Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 1655/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2005-11-30 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6290 Reforma rolna
Skarżony organ: Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Zbigniew Rudnicki, Sędziowie sędzia WSA Alina Balicka, sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec (spr.), Protokolant Artur Dral, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 listopada 2005 r. sprawy ze skargi A. B. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] czerwca 2005 r. nr [...] w przedmiocie podlegania zespołu pałacowo-parkowego pod działanie dekretu PKWN o reformie rolnej - oddala skargę -


UZASADNIENIE

Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z dnia [...].06 2005 r. uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...].05.2005 r. i umorzył postępowanie przed organem I instancji.

W uchylonej decyzji Wojewody stwierdzono, że zespół pałacowo-parkowy położony w G. gm. T., pow.[...], położony na działkach o nr ew. [...], [...] i części działki o nr ew. [...], stanowiący uprzednio własność L. P. nie podpadał pod działanie art. 2 ust. 1 lit. e dekretu PKWN z dnia 6.09.1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej (Dz.U. z 1945 r. nr 3, poz. 13). Ustalenia te poczyniono mając na względzie, że zespołu tego z resztą przejętego majątku nie wiązał związek funkcjonalny, co potwierdziły zeznania powołanego świadka. Z zeznań tych wynikało, że zespół pałacowo-parkowy położony w G. był oddzielony od podwórza i zabudowań gospodarczych, a wszelkie sprawy związane z administracją majątkiem załatwiano poza pałacem. W decyzji tej jednocześnie zaznaczono, że nie ma wątpliwości co do faktu, iż pozostała część gruntów o powierzchni 2700 ha, została przejęta zgodnie z art. 2 ust. 1 lit. e dekretu PKWN z dnia 6.09.1944 r., gdyż zadecydowały o tym normy obszarowe oraz rolniczy charakter nieruchomości.

Odwołania od tej decyzji wnieśli Agencja [...] Oddział Terenowy w P. oraz Burmistrz Gminy i Miasta w T. w imieniu tej gminy.

Agencja [...] Oddział Terenowy w P. zarzuciła Wojewodzie, iż w swej decyzji przekroczył przyznany mu zakres kompetencji naruszając § 5 rozporządzenia z dnia 1.03.1945 r. w sprawie wykonania dekretu PKWN o przeprowadzeniu reformy rolnej (Dz. U. nr 10, poz. 51), zwanego dalej rozporządzeniem wykonawczym do dekretu. Agencja wskazała, że przepis ten stanowi podstawę jedynie do orzeczenia w przedmiocie niepodpadania pod działanie dekretu całej nieruchomości, a więc majątku ziemskiego (o ile nie spełniał norm obszarowych wynikających z dekretu lub nie stanowił własności jednej osoby), a nie jej części. Jednocześnie Agencja wskazując na art. 1 przedmiotowego dekretu formułujący cele reformy rolnej i wyraziła pogląd, iż owemu przejęciu nie podlegały tylko nieruchomości ziemskie rozumiane jako nieruchomości rolne. Zwróciła bowiem uwagę na zapis art. 6 dekretu, który przewidywał objęcie zarządem państwowym nieruchomości ziemskich wraz z budynkami. Tyle tylko, że zabudowania dworskie i przemysłowe, zabytki architektoniczne i parki nie podlegały w myśl § 44 rozporządzenia wykonawczego do dekretu, podziałowi między beneficjentów reformy rolnej, z czego wynika, że przejęciu podlegały, jak dowodzi Agencja. Jedynymi składnikami mienia nie podlegającymi przejęciu były natomiast wg Agencji dobra wymienione w § 11 tego dekretu. Nadto Agencja wskazała na zapis art. 7 dekretu zabraniającego byłym właścicielom nie tylko zamieszkiwania, ale nawet przebywania na terenie znacjonalizowanej nieruchomości. Agencja uznała także, iż stwierdzenie Wojewody, iż nie istniał związek funkcjonalny łączący zespół pałacowo-parkowy z resztą przejętego majątku pozostaje w sprzeczności ze zgromadzonym materiałem dowodowym, bowiem w dacie przejęcia na Skarb Państwa zespół ten nie był w jakikolwiek sposób wyodrębniony prawnie od reszty majątku. Nadto niewątpliwie istniał związek finansowy miedzy owym zespołem a resztą gospodarstwa co Wojewoda pominął oraz związek podmiotowy przez osobę tego samego właściciela.

Burmistrz Gminy i Miasta w T. stwierdził natomiast, że w jego przekonaniu istniał związek funkcjonalny łączący zespół pałacowo-parkowy z resztą przejętego majątku. Zaznaczył także, iż w jego obrębie znajdowały się budynki wraz z inwentarzem, zespół ten przylegał nadto bezpośrednio do gruntów rolnych i stanowił część całości dóbr należących do L. P.. Po przejęciu na rzecz Skarbu Państwa przeszedł pod zarząd państwowy i na mocy decyzji komunalizacyjnej z dnia [...].09.1992 r. zabytkowy park w G. stał się z mocy prawa własnością Gminy T. (pałac bowiem spłonął doszczętnie na początku 1945 r.).

Organ odwoławczy uchylił decyzję Wojewody i postępowanie przed organem I instancji umorzył. W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi zarzucił Wojewodzie błędną wykładnię § 5 rozporządzenia wykonawczego do dekretu. Podreślił, że w art. 2 ust. 1 lit. e dekretu z dnia 6 września 1944r. o przeprowadzeniu reformy rolnej na cele tej reformy przeznaczone zostały nieruchomości ziemskie stanowiące własność lub współwłasność osób fizycznych lub prawnych, jeżeli ich rozmiar łączny przekraczał bądź 100 ha powierzchni ogólnej, bądź 50 ha użytków rolnych, a na terenie województw [...], [...], [...], jeśli ich rozmiar przekraczał 100 ha powierzchni ogólnej niezależnie od wielkości użytków rolnych. Nieruchomości te bezzwłocznie przechodziły na własność Skarbu Państwa i przewłaszczenie ich następowało z mocy samego prawa, z chwilą wejścia w życie tego dekretu. Majątki te obejmowano niezwłocznym zarządem państwowym wraz budynkami i całym inwentarzem. Nadto Minister podkreślił, ze zmiana dekretu i wykreślenie w zd.1 art. 2 ust. 1 wyrazów "o charakterze rolniczym" spowodowało, iż od tego czasu (po wejściu w życie dekretu zmieniającego z dnia 17.01.1945 r.) przejęciu podlegały szeroko pojęte nieruchomości ziemskie, a więc i takie które nie posiadały charakteru rolniczego, za czym dodatkowo przemawiają zdaniem Ministra, szeroko pojęte cele reformy, wynikające z art. 1 dekretu PKWN z dnia 6.09.1944 r. oraz zapis art. 6 tego dekretu. Jednocześnie Minister podkreślił, że treść § 5 i 6 rozporządzenia wykonawczego do dekretu pozwala na orzekanie o podleganiu pod działanie dekretu całej nieruchomości, a nie jej części, a więc wówczas, gdy kwestionowany jest cały obszar nieruchomości przejętej i z tego względu wnioskodawca domaga się wyłączenia jej spod działania przepisów dekretu o przeprowadzeniu reformy rolnej. Brak jest zatem podstawy prawnej do orzekania przez organ administracji publicznej co do części przejętej w trybie reformy rolnej nieruchomości. Roszczenia takie maja charakter cywilnoprawny i jako takie mogą być dochodzone przed sądami powszechnymi. Z tego względu Minister uznał, że w przepisach prawa materialnego brak jest normy kompetencyjnej, upoważniającej organ do podjęcia rozstrzygnięcia o niepodleganiu pod działanie dekretu części przejętej nieruchomości.

W skardze do Sądu Administracyjnego pełnomocnik następców prawnych byłego właściciela majątku – A.B. oraz K. F.P.- wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W jego przekonaniu organ naczelny dokonał błędnej wykładni art. 2 ust. 1 lit. e dekretu z dnia 6.09.1944 r. oraz § 5 i § 6 rozporządzenia wykonawczego do dekretu, poprzez przyjęcie, że tylko w przypadku kwestionowania całego obszaru przejętej nieruchomości można było domagać się wyłączenia jej spod działania art. 2 ust. 1 lit. e dekretu o przeprowadzeniu reformy rolnej, co uniemożliwia kwestionowanie w tym trybie prawidłowości przejęcia na rzecz Państwa budynków, czy zespołów pałacowo-parkowych.

Pełnomocnik skarżących zaprezentował pogląd, że aby do nieruchomości miał zastosowanie art. 2ust. 1 lit. e dekretu musiała ona spełniać łącznie 4 warunki, a mianowicie:

1. być nieruchomością ziemską,

2. stanowić własność lub współwłasność osób fizycznych lub prawnych,

3. przekraczać bądź 100 ha powierzchni ogólnej, bądź 50 ha użytków rolnych, a na terenie województw poznańskiego, pomorskiego, śląskiego, przekraczać 100 ha powierzchni ogólnej niezależnie od wielkości użytków rolnych tej powierzchni,

4. nadawać się do osiągnięcia celów reformy rolnej i być faktycznie przeznaczona do ich realizacji.

Jeśli chodzi o interpretację pojęcia nieruchomość ziemska odwołał się do uchwały Trybunału Konstytucyjnego z dnia 19.09.1990 r., sygn. akt W. 3/89, sugerując, że są to tylko obiekty mienia nieruchomego, które mają charakter rolniczy. Mając to na uwadze stwierdził, że intencją ustawodawcy było przeznaczenie na cele reformy rolnej tych nieruchomości lub ich części, które są lub mogą być wykorzystane do prowadzenia działalności wytwórczej w rolnictwie, w zakresie produkcji roślinnej, zwierzęcej, sadowniczej z tym, że przez inne podmioty. Chodziło zatem, w jego przekonaniu, o powiązanie funkcjonalne istniejące lub mogące powstać w przyszłości z działalnością rolniczą. Z tego założenia wyciągnął wniosek, że jeżeli przejęta nieruchomość nie nadawała się do osiągnięcia celów reformy, lub nie została faktycznie wykorzystana do ich osiągnięcia, to należy przyjąć, ze przepisy dekretu nie miały do niej zastosowania. Okoliczności te zobowiązany jest w przekonaniu pełnomocnika skarżących zbadać organ administracji. Stwierdził on także, iż określenie "dana nieruchomość" z § 5 rozporządzenia wykonawczego do dekretu winno być rozumiane jako nieruchomość, której bezpośrednio dotyczy wniosek o stwierdzenie, że nie podlegała ona pod działanie art. 2 ust. 1 lit e dekretu. Odnosząc się do § 6 tego rozporządzenia wskazał, że nałożenie na wnioskującego obowiązku przedłożenia dowodów stwierdzających dokładny obszar nieruchomości, a także użytków każdego rodzaju, w jego przekonaniu również pozwala na orzekanie przez organ administracji co do części przejętej nieruchomości i nie zgadza się ze stwierdzeniem Ministra, że postępowanie toczące się przed organem administracji publicznej ma jedynie dotyczyć zbadania czy nieruchomość spełnia normy obszarowe z art. 2 ust. 1 lit e dekretu.

W dalszej części swych wywodów przytoczył uprzednio dominujące orzecznictwo NSA w tym przedmiocie pozwalające na orzekanie w trybie administracyjnym o niepodpadaniu pod działanie art. 2 ust. 1 lit e dekretu części przejętego majątku, w tym zespołów dworsko i pałacowo-parkowych oraz konieczności wykazania istnienia owego związku funkcjonalnego. Jednocześnie zaznaczył, że nie widzi uzasadnienia dla odejścia od tej utrwalonej linii orzeczniczej, stanowi bowiem odejście od stanowiska zaprezentowanego przez Trybunał Konstytucyjny. Mając to na uwadze podkreślił, iż Wojewoda [...] prawidłowo orzekł, że przedmiotowy zespół pałacowo-parkowy nie był funkcjonalnie powiązany z resztą majątku i nie był wykorzystywany do działalności rolniczej oraz, że w jego skład nie wchodziły zabudowania o przeznaczeniu rolniczym. Przytoczył przy tym wyrok WSA z dnia 5.11.2004 r., sygn. akt IV SA/Wa 182/04, w którym Sąd zaprezentował zbliżone stanowisko, pozwalające na uczynienie przedmiotem wniosku o niepodleganie pod działanie art. 2 ust. 1 lit e dekretu jedynie części przejętego majątku. Na koniec podkreślił, że budzić może wątpliwości konstytucyjność tak zapisów samego dekretu, jak i jego rozporządzenia wykonawczego, co jednak w ocenie Trybunału Konstytucyjnego nie stanowi wystarczającego powodu do wyeliminowania ich z porządku prawnego, to jednak zapisy ich nie powinny być interpretowane rozszerzająco.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Skarga nie może zostać uwzględniona.

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz.1269 ) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.

Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o powołane przepisy i w granicach sprawy, doszedł do przekonania, że skarga nie jest zasadna, bowiem zaskarżona decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...].06.2005 r. nie narusza prawa.

Przede wszystkim należy podkreślić, że w oparciu o art. 2 ust. 1 lit. e dekretu z dnia 6 września 1944r. o przeprowadzeniu reformy rolnej na cele tej reformy przeznaczone zostały nieruchomości ziemskie stanowiące własność lub współwłasność osób fizycznych lub prawnych, jeżeli ich rozmiar łączny przekraczał bądź 100 ha powierzchni ogólnej, bądź 50 ha użytków rolnych, a na terenie województw poznańskiego, pomorskiego, śląskiego, jeśli ich rozmiar przekraczał 100 ha powierzchni ogólnej niezależnie od wielkości użytków rolnych. Nieruchomości te bezzwłocznie przechodziły na własność Skarbu Państwa i przewłaszczenie ich następowało z mocy samego prawa, z chwilą wejścia w życie tego dekretu tj. z dniem 13 września 1944 r., jak słusznie zaznaczył Minister w zaskarżonej decyzji. Ustawodawca zarówno w samym dekrecie, jak i w później wydanych przepisach wykonawczych nie wprowadził uregulowań, które uzależniałyby przejście na własność Skarbu Państwa wymienionych w art. 2 ust. 1 lit. e dekretu nieruchomości ziemskich, od wydania aktów stosowania prawa o charakterze konstytutywnym. Nie zawarł również uregulowań, które odraczałyby skutek przejścia na własność Skarbu Państwa tych nieruchomości ziemskich w czasie. Dekret z datą jego wejścia w życie, odnośnie nieruchomości ziemskich wymienionych w jego art. 2 ust. 1 lit. e, a więc i odnośnie przedmiotowego majątku, wywoływał skutki rzeczowe w zakresie przejścia na własność Państwa tych nieruchomości ex lege. Zaistnienie tych skutków rzeczowych nie było uzależnione ani od wystawienia zaświadczenia wojewódzkiego urzędu ziemskiego stwierdzającego, że nieruchomość jest przeznaczona na cele reformy rolnej, ani od dokonania na jego podstawie wpisu w księdze wieczystej na zasadach określonych w art. 1 dekretu z dnia 8 sierpnia 1946 r. o wpisywaniu w księgach hipotecznych prawa własności nieruchomości przejętych na cele reformy rolnej (Dz.U. nr 39, poz. 233 ze zm.), podobnie zajście tego skutku nie wiązało się z kwestią sporządzenia protokołu przejęcia.

Przepisy wykonawcze przedmiotowego dekretu - rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia 1 marca 1945r. w sprawie wykonania dekretu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 6 września 1944r. - w § 6 przewidziały dopuszczalność złożenia przez zainteresowaną stronę wniosku o uznanie, że nieruchomość jest wyłączona spod działania postanowień zawartych w art. 2 ust. 1 lit. e dekretu. Wniosek taki w myśl § 5 tego rozporządzania był rozpoznawany w postępowaniu administracyjnym i rozstrzygnięcie o tym czy nieruchomość podpada pod działanie dekretu o reformie rolnej zapadało w formie decyzji administracyjnej, od której przysługiwało odwołanie do organu wyższego stopnia. Samo złożenie wniosku przewidzianego w § 6 omawianego rozporządzenia nie zawieszało jednakże skutku w postaci przejścia na własność Skarbu Państwa nieruchomości, jak też nie stanowiło przeszkody ani w wystawieniu zaświadczenia stwierdzającego, że nieruchomość ziemska jest przeznaczona na cele reformy rolnej, ani do dokonania na jego podstawie odpowiedniego wpisu w księdze wieczystej. Dopiero wydanie ostatecznej decyzji stwierdzającej, że nieruchomość ziemska nie podpada pod działanie przepisu art. 2 ust. 1 lit. e dekretu wywoływało skutki rzeczowe wobec Skarbu Państwa i stanowiło podstawę do wykreślenie Skarbu Państwa z księgi wieczystej, o ile został uprzednio wpisany. Wniosek o stwierdzenie, iż nieruchomość nie podlegała pod działanie dekretu może być złożony przez uprawnionych także obecnie, o ile przedmiotowa nieruchomość przejęta została na rzecz Skarbu Państwa w tym trybie, o czym świadczy stosowne zaświadczenie (w niniejszej sprawie zaświadczenie Wojewódzkiego Urzędu Ziemskiego w P. z dnia [...].10.1946 r.) oraz jeśli uprawnieni następcy prawni dawnego właściciela dotychczas z żądaniem takim nie wystąpili, w wyniku czego już wcześniej otrzymaliby ostateczną decyzję w tym przedmiocie.

Dopiero zgodnie z § 5 omawianego rozporządzenia na wniosek strony organ administracji może orzec o tym czy "dana nieruchomość" podpada pod działanie art. 2 ust. 1 lit. e dekretu, który statuował przejście na własność Skarbu Państwa nieruchomości ziemskich, przyjmując jako kryterium tego przejścia wielkość jej areału, w tym łączną wielkość użytków rolnych. Z § 6 rozporządzenia wyraźnie wskazuje, że decyzja przewidziana w § 5 może dotyczyć wyłącznie podpadania pod działanie dekretu nieruchomości ziemskiej w odniesieniu do powierzchni gruntów, jaki ona łącznie obejmuje. Pierwszy z wymienionych przepisów nakłada natomiast na stronę, składającą wniosek wszczynający postępowanie, obowiązek przedłożenia dowodów stwierdzających dokładny obszar nieruchomości z wyszczególnieniem użytków każdego rodzaju. Należy przy tym mieć na względzie, że zawarcie w § 6 rozporządzenia wykonawczego do dekretu zwrotu "wyszczególnienie użytków każdego rodzaju" nie miało służyć możliwości złożenia takiego wniosku odnośnie jedynie części nieruchomości przejętej. Celem tego zapisu było stworzenie możliwości ustalenia, czy dana przejęta nieruchomość istotnie podpadała pod działanie art. 2 ust. 1 lit. e dekretu o przeprowadzeniu reformy rolnej, ze względu na przekroczenie przyjętego przez ustawodawcę normatywu powierzchni. Jeśliby zatem z tego "wyszczególnienia użytków każdego rodzaju" wynikało, że owo przekroczenie normatywów powierzchni, zastrzeżonych w art. 2 ust. 1 lit. e przedmiotowego dekretu, powstało z wliczenia w skład przejętego majątku gruntów, które w żaden sposób nie mogły być przejęte w tym trybie (jak lasy o stosownej powierzchni objęte odrębnym dekretem), to ustalenie takie stwarzałoby podstawę do weryfikacji jego powierzchni. Istniałaby więc podstawa do dokonania oceny, czy przy uwzględnieniu tego uchybienia urzędu ziemskiego w dalszym ciągu majątek przejęty w trybie art. 2 ust. 1 lit. e dekretu o przeprowadzeniu reformy rolnej spełniał jedną z norm obszarowych wynikających z tego przepisu, a więc czy istotnie podlegał pod działanie przedmiotowego dekretu.

Mając na uwadze przedstawione rozważania należy zaznaczyć, że stanowisko zbieżne z wywodami Sądu znalazło się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Podkreślenia bowiem wymaga, że łączna powierzchnia majątku ziemskiego przejętego na rzecz Skarbu Państwa w oparciu o uregulowanie art. 2 ust. 1 lit. e dekretu z dnia 6 września 1944r. o przeprowadzeniu reformy rolnej, należącego do L. P. wynosiła ponad 2709 ha, jak wynika z protokołu w sprawie przejęcia go na cele reformy rolnej z dnia 6.03.1945 r. Majątek ten zatem jako taki podpadał pod działanie owego dekretu, co nie było kwestionowane przez wnioskodawców i stwierdzenie takie znalazło się w uzasadnieniu decyzji organu I instancji. Wojewoda [...] jednakże bezpodstawnie powołał się na ów § 5 rozporządzenia wykonawczego do dekretu wskazując go jako podstawę wydanej decyzji i orzekł o części przejętej nieruchomości choć, jak to właśnie wywiedziono nie było po temu podstaw. Oznacza to, że decyzja organu I instancji zapadła bez podstawy prawnej i z tego względu organ odwoławczy prawidłowo uchylił ją i umorzył w tym przedmiocie postępowanie przed organem I instancji.

W ocenie składu orzekającego złożony w rozpoznanej sprawie wniosek o ustalenie, że wymieniona w nim nieruchomość nie wchodziła w skład majątku ziemskiego podlegającego działaniu dekretu o reformie rolnej i nie mogła być przejęta na własność Skarbu Państwa na podstawie przepisów tego dekretu, jest żądaniem rozstrzygnięcia sporu o prawa rzeczowe do wskazanej we wniosku nieruchomości, a zatem sporu cywilnego. Zgodnie z art. 2 § 1 i 3 Kpc do rozpoznawania spraw cywilnych powołane są sądy powszechne, o ile sprawy te nie należą do właściwości sądów szczególnych lub Sądu Najwyższego, a także, jeżeli przepisy szczególne nie przekazują ich do właściwości innych organów.

Raz jeszcze należy podkreślić, że w § 5 rozporządzenia przewidziano drogę postępowania administracyjnego dla rozstrzygania o prawach rzeczowych do nieruchomość ziemskich (własności), w zakresie objęcia ich działaniem art. 2 ust. 1 lit. e dekretu, z uwagi na łączną wielkość powierzchni majątku ziemskiego. W ocenie składu orzekającego brak jest podstaw do stosowania tego przepisu do rozstrzygania o innych sporach dotyczących praw rzeczowych, w tym do ustalania, że dana nieruchomość, z uwagi na swój charakter, nie jest nieruchomością ziemską i nie stanowi jej części składowej.

Nie oznacza to, że w ogóle jest wyłączone dochodzenie roszczeń z tytułu prawa własności do tych nieruchomości, które nie miały charakteru nieruchomości ziemskich, a które w powołaniu na uregulowania dekretu, w tym na art. 2 ust. 1 lit. e zostały faktycznie przejęte przez Państwo. Wszak ani dekret, ani wydane na jego postawie przepisy wykonawcze, nie wykluczyły dochodzenia tych roszczeń o charakterze cywilnym na właściwej dla nich drodze, to jest w postępowania przed sądem powszechnym w drodze powództwa o uzgodnienie treści wpisu w księdze wieczystej, czy też w powództwie windykacyjnym lub w powództwie o ustalenie prawa. Podkreślenia także wymaga, że postępowanie cywilne w przeciwieństwie do administracyjnego cechuje kontradyktoryjność, co stwarza stronom tego postępowania dodatkowe możliwości i gwarancje. Należy mieć również na uwadze, iż Trybunał Konstytucyjny w uchwale z dnia 19.09.1990 r., sygn. akt W3/89 (Dz.U. nr 66, poz. 396), podjętej w przedmiocie ustalenia powszechnie obowiązującej wykładni art. 2 ust. 1 lit. e dekretu (powoływanej przez pełnomocnika skarżących) na którą powołał się pełnomocnik skarżącego w żaden sposób nie przesądził, iż to Sąd Administracyjny winien rozstrzygać w kwestii podlegania pod działanie dekretu części przejętej nieruchomości, z uwagi na jej charakter, w oparciu o §§ 5 i 6 rozporządzenia wykonawczego do dekretu.

Skład orzekający nie wypowiada się czy i w jakiej mierze dla oceny charakteru przedmiotowej nieruchomości winna mieć zastosowanie przywołana wykładnia pojęcia "nieruchomość ziemska" zawarta w uchwale Trybunału Konstytucyjnego z dnia 19 września 1990 r., sygn. akt W 3/93, gdyż kwestia ta wobec przyjęcia, że żądanie skarżącego nie podlega rozpoznaniu w postępowaniu administracyjnym nie miała znaczenia przy kontroli legalności zaskarżonej decyzji.

Ze wskazanych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) - orzekł jak w sentencji.