Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 856/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-01-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Środki unijne
Skarżony organ: Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 16 § 1, art. 156 § 1 pkt 1, 2 , 3 i 7, art. 150 § 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Beata Blankiewicz-Wóltańska, Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak, Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak (spr.), Protokolant - ref. st. Agnieszka Mazańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 stycznia 2018 r. sprawy ze skargi J. D. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] lutego 2017 r., nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie przyznania pomocy z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi J. D. (dalej: strona lub skarżący) jest decyzja Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej Prezes Agencji, organ odwoławczy lub II instancji) z [...] lutego 2017r., nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie (dalej Dyrektor Oddziału lub organ I instancji) z [...] listopada 2016., [...] odmawiająca stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w O. (dalej: Kierownik Biura) z [...] lutego 2011r., nr [...] w sprawie przyznania pomocy z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) na rok 2008. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym.

W dniu [...] maja 2008 r. strona złożyła wniosek o przyznanie płatności ONW na rok 2008. Po przeprowadzeniu postępowania decyzją z [...] lutego 2009 r., Nr [...] Kierownik Biura przyznał stronie płatność ONW w wysokości 11.618,64 zł do powierzchni 44,01 ha i przekazał płatność na rachunek bankowy.

Następnie, w związku z powzięciem przez Kierownika Biura informacji, że działki ewidencyjne o numerach: [...],[...],[...],[...]zadeklarowane przez stronę we wniosku o przyznanie płatności na rok 2008, wykazane zostały również przez K.D. we wniosku o dofinansowanie projektu w ramach działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom", w dniu [...] listopada 2010 r. Kierownik Biura wznowił postępowanie administracyjne zakończone decyzją ostateczną w sprawie przyznania płatności ONW na rok 2008. W oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, Kierownik Biura w dniu [...] lutego 2011 r. wydał decyzję Nr [...], w której uchylił decyzję dotychczasową oraz przyznał stronie kwotę płatności ONW za rok 2008 w wysokości 7.658,64 zł. Decyzja stała się ostateczna.

W dniu 11 października 2016 r. do Dyrektora Oddziału wpłynął wniosek skarżącego o stwierdzenie nieważności decyzji Kierownika Biura z [...] lutego 2011 r.

W wyniku rozpatrzenia wniosku decyzją z [...] listopada 2016 r., Nr [...] Dyrektor Oddziału odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Biura.

Po rozpoznaniu odwołania Prezesa Agencji zaskarżoną decyzją z [...] lutego 2017r. utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Oddziału.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy przytoczył treść art. 156 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2016r., poz. 23 ze zm., dalej k.p.a.) warunkujący możliwość stwierdzenia nieważności decyzji. Organ II instancji dokonał analizy sprawy pod kątem występowania przesłanek do stwierdzenia nieważności i wskazał, że w sprawie żadna z przesłanek nie wystąpiła. W szczególności nie wystąpiła przesłanka wydania decyzji z rażącym naruszeniem prawa.

W jego ocenie decyzja Kierownika Biura z [...] lutego 2011 r. jest prawidłowa. Organ ten bowiem uznając fakt, że użytkownikiem działek ewidencyjnych o numerach [...],[...],[...],[...]był K. D., jako nową okoliczność faktyczną, wznowił postępowanie zakończone decyzją ostateczną tego organu, i w wyniku tego postępowania uchylił decyzję dotychczasową w sprawie przyznania płatności na rok 2008 oraz uwzględniając zmniejszenia wynikające z nieuprawnionego zadeklarowania działek nr [...],[...],[...],[...]do przyznania płatności za rok 2008, przyznał stronie płatności na rok 2008 w wysokości w wysokości 7.658,64 zł. Powyższe wynikało z przeprowadzonego przez organ postępowania wyjaśniającego, w trakcie którego ustalono na podstawie aktów notarialnych: repertorium A nr [...] z [...] lutego 2005 r. i repertorium A nr [...] z [...] listopada 2006r., dołączonych do wniosku o pomoc finansową w ramach działania 1.2 "Ułatwianie startu młodym rolnikom", iż właścicielem działek o numerach [...],[...],[...],[...], położonych w obrębie ewidencyjnym D., gmina T. jest K. D., syn strony. Jednocześnie te same działki zadeklarował we wniosku o przyznanie płatności na rok 2008 skarżący. W wyniku przeprowadzonego postępowania ustalono na podstawie oświadczeń skarżącego i jego syna, że to syn jest faktycznym posiadaczem ww. działek ewidencyjnych. Tym samym organ stwierdził, że skarżący w sposób nieuprawniony zadeklarował we wniosku na rok 2008 działki rolne położone na działkach ewidencyjnych o numerach [...],[...],[...],[...],[...]. Powyższe skutkowało zatem wykluczeniem ww. działek ewidencyjnych z przyznania płatności na rok 2008, co w dalszej kolejności w wyniku powstania różnicy pomiędzy powierzchnia zadeklarowaną a powierzchnia stwierdzoną, która wynosiła 12,82 % spowodowało pomniejszenie płatności ONW. Poinformowano stronę, że zawsze podstawowym warunkiem, od spełnienia którego uzależnione było uprawnienie do skutecznego żądania płatności, było posiadanie zadeklarowanych we wniosku gruntów i ich utrzymywanie zgodnie z normami. Tym samym podkreślił, że pomoc przyznaje się podmiotowi, który faktycznie użytkuje grunty rolne. Brak zatem spełnienia warunku, jakim jest użytkowanie gruntów w odniesieniu do ww. działek, spowodował konieczność uwzględnienia tej okoliczności w nowej decyzji orzekającej o wysokości pomocy, wydanej w postępowaniu wznowieniowym, na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a.

Wyjaśnił również, że w sprawie nie wystąpiła powoływana przez skarżącego przesłanka z art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a., który stanowi, że organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa. Podkreślił, że stwierdzenie nieważności decyzji w tym trybie następuje na skutek wady, którą decyzja zawiera od chwili jej wydania, a która tkwi w elementach ww. decyzji. Nie będzie natomiast chodziło o wady związane z wykonaniem decyzji lub o skutki nią spowodowane. Stwierdzenie nieważności decyzji w tym trybie uzależnione jest ponadto od istnienia przepisów odrębnych, które wskazują taki obowiązek tzw. klauzule nieważności decyzji administracyjnych (zob. wyrok NSA z dnia 7 lipca 1983 r., sygn. akt: II SA 581/83). W kontekście powyższych rozważań wyjaśnił, że przepisy normujące zasady i tryb przyznawania płatności nie zawierają takowych klauzul nieważności decyzji - w związku z czym - w rozpatrywanej sprawie nie zachodzą przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Biura z [...] lutego 2011 r. na podstawie art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a.

Strona nie zgodziła się z decyzją Prezesa Agencji i złożyła skargę od tej decyzji, wnosząc o uchylenie decyzji wydanych zarówno w II, jak i w I instancji. Zaskarżonym decyzjom skarżący zarzucił wydanie z rażącym naruszeniem prawa i interesu prawnego wskazując, że nabyte uprawnienia do płatności ONW na rok 2008 były pierwotne, wyprzedzające jakiekolwiek inne wnioski innych osób, zgodne ze stanem faktycznym i odpowiadające obowiązującemu prawu. Skarżący argumentował, że nie wycofał wniosku o płatności i posiadał grunty podlegające płatnościom oraz objęte obowiązującym systemem w ramach wsparcia ONW. Skarżący wskazał, że z winy urzędu nie brał udziału we wszystkich fazach (fragmentach) postępowania administracyjnego. Argumentował również, że zaskarżone decyzje zawierają kwalifikowane wady powodujące ich nieważność z mocy prawa, ponieważ istotne dla sprawy okoliczności faktyczne zostały ustalone na dowodach, które okazały się fałszywe. Powtórzył, że ani on, ani jego syn bez własnej winy nie brali udziału w całości postępowania.

W odpowiedzi na skargę Prezes Agencji wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Kontrolowana w sprawie decyzja została wydana w ramach postępowania nieważnościowego, czyli jednego z trybów nadzwyczajnych postępowania administracyjnego. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej może zostać wszczęte z urzędu lub – jak w niniejszej sprawie – na wniosek. W postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji obowiązkiem organu administracji publicznej jest rozpatrywanie sprawy wyłącznie w granicach określonych przez przepis art. 156 § 1 k.p.a., co oznacza, że w tym postępowaniu organ administracji publicznej nie jest władny rozpatrywać sprawy co do jej istoty (może to uczynić w postępowaniu odwoławczym).

Podkreślić należy, że postępowanie prowadzone na podstawie art. 156 k.p.a. stanowi wyłom od zasady stabilności decyzji. Stosownie do art. 16 § 1 k.p.a. decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, są ostateczne. Uchylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub ustawach szczególnych. Powołany art. 156 § 1 k.p.a. stanowi zamknięty katalog przyczyn stwierdzenia nieważności decyzji. Z tego też powodu ustalenie podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji musi być niewątpliwe. Oznacza to, że postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności nie jest "kolejną instancją" rozpoznania sprawy.

Na podstawie art. 156 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która:

1) wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości;

2) wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa;

3) dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną albo sprawy, którą załatwiono milcząco;

4) została skierowana do osoby niebędącej stroną w sprawie;

5) była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały;

6) w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą;

7) zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa.

Stosownie do art. 156 § 2 k.p.a. nie stwierdza się nieważności decyzji z przyczyn wymienionych w § 1 pkt 1, 3, 4 i 7, jeżeli od dnia jej doręczenia lub ogłoszenia upłynęło dziesięć lat, a także gdy decyzja wywołała nieodwracalne skutki prawne.

Przedmiotem kontroli sądu w niniejszej sprawie jest decyzja odmawiająca stwierdzenia nieważności decyzji wydanej w wyniku wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną oraz orzekającej co do istoty sprawy w przedmiocie wniosku o przyznanie płatności ONW za 2008 r. Powodem wznowienia postępowania administracyjnego było ustalanie przez organy administracji istnienia istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych, które występowały już w dniu wydania decyzji w sprawie przyznania płatności za 2008 r., ale nieznane były organowi, który decyzję wydał (art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.).

Rolą sądu administracyjnego jest ocena, czy organy administracji publicznej nie naruszyły przepisów prawa określających zasady prowadzenia postępowania w trybie nadzwyczajnym, a więc, czy Dyrektor Oddziału a następnie Prezes Agencji prawidłowo zbadał ostatecznie zakończone postępowanie administracyjne w zakresie wskazanych w art. 156 § 1 k.p.a. przesłanek uzasadniających stwierdzenie nieważności decyzji wydanej po wznowieniu postępowania i przyznającej płatności ONW w niższej od wnioskowanej wysokości.

Stwierdzenie przez organy nadzorcze wystąpienia którejkolwiek z przesłanek określonych w art. 156 § 1 k.p.a. doprowadziłoby do uchylenia decyzji z [...] lutego 2011 r. nawet pomimo posiadania przez tę decyzję statusu ostateczności. "W przypadku stwierdzenia wystąpienia w sprawie przesłanki nieważnościowej uzasadnione i konieczne jest odstąpienie od ustanowionej w art. 16 § 1 k.p.a. zasady trwałości decyzji i wyeliminowanie takiego rażąco wadliwego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego (por. wyrok NSA z dnia 12 października 2010 r., sygn. akt II GSK 902/09; pub. www.orzecznia.nsa.gov.pl)".

Strona kwestionuje zgodność z prawem decyzji wydanych w trybie nadzwyczajnym, ponieważ organy administracji odmawiając stwierdzenia nieważności nie uwzględniły zasadnych w jej ocenie zarzutów dotyczących naruszenia 156 § 1 pkt 2 i pkt 7 k.p.a., które to zarzuty strona podniosła we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji z [...] lutego 2011 r.

Analiza zarzutów skargi prowadzi do wniosku, że skarżący wywodzi wydanie decyzji z rażącym naruszeniem prawa i interesu prawnego z uchybienia przez organy administracji przepisom prawa procesowego, co doprowadziło organy do błędnych ustaleń faktycznych i w konsekwencji do przyznania płatności ONW w kwocie niższej od wnioskowanej. Strona zarzuca bowiem, że istotne dla sprawy okoliczności faktyczne zostały ustalone na podstawie dowodów, które okazały się fałszywe. Skarżący wskazał również, że z winy urzędu nie brał udziału we wszystkich fazach (fragmentach) postępowania administracyjnego. Wydanie decyzji na podstawie wskazanych okoliczności spowodowało w ocenie strony wprowadzenie do obrotu prawnego decyzji zawierających wady powodujące ich nieważność z mocy prawa.

Odnosząc się do stanowiska strony wyjaśnić należy, że rażące naruszenie przepisów postępowania regulujących zasady dokonywania ustaleń faktycznych sprawy można by rozważać w sytuacji, gdyby organ w sposób oczywisty nie poczynił jakichkolwiek ustaleń lub gdyby całkowicie uchylił się od rozpatrzenia materiału dowodowego sprawy. Błędy w ustaleniach stanu faktycznego ocenić zaś należy jako tego typu wadliwość decyzji, która może skutkować jej wzruszalność, ale w trybie zwykłym. Dodać należy, że niejednokrotnie prawidłowość ustaleń faktycznych pozostaje w ścisłym związku z prawidłowością wykładni przepisów prawa materialnego mających zastosowanie w sprawie i wskazujących, jakie dowody są niezbędne do ustalenia stanu faktycznego sprawy i jej załatwienia. W takiej sytuacji jednak ocena, czy naruszenie prawa miało charakter rażący w istocie koncentruje się na ocenie uchybienia przepisom prawa materialnego.

Zdaniem sądu decyzja Kierownika Biura z [...] lutego 2011 r. nie została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Sąd podziela również ocenę organów, iż decyzja ta nie była obarczona wadą powodującą jej nieważność z mocy prawa. Słusznie organ odwoławczy zauważył, że stwierdzenie nieważności decyzji w tym trybie następuje na skutek wady, którą decyzja zawiera od chwili jej wydania, a która tkwi w elementach ww. decyzji. Nie będzie natomiast chodziło o wady związane z wykonaniem decyzji lub o skutki nią spowodowane. Stwierdzenie nieważności decyzji w tym trybie uzależnione jest ponadto od istnienia przepisów odrębnych, które wskazują taki obowiązek tzw. klauzule nieważności decyzji administracyjnych. W kontekście powyższego prawidłowo przyjęto, że przepisy normujące zasady i tryb przyznawania płatności nie zawierają takowych klauzul nieważności decyzji - w związku z czym - w rozpatrywanej sprawie nie zachodzą przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Biura z [...] lutego 2011 r. na podstawie art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a.

Wskazać należy, że zasady przyznawania płatności ONW na rok 2008 regulują przepisy rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 kwietnia 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)", objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U., Nr 68, poz. 448, dalej: "rozporządzenie ONW", a także ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2007 Nr 64, poz. 427 ze zm., dalej: "ustawa EFRROW").

Zgodnie z § 2 rozporządzenia ONW przyznaje się rolnikowi w rozumieniu przepisów art. 2 lit. a rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników oraz zmieniającego rozporządzenia (EWG) nr 2019/93, (WE) nr 1452/2001, (WE) nr 1453/2001, (WE) nr 1454/2001, (WE) nr 1868/94, (WE) nr 1251/1999, (WE) nr 1254/1999, (WE) nr 1673/2000, (EWG) nr 2358/71 i (WE) nr 2529/2001 (Dz. Urz. UE L 270 z 21.10.2003, str. 1, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3, t. 40, str. 269, z późn. zm.), zwanemu dalej "rolnikiem":

1) który zobowiąże się do przestrzegania wymagań, o których mowa w art. 14 ust. 2 tiret drugie rozporządzenia Rady (WE) nr 1257/1999 z dnia 17 maja 1999 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOGR) oraz zmieniającego i uchylającego niektóre rozporządzenia (Dz. Urz. WE L 160 z 26.06.1999, str. 80, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3, t. 25, str. 391);

2) jeżeli łączna powierzchnia posiadanych przez tego rolnika działek rolnych w rozumieniu przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, lub ich części, położonych na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania, zwanych dalej "obszarami ONW", na których jest prowadzona działalność rolnicza w rozumieniu art. 2 lit. c rozporządzenia wymienionego we wprowadzeniu do wyliczenia, zgodnie z minimalnymi wymaganiami utrzymywania gruntów rolnych w dobrej kulturze rolnej zgodnej z ochroną środowiska (normami), określonymi w przepisach o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej, wynosi co najmniej 1 ha;

3) do położonej na obszarach ONW powierzchni działek rolnych lub ich części, wynoszącej nie więcej niż 300 ha;

4) jeżeli został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, zwany dalej "numerem identyfikacyjnym".

Na podstawie § 3 ust. 1 rozporządzenia ONW, wysokość płatności ONW w danym roku kalendarzowym ustala się jako iloczyn stawek płatności na 1 ha gruntu rolnego i powierzchni deklarowanej przez rolnika do płatności ONW na działkach rolnych.

Na podstawie informacji przedstawionych przez stronę we wniosku o przyznanie płatności ONW na 2008 Kierownik Biura decyzją z [...] lutego 2009 r. przyznał stronie płatność ONW w wysokości 11.618,64 zł. Organy ARiMR prowadziły również postępowanie w sprawie wniosku K. D. – syna strony o pomoc finansową w ramach działania 1.2 "Ułatwianie startu młodym rolnikom". W toku tego postępowania, na podstawie dokumentów załączonych do wniosku (tj. aktów notarialnych podpisanych [...] lutego 2005 r. i [...] listopada 2006 r.), jak również wyjaśnień składanych przez J.D. i K. D. organ administracji ustalił, że właścicielem i użytkownikiem działek ewidencyjnych o numerach [...] , [...],[...],[...],[...]wykazanych we wniosku o płatności ONW za 2008 r. przez skarżącego, był K. D.

Okoliczności, że skarżący zadeklarował we wniosku o przyznanie płatności część działek ewidencyjnych, które zostały również zgłoszone przez jego syna oraz, że użytkownikiem działek ewidencyjnych o numerach [...] , [...],[...],[...],[...]był K. D., Kierownika Biura uznał jako okoliczności faktyczne, których wyjaśnienie wymagało wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją o przyznaniu płatności.

W ocenie sądu czynności procesowe podjęte przez organy administracji w toku postępowania wznowieniowego były wystarczające do stwierdzenia, że skarżący nie był faktycznym posiadaczem działek ewidencyjnych o numerach [...],[...],[...],[...], a więc nie wypełnił kryteriów kwalifikowalności do wsparcia.

Decyzją z [...] lutego 2009 r. przyznano skarżącemu płatności do gruntów rolnych, których nie użytkował, o czym organ administracji uzyskał informację po ostatecznym zakończeniu tego postępowania. Następcze ustalenie niespełnienia warunku użytkowania gruntów wykazanych we wniosku o przyznanie płatności za 2008 r. spowodowało konieczność uwzględnienia tej okoliczności w decyzji wydanej po przeprowadzeniu postępowania wznowieniowego. Kierownik Biura zgodnie z obowiązującym w tym zakresie przepisami regulującymi postępowanie prowadzone w trybie wznowienia, jak również przepisami regulującymi zasady przyznawania płatności ONW na rok 2008 wydał w dniu [...] lutego 2011 r. decyzję, na mocy której uchylił dotychczasowe rozstrzygnięcie w przedmiocie przyznania płatności oraz wydał nowe rozstrzygnięcie, w ramach którego uwzględnił, że strona nie była faktycznym użytkownikiem części działek rolnych wykazanych we wniosku za 2008 r., co skutkowało przyznaniem płatności ONW w niższej wysokości niż płatność przyznana pierwotną decyzją.

Skarżący nie złożył odwołania od decyzji z [...] lutego 2011 r. wobec czego stała się ona ostateczna. Podniesione we wniosku o stwierdzenie nieważności okoliczności nie uzasadniały jej wzruszenia w trybie nadzwyczajnym. Były to zarzuty, które mogłyby zostać ocenione przez organ odwoławczy w toku postępowania zwykłego. Podkreślić należy, że strona – niezgadzając się z rozstrzygnięciem organu, który uchylił decyzję ostateczną o przyznaniu płatności do gruntów rolnych i przyznał płatność w kwocie niższej, niż pierwotnie przyznana powinien wykorzystać tryb przewidziany w kodeksie postępowania administracyjnego, tj. zgodnie z pouczeniem zawartym w decyzji z [...] lutego 2011 r. złożyć odwołanie od tej decyzji do Dyrektora Oddziału.

Sąd stwierdza, że organy rozpoznające wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej zgodnie z prawem stwierdziły, że decyzja stanowiąca przedmiot wniosku o stwierdzenie nieważności nie była obarczona wadą wymienioną w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Kierownik Biura wskazał, że decyzja została wydana na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a., a więc wskazał przepisy, na podstawie których prowadził postępowanie w sprawie wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją. Powołał również regulacje określające zasady przyznawania płatności ONW w 2008 r.

Niezależnie od oceny przesłanek stwierdzenia nieważności powołanych przez stronę, organy administracji prowadzące postępowanie w trybie nadzwyczajnym wskazały i uzasadniły, że decyzja Kierownika Biura z [...] lutego 2011 r. nie była obarczona jakąkolwiek przesłanką stwierdzenia nieważności.

Stosownie do art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości. Zgodnie z § 5 ust. 2 rozporządzenia ONW wskazać należy, że wniosek składa się co roku, do kierownika biura powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, właściwego ze względu na miejsce zamieszkania albo siedzibę rolnika, w terminie określonym do składania wniosków o przyznanie płatności w rozumieniu przepisów o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej. Odnosząc powyższe do okoliczności stanu faktycznego rozpatrywanej sprawy wskazać należy, że decyzja w sprawie przyznania płatności ONW została wydana przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Ostrołęce - organ właściwy w sprawie. W rozpoznawanej sprawie wskazać również należy, iż pierwotna decyzja o przyznaniu płatności ONW nie została zaskarżona do Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Warszawie. W konsekwencji stanowiła ona przedmiot wznowienia postępowania jako decyzja ostateczna. Zgodnie z art. 150 § 1 k.p.a. organem administracji publicznej właściwym w sprawach wymienionych w art. 149 (wznowienie, odmowa wznowienia), jest organ który wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji, a więc w rozpoznawanej sprawie Kierownik Biura Powiatowego w Ostrołęce. Tym samym brak podstaw do stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a.

Nie zaistniały również przesłanki wskazane w art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a., zgodnie z którym organ administracji stwierdza nieważność decyzji, która dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. Z akt sprawy wynika, że decyzja z [...] lutego 2011 r. stanowiła jedyne rozstrzygnięcie wydane w sprawie przyznania stronie płatności ONW na rok 2008.

Decyzja z [...] lutego 2011 r. nie jest obarczona wadą, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a., skierowana bowiem została do strony postępowania - tj. J. D., wnioskodawcy w sprawie płatności ONW za 2008 r.

Zauważyć również należy, że decyzja Kierownika Biura nie była niewykonalna w dniu jej wydania, a jej wykonanie nie wywołałoby czynu zagrożonego karą. W przedmiotowej sprawie nie zaistniały zatem również przesłanki określone w art. 156 § 1 pkt 5 i 6 k.p.a. uzasadniające jej wyeliminowanie z obrotu prawnego.

Odnosząc się do zarzutu skarżącego, iż z winy urzędu nie brał udziału w całości postępowania administracyjnego wskazać należy, że Kierownik Biura postanowieniem z [...] listopada 2010 r. wznowił postępowanie w sprawie przyznania stronie płatności ONW za 2008 r. Postanowienie zostało doręczone skarżącemu 7 grudnia 2010 r., a jego odbiór potwierdził skarżący osobiście (zwrotne potwierdzenie odbioru postanowienia znajduje się w aktach administracyjnych). Stroną postępowania prowadzonego w trybie zwykłym, jak również postępowania prowadzonego w wyniku wznowienia postępowania i zakończonego decyzją ostateczną był skarżący, jako wnioskodawca w sprawie przyznania płatności. Mając na uwadze powyższe ustalenia stwierdzić należy, że skarżący został powiadomiony o wszczętym postępowaniu i mógł w nim uczestniczyć.

W ocenie sądu organy rozpoznające sprawę z wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji z [...] lutego 2011 r. prawidłowo uznały, że powołane we wniosku argumenty nie wyczerpują przesłanek określonych w art. 156 § 1 k.p.a., w tym zarzutów, że decyzja ostateczna została wydana z rażącym naruszeniem prawa oraz zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa.

Tym samym sąd uznaje, że organ I instancji odmawiając stwierdzenia nieważności decyzji z [...] lutego 2011 r. oraz organ II instancji, który utrzymał decyzję pierwszoinstancyjną w mocy, nie naruszyły przepisów prawa materialnego w stopniu, które miało wpływ na wynik sprawy lub przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Z wyżej wskazanych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.) orzekł o oddaleniu skargi.