Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt I SA/Ke 266/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2019-11-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: par. 2 ust. 1 pkt 3, par. 23 ust. 2, ust. 3 par. 18 ust. 1 par. 26 ust. 2, 4, par. 5 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2013 poz 361
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy  finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego programem Rozwoju obszarów wiejskich na lata 2007-2013.
article: art. 151, art. 250 par. 1
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Rojek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Chraniuk-Stępniak, Sędzia WSA Danuta Kuchta, Protokolant Starszy inspektor sądowy Anna Szyszka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 listopada 2019 r. sprawy ze skargi B.W. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] nr [...] w przedmiocie przyznania płatności rolnośrodowiskowej 1. oddala skargę; 2. przyznaje od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach) na rzecz adwokata M.S. kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych, w tym 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych podatku od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.


UZASADNIENIE

1.1 Dyrektor Ś. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. (dalej: dyrektor) decyzją z [...] nr [...] utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. (dalej: kierownika) z [...] r. nr [...] w sprawie przyznania B.W. płatności rolnośrodowiskowej na 2018 r.

1.2 Dyrektor wyjaśnił, że B.W. w 2014 r. złożył pierwszy wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej, natomiast decyzją kierownika z [...] otrzymał płatność rolnośrodowiskową, m.in. w wariancie 2.1 do powierzchni 2,68 ha oraz w wariancie 5.1 do powierzchni 2,38 ha. Tym samym rolnik skutecznie zawiązał pięcioletnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe. Powierzchnia zobowiązania rolnośrodowiskowego w drugim roku uczestnictwa, tj. w 2015 r. w wariancie 5.1 została przez stronę zwiększona i wynosiła 3,37 ha.

1.3 We wniosku o przyznanie płatności z 13 czerwca 2018 r. B.W. zadeklarował w wariancie 2.1 Uprawy rolnicze działki rolne o łącznej powierzchni 2,68 ha. W wyniku kontroli administracyjnej organ stwierdził, że na działce ewidencyjnej nr 745/1 deklarowanej o powierzchni 0,01 ha strona nie podjęła zobowiązania rolnośrodowiskowego (działka nie zadeklarowana we wniosku o przyznanie płatności w 2014 r.). Wobec tego powierzchnia 0,01 ha została wykluczona z płatności rolnośrodowiskowej na 2018 r., co powoduje, że powierzchnia stwierdzona w wariancie 2.1 wynosi 2,67 ha.

Wnioskodawca ubiegał się również o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2018 w wariancie 5.1 Ochrona siedlisk lęgowych ptaków na obszarze Natura 2000 do działek rolnych o łącznej powierzchni 3,45 ha. Po przeprowadzonej kontroli organ uznał, że łączna powierzchnia obszaru wykluczonego z płatności w ramach niniejszego wariantu wynosi 0,09 ha i wynika ze zmniejszenia z tytułu nieuprawnionego zwiększenia powierzchni działek w zobowiązaniu podjętym w 2014 r. na działkach ewidencyjnych nr 243, 154, 125 i 62 (strona na ww. działkach ewidencyjnych zadeklarowała powierzchnię odpowiednio 0,03 ha, 0,01 ha, 0,01 ha i 0,04 ha nie objętą zobowiązaniem rolnośrodowiskowym).

1.4 Kierownik przyznał B.W. płatność rolnośrodowiskową na rok 2018 w łącznej wysokości 6.843,70 zł wynikającą z uznania realizacji wariantu 2.1 w wysokości 2.117,20 zł oraz wariantu 5.1 w wysokości 4.726,50 zł.

1.5 Utrzymując w mocy powyższą decyzję dyrektor wyjaśnił, że łączna powierzchnia gruntów wykluczona z płatności rolnośrodowiskowej w wariancie 2.1 i 5.1 wynosi 0,10 ha. Zastosowanie w tej sytuacji ma art. 18 ust. 6 akapit drugi i trzeci Rozporządzenia (UE) Nr 640/2014, zgodnie z którym w przypadku, gdy różnica między powierzchnią zadeklarowaną kwalifikowaną a powierzchnią stwierdzoną nie przekracza 0,1 ha i nie jest większa niż 20% całkowitej powierzchni zadeklarowanej kwalifikowanej, wówczas powierzchnię stwierdzoną uznaje się za równą powierzchni deklarowanej kwalifikowanej. Powierzchnia zakwalifikowana do przyznania płatności rolnośrodowiskowej wynosi 2,68 ha w wariancie 2.1 i 3,45 ha w wariancie 5.1. Kierownik przyznał B.W. płatności rolnośrodowiskowe zgodnie z żądaniem, które strona zawarła we wniosku.

1.6 Organ wyjaśnił, że mając na względzie fakt, iż zobowiązanie rolnośrodowiskowe z reguły jest stałe i nie podlega zmianie w trakcie jego trwania, dokonał sprawdzenia deklarowanych do płatności powierzchni poprzez porównanie pierwszego wniosku o przyznanie płatności z wnioskiem kontynuacyjnym. Ustalenia powyższych nieprawidłowości dokonano w oparciu kontrolę administracyjną wniosku, mająca na celu m.in. zweryfikowanie wywiązania się przez stronę z podjętego zobowiązania rolnośrodowiskowego w ramach deklarowanych do płatności pakietów, a nie jak twierdzi strona w odwołaniu, w oparciu o powierzchnię PEG. Porównanie obu złożonych przez stronę deklaracji doprowadziło do stwierdzenia, że zadeklarowane we wniosku na 2018 r. powierzchnie przekraczają powierzchnię objętą zobowiązaniem o 0,10 ha. O powierzchni podjętego zobowiązania stanowi decyzja w sprawie przyznania pierwszej płatności rolnośrodowiskowej, którą do działek ewidencyjnych nr 243, 154, 125 i 62 przyznano płatność rolnośrodowiskową do powierzchni odpowiadającej ustaleniom organu I instancji. W niniejszej sprawie wykluczenie powierzchni 0,10 ha opierało się o wynik porównania wniosku bieżącego z pierwszą decyzją o przyznanie płatności, tj. decyzją za 2014 r. oraz w związku ze zmianą podjętego przez stronę zobowiązania - z decyzją o przyznaniu płatności za 2015 r.

1.7 W odniesieniu do działki ewidencyjnej nr 412 stwierdzono, że strona nie dochowała podjętego zobowiązania na powierzchni 0,01 ha. We wniosku o przyznanie płatności na 2018 r. do działki ewidencyjnej nr 412 strona ubiegała się o płatność w wariancie 2.1 do powierzchni 0,11 ha, natomiast w 2014 r. do ww. działki przyznano płatność rolnośrodowiskową do powierzchni 0,12 ha. Spór w zakresie dochowania zobowiązania na działce ewidencyjnej nr 412 nie ma znaczenia w postępowaniu o przyznanie płatności, bowiem strona ubiegała się o przyznanie płatności do powierzchni 0,11 ha i do takiej powierzchni płatność otrzymała. Nie wpłynęło to więc na wysokość płatności.

1.8 Organ wyjaśnił, że płatności przyznawane są na wniosek producenta rolnego. Określenie "na wniosek" oznacza, że kierownik związany jest bezpośrednio zakresem wniosku, a rozstrzygnięcie wydawane jest w oparciu o zgromadzone we wniosku dane. Za rzetelność danych we wniosku o przyznanie płatności odpowiada występujący z nim rolnik.

2.1 Na powyższą decyzję B.W. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach. Wnosząc o uchylenie decyzji dyrektora zarzucił, że nie zgadza się z jej rozstrzygnięciami. Decyzja jest niewystarczająco obiektywna, nie uwzględnia podnoszonych przez rolnika argumentów oraz narusza przepisy.

3.1 W odpowiedzi na skargę dyrektor wniósł o jej oddalenie.

4.1 W piśmie procesowym z 29 października 2019 r. skarżący podniósł zarzuty:

1. naruszenie art. 7 K.p.a., art. 75 § 1 K.p.a. i art. 77 § 1 K.p.a., poprzez niepodjęcie wszystkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, tj. nieuwzględnienie pomiaru powierzchni przedmiotowych działek bezpośrednio w terenie, co skutkowało brakiem należytego ustalenia powierzchni działek i powielania błędnego ich wprowadzenia do systemu PEG, uniemożliwiając wykazanie w raporcie stwierdzonych powierzchni większych od PEG;

2. naruszenie art. 8 K.p.a. poprzez przeprowadzenie przez organy postępowania w sposób subiektywny, z naruszeniem zasady bezstronności, tj. poprzez pominięcie podnoszonych przez stronę okoliczności związanych z faktyczną powierzchnią użytkowanych działek (nr 412), na które to okoliczności B.W. powoływał się w odwołaniu do decyzji organu I instancji;

3. naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I Instancji.

Wyjaśnił, że w sposób nieuprawniony doszło do ustalenia powierzchni działek w roku 2014 w stosunku do 2018 r. Powierzchnie przedmiotowych działek w latach tych zdaniem organów różnią się, pomimo, że działki w stanie niezmienionym rolnik użytkował przez cały okres zobowiązania w całości. Wbrew twierdzeniom organu, skarżący nie dokonywał żadnych czynności zmierzających do zwiększenia lub zmniejszenia ich powierzchni. Powierzchnie te są takie same jak deklarował od 2014 r. Nie można utożsamiać działki rolnej z działką ewidencyjną, albowiem często na działkę rolną składa się kilka działek ewidencyjnych, co wpływa na zwiększenie jej powierzchni. Powyższe skutkowało przyjęciem powierzchni działek w mniejszym rozmiarze niż rzeczywisty. Skoro organ jest uprawniony do przeprowadzenia kontroli powierzchni działek, jak i rolnik ubiegający się o dopłaty składa co roku nowy wniosek, i wykonuje pomiar powierzchni działki na nowo, powierzchnia ta na nowo powinna zostać określona i sprawdzona przez organ z uwzględnieniem rzeczywistych jej rozmiarów, uwag i wniosków rolnika. Jedynym skutecznym rozwiązaniem w takiej sytuacji było uwzględnienie rzeczywistych powierzchni jego nieruchomości, które nie ulegały zmianie (co potwierdziły pomiary kontroli na miejscu).

4.2 W kolejnym piśmie procesowym złożonym 6 listopada 2019 r. skarżący zarzucił brak przeprowadzenia kontroli w terenie działek 412, 243, 154, 125 i 62. Podniósł, że wypełniając wniosek elektronicznie, nie było możliwości wpisania powierzchni 0,12 ha przy działce nr 412, a była możliwość wpisania tylko powierzchni 0,11 ha. Zarzucił, że decyzja jest efektem błędów popełnianych przez organy w poprzednich latach.

4.3 Organ w piśmie z 7 listopada 2019 r. wyjaśnił, że nie miał obowiązku weryfikowania powierzchni spornych działek w terenie, bowiem wykluczone z płatności powierzchnie zostały zakwestionowane ze względu na zgłoszenie do płatności obszarów nie objętych zobowiązaniem, a nie z powodu przekroczenia powierzchni maksymalnego kwalifikowanego obszaru. Powierzchnie wyznaczające poziom podjętego przez stronę zobowiązania rolnośrodowiskowego zostały określone w decyzji w sprawie przyznania pierwszej płatności rolnośrodowiskowej (za rok 2014) oraz decyzji za rok 2015 (dotyczy zmiany zobowiązania w pakiecie 5), które nie były przedmiotem niniejszego postępowania.

4.4 W piśmie procesowym złożonym 14 listopada 2019 r. skarżący ponownie wskazał na konieczność uaktualnienia PEG przez organ na podstawie pomiarów w terenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył co następuje:

5.1 Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r.– Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 2107 ze zm.), sądy te sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie sądu podlega zatem zgodność aktów administracyjnych z przepisami prawa materialnego i procesowego. Przy czym sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, jak też powołaną podstawą prawną, jest natomiast związany granicami sprawy (art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym - t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), dalej: p.p.s.a.

5.2 Realizując wyżej określone granice kontroli, Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Istotę problemu stanowi kwestia, czy organ prawidłowo przyznał płatność rolnośrodowiskową na 2018 r. w łącznej wysokości 6.843,70 zł. Skarżący kwestionuje bowiem wykluczenie z płatności łącznie 0,9 ha powierzchni działek nr 243, 154, 125 i 62 oraz uwzględnienie przez organ działki nr 412 o powierzchni 0,11 ha, zamiast 0,12 ha, zarzucając brak przeprowadzenia się w tym zakresie kontroli terenu. Organ natomiast stwierdził, że ustaleń odnośnie tych powierzchni dokonał przez kontrolę administracyjną pierwszego wniosku, wniosku kontynuacyjnego oraz decyzji w sprawie przyznania płatności rolnośrodowiskowej za 2014 r. i 2015 r.

W ocenie Sądu, stanowisko organu znajduje pełne potwierdzenie w przepisach prawa.

5.3 W pierwszej kolejności należy wskazać, że S. D. realizował w 2018 r. zobowiązanie rolnośrodowiskowe podjęte w 2014 r. Na podstawie § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2014 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U. z 2014 r. poz. 324) stosuje się przepisy dotychczasowe, co oznacza, że w sprawie znajdują zastosowanie przepisy rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego programem Rozwoju obszarów wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U. z 2013 r., poz. 361, dalej zwanego rozporządzeniem) w brzmieniu obowiązującym do 14 marca 2014 r.

Paragraf 2 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia stanowi, że płatność rolnośrodowiskową przyznaje się rolnikowi, jeżeli m.in. realizuje 5-letnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe, o którym mowa w art. 39 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE L 277 z 21.10.2005, str. 1, z późn. zm.).

Przepis ten istotnie wpisuje się w charakter zobowiązania rolnośrodowiskowego. Jak bowiem wynika z preambuły (motyw 35 i 37) rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz.U.UE.L.2005.277.1), płatności rolnośrodowiskowe powinny odgrywać znaczną rolę we wspieraniu zrównoważonego rozwoju obszarów wiejskich oraz w udzielaniu odpowiedzi na wzrastający popyt społeczeństwa na usługi środowiskowe. Powinny one dodatkowo zachęcać rolników i inne osoby gospodarujące gruntami do służenia społeczeństwu jako całości poprzez wprowadzanie lub dalsze stosowanie metod produkcji rolnej zgodnych z ochroną i poprawą stanu środowiska naturalnego, krajobrazu i jego właściwości, zasobów naturalnych, gleby i różnorodności genetycznej. Wsparcie powinno być przyznawane z tytułu inwestycji niedochodowych w przypadku gdy takie inwestycje są konieczne do wywiązania się ze zobowiązań podjętych w ramach systemów rolnośrodowiskowych lub innych celów rolnośrodowiskowych lub w przypadku gdy poprawiają one na terenie gospodarstwa rolnego użyteczność publiczną obszarów Natura 2000 i innych obszarów o wysokiej wartości przyrodniczej. W art. 39 tego rozporządzenia uszczegółowiono, że płatności rolnośrodowiskowych udziela się rolnikom, którzy dobrowolnie podejmą zobowiązania rolnośrodowiskowe (ust. 2). Zobowiązania te podejmowane są z reguły na okres od pięciu do siedmiu lat (ust. 3)

Płatności udziela się corocznie i obejmują one dodatkowe koszty i utracone dochody wynikające z podjętego zobowiązania (ust. 4).

5.4 Z powyższych przepisów wynika, że realizacja przedsięwzięcia rolnośrodowiskowego ma charakter trwały, kilkuletni, a rolnik, który występuje o przyznanie płatności w tym zakresie, przyjmuje na siebie co najmniej pięcioletnie zobowiązanie realizacji tego programu. W ramach tego otrzymuje pomoc finansową udzielaną na wspieranie przedsięwzięcia rolnośrodowiskowego realizowanego na podstawie podjętego zobowiązania. Zobowiązanie to jest realizowane w ramach pakietów, o których mowa w § 4 ust. 1 rozporządzenia. Płatność udzielna jest na corocznie składany wniosek rolnika, i tak też jest przyznawana, to jest na dany rok, w drodze decyzji administracyjnej (§ 23 ust. 2 i ust. 3, § 18 ust. 1, § 26 ust. 2 i ust. 4 rozporządzenia).

Powyższe oznacza, że zobowiązanie rolnośrodowiskowe stanowi źródło zobowiązania kilkuletniego, w ramach którego przysługuje rolnikowi uprawnienie do corocznego uzyskiwania płatności rolnośrodowiskowych. Zobowiązanie to potwierdza pierwsza decyzja o przyznaniu płatności. Jak bowiem wynika z § 5 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, zobowiązanie rolnośrodowiskowe obejmuje obszar gruntów zadeklarowanych we wniosku o przyznanie pierwszej płatności rolnośrodowiskowej w ramach poszczególnych pakietów i ich wariantów, objęty obszarem zatwierdzonym w rozumieniu art. 6 ust. 2 lit. c rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz. UE L 25 z 28.01.2011, str. 8, z późn. zm.), i zwierzęta ras lokalnych, do których została przyznana pierwsza płatność rolnośrodowiskowa, a w przypadku o którym mowa w art. 16 ust. 3 akapit trzeci rozporządzenia nr 65/2011, działki rolne zadeklarowane we wniosku o przyznanie pierwszej płatności rolnośrodowiskowej w ramach poszczególnych pakietów i ich wariantów objęte obszarem zatwierdzonym w rozumieniu art. 6 ust. 2 lit. c tego rozporządzenia. Ostatnio powołany przepis rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 stanowi, że "zatwierdzony obszar" oznacza obszar działek lub parceli, których dotyczy wniosek o pomoc, określony zgodnie z art. 11 i art. 15 ust. 3, 4 i 5 niniejszego rozporządzenia. Przepis art. 11 dotyczy kontroli administracyjnych, natomiast art. 15 ust. 3, 4 i 5 dotyczy kontroli obszarowych.

Z powyższych przepisów wynika kluczowa w przedmiotowej sprawie okoliczność, a mianowicie, że kolejne decyzje wydawane są w odniesieniu do powierzchni gruntu zadeklarowanej przez rolnika i przyjętej do płatności tą pierwszą decyzją. W kolejnych latach realizacji przedsięwzięcia płatność z tego tytułu może być przyznana jedynie w odniesieniu do tych działek, co do których rolnik - skutecznie, a więc w sposób usankcjonowany stosowną decyzją właściwego organu - przyjął na siebie zobowiązanie rolnośrodowiskowe.

5.5 Taka sytuacja miała miejsce w przedmiotowej sprawie, w której B.W. zawiązał pięcioletnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe. W decyzji kierownika z 21 maja 2015 r. za 2014 r., czyli za pierwszy rok realizacji programu, przyznano płatność w wariancie 2.1 do powierzchni 2,68 ha, natomiast w wariancie 5.1 do powierzchni 2,38 ha. W drugim roku realizacji programu w decyzji z 21 grudnia 2018 r. zatwierdzono płatność w wariancie 2.1 do powierzchni 2,68 ha, natomiast w wariancie 5.1 do powierzchni 3,37 ha. Jak bowiem wynika z treści tej decyzji, w 2015 r. rolnik w części dokonał skutecznego zwiększenia powierzchni użytków rolnych objętych programem.

Powyższe oznacza, że organ zasadnie zakwestionował w wariancie 5.1 powierzchnie działek 243, 154, 125 i 62 w wielkości, jakie zadeklarowano we wniosku za 2018 r. Zatwierdzenie tych działek możliwe było bowiem w zakresie tylko takiej powierzchni, jakie zostały zawnioskowane w 2014 r. Były to powierzchnie: 0,68 ha dla działki nr 243, 0,20 ha dla działki nr 154, 0,43 ha dla działki 125 i 0,25 dla działki nr 62. Nie ma znaczenia okoliczność podnoszona w skardze oraz w pismach procesowych, że rolnik faktycznie realizuje program na większej powierzchni tych działek, tj. w odniesieniu do działki nr 243 na powierzchni 0,71 ha, do działki nr 154 na powierzchni 0,21 ha, do działki nr 125 na powierzchni 0,44 ha i w odniesieniu do działki nr 62 na powierzchni 0,29 ha. Nie taki bowiem był zakres podjętego zobowiązania rolnośrodowiskowego. Dla organu przyznającego płatność za 2018 r. punktem odniesienia co do powierzchni działek jest ich powierzchnia zatwierdzona w decyzji za 2014 r. Uwzględnienie powierzchni większych niż zatwierdzone w 2014 r. stanowiłoby naruszenie przez organ przepisu § 5 ust. 1 rozporządzenia.

Nie istniała zatem konieczność przeprowadzenia wskazywanych przez stronę kontroli w terenie co do faktycznej powierzchni działek, na jakiej w ocenie rolnika realizował on program w 2018 r. Jak słusznie wyjaśnił organ, ustalając okoliczności faktyczne mające znaczenie dla rozstrzygnięcia w sprawie przyznania płatności za 2018 r. konieczne było ustalenie, czy rolnik zawnioskował grunty objęte zobowiązaniem rolnośrodowiskowym. Organ uczynił to porównując pierwszy wniosek o przyznanie płatności i pierwszą decyzję - z wnioskiem kontynuacyjnym. Zdaniem Sądu, tak właśnie należy interpretować powołany wyżej przepis § 5 ust. 1 rozporządzenia. Sąd w pełni podziela więc stanowisko wyrażone w piśmie procesowym organu, że nie miał on obowiązku weryfikowania powierzchni spornych działek w terenie, bowiem wykluczone z płatności powierzchnie zostały zakwestionowane ze względu na zgłoszenie do płatności obszarów nie objętych zobowiązaniem, a nie z powodu przekroczenia powierzchni maksymalnego kwalifikowanego obszaru.

W tym miejscu należy wyjaśnić, że zgodnie z przepisami art. 21 ust. 3 ustawy z 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (t.j. Dz.u. z 2018 r., poz. 1936 ze zm.), zachodzi odstępstwo od wynikającego z art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a. obowiązku dążenia przez organ do wszechstronnego wyjaśnienia sprawy przy jednoczesnym obowiązku gromadzenia dowodów z urzędu. Dlatego zarzuty naruszenia art. 7 K.p.a., art. 75 § 1 K.p.a. i art. 77 § 1 K.p.a., powołane dla poparcia argumentów o konieczności dokonania pomiaru działek bezpośrednio w terenie, są bezpodstawne.

5.6 Zarzuty skarżącego, że od początku realizacji programu były wydawane błędne decyzje w zakresie faktycznej powierzchni działek, a obecnie zaskarżona decyzja powiela tylko błędy z lat poprzednich, nie może odnieść skutku na tym etapie postępowania. Należy wyjaśnić, że w sytuacji jaka ma miejsce w przedmiotowej sprawie zachodzi szczególny rodzaj związania decyzji administracyjnych (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 maja 2015 r. II GSK 2310/13, dostępny na www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Polega to na tym, że w kolejnych latach realizacji przedsięwzięcia rolnośrodowiskowego organ jest zobowiązany wydać decyzje, które co do konstytutywnych elementów przyjętego zobowiązania (a więc także w odniesieniu do powierzchni gruntów rolnych) zatwierdzonych pierwszą decyzją o przyznaniu płatności rolnośrodowiskowej muszą pozostawać z nią zgodne. Ten szczególny charakter powiązania kolejnych decyzji wydawanych w sprawie płatności wypłacanych w ramach zobowiązania rolnośrodowiskowego potwierdza również szczególny tryb, jakiego należy dochować, jeżeli producent rolny chciałby dokonać zmian w przyjętym zobowiązaniu. Ustawodawca przewidział np. możliwość zmiany powierzchni użytków rolnych, na których realizowany jest program rolnośrodowiskowy, przyjmując jednak ścisłe warunki zawarte w § 6 rozporządzenia. Taka sytuacja wystąpiła w przypadku skarżącego w 2015 r., natomiast bezspornie nie miała miejsca w 2018 r.

Innymi słowy, skarżący nie może zwalczać przyjętej przez organy w decyzji za 2018 r. powierzchni działek podnosząc, że od początku powierzchnia, na których realizowany program była większa. Organ związany jest bowiem zatwierdzoną uprzednio powierzchnią tych działek i nie może już dokonać ich zwiększenia.

5.7 Odnosząc się do działki nr 412, wobec której organ podniósł, że do płatności zadeklarowano 0,11 ha, należy wskazać, że taka właśnie wielkość została podana w treści wniosku za 2018 r. Rolnik, jako osoba ubiegająca się o płatności oraz składająca wniosek, odpowiada za jego treść oraz załączonych do niego oświadczeń. Z tego powodu nie jest zasadny zarzut pisma procesowego o naruszeniu art. 8 K.p.a. tj. zasady pogłębiania zaufania obywateli. Niemniej, polemika skarżącego w zakresie faktycznej wielkości działki 412, na której realizowany jest program oraz podnoszenie okoliczności, że elektroniczna aplikacja przyjmowała tylko powierzchnię 0,11 ha, są bezprzedmiotowe w takim znaczeniu, że płatność w wariancie 2.1 została przyznana do powierzchni działek jaka została zadeklarowana (2,68 ha). Zmniejszenie powierzchni tej działki we wniosku nie miało zatem żadnego znaczenia. Powyższe związane jest z treścią art. 18 ust. 6 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz.U.UE.L.2014.181.48), który w akapicie drugim i trzecim stanowi, że w przypadku, gdy różnica między całkowitym obszarem zatwierdzonym a całkowitym obszarem zgłoszonym do objęcia płatnością w ramach środka wsparcia obszarowego jest mniejsza lub równa 0,1 ha, i różnica przekracza 20 % całkowitej powierzchni obszaru zgłoszonego do objęcia płatnością, obszar zatwierdzony uznaje się za równy obszarowi zgłoszonemu.

Innymi słowy, zmniejszenie powierzchni działki 412 o 0,01 ha przy jednoczesnym nieuprawnionym zwiększeniu działki nr 745/1 o 0,01 ha były błędami, który według prawidłowych wyliczeń organu poczynionych na podstawie wymienionego przepisu, nie miały żadnego ekonomicznego znaczenia. Płatność przyznana została bowiem w takiej samej wysokości, w jakiej byłaby przyznana, gdyby we wniosku rolnik wpisał powierzchnię działki nr 412 o wielkości 0,12 ha.

Te same konsekwencje z treści art. 18 ust. 6 ww. rozporządzenia nr 640/12014 organ wywiódł wobec zwiększenia we wniosku powierzchni działek nr 243, 154, 125 i 62. Organ zakwestionował powierzchnię zwiększoną w sposób nieuprawniony we wniosku (o czym była mowa w pkt 5.5 niniejszego uzasadnienia), ale ze względu na treść ww. art. 18 ust. 6, przyznał płatność do takiej powierzchni, jaka została zawnioskowana, tj. w pakiecie 5.1 do powierzchni 3,45 ha.

5.8 Podsumowując, zarzuty skargi i pism procesowych są niezasadne. Mając to na uwadze, działając na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.

Wynagrodzenie pełnomocnikowi, ustanowionemu z urzędu, Sąd przyznał na podstawie art. 250 § 1 ustawy p.p.s.a. w zw. z § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c/ w zw. z § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 18), uznając, że należy je ustalić w wysokości stawki podstawowej (240 zł plus 55,20 zł podatek od towarów i usług).

Sygn. akt I SA/Ke 266/19 Kielce, dnia 22 listopada 2019 r.