Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1916/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2006-05-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Lenart Sędziowie WSA Monika Nowicka asesor WSA Maria Tarnowska (spr.) Protokolant Magdalena Bocianowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 maja 2006 r. sprawy ze skargi J.M. i H.M. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania oddala skargę.


UZASADNIENIE

Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2005 r. nr [...] po rozpatrzeniu zażalenia J. i H.M. na postanowienie Prezydenta W. nr [...] z dnia [...] maja 2005 r., zawieszające z urzędu postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] pochodzącą z księgi hipotecznej pod nazwą "[...]" - utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia organ stwierdził, że zgodnie z art. 73 ust. 1 i 4 ustawy z 13 października 1998 r. przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. z 2000 r. Nr 133, poz. 872 z późń. zm.), nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem. Odszkodowanie będzie ustalone i wypłacone według zasad i trybu określonych w przepisach o odszkodowaniach za wywłaszczone nieruchomości, na wniosek właściciela nieruchomości złożony w okresie od 1 stycznia 2001 r. do dnia 31 grudnia 2005 r. Stosownie do tego przepisu, stronami toczącego się postępowania o ustalenie i wypłatę odszkodowania za grunt zajęty pod drogę publiczną są zawsze Skarb Państwa lub odpowiednia jednostka samorządu terytorialnego i dotychczasowy właściciel, co oznacza, iż unormowanie zawarte w tym przepisie dotyczy jedynie osób, które w dniu 31 grudnia 1998 r. były właścicielami nieruchomości, pozbawionymi możliwości władania w wyniku zajęcia jej pod drogę publiczną.

Z akt sprawy wynika, iż wnioskodawcy nie dysponują dokumentem bezspornie potwierdzającym prawo do przedmiotowej nieruchomości, ponieważ nie może być wydane zaświadczenie z księgi wieczystej stwierdzające stan prawny nieruchomości i aktualnych jej właścicieli.

Zdaniem organu, wniosek o ustalenie odszkodowania w trybie art. 73 ustawy z 13 października 1998 r. za zajęty pod drogi publiczne grunt, może być merytorycznie rozstrzygnięty dopiero po stwierdzeniu ostateczną decyzją wojewody jego przejścia z dniem 1 stycznia 1999 r. na własność Skarbu Państwa lub właściwej jednostki samorządu terytorialnego. Decyzja ta potwierdza fakt nabycia przez jeden z ww. podmiotów prawa własności gruntu a zarazem może stanowić podstawę do ubiegania się przez byłego właściciela o odszkodowanie. Może być wydana wyłącznie po uprzednim przekazaniu wojewodzie kompletnej dokumentacji sprawy przez właściwego zarządcę drogi publicznej. Ponadto określa jednoznacznie powierzchnię gruntu i jego położenie a więc elementy niezbędne przy ustalaniu wysokości odszkodowania.

Oznacza to, zdaniem organu, że wobec braku ostatecznej decyzji wojewody, wniosek o odszkodowanie nie może być merytorycznie rozpatrzony, a zawieszenie z urzędu przez organ pierwszej instancji postępowania w przedmiotowej sprawie, w trybie art. 97 § 1 pkt 4 kpa, jest w pełni uzasadnione, ponieważ kwestia nabycia prawa na podstawie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. oraz ustalenie właścicieli nieruchomości posiadających legitymacje procesową w postępowaniu odszkodowawczym, jest w stosunku do sprawy odszkodowania zagadnieniem wstępnym.

Skargę na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2005 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyli J. i H.M., twierdząc, że niewywłaszczone powierzchnie znajdują się pod ul. [...] i przylegają do ul. [...] przeznaczone pod jej rozbudowę, i domagali się przyznania im odszkodowania.

W odpowiedzi na skargę organ drugiej instancji wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Skarga jest bezzasadna. Dokonując oceny zaskarżonego postanowienia Sąd uznał, że skarga nie mogła być uwzględniona, ponieważ zaskarżone postanowienie nie narusza prawa.

W niniejszej sprawie przedmiotem skargi jest zawieszenie z urzędu postępowania w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomość położoną w W., zajętą pod drogę.

Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie zostało wszczęte wskutek wniosku J. i H.M. o zapłatę odszkodowania za część nieruchomości położonej w W. przy ul. [...], zajętej pod drogę.

Zgodnie z art. 73 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 z późn. zm.), nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego, za odszkodowaniem, które ustala się i wypłaca według zasad i trybu określonych w przepisach o odszkodowaniach za wywłaszczone nieruchomości, na wniosek właściciela nieruchomości, złożony w okresie od dnia 1 styczna 2001 r. do dnia 31 grudnia 2005 r. Podstawą do ujawnienia w księdze wieczystej przejścia na własność Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego nieruchomości, jest ostateczna decyzja wojewody, stosownie do art. 73 ust. 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r.

Sąd podziela stanowisko organu, z którego wynika, że wniosek o ustalenie odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną może być rozstrzygnięty dopiero po stwierdzeniu ostateczną decyzją wojewody jego przejścia z dniem 1 stycznia 1999 r. na własność Skarbu Państwa lub właściwej jednostki samorządu terytorialnego.

Stosownie do art. 97 § 1 pkt 4 kpa, organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd.

Jak wynika z akt administracyjnych, J. i H.M. nie dysponują dokumentem bezspornie potwierdzającym prawo do przedmiotowej nieruchomości, ponieważ Sąd Rejonowy dla [...] Wydział Ksiąg Wieczystych w zaświadczeniu z dnia 7 września 2004 r. stwierdził, że w archiwum ksiąg dawnych brak jest księgi hipotecznej pod nazwą "[...]", a zatem zaświadczenie o treści księgi nie może być wydane.

Prawidłowo zatem organ uznał, że ustalenie właścicieli nieruchomości posiadających legitymację procesową w postępowaniu odszkodowawczym, oraz nabycie prawa na podstawie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r., w stosunku do sprawy odszkodowania jest zagadnieniem wstępnym.

Sąd podziela stanowisko organu, że z powodu braku ostatecznej decyzji wojewody, wniosek o odszkodowanie nie może być merytorycznie rozpoznany.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.