Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1174/13
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2014-11-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 77, art. 80, art. 107 par. 1 i 3 w zw. z art. 145 par 1 pkt 1 lit. c ppsa
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 141 par 4
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Bożena Popowska Sędziowie Sędzia NSA Anna Łuczaj (spr.) Sędzia del. WSA Rafał Wolnik Protokolant asystent sędziego Anna Siwonia-Rybak po rozpoznaniu w dniu 28 listopada 2014 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 7 lutego 2013 r. sygn. akt II SA/Rz 1160/12 w sprawie ze skargi A. D. na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie z dnia [...] października 2012 r. nr [...] w przedmiocie nakazu wykonania robót budowlanych 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie, 2. zasądza od A. D. na rzecz Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie kwotę 450 (czterysta pięćdziesiąt) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 7 lutego 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie - po rozpoznaniu skargi A. D. na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie z dnia [...] października 2012 r., nr OA.7721.15.10.2012 w przedmiocie nakazu wykonania robót zabezpieczających - uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta Przemyśla z dnia [...] maja 2012 r., nr [...] (pkt I wyroku); stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku (pkt II wyroku); zasądził od Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie na rzecz skarżącego A. D. kwotę 500 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego (pkt III wyroku).

W uzasadnieniu Sąd podał, że zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2012 r., nr [...] Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta Przemyśla z dnia [...] maja 2012 r., znak: [...] nakazującą J. R.: dokończenie murowania ściany szczytowej budynku usytuowanego na działce nr [...] w Przemyślu przy ul. D.; zamurowanie otworów po rozebranych drewnianych belkach stropowych i innych widocznych otworach sąsiedniego budynku; uporządkowanie terenu poprzez usunięcie gruzu zgodnie z ekspertyzą, a orzeczony obowiązek należy wykonać w terminie 1 miesiąca od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna.

Jako podstawę materialnoprawną organ powołał art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane /tekst jedn. Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm./. PINB podniósł, że organ I instancji decyzją z dnia 2 marca 2012 r. znak: MNB-I-2-73 56/10/01; w oparciu o art. 67 ust. 1 powołanej wyżej ustawy nakazał J. R. rozbiórkę nieużytkowanego budynku nr 2b, usytuowanego na działce nr [...] przy ul. D. w Przemyślu oraz uporządkowanie terenu, zgodnie z przedłożoną "Ekspertyzą stanu technicznego budynku" opracowaną przez inż. S. B., określając termin przystąpienia do rozbiórki i jej zakończenia. Z uwagi na to, że J. R. nie zastosował się do terminu określonego w decyzji z dnia [...] marca 2012 r. przystępując do rozbiórki obiektu w dniu [...] marca 2012 r., organ I instancji w dniu [...] marca 2012r. przeprowadził czynności kontrolne. Podczas kontroli ustalono, że nieużytkowany budynek [...] na działce nr [...]. przy ul. D. w Przemysłu został rozebrany w całości. Stwierdzono także, że przy sąsiednim budynku nr [...] usytuowanym na działce nr [...] posiadającym wspólną ścianę z rozebranym budynkiem [...] zostały wykonane roboty budowlane. Polegały one na wymurowaniu w poziomie strychu na wysokość 4 pustaków ściany zewnętrznej budynku nr [...], pozostałej części ściany na pełną jej wysokość tj. do szczytu dachu nie wykonano. W ścianie budynku [...] pozostały otwory konstrukcyjne po belkach stropowych w poziomie piwnicy i parteru.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta Przemyśla postanowieniem z dnia [...] marca 2012r. znak: [...] na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane nakazał J. R. wstrzymać samowolne prowadzenie robót budowlanych, związanych z rozbiórką nieużytkowanego budynku nr [...] zlokalizowanego na działce nr [...] usytuowanej przy ul. D. w Przemyślu, jednocześnie nałożył obowiązek przedłożenia w terminie 30 dni od dnia otrzymania postanowienia ekspertyzy technicznej samowolnie wykonanych robót budowlanych. J. R. przedłożył ekspertyzę techniczną wykonanych robót rozbiórkowych.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta Przemyśla zaskarżoną decyzją nakazał J. R. wykonanie robót budowlanych zabezpieczających osłonięte elementy wspólnej ściany z budynkiem nr [...] usytuowanym na działce nr [...] przy ul. D. w Przemyślu w celu doprowadzenia samowolnie wykonanych robót budowlanych związanych z rozbiórką. Organ wskazał, że do robót rozbiórkowych nieużytkowanego budynku, znajdującego się w złym stanie technicznym, J. R. przystąpił samowolnie. W takiej sytuacji organ nadzoru budowlanego przeprowadza postępowanie naprawcze w trybie regulacji art. 50 oraz art. 51 Prawa budowlanego. Organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych bez wymaganego pozwolenia i nakazuje inwestorowi zaniechanie dalszych robót bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego, albo nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania.

Po dokonaniu rozbiórki nieużytkowanego obiektu oznaczonego nr [...], który bezpośrednio przylegał do obiektu nr 2a, odsłonięta została ściana budynku nr [...] przy ul. D. w Przemyślu. Odsłonięcie tej ściany pozwoliło ustalić, że była ona wspólną ścianą dla obu obiektów. Na poziomie strychu między dwoma obiektami istniejącym nr [...] i rozebranym [...] pozostała pusta otwarta przestrzeń, oraz pozostały gniazda w ścianie na poziomie piwnic oraz parteru po belkach stropowych, co zostało stwierdzone przez organ I instancji podczas czynności kontrolnych przeprowadzonych dnia 8 marca 2012r. Z ekspertyzy złożonej przez inwestora w dniu 13 kwietnia 2012r. wynika, że roboty rozbiórkowe zostały wykonane prawidłowo, nie stwierdzono żadnych pęknięć sąsiedniego budynku. Do zakończenia prac przy rozbiórce zostało wykonanie takich robót jak dokończenie murowania ściany szczytowej sąsiedniego budynku, zamurowanie otworów po rozebranych drewnianych belkach stropowych i innych widocznych otworach w sąsiednich ścianach budynków, oraz uporządkowanie terenu poprzez usunięcie gruzu.

Zdaniem organu odwoławczego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta Przemyśla prawidłowo decyzją z dnia [...] maja 2012r. nałożył na inwestora - w myśl art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy - obowiązek wykonania w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna wymienionych w decyzji robót budowlanych. Zakres robót, do których wykonania inwestor został zobowiązany ustalony został prawidłowo, z uwzględnieniem wszystkich robót budowlanych pozostałych do wykonania stosownie do dostarczonej przez inwestora ekspertyzy.

Organ odwoławczy podniósł, że zarzuty zawarte w odwołaniu w odniesieniu do materiału dowodowego zgromadzonego przez organ I instancji nie znajdują uzasadnienia. Organ II instancji zaznaczył, że wprawdzie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta Przemyśla po przedłożeniu przez J. R. ekspertyzy technicznej wydał decyzję bez powiadomienia stron postępowania o możliwości zapoznania się z zgromadzonym materiałem dowodowym, to jednak organ odwoławczy zawiadomieniem z dnia [...] września 2012r. znak: [...] działając na podstawie art. 10 k.p.a., poinformował strony o takiej możliwości. Nadto wyjaśniono, że ekspertyza techniczna została opracowana przez osobę posiadającą odpowiednie kwalifikacje zawodowe, zawiera ocenę wykonanych robót rozbiórkowych oraz wskazuje zakres robót jakie należy wykonać. Osoba sporządzająca ekspertyzę przynależy do właściwej izby samorządu zawodowego i ponosi ona odpowiedzialność zawodową i cywilną za wykonaną ekspertyzę. Organ nadzoru budowlanego nie może kwestionować ustaleń zawartych w ekspertyzie. Rozebrany budynek znajdował się w złym stanie technicznym. Decyzja wydawana na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy ma na celu określenie robót niezbędnych do zabezpieczenia odsłoniętych elementów wspólnej ściany i doprowadzenie jej do stanu zgodnego z prawem. Odnośnie zarzutu, że nie dokonano wizji lokalnej w obecności współwłaścicieli obiektu nr [...], organ wskazał, że czynności kontrolne związane z wykonywaniem uprawnień organów nadzoru budowlanego, wykonywane są w oparciu o przepisy ustawy Prawo budowlane, art. 81 a ust. 2 obecnie obowiązującej ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane ( tekst jednolity D. U. z 2010r. Nr 243 poz. 1623 z póź. zmianami). Czynności kontrolne przeprowadza się w obecności inwestora, kierownika budowy lub robót, albo w obecności właściciela lub zarządcy obiektu. W kontroli nie uczestniczą inne podmioty, gdyż możliwość taka nie wynika z przepisów prawa. Natomiast sprawa ewentualnego naruszenia w posiadaniu może być tylko rozpatrywana z powództwa cywilnego przed sądem powszechnym.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję A. D. wniósł o jej uchylenie. Decyzji tej zarzucił naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię przepisów Prawa budowlanego, w tym art. 47 ust. 1 i art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego. Nadto skarżący zarzucił błędne ustalenie stanu faktycznego oraz niewyjaśnienie w należyty sposób wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności, co doprowadziło do wadliwości całego postępowania w sprawie samowolnej rozbiórki budynku wraz z częścią budynku skarżącego. W ocenie skarżącego, przedstawiona przez inwestora ekspertyza, określająca wykonane przez niego samowolnie prace rozbiórkowe jako zgodne z prawem jest błędna w zakresie ustaleń, gdyż rozebrany budynek nie posiadał ściany wspólnej z budynkiem skarżącego pozostając od tego budynku w odległości od 1,5 m do 4 m od granicy działki.

W odpowiedzi na skargę Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny uwzględnił skargę uznając, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji wydane zostały z naruszeniem przepisów prawa materialnego, tj. art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane oraz przepisów prawa procesowego – art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 1 i § 3 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Sąd podniósł, że bezspornym jest, że inwestor samowolnie dokonał rozbiórki obiektu budowlanego położonego w Przemyślu przy ul. D. na działce nr [...]. W świetle art. 3 pkt 7 ustawy Prawo budowlane, pod pojęciem "roboty budowlane" należy rozumieć także rozbiórkę obiektu budowlanego, a więc co do zasady, można je rozpoczynać jedynie na podstawie zezwolenia na budowę, o którym mowa w art. 28 ust. 1 ustawy Prawo budowlane z wyjątkami, które w rozpoznawanej sprawie nie mają zastosowania.

Zdaniem Sądu skoro inwestor nie dysponował pozwoleniem na rozbiórkę, to prawidłowo organ nadzoru budowlanego wszczął postępowanie zmierzające do doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem.

W wyniku kontroli przeprowadzonej w dniu 8 marca 2012 r., postanowieniem z dnia 12 marca 2012 r. organ I instancji na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 ustawy Prawo budowlane wstrzymał samowolnie prowadzone prace rozbiórkowe oraz nałożył na inwestora obowiązek przedłożenie w terminie 30 dni od daty otrzymania postanowienia - "ekspertyzy technicznej dotyczącej samowolnie wykonanych robót budowlanych związanych z rozbiórką przedmiotowego budynku w kontekście robót zabezpieczających ściany wspólnej budynku sąsiedniego". W ocenie Sądu inwestor, w wyznaczonym czasie przedłożył ekspertyzę, która nie dotyczyła samowolnie wykonanych robót budowlanych, a jej celem i zakresem, jak wynika z części opisowej 1.2 było stwierdzenie stanu wykonanych robót. W ustępie 3 ekspertyzy oceniono wykonane roboty rozbiórkowe jako prawidłowe. Nadmierna ogólność tej ekspertyzy nie może stanowić wypełnienia obowiązku nałożonego postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2012 r. Skoro postanowieniem zobowiązano inwestora do przedłożenia ekspertyzy w zakresie samowolnie wykonanych robót budowlanych z uwzględnieniem robót zabezpieczających odsłonięte elementy wspólnej ściany z budynkiem sąsiednim na działce nr [...], a przedłożona ekspertyza nie spełnia tych wymogów, rzeczą organów jest przeprowadzenie stosownego postępowania uzupełniającego przed wydaniem decyzji w oparciu o przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. Zgodnie z art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane /Dz. U. z 2010 r., Nr 243, poz. 1623 ze zm./ właściwy organ, nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania. Sąd podniósł, że w uchwale z dnia 10 stycznia 2011 r., sygn. akt II OPS 2/10 Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, że nakaz nakładany decyzją w oparciu o dyspozycję zawartą w art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego nie ma charakteru procesowego i nie służy celom dowodowym, a więc wątpliwości co do stanu robót i zakresu koniecznych robót, które powinny nasunąć się w rozpoznawanej sprawie po przedłożeniu przez inwestora ekspertyzy, winny być rozstrzygnięte na etapie postępowania wyjaśniającego poprzedzającego wydanie zaskarżonego rozstrzygnięcia. Braki postępowania wyjaśniającego skutkują tym, że zasadne są w tej części zarzuty skarżącego, do których na etapie postępowania organ nawet nie odniósł się i w konsekwencji przedwcześnie wydał zaskarżoną decyzję .

Odnosząc się do pozostałych zarzutów Sąd stwierdził, że ratio legis art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego polega na doprowadzeniu wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, ale w aspekcie prawa administracyjnego, a nie prawa cywilnego. W przypadku więc naruszenia prawa własności w wyniku wykonanych samowolnie robót budowlanych, pokrzywdzony może dochodzić swoich praw wyłącznie przed sądem powszechnym, co oznacza, że kwestia związana z "własnością ściany", której dotyczyły wykonane przez inwestora roboty budowlane, nie rzutuje na podjęte w sprawie rozstrzygnięcie.

Sąd uchylając decyzje obu organów instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012r poz. 270) wskazał, że ponownie prowadząc postępowanie organ uwzględni uwagi Sądu bacząc na prawidłowe oznaczenie i powiadamianie wszystkich stron o podejmowanych czynnościach procesowych jak wynika z akt sprawy Z. D. nie brał udziału w postępowaniu pierwszoinstancyjnym/.

W skardze kasacyjnej Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie, reprezentowany przez r.pr. M. T., zaskarżył powyższy wyrok w całości.

Wyrokowi zarzucono na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dalej p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c. p.p.s.a. w zw. z art. 7 kpa, art. 77 § 1 k.p.a., art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. i 80 k.p.a. poprzez uznanie, że w postępowaniu administracyjnym naruszono powyższe przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego i to w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

2) art. 141 § 4 p.p.s.a poprzez niewyjaśnienie podstawy prawnej wyroku oraz brak wskazań co do dalszego postępowania, co powoduje, że organy nadzoru budowlanego nie mają żadnych wskazówek przy ponownym rozpatrywaniu sprawy po uwzględnieniu skargi i uchyleniu decyzji organów obu instancji.

W oparciu o powyższe zarzuty organ wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W ocenie organu błędne uznanie przez Sąd, że ekspertyza nie spełniała wymogów w zakresie samowolnie wykonanych robót budowlanych z uwzględnieniem robót zabezpieczających odsłonięte elementy wspólnej ściany z budynkiem sąsiednim na działce nr [...], skutkowało uwzględnieniem skargi i zobowiązaniem organów do przeprowadzenia stosownego postępowania uzupełniającego przed wydaniem decyzji w oparciu o przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. Organ zaznaczył, iż wykazanie, że w postępowaniu administracyjnym nie doszło do naruszenia procedury administracyjnej jest utrudnione, gdyż nie została wyjaśniona podstawa prawna wyroku w aspekcie o co i w jakim zakresie miałby być uzupełniony materiał dowodowy w ponownym postępowaniu administracyjnym. Przede wszystkim nie jest zrozumiałe dlaczego i na jakiej podstawie Sąd uznał, że przedłożona w toku postępowania ekspertyza wykonanych robót budowlanych (polegających na rozbiórce) jest zbyt ogólna, aby mogła stanowić materiał dowodowy do wydania rozstrzygnięcia i w rezultacie o co miałby być uzupełniony materiał dowodowy w dodatkowym postępowaniu uzupełniającym. Brak wskazania na konkretne braki postępowania wyjaśniającego oraz wyrażenia poprzez jakie czynności i w jakim zakresie ma być uzupełniony stan faktyczny sprawy w ponownym postępowaniu uniemożliwia polemikę ze stanowiskiem Sądu.

Zdaniem organu przedłożona ekspertyza - wbrew opinii Sądu - dotyczyła samowolnie wykonanych robót budowlanych; uwzględniając ich specyfikę, czyli fakt, że były to roboty budowlane polegające na rozbiórce, ekspert nie tylko wskazał, na czym polegały roboty rozbiórkowe, ale i ocenił ich wykonanie z punktu widzenia skutków dla drugiego obiektu. Przedłożona przez inwestora ekspertyza zawiera szczegółowe i precyzyjne zalecenia oraz wnioski pod kątem wykonania odpowiednich robót naprawczych i w oparciu o ustalenia faktyczne wynikające z tej ekspertyzy organy obu instancji określiły obowiązek ich wykonania na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. Organ podkreślił, że każda ekspertyza, jako opracowanie będące efektem zaangażowania wiedzy i doświadczenia eksperta, w której występują elementy obiektywnych badań, a postawiona diagnoza jest w ten sposób uwiarygodniona obiektywnymi pomiarami i obliczeniami, które są sprawdzalne - podlega ocenie przez organ nadzoru budowlanego. Organ nadzoru budowlanego, jako wyspecjalizowany podmiot w swojej dziedzinie posiada wiedzę techniczną w zakresie spraw, które są przedmiotem jego rozstrzygnięcia. Organ ten zatrudnia pracowników posiadających ponadprzeciętną wiedzę z zakresu budownictwa, mogą oni samodzielnie dokonywać ustaleń w zakresie oceny zjawisk technicznych w budownictwie, w tym oceny wykonanych robót budowlanych czy w przedmiocie stanu technicznego obiektu budowlanego. Tym bardziej mają odpowiednie kwalifikacje, aby dokonać oceny ekspertyzy sporządzonej na poczet prowadzonego postępowania, której celem jest uzyskanie przez organ konkretnych informacji, umożliwiających dokonanie ustaleń, czy zachodzi konieczność wydania nakazu przeprowadzenia określonych robót budowlanych, bądź umorzenia postępowania, jeśli okaże się, że nie naruszono przepisów warunków technicznych. Wobec tego nieuprawniony jest pogląd Sądu, że ekspertyza techniczna była zbyt ogólna, aby mogła stanowić podstawę orzeczenia. Ekspertyza techniczna stanowi materiał dowodowy i jak każdy dowód w sprawie, poddana została ocenie prawnej w rozumieniu art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. Odzwierciedlenie tej oceny znalazło się w uzasadnieniu decyzji. Organ zaznaczył, że A. D. nie zgłaszał w tym zakresie innych dowodów, które kwestionowałyby ustalenia faktyczne wynikające z ekspertyzy technicznej, a organ odniósł się do wszystkich zarzutów skarżącego, w zakresie istotnym dla rozstrzygnięcia sprawy.

Rozstrzygając przedmiotową sprawę wzięto pod uwagę, że ekspert jako osoba uprawniona do oceny zjawisk technicznych oraz samodzielnego rozwiązania tych zagadnień, stwierdził, że roboty rozbiórkowe zostały wykonane prawidłowo. Nie stwierdzono pęknięć sąsiedniego budynku, a do zakończenia prac przy rozbiórce pozostało wykonanie takich robót jak dokończenie murowania ściany szczytowej sąsiedniego budynku, zamurowanie otworów po rozebranych drewnianych belkach stropowych i innych widocznych otworach w sąsiednich ścianach budynków oraz uporządkowanie terenu poprzez usunięcie gruzu.

Zdaniem organu zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a polega na niewyjaśnieniu podstawy prawnej wyroku oraz braku wskazań co do dalszego postępowania, co powoduje, że organy nadzoru budowlanego nie mają żadnych wskazówek przy ponownym rozpatrywaniu sprawy. Z wyroku nie wynika przyczyna uwzględnienia skargi - w jakim zakresie i o co miałby być uzupełniony materiał dowodowy w ponownym postępowaniu administracyjnym. Uznanie, że przedłożona w toku postępowania ekspertyza wykonanych robót budowlanych jest zbyt ogólna, aby mogła stanowić materiał dowodowy do wydania rozstrzygnięcia, zobowiązywała Sąd do wskazania w jakim zakresie miałby być uzupełniony materiał dowodowy w dodatkowym postępowaniu uzupełniającym. Sąd winien wykazać konkretne braki oraz wskazać poprzez jakie czynności i jakie okoliczności należy wyjaśnić. Wskazana wada uzasadnienia powoduje brak możliwości oceny trafności przesłanek, na których oparł się Sąd, uwzględniając skargę na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. Zdaniem organu rozważania Sądu na temat nieprocesowego charakteru art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego nie mają związku z wydanym w sprawie rozstrzygnięciem, ponieważ nie miało ono charakteru dowodowego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania.

W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. i nie zachodzi żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku. Wobec tego Naczelny Sąd Administracyjny przeszedł do zbadania zarzutów kasacyjnych.

Skarga kasacyjna wniesiona w niniejszej sprawie zasługuje na uwzględnienie, a to z poniższych względów.

Po pierwsze, zasadny jest zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 145 § 1 pkt 1 lit. c. p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 107 § 1 i § 3 i 80 k.p.a., które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

A mianowicie, Sąd pierwszej instancji uznał, że decyzja organu odwoławczego utrzymuje w mocy wadliwą decyzję organu I instancji wydaną z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 1 i § 3 k.p.a., które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy i dlatego podlegają uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. decyzje organów obu instancji.

U podstaw takiego stanowiska Sądu pierwszej instancji legło przyjęcie przez Sąd pierwszej instancji, że "inwestor, w wyznaczonym czasie przedłożył ekspertyzę, która nie dotyczyła samowolnie wykonanych robót budowlanych, a jej celem i zakresem, jak wynika z części opisowej 1.2 było stwierdzenie stanu wykonanych robót."

Z takim stanowiskiem Sądu pierwszej instancji nie można się zgodzić. Jak wynika z akt sprawy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta Przemyśla postanowieniem z dnia [...] marca 2012r. znak: [...] na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane ( t.j. z 2010 r., Dz. U. Nr 243, poz. 1623 ze zm.) nakazał J. R. wstrzymać samowolne prowadzenie robót budowlanych, związanych z rozbiórką nieużytkowanego budynku nr [...] zlokalizowanego na działce nr [...] usytuowanej przy ul. D. w Przemyślu i nałożył obowiązek przedłożenia w terminie 30 dni od dnia otrzymania postanowienia ekspertyzy technicznej dotyczącej samowolnie wykonanych robót budowlanych związanych z rozbiórką powyższego budynku w kontekście robót zabezpieczających odsłonięte elementy wspólnej ściany z budynkiem nr 2a usytuowanym na działce nr [...]. J.R. przedłożył Ekspertyzę techniczną dot. stanu wykonanych robót budowlanych sporządzoną przez inż. S. B. posiadającego uprawnienia o specjalności konstrukcyjno - budowlanych i architektoniczne. Złożona ekspertyza techniczna zawiera opis wykonanych robót budowlanych ( pkt 2), ocenę wykonanych robót ( pkt 3) oraz opis prac do wykonania ( pkt 4), a nadto załączniki w postaci zdjęć ścian budynków. W tej sytuacji nie można skutecznie twierdzić – tak jak czyni to Sąd pierwszej instancji – że ekspertyza nie dotyczyła samowolnie wykonanych robót budowlanych i nie spełnia wymogów postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta Przemyśla z dnia [...] marca 2012r. Ekspertyza techniczna zawiera nie tylko ocenę wykonanych robót budowlanych, ale i wskazuje zakres prac do wykonania, w tym robót budowlanych koniecznych dla zabezpieczenia ściany szczytowej sąsiedniego budynku – należy wykonać dokończenie murowania ściany szczytowej sąsiedniego budynku oraz zamurować otwory po rozebranych drewnianych belkach stropowych i innych widocznych otworach w sąsiednich ścianach budynku.

To zaś oznacza, iż podniesione przez Sąd pierwszej instancji zastrzeżenia co do przedłożonej ekspertyzy nie mogły stanowić samoistnej podstawy do uchylenia decyzji organów administracji publicznej.

Nadto, w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd pierwszej instancji stwierdził, iż wątpliwości co do stanu robót i zakresu koniecznych robót, które powinny nasunąć się w rozpoznawanej sprawie po przedłożeniu przez inwestora ekspertyzy, winny być rozstrzygnięte na etapie postępowania wyjaśniającego poprzedzającego wydanie zaskarżonego rozstrzygnięcia. Sąd pierwszej instancji nie wskazał jednak, jakie to wątpliwości co do stanu robót i zakresu koniecznych robót winny podlegać wyjaśnieniu i o jakie elementy winna być uzupełniona ekspertyza techniczna, którą Sąd pierwszej instancji uznał za nadmiernie ogólną.

W takiej sytuacji podzielić należy także zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 141 § 4 p.p.s.a.

Przepis art. 141 § 4 p.p.s.a., normując treść uzasadnienia wyroku, stanowi na gruncie Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi odzwierciedlenie wynikającej z art. 2 Konstytucji RP zasady budowania zaufania do organów państwa. Zawarte w sentencji wyroku sądu administracyjnego rozstrzygnięcie, ujęte w odpowiedniej formule procesowej jest rezultatem przeprowadzenia przez ten sąd kontroli administracji publicznej. Treść uzasadnienia wyroku winna zatem potwierdzać proces badania przez Sąd zgodności z prawem zaskarżonego do Sądu rozstrzygnięcia organu. Uzasadnienie wyroku powinno być tak sporządzone, aby wynikało z niego dlaczego Sąd uznał zaskarżone orzeczenie za zgodne lub niezgodne z prawem.

Mając powyższe na względzie Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) orzekł jak w punkcie pierwszym sentencji.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 203 pkt 2 p.p.s.a.