Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 798/09
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2010-09-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 15, art. 75 par. 1, art. 76 par. 1, art. 77 par. 1, art. 80, art. 145 par. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: par. 2 pkt 2
journal: Dz.U. 2009 nr 40 poz 329
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania  pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach  gospodarowania (ONW)" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Bała Sędzia NSA Andrzej Kisielewicz Sędzia del. NSA Tadeusz Geremek (spr.) Protokolant Karol Pachnik po rozpoznaniu w dniu 28 września 2010 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Z. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. z dnia 27 maja 2009 r. sygn. akt II SA/Go 135/09 w sprawie ze skargi Z. P. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Z. z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji oraz odmowy przyznania płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania po wznowieniu postępowania oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. wyrokiem z dnia 27 maja 2009 r. oddalił skargę Z. P. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Z. z dnia [...] stycznia 2009 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. orzekał w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Postanowieniem z dnia [...] maja 2008 r. Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S. (nazywanej dalej jako: ARiMR) z urzędu wznowił postępowanie administracyjne zakończone decyzją z dnia [...] kwietnia 2006 r. Nr [...] przyznającą Z. P. płatność z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (zwaną dalej płatnością ONW) za 2005 rok w łącznej wysokości 9.929,13 zł. Podstawę wznowienia postępowania stanowił przepis art. 145 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), stanowiący, że w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie administracyjne, jeżeli wyjdą na jaw nowe dla sprawy istotne okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję.

Decyzją z dnia [...] listopada 2008 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w S. uchylił własną decyzję z dnia [...] kwietnia 2006 r. i odmówił Z. P. przyznania płatności ONW na rok 2005. Decyzja została wydana na podstawie art. 20 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64, poz. 427) w związku z § 2, § 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 kwietnia 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)", objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 68, poz. 448 ze zm.), art. 93 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz.UE L 277 z 21.10.2005, str. 1) oraz art. 10, 104, 107, 145 § 1 pkt 5, 149, 150 § 1, 151 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. nr 98 poz. 1071 ze zm.).

W uzasadnieniu decyzji wskazano, że postanowieniem z dnia [...] czerwca 2006 r. Prokurator Prokuratury Okręgowej w G. umorzył śledztwo wobec osób, którym przedstawiono zarzuty w sprawie [...], z powodu braku ustawowych znamion czynu zabronionego. Z uzasadnienia przesłanego postanowienia Prokuratury - jak wskazał orzekający organ - wynika, że wnioskodawca, podobnie jak i inni dzierżawcy, nie prowadził na dzierżawionym, od RSP "N." w G., gruncie indywidualnej działalności rolniczej, a jedynie miał formalnie zawartą umowę dzierżawy ze spółdzielnią, która to spółdzielnia faktycznie nadal uprawiała grunty na takich samych zasadach jak wcześniej przed zawarciem umowy dzierżawy. Z uwagi na nie ujęcie sprawy Z. P. ww. rozstrzygnięciem Prokuratora Prokuratury Okręgowej w G., Kierownik Biura Powiatowego zwrócił się za pośrednictwem Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego o wyjaśnienie co do sposobu rozstrzygnięcia w stosunku do wnioskodawcy.

W dniu 29 czerwca 2007 r. organ uzyskał odpowiedź, w której Prokurator wyjaśnił, iż sytuacja pozostałych osób objętych śledztwem sygn. akt [...], (w tym także Z. P.) jest analogiczna do sytuacji osób, przeciwko którym śledztwo zostało umorzone. Istotnym jest, iż w toku postępowania ustalono, że sposób działania i okoliczności związane z ubieganiem się o płatności oraz zadysponowanie otrzymanymi kwotami były identyczne jak w przypadku osób - podejrzanych, wymienionych w postanowieniu o umorzeniu śledztwa. Organ wskazał, że wynika z tego, iż Z. P. pomimo zawarcia umowy dzierżawy z RSP "N." w G., nie prowadził indywidualnej działalności rolniczej na areale zgłoszonym we wniosku o przyznanie płatności na 2005 r., a pole w dalszym ciągu uprawiała Spółdzielnia.

Ponadto organ wskazał, na wynik przeprowadzonej w dniu 20 sierpnia 2008 r. rozprawy, podczas której Z. P. oraz jego pełnomocnik B. P. nie wskazali żadnych świadków oraz nie złożyli innych wniosków dowodowych.

Decyzją z dnia [...] stycznia 2009 roku Nr [...] Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w Z. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, iż w toku analizy niniejszej sprawy nie stwierdził uchybień w postępowaniu prowadzonym przez organ pierwszej instancji. Nadto w całości podzielił prawidłowość interpretacji przepisów prawa i ich zastosowanie przez organ pierwszej instancji. Strona nie spełniła warunków umożliwiających przyznanie płatności ONW, bowiem nie była posiadaczem gruntów objętych wnioskiem i nie prowadziła na nich działalności rolniczej.

Zdaniem Dyrektora z akt sprawy wynika, iż umowa dzierżawy miała w istocie fikcyjny charakter. Okoliczność tą potwierdzają dokumenty urzędowe, zgromadzone w toku postępowania prowadzonego przez właściwe organy ścigania. Strona natomiast w toku postępowania administracyjnego prowadzonego przez organ pierwszej instancji nie przedstawiła jakichkolwiek wiarygodnych przeciwdowodów pozwalających na obalenie ustaleń poczynionych w toku postępowania przygotowawczego. W szczególności dowodami tymi nie były zeznania złożone w toku rozprawy administracyjnej w dniu 20 sierpnia 2008 r., oraz oświadczenie złożone na tej rozprawie, a także inne dokumenty złożone przez stronę.

Na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w Z. wnioskodawca złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając naruszenie art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. oraz naruszenie art. 75 § 1 k.p.a. poprzez uznanie za dowód zeznań złożonych przez podejrzanych w postępowaniu karnym prowadzonym przez Prokuraturę Okręgową w G. w sprawie [...] - w charakterze świadków, w sytuacji, gdy zeznania te procesowo nie istnieją, naruszenie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że zaszły przesłanki do wznowienia postępowania, w sytuacji, gdy prawidłowa analiza zgromadzonego materiału dowodowego prowadzi do wniosku, że nie było podstaw do wznowienia postępowania, naruszenie art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz. U. z 2004, Nr 10, poz. 76) poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na ustaleniu, że skarżący nie jest producentem rolnym, kiedy to fakt ten może być zakwestionowany jedynie w drodze decyzji administracyjnej odmawiającej wpisu do ewidencji producentów, naruszenie § 2 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa z dnia 11 kwietnia 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)", objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U. nr 68, poz. 448 ze zm.) poprzez jego błędną wykładnię polegająca na uznaniu, że skarżący nie spełnia warunków do otrzymania płatności ONW za rok 2005 w sytuacji, gdy prawidłowa analiza zebranego materiału dowodowego prowadzi do wniosku, że skarżący powinien otrzymać powyższe płatności, naruszenie art. 6 k.p.a. poprzez zakwestionowanie umów cywilnych zawartych przez skarżącego z RPS "N." w G. podczas gdy, w postępowaniu administracyjnym organy nie są uprawnione do badania, czy zawarta umowa była umową ważną w rozumieniu przepisów prawa cywilnego, naruszenie art. 76 § 1 k.p.a. poprzez uznanie, że ustalenia faktyczne zawarte w postanowieniu Prokuratora o umorzeniu śledztwa korzystają ze szczególnej mocy dowodowej uniemożliwiającej skuteczny kontrdowód w postaci przesłuchania strony i dokumentów prywatnych, co miało istotny wpływ na wynik sprawy.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. oddalił skargę argumentując, że postępowanie wyjaśniające w rozpoznawanej sprawie zostało przeprowadzone z dochowaniem wymogów procesowych w oparciu w wszechstronną ocenę materiału dowodowego zgromadzonego, w stopniu dostatecznym dla merytorycznego rozpoznania sprawy. W szczególności ustalenia poczynione w toku postępowania wyjaśniającego po wznowieniu postępowania, w oparciu o dokumenty zgromadzone w toku postępowania przygotowawczego przez organy ścigania oraz postanowienie o umorzeniu postępowania, mające walor dokumentu urzędowego i stanowisko Prokuratora Prokuratury Okręgowej w G. wyrażone zarówno w piśmie z dnia 22 czerwca 2006 r. jak i w piśmie z dnia 27 czerwca 2007 r., umowę dzierżawy, a także zeznania strony złożone w czasie rozprawy administracyjnej i pisemne wyjaśnienia złożone w toku postępowania administracyjnego, w powiązaniu z warunkami przyznawania dopłat ONW stanowiły – zdaniem WSA – dostateczną podstawę do przyjęcia, iż skarżący nie był posiadaczem gruntów zadeklarowanych we wniosku. Ponadto zdaniem Sądu I instancji nie miał on woli władania nimi jak i faktycznego władztwa nad nimi, bowiem w rzeczywistości nie prowadził na nich działalności rolniczej, gdyż nadal jak przed zawarciem umowy dzierżawy czyniła to spółdzielnia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny uznając za właściwe stanowisko organów, że skarżący nie będąc posiadaczem zgłoszonych przez siebie działek rolnych indywidualnie prowadzącym na nich działalność rolniczą, nie spełniła warunków umożliwiających przyznanie wnioskowanych płatności bezpośrednich, podał, iż przesłanka kwalifikująca do uzyskania płatności obszarowych, odnoszona do "faktycznego posiadania" gruntu rolnego, nie może być rozumiana, jako ustalenie tytułu prawnego wnioskodawcy, z którego wynika posiadanie zgłoszonych gruntów rolnych, gdyż taki wymóg nie został w przepisach prawa wspólnotowego zapisany.

Sąd I instancji stwierdził, że postępowanie wyjaśniające w rozpoznawanej sprawie zostało przeprowadzone zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej, a zaskarżona decyzja oraz decyzja utrzymana przez nią w mocy wydane zostały w oparciu o wszechstronną i rzetelną ocenę całokształtu zgromadzonego prawidłowo materiału dowodowego i ustalonego na jego podstawie stanu faktycznego sprawy.

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. został w całości zaskarżony przez Z. P. W skardze kasacyjnej zarzucono:

- naruszenie przepisów postępowania art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr

153 poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.) w związku z art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. poprzez zaniechanie uchylenia zaskarżonej decyzji i oddalenie skargi pomimo

uchybienia przez organ administracji określonym w powołanych przepisach kpa

wymogom prowadzenia postępowania dowodowego, co skutkowało uznaniem przez

sąd następujących ustaleń faktycznych i oceny dowodów dokonanych przez organ

administracji jako zgodnych z prawem;

- naruszenie przepisów postępowania art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 75 §1 k.p.a. i art. 76 §1 k.p.a. poprzez zaniechanie uchylenia zaskarżonej decyzji i oddalenie skargi pomimo uchybienia przez organ administracji określonym w powołanych przepisach k.p.a. wymogom prowadzenia postępowania dowodowego, co skutkowało zaakceptowaniem przez sąd uznania przez organ administracji za dowód postanowienia o umorzeniu postępowania w sprawie [...] z dnia [...] czerwca 2006 r., stanowiska Prokuratora Okręgowego wyrażonego w piśmie z dnia 22 czerwca 2006 r. i 27 czerwca 2007 r. podczas gdy dokumenty te mogły stanowić dowód jedynie w sprawie o przyznanie płatności ONW za rok 2004;

- naruszenie przepisów postępowania art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 76 § 1 k.p.a. poprzez zaniechanie uchylenia zaskarżonej decyzji i oddalenie skargi pomimo uchybienia przez organ administracji określonym w powołanym przepisie kpa wymogom prowadzenia postępowania dowodowego, co skutkowało zaakceptowaniem przez sąd stanowiska organu administracji, iż ustalenia zawarte w postanowieniu o umorzeniu postępowania w sprawie [...] z dnia [...] czerwca 2006 r., stanowisku Prokuratora Okręgowego wyrażonego w piśmie z dnia 22 czerwca 2006 r. i 27 czerwca 2007 r., korzystają ze szczególnej mocy dowodowej uniemożliwiającej skuteczny kontrdowód w postaci wyjaśnień strony i dokumentów prywatnych;

- naruszenie przepisów postępowania art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 6 k.p.a. poprzez zaniechanie uchylenia zaskarżonej decyzji i oddalenie skargi pomimo uchybienia przez organ administracji określonym w powołanym przepisie k.p.a. wymogom prowadzenia postępowania administracyjnego, co skutkowało zaakceptowaniem przez sąd dokonanego przez organ administracji zakwestionowania umowy dzierżawy zawartej przez skarżącego z RSP "N." w G. podczas gdy, w postępowaniu administracyjnym organy nie są uprawnione do badania, czy zawarta umowa była umową ważną w rozumieniu przepisów prawa cywilnego;

- naruszenie prawa materialnego §2 pkt. 1, 2, 3 i 5 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa I Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U. Nr 40, poz. 329) poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na zaakceptowaniu przez sąd, iż ustalony przez organ administracji stan faktyczny nie odpowiada stanowi hipotetycznemu przewidzianemu we wskazanej normie prawnej, podczas gdy prawidłowa subsumcja nakazuje przyznanie skarżącemu dopłat ONW za rok 2005 r. zgodnie ze złożonym wnioskiem;

- naruszenie prawa materialnego §2 pkt. 1, 2, 3 i 5 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa I Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 poprzez jego błędną wykładnię polegającą na zaakceptowaniu przez sąd poglądu organu administracji, zgodnie z którym warunkiem przyznania płatności ONW jest "samodzielne prowadzenie działalności rolniczej" na gruntach zadeklarowanych we wniosku o dopłaty, podczas gdy prawidłowa interpretacja wskazanego przepisu nie prowadzi do takiego wniosku;

- naruszenie przepisów postępowania art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt. 5 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na zaakceptowaniu przez sąd, iż ustalony przez organ administracji stan faktyczny odpowiada stanowi hipotetycznemu przewidzianemu we wskazanej normie prawnej, podczas gdy prawidłowa subsumcja sprzeciwia się wznowieniu postępowania;

- naruszenie przepisów postępowania art. 134 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 15 k.p.a. poprzez nierozpoznanie z urzędu i zaakceptowanie przez sąd faktycznego wyeliminowania dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, albowiem sądowi wiadomym jest, iż projekty decyzji administracyjnych w I i II instancji są przygotowywane przez tą samą osobę;

- naruszenie prawa materialnego art. 20 §1 ustawy z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze (Dz.U. z 2003, Nr 188, poz. 1848 ze zm.) poprzez zaakceptowanie przez WSA jego niezastosowania przez organ administracji.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.

Odnosząc się do zarzutów w kolejności przyjętej w skardze kasacyjnej, stwierdzić należy, że po pierwsze nie jest uzasadniony zarzut naruszenie przepisów postępowania tj., art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. poprzez zaniechanie uchylenia zaskarżonej decyzji i oddalenie skargi pomimo uchybienia przez organ administracji określonym w powołanych przepisach kpa wymogom prowadzenia postępowania dowodowego, co skutkowało uznaniem przez sąd następujących ustaleń faktycznych i oceny dowodów dokonanych przez organ administracji jako zgodnych z prawem.

Innymi słowy, zdaniem kasatora Sąd I instancji naruszył przepisy ustawy procesowej oddalając skargę mimo uchybienia przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wymogom określonym w wymienionym przepisie k.p.a.

Przepis art. 77 § 1 k.p.a. stanowi, że organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Ustawodawca rozwija w ten sposób wskazaną w art. 7 k.p.a. zasadę prawdy materialnej, nakazując organom administracji publicznej z urzędu gromadzić, a następnie rozpatrzyć dowody. Ocena dowodów następuje w granicach swobodnej oceny, o jakiej mowa w art. 80 k.p.a. Z treści zarzutu wynika, że wnoszący skargę kasacyjną kwestionuje przede wszystkim ocenę zgromadzonego materiału dowodowego dokonanego przez organy obu instancji w zakresie stwierdzenia, że nie był on posiadaczem działek gruntu rolnego zgłoszonych we wniosku o przyznanie płatności. W szczególności zarzuca przekroczenie zasad postępowania dowodowego, poprzez kwestionowanie zawartych umów dzierżawy oraz przyjęcie przez organy ustaleń dokonanych przez prokuraturę w ramach postępowań karnych.

Powyższe zarzuty należy uznać za chybione, ponieważ w świetle przepisów art. 7, 74, 77, 80 k.p.a. organy administracji są zobowiązane w sposób szczegółowy, dokładny przeprowadzić postępowanie wyjaśniające i ma rację Sąd I instancji, że tak właśnie postąpiły. Kasator całkowicie pominął fakt, że zawarte umowy oraz ustalenia dokonane w toku postępowania prowadzonego przez Prokuraturę Rejonową w S. nie stanowiły jedynej podstawy do wydania decyzji. Przeciwnie, niezależnie od nich organy obu instancji przeprowadziły dogłębną analizę pozostałych materiałów dowodowych, w szczególności umów dzierżawy, nie ograniczając się jedynie do wyroków sądów powszechnych.

Należy podzielić stanowisko Sądu I instancji, że zakres przeprowadzonych ustaleń oraz zgromadzony materiał dowodowy pozwoliły stwierdzić ponad wszelką wątpliwość, że zainteresowany nie spełnia warunków umożliwiających przyznanie mu płatności do gruntów rolnych. Na szczególną uwagę zasługuje, że organy obu instancji określiły dokładnie przesłanki oraz dokumenty, które jednoznacznie potwierdziły fakt, że wnoszący skargę kasacyjną nie był faktycznym użytkownikiem zgłoszonych działek gruntu rolnego, a co za tym idzie nie doszło do naruszenia przepisów k.p.a., a Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. nie naruszył wskazanych powyżej przepisów.

Na marginesie Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że niezasadne jest stanowisko kasatora dotyczące wadliwej akceptacji błędnych, jego zdaniem, ustaleń organu. Organ prawidłowo ustalił i Sąd trafnie to zaakceptował, że po stronie skarżącej brak było zasadniczych elementów posiadania w postaci fizycznego władztwa nad rzeczą i czynnika woli. Konstatacja ta znajduje oparcie w całokształcie materiału zgromadzonego w sprawie, w tym w ustaleniach wynikających z uzasadnienia postanowienia Prokuratury Okręgowej w G., które to ustalenia w rozpoznawanej sprawie nie zostały skutecznie podważone innymi dowodami. Wyłączenie możności uznania skarżącej za posiadacza wykonującego fizyczne władztwo nad gruntami rolnymi z zamiarem wykonywania go dla siebie sprawiało, że nie mógł on być uznany za producenta rolnego, któremu przysługuje prawo do dopłat. Brak jest podstaw do podważenia prawidłowości oceny dowodów. Zauważyć ponadto należy, że wykonanie niektórych czynności, mogących być przejawem pewnego władztwa nad rzeczą, nie przesądza o uznaniu władztwa za trwałe.

Za nieuzasadniony należało również uznać zarzut naruszenia przepisów postępowania art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 75 §1 k.p.a. i art. 76 §1 k.p.a. poprzez zaniechanie uchylenia zaskarżonej decyzji i oddalenie skargi pomimo uchybienia przez organ administracji określonym w powołanych przepisach k.p.a. wymogom prowadzenia postępowania dowodowego, co skutkowało zaakceptowaniem przez sąd uznania przez organ administracji za dowód postanowienia o umorzeniu postępowania w sprawie [...] z dnia [...] czerwca 2006 r., stanowiska Prokuratora Okręgowego wyrażonego w piśmie z dnia 22 czerwca 2006 r. i 27 czerwca 2007 r. podczas gdy dokumenty te mogły stanowić dowód jedynie w sprawie o przyznanie płatności ONW za rok 2004. W tym miejscu należy jedynie stwierdzić, że brak jest przepisu prawa, który wyrażałby generalną zasadę niedopuszczalności wykorzystania w postępowaniu administracyjnym dowodu z zeznań strony w charakterze świadka w odrębnym postępowaniu karnym, także w sytuacji gdy istniał odpowiedni zakaz dowodowy na gruncie postępowania karnego. Zakaz taki bowiem dotyczy jedynie prowadzonego przed sądem powszechnym postępowania karnego.

Za pozbawiony podstaw Naczelny Sąd Administracyjny uznał także zarzut naruszenia przez Sąd I instancji przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 76 § 1 k.p.a. poprzez zaniechanie uchylenia zaskarżonej decyzji i oddalenie skargi pomimo uchybienia przez organ administracji określonym w powołanym przepisie k.p.a. wymogom prowadzenia postępowania dowodowego, co skutkowało zaakceptowaniem przez sąd stanowiska organu administracji, iż ustalenia zawarte w postanowieniu o umorzeniu postępowania w sprawie [...] z dnia [...] czerwca 2006 r., stanowisku Prokuratora Okręgowego wyrażonego w piśmie z dnia 22 czerwca 2006 r. i 27 czerwca 2007 r., korzystają ze szczególnej mocy dowodowej uniemożliwiającej skuteczny kontrdowód w postaci wyjaśnień strony i dokumentów prywatnych. Skład orzekający podziela pogląd zaprezentowany w zaskarżonym wyroku, że z dokumentem urzędowym, a takim bezsprzecznie jest postanowienie prokuratury, związane jest domniemanie prawdziwości, zgodnie, z którym przyjmuje się zgodność z prawdą tego, co zostało w tym dokumencie stwierdzone. Jednakże, jak już wyżej wskazywano, ustalenia stanu faktycznego sprawy poczyniono w oparciu o całokształt materiałów zgromadzonych w sprawie. Ocena tak zebranych dowodów wskazuje, że prawidłowość ustaleń poczynionych przez prokuraturę nie została podważona. Nie polega, zatem na prawdzie twierdzenie, iż WSA - co do zasady - wykluczył możliwość przeciwdowodu, co do ustaleń poczynionych przez prokuraturę w postanowieniu o umorzeniu śledztwa.

Na marginesie należy jeszcze dodać, że odniesienie się do ustaleń faktycznych poczynionych w oparciu o postanowienie Prokuratury nie ma waloru wiążącego sąd administracyjny – jaki art. 11 p.p.s.a. przyznaje prawomocnym wyrokom skazującym za popełnienie przestępstwa. Postanowienie takie, jak to już zostało powiedziane wcześniej, może być jednak dopuszczone w poczet dowodów, jeśli tylko może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy (art. 75 § k.p.a.).

Za nieuzasadniony należało uznać także zarzut naruszenia przepisów postępowania art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt. 5 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na zaakceptowaniu przez Sąd I instancji, iż ustalony przez organ administracji stan faktyczny odpowiada stanowi hipotetycznemu przewidzianemu we wskazanej normie prawnej, podczas gdy prawidłowa subsumcja sprzeciwia się wznowieniu postępowania. Naruszenie prawa przez błędną wykładnię polega na mylnym rozumieniu treści określonej normy prawnej, natomiast uchybienie prawu przez niewłaściwe zastosowanie polega na tzw. błędzie w subsumcji, co wyraża się w tym, że stan faktyczny ustalony w sprawie błędnie uznano za odpowiadający stanowi hipotetycznemu przewidzianemu w normie prawnej, względnie że ustalonego stanu faktycznego błędnie nie "podciągnięto" pod hipotezę określonej normy prawnej (por. postanowienie SN z dnia 15 października 2001 r., sygn. akt I CKN 102/99, LEX nr 53129). W sprawie niniejszej kasator, choć zarzuca błędną wykładnię art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., nie twierdzi, by Sąd I instancji źle rozumiał ten przepis. Skarżący zarzuca więc w istocie błąd w stosowaniu przepisu przez organ administracji publicznej, zaakceptowany przez Sąd, przy czym równocześnie podważa przyjęte przez Sąd I instancji ustalenia faktyczne. Jak to już wskazano wyżej, przedmiotem szczegółowych badań organu w sprawie niniejszej było posiadanie gospodarstwa rolnego. Jednym z elementów posiadania jest czynnik woli. Czynnik ten nie był badany przez organ przy wydawaniu decyzji o przyznaniu dopłat, bowiem w tamtym czasie organ opierał się na wniosku o dopłaty i zawartych w nim oświadczeniach. Dopiero ustalenia poczynione przez Prokuraturę ujawniły nowe okoliczności, nieznane organowi w chwili wydawania pierwszej decyzji. Taką okolicznością było odtworzenie czynnika woli skarżącego, co do posiadania gruntów dla siebie. Okoliczności tych nie można było ustalić na podstawie łączącej strony umowy dzierżawy, bowiem dopiero z wyjaśnień skarżącego w toku postępowania (a w szczególności postanowienia Prokuratury odtwarzającego mechanizm działania Spółdzielni i jej członków) wynika, że wola skarżącego i faktyczne władanie gruntem były inne, niż to wynikało z nazwy, zapisów i cywilnoprawnej definicji umowy dzierżawy. Ustalenia organu w tej kwestii zostały więc trafnie zaakceptowane przez Sąd. W tym stanie rzeczy nieusprawiedliwiony jest zarzut braku podstaw do wznowienia postępowania i zarzut wadliwego zaakceptowania przez Sąd wznowienia postępowania, bowiem ujawniona została nowa okoliczność, nieznana wcześniej organowi, która była istotna dla rozstrzygnięcia sprawy dopłat.

Nie jest także trafny zarzut naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 134 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 15 k.p.a. poprzez nierozpoznanie z urzędu i zaakceptowanie przez sąd faktycznego wyeliminowania dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Zdaniem NSA należy zauważyć, że decyzje organu I instancji oraz II instancji zostały podpisane przez różne osoby, a kasator w uzasadnieniu skargi kasacyjnej nie wyjaśnił dokładnie na czym to naruszenie miało polegać. W kasacji nawet tylko tytułem przykładu nie podano choćby jednego nazwiska osoby, która zajmowała się sprawą w I i II instancji, ograniczając się jedynie do twierdzenia, że projekty decyzji są przygotowywane przez te same osoby.

Na zakończenie, odnosząc się do wszystkich zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej oraz w toku całego postępowania należy wyjaśnić, że w świetle przepisów ustawy o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności - wpis do rejestru nie ma znaczenia konstytutywnego. Nie dlatego rolnik jest producentem rolnym, że został wpisany do rejestru lecz dlatego, że spełnia warunki określone we wcześniej przywołanych przepisach prawa materialnego. Dokonanie wpisu do opisanego w ustawie rejestru, podobnie jak to ma miejsce w przypadku innych wpisów do rejestrów o niekonstytutywnym charakterze, ma charakter czynności materialno - technicznej i nie wywołuje skutków takich jak decyzje administracyjne. Istnienie wpisu uznać można co najwyżej jako przyczynę powstania wzruszalnego za pomocą innych dowodów domniemania zgodności z rzeczywistym stanem faktycznym, takiego jakie odnosi się do dokumentów urzędowych. Decyzja o odmowie wpisu ma jedynie to znaczenie, że według przedstawionych przez wnioskodawcę dokumentów nie ma podstaw do dokonania wpisu.

Ponadto przywołane wyżej przepisy prawa, w tym § 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)", objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. 2009 nr 40 poz. 329 ze zm.) jednoznacznie wskazują, iż płatność przysługują producentowi rolnemu, który faktycznie użytkuje rolniczo odpowiedni areał zadeklarowanych działek rolnych, zaś podnosząc zarzuty naruszenia prawa materialnego, poprzez jego błędną wykładnię, autor skargi kasacyjnej wydaje się mylić wykładnię prawa materialnego z jego stosowaniem. Ponadto treść zarzutów wskazuje, że przedstawiając zarzuty naruszenia jedynie prawa materialnego w istocie zmierza on do zakwestionowania przyjętych ustaleń faktycznych twierdząc, że błędna wykładnia polega na uznaniu, że skarżący nie spełnia warunków do otrzymania płatności ONW w sytuacji, gdy prawidłowa analiza zebranego materiału dowodowego prowadzi do wniosku, że skarżący powinien otrzymać powyższe płatności.

Z wymienionych powodów skarga kasacyjna nie znajduje usprawiedliwionych podstaw i podlega oddaleniu na podstawie art. 184 p.p.s.a.