając na skarżącą karę pieniężną za naruszenie regulacji tej ustawy, działał na podstawie i w granicach prawa, respektując tym sama zasadę praworządności zawartej w art. 120 Ordynacji podatkowej. W związku z powyższym organ odwoławczy po dokonaniu oceny merytorycznej i prawnej decyzji organu I instancji, nie znalazł podstaw do jej uchylenia.

Na powyższe decyzje wpłynęły skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie , w których skarżąca zarzuciła:

1. naruszenie przepisów art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2, art. 90 ust. 1 i 2 i art. 91 w zw. z art. 14 ust. 1 ustawy o grach hazardowych poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na bezpodstawnym wymierzeniu skarżącej kar pieniężnych pomimo braku notyfikacji Komisji Europejskiej projektu ustawy o grach hazardowych wymaganej przez art. 8 ust. 1 i art. 1 pkt 11 dyrektywy 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego, zmienionej dyrektywą Rady 2006/96/WE z dnia 20 listopada 2006 r.Dz.U.UE.L.98.204.37 ze zm.) i w konsekwencji na zastosowaniu w stosunku do skarżącej sankcji za urządzanie gier na automatach poza kasynami gry, w sytuacji, gdy przepis sankcjonowany z art. 14 ust. 1 ustawy o grach hazardowych, w świetle orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 19 lipca 2012 r. w sprawach połączonych C-213/11, C-214/11 i C-217/11 został wiążąco uznany za przepis techniczny, który wobec braku notyfikacji jest bezskuteczny i nie może być podstawą wymierzenia kar wobec jednostek w oparciu o przepis sankcjonujący z art. 89 ust. 1pkt 2 ustawy o grach hazardowych;

2. naruszenie art. 122 § 1 w zw. z art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy poprzez pominięcie przez organ w swoich ustaleniach istotnej okoliczności, to jest rozważenia uznania podstawy prawnej swojego rozstrzygnięcia za przepis techniczny w rozumieniu dyrektywy 98/34 i skutków płynących z takiego zakwalifikowania tych przepisów, przy uwzględnieniu sprzężenia normy sankcjonowanej wyrażonej w art. 14 ustawy o grach hazardowych oraz normy sankcjonującej wyrażonej w art. 89 ust. 1 pkt 2 tej ustawy, a tym samym prowadzenia postępowania w sposób budzący wątpliwości strony, to jest z naruszeniem art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej;

3. naruszenie przepisu art. 2 Konstytucji RP w zw. z art. 89 ustawy o grach hazardowych, art. 24 i 107 § 1 Kodeksu karnego skarbowego , dalej : kks , poprzez oparcie rozstrzygnięcia w sprawie na niekonstytucyjnym przepisie art. 89 tej ustawy zakładającym wymierzenie finansowej kary pieniężnej w stosunku do tych samych osób i za identycznie zdefiniowany czyn zagrożony grzywną pieniężną penalizowany na gruncie przepisu art. 107 § 1 w zw. z art. 24 kks;

4. naruszenie art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 32 ust. 1 pkt 13 ustawy o Służbie Celnej poprzez oparcie ustaleń między innymi na protokole z eksperymentu pomimo braku dowodów na okoliczność zgodności tego eksperymentu z powołanym przepisem.

Wskazując na powyższe okoliczności skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonych decyzji oraz poprzedzających je decyzji organu I instancji ewentualnie o stwierdzenie nieważności zaskarżonych decyzji w całości.

Ponadto skarżąca wniosła o przedstawienie Trybunałowi Konstytucyjnemu pytania prawnego: czy przepisy art. 89 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy o grach hazardowych, w zakresie, w jakim dopuszczają stosowanie wobec tego samego podmiotu, za ten sam czyn kary pieniężnej i posiłkowej odpowiedzialności karnoskarbowej za przestępstwo skarbowe z art. 107 Kodeksu karnego skarbowego są zgodne z art. 2, art. 30 i art. 32 ust. 1 Konstytucji RP.

Skarżąca wniosła także o zawieszenie postępowania w niniejszej sprawie do czasu udzielenia przez Trybunał Konstytucyjny odpowiedzi na pytanie prawne Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. Wnioskowała również o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

W uzasadnieniu skarg i w piśmie z dnia 24 lutego 2016 r. pełnomocnik skarżącej przedstawił obszerne uzasadnienie swojego stanowiska wskazując m.in. na wpływ na sprawę orzeczenia prejudycjalnego TSUE, zapadłego w sprawach połączonych C-213/11/C, C-214/11, C-217/11 z dnia 19 lipca 2012 r. . W ocenie skarżącej , podstawy zaskarżonych decyzji należy upatrywać w regulacji art. 14 ustawy o grach hazardowych , a nie opierać na art. 89 tej ustawy. Odwołując się do licznych wyroków oraz motywów tych orzeczeń skarżąca podniosła , że techniczny charakter uregulowań zawartych w ustawie o grach hazardowych i niedochowanie przez Polskę wymaganej w takim wypadku procedur notyfikacji tego aktu przed Komisją Europejską wyklucza możliwość stosowania takich przepisów.

W opinii skarżącej , wydany przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w dniu 19 lipca 2012 r. wyrok w sprawach połączonych C-213/11, C-214/11 i C-217/11 jednoznacznie przesądził, że przepis art. 14 ustawy o grach hazardowych jako przepis techniczny nie może być stosowany przez polski wymiar sprawiedliwości. Naruszenie obowiązku notyfikacji stanowi błąd proceduralny, którego konsekwencją jest uznanie, że przepisy ustawy o grach hazardowych są nieskuteczne. Zwrócono również uwagę, że Trybunał stanowczo i bezwarunkowo, w przeciwieństwie do oceny przepisów przejściowych ustawy o grach hazardowych, wypowiedział się o charakterze technicznym art. 14 ustawy. Przepis ten stanowi w istocie ograniczenie możliwości prowadzenia działalności gospodarczej, gdyż dopuszcza lokalizację gier na automatach jedynie w kasynach.

Na poparcie swojego stanowiska skarżąca powołała się na orzecznictwo sądów administracyjnych , a nadto powołała również stanowisko Prokuratora Generalnego z dnia 31 lipca 2013 r. zajęte w sprawie o sygn. akt PGVIII TK 95/12 oraz wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 30 kwietnia 1996 r. sygn. C – 194/94 CIA Security International.

W związku z powyższym , zdaniem skarżącej , wymierzenie kary pieniężnej na podstawie nienotyfikowanych przepisów jest bezskuteczne .

Odnosząc się do stanowiska organu powołującego się na klauzule porządku publicznego, bezpieczeństwa publicznego, zdrowia publicznego, moralności publicznej jako nadrzędnych wartości usprawiedliwiających ograniczenie swobody przepływu towarów, skarżąca stwierdziła , że może mieć miejsce tylko i wyłącznie na gruncie prawa materialnego, w obszarze którego nie leżą kwestie notyfikacji. Przepisy ustawy o grach hazardowych nie są objęte harmonizacją na poziomie Unii Europejskiej, a przepis art. 9 ust. 7 Dyrektywy 98/34/WE nie wyłącza obowiązku notyfikacyjnego, a jedynie zezwala na odstąpienie od odroczenia przyjęcia projektu przepisów technicznych ze szczególnych względów społecznych. Niemniej w ocenie skarżącej tego rodzaju okoliczności w sprawie nie wystąpiły.

Wypowiadając się w dalszej części uzasadnienia skargi w przedmiocie prymatu prawa wspólnotowego nad krajowym , skarżąca wskazała postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 28 listopada 2013 r. sygn. akt I KZP 15/13, który wprost stwierdził, że pierwszeństwo w zakresie ustalania istnienia obowiązku notyfikacyjnego po stronie polskiej będą miały przepisy ww. dyrektywy, a nie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 2002 r.

W ocenie skarżącej nie zachodzi konflikt na gruncie analizy hierarchii źródeł prawa , gdyż Konstytucja RP nie zawiera żadnego przepisu, który określałby, iż pomimo braku zachowania procedury notyfikacyjnej, przepisy o charakterze technicznym miałyby być nadal stosowane przez krajowe organy władzy publicznej. Oceniając znaczenie wyroków Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej jako bezwzględnie wiążących sądy krajowe, skarżąca podniosła, że Trybunał ten wielokrotnie wskazywał, że w przypadku niedopełnienia obowiązku notyfikacji na gruncie Dyrektywy 98/34/WE przepisy techniczne nie mogą być stosowane przez sądy krajowe. Przepisy krajowe, które nie zostały notyfikowane zgodnie z Dyrektywą 98/34 nadal pozostają formalnie w mocy i obowiązują, ale nie mogą być stosowane wobec jednostek.

W związku z powyższym , w ocenie skarżącej , wszelkie sankcje (w tym karne) orzeczone na podstawie przepisu krajowego uznanego za naruszający prawo UE uznać należy za pozbawione podstawy prawnej. Zastosowanie wobec jednostki sankcji za naruszenie nienotyfikowanego przepisu technicznego stanowiłoby również naruszenie art. 49 ust. 1 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej.

Skarżąca wniosła o zawieszenie postępowania w rozpatrywanej sprawie do czasu wydania przez Trybunał Sprawiedliwości UE orzeczenia w sprawie C-303/15 – z pytania prejudycjalnego Sądu Okręgowego w Łodzi z dnia 24 kwietnia 2015 r. w sprawie sygn. akt V Kz 142/15 dotyczącego charakteru przepisu art. 6 ustawy o grach hazardowych oraz skutków braku notyfikacji przepisów o charakterze technicznym.

W odpowiedzi na skargi Dyrektor Izby Celnej wniósł o ich oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko zawarte w uzasadnieniach zaskarżonych decyzji.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej w związku z art. 32 ust. 1 pkt 13 ustawy o Służbie Celnej organ stwierdził, że zarzut ten jest bezzasadny , gdyż opiera się na jego błędnej interpretacji . Organ II instancji wskazał, że w przepisie tym ustawodawca nie zawarł katalogu "uzasadnionych okoliczności", uprawniających funkcjonariuszy do przeprowadzenia eksperymentu.

Przeprowadzenie eksperymentów powoduje już sama konieczność sprawdzenia, czy gry urządzane na kontrolowanych automatach nie naruszają ustawy o grach hazardowych. Organy celne zostały uprawnione do przeprowadzania kontroli w zakresie przestrzegania przepisów ustawy o grach hazardowych i funkcjonariusze posiadają dowolność typowania urządzeń do kontroli .

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniami z dnia 9 października 2015 r. odmówił zawieszenia postępowań sądowych oraz odmówił wstrzymania zaskarżonych decyzji.

Na rozprawie w dniu 4 marca 2016 r. Sąd działając na podstawie art. 111 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi połączył do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy ze skarg A Sp. z o.o. z siedzibą w W na wymienione wyżej decyzje Dyrektora Izby Celnej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Stosownie do art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.2002.1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem .

Mając na uwadze wskazane powyżej kryterium legalności , Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdza , że skargi nie zasługują na uwzględnienie i brak jest podstaw do zakwestionowania stanowiska Dyrektora Izby Celnej wyrażonego w zaskarżonych decyzjach. Wydanie decyzji poprzedziło w każdej ze spraw administracyjnych postępowanie przeprowadzone zgodnie z obowiązującymi przepisami procesowymi , a wydane rozstrzygnięcia znajdują uzasadnienie w przepisach materialnych. Skarżąca w toku każdego z tych postępowań miała zapewniony czynny udział i faktycznie z prawa tego korzystała.

Przedmiotem niniejszego postępowania sądowego jest nałożenie na skarżącą kar pieniężnych za urządzanie gier na automatach poza kasynem.

Podstawę prawną działania organów stanowi art. 89 ustawy o grach hazardowych. Zgodnie z art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. karze pieniężnej podlega urządzający gry na automatach poza kasynem gry.

Z kolei art.2 ust.3 u.g.h. stanowi , że grami na automatach są gry na urządzeniach mechanicznych , elektromechanicznych lub elektronicznych , w tym komputerowych , o wygrane pieniężne lub rzeczowe , w których gra zawiera element losowości. Zakres definicji legalnej gry na automatach został poszerzony w art.2 ust.5 u.g.h. , zgodnie z którym grami na automatach są także gry na urządzeniach mechanicznych , elektromechanicznych lub elektronicznych , w tym komputerowych , organizowane w celach komercyjnych , w których grający nie ma możliwości uzyskania wygranej pieniężnej lub rzeczowej , ale gra ma charakter losowy.

Dyrektor Izby Celnej stwierdził, że na wszystkich kontrolowanych urządzeniach były organizowane poza kasynem gry w celach komercyjnych . Dokonując ustaleń faktycznych w zakresie charakteru kontrolowanych urządzeń organy celne dokonały ich oględzin i przeprowadziły na każdym z nich eksperyment . Ustalenia kontroli zostały opisane w stosowanych protokołach , które zostały włączone do materiału dowodowego każdej ze spraw. Materiał ten potwierdza stanowisko organów celnych , że gry urządzane na tych automatach są grami o charakterze losowym , wyniki gry są nieprzewidywalne i niezależne od woli gracza , ani jego umiejętności . O wyniku gry decyduje algorytm gry ( przypadek , los) . Grający uruchamiając grę , nie ma żadnego wpływu na końcowy wynik tej gry.

Skarżąca urządzała gry na kontrolowanych automatach spełniających przesłanki określone w art.2 ust.5 ustawy o grach hazardowych.

Za nieuzasadniony należy uznać zarzut naruszenia art.180 § 1 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 32 ust. 1 pkt 13 ustawy o Służbie Celnej poprzez oparcie ustaleń między innymi na protokole z eksperymentu pomimo braku dowodów na okoliczność zgodności tego eksperymentu z powołanym przepisem.

Zgodnie z art. 180 Ordynacji podatkowej, jako dowód należy dopuścić wszystko, co może się przyczynić do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Zgodnie z art. 181 Ordynacji, dowodami w postępowaniu podatkowym mogą być w szczególności księgi podatkowe, deklaracje złożone przez stronę, zeznania świadków, opinie biegłych, materiały i informacje zebrane w wyniku oględzin, informacje podatkowe oraz inne dokumenty zgromadzone w toku czynności sprawdzających lub kontroli podatkowej, z zastrzeżeniem art. 284a § 3, art. 284b § 3 i art. 288 § 2, oraz materiały zgromadzone w toku postępowania karnego albo postępowania w sprawach o przestępstwa skarbowe lub wykroczenia skarbowe. Z treści art. 180 wynika zasada otwartego katalogu dowodów w postępowaniu podatkowym, która znajduje potwierdzenie w ww. art. 181 Ordynacji, gdzie wymienione dowody są jedynie przykładowe, na co wskazuje użyty zwrot "w szczególności". To oznacza, że granice dopuszczalnych dowodów wyznacza "przydatność" dowodu do ustalenia istotnych okoliczności sprawy ("przyczynianie się do wyjaśnienia sprawy" - art. 180 Ordynacji) oraz niesprzeczność dowodu z prawem. Jednym z tego rodzaju dowodu pozostaje eksperyment przeprowadzony na podstawie przepisu art. 32 ust. 1 pkt 13 ustawy o Służbie Celnej.

Celem postępowania dowodowego jest wyjaśnienie sprawy, a nie uzyskanie dowodów prowadzących do wykazania bądź potwierdzenia wniosków korzystnych dla strony.

W niniejszej sprawie organy dokonały w tym zakresie własnych ustaleń na podstawie przeprowadzonego eksperymentu, z kolei skarżąca kwestionując ten tryb

poddała w wątpliwość legalność przeprowadzenia ww. eksperymentu .

Zgodzić należy się ze stanowiskiem Dyrektora Izby Celnej, że uzasadniony przypadek do przeprowadzenia eksperymentu – gier kontrolnych na spornym automacie nastąpił z chwilą stwierdzenia przez funkcjonariuszy celnych włączonego automatu do gier. Lokale , w których przeprowadzono kontrolę , nie posiadały statusu kasyna gry , salonu do gier na automatach , ani punktu gier na automatach o niskich wygranych , dlatego uzasadnione było podejrzenie kontrolujących funkcjonariuszy celnych o nielegalnym urządzaniu gier hazardowych. Eksperyment , który przeprowadzili kontrolujący potwierdził te podejrzenia , a opis eksperymentu został zamieszczony w protokołach kontroli , które następnie zostały włączone do akt sprawy jako materiał dowodowy. Materiał ten potwierdza , że w rozpatrywanej sprawie zaistniał " uzasadniony przypadek" , o którym mowa w art.32 ust.1 pkt.13 ustawy o Służbie Celnej.

Ograny podatkowe posiadają autonomiczne uprawnienia do poczynienia własnych ustaleń dotyczących charakteru automatów do urządzania gier.

Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 24 września 2015r. , sygn.akt II GSK 1788/15 stwierdził , że w sprawie wymierzenia kary na podstawie art.89 ust.1 pkt.2 ustawy o grach hazardowych organy celne samodzielnie mogą i muszą ustalić ustawowe przesłanki nałożenia takiej kary.

Kolejnym zarzutem skargi było naruszenie prawa materialnego, poprzez niedopuszczalne zastosowanie wobec skarżącej przepisów art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 w zw. z art. 90 ust. 1 i art. 91 ustawy o grach hazardowych na skutek braku notyfikacji projektu, zarówno wskazanych regulacji, jak i przepisu art. 14 ust. 1 ww. ustawy Komisji Europejskiej .

Pomiędzy art.89 ust.1 pkt.2 i art.14 ust.1 u.g.h. występuje funkcjonalna zależność , która sprawia , że nie ma racji bytu sankcja określona w pierwszym z tych przepisów (przepis sankcjonujący) , jeżeli nie obowiązuje albo nie ma zastosowania zakaz wynikający z art.14 ust.1 u.g.h. ( przepis sankcjonowany). Powszechnie w orzecznictwie przyjmuje się , że art.89 ust.1 pkt.2 nie może być traktowany jako regulacja samodzielna , stanowiąca podstawę do nałożenia kary administracyjnej , z której można wyprowadzić również zakaz urządzania gry poza kasynem gry .

Trybunał Sprawiedliwości w wyroku z dnia 26 października 2006r. ( C-65/05) , w sprawie Komisja Europejska przeciwko Republice Greckiej , odniósł obowiązek notyfikacji wynikający z dyrektywy 98/34/WE zarówno do przepisów przewidujących zakaz urządzania gier poza kasynami gry , jak i do sankcji karnych i administracyjnych , będących konsekwencją naruszenia tego zakazu . We wskazanym wyroku obie grupy przepisów tj. sankcjonowane i sankcjonujące zostały uznane za przepisy techniczne w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE.

Z kolei Trybunał Sprawiedliwości UE w wyroku prejudycjalnym z dnia 19 lipca 2012r. w sprawach połączonych C-213/11 , C-214/11 i C-217/11 (F i inni) orzekł , że art.1 pkt.11 dyrektywy 98/34/WE należy interpretować w ten sposób , że przepisy krajowe tego rodzaju jak przepisy ustawy z dnia 19 listopada 2009r. o grach hazardowych, które mogą powodować ograniczenie , a nawet stopniowe uniemożliwienie prowadzenia gier na automatach o niskich wygranych poza kasynami gry i salonami gry , stanowią potencjalnie "przepisy techniczne" w rozumieniu tego przepisu , w związku z czym ich projekt powinien zostać przekazany Komisji w wypadku ustalenia, iż przepisy te wprowadzają warunki mogące mieć istotny wpływ na właściwości lub sprzedaż produktów. Jednocześnie Trybunał orzekł , że przepis tego rodzaju jak art.14 ust.1 u.g.h. , zgodnie z którym urządzanie gier na automatach dozwolone jest jedynie w kasynach gry , należy uznać za " przepis techniczny" .

Jakkolwiek interpretacja powyższego wyroku budzi wątpliwości , Sąd w składzie rozstrzygającym przedmiotową sprawę podziela powyższe poglądy i stoi na stanowisku , iż art.14 ust.1 u.g.h. jest przepisem technicznym . Art.89 ust.1 pkt.2 i ust.2 pkt.2 stanowi natomiast odrębną normę prawną i nie jest przepisem o charakterze technicznym , jakkolwiek normą zależną od przepisu art.14 ust.1 tej ustawy.

Teza o technicznym charakterze art.14 ust.1 u.g.h. znajduje również potwierdzenie w wyroku Trybunału Sprawiedliwości UE z dnia 11 czerwca 2015r. , C-98/14 , w którym w pkt.100 tiret 2 wyroku Trybunał orzekł , że krajowe przepisy ustawowe , które zakazują użytkowania automatów do gier poza kasynami gry , stanowią " przepisy techniczne" w rozumieniu przepisu art.1 mpkt.11 dyrektywy 98/34 , których projekty powinny być przedmiotem powiadomienia przewidzianego w art.8 ust.1 akapit pierwszy tej dyrektywy.

Okolicznością bezsporną w rozpatrywanej sprawie jest , że przepisy ustawy z dnia 19 listopada 2009r. o grach hazardowych nie były notyfikowane Komisji Europejskiej według wymagań wynikających z dyrektywy 98/34/WE.

Odnosząc się do zarzutu skargi dotyczącego braku notyfikacji należy stwierdzić , że jego ocena musi być rozważana w kontekście roli sądu administracyjnego i jego uprawnień w zakresie kontroli rozstrzygnięć administracji publicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z dnia 6 listopada 2015r. sygn. akt III SA/Kr 711/15 (wyrok nieprawomocny) stwierdził, że " jeżeli dostrzeżone uchybienia w istocie nie wpływają na wynik postępowania, to nawet stwierdzenie w wyniku dokonanej kontroli ich wystąpienia, nie może prowadzić do wyeliminowania zaskarżonego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego, zwłaszcza w sytuacji, gdy w następstwie wyeliminowania zaskarżonego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego konieczne będzie podjęcie przez organ rozstrzygnięcia tej samej treści. Istotą sądowoadministracyjnego wymiaru sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej jest doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem również zgodnie z zasadami efektywności i racjonalności działania. Sąd administracyjny dokonując wymiaru sprawiedliwości nie może pozostawić poza zakresem swojej oceny również tych zdarzeń i okoliczności, które potwierdzają trafność rozstrzygnięcia organu administracji, a które konwalidują ewentualne wcześniejsze uchybienia."

Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela powyższy pogląd.

W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazuje się, że pewne zdarzenia prawne, które nastąpiły już po wydaniu zaskarżonej decyzji powinny być brane pod uwagę przez sąd administracyjny w postępowaniu sądowoadministracyjnym jako wywołujące skutek retroaktywny w stosunku do dopuszczalności stosowania podstawy normatywnej zaskarżonego rozstrzygnięcia. Skutek taki wywiera np. orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego (vide: wyrok NSA z dnia 15 listopada 2006r., II OSK 1349/05, LEX nr 318307; wyrok NSA z dnia 6 lutego 2008 r. II OSK 18745/07, LEX nr 357511).

W świetle zadań i kompetencji sądów administracyjnych należy rozważyć, czy w realiach niniejszej sprawy istniała podstawa do uchylenia przez sąd zaskarżonych decyzji jako wydanych na podstawie art. 89 ust.1 pkt.2, ust.2 pkt.2 w zw. z art.14 ust.1 ustawy o grach hazardowych w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania przedmiotowych decyzji ze względu na to, że przepis art.14 ust.1 nie był notyfikowany Komisji Europejskiej jako podlegający tej notyfikacji w związku z charakterem "regulacji technicznej" w rozumieniu dyrektywy Nr 98/34/WE z 1998 r. (Dz.U.UE.L98.204.37), implementowanej do krajowego porządku prawnego rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie funkcjonowania krajowego systemu notyfikacji norm i aktów prawnych (DZ.U. 2002. 2039 ze zm. Dz.U. 2004. 579).

W niniejszej sprawie nie ma sporu co do tego, że notyfikacji podlegają m.in. akty prawne zawierające przepisy techniczne tj. specyfikacje techniczne, inne wymagania, przepisy dotyczące usług, regulacje wprowadzające zakaz produkcji .

Uznając zatem, że przepis art.14 ust.1 ma charakter " przepisu technicznego", którego projekt winien być notyfikowany Komisji Europejskiej, a czego nie uczyniono, w ocenie Sądu – mimo tego uchybienia natury legislacyjnej - uchylenie zaskarżonych decyzji nie byłoby uzasadnione, ani konieczne, ponieważ w istocie rozstrzygnięcia te nie naruszają prawa, a to ze względu na fakt wejścia w życie z dniem 3 września 2015 r. ustawy z dnia 12 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych (Dz.U. z 2015 r., poz. 1201) po wcześniejszym notyfikowaniu projektu tej ustawy Komisji Europejskiej w dniu 5 listopada 2014 r. pod numerem 2014/0537/PL zgodnie z § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie sposobu funkcjonowania krajowego systemu notyfikacji norm i aktów prawnych (Dz. U. Nr 239, poz. 2039 oraz z 2004 r. Nr 65, poz. 597), które wdraża dyrektywę 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającą procedurę udzielania informacji w zakresie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego.

Nie ulega zatem wątpliwości, że zmiana redakcyjna przepisu art.14 ust.1 (oraz art.89 ust.2 pkt.1, który nie był podstawą orzekania w niniejszej sprawie) nie doprowadziła do zmiany charakteru normy w nim zawartej. Skoro zatem powyższe przepisy ustawy o grach hazardowych w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji, jak i w brzmieniu zaproponowanym w projekcie zmiany ustawy o grach hazardowych, mają w istocie taki sam sens i wynika z niego taka sama norma prawna - art.14 ust.1, a art.89 ust.1 pkt.2 i ust.2 pkt.2 – identyczne brzmienie, bo nie podlegały obowiązkowi notyfikacji, to wejście w życie ustawy nowelizującej, której projekt notyfikowano Komisji Europejskiej, oznacza nie tylko zachowanie ciągłości normy prawnej, lecz i potwierdzenie jej zgodności również z unijnym porządkiem prawnym. Niezasadne byłoby przyjęcie w tym stanie rzeczy, że niezmieniona w swej istocie norma art. 14 ust.1 oraz art.89 ustawy o grach hazardowych dopiero po wejściu w życie ustawy nowelizującej z dnia 12 czerwca 2015 r. przestała naruszać porządek prawny.

W tym stanie rzeczy należy stwierdzić, że brak notyfikowania ustawy o grach hazardowych został konwalidowany, a w konsekwencji stosowanie w niniejszej sprawie unormowania art. 89 ust. 1 pkt. 2 i ust. 2 pkt. 2 w zw. z art. 14 ust.1 ustawy o grach hazardowych nie naruszyło porządku prawnego.

W realiach niniejszej sprawy uzasadnione jest stwierdzenie, że brak notyfikowania ustawy o grach hazardowych, a w szczególności przepisów stanowiących podstawę wydania zaskarżonych decyzji nie przełożył się na wadliwość wprowadzenia norm zawartych w jej przepisach do polskiego systemu prawnego.

Naruszenie trybu notyfikacji mogłoby uzasadniać odmowę zastosowania w procesie przez sąd administracyjny 89 ust.1 pkt.2 i ust.2 pkt.2 w zw. z art.14 ust.1 ugh, gdyby zagrożenie wprowadzenia do systemu prawnego normy naruszającej prawo unijne nie zostało obalone wejściem w życie ustawy nowelizującej po uprzednim notyfikowaniu jej projektu Komisji Europejskiej.

Dodatkowo należy wskazać, że Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 11 marca 2015 r., sygn. akt: P 4/14, orzekł, że art.14 ust.1 i art. 89 ust.1 pkt. 2 ugh są zgodne z art.2 i art. 7 w związku z art. 9 Konstytucji RP oraz z art.20 i art.22 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji. Trybunał wypowiedział się, co prawda w kwestii obowiązywania w polskim porządku prawnym nienotyfikowanego przepisu, ale też stwierdził, że uchybienie ewentualnemu obowiązkowi notyfikowania Komisji Europejskiej potencjalnych przepisów technicznych nie może samo przez się stanowić podstawy do stwierdzenia niekonstytucyjności aktu i prowadzić do utraty przez ten akt mocy obowiązującej.

Jeżeli natomiast chodzi o stosowanie prawa to w sytuacji, gdy w polskim porządku prawnym obowiązuje norma prawna będąca wynikiem prawidłowego procesu legislacyjnego, odmowa jej zastosowania byłaby - w ocenie Sądu - uzasadniona w przypadku wykazania, że jest ona sprzeczna z odpowiadającą jej typologicznie i zakresowo normą prawa unijnego. Nie powinno się na zasadzie automatyzmu twierdzić, że norma prawnomaterialna, jaką zawiera art. 89 ust.1 pkt.2 i ust.2 pkt.2 w zw. z art. 14 ust.1 ugh jest sprzeczna z prawem unijnym z tego jedynie względu, że w wyniku ewentualnego naruszenia trybu notyfikacji projekt przepisu zawierającego tę normę nie był analizowany przez Komisję Europejską.

Jak stwierdził Sąd w wyroku z dnia 6 listopada 2011 r., sygn. akt III SA/Kr 711/15 (wyrok nieprawomocny), porównywanie norm prowadzące do odmowy zastosowania którejś z nich powinno obejmować normy tego samego typu i o tym samym zakresie normowania. Porównywanie normy materialnoprawnej z normą procesową dotyczącą sposobu opiniowania normy materialnoprawnej bądź porównywanie jej wprawdzie z normą materialnoprawną, która jednak nie odnosi się do analogicznego zakresu normowania, jest w ocenie sądu działaniem nie dającym podstaw do automatycznego wyprowadzania wniosków o sprzeczności normy prawa krajowego stanowiącej podstawę prawną rozstrzygnięcia z normą unijną, która takiej podstawy nie stanowi.

Zauważyć należy, że również w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego możliwość odmowy zastosowania ustawy o grach hazardowych powinna być odczytywana z uwzględnieniem nadrzędności Konstytucji w systemie prawnym, a kompetencja sądów do odmowy zastosowania ustawy niezgodnej z prawem unijnym, wyrażona w art. 91 ust. 3 Konstytucji, nie daje podstaw do automatycznej i bezwarunkowej odmowy zastosowania przepisu, który nie został notyfikowany Komisji Europejskiej. Jak podkreślał NSA, w przypadku zaniechania notyfikacji nie mamy bowiem do czynienia z "treściową" niezgodnością prawa krajowego z prawem unijnym, ale z naruszeniem "formalno-proceduralnym". Wada proceduralna nie przesądza o tym, czy treść nienotyfikowanego przepisu narusza prawo unijne (por. postanowienie z dnia 15 stycznia 2014 r., sygn. akt II GSK 686/13; zdanie odrębne sędziego Cezarego Prycy do wyroku NSA z dnia 17 września 2015 r., II GSK 1296/15).

Sąd rozpoznający niniejszą sprawę podziela stanowisko, zgodnie z którym w realiach niniejszej sprawy konsekwencją niedochowania procedury notyfikacyjnej wobec ustawy o grach hazardowych nie może być odmowa stosowania jej przepisów. Procedura unijna nie stanowi konstytucyjnego kryterium ważności aktu normatywnego, zatem jej brak nie może przesądzać o bezskuteczności przepisów materialnoprawnych niepoddanych notyfikacji w sytuacji, gdy ani dyrektywa 98/34/WE, ani Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej nie wiąże z brakiem notyfikacji takich skutków (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 10 września 2015 r., II SA/Sz 396/15), a wypracowana w orzecznictwie unijnym zasada pierwszeństwa prawa unijnego uzasadnia odmowę zastosowania obowiązującej normy prawa krajowego jako podstawy prawnej rozstrzygnięcia wtedy, gdy norma ta jest sprzeczna z nadającą się do porównania odpowiednią normą prawa unijnego, jeżeli przyjąć – a takie stanowisko jest w ocenie Sądu uzasadnione – że przepisy o charakterze procesowym pełnią jedynie rolę służebną wobec uregulowań o charakterze materialnoprawnym i organ stosujący prawo – zwłaszcza sąd w procesie wymiaru sprawiedliwości – nie jest pozbawiony możliwości dokonywania w realiach konkretnej sprawy oceny stopnia ich wpływu naruszeń unormowań natury proceduralnej na wynik tej sprawy.

W związku z powyższym Sąd nie podziela odmiennego stanowiska sądów administracyjnych powołanego przez skarżącą, dostrzegając jednocześnie niejednolitość orzecznictwa sądowego w zakresie skutków braku notyfikacji Komisji Europejskiej przepisów o charakterze technicznym i znając argumentację zawartą w tych wyrokach.

Odnosząc się do kolejnego zarzutu skargi dotyczącego zakazu podwójnego karania – jak słusznie stwierdził Dyrektor Izby Celnej – kwestia ta mogłaby ewentualnie wystąpić przy prowadzeniu postępowania karnego i podatkowego w stosunku do osoby fizycznej .

Pytanie prawne do Trybunału Konstytucyjnego w sprawie o sygn.akt P 32/12 oraz P 45/13 - dotyczyło podwójnej penalizacji osoby fizycznej za ten sam czyn , która ewentualnie mogłaby wystąpić przy prowadzeniu postępowania karnego z art.107 § 1 lub 107 § 4 Kodeksu karnego skarbowego i kary pieniężnej z art.89 ust.1 pkt.1 i 2, ust.2 pkt.1 i 2 ustawy o grach hazardowych.

W rozpatrywanej sprawie stroną postępowania jest spółka prawa handlowego , a zatem argumentacja skargi w tym zakresie nie mogła odnieść zamierzonego skutku. Rozważania na temat podwójnego karania tej samej osoby za ten sam czyn mogą mieć charakter czysto teoretyczny , nie związany z przedmiotem niniejszego postępowania.

Na marginesie należy wskazać na orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z dnia z 21 października 2015 r. P 32/12, w którym Trybunał stwierdził, że" Art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. z 2015 r. póz. 612 i 1201) w zakresie, w jakim zezwalają na wymierzenie kary pieniężnej osobie fizycznej, skazanej uprzednio prawomocnym wyrokiem na karę grzywny za wykroczenie skarbowe z art. 107 § 4 ustawy z dnia 10 września 1999 r. - Kodeks karny skarbowy (Dz. U. z 2013 r. póz. 186, ze zm.), są zgodne z wywodzoną z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej zasadą proporcjonalnej reakcji państwa na naruszenie obowiązku wynikającego z przepisu prawa." Stanowisko to potwierdza autonomię analizowanego postępowania administracyjnego w stosunku do karno - skarbowego, co oznacza, że postępowania te mają odmienny charakter i cele, dlatego nie można zarzucić, że prowadzą do zdublowania kary tj. podwójnego ukarania. Nadmienić należy , że skarżąca w toku postępowania nie przedstawiła żadnego dowodu , z którego wynikałoby , iż przeciwko niej jako spółce jest prowadzone postępowanie karne skarbowe o ten sam czyn.

W niniejszej sprawie , w ocenie Sądu nie zaistniały przesłanki do zawieszenia postępowania w sprawie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry, gdyż wskazany przez skarżącą art.124 § 1 pkt.5 ppsa dotyczy sytuacji , gdy ten Sąd ( a nie inny sąd ) występuje do Trybunału Konstytucyjnego lub Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z pytaniem prawnym. Nie ma również podstaw prawnych do fakultatywnego zawieszenia postępowania sądowego w oparciu o art.125 § 1 pkt.2 ppsa , gdyż w ocenie Sądu rozpatrującego niniejszą sprawę rozstrzygnięcie w tej sprawie nie zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego , sądowoadministracyjnego , sądowego przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej . Nie ma podstaw prawnych dla stanowiska , że w każdej sprawie , której dotyczyć może wydanie w przyszłości orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego , organy winny zawieszać postępowanie , traktując rozstrzygnięcie Trybunału jako prejudykat. Prawa strony w takich przypadkach są jednak chronione ; jeżeli Trybunał Konstytucyjny orzeknie , że przepis na podstawie którego sąd administracyjny orzekał w sprawie , jest niezgodny z Konstytucją RP, strona ma możliwość wznowienia postępowania administracyjnego na podstawie art.272 § 1 ppsa .

W związku z powyższym nie zachodziła także konieczność skierowania pytania prawnego do Trybunału Konstytucyjnego o to , czy przepisy art.89 ust.1 pkt.1 i 2 , ust.2 pkt.1 i 2 ustawy o grach hazardowych w zakresie , w jakim dopuszczają stosowanie wobec tego samego podmiotu , za ten sam czyn kary pieniężnej i posiłkowej odpowiedzialności karnoskarbowej za przestępstwo skarbowe z art.107 Kodeksu karnego skarbowego są zgodne z art.2 art.30 i art.32 ust.1 Konstytucji RP.

Sąd nie dopatrzył się również naruszenia przez organy art.121 Ordynacji podatkowej , gdyż postępowanie w rozpatrywanej sprawie zostało przeprowadzone w sposób budzący zaufanie do tych organów , które udzielały skarżącej niezbędnych informacji i wyjaśnień o przepisach prawa mając zastosowanie w sprawie.

W ocenie Sądu organy podatkowe – realizując zasadę prawdy obiektywnej wyrażoną w art.122 Ordynacji podatkowej – podjęły niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz prawidłowo i zgodnie z normami wynikającymi z art.187 i art.191 Ordynacji podatkowej – zebrały i rozpatrzyły cały materiał dowodowy niezbędny do rozstrzygnięcia sprawy. Ocena tego materiału nie jest ocena dowolną , a zaskarżone decyzje zostały – wbrew zarzutom skarg – prawidłowo uzasadnione i zawierają pełne uzasadnienie faktyczne i prawne. Organ odwoławczy dokonał szerokiej oceny odnosząc się do wszystkich zarzutów odwołania.

Wbrew zarzutom skargi zaskarżone decyzje nie naruszają przepisów postępowania w takim zakresie , by naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy .

Skarżąca w toku prowadzonych postępowań brała w nich czynny udział i miała prawo do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego .

Reasumując należy stwierdzić , że Sąd rozpoznając niniejszą sprawę nie dopatrzył się naruszeń prawa materialnego mających wpływ na wynik sprawy , ani też naruszeń przepisów postępowania mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy ; nie stwierdził też naruszeń dających podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego , ani okoliczności powodujących stwierdzenie nieważności objętych kontrolą decyzji.

W tym stanie rzeczy , Sąd działając na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2012.270.) , orzekł jak w sentencji.