Wyrok NSA, sygn. akt III OSK 3381/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-04-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 647  Sprawy związane z ochroną danych osobowych
659
Hasła tematyczne: Przewlekłość postępowania
Skarżony organ: Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 1
journal: Dz.U. 2019 poz 2167
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - tekst jedn.
article: art. 3 § 1 i § 2 pkt 8, art. 141 § 4, 149 § 2, art. 154 § 2 i 6
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 7, art. 8 § 1, art. 9, art. 10 § 1 i 2, art. 12, art. 35, art. 36, art. 37
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Tamara Dziełakowska Sędziowie: sędzia del. WSA Tadeusz Lipiński (spr.) sędzia NSA Teresa Zyglewska po rozpoznaniu w dniu 21 kwietnia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J.M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 listopada 2019 r. sygn. akt II SAB/Wa 274/19 w sprawie ze skargi J.M. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia 15 maja 2018 r. o nakazanie administratorowi danych osobowych dopełnienia obowiązku informacyjnego oraz usunięcia danych osobowych oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 21 listopada 2019 r., II SAB/Wa 274/19, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu sprawy ze skargi J.M. (dalej: skarżący) na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych (dalej: Prezes UODO, organ) w przedmiocie rozpoznania wniosku z 15 maja 2018 r. o nakazanie administratorowi danych osobowych dopełnienia obowiązku informacyjnego oraz usunięcia danych osobowych:

1. stwierdził, że Prezes UODO dopuścił się przewlekłości;

2. stwierdził, że przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa;

3. przyznał skarżącemu od Prezesa UODO sumę pieniężną w wysokości 500 zł.

W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji przywołując czynności wykonane przez organ oraz zestawiając je z czasem w jakim miały one miejsce stwierdził, że w sprawie nie zaistniała bezczynność, ale przewlekłość postępowania i to z rażącym naruszeniem prawa . Powyższe zaś uzasadniało orzeczenie sumy pieniężnej na rzecz skarżącego.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiódł skarżący.

Zaskarżając przedmiotowy wyrok w punkcie 1 w części, w punkcie 2 w części i w punkcie 3 w części, na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), zarzucił Sądowi I instancji:

1/ naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

a. art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 1 i § 2 pkt 8 p.p.s.a. oraz w zw. z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167; dalej: p.u.s.a.) przejawiające się w nierozpoznaniu zawartych w skardze z 26 marca 2019 r.:

– zarzutu bezczynności organu w sprawie,

– zarzutu bezczynności organu w sprawie rozpoznania ponaglenia z 21 stycznia 2019 r.,

– wniosków o stwierdzenie, że bezczynność organu w sprawie oraz bezczynność w sprawie rozpoznania ponaglenia miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa,

b. art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 149 § 2 p.p.s.a. przejawiające się w nieuzasadnieniu rozstrzygnięcia zawartego w punkcie 3 wyroku, gdyż za uzasadnienie nie można uznać jednozdaniowego stwierdzenia, że - zdaniem Sądu - kwota 500 zł jest adekwatna do stopnia zawinienia organu oraz że realizuje zasadę zadośćuczynienia skarżącemu za oczekiwanie na rozpoznanie i zakończenie jego sprawy, co powoduje, że uzasadnienie wyroku nie pozwala na poznanie motywów wyroku w tym zakresie oraz przeprowadzenie jego realnej kontroli kasacyjnej,

c. art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 149 § 2 p.p.s.a. przejawiające się w błędnych ustaleniach faktycznych, w szczególności w nieprawidłowej ocenie stopnia naruszenia przez organ przepisów art. 35-37 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm.; dalej: k.p.a.) oraz zasad postępowania administracyjnego określonych w art. 7, 8 § 1, 9, 10 § 1 i 2, 12 § 1 i 2 k.p.a., co doprowadziło do przyznania skarżącemu sumy pieniężnej pozostającej w rażącej dysproporcji do stopnia i intensywności naruszenia przepisów prawa przez organ oraz niespełniającej zasady zadośćuczynienia za oczekiwanie na rozpoznanie i zakończenie jego nadal niezakończonej sprawy;

2/ naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 149 § 2 p.p.s.a w zw. z art. 154 § 2 zd. drugie p.p.s.a. w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a. przez jego błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że na podstawie tego przepisu mogła zostać przyznana na rzecz skarżącego suma pieniężna jedynie w kwocie stanowiącej 2,18% kwoty możliwej do przyznania, zwłaszcza przy uwzględnieniu okoliczności, że Sąd orzekł, że organ prowadził postępowanie w sprawie przewlekle z rażącym naruszeniem prawa.

W oparciu o przytoczone podstawy kasacyjne, skarżący wniósł o zmianę wyroku w zaskarżonej części poprzez: 1. stwierdzenie, że organ pozostawał także w bezczynności w sprawie z rażącym naruszeniem przepisów prawa, 2. stwierdzenie, że organ pozostawał także w bezczynności w sprawie rozpoznania ponaglenia z 21.01.2019 r. z rażącym naruszeniem przepisów prawa, 3. przyznanie skarżącemu sumy pieniężnej w maksymalnej kwocie przewidzianej w art. 149 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a. oraz zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną, Prezes UODO wniósł o jej oddalenie, wskazując, że nie zasługuje ona na uwzględnienie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

W świetle art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, albo na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259) - dalej: p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami wniesionej skargi kasacyjnej. Powyższe oznacza, że sąd nie jest upoważniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, sąd uprawniony jest jedynie do oceny zaskarżonego orzeczenia w granicach przedstawionych w skardze kasacyjnej.

W niniejszej sprawie skarga kasacyjna została wywiedziona na obu podstawach kasacyjnych tj. określonych w art. 174 pkt 1 i pkt 2 p.p.s.a.

W sytuacji, kiedy skarga kasacyjna zarzuca naruszenie prawa materialnego oraz naruszenie przepisów postępowania, co do zasady w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlegają zarzuty naruszenia przepisów postępowania (por. wyrok NSA z dnia 27 czerwca 2012 r., II GSK 819/11, LEX nr 1217424; wyrok NSA z dnia 26 marca 2010 r., II FSK 1842/08, LEX nr 596025; wyrok NSA z dnia 4 czerwca 2014 r., II GSK 402/13, LEX nr 1488113). Uchybienia przepisom postępowania mogą być skutecznie podnoszone, jeśli jednocześnie strona skarżąca kasacyjnie wykaże, że mogły mieć one istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.).

Pamiętając o tej zasadzie stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego zostanie omówiony przy odniesieniu się do zarzutów naruszenia przepisów postępowania. Powyższe ma na celu uniknięcie powtórzeń, gdyż dwa z trzech zarzutów dotyczących obrazy przepisów postępowania, podobnie jak zarzut obrazy prawa materialnego dotyczą wysokości przyznanej na rzecz skarżącego sumy pieniężnej.

Nie był skuteczny zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 1 i 2 pkt 8 w zw. z art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. poprzez brak rozpoznania skargi w zakresie bezczynności organu w sprawie, bezczynności w rozpoznaniu ponaglenia oraz stwierdzenia, że bezczynność w obu tych przypadkach miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

W odniesieniu do tego zarzutu należy mieć na uwadze, że art. 141 § 4 p.p.s.a. obliguje sąd do przedstawienia w uzasadnieniu wyroku stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk stron, podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienia, przy czym zarzut naruszenia tego przepisu może osiągnąć skutek, gdy naruszenie to może mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.), co w istocie oznacza, że uchybienie temu przepisowi uniemożliwia kontrolę kasacyjną zaskarżonego wyroku. Wyrok sądu pierwszej instancji nie poddaje się kontroli instancyjnej w przypadku braku wymaganych prawem części (np. nieprzedstawienia stanu sprawy, czy też niewskazania lub niewyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia), a także wówczas, gdy będą one co prawda obecne, niemniej jednak obejmować będą treści podane w sposób niejasny, czy też nielogiczny, uniemożliwiający jednoznaczne ustalenie stanu faktycznego i prawnego, stanowiącego podstawę kontrolowanego wyroku sądu (por. wyroki NSA z dnia 15 czerwca 2010 r., II OSK 986/09; z dnia 12 marca 2015 r., I OSK 2338/13, publik. CBOSA).

Przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. jest przepisem proceduralnym, regulującym wymogi uzasadnienia. W ramach rozpatrywania zarzutu naruszenia tego przepisu Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany jest jedynie do kontroli zgodności uzasadnienia zaskarżonego wyroku z wymogami wynikającymi z powyższej normy prawnej. Sąd I instancji wyjaśnił podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz rozpoznał sprawę sądowoadministracyjną zgodnie z jego kontrolnymi kompetencjami, a konstrukcja uzasadnienia sprawia, że zaskarżony wyrok, wbrew stanowisku strony skarżącej kasacyjnie, poddaje się kontroli. Odmienne stanowisko skarżącego kasacyjnie nie oznacza, że konstrukcja uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie odpowiada wymogom ustawowym.

Należy podkreślić, że podnoszone w ramach podstawy kasacyjnej określonej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. przez Sąd I instancji tylko wówczas może zostać uwzględnione przez Naczelny Sąd Administracyjny, jeśli zawarta w uzasadnieniu relacja jest niepełna, niejasna, niespójna lub zawierająca innego rodzaju wadę, która nie pozwala na dokonanie kontroli kasacyjnej (por. wyroki NSA z dnia 13 stycznia 2012 r., sygn. akt: I FSK 1696/11; z dnia 16 sierpnia 2012 r., sygn. akt: II GSK 285/12; z dnia 19 grudnia 2013 r., II GSK 2321/13). Funkcja uzasadnienia orzeczenia wyraża się bowiem i w tym, że jego adresatem, oprócz stron, jest także Naczelny Sąd Administracyjny. Tworzy to po stronie wojewódzkiego sądu administracyjnego obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, który umożliwi przeprowadzenie kontroli instancyjnej zaskarżonego orzeczenia w sytuacji, gdy strona postępowania zażąda, poprzez wniesienie skargi kasacyjnej, jego kontroli. Podkreślenia też wymaga, że z art. 141 § 4 p.p.s.a. nie wynika dla sądu administracyjnego obowiązek szczegółowego omówienia w uzasadnieniu każdej okoliczności, czy każdego argumentu lub twierdzenia, jakie pojawiło się w badanej sprawie. Uzasadnienie wyroku ma być "zwięzłe", co należy rozumieć w ten sposób, że sąd administracyjny powinien się odnieść wyłącznie do kwestii istotnych z punktu widzenia rozstrzygnięcia sprawy, aby nie czynić wywodu nadmiernie rozbudowanym, a przez to niejasnym (zob. wyrok NSA z dnia 29 lutego 2008 r., sygn. akt II FSK 1801/06).

Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyjaśnił kiedy w danej sprawie występuje stan bezczynności, a kiedy postępowanie prowadzone jest w sposób przewlekły. Przywołując czynności organu administracji i zestawiając je z konkretnymi datami doszedł do słusznego przekonania, że Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych dopuścił się przewlekłości w prowadzeniu postępowania w przedmiocie wniosku skarżącego z dnia 15 maja 2018 r. Prawidłowo ocenił Sąd I instancji, że od zarzutu przewlekłości prowadzonego postępowania nie chroni samo informowanie strony o niezałatwieniu sprawy w terminie, jak też ilość rozpoznawanych spraw.

Sąd I instancji wskazał, że organ prowadził postępowanie w sposób przewlekły co wynikało ze znacznego odstępu czasowego pomiędzy podejmowanymi w sprawie czynnościami. Wypowiedział się również, że z bezczynnością organu mamy do czynienia, gdy organ nie podejmuje w ogóle żadnych czynności, co w przedmiotowej sprawie nie miało miejsca.

Odnosząc się obecnie do tej części zarzutu 1.1) skargi kasacyjnej, która dotyczy ponaglenia przypomnieć należy, że z dniem 1 czerwca 2017 r., ustawą z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 935) dokonano nowelizacji p.p.s.a. Przepisem art. 9 pkt 3 lit. b ustawy zmieniono m.in. art. 53 § 2b p.p.s.a., zgodnie z którym skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Na podstawie art. 1 pkt 9 ustawy zmieniającej, nowe brzmienie otrzymał również art. 37 § 1 k.p.a. poprzez wprowadzenie ponaglenia, które zastąpiło dotychczasowe zażalenie i wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. W uzasadnieniu projektu ustawy zmieniającej wyjaśniono, że regulacja art. 53 § 2b p.p.s.a. - dotycząca obowiązku wyczerpania środka zaskarżenia w postaci ponaglenia przed wniesieniem skargi na bezczynność - wprowadzona została w związku ze zmienionym brzmieniem art. 37 k.p.a. Zgodnie z założeniami ustawodawcy, wniesienie ponaglenia w trybie art. 37 § 1 k.p.a. stanowi więc warunek formalny do wywiedzenia skargi na bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania, co znalazło wyraz w nowym brzmieniu art. 52 § 2 p.p.s.a. Wedle tego przepisu, przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy bowiem rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie.

Ponaglenie wnoszone przez stronę w trybie art. 37 k.p.a. nie ma charakteru środka zaskarżenia w postępowaniu administracyjnym, lecz służy jedynie zakwestionowaniu przekroczenia ustawowego maksymalnego terminu załatwienia sprawy (art. 35 i art. 36 k.p.a.). Ponaglenie nie służy również kontroli rozstrzygnięć podjętych w postępowaniu administracyjnym, lecz ma na celu wymuszenie na właściwym organie załatwienia sprawy (por. A. Wróbel (w:) M. Jaśkowska, M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel, Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX/el. 2021, art. 37). Co więcej, rozpoznanie ponaglenia następuje w drodze czynności, która - nawet jeśli zostanie ujęta w formie postanowienia - nie może być zaskarżona do sądu administracyjnego i nie przysługuje na nie zażalenie. Powyższe orzeczenie należy do postanowień, o jakich mowa w art. 123 k.p.a. i ma ono charakter wpadkowy (incydentalny). Nie kończy postępowania, nie rozstrzyga sprawy co do istoty i nie ma cech samodzielnego postępowania administracyjnego, na które przysługuje skarga do sądu (por. wyrok NSA z dnia 7 lutego 2012 r., sygn. akt II OSK 2259/10, CBOSA).

Zatem, skoro na omawiane postanowienie, wydane w oparciu o art. 37 k.p.a., nie przysługuje zażalenie ani nie kończy ono sprawy co do istoty, to należy uznać, że sprawa ze skargi na bezczynność i przewlekłość w rozpoznaniu ponaglenia nie mieści się we wskazanym powyżej katalogu spraw, o których mowa w art. 3 § 2 p.p.s.a., podlegających kognicji sądu administracyjnego.

Naruszenie pozostałych przepisów prawa wyszczególnionych w skardze kasacyjnej związane jest z wysokością przyznanej sumy pieniężnej w wysokości 500 zł.

W trzech zarzutach skargi kasacyjnej powołano się na naruszenie szeregu przepisów prawa, jednak w istocie uzasadniono konieczność przyznania sumy pieniężnej długotrwałością prowadzonego postępowania i bliżej nieokreśloną możliwością wystąpienia negatywnych skutków dla skarżącego kasacyjnie.

W sytuacji kiedy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zaskarżonym wyroku stwierdził, że organ prowadził postępowanie w sposób przewlekły, a nadto orzekł o przyznaniu sumy pieniężnej nie można stwierdzić, że naruszone zostały zasady ogólne prawa wyrażone w art. 7, 8 § 1, 9, 10 § 1 i 2 oraz 12 § 1 i 2 k.p.a., tylko dlatego, że skarżący kasacyjnie uważa, iż przyznana suma jest zbyt niska.

W myśl art. 149 § 2 p.p.s.a. jedyną przesłanką warunkującą przyznanie od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej, jest uwzględnienie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Decyzja o zastosowaniu bądź odmowie zastosowania tego środka należy do sądu administracyjnego. Zasądzenie sumy pieniężnej pełni przede wszystkim funkcję kompensacyjną, a jej przyznanie stanowi swoistą rekompensatę za doznane negatywne przeżycia psychiczne i moralne związane z przewlekłością postępowania administracyjnego.

W orzecznictwie prezentowany jest pogląd, który skład orzekający w niniejszej sprawie podziela, że wniosek o przyznanie sumy pieniężnej powinien zawierać uzasadnienie, w którym skarżący powinien nawiązać do krzywdy wywołanej postępowaniem organu, a aktywność sądu jest w takiej sytuacji warunkowana wskazaną argumentacją (por. wyroki NSA: z 28 kwietnia 2020 r., sygn. I OSK 1969/19; z 27 maja 2020 r., sygn. I OSK 2324/19; z 9 lutego 2022 r., I OSK 1542/21).

Z woli ustawodawcy przyznanie skarżącemu stosownej sumy pieniężnej w trybie art. 149 § 2 p.p.s.a. zależy od uznania sądu i brak jest w tym zakresie jakichkolwiek ograniczeń. Pamiętać należy jednak o tym, że nawet przy przyjęciu, że przewlekłość organu miała postać kwalifikowaną ustawodawca nie zobligował sądu do automatycznego przyznania każdemu skarżącemu sumy pieniężnej, a jedynie pozostawił uznaniu sądu skorzystanie z takiego rozwiązania.

Skoro funkcją przyznania sumy pieniężnej na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. ma być kompensacja poniesionej przez stronę szkody majątkowej bądź niemajątkowej, to skarżący wnosząc o przyznanie takiej sumy winien określić jaka to jest szkoda i z czego wynika jej wysokość. Skarżący istnienia takiej szkody nie wykazał, a jedynie przewidywał, że może ona powstać w przyszłości, jednak upływ czasu w tym przypadku sprawia, że prawdopodobieństwo wystąpienia takiej szkody jest coraz mniejsze. Zauważyć należy również, to że organ w dniu 27 maja 2020 r. wydał decyzję, w której nakazał jedynie usunięcie danych osobowych skarżącego w zakresie numeru dowodu osobistego, w pozostałym zakresie odmówił uwzględnienia wniosku.

Przedstawiona wyżej argumentacja przekonuje, że nie został naruszony przez Sąd I instancji przepis art. 149 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 154 § 2 p.p.s.a. i art. 154 § 6 p.p.s.a., gdyż Sąd I instancji przyznał świadczenie, choć nie musiał tego czynić, zaś jego wysokość mieści się w granicach przewidzianych przepisami prawa.

W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku WSA w Warszawie wyraził stanowisko, że określając wysokość sumy pieniężnej miał na uwadze tzw. trudności obiektywne leżące po stronie organu, uznając iż przyznana kwota jest adekwatna do stopnia jego zawinienia, realizując zasadę zadośćuczynienia skarżącemu za oczekiwanie na rozpoznanie i zakończenie jego sprawy.

Dlatego też biorąc powyższe pod uwagę Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. skargę kasacyjną oddalił.

Podstawą rozpoznania skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym był przepis art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r., poz. 2095 ze zm.).