Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1944/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2024-05-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 184, art. 176 § 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Tomasz Bąkowski Sędziowie: sędzia NSA Roman Ciąglewicz sędzia del. NSA Jerzy Stankowski (spr.) Protokolant: asystent sędziego Paweł Chyliński po rozpoznaniu w dniu 8 maja 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej E. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 19 marca 2021 r., sygn. akt II SA/Łd 740/20 w sprawie ze skargi E. S. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] sierpnia 2020 r., nr [...], znak [...] w przedmiocie uznania za nieuzasadniony zarzut nieistnienia obowiązku w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego dotyczącego grzywny w celu przymuszenia do wykonania nakazu rozbiórki oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 19 marca 2021 r. sygn. akt. II SA/Łd 740/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę E.S. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. (zwanego dalej: WINB) z dnia [...] sierpnia 2020 r. nr [...], znak: [...]. Poddanym kontroli Sądu I instancji postanowieniem WINB po rozpatrzeniu zażalenia E.S., utrzymał w mocy wydane na podstawie art. 34 § 1, § 2 i § 4 w zw. z art. 27 § 1 pkt 9 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 1438; zwanej dalej: u.p.e.a.) i art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. 2020 r., poz. 256; zwanej dalej: k.p.a.) postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. (zwanego dalej: PINB) z [...] lipca 2020 r., nr [...], znak: [...] uznające za nieuzasadniony zarzut dotyczący nieistnienia obowiązku, w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie tytułu wykonawczego stosowanego w egzekucji należności pieniężnych nr [...] z [...] maja 2020 r., wystawionego przez PINB, celem egzekucji należności pieniężnej - grzywny w celu przymuszenia oraz opłaty egzekucyjnej nałożonych postanowieniem PINB z [...] maja 2019 r. z powodu uchylania się przez zobowiązaną od wykonania obowiązku określonego w decyzji PINB z [...] grudnia 2015 r.

W skardze kasacyjnej E.S. zaskarżyła ww. wyrok w całości zarzucając mu naruszenie:

1) art. 34 § 1, § 2 oraz § 4 u.p.e.a. w związku z art. 123 k.p.a.;

2) art. 12 pkt 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVlD-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych w brzmieniu obowiązującym do dnia 5 września 2020 r. czyli w dacie udzielenia informacji organowi - Starostwo powiatowe w Zgierzu, poprzez błędną wykładnie i w konsekwencji uznanie iż skarżąca swym działaniem naruszyła wykonanie obowiązku rozbiórki budynku;

3) art. 12 ust. 1 pkt 1,2 i 5 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVlD-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych w brzmieniu obowiązującym do dnia 5 września 2020 r. dotyczącej robót budowlanych obejmujących oraz informacji udzielonej organowi administracji architektoniczno - budowlanej iż do robót inwestor przystępuje niezwłocznie;

4) art. 22 ust. 3, 4 i 4a ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej - na okoliczność poszerzenia świadczeń zdrowotnych nie stosowane były przepisy wydane na podstawie ww. ustawy, w tym aktów wykonawczych wydawanych przez właściwego Ministra do spraw zdrowia oraz Ministra Sprawiedliwości. Wymagały one aktów wykonawczych poprzedzonych opiniami i uzgodnieniami dotyczącymi działań poszczególnych podmiotów wykonujących działalność leczniczą. Doprowadziło to do przyjęcia przez organy nadzoru budowlanego, iż prace budowlane wykonane dla przekształcenia obiektu w izolatorium pozwalają przyjąć, że obecny budynek jest tożsamy z tym objętym decyzją rozbiórkową;

5) art. 77 k.p.a., art. 81 k.p.a. oraz art. 162 k.p.a. poprzez niedokładne ustosunkowanie się do zgłaszanych przez skarżącą wniosków w tym wniosku o stwierdzenie wygaśnięcia decyzji rozbiórkowej;

6) art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez zamieszczenie w uzasadnieniu niezrozumiałych wskazań co do dalszego trybu postępowania i dokonanie oceny, iż działania skarżącej są sprzeczne z przepisami specustawy w brzmieniu obowiązującym do dnia 5 września 2020 r.

Skarżąca kasacyjnie wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, a ponadto o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazała, że niezrozumiałe jest uznanie przez organy, iż sprawa o wygaśnięcie decyzji nie ma związku z postępowaniem egzekucyjnym i zaakceptowanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny takiego postępowania. Stwierdzenie, że działanie w trybie specustawy było niezgodne z prawem nie powinno mieć miejsca w przedmiotowym postępowaniu. Tym samym zdaniem strony wnoszącej skargę kasacyjną rzeczywistą podstawą utrzymania w mocy orzeczeń organów nadzoru budowlanego była błędna wykładnia przepisów prawa materialnego i procesowego przywołanych na wstępie.

Następstwem błędnej wykładni owych przepisów prawa jest niewłaściwa ocena postanowienia organu stopnia wojewódzkiego i w konsekwencji uznanie, iż rozstrzygnięcie nie narusza przepisów prawa materialnego i procesowego w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy, podczas gdy prawidłowa ocena tego postanowienia winna skutkować jego uchylenie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c. ustawy o p.p.s.a. Zastosowanie się do wskazań Sądu I instancji doprowadzi do zniszczenia własności skarżącej, która winna być szczególnie chroniona w czasie pandemii covid - 19 i pozbawi ją prawa swobodnego dysponowania obiektem izolatorium.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpozWnaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej. Z urzędu bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Skład orzekający w niniejszej sprawie nie znalazł podstaw do stwierdzenia nieważności postępowania toczącego się przed sądem pierwszej instancji.

Stosownie do art. 193 zd. 2 p.p.s.a., uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny nie przedstawia więc w uzasadnieniu wyroku oddalającego skargę kasacyjną opisu ustaleń faktycznych i argumentacji prawnej formułowanej przez stronę skarżącą, organy administracji publicznej oraz Sąd I instancji. Stan faktyczny i prawny sprawy rozstrzygniętej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny został przedstawiony w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku.

W pierwszej kolejności wskazania wymaga, że część zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej skonstruowana została w sposób wadliwy. Postawiony w art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a. wymóg przytoczenia podstaw zaskarżenia i ich uzasadnienia nie jest spełniony, gdy skarga kasacyjna zawiera wywody zmuszające Naczelny Sąd Administracyjny do domyślania się, w jaki sposób wskazany w podstawach kasacyjnych przepis, został naruszony. Sposób naruszenia przez sąd I instancji przepisu musi być wyraźnie wskazany, gdyż w przeciwnym razie ocena zasadności skargi kasacyjnej nie jest możliwa. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany granicami skargi kasacyjnej i nie ma w związku z tym kompetencji do dokonywania za wnoszącego skargę kasacyjną uzasadnienia naruszenia przepisu wskazanego w podstawach kasacyjnych. Stanowi to powinność autora skargi kasacyjnej, który jest profesjonalnym pełnomocnikiem strony. Autor skargi kasacyjnej zarzucając Sądowi I instancji naruszenie art. 34 § 1, § 2 oraz § 4 u.p.e.a. w związku z art. 123 k.p.a. w żaden sposób nie uzasadnił tego zarzutu, co uniemożliwia jego rozpoznanie przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Niezasadne są zarzuty naruszenia art. 12 pkt 1 oraz art. 12 ust. 1 pkt 1,2 i 5 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVlD-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, a także art. 22 ust. 3, 4 i 4a ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej, bowiem środki zaskarżenia w postępowaniu egzekucyjnym nie mogą być wykorzystywane do weryfikacji decyzji administracyjnej, stanowiącej podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego. W postępowaniu egzekucyjnym nie można kwestionować zasadności nałożonego na zobowiązanego obowiązku, gdyż ten wynika z niepodważonej przez skarżącą kasacyjnie decyzji ostatecznej, która została podjęta w ramach innego postępowania. Jeżeli zatem decyzja nakładająca na skarżącą kasacyjnie określony obowiązek stała się ostateczna, a jej wykonanie nie zostało wstrzymane, to obowiązkiem organu egzekucyjnego było wszczęcie i prowadzenie postępowania egzekucyjnego (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 marca 2021 r.; sygn. akt II OSK 1336/20 oraz z 8 maja 2024 r. III OSK 1720/22; http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Nietrafny okazał się także zarzut naruszenia art. 77 k.p.a., art. 81 k.p.a. oraz art. 162 k.p.a., bowiem poza zakresem kontrolowanych rozstrzygnięć organów egzekucyjnych pozostaje kwestia złożonego przez skarżącą kasacyjnie wniosku o wygaśnięcia decyzji rozbiórkowej. Zasadnie Sąd I instancji uznał, że w obrocie prawnym funkcjonuje ostateczna i prawomocna decyzja o nakazie rozbiórki i dopóki decyzja ta nie zostanie wykonana właściwe organy posiadają kompetencje do prowadzenia we właściwym trybie postępowania egzekucyjnego.

Sąd I instancji nie mógł naruszyć art. 141 § 4 p.p.s.a. w sposób wskazanych w skardze kasacyjnej. Z przepisu tego wynika, że jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno zawierać wskazania co do dalszego postępowania. W sprawie niniejszej Sąd I instancji skargę oddalił wobec czego uzasadnienie wyroku nie zawiera wskazań co do dalszego trybu postępowania.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej.

-----------------------

4