Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt I SA/Bk 187/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2018-05-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 7; art. 77 par. 1; art. 107 par. 3; art. 156 par. 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 29 ust. 1
journal: Dz.U. 2016 poz 1512
law: Ustawa z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa - tekst jedn.
article: art. 28 ust. 2
journal: Dz.U. 2016 poz 1387
law: Ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju  Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz (spr.), Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Anna Dziemianowicz, sędzia WSA Dariusz Zalewski, Protokolant st. sekretarz sądowy Beata Borkowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 9 maja 2018 r. sprawy ze skargi G. G. Spółka z o.o. Sp. komandytowa w B. na decyzję Dyrektora P. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. z dnia [...] września 2017 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu realizacji Programu Rolnośrodowiskowego oddala skargę


UZASADNIENIE

G. spółka z o.o. spółka komandytowa w B. (dalej powoływana także jako "Spółka") złożyła w Biurze Powiatowym ARiMR w B. kontynuacyjny wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2015.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] przyznał Spółce płatność rolnośrodowiskową na kwotę 139.740,00 zł. Płatność została przekazana na rachunek bankowy Spółki w dniu [...] czerwca 2016 r. Przedmiotową decyzją organ nałożył sankcję w wysokości 20 % za niezachowanie powierzchni trwałych użytków zielonych.

Po rozpoznaniu odwołania Spółki Dyrektor P. Oddziału Regionalnego ARiMR w Ł. decyzją z dnia [...] września 2016 r., nr [...] uchylił powyższą decyzję organu I instancji i sprawę przekazał do ponownego rozpatrzenia.

Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w B. decyzją z dnia [...] listopada 2016 r., nr [...] przyznał Spółce płatność rolnośrodowiskową PROW 2017-2013 na rok 2015 w kwocie 122.272,50 zł. Przedmiotową decyzją organ, w związku z ponownym stwierdzeniem tego samego uchybienia, tj. niezachowania powierzchni trwałych użytków zielonych (po raz pierwszy w roku 2013 i drugi raz w roku 2015) zmniejszył dodatkowo płatność rolnośrodowiskową o kwotę stanowiącą 10% kwoty, którą rolnik otrzymałby, gdyby to uchybienie nie wystąpiło w przypadku ponownego stwierdzenia tego samego uchybienia po raz pierwszy. Dyrektor P. Oddziału Regionalnego ARiMR w Ł. decyzją z dnia [...] lutego 2017 r., nr [...] utrzymał tą decyzję w mocy, a Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 17 sierpnia 2017 r., sygn. akt I SA/Bk 343/17 oddalił skargę na tę decyzję.

W dniu [...] maja 2013 r. Spółka złożyła wniosek kontynuacyjny na 2013 rok w tym samym pakiecie i wariancie na powierzchni 131,30 ha. Decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w B. przyznał Spółce płatność rolnośrodowiskową w pomniejszonej wysokości na 2013 r. do powierzchni 129,01 ha.

Następnie, Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w B. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych środków finansowych przyznanych na mocy decyzji nr [...] z dnia [...] czerwca 2016 r. o przyznaniu Spółce płatności rolnośrodowiskowej. Decyzją z dnia [...] lipca 2017 r., nr [...] organ ten ustalił Spółce kwotę nienależnie pobranych płatności w wysokości 17.467,50 zł.

Po rozpoznaniu odwołania Dyrektor P. Oddziału Regionalnego ARiMR w Ł. decyzją z dnia [...] września 2017 r., nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji z dnia [...] lipca 2017 r.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że sytuacja, w której dochodzi do nienależnego pobrania środków z funduszy wymienionych w art. 29 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 lit. a ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2016 r., poz. 1512 dalej: "ustawa o ARiMR") ma miejsce wówczas, gdy środki zostaną przyznane na podstawie decyzji administracyjnej (oraz nastąpi ich wypłata), a następnie decyzja ta zostanie uchylona lub wyeliminowana z obrotu prawnego przy zastosowaniu nadzwyczajnego trybu wzruszania decyzji. Organ zaznaczył, że w takim przypadku zadaniem Dyrektora ARiMR nie jest kontrolowanie zasadności uchylenia lub wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji przyznającej środki, a jedynie ustalenie, czy uchylenie lub wyeliminowanie to jest prawnie skuteczne (to jest, czy nastąpiło ostateczną decyzją administracyjną).

Zdaniem organu odwoławczego, ustalenie Spółce kwoty nienależnie pobranych płatności rolnośrodowiskowych nastąpiło w sposób prawidłowy, a środki jej wypłacone są płatnością nienależnie pobraną.

Organ odwoławczy potwierdził ustalenie organu pierwszej instancji, że w niniejszej sprawie nie znajdują zastosowania przesłanki wykluczające obowiązek zwrotu nienależnie pobranych płatności. Wskazał, że ustalona kwota nienależnie pobranych płatności rolnośrodowiskowych za rok 2015 w wysokości 17.467,50 zł przekracza kwotę stanowiącą równowartość 100 euro, przeliczoną na złote według kursu euro, ustalonego zgodnie z art. 11 ust. 2 w związku z art. 36 pkt g) rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) Nr 907/2014 z dnia 11 marca 2014 r. Tym samym w odniesieniu do ww. płatności nie zachodzą przesłanki uzasadniające odstąpienie od ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności.

Organ uznał też, że w sprawie nie zaistniały przesłanki, o których mowa w art. 7 ust. 3 rozporządzenia Komisji (UE) Nr 809/2014 z dnia 17 lipca 2014 r., skutkujące brakiem obowiązku zwrotu przez Spółkę nienależnie pobranej płatności rolnośrodowiskowej za 2015 rok. Przekazanie jej płatności za 2015 rok nie wynikało z pomyłki ARiMR. Płatności zostały przyznane na mocy nieostatecznej decyzji a wniesienie odwołania w sprawie przyznania pomocy nie wstrzymuje jej wykonania. Z kolei wykonanie decyzji nie oznaczało braku możliwości jej zweryfikowania w toku dalszych czynności prowadzonych w ramach postępowania. Taka weryfikacja w niniejszej sprawie wystąpiła, co skutkowało wyeliminowaniem z obrotu prawnego decyzji z dnia [...] czerwca 2016 r. oraz wprowadzeniem do obrotu prawnego decyzji z dnia z dnia [...] listopada 2016 r., która to jest ostateczna i podlega wykonaniu. Z jej treści wynika, że płatności wypłacone w trybie art. 21 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich na mocy decyzji nr [...] z dnia [...] czerwca 2016 r. są środkami nienależnymi.

Zdaniem organu, w sprawie nie można też uznać, że została spełniona druga przesłanka wymieniona w art. 7 ust. 3 rozporządzenia Komisji (UE) Nr 809/2014, gdyż błąd ten mógł zostać wykryty przez rolnika w zwykłych okolicznościach.

Organ nie uwzględnił też zarzutów odwołania co do naruszenia przepisów postępowania.

Z powyższą decyzją nie zgodziła się Spółka. Działający w jej imieniu pełnomocnik złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, zaskarżając decyzję Dyrektora Oddziału ARiMR w całości, zarzucając jej naruszenie:

- art. 7 kpa - zasady obiektywizmu w zw. z art. 29 ust. 1 ustawy o ARiMR poprzez niezałatwienie sprawy po myśli strony, na skutek zinterpretowania wszelkich niejasności i wątpliwości na niekorzyść Skarżącej oraz niepodjęcie wszelkich niezbędnych do ustalenia stanu faktycznego kroków, i niezasadnym przyjęciu iż ustalenia dokonane przez ARiMR są zgodne ze stanem faktycznym - co spowodowało wydanie przez Organ błędnej decyzji naruszającej interes Skarżącej;

- art. 8 kpa poprzez nieprowadzenie postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, polegające na ustalaniu kwoty rzekomo nienależnie pobranych płatności na podstawie różnych decyzji administracyjnych przyznających skarżącej płatności w różnych wysokościach - decyzja(uchylona) z dnia: [...].06.2016r (kwota 139.740,00zł) i z dnia [...].11.2016r (kwota 122.272,50zł) - pomimo niezmiennego stanu faktycznego;

- art. 7, 77 § 1 i art. 80 kpa, polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, to jest wybiórczej oceny dowodów, nieuwzględnienie okoliczności, że decyzja o odzyskaniu płatności nie została przekazana skarżącej w terminie 12 miesięcy od dokonania płatności, co skutkowałoby tym, że skarżąca zgodnie z art. 7 ust.3 akapit 2 rozporządzenia Komisji (UE) nr 809/2014,nie byłaby zobowiązana do zwrotu rzekomo nienależnie pobranych płatności;

- art. 8, 11 i 107 § 3 kpa przez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji z uwagi na zawarcie w nim zbyt ogólnych stwierdzeń, niewyjaśnieniu zasadności przesłanek, którymi kierował się Organ wydając krzywdzącą decyzję, niemającą oparcia na stanie rzeczywistym sprawy - co uniemożliwia realizację zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa;

- art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. polegające na bezpodstawnym utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji, mimo że decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, jak również przepisów prawa materialnego;

a ponadto naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy:

- rażące naruszenie art. 61 § 4 kpa - poprzez kolejne wszczęcie postępowania administracyjnego Nr [...] z dnia [...] stycznia 2016 r. tj. w sprawie nienależnie pobranych środków przez Spółkę za lata 2010, 2011, 2012, 2013, mimo niezakończenia decyzją ostateczną (cały czas jest wszczęte postępowanie administracyjne) postępowania na mocy zawiadomienia Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2015 r. w tej samej sprawie tj. w sprawie nienależnie pobranych środków przez Skarżącego za lata 2010, 2011, 2012,2013;

- art. 156 § 1 pkt 3 kpa w związku z art. 16 § 1 kpa w związku z art. 61 § 4 kpa w związku z art. 21 ust 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich - poprzez wydanie decyzji Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r. oraz poprzedzającej ją decyzji [...] z dnia [...] lutego 2016 r. o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu realizacji Programu Rolnośrodowiskowego, mimo że przedmiotowa sprawa poprzednio zawisła i nie została zakończona decyzją ostateczną na mocy zawiadomienia Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2015 r. w tej samej sprawie tj. w sprawie nienależnie pobranych środków przez Skarżącą za lata 2010, 2011, 2012, 2013;

- art. 29 ust. 1 ustawy o ARiMR w związku art. 28 ust. 1 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich poprzez ich bezpodstawne zastosowanie w sytuacji, kiedy brak jest podstaw do stwierdzenia, że wypłacona kwota pomocy jest przyznana nienależnie;

- art. 28 ust. 2 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich poprzez jego błędną wykładnię tj. przyjęcie, że okoliczności danej sprawy wskazują, że spełnione są przesłanki do uznania, że przyznana pomoc jest nienależnie przyznana;

- art. 7 ust. 3 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 809/2014 z dnia 17 lipca 2014 r. ustanawiającego zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli, środków rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności, poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, kiedy decyzja o odzyskaniu nienależnie przyznanej płatności została przekazana Spólce w terminie dłuższym niż 12 miesięcy od dokonania płatności, w związku z czym żądanie zwrotu płatności jest bezpodstawne;

- § 5 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 2 czerwca 2015 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. 2015 poz. 908), poprzez jego błędne zastosowanie, tj. przyjęcie, że w przedmiotowej sprawie ponownie doszło do tego samego uchybienia, konsekwencją czego było zastosowanie 10% sankcji i na tej podstawie ustalenie kwoty rzekomo nienależnie pobranych środków.

Na tej podstawie pełnomocnik Spółki wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest niezasadna.

Zasadniczy spór w sprawie pomiędzy Skarżącą a organami ARiMR sprowadza się do oceny, czy istniały podstawy do ustalenia Skarżącemu nienależnie pobranych płatności z tytułu realizacji Programu Rolnośrodowiskowego za 2015 r. w wysokości 17 467,50 zł.

W ocenie Sądu rację w powyższym sporze przyznać należy organom.

Na wstępie należy wskazać, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że przedmiotem badania w postępowaniu o wydanie decyzji z art. 29 ust. 1 ustawy o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2014, poz. 1438 ze zm.) jest ustalenie, czy w danej sprawie doszło do nienależnego lub nadmiernego pobrania środków pochodzących z wymienionych w tym przepisie funduszy. Sytuacja, w której dochodzi do nienależnego pobrania takich środków występuje niewątpliwie wtedy, gdy wspomniane środki zostaną przyznane na podstawie decyzji administracyjnej (oraz nastąpi ich wypłata), a następnie decyzja ta zostanie ostatecznie wyeliminowana z obrotu prawnego. W takim przypadku zadaniem Prezesa ARiMR nie jest kontrolowanie zasadności wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji przyznającej środki, a jedynie ustalenie, czy wyeliminowanie to jest prawnie skuteczne (to jest, czy nastąpiło ostateczną decyzją administracyjną) (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 23 kwietnia 2009 r., sygn. akt V SA/Wa 2930/08; LEX nr 569646).

W wyroku z dnia 24 kwietnia 2014 r. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że sytuacja, w której dochodzi do nienależnego pobrania takich środków występuje nie tylko wówczas, gdy te środki zostaną przyznane, a następnie wypłacone, na podstawie decyzji administracyjnej później ostatecznie wyeliminowanej z obrotu prawnego, ale również wtedy, gdy środki te zostaną przyznane na podstawie decyzji administracyjnej oraz nastąpi ich wypłata, a następnie stwierdzone zostanie, iż przedmiotowa decyzja została wydana z naruszeniem prawa (sygn. II GSK 307/13, publ. CBOIS). Sąd orzekający w tej sprawie podziela powyżej wskazane stanowisko.

Z akt sprawy wynika, że Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w B. przyznał Skarżącej płatność rolnośrodowiskową PROW 2007-2013 na rok 2015, na mocy nieostatecznej decyzji nr [...] z dnia [...] czerwca 2016 r. w kwocie 139 740 zł, która to kwota została przelana na konto Skarżącej w dniu [...] czerwca 2016 r. Wskutek złożonego odwołania, Dyrektor P. Oddziału Regionalnego ARiMR w Ł. decyzją z dnia [...] września 2016 r. nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w B. decyzją z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...], przyznał Skarżącemu płatność rolnośrodowiskową PROW 2007-2013 na rok 2015 w kwocie 122 272,50 zł. Od powyższej decyzji Skarżący złożył odwołanie do Dyrektora P. Oddziału Regionalnego ARiMR w Ł., który decyzją z dnia [...] lutego 2017 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Decyzja ta stała się ostateczna.

Podstawę wydania zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 28 ust. 1 i 3 u.o.w.r.o.w. Zgodnie z nim, pomoc i pomoc techniczna, pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości, podlegają zwrotowi wraz z odsetkami określonymi jak dla zaległości podatkowych, chyba że przepisy, o których mowa w art. 1 pkt 1, lub przepisy ustawy stanowią inaczej. Właściwość i tryb ustalania kwot pomocy i pomocy technicznej, pobranych nienależnie lub w nadmiernej wysokości, są określone w przepisach o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, chyba że przepisy wydane na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 1 lub pkt 3 stanowią inaczej. Z powyższych regulacji wynika, że Dyrektor ARiMR ustala, w drodze decyzji administracyjnej, kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków pochodzących z funduszy Unii Europejskiej oraz krajowych przeznaczonych na współfinansowanie wydatków realizowanych z funduszy Unii Europejskiej lub krajowych przeznaczonych na finansowanie przez Agencję pomocy przyznawanej w drodze decyzji administracyjnej. Przedmiotem badania w postępowaniu o wydanie decyzji z art. 29 ust. 1 ustawy o ARiMR jest, jak już wskazano, ustalenie, czy w danej sprawie doszło do nienależnego lub nadmiernego pobrania środków pochodzących z wymienionych w tym przepisie funduszy. Sytuacja, w której dochodzi do nienależnego pobrania takich środków występuje niewątpliwie wówczas, gdy wspomniane środki zostaną przyznane na podstawie decyzji administracyjnej (oraz nastąpi ich wypłata), a następnie decyzja ta zostanie ostatecznie wyeliminowana z obrotu prawnego, tak jak to miało miejsce w niniejszej sprawie. W takim przypadku zadaniem organu nie jest już kontrolowanie zasadności wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji przyznającej środki, a jedynie ustalenie, czy wyeliminowanie to jest prawnie skuteczne (to jest, czy nastąpiło ostateczną decyzją administracyjną) i czy decyzja została skierowana do właściwego podmiotu (por. m.in. wyrok NSA z dnia 26 marca 2013 r. sygn. II GSK 2416/11, wyrok NSA z dnia 20 listopada 2013 r. sygn. II GSK 1132/12). W rozpatrywanej sprawie nie ulega wątpliwości, że decyzja Dyrektora P. Oddziału Regionalnego ARiMR w Ł. z dnia [...] września 2016 r. uchylająca decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w B. z dnia [...] czerwca 2016 r. przyznającą Skarżącej płatność w wysokości 139 740 zł jest decyzją ostateczną. Identyczny walor posiada decyzja Dyrektora P. Oddziału Regionalnego ARiMR w Ł. z dnia [...] lutego 2017 r. utrzymująca w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w B. z dnia [...] listopada 2016 r., przyznającą Skarżącej płatność rolnośrodowiskową w kwocie 122 272,50 zł. Nie doszło zatem do naruszenia art. 156 § 1 pkt 3 w zw. z art. 16 § 1 kpa.

Mając powyższe na uwadze stwierdzić należało, że podniesione w skardze zarzuty naruszenia § 5 rozporządzenia rolnośrodowiskowego nie mogły odnieść zamierzonych skutków w niniejszym postępowaniu. Ocena istnienia przesłanek warunkujących przyznanie płatności rolnośrodowiskowej w prawidłowej wysokości nie następuje w postępowaniu dotyczącym ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności.

Podobnie należało ocenić zarzuty naruszenia pozostałych przepisów prawa materialnego. Wbrew twierdzeniom skargi, poczynione w sprawie ustalenia bezsprzecznie wskazują, że Skarżąca nienależnie otrzymał płatności z tytułu realizacji Programu Rolnośrodowiskowego za 2015 r. w wysokości 17 467,50 zł., która to kwota stanowi różnicę pomiędzy płatnością pierwotnie przyznaną i wypłaconą Skarżącej, a kwotą wynikającą z ostatecznej decyzji przyznającej płatność za tenże rok. Skarżąca nie wykazała, że powyższa kwota została przyznana Skarżącej należnie i w prawidłowej wysokości.

Tym samym za niezasadne należało uznać zarzuty naruszenia art. 29 ust. 1 ustawy o ARiMR oraz art. 28 ust. 2 u.o.w.r.o.w.

Na uwzględnienie nie zasługiwał również zarzut naruszenia art. 7 ust. 3 rozporządzenia Komisji (UE) Nr 809/2014 z dnia 17 lipca 2014 r. Stosownie do treści art. 7 ust. 3 ww. rozporządzenia obowiązek zwrotu, o którym mowa w ust. 1, nie ma zastosowania, jeżeli dana płatność została dokonana na skutek pomyłki właściwego organu lub innego organu oraz jeśli błąd nie mógł zostać wykryty przez beneficjenta w zwykłych okolicznościach. Jednak w przypadku, gdy błąd dotyczy elementów stanu faktycznego istotnych dla obliczania przedmiotowej płatności, akapit pierwszy stosuje się jedynie, jeśli decyzja o odzyskaniu nie została przekazana w terminie 12 miesięcy od dokonania płatności. W orzecznictwie wskazuje się, że celem, określonego w art. 7 ust. 3 rozporządzenia Komisji (UE) Nr 809/2014, wyjątku od zasady, że płatności nienależnie lub nadmiernie pobrane powinny zostać zwrócone, jest zwolnienie z obowiązku zwrotu tylko w takich sytuacjach, w których to błąd organu spowodował wypłatę nienależnej płatności. Chodzić tu będzie o tę część rozstrzygnięcia, za którą w całości i niezależnie od rolnika odpowiada organ. Ocenę taką dodatkowo uzasadnia odwołanie się do reguł wykładni językowej. Przepis art. 7 ust. 3 rozporządzenia Komisji (UE) Nr 809/2014 stanowi, że nienależna płatność ma zostać dokonana "na skutek" pomyłki organu. Zwrot ten wskazuje, że chodzi tu o takie działanie organu, które jest czynnikiem sprawczym bezpodstawnego przyznania rolnikowi płatności – wyrok WSA w Lublinie z 17 kwietnia 2018 r., III SA/Lu 240/17, publ. CBOIS. Przyjąć zatem należało, że możność wykrycia błędu organu, o której mowa w art. 7 ust. 3 rozporządzenia Komisji (UE) Nr 809/2014 to nie tylko sytuacja, w której beneficjent posiada wiedzę o rzeczywistym stanie prawnym i faktycznym w zakresie braku podstaw do dokonania płatności, ale również stan, w którym rolnik - przy dołożeniu należytej staranności - mógł się dowiedzieć, że część wypłacanych mu płatności kwalifikuje się jako nienależna. Także w orzecznictwie NSA podkreśla się, że możliwość wyłączenia zwrotu nienależnie dokonanej płatności wymaga spełnienia dwóch przesłanek – płatność musi być dokonana na skutek błędu organu, a błąd jest tego rodzaju, że nie mógł zostać wykryty przez rolnika (wyrok NSA z 15 czerwca 2011 r., II GSK 594/10, z dnia 24 kwietnia 2013 r., II GSK 315/13).

W ocenie Sądu, w przedmiotowej sprawie nie można mówić o błędzie czy pomyłce organu ARiMR przy wypłacie płatności za 2015 r. w dniu [...] czerwca 2016 r. Płatność ta została wykonana na podstawie decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w B. z dnia [...] czerwca 2016 r. w sprawie przyznania płatności rolnośrodowiskowej. Od powyższej decyzji Skarżący złożył odwołanie, jednakże powyższe, w świetle art. 110 § 1 k.p.a., z którego wynika, że organ jest związany decyzja od chwili jej doręczenia stronie, nie pozbawiało możliwości organu wykonania tejże decyzji poprzez wypłatę przyznanej płatności. W późniejszym terminie decyzja przyznająca płatność została uchylona i wydana nowa decyzja, przyznająca płatność w wysokości niższej, jednakże zmiana wysokości płatności nie wynikała z błędu czy pomyłki organu, lecz koniecznością dodatkowego pomniejszenia płatności o 20%. To Skarżąca nie zrealizowała 5 letniego zobowiązania rolnośrodowiskowego na zadeklarowanych pierwotnie użytkach rolnych, tym samym wiedząc o zasadach realizacji programu rolnośrodowiskowego, świadoma była a przynajmniej powinna być, związanych z tym konsekwencji, w szczególności związanymi z obniżeniem wysokości przyznanej płatności. Dlatego też, wypłatę Skarżącej płatności w zawyżonej wysokości nie można traktować jako błędu lub pomyłki organu.

Na uwzględnienie nie zasługują również zarzuty naruszenia art. 7, art. 8, art. 77 i art. 80 k.p.a. Z powołanych przepisów wynika, że organ prowadzący postępowanie obowiązany jest w postępowaniu wyjaśniającym podejmować wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz dokładnego wyjaśnienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywatela, w szczególności poprzez zebranie i rozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego oraz dokonania oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Jednocześnie organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.

W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie nie można zarzucić organom takiego naruszenia przepisów postępowania, które mogłoby spowodować uchylenie zaskarżonej decyzji. Uzasadnienie decyzji wskazuje na jakich ustaleniach faktycznych oparte zostało rozstrzygnięcie oraz zawiera analizę okoliczności faktycznych mogących mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Wskazuje także na fakty, które organ odwoławczy trafnie ocenił, jako podstawę do ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności.

Raz jeszcze należy podkreślić, że w postępowaniu dotyczącym ustalenia nienależnie pobranych płatności organ nie kontroluje zasadności i wysokości przyznanych płatności, a wyłącznie ustala, czy wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji przyznającej płatność w nienależnej wysokości nastąpiło w sposób prawidłowy i skuteczny. Powyższa kwestia nie budzi wątpliwości Sądu, także Skarżący w złożonej skardze nie przedstawił żadnych argumentów podważających skuteczność wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji organu I instancji przyznającej Skarżącemu płatność w zawyżonej wysokości. Przy braku przesłanek pozwalających na odstąpienie organu od żądania zwrotu nienależnie pobranych płatności przez Skarżącego, stwierdzić należało, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu.

W tych okolicznościach nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.) orzekł o oddaleniu skargi.