Uchwała Składu Pięciu Sędziów NSA, sygn. akt FPK 16/98
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 1999-02-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Powołane przepisy: article: art. 3 ust. 1
journal: Dz.U. 1991 nr 9 poz. 31
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych.
Teza: ówić udzielenia odpowiedzi na przedstawione pytanie prawne.

TEZY

ówić udzielenia odpowiedzi na przedstawione pytanie prawne.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie z odwołań:

1. Kombinatu Górniczo-Hutniczego Miedzi (...) od decyzji Burmistrza Gminy P. z dnia 10 czerwca 1998 r. w przedmiocie określenia wysokości zaległości podatkowej w podatku od nieruchomości za rok 1998,

2. Kombinatu Górniczo-Hutniczego Miedzi (...) od decyzji Burmistrza Gminy P. z dnia 15 czerwca 1998 r. w przedmiocie określenia wysokości zaległości podatkowej w podatku od nieruchomości za rok 1998,

po rozpoznaniu pytania prawnego pełnego składu Samorządowego Kolegium Odwoławczego (...) o następującym brzmieniu:

Czy w świetle przepisów art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych /Dz.U. nr 9 poz. 31 ze zm./ podziemne wyrobisko górnicze objęte jest zakresem przedmiotowym podatku od nieruchomości, a tym samym - jako budowla - podlega podatkowi od nieruchomości?

podjął następującą uchwałę:


UZASADNIENIE

Naczelny Sąd Administracyjny uznał, co następuje:

Oceniając przedstawione pytanie prawne w aspekcie regulacji zawartej w art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 o samorządowych kolegiach odwoławczych /Dz.U. nr 122 poz. 593 ze zm./, stwierdzić w pierwszym rzędzie należy, iż z akt sprawy wynika niewątpliwie, że uchwała pełnego składu Kolegium Odwoławczego w L. podjęta została, jak to wyżej wspomniano, na wniosek składu orzekającego tegoż Kolegium, który rozpatrywał odwołania Zakładów Górniczych "Polkowice-Sieroszowice" i Zakładów Górniczych "Rudna" - oba z siedzibą w P. - od decyzji Burmistrza Gminy P. Z załączonej do akt uchwały nr 52/XI/96 Sejmiku Samorządowego Województwa L. z dnia 28 marca 1993 r. wynika, że liczba członków etatowych i pozaetatowych Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. określona została na 23 osoby. Za podjęciem uchwały zawierającej przedstawione pytanie prawne opowiedziało się 18 członków tego Kolegium, tj. ponad 2/3 jego pełnego składu. Pozwala to stwierdzić, że spełnione zostały warunki formalne określone w art. 2 ust. 4 ustawy o samorządowych kolegiach odwoławczych.

Jak to już niejednokrotnie podkreślono w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego /por. np. uchwały z dnia 19 czerwca 1996 r., FPK 1/96 - ONSA 1996 Nr 3 poz. 103/, z unormowania zawartego w art. 22 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych wynika, że instytucja pytań prawnych samorządowych kolegiów odwoławczych ma zastosowanie wyłącznie w sytuacjach, gdy toczy się postępowanie administracyjne w określonej sprawie, a od odpowiedzi udzielonej na pytanie zależy rozstrzygnięcie tej sprawy co do jej istoty. Przewidziane w tych przepisach pytanie prawne jest zatem instytucją mającą na celu uzyskanie przez organ rozpoznający sprawę na skutek wniesionego odwołania wiążącej wykładni prawa i to takiej, która ma mieć rozstrzygające znaczenie dla istoty sprawy będącej przedmiotem prowadzonego postępowania administracyjnego.

W dotychczasowym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreślono już także to, że instytucja pytań prawnych ma charakter wyjątkowy. Wyjątkowość tej instytucji przewidzianej w ustawie o samorządowych kolegiach odwoławczych polega w istocie na tym, że zadający pytanie skład orzekający samorządowego kolegium odwoławczego stwierdza, iż nie potrafi sam spełnić obowiązku rozstrzygnięcia sprawy na podstawie obowiązujących przepisów prawa i w związku z tym zwraca się za pośrednictwem pełnego składu tego kolegium - do Naczelnego Sądu Administracyjnego o wyjaśnienie wątpliwości prawnej, która uniemożliwia mu rozstrzygnięcie konkretnej sprawy, rezygnując tym samym ze swego uprawnienia do dokonania wykładni prawa i wyrażając gotowość przyjęcia wiążącej go, przy dalszym rozstrzyganiu sprawy, interpretacji prawa dokonanej przez ten Sąd /por. uchwała NSA z dnia 12 lutego 1996 r., VI SA 24/95 - ONSA 1996 Nr 2 poz. 58/.

Decydując się więc na przedstawienie pytania prawnego, samorządowe kolegium odwoławcze musi dokładnie wiedzieć, na czym polega problem prawny, którego nie jest w stanie rozstrzygnąć samodzielnie i z powodu którego zadaje pytanie, rezygnując z uprawnienia do samodzielnej interpretacji przepisów prawa. Z tych też względów odnoszące się do interpretacji przepisów prawa pytanie prawne zawierać musi odpowiednie uzasadnienie, dokładnie precyzujące wątpliwość prawną powstałą na tle konkretnej sprawy i pozwalające na jej ocenę oraz na kontrolę tego, czy w sprawie wystąpiły przesłanki niezbędne dla uruchomienia procedury pytań prawnych /por. uchwała NSA z dnia 12 grudnia 1996 r., VI SA 24/96/.

Z treści przytoczonego wyżej pytania prawnego, przedstawionego uchwałą nr 5/98 Samorządowego Kolegium odwoławczego w L. z dnia 26 sierpnia 1998 r., wynika, że pytanie to bynajmniej nie zmierza do uzyskania wykładni przepisów prawa, a w szczególności przywołanego w nim art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych /Dz.U. nr 9 poz. 31 ze zm./. Z uzasadnienia jego wynika bowiem, że w istocie rzeczy zadający pytanie prawne organ nie ma wątpliwości co do tego, iż podziemne wyrobisko górnicze jest obiektem budowlanym i jako budowla podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, a jego "wątpliwości" związane są z odmiennym dotychczasowym stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego w tym zakresie, wyrażonym w wyroku z dnia 6 listopada 1996 r. /SA/Ka 1913/95/ oraz w uchwale z dnia 18 grudnia 1997 r. /FPK 24/97/. W rzeczywistości z uzasadnienia tego nie wynika jakakolwiek analiza stanu prawnego, w związku z tym stwierdzić należy, że przedstawiający pytanie prawne organ nie wykazał rzeczywistego występowania poważnych wątpliwości prawnych, których nie byłby w stanie sam rozstrzygnąć i które wymagają wiążącej sądowej wykładni prawa, a tym samym też nie wykazał zależności rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej od odpowiedzi na przedstawione pytanie. lakoniczne powołanie się na dotychczasowe orzecznictwo sądowe, odmienne od zapatrywań w tym zakresie samego organu bądź od stanowiska nauki prawa nie spełnia wymogów, które uzasadniają merytoryczne badanie przedstawionego pytania przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Stanowiska o braku ustawowych przesłanek do podjęcia uchwały zawierającej odpowiedź na zgłoszone pytanie prawne nie podważa także argumentacja przytoczona w uchwale pełnego składu Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 27 listopada 1998 r. Z uchwały tej bowiem wynika, że wątpliwości Kolegium dotyczą w istocie dopuszczalności ustalaniu znaczenia określeń ustawowych w drodze wykładni gramatycznej /tj. sięgania do słownictwa, składni i konstrukcji tekstu prawnego/ oraz systemowej zewnętrznej /sięgania do unormowań zawartych w innych aktach prawnych/, a więc przy pomocy metod wykładni, które zgodnie z poglądami doktryny /por. np. R. Mastalski: Wprowadzenie do prawa podatkowego, Warszawa 1995 r. str. 101 i n./ oraz orzecznictwa /por. np. uchwała NSA z dnia 9 września 1996 r. FPS 2/96 /ONSA 1996 Nr 4 poz. 149/, stanowią powszechnie stosowane sposoby wyjaśniania znaczenia unormowań prawnych.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny postanowił odmówić odpowiedzi na przedstawione pytanie prawne.