Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 839/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2018-10-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Zarząd Województwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 61
journal: Dz.U. 2017 poz 1460
law: Ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych  w perspektywie finansowej 2014- 2020  - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Herman, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik, Sędzia WSA Krzysztof Kandut (spr.), Protokolant St. sekr. sąd. Joanna Spadek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 września 2018 r. sprawy ze skargi ,,A’’ Sp. z o.o. w G. na pismo Zarządu Województwa Śląskiego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie negatywnej oceny formalnej wniosku o dofinansowanie środkami unijnymi w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Śląskiego na lata 2014-2020 oddala skargę.


UZASADNIENIE

Uchwałą z [...] r. nr [...] Instytucja Zarządzająca Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa Śląskiego (dalej zwana: IZ RPO lub organ), m.in. na podstawie art. 58 ust. 1 w zw. z art. 53 ust. 1 ustawy z 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (t.j.: Dz. U z 2017 r., poz. 1460 ze zm. - zwana dalej ustawą wdrożeniową), nie uwzględniła protestu ,,A’’ w G. od negatywnej oceny formalnej wniosku nr [...] złożonego w ramach konkursu nr [...].

Stan sprawy jest następujący:

W związku konkursem nr [...] na dofinansowanie realizacji projektu w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Śląskiego na lata 2014 – 2020 (dalej zwany w skrócie RPO WSL), Oś priorytetowa X rewitalizacja oraz infrastruktura społeczna i zdrowotna, działanie 10.3 "Rewitalizacja obszarów zdegradowanych", poddziałanie 10.3.3 "Rewitalizacja obszarów zdegradowanych - konkurs", swój wniosek o numerze [...], z zachowaniem terminu, złożyła ,,A’’ z o.o. w G. (dalej zwana: wnioskodawca, strona, skarżąca). Wniosek obejmował projekt pod nazwą: "[...]". Wydatki kwalifikowane określono na 14.163.814,02 zł, wnioskowane dofinansowanie: 13.455.623,32 zł, okres realizacji: 9.01.2017 r. (start projektu) – 30.06.2020 r. (zakończenie realizacji). Warunki konkursu określał "Regulamin konkursu nr [...]", a zasady sporządzenia wniosku "Instrukcja wypełniania wniosku o dofinansowanie projektu w ramach EFRR" z kwietnia 2017 r.

Z krótkiego opisu projektu (część B.2) wynika, że jego realizacja ma na celu rewitalizację [...] tj. [...] na funkcję wraz z zagospodarowaniem terenu i budową infrastruktury technicznej. Całość przyczyni się do przystosowania budynku do pełnienia nowych funkcji społecznych. Planowany do realizacji projekt ukierunkowany jest na rozwiązanie specyficznych dla danego obszaru problemów społecznych, gospodarczych, przestrzenno-funkcjonalnych, technicznych oraz środowiskowych zdiagnozowanych na obszarach zdegradowanych, wynikających z [...] (zwany także [...]). Projekt poprzez swoją specyfikę wpisuje się w Oś Priorytetową X Rewitalizacja oraz infrastruktura społeczna i zdrowotna, z powodzeniem realizując cele szczegółowe Działania 10.3 Rewitalizacja obszarów zdegradowanych.

Dalej wnioskodawca zaznaczył, że projekt znajduje się na liście projektów kluczowych [...]. Obszar rewitalizacji - centralny. Sfera oddziaływania projektu na problemy w wymiarze społecznym, infrastrukturalnym, gospodarczym i środowiskowym ([...] przyjęty został Uchwałą [...] Rady Miasta G. z [...] r.).

W wyniku weryfikacji formalnej wniosku Komisja Oceny Projektu (dalej zwana: KOP) stwierdziła, że zawiera on błędy i nieprawidłowości podlegające uzupełnieniu, w związku z czym zachodzi konieczność jego poprawy i uzupełnienia. W tej sytuacji pismem z 29 marca 2018 r. wezwała stronę do uzupełnienia wniosku, przekazując jednocześnie zestawienie uwag i nieprawidłowości.

Wnioskodawca odniósł się do uwag w zakresie wskazanych błędów w piśmie z 16 kwietnia 2018 r., korygując wniosek o dofinansowanie z 27 lipca 2017 r.

W wyniku oceny formalnej skorygowanego wniosku o dofinansowanie projektu KOP stwierdziła (pismo z 10 maja 2018 r. wraz z kartą oceny wniosku), że wniosek uzyskał negatywną ocenę formalną z uwagi na niespełnienie kryteriów formalnych w zakresie:

1. zgodność projektu z RPO WSL na lata 2014 – 2020 SZOOP;

2. właściwe przygotowanie wniosku o dofinansowanie projektu;

3. kwalifikowalność wydatków;

4. zgodność projektu z zasadami pomocy publicznej lub pomocy de minimis;

5. wskaźniki projektu;

6. wynikanie projektu z aktualnego i pozytywnie zaopiniowanego przez IZ RPO programu rewitalizacji.

Odnośnie zgodności projektu z RPO WSL na lata 2014 – 2020 wskazano, że wnioskodawca przedstawił w opisie projektu w polu B.2 informacje, iż przedmiotem projektu jest rozbudowa i przebudowa budynku poprzemysłowego C1 [...] na funkcję wraz z zagospodarowaniem terenu i budową infrastruktury technicznej. W polu B.15 informował, że projektowany budynek będzie pełnił funkcję usługową, prospołeczną z punktami gastronomicznymi, salami ekspozycyjnymi i wielofunkcyjnymi. Przygotowane zostaną również powierzchnie na pomieszczenia biurowe. Obiekt C1 objęty przebudową podzielono na 8 segmentów budowlanych i funkcjonalnych. W ramach przebudowy wnioskodawca zaplanował realizację sieci, przyłączy i instalacji infrastruktury technicznej obsługującej budynek C1 i komin C3, a także wymianę i realizację nowych nawierzchni pieszo-jezdnych i zieleni oraz małą architekturą. W części C.2 wykazano prace dotyczące budynku C1 oraz zagospodarowania terenu. Nie dostarczył jednak dokumentacji technicznej zgodnej z wymogami instrukcji wypełniania wniosku.

Ponadto KOP wskazał, że projekt budowalny przewiduje budowę i przebudowę budynku C1 wraz z zagospodarowaniem terenu. Wniosek o wydanie pozwolenia na budowę przewiduje budowę nowego obiektu budowlanego, jak i wykonanie innych robót. Zarówno projekt jak i wniosek o wydanie pozwolenia, zamiast rozbudowy budynku (jak to wymieniono w części B.2 wniosku), przewidują budowę nowego budynku. W związku z tym wnioskodawca został wezwany o:

- dostarczenie opisu technicznego do projektu budowalnego,

- dostarczenie części rysunkowej projektu budowlanego w zakresie: planu zagospodarowania całego terenu objętego projektem oraz rzutów i przekrojów budynku C1 (dokumentacja ta miała umożliwić identyfikację zakresu projektu),

- jednoznaczne poinformowanie, czy cały zakres projektu budowlanego przewidziany jest do realizacji jako projekt przedkładany do objęcia dofinansowaniem,

- wyjaśnienie dotyczące budowy nowego obiektu (zgodnie z typem projektu nie jest dopuszczalna budowa nowych obiektów),

- wyjaśnienie, czy projekt obejmuje ciągi pieszo-jezdne bądź inne powierzchnie przeznaczone dla ruchu i postoju samochodów. Koszty dotyczące dróg i parkingów w działaniu 10.3 stanowią koszt niekwalifikowalny. W przypadku uwzględnienia ich w kosztach kwalifikowalnych projektu należy wydzielić je do części C.2.3 "Koszty niekwalifikowalne".

KOP poinformowała, że w przypadku potwierdzenia, że projekt dotyczy budowy nowego obiektu, projekt kwalifikować się będzie do negatywnej oceny formalnej w kryterium Kwalifikowalności projektu oraz zgodności z RPO WSL.

Jak dalej argumentowała KOP, pomimo dokonanej przez wnioskodawcę korekty, nadal zapisy tej części wniosku są niespójne z zapisami dokumentacji aplikacyjnej oraz dołączoną dokumentacją techniczną. Wynika z nich, że przedmiotem projektu będzie rozbudowa i przebudowa budynku poprzemysłowego C1 [...]. Z kolei zapisy pól B.14 i B.15 zawierają informacje wskazujące, że przedmiotem projektu jest także budynek C3. Dołączona dokumentacja techniczna już w samym tytule wskazuje, że przedmiotem projektu jest budynek przemysłowy C1. Rozbieżności te nie pozwalają więc na jednoznaczne potwierdzenie kwalifikowalności zakresu przedsięwzięcia, a tym samym potwierdzenie spełnienia omawianego kryterium.

W kwestii budowy nowego budynku KOP zwróciła uwagę, że wnioskodawca wprawdzie twierdzi, że projekt nie dotyczy budowy nowego budynku, a dokumentacja obejmuje rozbudowę, przebudowę i zmianę sposobu użytkowania istniejącego budynku [...], jednak – wobec istniejących rozbieżności - nie przedstawił w tym zakresie szczegółowych wyjaśnień. Pomimo twierdzenia, że projekt nie dotyczy budowy nowego budynku, dołączona dokumentacja techniczna została przez projektujących zatytułowana "[...]". Również zapisy dostarczonej dokumentacji technicznej zawierają informacje, że obiekt będący przedmiotem projektu został podzielony na 8 segmentów w stosunku do których zaplanowano roboty budowlane. Przy segmencie C1_3 wpisano wprost, że zakres robót budowalnych dotyczy budowy, podczas gdy w odniesieniu do pozostałych segmentów wpisano, że zakres prac obejmuje przebudowę lub rozbudowę segmentu. Wnioskodawca złożył też wniosek o pozwolenie na budowę. Wskazuje to, że przedmiotem projektu jest budowa nowego obiektu, niekwalifikowana w ramach poddziałania 10.3.3. Wprawdzie wnioskodawca wyjaśnił, że do dofinansowania przedkładana jest jedynie część projektu budowlanego ściśle związana z działalnością publiczną i późniejszą realizacją projektu, jednak projekt budowalny obejmuje cały zakres prac w obiekcie (w dokumentacji brak metodologii wydzielania części prac związanych z częścią budynku przeznaczoną na cele komercyjne i częścią prac związaną z działalnością społeczną). Istniejące wątpliwości nie zostały także potwierdzone zmianą czy doprecyzowaniem zapisów dokumentacji aplikacyjnej. Pomimo wezwania, nie przedłożył wnioskodawca informacji wskazującej na podział dokumentacji projektowej i prac budowalnych na dwie części, tj. kwalifikowalną i niekwalifikowalną. Przedstawił jedynie całkowite koszty prac w budynku C1, co uniemożliwia potwierdzenie kwalifikowalności wydatków i spełnienie tego kryterium.

KOP stwierdziła dalej, że wnioskodawca dokonał podziału przeznaczenia budynku poprzez wydzielenie części komercyjnej. Ta część przeznaczenia budynku wymaga także dostępu do pomieszczeń sanitarnych, które w całości zostały wskazane jako pomieszczenia związane z działalnością niekomercyjną, oraz podziału części wspólnych tj. komunikacji czy strefy wejść na część komercyjną i niekomercyjną. Przedstawiony przez wnioskodawcę sposób podziału przeznaczenia budynku nie pozwala jednak na jednoznaczne potwierdzenie jaka część budynku będzie przeznaczona na cele związane z realizacją funkcji społecznych. Strona, pomimo wezwania, nie uzupełniła należycie wniosku w w/w zakresie, stąd KOP nie mogła potwierdzić spełnienia omawianego kryterium.

Odnośnie kryterium "Właściwe przygotowanie wniosku o dofinansowanie projektu", wnioskodawca zadeklarował podatek od towarów i usług (VAT) jako niemożliwy do odzyskania i kwalifikowalny. Nie podał jednak konkretnego przepisu stanowiącego podstawę prawną w tym zakresie. Wskutek wezwania do uzupełnienia tego braku wnioskodawca wskazał, że podatek VAT nie jest możliwy do odzyskania, gdyż obiekt będący przedmiotem projektu będzie przeznaczony na realizację projektów tzw. "miękkich". Tymczasem jak wynika z zapisów dokumentacji, część budynku przeznaczona jest na cele komercyjne, czyli związane z działalnością gospodarczą (czynnościami opodatkowanymi). Taki stan rzeczy potwierdzają także zapisy analizy finansowej, gdzie założono wynajem. Sam wnioskodawca w polu B.17 skorygowanego wniosku wskazał, że ma częściową możliwość odzyskania podatku VAT. Dowodzi to niespełnienia kryterium.

Dalej KOP poddała w wątpliwość założenia do analizy finansowej. Wnioskodawca przyjął wartość początkową majątku po realizacji inwestycji na poziomie 14.163 814,02 zł, co stanowi wartość kosztów całkowitych projektu. Wątpliwości KOP wzbudziła kwestia ujęcia prac porządkowo-przygotowawczych i projektowych oraz promocji w kosztach majątku oraz amortyzowanie planowanego do zakupu wyposażenia stawką 2,5%.

W kwestii kosztów związanych z wymianą i zakupem instalacji grzewczej i źródła ciepła oraz termomodernizacją i termoizolacją budynku (możliwe w przypadku kiedy wydatki te nie przekraczają 30% wartości całkowitych wydatków kwalifikowalnych projektu) KOP wezwała wnioskodawcę do wydzielenia osobnego kosztu obejmującego takie prace, celem monitorowania w/w limitu i uwzględnienia w nim wszystkich kosztów zawartych obecnie w innych pozycjach kosztowych projektu.

W reakcji na to wnioskodawca zalecenia tego nie wypełnił i stwierdził, że wydzielenie to nastąpi wraz z projektem wykonawczym i sporządzonym na jego podstawie kosztorysem szczegółowym. Tymczasem, jak wynika z części C.2.1 wniosku, wnioskodawca już posiada projekt wykonawczy. Ponieważ wydatki związane z wymianą i zakupem instalacji grzewczej i źródła ciepła oraz termomodernizacją i termoizolacją budynku stanowią warunek określony w regulaminie naboru, to potwierdzenie jego spełnienia weryfikowane jest na etapie oceny formalnej. Niezastosowanie się wezwania uniemożliwia ocenę spełnienia omawianego kryterium i jest równoznaczne z wynikiem negatywnym.

Odnośnie kryterium kwalifikowalności wydatków KOP wskazała, że we wniosku wnioskodawca wskazał (części B.10, B.12), że posiada zespół inżynierów posiadających odpowiednie uprawnienia budowlane do pełnienia samodzielnej funkcji technicznej w budownictwie, wiedzę techniczną oraz praktykę zawodową dostosowaną do stopnia skomplikowania robót budowlanych. To oznacza, że wydatek na tego rodzaje funkcje nie jest niezbędny dla realizacji projektu, gdyż może zostać zrealizowany zasobami kadrowymi wnioskodawcy. KOP wezwała wnioskodawcę do naniesienia stosownych zmian w tym zakresie, jednak ten nie dokonał przeniesienia kosztów nadzoru inwestorskiego do kosztów niekwalifikowalnych argumentując, że posiada rzeczywiście zespół inżynierów, jednakże nie są to osoby pracujące na stałe w strukturach firmy. Zdaniem KOP niezależnie od stosunku łączącego wnioskodawcę z osobami posiadającymi stosowne uprawnienia, deklarował on gotowość do pełnienia funkcji Inspektora Nadzoru Inwestorskiego własnymi zasobami. Współpraca z konkretnymi osobami wyklucza wyłonienie wykonawcy usługi nadzoru w sposób wymagany w Wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków oraz Przewodniku dla beneficjentów. W ramach działania 10.3 koszty wynagrodzenia personelu nie są kosztem kwalifikowalnym. Zadecydowało to nie spełnieniu w/w kryterium.

Co do kryterium zgodności projektu z zasadami pomocy publicznej lub pomocy de minimis KOP stwierdziła, że w uzasadnieniu do punktu B.13.1. wnioskodawca wskazał na możliwość prowadzenia w budynku działalności odpłatnej o charakterze jedynie pomocniczym, nieprzekraczającym 20% wydajności/powierzchni budynku. Zastrzegł przy tym, że produkty projektu będą wykorzystywane do celów użyteczności publicznej. Tymczasem, jak wskazała KOP, wynajem powierzchni jest działalnością gospodarczą prowadzoną w warunkach konkurencji. Co więcej, konkurencja w tym wymiarze może mieć charakter międzynarodowy (strona internetowa wnioskodawcy została opracowana w języku polskim, niemieckim i angielskim, zatem adresuje swoją ofertę także dla osób z zagranicy). Wsparcie publiczne może wpłynąć na stworzenie barier dla konkurentów w wejściu na rynek lokalny. Nie można wykluczyć, że projekt wpłynie na zakłócenie konkurencji w wymiarze wspólnotowym, a zatem wniosek powinien zostać objęty pomocą publiczną/pomocą de minimis. To oznacza, że wnioskodawca powinien dostosować dokumentację aplikacyjną do wymogów właściwego rozporządzenia regulującego udzielanie pomocy publicznej. Nie wprowadził jednak stosownych zmian w dokumentacji aplikacyjnej, pomimo wskazań KOP, co powoduje nie spełnienie omawianego kryterium.

W odniesieniu do kryterium: "wskaźniki projektu", wskaźnik: "Ludność mieszkająca na obszarach objętych zintegrowanymi strategiami rozwoju obszarów miejskich", wymagane było wskazanie, że pomiar wskaźnika nastąpi jednorazowo na moment złożenia wniosku o dofinansowanie. Należało przy tym podać stronę na której znajdują się dane w [...]. Wnioskodawca uzupełnił opis, jednakże nie usunął błędnego zapisu o treści "Wartość docelowa mierzona zostanie w roku zakończenia rzeczowej inwestycji".

W przypadku wskaźnika "Powierzchni obszarów objętych rewitalizacją", zgodnie z rozumieniem tego wskaźnika, dany obszar należało wykazać w momencie rozpoczęcia rewitalizacji przewidzianej w projekcie i powinien on odzwierciedlać rzeczywistą powierzchnię objętą działaniami (tj. powierzchnię zabudowy budynku i powierzchnię terenu). W wezwaniu do korekty wskazano, że dokumentem potwierdzającym osiągnięcie wskaźnika może być np. projekt budowlany lub inny dokument posiadany przez wnioskodawcę w momencie rozpoczęcia robót budowlanych, a nadto dokument na podstawie którego oszacowano wielkość wskaźnika. Tymczasem wnioskodawca błędnie wykazał powierzchnię całkowitą budynku, zamiast powierzchnię zabudowy budynku i powierzchnię terenu.

Dalej KOP, powołując się na [...] przyjęty Uchwałą z [...] r. (program ujęty w Wykazie programów rewitalizacji i obowiązujący na dzień złożenia wniosku o dofinansowanie) wskazał, że wymieniono tam projekt: "[...]". Projekt skierowano do przedsiębiorców działających przede wszystkim w ramach branży tzw. przemysłów kreatywnych. W ramach prac nastąpić ma przekształcenie zamkniętej i zdegradowanej przestrzeni przemysłowej [...] w atrakcyjną, miejską przestrzeń publiczną dostępną dla mieszkańców G. i gości. W ramach projektu zostanie uporządkowany teren, w tym wyburzone obiekty. Infrastruktura [...] posłużyć ma trzem celom: 1) wynajem dla przedsiębiorców; 2) przestrzeń publiczna; 3) infrastruktura dla działań kulturalnych.

Wnioskodawca wskazał, że jego projekt ma za cel przystosowanie budynku do pełnienia nowych funkcji społecznych (zgodnie z częścią B.2), a celowi temu będzie służyć całość projektu, w tym zagospodarowanie otoczenia budynku C. W projekcie nie przewidziano żadnych przychodów. Jako użytkowników określono w polu F.2 osoby wpisane na listy uczestników działań realizowanych w budynku, bądź których obecność w wydarzeniach/zajęciach/kursach zostanie potwierdzona w inny sposób. Z kolei w polu B.15 stwierdzono, że projektowany budynek będzie pełnił funkcję usługową, prospołeczną z punktami gastronomicznymi, salami ekspozycyjnymi i wielofunkcyjnymi. Przygotowane zostaną również powierzchnie na pomieszczenia biurowe.

W ocenie KOP wnioskodawca nie przedstawił jednoznacznych informacji nt. wykorzystania infrastruktury będącej przedmiotem projektu. Wprawdzie przedstawił propozycje projektów jakie mogą być realizowane w infrastrukturze, jednak bez wyczerpującego opisu wykorzystania przedmiotu projektu. Brak przy tym dokumentacji technicznej, co utrudnia weryfikację. Brak przychodów wskazuje, że nie będzie prowadzony wynajem dla przedsiębiorców. Projekt przewiduje zagospodarowanie przestrzeni publicznych w bliżej nieokreślonym zakresie. Nie można więc potwierdzić zgodności z programem rewitalizacji.

KOP zaznaczyła, że dopuszczalna jest realizacja projektu rewitalizacyjnego który obejmuje część projektu wpisanego do programu rewitalizacji, pod warunkiem że jego zakres i cel nie są rozbieżne z zakresem i celem projektu w GPR. Jednakże wnioskodawca nie uzupełnił i nie doprecyzował należycie zapisów dokumentacji aplikacyjnej w stopniu, który potwierdzałby realizację podstawowego celu projektu opisanego w programie rewitalizacji. Mianowicie projekt nie wynika z programu rewitalizacji, co jest równoznaczne z niespełnieniem kryterium formalnego: "Wynikanie projektu z aktualnego i pozytywnie zaopiniowanego przez IZ RPO programu rewitalizacji".

Od powyższej negatywnej oceny formalnej wniosku strona złożyła protest do IZ RPO.

W odniesieniu do kryterium zgodność projektu z RPO WSL na lata 2014-2020, SZOOP strona podniosła, że punkt B.14 został uzupełniony zgodnie z instrukcją wypełniania wniosku. Z kolei w polu B.15 wniosku zapisano, że "W ramach przebudowy przewiduje się realizację sieci, przyłączy i instalacji infrastruktury technicznej obsługującej budynek C1 i komin C3, a także wymianę i realizację nowych nawierzchni pieszo-jezdnych i zieleni oraz małą architekturę". Oznacza to, że obiekt budowlany C3 omyłkowo określany jest przez KOP jako budynek. To istniejący komin - budowla (zgodnie z definicją prawa budowlanego), zlokalizowany w obszarze objętym zamierzeniem inwestycyjnym. W tytule projektu budowlanego komin - budowla C3, zaliczona jest do "zagospodarowania terenu i infrastruktury technicznej". W opisie technicznym projektu budowlanego zagospodarowania terenu jednoznacznie wpisano, że jest przeznaczony do pozostawienia i przystosowania do formy wizualnej identyfikacji obszaru [...] - zostanie wykonany jego remont i zabezpieczenie oraz instalacja elektryczna do podłączenia iluminacji na kominie. W konsekwencji wnioskodawca nie zgadza się z oceną i twierdzi, że wniosek oraz załączniki zawierały wystarczające zapisy do potwierdzenia zakresu projektu.

W kwestii budowy nowego budynku wnioskodawca wskazał, że przedstawiona dokumentacja budowlana jednoznacznie wskazuje, iż przedmiotem zamierzenia inwestycyjnego nie jest budowa nowego budynku. Obejmuje ona rozbudowę i przebudowę istniejącego dawnego przemysłowego budynku [...]. Tytuł projektu budowlanego został dostosowany do nazewnictwa zgodnego z ustawą Prawo budowlane, gdzie przez "budowę" rozumie się wykonywanie obiektu budowlanego, a także odbudowę, rozbudowę, nadbudowę. Biorąc pod uwagę cały obiekt budowlany, przedstawia on rozbudowę i przebudowę budynku przemysłowego C1 [...] dla potrzeb zmiany sposobu użytkowania z przeznaczeniem na budynek usługowy wraz z niezbędną infrastrukturą towarzysząca, obejmującą sieci i przyłącza infrastruktury technicznej oraz układ komunikacyjny.

W odniesieniu do metodologii wydzielania części prac związanych z częścią budynku przeznaczoną na cele komercyjne i częścią prac związaną z działalnością społeczną strona wskazała, że projekt objęty wnioskiem nie obejmuje pomieszczeń, które będą wykorzystywane komercyjnie. Rewitalizacja powierzchni komercyjnej będzie przeprowadzona ze środków własnych wnioskodawcy i nie podlega dofinansowaniu w ramach projektu. Część komercyjna nie będą korzystała z pomieszczeń sanitarnych zlokalizowanych w niekomercyjnej części budynku, dojścia do pomieszczeń komercyjnych są niezależne od komunikacji wewnętrznej budynku.

W kwestii kryterium "właściwego przygotowania wniosku o dofinansowanie projektu", tj. możliwości odzyskania podatku VAT, strona argumentowała, że przedsięwzięcie objęte wnioskiem nie dotyczy prowadzenia działalności gospodarczej wnioskodawcy, która realizowana będzie w wyodrębnionej i samodzielnej części. Ponieważ podmioty, które będą korzystać z części niekomercyjnej, czyli objętej wnioskiem, mogą prowadzić działalność gospodarczą, wnioskodawca zakładał częściową możliwość odzyskania VAT, co dotyczy wnioskodawcy, a nie samego projektu objętego wnioskiem. Potwierdza to załączona do wniosku analiza finansowa, gdzie w części niekwalifikowalnej nie została ujęta żadna wartość dotycząca VAT.

Co do ujęcia prac porządkowo-przygotowawczych i projektowych oraz promocji w kosztach majątku oraz amortyzowanie planowanego do zakupu wyposażenia stawką 2,5% strona podniosła, że koszty projektowe oraz porządkowo-przygotowawcze zwiększają wartość początkową środka trwałego i nie można ich ujmować w kosztach uzyskania przychodu w dacie poniesienia. Stawka 2,5% została ustalona zgodnie z przyjętą polityką rachunkowości.

Z kolei włączenie promocji do podstawy amortyzacji wynika z tego, że w istocie promocja dotyczy tablic trwale związanych z budynkiem, a zatem zwiększają one wartość początkową budynku. Gdyby jednak uznać, że tablice nie stanowią części składowych budynku, to wartość promocji wynosi 0,0004 % wartości projektu i nie jest czynnikiem mogącym wpływać na ogólną ocenę projektu.

Odnośnie kosztów zakupu i wymiany instalacji grzewczej i źródła ciepła oraz termoizolacji i termomodernizacji, wnioskodawca argumentował, że na etapie wezwania do uzupełnienia wniosku przedstawił wyjaśnienie dot. braku możliwości wydzielenia tych kosztów, a co istotniejsze - potwierdził, że przyjęty limit nie zostanie przekroczony. Podkreślił, że wbrew stanowisku KOP, nie zlecił jeszcze opracowania projektu wykonawczego. Taki projekt zleca się dopiero w razie pewności, że inwestycja będzie realizowana, w tym przypadku po ewentualnym uzyskaniu dofinansowania.

W kwestii kwalifikowalności wydatków (nie przeniesienia kosztów nadzoru inwestorskiego do kosztów niekwalifikowanych) wnioskodawca podniósł, że na skutek realizacji wcześniejszych projektów zyskał swego rodzaju bazę sprawdzonych specjalistów. Nie oznacza to jednak, że współpraca z nimi wyklucza wyłonienie wykonawcy usługi nadzoru w sposób wymagany w "Wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków" oraz "Przewodniku dla beneficjentów".

Odnośnie zgodności projektu z zasadami pomocy publicznej lub pomocy de minimis

wnioskodawca twierdzi, powołując się na analizę finansową, że nie będzie wykonywał działalności przynoszącej dochód, ani w sposób zorganizowany i ciągły (będzie osiągał jedynie przychody z tytułu refakturowania kosztów operacyjnych na najemców). Przepisy o pomocy publicznej nie mają więc do niego zastosowania.

Co do kryterium "wskaźników projektu" podniósł, że zastosował się do wezwania o uzupełnienie wniosku. Pozostawiony zapis dotyczy mierzenia wskaźnika w momencie zakończenia realizacji projektu i nie stoi w sprzeczności z Instrukcją wypełniania wniosku. Nie było więc podstaw do negatywnej oceny wniosku z tej przyczyny.

Odnośnie wskaźnika powierzchni obszarów objętych rewitalizacją wnioskodawca uważa, że jest to niedopatrzenie, które nie rzutuje na merytoryczną wartość wniosku jako całości.

W dalszej części protestu wnioskodawca zwrócił uwagę, że w dokumentacji budowlanej znajduje się Analiza Planistyczna, która przedstawia cały obszar [...] wpisany do [...] oraz podział na tereny inwestycyjne. Fragment obszaru [...] został wcześniej zrewitalizowany w ramach zadania "[...]". Zgodnie z szeregiem opracowań studialno-projektowych, pojęcie rewitalizacji obszaru [...] odnosi się do terenów obejmujących obszar ok. 3ha. Tymczasem przedmiotowy projekt odnosi się do zagospodarowania terenu o powierzchni jedynie 0,91 ha. To w pozostałych planowanych w obszarach będą realizowane 3 główne cele wymienione w [...]. W przekonaniu strony projekt wpisuje się w [...], realizuje część jego zapisów, skierowany jest do przedsiębiorców ponieważ stowarzyszenia mogą przecież także prowadzić działalność gospodarczą (należy je traktować jako MŚP).

Organ nie uwzględnił protestu stwierdzając, że projekt nie spełnia kryteriów formalnych.

Powołując się na Regulamin konkursu, Instrukcję wypełniania wniosku oraz ustawę wdrożeniową, a także stan faktyczny sprawy uwzględniający stanowisko KOP i zarzuty Protestu, IZ RPO stwierdziła:

W zakresie kryterium "Zgodność projektu z RPO WSL na lata 2014-2020, SZOOP":

Według KOP, z wniosku i dokumentacji technicznej wynika, że przedmiotem projektu jest rozbudowa i przebudowa budynku poprzemysłowego C1 [...], natomiast w polach B.14 i B.15 wniosku wskazano, że przedmiotem projektu jest również budowa budynku. W opisie projektu oraz w tytule dokumentacji nie wskazano wprost, że roboty będą dotyczyć budynku C1 i komina C3. Uwzględniając jednak zapisy całej dokumentacji aplikacyjnej zakres przewidzianych do wykonania na kominie prac został wskazany, tj. remont komina, jego zabezpieczenie oraz wykonanie instalacji elektrycznej do iluminacji komina. W tej sytuacji uwagi KOP w w/w zakresie organ uznał za niewłaściwe.

W kwestii budowy nowego budynku, niekwalifikowalnej w ramach poddziałania 10.3.3 jak stwierdziła KOP, według strony przedmiotem zamierzenia inwestycyjnego nie jest budowa nowego budynku lecz rozbudowa i przebudowa budynku istniejącego, o czym świadczy przedstawiona dokumentacja budowlana. Zdaniem IZ RPO, uwzględniając treść wniosku oraz dokumentację techniczną należy przyjąć, że pomimo użycia w nazwie projektu terminu "budowa", z żadnych zapisów dokumentacji aplikacyjnej nie wynika, iż przedmiotem projektu jest budowa nowego budynku. Wręcz przeciwnie - wszystkie zapisy, rysunki, zdjęcia (np. w ekspertyzie technicznej) wskazują jednoznacznie, że projekt dotyczy przebudowy istniejącego budynku [...], w celu przystosowania go do nowych funkcji. W tej sytuacji uwagi KOP także w w/w zakresie organ uznał za niewłaściwe.

W odniesieniu do kwestii nieprzedstawienia przez wnioskodawcę metodologii wydzielenia prac związanych z częścią budynku przeznaczoną na cele komercyjne i częścią prac związaną z działalnością społeczną organ stwierdził, że z uwagi na brak możliwości potwierdzenia kwalifikowalności wydatków przedstawionych we wniosku o dofinansowanie - omawianego kryterium nie spełniono.

Kryterium: "Właściwe przygotowanie wniosku o dofinansowanie projektu":

Wnioskodawca zadeklarował podatek VAT jako niemożliwy do odzyskania i kwalifikowalny. Organ jednak stwierdził, że we wniosku znajdują się sprzeczności, mianowicie wnioskodawca oświadczył, że nie ma możliwości odzyskania podatku VAT w projekcie i jednocześnie (w II wersji wniosku) wskazał, że ma częściową możliwość odzyskania tego podatku. Ta sprzeczność powoduje, że zapisy dokumentacji aplikacyjnej wzajemnie się wykluczają, stąd – jak stwierdził organ - omawianego kryterium strona nie spełniła.

W kwestii założeń do analizy finansowej, KOP zakwestionowała stanowisko, gdzie wnioskodawca przyjął, że projekt nie generuje żadnych przychodów ani kosztów, a nadto ujął prace porządkowo-przygotowawcze i projektowe oraz promocję w kosztach majątku, planując amortyzowanie zakupu wyposażenia stawką 2,5%. Zdaniem IZ RPO poprawność przyjętych założeń do analizy finansowej jest kwestią merytoryczną i nie powinna podlegać weryfikacji na etapie oceny formalnej, tylko na etapie oceny merytorycznej, w ramach kryterium merytorycznego ogólnego "Właściwie przygotowana analiza finansowa i ekonomiczna projektu". Oznacza to, że w tym zakresie ocena KOP nie była prawidłowa.

Co do wydatków związanych z wymianą i zakupem instalacji grzewczej i źródła ciepła, termomodernizacji i termoizolacji budynku IZ RPO stwierdziła, że wnioskodawca nie wydzielił osobnego kosztu dot. powyższych prac, a jedynie oświadczył, że wydatki te nie przekraczają 30% wartości całkowitych wydatków kwalifikowalnych projektu, a ich wydzielenie będzie możliwe dopiero po uzyskaniu projektu wykonawczego, którego obecnie nie posiada. Takie oświadczenie organ uznał za niewystarczające w świetle warunków zawartych w Regulaminie konkursu, w tym brak możliwości zweryfikowania obligatoryjnego wymogu. W efekcie stwierdził nie spełnienie kryterium.

W odniesieniu do kryterium "Kwalifikowalność wydatków" IZ RPO wskazała, że według treści wniosku strona posiada zespół inżynierów posiadających odpowiednie uprawnienia budowlane do pełnienia samodzielnej funkcji technicznej w budownictwie, wiedzę techniczną oraz praktykę zawodową dostosowaną do stopnia skomplikowania robót budowlanych. W tej sytuacji wydatek na pełnienie nadzoru inwestorskiego na wykonanie zadania inwestycyjnego nie może być wydatkiem kwalifikowalnym, jak wykazał to wnioskodawca. W konsekwencji kryterium nie zostało spełnione.

Co do kryterium "Zgodność projektu z zasadami pomocy publicznej lub pomocy de minimis" - w ocenie organu wnioskodawca nie wykazał, że w przedmiotowej sprawie nie występuje lub nie może wystąpić zakłócenie konkurencji oraz że pomoc państwa pozostanie bez jakiegokolwiek wpływu na wymianę handlową państw członkowskich. Oznacza to, że omawiane kryterium formalne nie zostało spełnione.

W odniesieniu do kryterium "Wskaźniki projektu" - "Ludność mieszkająca na obszarach objętych zintegrowanymi strategiami rozwoju obszarów miejskich" strona podała, że pomiar wskaźnika nastąpi jednorazowo na moment złożenia wniosku o dofinansowanie. Jednakże w opisie wskaźnika wnioskodawca zapisał także, że wartość docelowa zmierzona zostanie w roku zakończenia rzeczowej inwestycji. Ta sprzeczność oznacza, że omawianego kryterium strona nie spełniła.

W przypadku wskaźnika "Powierzchnia obszarów objętych rewitalizacją" - wskaźnik ten powinien odzwierciadlać rzeczywistą powierzchnię objętą działaniami, a więc powierzchnię zabudowy rewitalizowanego budynku oraz zagospodarowanie terenu. Natomiast wnioskodawca podał powierzchnię całkowitą wyłącznie budynku. W tej sytuacji omawiane kryterium nie zostało spełnione.

Co do kryterium "Wynikanie projektu z aktualnego i pozytywnie zaopiniowanego przez IZ RPO programu rewitalizacji" organ wskazał, że wnioskodawca nie uzasadnił powiązania projektu z konkretnymi działaniami rewitalizacyjnymi zawartymi w programie rewitalizacji oraz nie dokonał odniesienia przedstawionych i zdefiniowanych w [...] celów do konkretnych założeń projektu. Spowodowało to, że kryterium nie zostało spełnione.

W skardze strona zarzuciła:

1. naruszenie art. 37 ust. 1 i art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a ustawy wdrożeniowej w zw. z rozdziałem 2.1.1 pn. "Ograniczenia i limity w realizacji projektów, w tym również szczególne warunki dostępu dla konkursu", pkt 2 tiret czwarte Regulaminu konkursu nr [...] oraz naruszenie Instrukcji wypełniania wniosku o dofinansowanie projektu poprzez błędne przyjęcie, że obowiązkiem strony skarżącej było wyodrębnienie z wszystkich kosztów wydatków związanych z wymianą i zakupem instalacji grzewczej i źródła ciepła;

2. naruszenie art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej poprzez istniejącą wadliwość procedur konkursowych polegającą na nieprecyzyjnym formułowaniu pojęć, w tym w szczególności posługiwaniu się w dokumentacji konkursowej (formularz wniosku, Instrukcja, Regulamin) zwrotami o "wskaźnikach docelowych", sugerującymi (poprzez użycie przymiotnika "docelowy") wartości przyszłych, a nawet definiowanie ich w ten sposób (por. np. F.1 Instrukcji wypełniania wniosku o dofinansowanie projektu w ramach EFRR, gdzie podano, że: "Wartość docelowa dla wskaźnika produktu to wyrażony liczbowo stan danego wskaźnika na moment zakończenia rzeczowej realizacji projektu realny do osiągnięcia), przy jednoczesnym stanowczym przyjmowaniu na etapie oceny formalnej, że chodzi o wartości bieżące, co w praktyce pozbawia skarżącego prawa do skutecznego złożenia wniosku o dofinansowanie projektu, bo niezależnie od interpretacji (wzajemnie wykluczających się), możliwa jest negatywna ocena formalna;

3. naruszenie art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a ustawy wdrożeniowej poprzez wadliwość konkursową polegającą na nie negowaniu formy i treści wniosku w pierwotnej karcie oceny formalnej, a następnie podważaniu wcześniej niekwestionowanych zakresów na etapie, kiedy nie można było już korygować wniosku, co w praktyce pozbawia uczestników możliwości poprawnego i skutecznego złożenia wniosku;

4. błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia polegający na przyjęciu, że pismo wyjaśniające/pismo przewodnie do wniosku uzupełnionego/poprawionego nie stanowi załącznika do wniosku o dofinansowanie (s. 14 rozpatrzenia protestu) i przez to nie może być w oparciu o jego treść dokonywana ocena formalna, podczas gdy pismo przewodnie do wniosku poprawione stanowiło wprost wymieniony (s. 34, poz. 8 wniosku poprawionego) załącznik do niego, zatem stanowiło jego element podlegający obowiązkowej analizie przy dokonywaniu oceny formalnej;

5. dokonanie oceny wniosku i protestu z naruszeniem reguł przejrzystości, rzetelności, bezstronności, z jednoczesnym użyciem argumentacji dowolnej, to znaczy nie mieszczącej się w granicach logicznego rozumowania i nie posiadającej waloru spójności oraz kompletności (brak wszechstronnej analizy zgromadzonej dokumentacji), a częściowo pozostającej także bez związku z dokumentacją konkursową i ustalonymi kryteriami oraz definicjami.

W związku z podnoszonymi zarzutami strona wniosła o stwierdzenie, że nieuwzględnienie protestu było nieuzasadnione oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję.

W uzasadnieniu strona skarżąca przedstawiła argumentację popierającą jej stanowisko. Zakwestionowała stanowisko organu podważające spełnienie przez wnioskodawcę kryteriów: zgodności projektu z RPO WSL na lata 2014 – 2020, SZOOP; właściwego przygotowania wniosku o dofinansowanie projektu (w odniesieniu do możliwości odzyskania podatku VAT, analizy finansowej, a także wydatków na wymianę i zakup instalacji grzewczej i źródła ciepła); kwalifikowalności wydatków; zgodności projektu z zasadami pomocy publicznej lub pomocy de minimis; wskaźników projektu (w odniesieniu do wskaźnika ludności mieszkającej na obszarach objętych zintegrowanymi strategiami rozwoju obszarów wiejskich oraz wskaźnika powierzchni obszarów objętych rewitalizacją; wynikania projektu z aktualnego i pozytywnie zaopiniowanego przez IZ RPO WSL programu rewitalizacji.

W odpowiedzi na skargę Zarząd Województwa wniósł o jej oddalenie w całości, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W myśl art. art. 3 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 - zwana dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.

Do takich przepisów zalicza się ustawę z 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz.U. z 2016 r. poz. 217 ze zm. – tzw. ustawa wdrożeniowa), która określa m.in. sposób wyboru projektów do dofinansowania oraz procedurę odwoławczą w sprawach dotyczących oceny projektów finansowanych ze środków regionalnego programu operacyjnego. Ustawa ta reguluje postępowanie sądowoadministracyjne pod wieloma względami odmiennie od trybu określonego w p.p.s.a., która znajduje odpowiednie zastosowanie jedynie w zakresie nieuregulowanym przez ustawę wdrożeniową, z wyłączeniem art. 52-55, art. 61 § 3-6, art. 115-122, art. 146, art. 150 i art. 152 p.p.s.a. (art. 64 ustawy wdrożeniowej). Wprowadza także pewne modyfikacje w stosunku do rozwiązań przewidzianych w p.p.s.a. poprzez skrócenie terminu do wniesienia skargi, wprowadzenie terminu do jej rozpoznania, czy też wprowadzenie trybu bezpośredniego wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Powyższe rozwiązania, zgodnie z intencją ustawodawcy, zmierzały do uzyskania efektu szybkości postępowania, idącego dalej niż to umożliwia realizacja przepisów p.p.s.a.

W myśl art. 61 ust. 8 ustawy wdrożeniowej, w wyniku rozpoznania skargi sąd może:

1) uwzględnić skargę, stwierdzając, że:

a) ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 39 ust. 1,

b) pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przekazując sprawę do rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 55 albo art. 39 ust. 1;

2) oddalić skargę w przypadku jej nieuwzględnienia;

3) umorzyć postępowanie w sprawie, jeżeli jest ono bezprzedmiotowe.

Z powyższego wynika, że kontroli sądów administracyjnych poddana jest ocena projektów zgłaszanych przez wnioskodawców ubiegających się o dofinansowanie w ramach systemu realizacji regionalnych programów operacyjnych, dokonywana przez właściwą instytucję zarządzającą programami operacyjnymi w realizacji takich programów. Jednocześnie wprowadzając w art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a ustawy wdrożeniowej kryterium "naruszenia prawa", w art. 50 tej ustawy ustawodawca przesądził, że do postępowań w zakresie ubiegania się o dofinansowanie oraz udzielania dofinansowania na podstawie ustawy nie stosuje się przepisów k.p.a., z wyjątkiem przepisów dotyczących wyłączenia pracowników organu, doręczeń i sposobu obliczania terminów.

Zgodnie z art. 9 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy wdrożeniowej, do zadań instytucji zarządzającej, którą w przypadku regionalnego programu operacyjnego jest zarząd województwa (art. 9 ust. 1 pkt 2 ustawy wdrożeniowej), należy w szczególności przygotowanie propozycji kryteriów wyboru projektów, spełniających warunki określone w art. 125 ust. 3 lit. a rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013 z 17 grudnia 2013 r. ustanawiające wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiające przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006 (Dz. Urz. UE L.2013.347.320).

W myśl art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, właściwa instytucja przeprowadza wybór projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewnia wnioskodawcom równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania. Wybór projektów do dofinansowania następuje w trybie konkursowym lub pozakonkursowym, a wybór określonego trybu należy do właściwej instytucji (art. 38 ust. 1 pkt 1 i 2, ust. 4 ustawy wdrożeniowej). Wybór projektów w trybie konkursowym następuje na podstawie regulaminu określonego przez właściwą instytucję. Regulamin konkursu określa w szczególności: nazwę i adres właściwej instytucji; przedmiot konkursu, w tym typy projektów podlegających dofinansowaniu; formę konkursu; termin, miejsce i formę składania wniosków o dofinansowanie projektu i sposób uzupełniania w nich braków formalnych oraz poprawiania w nich oczywistych omyłek; wzór wniosku o dofinansowanie projektu; wzór umowy o dofinansowanie projektu; kryteria wyboru projektów wraz z podaniem ich znaczenia; kwotę przeznaczoną na dofinansowanie projektów w konkursie; maksymalny dopuszczalny poziom dofinansowania projektu lub maksymalną dopuszczalną kwotę dofinansowania projektu; środki odwoławcze przysługujące wnioskodawcy; sposób podania do publicznej wiadomości wyników konkursu; formę i sposób udzielania wnioskodawcy wyjaśnień w kwestiach dotyczących konkursu (art. 41 ust. 2 pkt 1-12 ustawy wdrożeniowej).

Na wnioskodawcy ubiegającym się o dofinansowanie w ramach danego konkursu spoczywa obowiązek dokładnego i wyczerpującego przygotowania wniosku, z uwzględnieniem znanych wnioskodawcy kryteriów oceny wszystkich zgłoszonych do konkursu projektów.

Zgodnie z warunkami przedmiotowego konkursu opisanymi w Regulaminie konkursu (Rozdział 4 – Kryteria wyboru projektów), ocena wniosków dokonywana jest w oparciu o kryteria wyboru projektów zatwierdzone przez Komitet Monitorujący RPO WSL 2014-2020, przedstawione w załączniku nr 3 do Szczegółowego Opisu Osi Priorytetowych Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Śląskiego 2014-2020 - Kryteria wyboru projektów dla poszczególnych osi priorytetowych, działań i poddziałań. Po zamknięciu naboru następuje rejestracja złożonych wniosków. Po zakończeniu procesu rejestracji powoływana jest Komisja Oceny Projektów (KOP) i rozpoczyna się proces oceny projektów. W pierwszej kolejności prowadzona jest ocena formalna wniosków o dofinansowanie projektów pod kątem kryteriów dopuszczających. W przypadku niespełnienia któregokolwiek z kryteriów dopuszczających 0/1, wnioskodawca nie ma możliwości poprawy wniosku o dofinansowanie.

Projekt, który spełnił wszystkie kryteria dopuszczające, poddawany jest dalszej ocenie formalnej pod kątem spełnienia kryteriów oceny formalnej.

Niespełnienie w ramach oceny któregokolwiek z kryteriów oceny formalnej powoduje, że projekt otrzymuje ocenę negatywną, na skutek czego nie może być skierowany do kolejnego etapu oceny.

Kryteria oceny ujęte zostały w Regulaminie w rozdziale 4.1.1. w punktach 1-16.

Wnioskodawca przystępując do konkursu powinien znać jego zasady, bowiem są one publikowane i dostępne dla wszystkich wnioskodawców w jednakowy sposób. Każdy uczestnik konkursu wyraża akceptację dla zasad konkursu i w swoich działaniach w postępowaniu konkursowym, chcąc uzyskać pomoc zobowiązany jest do tych zasad stosować się. Obowiązek starannego przygotowania dokumentacji aplikacyjnej, zgodnie z wymaganiami konkursu, spoczywa zawsze na wnioskodawcy.

Jak przyjął organ w zaskarżonej odpowiedzi na protest, po uwzględnieniu części zarzutów protestu, wniosek strony skarżącej nie spełniał sześciu kryteriów formalnych: 1) zgodności projektu z RPO WSL na lata 2014 – 2020, SZOOP; 2) właściwego przygotowania wniosku o dofinansowanie projektu; 3) kwalifikowalności wydatków; 4) zgodności projektu z zasadami pomocy publicznej lub pomocy de minimis; 5) wskaźników projektu; 6) wynikania projektu z aktualnego i pozytywnie zaopiniowanego przez IZ RPO programu rewitalizacji.

W zakresie kryterium "Zgodność projektu z RPO WSL na lata 2014-2020, SZOOP":

W odniesieniu do kwestii braku przedstawienia przez wnioskodawcę metodologii wydzielenia prac związanych z częścią budynku przeznaczoną na cele komercyjne i częścią prac związaną z działalnością społeczną (tj. kwalifikowalną i niekwalifikowalną), strona utrzymuje, że we wniosku aplikacyjnym wskazała jedynie części odnoszące się do działalności publicznej. Rewitalizacja powierzchni komercyjnej będzie przeprowadzana ze środków własnych i nie podlega dofinansowaniu, a pomieszczenia komercyjne są całkowicie niezależne od niekomercyjnych (oddzielne wejścia, toalety). W tej sytuacji projekt jest zgodny z RPO WSL.

Zdaniem Sądu słuszność w tym względzie ma organ wskazując, że zgodnie z dokumentacją aplikacyjną przedmiotem projektu jest rewitalizacja budynku [...] w celu przystosowania do pełnienia nowych funkcji społecznych, a prace budowlane przewidziane do wykonania dotyczą całego budynku C1 (8 segmentów), których koszty przedstawiono w pkt. C.2.2 wniosku - Koszty kwalifikowalne. Kosztów niekwalifikowalnych nie przewidziano i nie wskazano. Tymczasem jeżeli wnioskodawca część prac zamierzał przeprowadzać ze środków własnych, to powinien je wykazać w kosztach niekwalifikowalnych, ponieważ stanowią one część kosztów całkowitych projektu. Taki wymóg wynika z Instrukcji wypełniania wniosku (część C.2.3). Natomiast z wniosku wynika, że koszty kwalifikowalne stanowią całkowity koszt przebudowy całego budynku C1. Pomimo wezwania wnioskodawcy do wyjaśnień w tym zakresie i uzupełnienia wniosku poprzez wprowadzenie podziału prac budowlanych na części kwalifikowalną i niekwalifikowalną, takiej korekty wnioskodawca nie dokonał. Samo graficzne przedstawienie wydzielenia części komercyjnej budynku nie jest w tym zakresie wystarczające. Wbrew zarzutom skargi strona skarżąca w proteście jednoznacznie wskazała, że "rewitalizacja powierzchni komercyjnej będzie przeprowadzana ze środków własnych wnioskodawcy" (t. II, k.263).

Z uwagi na brak możliwości potwierdzenia kwalifikowalności wydatków przedstawionych we wniosku o dofinansowanie, tj. brak w tym zakresie zgodności projektu z RPO WSL, strona omawianego kryterium nie spełniła, na słusznie wskazał organ.

W odniesieniu do kryterium: "Właściwe przygotowanie wniosku o dofinansowanie projektu", wnioskodawca zadeklarował podatek VAT jako niemożliwy do odzyskania i kwalifikowalny. Takie stanowisko podtrzymał w uzupełnieniu wniosku. KOP uznała, że niemożliwe jest potwierdzenie kwalifikowalności podatku VAT z uwagi na to, że część budynku będzie przeznaczona na cele komercyjne (związane z działalnością gospodarczą) - wnioskodawca zakłada wynajem pomieszczeń, a w polu B.17 wniosku sam wskazał, że ma częściową możliwość odzyskania podatku VAT.

IZ RPO wskazała, że zapisy Regulaminu konkursu ani Instrukcji wypełniania wniosku nie wskazują, aby na etapie oceny formalnej, w ramach przedmiotowego kryterium, weryfikacji podlegała kwalifikowalność podatku VAT, w tym to, czy wnioskodawca ma lub nie ma możliwości jego odzyskania. Wnioskodawca składając oświadczenie o kwalifikowalności VAT ponosi za nie pełną odpowiedzialność. Jednakże organ dostrzegł, że w zapisach wniosku znajdują się sprzeczności, tj. w pkt. A.1.3 wniosku wnioskodawca oświadczył, że nie ma możliwości odzyskania podatku VAT w projekcie. Z kolei w pkt. B.17 wniosku (wersja poprawiona - T.I, k.29) wskazał, że ma częściową możliwość odzyskania podatku VAT. Z instrukcji wypełniania wniosku wynika, że dane rozbieżne, niespójne, uniemożliwiają pozytywną ocenę wniosku (s. 4 Instrukcji). Powyższa rozbieżność powoduje, że zapisy dokumentacji aplikacyjnej wzajemnie się wykluczają (są rozbieżne/sprzeczne), a skoro sprzeczności we wniosku nie mogą występować, to organ słusznie stwierdził, że strona omawianego kryterium nie spełniła. Bez znaczenia pozostaje w tym zakresie argumentacja strony, że częściowa możliwość odzyskania VAT dotyczy wnioskodawcy, a nie samego projektu objętego wnioskiem.

Co do wydatków związanych z wymianą i zakupem instalacji grzewczej i źródła ciepła, termomodernizacji i termoizolacji budynku IZ RPO słusznie stwierdziła, odwołując się do Regulaminu konkursu, że wydatki na te cele możliwe są do realizacji w przypadku kiedy nie przekraczają 30% wartości całkowitych wydatków kwalifikowalnych projektu. W przedmiotowej sprawie wnioskodawca nie wydzielił osobnego kosztu dotyczącego powyższych prac, pomimo wezwania do uzupełnienia wniosku w tym zakresie. Oświadczył jedynie, że wydatki te nie przekraczają 30% wartości całkowitych wydatków kwalifikowalnych projektu, a ich wydzielenie będzie możliwe dopiero po uzyskaniu projektu wykonawczego, którego obecnie nie posiada. Słusznie organ stwierdził, że oświadczenie takie nie mogło zostać uznane za wystarczające w świetle warunków zawartych w Regulaminie konkursu. Obowiązkiem beneficjenta jest bowiem przygotować wniosek o dofinansowanie w taki sposób, aby istniała możliwość weryfikacji wszystkich założeń. Wbrew argumentom skargi nie chodzi tu o wprowadzanie kryteriów pozanormatywnych lub niemożliwych do spełnienia, bądź wykraczających poza ocenę formalną wniosku. Podkreślenia wymaga, że cel i istota samego wydzielenia kosztów podlegających limitowi (bez ich oceny) wynika z konieczności weryfikacji przyjętych założeń, ich adekwatności. Niezapewnienie przez wnioskodawcę możliwości zweryfikowania obligatoryjnego kryterium powoduje jego nie spełnienie.

W odniesieniu do kryterium "Kwalifikowalność wydatków" (kwestia posiadania przez wnioskodawcę zespołu osób posiadających odpowiednie uprawnienia budowlane do pełnienia samodzielnej funkcji technicznej w budownictwie niezbędnych do realizacji projektu) IZ RPO prawidłowo wskazała, że według treści wniosku (wersja II część B.10) wnioskodawca dysponuje zespołem inżynierów posiadających odpowiednie uprawnienia budowlane do pełnienia samodzielnej funkcji technicznej w budownictwie, wiedzę techniczną oraz praktykę zawodową dostosowaną do stopnia skomplikowania robót budowlanych. W tej sytuacji zaplanowany w Zadaniu nr 3 wydatek - Pełnienie nadzoru inwestorskiego na wykonanie zadania inwestycyjnego w kwocie 358.335,90 zł nie może być wydatkiem kwalifikowalnym, gdyż nie jest niezbędny do realizacji celów projektu. Organ prawidłowo zauważył, że wnioskodawca miał możliwość naniesienia odpowiednich zmian we wniosku o dofinansowanie, jednakże w tym zakresie zajął stanowisko, że posiada zespół inżynierów, jednak nie są to osoby pracujące na stałe w ramach struktur firmy, a zatem nie ma przeszkód aby ich koszt był kwalifikowalny. Biorąc jednak pod uwagę, że w obu wersjach wniosku strona konsekwentnie wskazuje, że w zakresie swojej działalności posiada zespół inżynierów stosownej specjalności (część B.10 wniosku), to uzasadniony jest wniosek, że osoby o stosownych kwalifikacjach (w tym uprawnieniach inspektora nadzoru) znajdują się w zespole wnioskodawcy. Organ słusznie podkreślił, że ocena projektu przeprowadzana jest wyłącznie na podstawie zapisów wniosku o dofinansowanie oraz dołączonych do niego załączników. Wbrew zarzutom skargi pismo przewodnie strony, w którym wyjaśniała szczegóły więzi prawnej z zespołem inżynierów, nie mogło być uznane za załącznik do wniosku. Zgodnie z Instrukcją wypełniania wniosku załączniki mogą być obowiązkowe oraz dodatkowe, przy czym w obu przypadkach Instrukcja je specyfikuje. Pismo wyjaśniające/pismo przewodnie do wniosku uzupełnionego/poprawionego (lub podobne) nie zostało tam wymienione, stąd stanowi załącznika do wniosku o dofinansowanie. Obowiązkiem wnioskodawcy jest wypełnić wniosek w sposób czytelny i niebudzący wątpliwości tak, aby oceniający mogli dokonać oceny projektu na podstawie jednoznacznych danych. W tej sytuacji organ zasadnie stwierdził, że kryterium nie zostało spełnione.

Co do kryterium "Zgodność projektu z zasadami pomocy publicznej lub pomocy de minimis, we wniosku wnioskodawca podał, że projekt nie wpływa na zakłócenie konkurencji ani na wymianę handlową między krajami członkowskimi. Produkty projektu będą wykorzystywane do celów użyteczności publicznej. Wprawdzie wnioskodawca zakłada możliwość prowadzenia na przestrzeni objętej wnioskiem aplikacyjnym działalności odpłatnej (m.in. biletowanych koncertów), jednak będzie ona miała charakter jedynie pomocniczy, nie będzie przekraczała 20% wydajności/powierzchni budynku (nie będzie miała charakteru pomocy publicznej).

Sąd podziela stanowisko IZ RPO, że sam fakt deklaracji wnioskodawcy, iż produkty projektu będą wykorzystywane do celów użyteczności publicznej, a odpłatna działalność będzie miała pomocniczy charakter nie potwierdza, że w projekcie nie występuje lub nie może wystąpić zakłócenie konkurencji oraz że pomoc państwa pozostanie bez jakiegokolwiek wpływu na wymianę handlową państw członkowskich. Mając na uwadze cel i przedmiot projektu, którym jest zagospodarowanie terenu oraz przebudowa budynku [...] na funkcje usługowe, prospołeczne, ekspozycyjno-wystawiennicze, biurowe, oferujące pracownie i warsztaty, nie sposób nie zauważyć, że przedsiębiorstwo wnioskodawcy dzięki wsparciu ze środków Unii Europejskiej niewątpliwie umocni swoją pozycję w stosunku do innych przedsiębiorstw działających w podobnej branży. Co więcej, przyznana dotacja może utrudnić podmiotom gospodarczym z innych państw członkowskich wejście na rynek krajowy. Organ słusznie zaznaczył, powołując się na treść wniosku oraz "test pomocy publicznej" opisany w Instrukcji wypełniania wniosku, że wnioskodawca sam wskazał w części B.10 wniosku, że prężnie działa w otoczeniu biznesu, wśród realizowanych przez siebie usług w zakresie prowadzenia inwestycji wymienia m.in. pełnienie odpłatnie funkcji inwestora zastępczego, czy zarządzania obiektami. Jest zatem podmiotem oferującym usługi komercyjne na rynku. W konsekwencji twierdzenia, że działania wnioskodawcy planowane we wniosku będą wykorzystywane do celów użyteczności publicznej wymagało wykazania, że dotyczą w znacznej mierze kultury i dziedzictwa kulturowego. Za niewystarczające w tych okolicznościach należało uznać ograniczenie się do zacytowania przepisu dot. działań związanych z kulturą, zachowaniem dziedzictwa kulturowego oraz ochroną przyrody, których finansowanie ze środków publicznych nie musi stanowić pomocy państwa, bez powiązania tego z sytuacją wnioskodawcy. W ocenie Sądu prawidłowe jest stanowisko organu, że wnioskodawca nie wykazał, że w przedmiotowej sprawie nie występuje lub nie może wystąpić zakłócenie konkurencji oraz że pomoc państwa pozostanie bez jakiegokolwiek wpływu na wymianę handlową państw członkowskich. Również załączona do skargi tzw. ekspertyza ekspercka (nieznana organowi na etapie rozpatrywania protestu) potwierdza, że projekt powinien w tym względzie zawierać stosowną argumentacje (np. pkt 70, 72). Oznacza to, że omawiane kryterium formalne nie zostało spełnione.

Co do kryterium "Wskaźniki projektu", w odniesieniu do wskaźnika: "Ludność mieszkająca na obszarach objętych zintegrowanymi strategiami rozwoju obszarów miejskich", IZ RPO zasadnie zwróciła uwagę, że w I wersji wniosku o dofinansowanie, w pkt. F.1 wnioskodawca wskazał m.in., że wartość docelowa zmierzona zostanie w roku zakończenia rzeczowej inwestycji. W wezwaniu do uzupełnienia/poprawy wniosku KOP wskazała, że należy dokonać zmian w kwestii tego pomiaru, a ponadto wskazać gdzie w [...] można odnaleźć te dane. W II wersji wniosku, w pkt. F.1, strona podała, że wartość docelowa zmierzona zostanie w roku zakończenia rzeczowej inwestycji, a pomiar wskaźnika nastąpi jednorazowo na moment złożenia wniosku o dofinansowanie. Powyższe znaleźć można na stronie 61 [...] do roku 2023. W opisie wskaźnika wnioskodawca pozostawił zapis, że wartość docelowa zmierzona zostanie w roku zakończenia rzeczowej inwestycji, co stanowi błąd wniosku.

Jak zasadnie wskazał organ, lista wskaźników produktu określana jest automatycznie dla danego naboru. Wyboru wskaźnika produktu dokonuje się poprzez oznaczenie właściwego pola przy wskaźniku, który wnioskodawca zamierza wykazywać. Obligatoryjność wykazywania i monitorowania danego wskaźnika określona jest w Regulaminie naboru wniosków. Wskaźnik produktu "Ludność mieszkająca na obszarach objętych zintegrowanymi strategiami rozwoju obszarów miejskich", zgodnie z Regulaminem konkursu, jest wskaźnikiem produktu specyficznym dla działania 10.3. Na potrzeby tego wskaźnika należało podać liczbę osób, które zamieszkują obszar rewitalizacji na który będzie oddziaływać projekt. Chodzi tu o osoby, które zamieszkują obszar rewitalizacji, a nie będą zamieszkiwać. Oznacza to, że pomiaru wskaźnika należy dokonać raz, na moment złożenia wniosku, a nie na moment zakończenia inwestycji. Powoduje to, że zapisy wniosku są w tym zakresie sprzeczne, gdyż wnioskodawca podał ogółem wartość docelową z [...] do roku 2023, po czym wskazał, że wartość docelowa będzie mierzona w roku zakończenia rzeczowej inwestycji. W tej sytuacji omawianego kryterium strona nie spełniła. Bez wpływu na tę ocenę pozostają zarzuty skargi, co do niejednolitej terminologii stosowanej w wymogach konkursowych. Wskazać trzeba, że Instrukcja wypełniania wniosku w dziale F.1 zawiera obszerny opis (wyjaśnienie) wskaźników projektu, w tym wskaźników rezultatu i wartości docelowej. Z tej przyczyny zarzuty skargi wskazujące na trudności wnioskodawcy w zrozumieniu jakie wartości należało zgłosić, nie mogły zostać uwzględnione. Sad nie podziela w tym zakresie zarzutu skargi naruszeni art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, wg którego właściwa instytucja przeprowadza wybór projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewnia wnioskodawcom równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania. Zarzut naruszenia powyższych zasad można by za uzasadniony w przypadku nieprecyzyjnego i niejednoznacznego ustalenia kryteriów wyboru, dowolności przy dokonywaniu oceny, tak w kontekście ustalonych kryteriów wyboru jak i okoliczności przedstawionych przez wnioskodawcę oraz przy braku dokonania wyczerpującej oceny i przedstawienia jej uzasadniania. Taka sytuacja jednak w sprawie nie wystąpiła. Podkreślić trzeba, że to na wnioskodawcy ubiegającym się o dofinansowanie spoczywa obowiązek rzetelnego i wyczerpującego przygotowania wniosku. Przystępując do konkursu powinien on znać w pełni jego zasady, w tym instrukcję wypełniania wniosku, i do tych zasad precyzyjnie się stosować. Obowiązek starannego przygotowania dokumentacji aplikacyjnej, zgodnie z wymogami konkursu, ciąży zawsze na wnioskodawcy, a niedociągnięcia czy niedopowiedzenia w argumentacji lub opisie poszczególnych pozycji wniosku, obciążają wyłącznie wnioskodawcę.

W tym zakresie, w realiach rozpoznawanej sprawy, Sąd po zapoznaniu się z treścią Instrukcji wypełniania wniosku, treścią wniosku i argumentami organy zawartymi w odpowiedzi na protest, nie podzielił zarzutów skargi.

Podobnie Sąd ocenił zarzuty odnośnie wskaźnika "Powierzchnia obszarów objętych rewitalizacją". Organ prawidłowo zauważył, że wskaźnik ten powinien odzwierciadlać rzeczywistą powierzchnię objętą działaniami, a więc w przypadku przedmiotowego projektu — powierzchnię zabudowy rewitalizowanego budynku oraz zagospodarowanie terenu. Natomiast wnioskodawca, pomimo wezwania do uzupełnienia wniosku, podał samą powierzchnię całkowitą wyłącznie obiektu budowlanego. W tej sytuacji nie budzi wątpliwości, że omawiane kryterium nie zostało spełnione. Wbrew zarzutom skargi stanowisko organu nie opierało się na "wyrwanych kontekstu" fragmentach wniosku lecz na pełnej treści jego części F.1 i skonfrontowaniu je z wymogami Instrukcji.

Co do kryterium "Wynikanie projektu z aktualnego i pozytywnie zaopiniowanego przez IZ RPO programu rewitalizacji" organ prawidłowo wskazał, że w tym zakresie - jak wskazuje Instrukcja wypełniania wniosku - wnioskodawca powinien uzasadnić powiązanie z działaniami rewitalizacyjnymi zawartymi w programie rewitalizacji, w szczególności w zakresie wizji wyprowadzenia obszaru zdegradowanego ze stanu kryzysowego, identyfikacji potrzeb rewitalizacyjnych, wykazie dopełniających się wzajemnie, najważniejszych przedsięwzięć i głównych projektów rewitalizacyjnych dotyczących obszaru zdegradowanego oraz mechanizmach zapewnienia komplementarności między poszczególnymi projektami rewitalizacyjnymi. Tymczasem wnioskodawca poprzez jedynie wskazanie w pkt. B.4 oraz B.9 wniosku, że niniejszy projekt znajduje się na liście projektów kluczowych [...]) pod numerem P.K.6, nie uzasadnił powiązania projektu z konkretnymi działaniami rewitalizacyjnymi zawartymi w programie rewitalizacji oraz nie dokonał odniesienia przedstawionych i zdefiniowanych w [...] celów do konkretnych założeń przedmiotowego projektu. Spowodowało to, że – wbrew zarzutom skargi - nie można było jednoznacznie stwierdzić, iż projekt wynika z programu rewitalizacji. Z tej przyczyny organ prawidłowo uznał, że omawiane kryterium formalne nie zostało spełnione.

Raz jeszcze podkreślić trzeba, że zgodnie z warunkami przedmiotowego konkursu opisanymi w Regulaminie konkursu niespełnienie w ramach oceny któregokolwiek z kryteriów oceny formalnej powoduje, że projekt otrzymuje ocenę negatywną, na skutek czego nie może być skierowany do kolejnego etapu oceny.

W ocenie Sądu, Zarząd Województwa trafnie przyjął, że nie zostały spełnione przez stronę skarżącą omówione wyżej kryteria. Argumentacja strony skarżącej w zakresie dotycząca spełnienia powyższych kryteriów – jak Sąd wyżej wskazał - nie zasługuje na uwzględnienie.

Reasumując, stosownie do treści art. 61 ust. 8 pkt 1 ustawy wdrożeniowej, tylko stwierdzenie przez Sąd naruszenia prawa w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik oceny, mogłoby skutkować uchyleniem kontrolowanego przez sąd aktu. W rozpoznawanej sprawie Sąd – wbrew zarzutom skargi - takich nieprawidłowości nie stwierdził.

W tym stanie rzeczy Sąd, po zapoznaniu się z aktami sprawy i stanowiskami stron, uznał że ocena projektu przeprowadzona została w sposób nienaruszający prawa. Dlatego też na podstawie art. 61 ust. 8 pkt 2 ustawy wdrożeniowej skargę oddalił.