Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 3343/20
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-10-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6016 Ochrona przeciwpożarowa
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Komendant Państwowej Straży Pożarnej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 141, art. 145, art. 151, art. 183, art. 184, art. 189
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 107
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: par. 207, par. 216, par. 245
journal: Dz.U. 2002 nr 75 poz 690
law: Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
article: par. 16
journal: Dz.U. 2010 nr 109 poz 719
law: Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych  obiektów budowlanych i terenów.
article: art. 26
journal: Dz.U. 2019 poz 1499
law: Ustawa z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej t.j.
article: art. 3, art. 4, art. 15, art. 16
journal: Dz.U. 2020 poz 961
law: Ustawa z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Paweł Miładowski sędzia del. WSA Piotr Broda Protokolant: starszy asystent sędziego Hubert Sęczkowski po rozpoznaniu w dniu 5 października 2023 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J.J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 21 sierpnia 2020 r. sygn. akt II SA/Gl 452/20 w sprawie ze skargi J. J. na decyzję Śląskiego Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w Katowicach z dnia 28 stycznia 2020 r. nr [...] w przedmiocie ochrony przeciwpożarowej oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, wyrokiem z 21 sierpnia 2020 r., II SA/Gl 452/20, oddalił skargę J. J. na decyzję Śląskiego Komendanta Wojewódzkiej Państwowej Straży Pożarnej w Katowicach z dnia 28 stycznia 2020 r. nr [...] w przedmiocie ochrony przeciwpożarowej

Powyższy wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Po przeprowadzeniu przez funkcjonariuszy Komendy Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej w [...] kontroli [...] w [...] w zakresie przestrzegania przepisów przeciwpożarowych, Komendant Powiatowy Państwowej Straży Pożarnej w [...] pismem z dnia 29 października 2019 r. zawiadomił o wszczęciu postępowania administracyjnego, a następnie decyzją z dnia 21 listopada 2019 r. nr [...], znak [...], wydaną na podstawie art. 26 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (t.j. Dz.U. z 2019, poz. 1499 ze zm.) oraz art. 104 § 1 k.p.a. nakazał J. J. X wykonanie następujących obowiązków, tj.: obowiązek nr 1: obudować i zamknąć drzwiami dymoszczelnymi oraz wyposażyć w urządzenia zapobiegającymi zadymieniu lub służącymi do usuwania dymu klatki schodowe stanowiące pionowe drzwi ewakuacyjne w budynku nr 1 (w [...] przy ulicy [...][...]), a zabezpieczenie to wykonać zgodnie z projektem uzgodnionym z rzeczoznawcą ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych, a warunkiem dopuszczenia do użytkowania urządzenia przeciwpożarowego jest przeprowadzenie odpowiednich dla danego urządzenia prób i badań potwierdzających ich prawidłowość działania; obowiązek nr 2: w budynku nr 1 zabezpieczyć stropy drewniane do klasy odporności ogniowej REI 60, konstrukcje dachu do klas odporności ogniowej R-15 oraz przekrycie dachu do klas odporności ogniowej RE15; obowiązek nr 3: wyposażyć drogi komunikacji ogólnie służącej celom ewakuacji w budynku nr 1 oświetlenie awaryjne, a obowiązek ten wykonać zgodnie z projektem uzgodnionym z rzeczoznawcą ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych, a warunkiem dopuszczenia do użytkowania urządzenia przeciwpożarowego jest przeprowadzenie odpowiednich dla danego urządzenia prób i badań potwierdzających ich prawidłowość działania ewakuacyjne. Jako podstawę nałożonych obowiązków wskazano przepisy ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej (art. 4) oraz rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów (§ 3 ust. 1, § 16 ust. 2 pkt 5 i ust. 3, § 15 ust. 1 pkt 4 i pkt 5 oraz ust. 2 (a także rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w prawie warunków, jakim odpowiadać powinny budynki i ich usytuowanie ( § 207 ust. 2, § 245 i § 216 oraz § 181 ust. 3). W uzasadnieniu tej decyzji organ wyjaśnił, że po przeprowadzeniu w dniach 17 i 18 października 2019 r. przez funkcjonariuszy Komedy Powiatowej czynności kontrolno- rozpoznawczych w [...] w [...] stwierdzono nieprawidłowości w trzech budynkach - tj. magazynie zbożowym, [...] właściwym oraz budynku magazynowym, opisane w przygotowanym protokole. W zakresie obowiązku nr 1 ustalono, że ewakuacja z budynku odbywa się dwoma klatkami schodowymi, które nie zostały wyposażone w urządzenia zapobiegające zadymieniu lub służące do usuwania dymu stwierdzono brak zabezpieczenia przed zadymianiem ponownej drogi ewakuacyjnej, co zgodnie z § 16 ust. 2 pkt 5 rozporządzenia w sprawie ochrony przeciwpożarowej stanowi podstawę do uznania budynku za zagrażający życiu ludzi. W oparciu o przepis § 16 ust. 3 tego rozporządzenia zarządca (właściciel) budynku ma obowiązek zastosowania rozwiązań zapewniających seplenienie wymagań bezpieczeństwa pożarowego w sposób określony w warunkach technicznych (na podstawie § 207 ust. 2 są one stosowane także do budynków istniejących, gdy zagrażają życiu ludzi). Określone w treści obowiązku wymaganie zabezpieczenia klatek schodowych przed zadymianiem wynika z § 245 warunków technicznych. W zakresie obowiązku nr 2 wskazano, że w toku czynności kontrolno-rozpoznawczych stwierdzono w budynku nr 1 występowanie drewnianej konstrukcji stropów i dachu oraz drewnianego przekrycia dachu, na które nie przedstawiono dokumentacji potwierdzającej ich klasę odporności ogniowej. W oparciu o przepis § 16 ust. 5 rozporządzenia w sprawie ochrony przeciwpożarowej właściciel, zarządca lub użytkownik budynku ma obowiązek zastosowania rozwiązań zapewniających splamienie wymagań bezpieczeństwa pożarowego w sposób określony w przepisach warunków technicznych- tj. wynikających z § 216. W zakresie obowiązku nr 3 podczas kontroli stwierdzono, że korytarze i klatki schodowe w budynku nr 1 stanowiące drogi ewakuacyjne nie są wyposażone w instalację awaryjnego oświetlenia ewakuacyjnego, a nadto oświetlone są wyłącznie światłem sztucznym. W związku z tym w oparciu o przepis § 16 ust. 3 rozporządzenia w sprawie ochrony przeciwpożarowej zarządzający budynkiem posiada obowiązek zastosowania rozwiązań zapewniających spełnienie wymagań bezpieczeństwa pożarowego w sposób określony w warunkach technicznych, a oświetlenie dróg ewakuacyjnych wynika z § 181 ust. 2 ppkt b. Organ poinformował przy tym, że na podstawie § 2 ust. 3a warunków technicznych możliwe jest zastosowanie rozwiązań zamiennych w odniesieniu do wymagań określonych w tym rozporządzeniu, a co za tym idzie i w niniejszej decyzji. Reasumując organ stwierdził, że zgodnie art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy zapewnienie ochrony przeciwpożarowej budynku (obiektu budowlanego, terenu) spoczywa przede wszystkim na jego właścicielu. Zgodnie z ust. 1a tego przepisu odpowiedzialność za realizację obowiązków z zakresu ochrony przeciwpożarowej przejmuje w całości lub w części, zarządca lub użytkownik, na podstawie zawartej umowy cywilnoprawnej. Gdy brak takiej umowy - odpowiedzialność ta spoczywa na faktycznie władającym danym budynkiem obiektem czy terenem.

Śląski Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej w Katowicach, decyzją nr [...]z dnia 28 stycznia 2020 r. znak [...]utrzymał w mocy ww. decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy zrelacjonował dotychczasowy przebieg postępowania, przywołał wyniki z kontroli stanu przestrzegania przepisów przeciwpożarowych i wskazał dostrzeżone uchybienia. Następnie stwierdził, że po analizie zawartości treści dostępnych w sprawie dokumentów uznał zasadność nałożonych obowiązków dotyczących usunięcia wykazanych przez organ pierwszej instancji nieprawidłowości i ich zgodność z obowiązującymi przepisami. W ocenie organu wyznaczone zadanie jest właściwe i wyczerpująco uzasadnione. Zaskarżony nakaz wynika obligatoryjnie z przepisów prawa i jest on wykonalny w skontrolowanym średniowysokim obiekcie budowlanym, zaliczonym do budynków PM o gęstości obciążenia ogniowego powyżej granicznej wartości pięciuset MJ/m². Komendant Wojewódzki potwierdzając także zasadność pozostałych nałożonych obowiązków stwierdził, że nie jest możliwe zwolnienie strony z konieczności realizacji wydanego nakazu zapewnienia wymaganego stanu bezpieczeństwa pożarowego w skontrolowanym obiekcie. Organ odwoławczy stwierdził, iż kontrolujący strażacy mieli wystarczające i uzasadnione podstawy do stwierdzenia występowania stanu zagrożenia życia ludzi. Stwierdził przy tym, że w zaistniałej sytuacji najbardziej optymalnym i rozsądnym działaniem jest umiejętne skorzystanie z funkcjonującego trybu rozwiązań zastępczych, wskazanego także w kwestionowanym rozstrzygnięciu. Odpowiednio ustalony zamienny sposób ustalenia wymagań może pozwolić na uniknięcie konieczności przeprowadzenia poważnych prac budowlano-konstrukcyjnych w istniejącym od wielu lat budynku [...]. Jest to tym bardziej realne ze względu na występujące już wyposażenie rozpatrywanego budynku w system sygnalizacji pożaru SAP, który może być traktowany jako jeden z elementów niezbędnych ponadstandardowych rozwiązań zastępczych w przedmiotowym obiekcie budowlanym. W ocenie organu odwoławczego nic nie stoi na przeszkodzie, aby w rozpatrywanej sprawie zastosować rozwiązania alternatywne, co także powoduje spełnienie obowiązku zawartego w zaskarżonej decyzji. W takim przypadku konieczne jest złożenie odpowiedniej ekspertyzy technicznej, której zakres i forma powinna spełniać formalne wymagania wskazane w wytycznych określonych w "Procedurach organizacyjno- technicznych w sprawie spełnienia bezpieczeństwa pożarowego ..." opracowanych przez Komendę Główną Państwowej Straży Pożarnej w 2008 r.

Organ wyjaśnił dalej, że wymagania określone w wymienionych rozporządzeniach odnoszą się również do istniejących obiektów budowlanych, a nałożone obowiązki nie są związane z faktem prowadzenia w budynku prac remontowych lub przebudowy. W oparciu o przyjętą konieczność równego traktowania wszystkich podmiotów, wymagania bezpieczeństwa pożarowego obowiązujące w stosunku do budynków istniejących nie mogą być inne niż dla budynków nowowznoszonych. Następnie wyjaśnił, że organy Państwowej Straży Pożarnej zobowiązane zostały od prowadzenia czynności kontrolno-rozpoznawczych we wszystkich obiektach, także istniejących od wielu lat, celem uzyskania niezbędnego stanu bezpieczeństwa pożarowego z uwagi na występujące potencjalne zagrożenie pożarowe. Na poparcie prawidłowości zajętego w sprawie stanowiska organ odwołał się od orzecznictwa sądów administracyjnych.

Skargą J. J. zaskarżył powyższą decyzję w zakresie obowiązku nr 2, zarzucając jej: błędne zastosowanie przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim odpowiadać powinny budynki i ich usytuowanie, w tym w szczególności § 207 ust. 2; błędne zastosowanie § 16 ust 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków; błędne zastosowanie art. 4 ust. 1 pkt 1, pkt 4 i pkt 5 ustawy o ochronie przeciwpożarowej; art. 107 § 1 pkt 4 i 2 k.p.a.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny, w uzasadnieniu przywołanego na wstępie wyroku oddalającego skargę stwierdził, że zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza ani prawa materialnego, ani też nie naruszono reguł procedury administracyjnej w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bądź skutkującym wznowieniem tego postępowania. Tymczasem, zgodnie z art. 145 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dopiero stwierdzenie tego rodzaju naruszenia prawa uzasadnia uwzględnienie skargi. W ocenie Sądu, w świetle ustaleń faktycznych poczynionych w sprawie oraz powołanych przepisów, organy Straży Pożarnej prawidłowo określiły, że podmiotem zobowiązanym do wykonania nałożonych decyzją obowiązków z zakresu ochrony przeciwpożarowej jest skarżący, który w zdecydowanej części nałożonych obowiązków zgodził się z ustaleniami organu i przyjął nałożone decyzją obowiązki do realizacji. Zakwestionował jednie jeden z obowiązków wskazanych w decyzji z dnia 21 listopada 2019 r. nr [...], a mianowicie obowiązek nr 2, podczas gdy nie zakwestionował obowiązków określonych jako nr 1 i nr 3. W stosunku do każdego z obowiązków organ wskazał podstawę prawną jego nałożenia, odwołując się w każdym przypadku do art. 4 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej oraz rozporządzeń wykonawczych, tj. rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów oraz rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków, jakim odpowiadać powinny budynki i ich usytuowanie.

Sąd zaznaczył, że kwestionując obowiązek nr 2 - tj. zabezpieczenie w budynku nr 1 drewnianych stropów do klasy odporności ogniowej REI 60, konstrukcji dachu do klasy odporności ogniowej R-15 oraz przekrycie dachu do klasy odporności ogniowej RE15, skarżący w pierwszej kolejności podniósł, iż obowiązek ten wynika z rozporządzenia, które nie powinno mieć zastosowania w sprawie, a mianowicie rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych. Zdaniem skarżącego skoro przedmiotowy obiekt został wybudowany na długo przed datą wejścia w życie wymienionego rozporządzenia, to jego przepisy nie powinny być w sprawie stosowane, chyba, że dotyczy to rozbudowy, przebudowy lub zmiany użytkowania budynku [...], co nie ma miejsca w tym przypadku. Stanowisko takie nie jest jednak zdaniem Sądu zasadne i nie można się z nim zgodzić. Pomijając fakt, iż zastosowanie tego rozporządzenia zakwestionowane zostało tylko w przypadku nałożenia tego obowiązku nr 2 (nie będąc kwestionowane przy obowiązkach nr 1 i nr 3), to także w orzecznictwie ugruntowane jest stanowisko, że przepisy wymiennego rozporządzenia dotyczące bezpieczeństwa pożarowego znajdują zastosowania z mocy § 207 ust. 2 w związku § 2 ust. 2 tego rozporządzenia, także do budynków istniejących w dacie wejścia w życie tego rozporządzenia bez względu na datę ich budowy, pod warunkiem spełnienia przesłanek określonych w tym przepisie, a przesłankami zastosowania tych przepisów są - po pierwsze stwierdzenie, że budynek jest użytkowany w okresie obowiązywania tego rozporządzenia, i po drugie - stwierdzenie, iż budynek zagraża życiu ludzi. W niniejszym przypadku bez wątpienia budynek [...] jest obecnie użytkowany, a nadto w wyniku przeprowadzonych czynności rozpoznawczo-kontrolnych strażacy stwierdzili zagrożenie dla życia ludzi, stwierdzając naruszenie przepisów rozporządzenia w sprawie ochrony przeciwpożarowej. Z uwagi na fakt niezaskarżenia obowiązków wskazanych w tej decyzji jako nr 1 i nr 3 dotyczących problemu zapobiegania zadymieniu (drzwi dymoszczelne czy urządzenia zapobiegające zadymieniu) oraz dróg ewakuacyjnych skarżący potwierdził ich zasadność i pośrednio zgodził się z oceną organu stwierdzającą zagrożenie dla życia ludzi. Stąd też kwestionowanie obowiązku wskazanego jako nr 2 jest w ocenie Sądu niezrozumiałe, tym bardziej, że organ nie upiera się przy wykonaniu tego obowiązku w sposób opisany w decyzji, wskazując możliwość rozwiązania zastępczego. Uznając, że w sprawie może być odpowiednio ustalony zamienny sposób spełnienia wymagań przeciwpożarowych niż ustalony w zaskarżonym rozstrzygnięciu organ podkreślił wyposażenie przedmiotowego budynku w system sygnalizacji pożaru SAP, który może z powodzeniem być traktowany jako jeden z elementów niezbędnych ponadstandardowych rozwiązań zastępczych w przedmiotowym obiekcie.

Sąd stwierdził, że istnienie budynku, który wprawdzie został wybudowany pod rządami "starego" prawa, ale istnieje i jest użytkowany pod rządami "nowego" prawa jest zdarzeniem ciągłym i sytuacją trwającą także po wejściu nowych wejściu nowych przepisów w życie. Zatem wprowadzenie nowych wymogów ochrony przeciwpożarowej dla takich budynków jest działaniem retrospektywnym prawa, ale nie działaniem retroaktywnym. Trudno też zdaniem Sądu zaprzeczyć istnieniu ważkiego interesu publicznego we wprowadzaniu nowych, skuteczniejszych środków tej ochrony przeciwpożarowej. Chodzi przecież o ochronę życia ludzkiego i mienia o znacznej wartości. W konsekwencji powyższego nie można w ocenie Sądu podzielić zarzutów strony skarżącej. Jak wskazał organ odwoławczy w uzasadnieniu swojej decyzji wobec obowiązującej konieczności równego traktowania wszystkich podmiotów, wymagania bezpieczeństwa pożarowego obowiązujące w stosunku do budynków istniejących nie mogą być inne niż dla budynków budowanych obecnie. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) dalej w skrócie p.p.s.a., skargę jako bezzasadną oddalił.

Skargą kasacyjną J. J. zaskarżył powyższy wyrok w całości, zarzucając mu naruszenie:

I. przepisów prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie, tj. art. 174 pkt 1 p.p.s.a. poprzez:

1. niezastosowanie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) w związku z art. 151 p.p.s.a. i oddalenie przez WSA skargi J. J. w sytuacji, gdy decyzja Śląskiego Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej nr [...] z dnia 28 stycznia 2020r. utrzymującą w mocy zaskarżony obowiązek nr 2 w decyzji wydanej przez Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej w [...] z dnia 21 listopada 2019 r. nr [...] została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, czego wyrazem było:

a) zastosowanie przepisów Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75 z 2002 r., poz. 690 ze zm.) i przyjęcie, iż kontrolowany obiekt winien odpowiadać warunkom w nim opisanym, podczas gdy kontrolowany budynek [...] zbudowany został przed rokiem 1900, tj. przed dniem wejścia w życie w/w rozporządzenia, a zatem wymogi w nim określone nie powinny mieć zastosowania do kontrolowanego obiektu;

b) zastosowanie § 207 ust. 2 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, poprzez jego zastosowanie i przyjęcie, iż kontrolowany obiekt winien odpowiadać warunkom w nim opisanym, podczas gdy zastosowanie w/w przepisów może mieć miejsce ewentualnie dopiero przy prowadzonej rozbudowie, przebudowie lub zmianie sposobu użytkowania budynku [...], a ponadto bezpodstawne przyjęcie, iż budynek którego dotyczy decyzja zagraża życiu ludzi;

c) zastosowanie § 16 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów (Dz. U. z 2010 r., Nr 109, poz. 719), podczas gdy ten nie miał w sprawie zastosowania, gdyż przepis ten nie wymienia braku odporności ogniowej stropów w budynkach jako elementu zagrażającego życiu ludzi, a organ i sąd nie wykazał, iż budynek zagraża życiu ludzi, co jest wymagane do jego zastosowania;

d) zastosowanie art. 4 ust. 1 pkt 1, 4 i 5 ustawy o ochronie przeciwpożarowej i uznaniu, iż skarżący naruszył określone w nim obowiązku, podczas gdy takich obowiązków nie naruszył;

których zastosowanie spowodowane zostało błędnym ustaleniem stanu faktycznego skutkującego niewłaściwą subsumcją a w efekcie i nieuzasadnionym przyjęciem, iż budynek którego dotyczy decyzja zagraża życiu ludzi, podczas gdy brak odporności ogniowej stropów w budynkach nie został wymieniony w § 16 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów, jako warunek którego wystąpienie rodzi zagrożenie życia, co uzasadnia zastosowanie § 207 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie a więc umożliwia zastosowanie tego rozporządzenia również do budynków istniejących przed jego wejściem w życie.

II. przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 174 pkt 2 p.p.s.a. poprzez:

1. niezastosowanie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w związku z art. 151 p.p.s.a. poprzez oddalenie przez WSA skargi J. J. w sytuacji, gdy decyzja Śląskiego Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej nr [...] z dnia 28 stycznia 2020 r. utrzymująca w mocy zaskarżony obowiązek w decyzji wydanej przez Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej w [...] z dnia 21 listopada 2019 r. nr [...], została wydana z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, mających istotny wpływ na wynik sprawy, prowadzących do błędnego ustalenia stanu faktycznego sprawy, skutkującego niewłaściwą subsumcją a w efekcie nałożeniem na skarżącego obowiązku z pkt 2 decyzji Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej w [...] z dnia 21 listopada 2019 r. nr [...]; a przy tym decyzja nie zawierała prawidłowego uzasadnienia faktycznego i prawnego zgodnego z artykułem 107 § 1 pkt 4 i 2 k.p.a. poprzez brak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazania konkretnej (precyzyjnej/właściwej) podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz niewłaściwego uzasadnienia prawnego i faktycznego rozstrzygnięcia,

wyrazem czego było m.in.:

2. naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a oraz art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi mimo naruszenia przez organ art. 4 ust. 1 pkt 1, 4 i 5 ustawy o ochronie przeciwpożarowej uzasadniającego jej uchylenie ze względu na istotne naruszenie przepisów postępowania, skutkujące ustaleniem przez organ administracji niezgodnego z zasadą prawdy materialnej stanu faktycznego i przyjęcie, iż budynek [...] zagraża życiu podczas gdy tak nie jest

- i ten nienależycie ustalony stan faktyczny stał się podstawą orzeczenia sądu, przez co wypełniona została dyspozycja art. 174 pkt 2 p.p.s.a.

Z uwagi na powyższe zarzuty w skardze kasacyjnej wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku oraz decyzji I i II instancji i rozpoznanie skargi, ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach, zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Jednocześnie wniesiono o przeprowadzenie rozprawy i rozpoznanie skargi na rozprawie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Na wstępie trzeba wyjaśnić, że stosownie do brzmienia art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której podstawy zostały ujęte w art. 183 § 2 p.p.s.a., jak też podstawy odrzucenia skargi lub umorzenia postępowania przed sądem wojewódzkim (art. 189 p.p.s.a.). W rozpoznawanej sprawie nie występują te przesłanki, zatem Naczelny Sąd Administracyjny był związany zarzutami skargi kasacyjnej. Natomiast tak rozpoznawany środek odwoławczy jako nieusprawiedliwiony podlegał oddaleniu.

Przede wszystkim Sąd pierwszej instancji, wbrew stanowisku wyrażonemu w skardze kasacyjnej, przy ocenie legalności zaskarżonej decyzji zasadnie uznał jej prawidłowość i trafnie zastosował konstrukcję prawną z art. 151 p.p.s.a. oddalenia wniesionej skargi, gdyż ta nie zasługiwała na uwzględnienie. Nie było uzasadnionych przesłanek do zastosowania przez Sąd I instancji art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. skoro nie ujawniono naruszeń prawa w tym zakresie.

Nie można zgodzić się z zarzutem skargi kasacyjnej niewłaściwego zastosowania w sprawie wobec kontrolowanego przez organy straży pożarnej budynku magazynu zbożowego [...] przepisów § 207 ust. 2 rozporządzenia z 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, § 16 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów jak i art. 4 ust. 1 pkt 1, 4 i 5 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej.

Przede wszystkim w realiach tej sprawy nie jest sporne, iż funkcjonariusze Komendy Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej w [...] przeprowadzili czynności kontrolno-rozpoznawcze w budynkach zlokalizowanych w [...] przy ul. [...][...] a to w budynku nr 1 – magazynie zbożowym, budynku nr 2 [...] właściwym oraz budynku nr 3 obiekcie magazynu wyrobów gotowych. Konsekwencją tej kontroli było stwierdzenie w budynku nr 1 szeregu nieprawidłowości związanych z nieprzestrzeganiem przepisów w zakresie bezpieczeństwa pożarowego. W budynku tym ujawniono, iż znajdują się tam dwie klatki schodowe nieobudowane i niezamykane drzwiami dymoszczelnymi oraz nie wyposażone w urządzenia zapobiegające zadymieniu lub służące do usuwania dymu. W budynku tym nadto ujawniono również występowanie drewnianej konstrukcji stropów i dachu oraz drewnianego pokrycia dachowego, na które nie przedstawiono dokumentacji potwierdzającej ich klasę odporności ogniowej. Budynek ten nie był także wyposażony w instalację awaryjnego oświetlenia ewakuacyjnego. Dlatego też organ pierwszej instancji wydał decyzję nakładającą na skarżącego wykonanie następujących czynności, tj.: obowiązek nr 1: obudować i zamknąć drzwiami dymoszczelnymi oraz wyposażyć w urządzenia zapobiegającymi zadymieniu lub służącymi do usuwania dymu klatki schodowe stanowiące pionowe drzwi ewakuacyjne w budynku nr 1 (w [...] przy ulicy [...][...]), a zabezpieczenie to wykonać zgodnie z projektem uzgodnionym z rzeczoznawcą ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych, a warunkiem dopuszczenia do użytkowania urządzenia przeciwpożarowego jest przeprowadzenie odpowiednich dla danego urządzenia prób i badań potwierdzających ich prawidłowość działania; obowiązek nr 2: w budynku nr 1 zabezpieczyć stropy drewniane do klasy odporności ogniowej REI 60, konstrukcje dachu do klas odporności ogniowej R-15 oraz przekrycie dachu do klas odporności ogniowej RE15; obowiązek nr 3: wyposażyć drogi komunikacji ogólnie służącej celom ewakuacji w budynku nr 1 oświetlenie awaryjne, a obowiązek ten wykonać zgodnie z projektem uzgodnionym z rzeczoznawcą ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych, a warunkiem dopuszczenia do użytkowania urządzenia przeciwpożarowego jest przeprowadzenie odpowiednich dla danego urządzenia prób i badań potwierdzających ich prawidłowość działania ewakuacyjne. Jako podstawę nałożonych obowiązków wskazano przepisy ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej (art. 4) oraz rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów (§ 3 ust. 1, § 16 ust. 2 pkt 5 i ust. 3, § 15 ust. 1 pkt 4 i pkt 5 oraz ust. 2) a także rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie ( § 207 ust. 2, § 245 i § 216 oraz § 181 ust. 3).

Wbrew zarzutom skargi kasacyjnej norma § 207 ust. 2 warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, ma zastosowanie do użytkowanych budynków nie tylko przy ewentualnej ich rozbudowie, przebudowie lub zmianie sposobu użytkowania. Zgodnie z § 207 ust. 2 ww. warunków technicznych przepisy rozporządzenia dotyczące bezpieczeństwa pożarowego, wymiarów schodów, o których mowa w § 68 ust. 1 i 2, a także oświetlenia awaryjnego, o którym mowa w § 181, stosuje się, z uwzględnieniem § 2 ust. 2 i 3a, również do użytkowanych budynków istniejących, które na podstawie przepisów odrębnych uznaje się za zagrażające życiu ludzi.

Podstawowe znaczenie dla zastosowania w tej sprawie wskazanych w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji przepisów dot. bezpieczeństwa pożarowego do użytkowanych budynków nawet powstałych, jak w tej sprawie w 1900 r., ma więc kwestia wystąpienia w budynku zagrożenia życia ludzi.

Co do zasady, w orzecznictwie NSA przyjmuje się, iż istnienie budynku, który wprawdzie został wybudowany pod rządami "starego" prawa, ale istnieje i jest użytkowany pod rządami "nowego" prawa jest zdarzeniem "ciągłym" albo sytuacją trwającą także po wejściu w życie nowej ustawy. Zatem wprowadzenie nowych wymogów ochrony przeciwpożarowej dla takich budynków jest działaniem retrospektywnym prawa, a nie działaniem retroaktywnym. Trudno też zaprzeczyć istnieniu ważkiego interesu publicznego we wprowadzeniu nowych, skuteczniejszych środków ochrony przeciwpożarowej. Chodzi przecież o ochronę życia ludzkiego i mienia o znacznej wartości. Nie można też ograniczać ustawodawcy w dostosowaniu wymogów ochrony przeciwpożarowej do zmieniających się warunków społecznych. W szczególności dotyczy to właśnie budynków, które z natury rzeczy istnieją bardzo długo. Ustawodawca musi mieć w tej sytuacji swobodę w dostosowaniu ochrony przeciwpożarowej także istniejących budynków do postępów w nauce (nowe, skuteczniejsze środki ochrony przeciwpożarowej), czy zwiększenia się zagrożeń związanych z pożarami (wzrost zaludnienia, zagęszczenie zabudowy) - porównaj wyrok NSA z 24 sierpnia 2007 r. II OSK 1144/06.

Zdaniem NSA taka regulacja nie narusza zasady niedziałania prawa wstecz. W orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego podkreśla się, iż ustawodawca może stanowić normy retrospektywne, jeżeli przemawia za tym ważny interes publiczny, którego nie można wyważyć z interesem jednostki. Zwraca się też uwagę, iż nie można nadmiernie ograniczać ustawodawcy w dostosowaniu prawa do zmian społecznych. (tak w uzasadnieniu wyroku TK z 4 kwietnia 2006 r. w sprawie K 11/04, opublikowanym w OTK-A nr 4 z 2006 r., poz. 40).

Należy w pełni zgodzić się ze stanowiskiem wyrażonym w zaskarżonym wyroku, iż w niniejszym przypadku bez wątpienia budynek [...] jest użytkowany a nadto w wyniku przeprowadzonych czynności rozpoznawczo-kontrolnych strażacy stwierdzili zagrożenie dla życia ludzi, ujawniając naruszenie przepisów rozporządzenia w sprawie ochrony przeciwpożarowej. Przede wszystkim § 16 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów, zawiera definicję uznania budynku za zagrażający życiu ludzi. Stosownie do ust. 1 tego przepisu użytkowany budynek istniejący uznaje się za zagrażający życiu ludzi, gdy występujące w nim warunki techniczne nie zapewniają możliwości ewakuacji ludzi.

Z kolei ust. 2 powołanej wyżej normy statuuje, że podstawą do stwierdzenia, że w budynku występują warunki techniczne, o których mowa w ust. 1, z zastrzeżeniem § 45, może być: niewydzielenie ewakuacyjnej klatki schodowej budynku wysokiego innego niż mieszkalny lub wysokościowego, w sposób określony w przepisach techniczno-budowlanych (pkt 4); niezabezpieczenie przed zadymieniem dróg ewakuacyjnych wymienionych w przepisach techniczno-budowlanych, w sposób w nich określony (pkt 5). Zaś w ust. 3 omawianej normy przyjęto, że właściciel lub zarządca budynku, o którym mowa w ust. 1, zobowiązany jest zastosować rozwiązania zapewniające spełnienie wymagań bezpieczeństwa pożarowego w sposób określony w przepisach techniczno-budowlanych.

W sprawie tej niesporne jest, co przyznał prawidłowo Sąd pierwszej instancji, że skarżący nie kwestionował obowiązków nr 1 i 3 wskazanych w decyzji Komendanta Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej w [...] z 21 listopada 2019r. dotyczących problemu zapobiegania zadymianiu (drzwi dymoszczelne, urządzenia zapobiegające zadymianiu) oraz dróg ewakuacyjnych i pośrednio zgodził z oceną organu stwierdzającą wystąpienie w spornym budynku zagrożenia dla życia ludzi. W skardze kasacyjnej podniesione zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego w pkt 1 ppkt 1-4 dotyczą podobnie jak w skardze do Sądu pierwszej instancji obowiązku nr 2 wynikającego z decyzji wydanej 21 listopada 2019 r. w zakresie zabezpieczenia stropów drewnianych, konstrukcji i przykrycia dachu do odpowiedniej klasy odporności ogniowej wskazanej w decyzji, bowiem zdaniem skarżącego z § 16 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. nie wynika brak odporności ogniowej stropów w budynku jako elementu zagrażającego życiu. Przesłanki wskazywane w skardze kasacyjnej nie uzasadniają jednak przyjęcia tezy, iż z nałożonych obowiązków należało wyeliminować właśnie ten opisany w pkt 2 ww. decyzji.

Wszystkie trzy obowiązki wynikające z decyzji Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej w [...] nałożone zostały na budynek nr 1 tj. magazyn zbożowy (budynek 3 kondygnacyjny), w którym między innymi znajdują się dwie klatki schodowe nieobudowane i nie zamykane drzwiami dymoszczelnymi, które nadto nie są wyposażone w urządzenia zapobiegające zadymianiu lub służące do usuwania dymu klatki schodowej. Jest to niewątpliwie okoliczność powodująca obowiązek w szczególności wyposażenia tego budynku w urządzenia zapobiegające zadymianiu i służące do usuwania dymu z klatki schodowej. To właśnie powoduje, że budynek nr 1 jako całość już należy do kategorii obiektów, które uznaje się za zagrażające życiu ludzi.

Stąd też kolejne elementy w zakresie bezpieczeństwa pożarowego nałożone decyzją organów straży pożarnej, dotyczące budynku nr 1 w tym dodatkowe zabezpieczenie stropów drewnianych do klasy odporności ogniowej REI 60, konstrukcji dachu do klasy odporności ogniowej R 15 czy przykrycia dachu do klasy odporności ogniowej REI 15, powodują, że należy je co do zasady wykonać w obiekcie, który uznano generalnie za zagrażający życiu ludzi. Zatem wystąpienie w obiekcie budowlanym nawet jednej z przesłanek z § 16 ust. 2 rozporządzenia z MSWiA z 7 czerwca 2010 r. pozwalających na uznanie, że występują w nim warunki techniczne nie zapewniają możliwości ewakuacji ludzi tj. warunki zagrażające życiu ludzi prowadzi do konkluzji, iż kolejne ujawnione w takim budynku dodatkowe naruszenia prawa w zakresie bezpieczeństwa pożarowego uzasadniają nałożenie takiego właśnie dodatkowego obowiązku, niezależnie od tego czy kwestie te zostały doprecyzowane we wskazanym § 16 ust. 2 rozporządzenia z MSWiA z 7 czerwca 2010 r.

Nie jest także usprawiedliwiony zarzut naruszenia art. 4 ust. 1 pkt 1, 4 i 5 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej, określający obowiązki właściciela budynku, obiektu budowlanego lub terenu. Stosownie do treści tego przepisu właściciel budynku, obiektu budowlanego lub terenu, zapewniając ich ochronę przeciwpożarową, jest obowiązany: przestrzegać przeciwpożarowych wymagań techniczno-budowlanych, instalacyjnych i technologicznych (pkt 1); zapewnić osobom przebywającym w budynku, obiekcie budowlanym lub na terenie, bezpieczeństwo i możliwość ewakuacji (pkt 4); przygotować budynek, obiekt budowlany lub teren do prowadzenia akcji ratowniczej( pkt 5). Przewidziany w art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy z 1991r. o ochronie przeciwpożarowej obowiązek przygotowania budynku lub terenu do prowadzenia akcji ratowniczej musi być tak rozumiany i realizowany, aby jednocześnie zapewniał - zgodnie z pkt 4 - osobom przebywającym w budynku lub na terenie bezpieczeństwo i możliwość ewakuacji.

W realiach tej sprawy ww. przepisy nie zostały naruszone skoro, co wyżej wykazano, ujawniono w trakcie prowadzonego postępowania, że skarżący w obiekcie nr 1 tj. budynku magazynowym przy ul. [...][...] w [...] nie zapewnił zgodnej z prawem ochrony przeciwpożarowej, w tym nie zapewnił wymaganego przestrzegania przeciwpożarowych wymagań techniczno-budowlanych, nie zapewnił osobom przebywającym w budynku bezpieczeństwa i możliwości ewakuacji nie przygotowując budynku do prowadzenia akcji ratowniczej. Stąd nałożono wymagane prawem obowiązki od nr 1-3 w decyzji Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej, wskazując do tego właściwą podstawę prawną tych obowiązków.

Należy w tym miejscu zaznaczyć, iż zgodnie z art. 26 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej, komendant powiatowy (miejski) Państwowej Straży Pożarnej, w razie stwierdzenia naruszenia przepisów przeciwpożarowych, uprawniony jest w drodze decyzji administracyjnej do nakazania usunięcia stwierdzonych uchybień w ustalonym terminie. Przepis ten nakłada więc na Komendanta PSP obowiązek wydania decyzji nakazującej usunięcie uchybień w razie ich stwierdzenia, bez potrzeby badania powodów zaistniałych nieprawidłowości.

Zdaniem Sądu odwoławczego, decyzja wydana na podstawie art. 26 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy powinna "precyzyjnie określać zakres nałożonych obowiązków tak, by możliwe było wykonanie decyzji dobrowolnie lub przy zastosowaniu środków egzekucyjnych. Powinna ona nakładać na adresata obowiązki, których wykonanie jest fizycznie i prawnie możliwe, przy czym nakaz nie może budzić wątpliwości co do możliwości technicznego jego wykonania. Taką właśnie prawidłową decyzję wydano w tej sprawie, zakres nałożonych na skarżącego obowiązków został precyzyjnie oznaczony, tak by mogły one być wykonane dobrowolnie czy poprzez wyegzekwowanie jej w drodze egzekucji administracyjnej. Wbrew stanowisku wyrażonemu w skardze kasacyjnej, decyzja Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej w [...] zawiera prawidłowe uzasadnienie treści nałożonych obowiązków, zawarto w tym rozstrzygnięciu pełną i co do zasady prawidłową podstawę prawną zarówno decyzji jak i każdego z nałożonych obowiązków, określono również termin wykonania tychże nakazanych czynności. W żadnym wypadku nie można skutecznie powoływać się na naruszenie art. 107 § 1 pkt 4 i 2 k.p.a. Uzasadnienie decyzji organu pierwszej instancji zawiera zarówno powołanie prawidłowej podstawy prawnej nałożonego obowiązku, co wyżej przyznano, jak i zawiera datę jej wydania a jest to dzień 21 listopada 2019 r. Stąd też wobec braku naruszeń prawa procesowego, o jakim mowa w skardze kasacyjnej, nie było jakichkolwiek przesłanek do zastosowania w sprawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Zatem zarzut kasacji naruszenia przepisów postępowania niezastosowania art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 151 p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi J. J. w sytuacji, gdy decyzja Śląskiego Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej z dnia 28 stycznia 2020 r. utrzymująca w mocy zaskarżony obowiązek w decyzji wydanej przez Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej w [...] z dnia 21 listopada 2019 r. nr [...], została wydana z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, mających istotny wpływ na wynik sprawy, nie zasługiwał na uwzględnienie. Podobnie nie jest usprawiedliwiony zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 141 § 4 p.p.s.a. oraz art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi mimo naruszenia przez organ art. 4 ust. 1 pkt 1, 4 i 5 ustawy o ochronie przeciwpożarowej uzasadniającego jej uchylenie ze względu na istotne naruszenie przepisów postępowania.

Sąd pierwszej instancji prawidłowo oddalając skargę uznał, iż zaskarżona decyzja w pełni odpowiada prawu, tym bardziej, iż zarzuty wniesionej skargi nie dotyczyły pkt 1 i 3 decyzji organu pierwszej instancji, co oznaczało, że tak naprawdę skarżący sam przyznawał, że budynek nr 1, którego dotyczyły wszystkie nałożone obowiązki był obiektem zagrażającym życiu ludzi. Potwierdzeniem tego zasadniczego ustalenia w sprawie są okoliczności faktyczne sprawy wskazane w motywach zaskarżonego wyroku i przywołane w tym zakresie uregulowania prawne, wyżej przytoczone. Odmienne stanowisko skarżącego w tym zakresie nie zasługuje na uwzględnienie i stanowi jedynie polemikę z prawidłowo ustalonymi okolicznościami tej sprawy. Wszystkie te okoliczności zostały skutecznie wykazane w motywach zaskarżonego wyroku.

Nie jest zatem usprawiedliwiony zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 141 § 4 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że nie jest on trafny tym bardziej, iż w tym zakresie skarga kasacyjna nie prezentuje właściwej argumentacji. Po lekturze uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie można bowiem zgodzić się z autorem skargi kasacyjnej, że pisemne motywy wyroku nie odpowiadają wymogom ustawowym.

Zgodnie z art. 141 § 4 p.p.s.a. uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania.

Prawidłowo sporządzone uzasadnienie wyroku, a więc takie, które zawiera konieczne elementy określone w ww. przepisie, w przyszłości ma pomóc stronie oraz sądowi odwoławczemu w prześledzeniu dotychczasowego przebiegu postępowania w sprawie, a także w zapoznaniu się z procesem myślowym, który doprowadził sąd pierwszej instancji do podjęcia zaskarżonego orzeczenia. Znaczenie procesowe uzasadnienia uwidacznia się w tym, że ma ono dać rękojmię, że sąd dołożył należytej staranności przy podejmowaniu rozstrzygnięcia, ma umożliwić sądowi wyższej instancji ocenę, czy przesłanki, na których oparł się sąd niższej instancji, są trafne, ma w razie wątpliwości umożliwić ustalenie granic powagi rzeczy osądzonej i innych skutków prawnych wyroku (zob. uzasadnienie uchwały składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 lutego 2010 r., II FPS 8/09, ONSAiWSA 2010, Nr 3, poz. 39). Odnosząc się bezpośrednio do naruszenia wyżej wskazanego przepisu, zaznaczyć należy, że może on być podstawą uwzględnienia skargi kasacyjnej, gdy uzasadnienie orzeczenia nie pozwala jednoznacznie ustalić przesłanek jakimi kierował się wojewódzki sąd administracyjny podejmując zaskarżone orzeczenie, a wada ta nie pozwala na kontrolę instancyjną orzeczenia, lub brak jest uzasadnienia któregokolwiek z rozstrzygnięć sądu albo gdy uzasadnienie obejmuje rozstrzygnięcie, którego nie ma w sentencji orzeczenia (por. wyrok NSA z 9 czerwca 2017 r., II GSK 502/17). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego uzasadnienie zaskarżonego wyroku spełnia wymogi i standardy, o których stanowi art. 141 § 4 p.p.s.a. Z motywów wyroku wynika tok rozumowania Sądu I instancji, pozwalający jednoznacznie ustalić przesłanki jakimi kierował się WSA w Gliwicach podejmując zaskarżone rozstrzygnięcie i tym samym wyrok poddaje się kontroli instancyjnej (por. wyrok NSA z 7 kwietnia 2017 r., I GSK 816/15). Nie można zatem skutecznie w realiach tej sprawy kwestionować poprawności sporządzenia uzasadnienia w niniejszej sprawie.

Mając zatem na uwadze bezzasadność podstaw kasacyjnych sformułowanych we wniesionym środku odwoławczym, Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.