Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 816/13
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2014-10-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 1 p ar. 1 i 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: art. 141 par. 4, art. 106 par. 3
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 35 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2010 nr 243 poz 1623
law: Ustawa  z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Maria Czapska - Górnikiewicz Sędziowie: Sędzia NSA Arkadiusz Despot - Mładanowicz /spr./ Sędzia del. NSA Teresa Kobylecka Protokolant: starszy asystent sędziego Paweł Konicki po rozpoznaniu w dniu 14 października 2014 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej L. T. i M. T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 19 grudnia 2012 r. sygn. akt IV SA/Po 1104/12 w sprawie ze skargi L. T. i M. T. na decyzję Wojewody W. z dnia [...] września 2012 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 19 grudnia 2012 r., sygn. akt IV SA/Po 1104/12 oddalił skargę L. T. i M. T. na decyzję Wojewody W. z dnia [...] września 2012 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę.

Wyrok został wydany w następujących okolicznościach sprawy:

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, po rozpoznaniu skargi L. T. i M. T. wyrokiem z dnia 27 października 2011 r., sygn. akt IV SA/Po 648/11 uchylił decyzję Wojewody W. z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...], zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą M. K., na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (j.t. Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 z późn. zm. – dalej ustawa), pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej (segment lewy), z dwoma lokalami mieszkalnymi na terenie nieruchomości położonej w P. przy ul. [...] (inwestycja na działce nr geod. [...], arkusz [...], obręb [...]). W uzasadnieniu Sąd wskazał, iż skarga zasługiwała na uwzględnienie, albowiem zasadne okazały się zarzuty w niej zawarte dotyczące naruszenia przez organ odwoławczy art. 7, 11 i 107 k.p.a. Organ odwoławczy rozpoznaje bowiem sprawę ponownie merytorycznie w jej całokształcie, co oznacza, że ma obowiązek rozpoznać wszystkie żądania, wnioski i zarzuty strony oraz ustosunkować się do nich w uzasadnieniu swej decyzji. W przedmiotowej sprawie organ tego nie uczynił, albowiem planowany budynek, poza pasem 3 m od granicy, jest wyższy od budynku sąsiedniego i tę część budynku, w przeciwieństwie do budynku sąsiedniego z dachem płaskim, inwestor zaplanował również pokryć dachem skośnym, a kwestie te choć podnoszone w odwołaniu zostały całkowicie pominięte w decyzji organu odwoławczego. Zatem niezbadanie przez organ odwoławczy zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru Jeżyce 3 w Poznaniu, zatwierdzonego Uchwałą Nr LXXIII/857/III/01 Rady Miasta Poznania z dnia 20 listopada 2001 r. (Dz. Urz. Woj. Wlkp. Nr 162, poz. 4483) i brak prawnej argumentacji, która pozwalałaby przyjąć za dopuszczalne w świetle postanowień obowiązującego planu wybudowanie w zabudowie bliźniaczej budynku wyższego niż sąsiedni i pokrytego w części – poza pasem 3 m od granicy – dachem stromym, uniemożliwiło uznanie zaskarżonej decyzji za spełniającą wymogi art.107 § 3 k.p.a. Nadto Sąd wskazał, iż niezdefiniowanie w ustawie – Prawo budowlane pojęcia "powierzchnia zabudowy" oznacza, że należy przypisywać pojęciu temu takie znaczenie jakie przyjęto oficjalnie we właściwej Polskiej Normie. Polskie Normy nie są przepisami prawa, jednak z celów i zasad, dla których utworzono zbiór Polskich Norm, jak również z unormowań prawnych, zawartych w art. 2 pkt 3, 4 i 5 ustawy z dnia 12 września 2002 r. o normalizacji (Dz. U. Nr 169, poz.1386 ze zm.) wynika, iż pod pojęciem normy rozumie się dokument przyjęty w drodze konsensusu i zatwierdzony przez upoważnioną jednostkę, ustalający - do powszechnego i wielokrotnego stosowania - zasady, wytyczne lub charakterystyki odnoszące się do różnych rodzajów działalności lub ich wyników i zmierzających do uzyskania optymalnego stopnia uporządkowania w określonym zakresie (wyrok NSA z dnia 6 maja 2008 r. sygn. akt I OSK 785/07, publ. orzeczenia.nsa.gov.pl). Zgodnie z punktem 5.1.2.2 Normy, "powierzchnia zabudowy jest wyznaczona przez rzut pionowy zewnętrznych krawędzi budynku na powierzchnię terenu. Do tej powierzchni nie wlicza się powierzchni obiektów budowlanych ani ich części nie wystających ponad powierzchnię terenu, powierzchni elementów drugorzędnych, np. schodów zewnętrznych, ramp zewnętrznych, daszków, markiz, występów dachowych, oświetlenia zewnętrznego, powierzchni zajmowanej przez wydzielone obiekty pomocnicze (np. szklarnie, altany, szopy)". W świetle powyższej definicji w ocenie Sądu nie sposób było uznać, że schody pod dachem wyprowadzone na wysokość II piętra (nie będące elementem bezpośrednio w przyziemiu i umożliwiające swobodne korzystanie z powierzchni mieszkalnych na piętrze), jak i tarasy wsparte na zewnętrznych filarach nie stanowią powierzchni zabudowy. Te elementy nie są bowiem "drugorzędne", a niewątpliwie wyznaczają "zewnętrzne krawędzie budynku" w rzucie pionowym. Takie stanowisko znalazło potwierdzenie w orzecznictwie sądowym (zob. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 5.05.2010r. sygn. akt II SA/Po 58/10, wyrok WSA w Krakowie z 16.11.2010 r. sygn. akt II SA/Kr 774/10 publ. orzeczenia.nsa.gov.pl). W związku z tym do powierzchni zabudowy zalicza się również powierzchnię tarasów i schodów zewnętrznych. Tym samym, zatwierdzenie przez organy administracyjne projektu budowlanego, który przy uwzględnieniu przedstawionej wyżej wykładni przewiduje powierzchnię zabudowy wynoszącą 32%, stanowi naruszenie obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego określającego limit 25 % zabudowy działki i art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy.

Decyzją z dnia [...] marca 2012 r. nr [...], ponownie rozpoznając sprawę Prezydent Miasta P. zatwierdził projekt budowlany i udzielił M. K. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej (segment lewy) z dwoma lokalami mieszkalnymi na terenie nieruchomości położonej w P. przy ul. [...] (inwestycja na działce nr geod. [...], arkusz [...], obręb [...]). W uzasadnieniu organ podniósł, iż inwestor w wyznaczonym terminie złożył cztery egzemplarze nowego, zmienionego projektu budowlanego, w którym zrezygnował ze spornych zewnętrznych schodów i tarasu (spełniając wymóg planu 25 % zabudowy działki), na elewacjach wrysowano przyległy budynek sąsiada. Ponadto inwestor przedłożył dokumentację zdjęciową okolicznych budynków. W kwestii typu dachu – miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego obszaru Jeżyce 3 w Poznaniu, jedynie budynkom mieszkalnym o 1 kondygnacji nadziemnej narzuca typ dachu – dach stromy (§ 5 ust. 3v planu). Zgodnie z jego wskazaniem nowe budynki winny nawiązywać do skali i charakteru zabudowy istniejącej (§ 5 ust. 2 planu), do określonego planem układu przestrzennego sieci ulicznej, a wybór rodzaju i typ zabudowy musi uwzględniać indywidualne warunki wynikające z istniejącej sytuacji w terenie (§ 5 ust. 3 planu). Inwestor przedłożył dokumentację zdjęciową okolicznych budynków, z której wynika, że są one różnorodne i posiadają zarówno dachy strome, jak i płaskie. Pobliskie budynki w zabudowie bliźniaczej przy ul. [...] i [...] mają dachy strome lewa i prawa strona, ale zasadniczo różnią się zarówno wysokością, jak i kątem nachylenia połaci dachowej. Nowy budynek nawiązuje do skali i charakteru okolicznej istniejącej zabudowy i uwzględnia indywidualne warunki wynikające z istniejącej sytuacji w terenie.

Odwołanie od powyższej decyzji złożyli L. i M. T. oraz E. S. Podnieśli, że kolejny przedłożony przez inwestora projekt nie uwzględnia wytycznych Sądu. W projekcie zlikwidowano bowiem podpory pod terasy, które stały się balkonami, a nadal mający powstać bliźniak jest wyższy od istniejącego, nadto dachy przy ul. [...] (m.in. pod numerem [...]) są płaskie. Domagali się uchylenia decyzji organu I instancji.

Decyzją z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] Wojewoda W. uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu organ wskazał, że wymaga wyjaśnienia i zebrania dodatkowych dowodów przez organ I instancji (w związku ze sprzecznymi wyjaśnieniami składanymi przez inwestora i odwołujących) charakter dachu budynku przy ul. [...], tj. czy jest to budynek z dachem stromym czy płaskim. Takim dowodem wiarygodnym mogą być np. zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Nadto uszło uwadze organowi I instancji sprawdzenie zgodności projektu zagospodarowania działki z przepisami techniczno-budowlanymi. Poza tym poprawiony projekt budowlany jest niekompletny, bowiem nie zawiera danych odnośnie wymiarów miejsc postojowych, odległości miejsca gromadzenia nieczystości stałych od granicy z działką odwołujących, danych dotyczących właściwości cieplnych stropodachu, stolarki okiennej i drzwiowej.

Decyzją z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...] Prezydent Miasta P. ponownie zatwierdził projekt budowlany i udzielił inwestorowi pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej (segment lewy) z dwoma lokalami mieszkalnymi na terenie nieruchomości położonej w P. przy ul. [...] (inwestycja na działce nr geod.[...], arkusz [...], obręb [...]). W uzasadnieniu organ podniósł, że postanowieniem z dnia [...].06.2012 r. inwestor został zobowiązany do usunięcia nieprawidłowości w projekcie budowlanym zgodnie ze wskazaniami organu II instancji. W dniu 14.06.2012 r. inwestor złożył uzupełnioną dokumentację. W celu ustalenia możliwości zastosowania spornego dachu stromego w części budynku, w toku postępowania przeprowadzono wizję lokalną, która wykazała, że w rejonie projektowanego obiektu budynki posiadają zróżnicowaną formę przekrycia. Budynki przy ul. [...],[...],[...] i [...] przekryte są dachami stromymi, natomiast przy ul. [...],[...],[...],[...] dachami płaskimi. Projektowany budynek w pasie o szerokości 3,3 m wzdłuż granicy z istniejącym prawym segmentem posiadać będzie dach płaski, w nawiązaniu do dachu prawego segmentu zabudowy bliźniaczej, natomiast w pozostałej części budynku dach stromy. Takie rozwiązanie spełnia § 12 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690, z późn. zm. – dalej rozporządzenie) oraz przepisy planu miejscowego. Zaprojektowany dach stromy w części poza pasem trzymetrowym przy granicy z działką sąsiednią nie narusza uzasadnionego interesu osób trzecich. Nadto przepisy techniczno-budowlane dotyczące wydzielonych miejsc postojowych ustalają możliwość sytuowania ich w odległości 7 m od okien pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi oraz 3 m od granicy działki budowlanej (w przypadku do 4 stanowisk włącznie) z zachowaniem wymiarów 2,3 m x 5 m oraz minimalnej szerokości dojazdu do miejsca parkingowego wynoszącej 3 m (§ 19 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 1, § 21 ust. 1 i §14 ust. 1 rozporządzenia). Przedłożony, poprawiony projekt budowlany jest zgodny z tymi przepisami. Inwestor usunął także nieprawidłowości dotyczące zwymiarowania miejsca na gromadzenie odpadów i wskazania właściwości cieplnych stropodachu, stolarki okiennej i drzwiowej.

Odwołanie od tej decyzji złożyli L. i M. T., domagając się jej uchylenia. Wskazali, że projekt budowlany pomimo wielu poprawek nadal nie nawiązuje do zabudowy bliźniaczej, lewy segment bliźniaka nie jest zgodny z podręcznikiem projektowania architektonicznego, powinien być bowiem mniejszy. Nowy projekt nie uwzględnia także stanowiska Sądu w zakresie wysokości i dachu na lewego segmentu.

Decyzją z dnia [...] września 2012 r. nr [...] Wojewoda W. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ wskazał, że w niniejszej sprawie wiążąca jest ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w wyroku Sądu z dnia 27 października 2011 r. Zaprojektowany budynek stanowi brakujący segment zabudowy bliźniaczej i wypełnia dyspozycję § 5 ust. 3 planu zagospodarowania przestrzennego. Przepis ten nie zawiera wymogu, aby segmenty zabudowy bliźniaczej były projektowane jako lustrzane odbicie. Dom w zabudowie bliźniaczej może posiadać zróżnicowaną powierzchnię zabudowy segmentów i wysokość zgodną z przepisami, tj. planem zagospodarowania przestrzennego lub decyzją o warunkach zabudowy. Odnośnie terenu 7M nieprzekraczalna, maksymalna wysokość zabudowy mieszkalnej od poziomu terenu zabudowy została ograniczona do 10 m do kalenicy dachu stromego lub 7,5 m do stropu dachowego dachu płaskiego. Z zatwierdzonego projektu budowlanego wynika, że wysokość budynku do kalenicy wynosi 977 cm (proj. bud. rys.11) natomiast w części z dachem płaskim 723 cm (rys. 8 i rys. 9, poziom murłaty + poziom terenu 583cm + 140 cm). Dowody te wskazują na spełnienie przez projekt budynku warunku wysokości, w granicach wynikających z planu zagospodarowania przestrzennego. Zaprojektowana powierzchnia zabudowy segmentu zabudowy nie przekracza 25% i jest dostosowana do aktualnie obowiązujących przepisów dotyczących sposobu ustalania powierzchni zabudowy, określonej w przepisach § 8 ust. 2 pkt 9 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz.U. z 2012 r., poz. 462). Decyzja w przedmiocie udzielenia pozwolenia na budowę nie ma charakteru uznaniowego, inwestor wypełnił nałożone przepisami prawa budowlanego obowiązki określone m.in. przepisami art. 32 ust. 1 pkt 2, ust. 4 pkt 1 i 2, art. 33 ust. 1, ust. 2 pkt 1-3 Prawa budowlanego, a podnoszony zarzut niezadowolenia skarżących ze sposobu rozstrzygnięcia zaskarżoną decyzją i wniosek o jej uchylenie, w ocenie organu II instancji nie zasługiwał na uwzględnienie.

Skargę na powyższą decyzję złożyli L. i M. T., zarzucając jej naruszenie art. 1 ust. 2 pkt 1 i 2 oraz art. 61 ust.1 pkt 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz. 717), albowiem projektowany budynek nie spełnia wymagań zabudowy bliźniaczej, gdyż styka się z już istniejącym budynkiem wyłącznie w zakresie fragmentu ściany wspólnej (położonej w granicy), a nadto znacznie przekracza wymiary istniejącego już budynku, ma być od niego wyższy i dłuższy, a w konsekwencji zajmuje powierzchnię zabudowy większą aniżeli przewidziana w planie miejscowym, czym naruszać będzie walory architektoniczne i krajobrazowe. Projektowany budynek ani swoją skalą, ani charakterem nie nawiązuje do istniejącej już zabudowy. Nadto umieszczenie dachu wyższego o ponad 2 m od budynku skarżących oraz cofnięcie z tyłu działki linii zabudowy o ponad 3 m w stronę ogrodu jest niedopuszczalne przy zabudowie bliźniaczej i spowoduje negatywne skutki dla osób korzystających z już istniejącego budynku, poprzez nadmierne zacienienie, czym naruszy zasadę dobrego sąsiedztwa. Nadto większość dachów na ulicy [...] to dachy płaskie, w związku z czym charakter zaprojektowanego budynku nie pozostaje w żadnym związku z istniejącą zabudową. Skarżący zarzucili także naruszenie art. 7, 11, 107 § 1 i 3 k.p.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie rozstrzygnięcia i nierozpoznanie istoty sprawy. Nie sposób także uznać w ocenie skarżących, że balkony (będące uprzednio tarasami wspartymi na zewnętrznych filarach), znajdujące się tuż nad powierzchnią gruntu nie stanowią powierzchni zabudowy, w związku z czym przekroczony został również 25 % wskaźnik zabudowy powierzchni działki, co narusza zapis miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W związku z powyższym skarżący domagali się uchylenia decyzji obu instancji.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując prezentowane wcześniej stanowisko.

W odpowiedzi na skargę uczestniczka postępowania M. K. domagała się jej oddalenia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Sąd wskazał, że zasadniczą i wiążącą kwestią w przedmiotowej sprawie jest ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 27 października 2011 r., sygn. akt IV SA/Po 648/11 oraz fakt, czy wytyczne Sądu zostały zrealizowane przez organy administracyjne I i II instancji.

Sąd wskazał, że zgodnie z art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy – Prawo budowlane, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza: zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także z wymaganiami ochrony środowiska. Oznacza to, że przed wydaniem ww. decyzji organ obowiązany jest do oceny zgodności przedstawionego projektu budowlanego z ustaleniami planu miejscowego stanowiącego obowiązujące prawo miejscowe. W sytuacji więc, gdy ustalenia planu miejscowego są niezgodne z wnioskowanym do zatwierdzenia projektem budowlanym, organ nie ma możliwości wydania pozytywnej decyzji o pozwoleniu na budowę i zatwierdzeniu projektu budowlanego. Jak wynika z postanowień miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru Jeżyce 3 w Poznaniu, zatw. Uchwałą Nr LXXIII/857/III/01 Rady Miasta Poznania z dnia 20 listopada 2001 r. (Dz. Urz. Woj. Wlkp. Nr 162, poz. 4483), dla obszaru 7M, na którym znajduje się inwestycja planowana na działce nr geod.[...], arkusz [...], obręb [...], nowe budynki winny nawiązywać do skali i charakteru zabudowy istniejącej (§ 5 ust. 2 planu). Zabudowa domami mieszkalnymi musi być sytuowana zgodnie z wyznaczonymi liniami zabudowy (§ 5 ust. 3 lit. c planu). Dopuszczalny, maksymalny % zabudowy działki (budynku mieszkalnego i pomocniczego) wynosi z zabudową wolnostojącą i bliźniaczą na działkach: do 800 m2 powierzchni - do 25% ich powierzchni (§ 5 ust. 3 lit. h planu).

Mając powyższe na uwadze Sąd Administracyjny w sprawie o sygn. IV SA/Po 648/11 przesądził, że planowany budynek ma charakter mieszkalny, a powierzchnia zabudowy projektowanego budynku jest mniejsza od budynku sąsiedniego. Przy uwzględnieniu faktu, iż szerokość działki, na której ma być wybudowany przedmiotowy budynek jest również dużo mniejsza od działki sąsiedniej, wybudowanie budynku, który wystaje w głąb działki względem budynku sąsiedniego, stanowiącego segment prawy, co do zasady, nie narusza dyspozycji § 5 ust. 2 planu. Wysunięcie nowego (lewego) segmentu zabudowy bliźniaczej w głąb działki względem istniejącego już segmentu nie narusza również przepisów dotyczących linii zabudowy. Zasadniczo obowiązek wyznaczenia linii zabudowy dotyczy frontu działki znajdującego się przy drodze publicznej, nie zaś każdej strony działki. Dla terenu zaś, na którym znajduje się planowana inwestycja wyznaczona jest jedna linia zabudowy od strony drogi publicznej. Taki sposób ustalania linii zabudowy jest również uzasadniony względami celowościowymi. Ustalenie linii zabudowy ma służyć zapewnieniu ładu przestrzennego. Zapewnienie harmonijnego usytuowania budynków jest bowiem szczególnie istotne od strony przestrzeni publicznej, najczęściej drogi publicznej. W okolicznościach niniejszej sprawy Sąd w sprawie objętej sygnaturą IV SA/Po 648/11 uznał, że decyzja w tym zakresie nie narusza również obowiązujących przepisów. Jak wynika bowiem z przyjętego projektu budowlanego, w pasie 3 m od granicy - szerokość projektowanego budynku odpowiada wysokości i szerokości części bliźniaka wybudowanej na działce sąsiedniej. Jest to zgodne z § 12 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, który zastrzega, że długość projektowanego budynku w granicy nie może być większa niż ma budynek istniejący lub projektowany na sąsiedniej działce budowlanej. Dlatego też zarzuty zawarte w skardze dotyczące braku zachowania linii zabudowy, naruszenia zasady dobrego sąsiedztwa poprzez wysunięcie budynku o 3 m w głąb działki – ogrodu, co spowoduje brak ładu architektonicznego, efekt zacienienia nieruchomości skarżących nie mogły być przedmiotem rozpoznawania w niniejszym postępowaniu, albowiem zostały już merytorycznie rozpoznane.

Wyjaśnienia wymagały jedynie kwestie związane z wysokością i dachem budynku poza pasem trzymetrowym od granicy działek, albowiem jak wskazał Sąd, planowany budynek, poza pasem 3 m od granicy, jest wyższy od budynku sąsiedniego. Tę część budynku, w przeciwieństwie do budynku sąsiedniego z dachem płaskim, inwestor zaplanował również pokryć dachem skośnym. Należy zaważyć, że słusznie ponownie rozpoznając sprawę organy wskazały, iż zaprojektowany budynek stanowi brakujący segment zabudowy bliźniaczej i wypełnia dyspozycję § 5 ust.3 planu zagospodarowania przestrzennego. Należy mieć na względzie, że budynki w zabudowie bliźniaczej (pojęcie to nie zostało bowiem zdefiniowane w przepisach z zakresu zagospodarowania przestrzennego) nie muszą być identyczne architektonicznie. Również przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r., Nr 243, poz. 1623 ze zm.), nie zawierają legalnej definicji zabudowy bliźniaczej. Do pojęcia tego odwołuje się jedynie art. 3 pkt 2a pr. bud., definiujący budynek mieszkalny jednorodzinny. Zgodnie z nim, przez taki budynek należy rozumieć budynek wolnostojący albo budynek w zabudowie bliźniaczej, szeregowej lub grupowej, służący zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, stanowiący konstrukcyjnie samodzielną całość, w którym dopuszcza się wydzielenie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych albo jednego lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego o powierzchni całkowitej nieprzekraczającej 30% powierzchni całkowitej budynku. Segment budynku w zabudowie bliźniaczej nie musi być lustrzanym odbiciem, lecz powinien zachowywać przynajmniej pewien stopień podobieństwa. Owe podobieństwa powinny występować w zakresie gabarytów każdego z segmentów tj. powierzchni zabudowy, kubatury, szerokości elewacji frontowej itp. Projektowany budynek w pasie szerokości 3,3 m wzdłuż granicy z prawym segmentem ma dach płaski i nawiązuje do zabudowy sąsiedniej, w pozostałej dopiero części jest dach stromy. W § 5 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego brak wymogu, aby segmenty zabudowy bliźniaczej były projektowane jako lustrzane odbicie segmentu istniejącego (w § 5 ust. 3 pkt n planu przewiduje obligatoryjnie, iż jedynie budynek mieszkalny o 1 kondygnacji naziemnej musi mieć dach stromy). W rejonie zaś projektowanego budynku przy ul. [...] nr [...], [...], [...], [...] występują budynki o dachach stromych, zaś przy budynkach nr [...], [...], [...], [...] są dachy płaskie. Zatem projektowany budynek nawiązuje do zabudowy istniejącej. Również w ocenie Sądu organy prawidłowo rozstrzygnęły kwestię dotyczącą wysokości projektowanego budynku, która mieści się w granicach wynikających z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Dom w zabudowie bliźniaczej może bowiem posiadać zróżnicowaną powierzchnię zabudowy segmentów i wysokość zgodną z przepisami, tj. planem zagospodarowania przestrzennego (lub decyzją o warunkach zabudowy). Odnośnie terenu 7M w planie miejscowym nieprzekraczalna, maksymalna wysokość zabudowy domu mieszkalnego od poziomu terenu zabudowy została ograniczona do 10 m do kalenicy dachu stromego lub 7,5 m do stropu dachowego dachu płaskiego. Z akt sprawy wynika, co zresztą słusznie podkreśliły organy w zaskarżonych decyzjach, że wysokość projektowanego budynku do kalenicy wynosi 977 cm, natomiast w części z dachem płaskim 723 cm. Zatem projekt budynku spełnia warunek wysokości w granicach wynikających z planu zagospodarowania przestrzennego. W ocenie Sądu zaprojektowana powierzchnia zabudowy, segment zabudowy nie przekracza 25% i jest dostosowana do aktualnie obowiązujących przepisów dotyczących sposobu ustalania powierzchni zabudowy, określonej w przepisach § 8 ust. 2 pkt 9 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. z 2012 r. poz.462). Nie przekroczono określonego w § 5 ust.3 lit. h planu dopuszczalnego limitu powierzchni zabudowy wynoszącego 25%. W przedłożonym nowym zmienionym projekcie budowlanym zrezygnowano ze schodów zewnętrznych i tarasów wspartych na zewnętrznych filarach, w związku z czym powierzchnia zabudowy wyniosła 24,9%.

Niezasadne zatem w ocenie Sądu okazały się zarzuty skarżących dotyczące naruszenia przez organ odwoławczy zarówno przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzenny, jak i art. 7, art. 11 i art. 107 k.p.a.

W niniejszym postępowaniu organy obu instancji zbadały zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i dokonały prawnej argumentacji, która pozwalała przyjąć za dopuszczalne w świetle postanowień obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego wybudowanie w zabudowie bliźniaczej budynku częściowo wyższego niż sąsiedni i pokrytego w części - poza pasem 3 m od granicy - dachem stromym.

Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., nr 153, poz. 1270 z późn. zm. – dalej p.p.s.a.) oddalił skargę.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wnieśli L. T. i M. T., zaskarżając wyrok w całości, zarzucając naruszenie prawa materialnego poprzez wadliwą wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie na skutek odmowy uznania naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy / art. 145 § 1 ust. 1 lit a p.p.s.a./ w konsekwencji wadliwej wykładni art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane w zakresie wykładni postanowień miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Nadto zaskarżonemu orzeczeniu skarżący kasacyjnie zarzucili naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, tj. art. 141 § 4 p.p.s.a. przez niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego, co także oznacza nierozpoznanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny istoty sprawy, co w konsekwencji mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

W związku z powyższym, skarżący kasacyjnie wnieśli o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie na rzecz skarżących od organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa, według norm przepisanych.

Odpowiedź na skargę kasacyjną złożyła uczestniczka postępowania M. K., wnosząc o oddalenie skargi kasacyjnej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

Nie można uznać za trafny zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., gdyż uzasadnienie zaskarżonego wyroku odpowiada wymogom niniejszego przepisu. Omawiany przepis nie normuje natomiast postępowania polegającego na "zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego." Należy zaznaczyć, że sądy administracyjne co do zasady nie prowadzą postępowania dowodowego (art. 106 § 3 p.p.s.a.), a jak wynika z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

W pozostałym zakresie skarga kasacyjna została oparta na zarzucie błędnej wykładni art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego. Jak wynika z uzasadnienia skargi kasacyjnej strona skarżąca błędnej wykładni wskazanego przepisu dopatruje się w uznaniu przez Sąd pierwszej instancji, że projekt budowlany jest zgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a konkretnie z § 5 ust. 2 m.p.z.p. obszaru Jeżyce 3 w Poznaniu. Stosownie do § 5 ust. 2 Uchwały Nr LXXIII/857/III/2001 Rady Miasta Poznania z dnia 20 listopada 2001 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru Jeżyce 3 w Poznaniu, nowe budynki winny nawiązywać do skali i charakteru zabudowy istniejącej. Zdaniem skarżących charakter zaprojektowanego budynku nie pozostaje w żadnym związku z istniejącą zabudową, gdyż trudno uznać, że dwa budynki połączone ścianą w zabudowie bliźniaczej posiadające różne dachy, różną wysokość, różny obrys i powierzchnię użytkową oraz mieszkalną nawiązują skalą i charakterem jeden do drugiego. Wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej Sąd pierwszej instancji nie stwierdził, że mimo braku zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zgodnie z art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, możliwe jest wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę. Uznanie, że projekt budowany jest zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego nie oznacza automatycznie, że Sąd błędnie rozumie art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego.

Sąd pierwszej instancji dokonał oceny, czy organy prawidłowo uznały, że projektowany budynek nawiązuje do skali i charakteru zabudowy istniejącej, który to wymóg wynika z § 5 ust. 2 m.p.z.p. Wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej za prawidłowe należy uznać stanowisko WSA w Poznaniu, że obowiązek nawiązania do skali i charakteru zabudowy istniejącej nie oznacza bezwzględnego wymogu, aby segment budynku w zabudowie bliźniaczej stanowił lustrzane odbicie budynku istniejącego na nieruchomości sąsiedniej. Przez nawiązanie do skali i charakteru zabudowy istniejącej należy rozumieć przede wszystkim to, że nowy budynek winien być budynkiem mieszkalnym skoro na sąsiedniej nieruchomości znajduje się budynek o takim charakterze. Jednocześnie skala nowego budynku ma nawiązywać do skali budynku istniejącego, co nie oznacza identyczności architektonicznej nowego budynku z budynkiem już istniejącym na nieruchomości sąsiedniej. Trafnie zatem Sąd pierwszej instancji uznał, że projektowany budynek nawiązuje do skali i charakteru zabudowy istniejącej mimo tego, że posiada częściowo dach płaski, a częściowo dach spadzisty nad częścią budynku wyższą od budynku sąsiedniego. Jeszcze raz należy podkreślić, że nawiązanie do skali i charakteru zabudowy istniejącej nie oznacza w żadnym wypadku identyczności, lecz odniesienie do zabudowy istniejącej, a to oznacza, że dopuszczalne jest pewne zróżnicowanie architektoniczne. Przepis § 5 ust. 2 m.p.z.p. nie wprowadza natomiast wymogu identycznej zabudowy w zabudowie bliźniaczej.

Brak zatem było podstaw, aby uznać materialnoprawny zarzut skargi kasacyjnej za uzasadniony.

Mając powyższe na względzie Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.