Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 406/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2022-01-25 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 48 ust. 1, ust. 2
journal: Dz.U. 2020 poz 1333
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
article: art. 7, art. 77 par. 1, art. 80
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski Sędziowie Sędzia WSA Robert Adamczewski Asesor WSA Tomasz Porczyński (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 25 stycznia 2022 r. sprawy ze skargi A z siedzibą w Ś. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego oddala skargę. dc


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r. nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz.U. z 2020 r. poz. 256 ze zm.) – dalej: k.p.a.; art. 48 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (teksy jedn.: Dz.U. z 2020 r. poz. 1333)- dalej :p.b.; [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. z dnia [...] r., nr [...] nakazującą Polskiemu Stowarzyszeniu A w Ł. (obecnie w Ś.) rozbiórkę samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego – przyczepy na kołach o wymiarach 4,50 m x 2,35 m powiązanej funkcjonalnie z zadaszeniem ze schodami w konstrukcji drewnianej o wymiarach 1,60 m x 1,40 m, pełniącej funkcje biura, zlokalizowanej w miejscowości S, gm. P., nr ew. działki 129, obręb [...].

Z ustalonego w sprawie stanu faktycznego wynika, że pismem z dnia 7 kwietnia 2019 r. Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. został zawiadomiony o zagrożeniu dla zdrowia i życia ludzi, bowiem na terenie działającej strzelnicy w S., należącej do Polskiego Stowarzyszenia A, funkcjonuje strzelnica mimo braku stałego ogrodzenia. Na jej terenie prowadzone są zawody strzeleckie oraz ciągłe treningi. Na terenie strzelnicy prowadzone są prace budowlane ziemne (budowa toru ziemnego z użyciem ciężkiego sprzętu - koparki). Brak jest tablicy informacyjnej budowlanej i brak tablicy BIOZ. Powadzone prace budowlane trwają od września 2018 r., są prowadzone poniżej 1,0 m p.p.t. bez odpowiednich zabezpieczeń. Brak jest również informacji o wymaganych pozwoleniach i powołaniu kierownika budowy podczas prowadzonych prac ziemnych. Ze względu na rodzaj prowadzonych prac strzelnica jest budowlą ziemną i powinna spełniać wymagania podstawowe zawarte w art. 5 i art. 29 ust. 3 p.b. Ponadto z przesłanej organowi zanonimizowanej kopii decyzji Wójta Gminy P. z dnia [...] r. zatwierdzającej regulamin strzelnicy Polskiego Stowarzyszenia A "S", wynikało, że strzelnica jest zlokalizowana na działkach o nr ew. 129 i 225 gm. P, zajmowanych na podstawie zawartej przez stowarzyszenie umowy dzierżawy. Organ ustalił, że nieruchomość oznaczona nr ew. 129 stanowi własność J. K. i znajduje się na terenie, na którym obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, przyjęty uchwałą Nr XXXI/380/05 Rady Gminy w P. z dnia 31 marca 2005 r.

W wyniku przeprowadzonych w dniu 8 września 2020 r. oględzin na miejscu, z udziałem prezesa Polskiego Stowarzyszenia A oraz właściciela nieruchomości ustalono, że wykonane na działce prace związane z wykonaniem strzelnicy realizowane były od 1 stycznia 2018 r. do sierpnia 2020 r., a ich inwestorem było Stowarzyszenie. Roboty nie były objęte pozwoleniem na budowę ani zgłoszeniem do właściwego organu administracji architektoniczno-budowlanej, nie sporządzono projektu budowlanego, roboty nie były wykonywane pod nadzorem kierownika budowy. Ze sporządzonego protokołu kontroli wynika, że na terenie strzelnicy, który został ogrodzony siatką leśną na słupkach drewnianych, znajduje się między innymi przyczepa na kołach (brak dowodu rejestracyjnego) o wymiarach 4,50 m x 2,25 m, która jak oświadczyły osoby obecne podczas kontroli pełni funkcję biura. Kontrolujący nie mieli możliwości wejścia do wnętrza przyczepy. Z przyczepą powiązane jest funkcjonalnie zadaszenie ze schodami w konstrukcji drewnianej, dach jednospadowy, kryty papą, o wymiarach 1,60 m x 1,40 m (wymiary zadaszenia). Dojście biura zlokalizowanego w przyczepie, jak i do innych obiektów znajdujących się na terenie wykonano z płyt chodnikowych o wymiarach 50 cm x 50 cm. Zgodnie z oświadczeniem właściciela nieruchomości stanowiła ona wyrobisko, a w trakcie robót związanych z wykonaniem strzelnicy wykorzystano naturalne (zastane) ukształtowanie terenu, przenosząc masy ziemi i tworząc w ten sposób wały ziemne. Wysokość wałów od powierzchni terenu oszacowano na 2,5 m, a w najwyższym miejscu ok. 4 - 4,5 m. Według oświadczenia prezesa Stowarzyszenia na terenie strzelnicy nie jest magazynowana broń oraz amunicja, a użytkownicy strzelnicy korzystają z własnej broni i amunicji.

Z akt sprawy wynika również, że pismem z dnia 9 września 2020 r. Naczelnik Wydziału Architektury i Budownictwa Starostwa Powiatowego w Z. poinformował organ nadzoru budowlanego, że w posiadanych zasobach obejmujących lata 2013-2020, brak jest dokumentacji dotyczących wykonywanych robot budowlanych na działce o nr ew. 129 w S..

Natomiast jak wynika z wyjaśnień Polskiego Stowarzyszenia A zawartych w piśmie z dnia 28 września 2020 r. przedmiotowa przyczepa marki STAR posiada koła i mechanizmy pozwalające na jej przetaczanie w obrębie działek o nr ew. 129 i 225, bez konieczności korzystania z dróg publicznych. Powiązane z przyczepą drewniane zadaszenie ze schodami zastąpiło oryginalne metalowe schody przyczepy, co podyktowane było kwestią bezpieczeństwa osób starszych z niej korzystających. Konstrukcja ta jest powiązana z przyczepą w sposób pozwalający na szybki jej demontaż. Ponadto jak wynika załączonej do pisma kserokopii zawartej w dniu 9 września 2020 r. polisy ubezpieczeń komunikacyjnych przedmiotowa przyczepa została objęta ubezpieczeniem OC.

Decyzją z dnia [...] r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z. nakazał Polskiemu Stowarzyszeniu A rozbiórkę samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego –przyczepy powiązanej funkcjonalnie z zadaszeniem ze schodami w konstrukcji drewnianej.

Kwestionując zasadność wydanego rozstrzygnięcia Polskie Stowarzyszenie A, reprezentowane przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosło odwołanie, w którym zarzucało naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez brak dokładnego określenia przeznaczenia obszaru, na którym znajduje się przyczepa w obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego; a nadto art. 3 pkt 5 i art. 48 ust. 2 (w brzmieniu obowiązującym przed dniem 19 września 2020 r.) poprzez błędne uznanie, że przyczepa kempingowa będąca przedmiotem postępowania stanowi obiekt budowlany oraz brak jakiejkolwiek oceny, co do możliwości przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego. Stowarzyszenie wnosiło o uchylenie kwestionowanej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, ewentualnie o jej uchylenie i umorzenie postępowania. Uzasadniając odwołanie storna zarzucała, że kwalifikacji przedmiotowej przyczepy jako obiektu budowlanego organ dokonał jedynie w oparciu o funkcję jaką pełni przyczepa, to jest biuro oraz o fakt, iż nie jest ona zarejestrowana. Pominięte natomiast zostały takie okoliczności, jak okres czasu jaki upłynął od posadowienia przyczepy na terenie działki, fakt jej przenoszenia z miejsca na miejsce w zależności od potrzeb, czy też jej podłączenia do mediów. Ponadto w ocenie strony skarżącej nie przeanalizowano otoczenia pod kątem oceny, czy lokalizacja przyczepy w tym miejscu ma jakiekolwiek znaczenie z punktu widzenia ładu przestrzennego. Strona podkreśliła, że przyczepa kempingowa jest co do zasady pojazdem, a nie obiektem budowlanym, zatem uznanie jej za obiekt budowlany wymaga szczegółowego uzasadnienia. Przyczepa kempingowa staje się obiektem budowlanym tylko w wyjątkowych przypadkach, w których jej lokalizacja i sposób wykorzystania ewidentnie wyłącza ją z możliwości traktowania jako pojazd. Przyczepa będąca przedmiotem postępowania jest wciąż mobilna i choć nie jest zarejestrowana, tj. nie może się poruszać bezpośrednio na drodze publicznej, to jednak może być swobodnie przemieszczana, w zależności od potrzeb na terenie dużej działki nr 129, która ma przeznaczenie rolniczo-zagrodowe. Przyczepa ta nie jest podłączona do jakichkolwiek mediów i jest w pełni sprawna technicznie. Strona zarzuciła ponadto, że organ nie określił jakim symbolem w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego oznaczony jest teren, na którym znajduje się przyczepa.

Zaskarżoną niniejszą skargą decyzją z dnia [...] r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie organ odwoławczy przywołał dotychczas dokonane w sprawie ustalenia faktyczne oraz wskazał na przepis art. 25 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw, z którego wynika, iż do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie przepisów nowelizujących, to jest 19 września 2020 r., zastosowanie znajdują przepisy p.b. w brzmieniu dotychczasowym. Dalej wskazując na treść art. 3 pkt 1-3 p.b. organ wywiódł, iż przedmiotowa przyczepa spełnia określoną w art. 3 pkt 5 p.b. definicję tymczasowego obiektu budowalnego, przez który należy rozumieć obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy. Organ podkreślił, że za tymczasowy obiekt budowlany uznaje się również przyczepy niespełniające aktualnie swojej pierwotnej funkcji transportowo-komunikacyjnej. Wskazał, że w jego ocenie umieszczenie przedmiotowej przyczepy na dłuższy czas na nieruchomości o nr ew. 129 i wykorzystywanie jej jako pomieszczenie biurowe, a nadto dobudowanie do niej drewnianej konstrukcji, na którą składają się zadaszenie oraz schody pozwala na stwierdzenie, że przyczepa stanowi tymczasowy obiekt budowlany. Dla realizacji takiego obiektu ustawodawca wymaga uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę, bądź też zgłoszenia na podstawie art. 30 ust. 1 pkt 1 p.b., w sytuacji, gdy stanowi obiekt o którym mowa w art. 29 ust. 1 pkt 12 p.b., to jest obiekt przeznaczony do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, ale nie później niż przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu. W niniejszej sprawie organ I instancji, co prawda nie ustalił dokładnej daty posadowienia przedmiotowej przyczepy na terenie działki nr ewid. 129, niemniej jednak zdaniem organu odwoławczego, skoro jest ona wykorzystywana jako pomieszczenie biurowe strzelnicy, to mogła już istnieć w dacie otrzymania przez organ nadzoru budowlanego pisma z dnia 7 kwietnia 2019 r., inicjującego niniejsze postępowanie. Ponadto organ stwierdził, że od dnia przeprowadzenia oględzin na miejscu, to jest od dnia 8 września 2020 r. do dnia wydania przedmiotowej decyzji, przyczepa nie została rozebrana, ani przeniesiona w inne miejsce, pomimo upływu 180 dniowego terminu, o którym mowa w art. 29 ust. 1 pkt 12 p.b. Organ odwoławczy wskazał nadto na brak możliwości legalizacji przedmiotowej samowoli budowlanej w trybie art. 48 ust. 2 p.b., z uwagi na treść postanowień obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, z którego wynika, że działka o nr ew. 129 zlokalizowana jest w jednostce planistycznej określonej symbolem: 11ZLd - tereny dolesień, na którym obowiązuje zakaz lokalizacji zabudowy. Wobec powyższego zasadnym było orzeczenie, wobec Polskiego Stowarzyszenia A, jako dzierżawcy nieruchomości o nr ew. 129 posiadającego prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, co wynika wprost z treści przedłożonej do akt umowy, nakazu rozbiórki przedmiotowego obiektu budowlanego.

W skardze wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi Polskie Stowarzyszenie A w Ś, reprezentowane przez profesjonalnego pełnomocnika, zarzucając naruszenie art. 7 w zw. z art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., wniosło o uchylenie kwestionowanej decyzji w całości oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W ocenie strony skarżącej dokonane w dniu 8 września 2020 r. oględziny na miejscu nie były wystarczające do uznania przedmiotowej przyczepy za tymczasowy obiekt budowlany. Przyjęte w tym zakresie stanowisko organu nie poparte zostało jakimikolwiek innymi ustaleniami, pozwalającymi na stwierdzenie, że przyczepa kempingowa nie wypełnia swojej funkcji transportowo-komunikacyjnej, w tym nie starał się ustalić, czy przyczepa była przemieszczana, tym bardziej stoi ona na kołach połączonych osią jezdną co umożliwia jej przemieszczenie. Ponadto nie wykazanie przez organy podłączenia przyczepy do jakichkolwiek mediów dodatkowo potwierdza, iż pełnienie przez nią funkcji innej niż transportowo-komunikacyjna przez dłuższy czas, w szczególności w okresach jesiennych i zimowych, jest wysoce wątpliwe. Również brak rejestracji przyczepy pozostaje zdaniem strony skarżącej prawnie obojętny, gdyż można ją leganie przemieszczać po drogach publicznych na lawecie. Co więcej, sprawna technicznie, niezarejestrowana przyczepa może być również przemieszczana po drogach publicznych z naruszeniem przepisów prawa o ruchu drogowym. Dodatkowo z uwagi na znaczny rozmiar działki, na której usytuowana jest strzelnica, przedmiotowa przyczepa może być legalnie przemieszczana na jej obszarze. Za całkowicie błędne, w ocenie strony skarżącej uznać także należało stanowisko organu, zgodnie z którym zadaszenie oraz schody, zamontowane celem zapewnienia należytego bezpieczeństwa osób korzystających z przyczepy, są konstrukcyjnie związane z przyczepą. Strona skarżąca zwróciła ponadto uwagę, że z perspektywy przepisów p.b. nie da się "rozebrać" przyczepy.

W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. wniósł o jej oddalenie argumentując, jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Na wstępie wskazać należy, że skarga Polskiego Stowarzyszenia A z siedzibą w Ś została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 1842) – dalej: ustawa covidowa. W związku ze zmianą art. 15 zzs4 tej ustawy wynikającą z art. 4 pkt 3 ustawy z dnia 28 maja 2021 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 1090), która weszła w życie 3 lipca 2021 r., w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 oraz w ciągu roku od odwołania ostatniego z nich wojewódzkie sądy administracyjne oraz Naczelny Sąd Administracyjny przeprowadzają rozprawę przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, z tym że osoby w niej uczestniczące nie muszą przebywać w budynku sądu. Zgodnie zaś z art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy covidowej przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów.

Na tle powołanego przepisu w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażono pogląd, iż "prawo do publicznej rozprawy nie ma charakteru absolutnego i może podlegać ograniczeniu, w tym także ze względu na treść art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, w którym jest mowa o ograniczeniach w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw, gdy jest to unormowane w ustawie oraz tylko wtedy, gdy jest to konieczne w demokratycznym państwie m.in. dla ochrony zdrowia. Nie ulega wątpliwości, że celem stosowania konstrukcji przewidzianych przepisami uCOVID-19 jest m.in. ochrona życia i zdrowia ludzkiego w związku z zapobieganiem i zwalczaniem zakażenia wirusem COVID-19 (...). Z perspektywy zachowania prawa do rzetelnego procesu sądowego najistotniejsze jest zachowanie prawa przedstawienia przez stronę swojego stanowiska w sprawie (gwarancja prawa do obrony). (...) Dopuszczalne przepisami szczególnymi odstępstwo od posiedzenia jawnego sądu administracyjnego na rzecz formy niejawnej winno bowiem następować z zachowaniem wymogów rzetelnego procesu sądowego" (zob. uchwała NSA z dnia 30 listopada 2020 r., sygn. akt II OPS 6/19, www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

W okolicznościach niniejszej sprawy należy stwierdzić wypełnienie się warunków określonych w art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy covidowej. Rozpoznanie przedmiotowych spraw jest konieczne, co znajduje potwierdzenie w zarządzeniu o rozprawie zdalnej z dnia 23 listopada 2021 r., jednakże rozprawy tej, wymaganej przez ustawę, nie można było przeprowadzić na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku z uwagi na fakt, iż nie wszystkie strony postępowania pomimo wezwania, złożyły stosowne oświadczenia, co do posiadania możliwości technicznych w zakresie uczestniczenia w tej rozprawie, co skutkowało skierowaniem sprawy do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w trybie wskazanego przepisu, o czym strony zostały zawiadomione w drodze zarządzenia z dnia 21 grudnia 2021 r.

Nie ulega przy tym wątpliwości, że wymagany przywołaną wyżej uchwałą NSA standard ochrony praw stron w niniejszej sprawie został zachowany, skoro wskazanym powyżej zarządzeniem strony zostały powiadomione o skierowaniu spraw na posiedzenie niejawne i miały możliwość zajęcia stanowiska w sprawie, względnie uzupełnienia dotychczasowej argumentacji (zarządzenie o rozprawie zdalnej z dnia 23 listopada 2021 r.).

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2021 r. poz. 137) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2022 r. poz. 329) - dalej: p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne.

Uchylenie zaskarżonej decyzji lub postanowienia w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także w przypadku zaistnienia przesłanek do wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. W razie nieuwzględnienia skargi, podlega ona oddaleniu odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).

Ponadto, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w tak zakreślonym zakresie Sąd stwierdza, że zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji odpowiadają prawu, co uzasadnia oddalenie skargi w całości.

Jak już wcześniej wskazano przedmiotem niniejszej skargi Polskie Stowarzyszenie A z siedzibą w Ś, reprezentowane przez profesjonalnego pełnomocnika, uczyniło decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] r. utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. z dnia [...] r. nakazującą stronie skarżącej, rozbiórkę samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego – przyczepy na kołach o wymiarach 4,50 m X2,35 m powiązanej funkcjonalnie z zadaszeniem ze schodami w konstrukcji drewnianej o wymiarach 1,60 m x 1,40 m, pełniącej funkcje biura, zlokalizowanej w miejscowości S., gm. P., nr ew. działki 129, obręb [...].

Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (teksy jedn.: Dz.U. z 2020 r. poz. 1333) - dalej: p.b., w brzmieniu obowiązującym w dacie wszczęcie postępowania administracyjnego, stosownie do art. 25 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (t.j. Dz. U. 2020 r., poz. 471).

Natomiast zasadniczą kwestią sporną pozostaje prawidłowość prawnej kwalifikacji przedmiotowej przyczepy, w oparciu o dokonane w sprawie ustalenia faktyczne oraz zgromadzony materiał dowodowy, za tymczasowy obiekt budowlany, w rozumieniu art. 3 pkt 5 p.b., a w konsekwencji zasadności orzeczenia o nakazie jej rozbiórki, w trybie określonym w art. 48 ust. 1 p.b.

Zgodnie z art. 3 pkt 1 p.b. obiekt budowlany to budynek, budowla bądź obiekt małej architektury, wraz z instalacjami zapewniającymi możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, wzniesiony z użyciem wyrobów budowlanych. Natomiast stosownie do treści powołanego wyżej art. 3 pkt 5 p.b. tymczasowy obiekt budowlany to obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe, przenośne wolno stojące maszty antenowe. Z brzmienia przywołanych wyżej przepisów wynika zatem, że cechami charakterystycznymi odróżniającymi "tymczasowy obiekt budowlany" od "obiektu budowlanego", o którym mowa w art. 3 pkt 1 p.b., jest czas jego użytkowania, bądź też trwałość jego związania z gruntem. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że zawarte w analizowanym przepisie wyliczenie obiektów budowlanych niepołączonych trwale z gruntem ma charakter przykładowy. Dlatego też przy ocenie możliwości uznania za tymczasowy obiekt budowlany innych obiektów niepołączonych trwale z gruntem konieczne jest zastosowanie dodatkowego kryterium, to jest celu umieszczenia danego obiektu na nieruchomości oraz okresu jej funkcjonowania na tej nieruchomości. W konsekwencji powyższego przyjmuje się, iż także przyczepa kempingowa, przystosowana do pełnienia odmiennej funkcji niż jej pierwotna funkcja transportowo-komunikacyjna, stanowi tymczasowy obiekt budowlany w rozumieniu art. 3 pkt 5 p.b. Przy czym, co należy podkreślić bez znaczenia na możliwość uznania przyczepu za tymczasowy obiekt budowlany pozostaje kwestia mobilności przyczepy, podłączenia jej do mediów, czy też braku trwałego połączenia z urządzeniami mającymi na celu ułatwienie, bądź też bezpieczne wykorzystywanie przyczepy zgodnie z celem w jakim została posadowiona na nieruchomości (por. wyroki NSA z 18 października 2017 r., IO OSK 2622/16; z 10 września 2019 r., II OSK 1941/17; z 9 października 2019 r., II OSK 2779/17; wyrok WSA w Gdańsku z 16 listopada 2017 r., II SA/Gd 503/17; www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

W niniejszej sprawie z dokonanych ustaleń faktycznych oraz zgromadzonego materiału dowodowego, w tym między innymi z załączonego do akt sprawy protokołu kontroli z dnia 8 września 2020 r. oraz przedłożonej kserokopii polisy OC z dnia 9 września 2020 r. bezspornie wynika, iż objęty orzeczonym nakazem rozbiórki tymczasowy obiekt budowlany to przyczepa kąpielowa marki STAR (nazywana przez stronę skarżącą przyczepą kempingowa), pełniąca, zgodnie z oświadczeniem osoby upoważnionej do reprezentacji Stowarzyszenia, funkcję biura strzelnicy zlokalizowanej na działce o nr ew. 129. Z uwagi na brak możliwości wejścia do wnętrza przyczepy, kontrolujący nie mieli możliwości dokonania ustaleń, co do ewentualnego podłączenia przyczepy do istniejących na terenie mediów. Ponadto jak ustalono z przedmiotową przyczepą powiązane jest funkcjonalnie zadaszenie ze schodami w konstrukcji drewnianej, dach jednospadowy, kryty papą, o wymiarach 1,60 m x 1,40 m, służące, zgodnie z oświadczeniem strony bezpiecznemu korzystaniu z biura strzelnicy jej użytkownikom, wśród których znajdują się także osoby starsze cechujące się niższym stopniem sprawności. Podkreślenia również wymaga, że jakkolwiek z dokonanych w sprawie ustaleń faktycznych nie wynika konkretna data posadowienia przedmiotowej przyczepy na nieruchomości, to jak słusznie wskazuje organ odwoławczy, z uwagi na wykorzystywanie jej w charakterze biura strzelnicy, uzasadnionym jest stwierdzenie, że mogła znajdować się na terenie działki, co najmniej w dacie otrzymania przez organ nadzoru budowlanego pisma z dnia 7 kwietnia 2019 r., inicjującego niniejsze postępowanie. Przy czym co istotne, powyższe stwierdzenie organu nie zostało w żaden sposób skutecznie zanegowane przez stronę skarżącą. Wskazać w tym miejscu należy, iż ciążąca na organach powinność zbadania wszystkich okoliczności istotnych w sprawie, jak również zgromadzenia i rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.), w żaden sposób nie może usprawiedliwiać bierności zainteresowanej strony oraz nie zwalnia jej z obowiązku współdziałania z organem w wyjaśnieniu sprawy, czy też przeprowadzenia kontrdowodu, gdy z określonych faktów zamierza wyprowadzić korzystne dla siebie skutki prawne (por. wyroki NSA z 30 sierpnia 2019 r., II OSK 2411/17; z 30 października 2020 r., I OSK 1253/20; wyrok WSA w Krakowie z 15 stycznia 2021 r., II SA/Kr 1215/20; www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Wobec powyższego w ocenie Sądu, procedujące w sprawie organy administracji zasadnie uznały, iż fakt długotrwałego wykorzystywania przedmiotowej przyczepy na cele biurowe, a więc sprzeczne z jej pierwotną funkcją transportowo-komunikacyjną, pozwala na jej zakwalifikowanie jako tymczasowy obiekt budowlany. Nie ulega bowiem wątpliwości, że po jej posadowieniu na gruncie pełni ona jedynie funkcję biura prowadzonej na nieruchomości strzelnicy. Zasadności powyższego stwierdzenia nie przeczą podnoszone przez stronę argumenty, co do braku możliwości wykorzystywania przyczepy w charakterze biura w okresie jesienno-zimowym, a także, co do możliwości dowolnego jej przemieszczania zarówno w obrębie nieruchomości na której została posadowiona, jak również po drogach publicznych. Jak już bowiem wcześniej wskazano zarówno możliwość przemieszczania przyczepy, jak również możliwość demontażu funkcjonalnie powiązanych z przyczepą urządzeń oraz przyłączy nie przesądza o braku możliwości uznania tego rodzaju obiektu za tymczasowy obiekt budowlany.

W konsekwencji uznania przedmiotowej przyczepy za tymczasowy obiekt budowlany za zasadne w ocenie Sądu, uznać należało stwierdzenie organów administracji, co do ciążącego na stronie skarżącej obowiązku uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę udzielonego przez właściwy miejscowo organ architektoniczno-budowlany, bądź też dokonania zgłoszenia na podstawie art. 30 ust. 1 w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 12 p.b. temu organowi zamiaru budowy tymczasowego obiektu budowlanego, niepołączonego trwale z gruntem i przewidzianego do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, nie później niż przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy. W niniejszej sprawie, w oparciu o dokonane przez organy postępowanie wyjaśniające bezspornie ustalono, że strona skarżąca nie dysponuje stosownym pozwoleniem na budowę, jak również nie zgłaszała zamiaru budowy tymczasowego obiektu budowlanego na okres nieprzekraczający 180 dni. Powyższe potwierdza załączone do akt sprawy pismo Naczelnika Wydziału Architektury i Budownictwa Starostwa Powiatowego w Z. z dnia 9 września 2020 r.

Tym samym procedujące w sprawie organy zasadnie uznały, że przedmiotowa przyczepa wraz z powiązanym z nią funkcjonalnie zadaszeniem ze schodami stanowi samowolę budowlaną.

Zgodnie z art. 48 ust. 1 pkt 1 p.b. organ nadzoru budowlanego nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1, jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem, organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych. Na postanowienie przysługuje zażalenie (art. 48 ust. 2 p.b.).

W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie bezsprzecznie rację przyznać należy organom nadzoru budowlanego, co do braku możliwości zalegalizowania spornej budowli, w trybie określonym powołanym wyżej art. 48 ust. 2 p.b. Jak już bowiem wcześniej wskazano działka o nr ew. 129, na której zlokalizowana jest przedmiotowa przyczepa objęta jest obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, przyjętym uchwałą Rady Gminy P. z dnia 31 marca 2005 r., nr XXXI/380/05. Natomiast jak wynika z informacji udzielonej przez zastępcę Wójta Gminy P. z dnia 18 lutego 2021 r. teren działki o nr ew. 129 w obrębie [...], na którym posadowiona jest przyczepa na kołach, jest objęty w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego symbolem: 11ZLd - tereny dolesień. Na terenach oznaczonych na rysunku planu symbolem ZLd plan miejscowy ustala: 1) w zakresie przeznaczenia terenu: a) dolesienia jako podstawowe przeznaczenie terenu; 3) w zakresie sposobu zagospodarowania terenu: a) obowiązuje budowa fitocenoz potencjalnych z uwzględnieniem gatunków drzew (jodły, świerka, jaworu); b) gospodarka leśna ze względu na status lasów chronionych winna uwzględniać głównie ich przyrodnicze funkcje z ograniczeniem wykorzystania gospodarczego (podniesienie wieku rębności, zakaz rębień zupełnych); c) obowiązuje zakaz lokalizacji ogrodzeń; d) obowiązuje zakaz lokalizacji zabudowy. Podzielić zatem należy stanowisko organów administracji, że budowa spornego obiektu budowlanego nie odpowiada ani podstawowemu, ani uzupełniającemu przeznaczeniu terenu, na którym przyczepa została posadowiona, a więc jest niezgodna z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, co obligowało organ nadzoru budowlanego do orzeczenia nakazu jej rozbiórki, na podstawie art. 48 ust. 1 p.b. Odnosząc się w tym miejscu do zawartego w uzasadnieniu skargi zarzutu braku możliwości dokonania "rozbiórki" przedmiotowej przyczepy, wskazać należy, iż wykonanie nałożonego na stronę skarżącą kwestionowaną decyzją obowiązku może polegać na jej usunięciu z terenu nieruchomości.

Wobec powyższego Sąd uznał, iż wbrew stanowisku strony skarżącej organy prowadzące kontrolowane postępowanie wypełniły zawarty w art. 7 k.p.a. nakaz dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, oraz określony w przepisie art. 77 § 1 k.p.a. obowiązek zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący materiału dowodowego. Ponadto wypełniły obowiązki wynikające z art. 80 k.p.a. Stwierdzić także należy, że uzasadnienia decyzji organów obu instancji odpowiada wymogom art. 107 § 3 k.p.a. Organy w sposób wystarczający wskazały fakty, które uznały za udowodnione, dowody na których się oparły oraz przyczyny, z powodu których nie uwzględniły stanowiska skarżącego. Jednocześnie w sposób wystarczający wyjaśniły podstawę prawną decyzji oraz przytoczyły przepisy prawa materialnego, mające zastosowanie w okolicznościach sprawy. Fakt, że pełnomocnik strony skarżącej odmienne interpretuje zastosowane w sprawie przepisy prawa nie oznacza, że wydane w sprawie rozstrzygnięcia są wadliwe. Wręcz przeciwnie organy podjęły niezbędne czynności do dokładnego wyjaśnienia sprawy i wydały trafne rozstrzygnięcie, prawidłowo dokonując subsumpcji stanu faktycznego do norm prawa materialnego, mających zastosowanie w sprawie. Ponadto stosownie do wymogu art. 10 § 1 k.p.a. strona miała zapewniony czynny udział w każdym stadium prowadzonego postępowania administracyjnego.

Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił. A. P.