Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt I SA/Wr 211/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2006-10-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 7 ust. 2
journal: Dz.U. 2002 nr 9 poz 84
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Semiczek Sędziowie Sędzia WSA Ludmiła Jajkiewicz Asesor WSA Dagmara Dominik (sprawozdawca) Protokolant Aleksandra Słomian po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 5 października 2006 r. przy udziale - sprawy ze skargi A sp. z o.o. w G. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2005 r.: oddala skargę


UZASADNIENIE

Przedmiotem zaskarżenia jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] Nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza P. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2005 r. Z uzasadnienia przedmiotowej decyzji wynika, że w złożonej w dniu [...] deklaracji na podatek od nieruchomości A Spółka z o.o. z siedzibą w G. wykazała należny podatek w wysokości [...] z tytułu posiadania budynków i gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Jednocześnie w części deklaracji dotyczącej informacji o przedmiotach zwolnionych z podatku, wskazano, że wykazane przedmioty opodatkowania korzystają ze zwolnienia wynikającego z § 3 pkt 2 uchwały Rady Miejskiej w P. z dnia [...] Nr [...] w sprawie ulg dla przedsiębiorców prowadzących i uruchamiających działalność w zakresie produkcji, usług i handlu mających na celu utworzenie nowych miejsc pracy na terenie gminy P.

Organ podatkowy pierwszej instancji nie uznał zawartej w deklaracji Spółki informacji o przedmiotach opodatkowania zwolnionych z podatku od nieruchomości i powołaną na wstępie decyzją określił podatek od nieruchomości za 2005 r. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazał, że należny podatek od nieruchomości wynika z przyjęcia do opodatkowania [...] gruntów oraz [...] budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Na stanowiące przedmiot opodatkowania nieruchomości składa się zakupiona przez Spółkę w dniu 25 lutego 2004 r. od Syndyka Masy Upadłości Zakładów B S.A. działka gruntu i budynek produkcyjny. W ocenie organu pierwszej instancji przedmiotowe nieruchomości nie mogą korzystać ze zwolnienia podatkowego wynikającego z uchwały Rady Miejskiej w P. z dnia [...] Nr [...] albowiem uchwała ta straciła moc obowiązującą z dniem wejścia Polski do Unii Europejskiej. Z dniem 1 maja 2004 r. zaczęły obowiązywać bowiem przepisy prawa wspólnotowego określającego warunki dopuszczalności pomocy publicznej oraz zasady jej nadzorowania. W prawie krajowym kwestie związane z pomocą publiczną regulują przepisy ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz. U. Nr 123, poz. 1291). Dlatego uchwała z dnia 5 czerwca 2002 r. jako niezgodna z przepisami Rozporządzenia Komisji Europejskiej Nr 69/2001 w sprawie stosowania art. 87 i 88 Traktatu WE w odniesieniu do pomocy w ramach zasady de minimis (Dz. U. WE L Nr 10 z dnia 13 stycznia 2001 r. ), nie mogła obowiązywać. O fakcie tym, jak podnosi organ podatkowy pierwszej instancji, podatnik został poinformowany przy składaniu deklaracji na podatek od nieruchomości za 2005 r., w której wykazał przysługujące mu zwolnienie jako prawo nabyte. Organ wskazał, że Spółce żadnego zwolnienia w latach poprzednich nie udzielono, dowodem czego jest utrzymanie w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. decyzji z dnia [...] Nr [...] określającej podatnikowi wysokość podatku od nieruchomości za 2004 r.

Na skutek wniesionego przez stronę odwołania w piśmie z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. decyzją będącą przedmiotem zaskarżenia utrzymało w mocy decyzję organu podatkowego pierwszej instancji. Organ odwoławczy wskazał, że w sprawie bezspornym jest, że posiadane przez Spółkę nieruchomości przy ul. F. [...] w P. zakupionej od Syndyka Masy Upadłości Zakładów B S.A. w dniu [...] przeznaczone zostały pod działalność gospodarczą. Podniósł, że z materiału dowodowego zebranego w sprawie wynika, że przed zakupem nieruchomości Spółka z o.o. C prowadziła w okresie od [...] do [...] na podstawie umowy dzierżawy działalność gospodarczą. Z powołanej uchwały wynika, że w celu skorzystania ze zwolnienia określonego w § 3 pkt 2 przedsiębiorca musi nabyć nieużytkowany obiekt budowlany w celu uruchomienia w nim zakładu produkcyjnego. Zatem skoro powołany przepis uchwały wskazuje wyraźny tytuł prawny w oparciu, o który będąc posiadaczem nieruchomości przeznaczonej do prowadzenia działalności gospodarczej można ubiegać się o zwolnienie od podatku od nieruchomości i wskazuje na konieczność aby był to obiekt wcześniej nieużytkowany, to trudno odmówić prawidłowości podjętego przez organ podatkowy pierwszej instancji rozstrzygnięcia w związku z faktem wcześniejszego dzierżawienia i prowadzenia działalności w obiekcie nieruchomości przez podmiot, który później go nabył. Podniesiono ponadto, że złożenie deklaracji na podatek od nieruchomości za 2005 r. z wykazanym zwolnieniem z podatku w dniu [...] skutkowało koniecznością rozpatrzenia sprawy pod rządami przepisów uchwały z dnia 5 czerwca 2002 r. Nr [...] i stanu faktycznego istniejącego w dniu istnienia okoliczności wskazywanych przez podatnika jako dających podstawę do udzielenia zwolnienia. Uchwała ta nie utraciła bowiem mocy z dniem wejścia Polski do Unii Europejskiej, jedynie udzielenie na jej podstawie pomocy publicznej skutkować mogło konsekwencjami zasadności i prawidłowości jej udzielenia pod kątem przepisów ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. w sprawach dotyczących pomocy publicznej. Sama natomiast uchwała z dniem 5 czerwca 2002 r. [...] została uchylona uchwałą Rady Miejskiej w P. z dnia 1 lipca 2005 r. Nr [...].

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzucając jej naruszenie § 3 pkt 2 uchwały Rady Miejskiej w P. z dnia 5 czerwca 2002 r. Nr [...] poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że użytkowanie części nieruchomości przez stronę skarżącą pozbawia ją prawa do zwolnienia z podatku od tej nieruchomości. Zarzucono także naruszenie art. 121 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm. zwanej dalej "O.p." poprzez naruszenie zaufania do organów podatkowych oraz nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, a to naruszenie art. 180, 187 § 1 i 191 O.p. poprzez dokonanie oceny dowodu z przekroczeniem granic swobodnej oceny dowodów przejawiające się kierowaniem się organu podatkowego zasadą fiskalizmu. W uzasadnieniu skargi strona skarżąca podniosła, że przedmiotowe zwolnienie przysługuje podatnikowi do [...] wskazała, że ostatecznie decyzję o zakupie nieruchomości podjęła po zapewnieniach władz P. o udzielaniu ulg przedsiębiorcom otwierającym zakłady pracy na terenie gminy P. Strona nie zaprzecza, że dzierżawiła część pomieszczeń we wskazanym obiekcie. Jednak nie może to pozbawiać jej prawa do ulgi ustanowionej uchwałą Rady Miejskiej w P., bowiem wcześniej tylko w części przedmiotowej nieruchomości była sezonowo prowadzona działalność gospodarcza i nie w okresie bezpośrednio poprzedzającym zakup nieruchomości. Skoro w okresie poprzedzającym bezpośrednio nabycie, nieruchomość nie była użytkowana, a zatem zdaniem skarżącej warunek zwolnienia został spełniony. Wskazano także, że skoro we wskazanej uchwale nie ma postanowień dotyczących terminu, jaki dana nieruchomość bezpośrednio przed nabyciem musi być nieużytkowana w związku z działalnością gospodarczą, to nie ma podstaw do przyjęcia, iż jakiś termin obowiązywał.

W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie i podtrzymała swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Podniosła ponadto, że kwestia sporna stanowiąca przedmiot skargi, jest tożsama z przedmiotem skargi Spółki na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] Nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza Gminy i Miasta P. w przedmiocie określenia C Sp. z o.o. podatku od nieruchomości za 2004 r. sygn akt I SA/Wr 889/05.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Na wstępie należy zauważyć, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej obejmującą m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. zwanej dalej "p.s.a."), które oceniane są z punktu widzenia ich legalności, a więc zgodności z prawem, zarówno materialnym jak i formalnym. Przeprowadzając zatem kontrolę legalności zaskarżonej decyzji należy stwierdzić, że znajduje ona umocowanie w obowiązującym prawie materialnym, a przy jej wydaniu nie doszło do naruszenia reguł postępowania podatkowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Przedmiotem sporu między stronami jest określenie stronie skarżącej podatku od nieruchomości zamiast zastosowania zwolnienia przewidzianego w § 3 pkt 2 uchwały Rady Miejskiej w P. z dnia 5 czerwca 2002 r. Nr [...] w sprawie ulg dla przedsiębiorców prowadzących i uruchamiających działalność w zakresie produkcji, usług i handlu mających na celu utworzenie nowych miejsc pracy na terenie gminy P.

Wpierw wypada wskazać, że stosownie do art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jedn. z 2002 r. Nr 9, poz. 84) rada gminy może wprowadzić inne zwolnienia /w podatku od nieruchomości/, niż określone w art. 7 ust. 1 ww. ustawy. Rada miejska skorzystała z powyższego uprawnienia i w § 3 wspomnianej uchwały przewidziano zapis, że zwalnia się z podatku od nieruchomości przez okres 2 lat przedsiębiorców uruchamiających działalność w zakresie produkcji i usług, jeżeli spełniają jeden z następujących warunków: 1/ nabędą lub przejmą w użytkowanie wieczyste nieruchomość gruntową w celu wybudowania i uruchomienia zakładu produkcyjnego lub usługowego; 2/ nabędą nieużytkowany obiekt budowlany w celu uruchomienia w nim zakładu produkcyjnego lub usługowego.

Niewątpliwym jest, że ze zwolnieniem podatkowym mamy do czynienia wówczas, gdy określona kategoria stanów faktycznych bądź prawnych mieści się w ogólnych ramach przedmiotowo-podmiotowych danego podatku, ale przepis wyłącza ją w sposób wyraźny od opodatkowania (por. B. Brzeziński "Prawo podatkowe" Toruń 1999 r. s. 37). Zwolnienie podatkowe oznacza zatem definitywne, ostateczne wyłączenie określonej kategorii podatników lub przedmiotu opodatkowania spod obowiązku podatkowego (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 6 maja 2004 r. sygn. akt I SA/Po 153/04 OwSS 2005/2/60). Zwolnienia podatkowe stanowią zatem wyjątek od zasady powszechności opodatkowania, a zatem nie mogą podlegać wykładni rozszerzającej (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 9 grudnia 1993 r. sygn. akt III ARN 53/93 LEX nr 23241). Przy ich stosowaniu należy wykorzystywać ściśle metody wykładni językowej (por. wyrok NSA z dnia 11 stycznia 2006 r. sygn. akt II FSK 37/05 opubl. Wokanda 2006/7-8/70). Powyższa reguła interpretacyjna odnosi się także do zwolnień ustanowionych uchwałą rady gminy na mocy art. 7 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.

Wypada zatem wskazać, że ze zwolnienia przewidzianego w § 3 pkt 2 uchwały Rady Miejskiej w P. z dnia [...] Nr [...] mogą skorzystać jedynie podmioty, które nabędą nieużytkowany obiekt w celu uruchomienia w nim działalności gospodarczej w postaci zakładu produkcyjnego czy usługowego. Dokonując analizy tego zapisu stwierdzić należy, że objęty zwolnieniem obiekt po pierwsze musi być nabyty jako nieużytkowany przez przedsiębiorcę uruchamiającego działalność w zakresie produkcji lub usług, po drugie musi być nabyty w celu uruchomienia w nim zakładu produkcyjnego lub usługowego.

Odnosząc powyższe do przedmiotowej sprawy należy przyznać rację organom podatkowym, iż nabyta przez skarżąca nieruchomość warunków tych nie spełnia. Z niekwestionowanych ustaleń wynika, bowiem, iż była ona użytkowana przed dniem jej zakupu przez skarżącą na mocy umowy dzierżawy. Wątpliwości budzi jedynie użytkowana powierzchnia i kwestie związane z sezonowym jej wykorzystywaniem, te jednak w świetle przywołanych wyżej warunków zwolnienia nie mają istotnego znaczenia. Po drugie zaś nie wszystkie wynikają z materiału dowodowego, co niewątpliwe stanowi zasługę skarżącej, która odmówiła okazania umowy dzierżawy powołując się na tajemnicę handlową. Fakt użytkowania obiektu przez stronę skarżącą czyni zatem niemożliwym skorzystanie z przedmiotowego zwolnienia. Sąd tym samym, podzielając argumentację organów podatkowych, nie dopatrzył się naruszenia przepisu § 3 pkt 2 powołanej uchwały, a co za tym idzie nie podzielił argumentu strony co nabycia przez stronę prawa do zwolnienia z podatku od nieruchomości.

Dodatkowo należy wskazać, że zgodnie z treścią art. 122 O.p. w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. Przepis ten ustanawia gospodarzem postępowania organ podatkowy i obarcza go ciężarem wykazania określonych faktów. Zgodnie jednak z utrwalonym już w tym względzie orzecznictwem nie może to oznaczać obciążenia organu nieograniczonym obowiązkiem poszukiwania faktów mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, w szczególności w sytuacji, gdy podatnik odmawia okazania istotnych dla sprawy dowodów będących w jego posiadaniu. Podatnik nie może czuć się zwolnionym od współdziałania z organem podatkowym w realizacji obowiązku wyczerpującego zebrania materiału dowodowego, zwłaszcza jeśli nieudowodnienie określonej czynności faktycznej może prowadzić do rezultatów niekorzystnych dla strony. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie z dnia 22.05.2000 r. sygn. akt I SA/Lu 249/99; LEX nr 45373). Należałoby wskazać także na przepis art. 180 O.p., który przyjmuje zasadę otwartego katalogu dowodów w postępowaniu podatkowym stanowiąc, iż jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Granice dowodzenia wyznacza tym samym przyczynianie się danego środka dowodowego do wyjaśnienia sprawy oraz brak sprzeczności z prawem. Następnie wypada zauważyć, iż organ podatkowy po przeprowadzeniu i zebraniu wszystkich dowodów w sprawie powinien dokonać ich oceny. Przedmiotem tej oceny jest interpretacja wyników przeprowadzonych dowodów, zawierających informacje potwierdzające istnienie lub nieistnienie określonych zdarzeń istotnych z punktu widzenia znamion zewnętrznych podatkowego stanu faktycznego. Ocena ta obejmuje m.in. wykładnię treści dokumentów, czy też oświadczeń stron. Bezpośrednim rezultatem oceny materiału dowodowego jest ustalenie podstawy faktycznej rozstrzygnięcia podatkowego. Powyższy obowiązek organu podatkowego wynika wprost z art. 187 § 1 powołanej wyżej ustawy, który wskazuje, iż organ podatkowy jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Organy podatkowe, gromadząc i oceniając dowody w sprawie, przeprowadzić muszą określone rozumowanie oraz wyciągnąć swobodne wnioski dotyczące stanu faktycznego sprawy. Pozwala na to zasada swobodnej oceny dowodów przewidziana w art. 191 ustawy Ordynacja podatkowa stanowiąca, iż organ podatkowy ocenia na podstawie zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Organ dokonując ustaleń faktycznych na podstawie gromadzonych w toku postępowania informacji wyrabia sobie pogląd na stan faktyczny sprawy i może w związku z tym, wyciągać swobodnie wnioski i swobodnie decydować, jakie normy zastosuje, uwzględniając przyjęte przez siebie ustalenia faktyczne. W ten sposób swobodna ocena dowodów staje się sposobem osiągnięcia prawdy materialnej (por. A. Hanusz Podstawa faktyczna rozstrzygnięcia podatkowego, Zakamycze 2004).

Odnosząc powyższe do przedmiotowej sprawy należy wskazać, że organ podatkowy nie naruszył powołanych wyżej przepisów przeprowadzając postępowanie podatkowe z zachowaniem reguł w nich zawartych. Jako bezzasadne ocenić należy, w świetle powyżej poczynionych uwag zarzuty odnoszące się do naruszenia art. 122,art. 180, art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej. Fakt podjęcia rozstrzygnięcia niezgodnego z oczekiwaniami strony nie stanowi naruszenia wskazanych norm i przejawu fiskalizmu. Dokonana przez organ podatkowy ocena stanu faktycznego, w świetle przesłanek uzasadniających przyznanie zwolnienia od podatku, dokonana została zgodnie z regułami obowiązującej w tym względzie ścisłej wykładni gramatycznej i mieści się w granicach wyznaczonych art. 191 O.p. Oceniono także wszystkie przedstawione przez stronę dowody jak również dowody zebrane i udostępnione organom podatkowym. Bez znaczenia z punktu widzenia rozpatrywanej sprawy pozostaje fakt, iż w chwili nabycia nieruchomości nie była ona dostatecznie przystosowana dla potrzeb spółki, bowiem nie te okoliczności warunkowały zwolnienie. Z tych samych przyczyn odrzucić należy argumenty spółki dotyczące inwestowania w nieruchomość, konieczność zadłużenia się z tego tytułu, jak również kwestie dotyczące profilu prowadzonej działalności i braku sukcesji względem Zakładów B S.A. Bez wpływu na dokonaną ocenę i jej rezultat pozostaje także podnoszona w skardze okoliczność nie korzystania przez spółkę ze zwolnień w zakresie podatku od nieruchomości w latach poprzedzających nabycie nieruchomości. Ponadto Wojewódzki Sad Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 11 sierpnia 2006 r. sygn. akt I SA/Wr 889/05 oddalił skargę w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od nieruchomości za okres: marzec – grudzień 2004 r. Trudno zatem przyznać rację co do korzystania przez stronę skarżącą z prawa nabytego.

Nie znajduje uzasadnienia również zarzut naruszenia art. 121 O.p., skarżąca nie wskazała na jakiekolwiek dowody uzasadniające powoływany zarzut. Sam fakt doręczenia spółce Uchwały Rady Miejskiej w P. nie stanowi zapewnienia udzielenia przewidzianych w niej zwolnień. Akt ten oprócz instytucji zwolnienia określa także jej przesłanki, których jak wynika z akt sprawy spółka nie spełniła. W świetle tych okoliczności nie sposób podzielić zarzutów wprowadzenia skarżącej w błąd samym faktem doręczenia jej Uchwały.

Słusznie też organ odwoławczy dokonał rozpatrzenia sprawy pod kątem przepisów uchwały z dnia 5 czerwca 2002 r. i stanu faktycznego istniejącego w dniu zaistnienia okoliczności wskazywanych przez podatnika jako dających podstawę do udzielenia zwolnienia, z czym zgodziła się strona skarżąca. Brak spełnienia warunków do skorzystania ze zwolnienia czyni bezzasadnym odnoszenie się Sądu do kwestii mocy obowiązującej uchwały po wejściu Polski do Unii Europejskiej.

Poczynione uwagi nakazały uznać, iż zaskarżone decyzje nie naruszają prawa, co czyni skargi nieuzasadnionymi i spowodowało konieczność ich oddalenia na podstawie art. 151 p.s.a.