Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt I SA/Bk 108/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2014-04-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Podatek od towarów i usług
Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 116 par. 1 i 2
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska, Sędziowie sędzia WSA Jacek Pruszyński (spr.), sędzia WSA (del.) Patrycja Joanna Suwaj, Protokolant st. sekretarz sądowy Beata Borkowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 16 kwietnia 2014 r. sprawy ze skargi J. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej byłego członka zarządu za zaległości podatkowe P. O. P. Sp. z o.o. w B. w podatku od towarów i usług za styczeń luty i marzec 2010 r., za odsetki za zwłokę od tych zaległości oraz koszty postępowania egzekucyjnego oddala skargę


UZASADNIENIE

Przedmiotem zaskarżenia jest decyzja Dyrektora Izby Skarbowej

w B. z [...]stycznia 2014 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Naczelnika P. Urzędu Skarbowego w B. z [...] października 2013 r. nr [...] orzekającą

o odpowiedzialności podatkowej J. P. (dalej Skarżący), jako byłego członka Zarządu, za zaległości podatkowe "P." Sp. z o.o. z siedzibą w B. w podatku od towarów i usług za styczeń, luty i marzec 2010 r. w łącznej kwocie 82.192 zł, za odsetki za zwłokę od tych zaległości w kwocie 36.486 zł oraz koszty postępowania egzekucyjnego w wysokości 5.538,09 zł.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał w pierwszej kolejności

na przesłanki odpowiedzialności byłego członka zarządu za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością wynikające z art. 108 § 2 pkt 2 lit. a i § 3, art. 116 § 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) – dalej: "o.p.".

Organ stwierdził, że w sprawie wystąpiły pozytywne przesłanki do orzeczenia o odpowiedzialności strony. Skarżący pełnił obowiązki członka Zarządu Spółki

w dacie upływu terminu płatności zobowiązań podatkowych z tytułu podatku

od towarów i usług za styczeń, luty i marzec 2010 r. Pełnił on funkcję Prezesa Zarządu Spółki w okresie od [...] grudnia 2009 r. do [...] czerwca 2010 r.

Zachodziła także bezskuteczność egzekucji z majątku spółki. Naczelnik P. Urzędu Skarbowego w B. w postanowieniu z [...] grudnia

2012 r. umorzył postępowanie egzekucyjne. W uzasadnieniu organ egzekucyjny wskazał, iż Spółka nie prowadzi działalności gospodarczej. Sąd Rejonowy

w B. dwukrotnie ustalał kuratora dla Spółki, celem zwołania Walnego Zgromadzenia Wspólników do wyłonienia Zarządu Spółki. Do chwili obecnej Spółka nie ma powołanego zarządu. Organ egzekucyjny dokonał zajęcia ruchomości. Kwota uzyskana ze sprzedaży ruchomości wystarczyła na częściowe pokrycie wydatków poniesionych podczas sprzedaży licytacyjnej.

Organ stwierdził, że w sprawie wniosek o ogłoszenie upadłości nie został zgłoszony. Organ nie uwzględnił też wyjaśnień Skarżącego, że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości nastąpiło bez jego winy.

Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, że z uzasadnienia wniosku o ogłoszenie upadłości P. Sp. z o.o. złożonego przez T. Z. wynika, że Spółka przestała wykonywać swoje wymagalne zobowiązania w połowie 2009 r. Wnioskodawca wskazał, że Spółka zalega z płatnościami wobec ZUS

od lutego 2009 r., jak również wypłatą wynagrodzeń pracownikom, co potwierdziła Państwowa Inspekcja Pracy w raporcie z [...] czerwca 2009 r. Ponadto Spółka pobrała pieniądze z płatności masowych i przeznaczyła je na finansowanie swojej działalności gospodarczej, co spowodowało braki na koncie płatności masowych ponad 1.200.000 zł. Do [...] czerwca 2009 r. wspólnicy Spółki prowadzili negocjacje dotyczące dofinansowania działalności. Do porozumienia między wspólnikami nie doszło, co spowodowało wstrzymanie regulowania niektórych zobowiązań. Sytuacja Spółki uległa pogorszeniu. Nie regulowała swoich zobowiązań. Stan ten miał charakter trwały, a sytuacja ekonomiczna Spółki nie rokowała szans na poprawę.

Z uwagi na fakt, że T. Z. nie miał uprawnień do złożenia przedmiotowego wniosku (zgodnie z umową Spółki wymaganą jest łączna reprezentacja dwóch członków zarządu), Sąd ustanowił dla Spółki kuratora, którym został G. I. Ustanowiony kurator cofnął wniosek o ogłoszenie upadłości, w wyniku czego Sąd w postanowieniu z [...] sierpnia 2009 r. umorzył postępowanie w sprawie ogłoszenia upadłości.

Skarżący został powołany na członka Zarządu uchwałą Zgromadzenia Wspólników z [...] grudnia 2009 r. We wniosku o ogłoszenie upadłości z [...] marca

2010 r. wnioskodawca - Skarżący – podał, że zadłużenie Spółki wynosiło:

2.200.000 zł z tytułu zobowiązań wobec kontrahentów, pracowników, ZUS i US, 1.750.000 zł z tytułu zobowiązań wynikających z niezrealizowanych przelewów

w systemie płatności masowych. Z powodu nieuzupełnienia braków formalnych wniosek został przez Sąd zwrócony. W okresie pełnienia przez Skarżącego funkcji członka Zarządu Spółka przestała funkcjonować. W styczniu 2010 r. firma P.,

a w lutym 2010 r. TP S.A wypowiedziały umowy na dostarczanie przesyłek masowych za pośrednictwem P. W połowie lutego 2010 r. ZUS zajął konto Spółki, wobec czego nie można było realizować bieżących płatności. W wyniku reklamacji składanych przez punkty realizujących płatności masowe okazało się, że w systemie tych płatności brakuje 600.000 zł i część z nich nie zostanie zrealizowana.

Na początku marca 2010 r. w związku z brakiem wypłaty wynagrodzeń pracownicy złożyli wypowiedzenia z przyczyn pracodawcy. Powyższe, zdaniem organu, świadczy o tym, że w dacie objęcia funkcji członka Zarządu przez Skarżącego sytuacja finansowa Spółki była zła i uzasadniała zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości.

Organ stwierdził, że dla zwolnienia z odpowiedzialności podatkowej członka zarządu nie ma znaczenia brak wiedzy o stanie zobowiązań Spółki i powzięcie informacji o jej stanie majątkowym w lutym 2010 r. Członkowi zarządu powinien być bowiem znany bieżący stan finansów spółki, a co za tym idzie, możliwość zaspokojenia długów.

Zdaniem organu odwoławczego, na kształt odpowiedzialności członka zarządu nie mają wpływu przyczyny powstania zadłużenia Spółki.

Dyrektor Izby Skarbowej nie dał wiary wyjaśnieniom, iż Skarżący został powołany na członka w celu uzupełnienia składu Zarządu. Zauważył, iż Skarżący powołany został na stanowisko Prezesa Zarządu Spółki, co samo w sobie wskazuje, iż nie było to uzupełnienie składu zarządu. Nadto, w świetle unormowań ustawy

z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz. U. z 2000 r. Nr 94,

poz. 1037 ze zm.), powołanie w skład zarządu spółki ma na celu kierowanie działaniami osoby prawnej. Pełnienie funkcji członka zarządu spółki z o.o. jest funkcją dobrowolną, wymagającą zgody osoby powołanej na to stanowisko,

a członek zarządu może zrezygnować w każdym czasie ze swojej funkcji - art. 202

§ 5 k.s.h. Przepis art. 116 § 2 o.p. wiąże odpowiedzialność członków zarządu

z okresem pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu bez względu na zakres obowiązków, dziedziny funkcjonowania firmy, jakie im formalnie powierzono i jakie nadzorowali faktycznie. Nie ma znaczenia rodzaj stosunku prawnego łączącego członka zarządu ze spółką, tj. czy była to umowa o pracę, zlecenie, kontrakt menedżerski czy też brak jakiejkolwiek umowy, bez znaczenia jest też wysokość wynagrodzenia. Charakter prawny funkcji członka zarządu oznacza nie tylko obowiązek wykonywania czynności stricte zarządzających, lecz wiąże się

ze zwiększonym zakresem odpowiedzialności, obejmującym skutki działań spółki, nawet kierowanej jedynie formalnie.

Organ nie uwzględnił zarzutu dotyczącego utrudnionego dostępu

do dokumentów Spółki. Wskazał, że przeczą temu zeznania E. J., zatrudnionej w Spółce na stanowisku dyrektora d/s administracyjno – finansowych.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku pełnomocnik Skarżącego zarzucił:

1. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 116 § 1 pkt 1 lit. b o.p. poprzez błędne przyjęcie, iż Skarżący nie wykazał, że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło bez jego winy,

2. naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 210 w zw. z art. 187 § 1 oraz 191 o.p. poprzez brak wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego,

w szczególności poprzez nieuwzględnienie zeznań E. J.,

a w konsekwencji dokonanie swobodnej oceny dowodów w zakresie okoliczności utrudnionego dostępu do dokumentacji Spółki, mogącej mieć wpływ na wyłączenie odpowiedzialności Skarżącego oraz nieuwzględnienie powyższych zeznań w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Z uwagi na powyższe Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzją Naczelnika P. Urzędu Skarbowego

w B. oraz zasądzenie kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi wskazano, że Skarżący został powołany na członka Zarządu Spółki w celu uzupełnienia składu Zarządu. W związku z niemożnością porozumienia się wspólników w kwestii powołania niezależnego zarządu, w którym nie uczestniczyliby wspólnicy Spółki oraz koniecznością zapewnienia ciągłości działań Spółki, zdecydowali się oni na powołanie na stanowisko prezesa, na okres przejściowy osoby, która nie ingerowałaby w prowadzenie spraw Spółki, a jedynie zapewniała jej funkcjonowanie.

Skarżący po powołaniu podjął wszelkie działania i dochował należytej staranności celem wypełnienia swoich obowiązków. Jednakże zastany w Spółce stan dokumentacji, a w szczególności istotne w niej braki oraz uniemożliwianie przez poprzednich członków zarządu dostępu do większości dokumentacji, skutecznie uniemożliwiały Skarżącemu dokonanie pełnej analizy i poznanie faktycznej sytuacji Spółki. Skarżący powziąwszy informację o podjętych przez byłych członków zarządu działaniach, niezwłocznie skierował do Prokuratury zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przestępstwa. Jednocześnie uzyskał informację, że znacząca część dokumentacji zastanej w Spółce sporządzona została błędnie, przez co znacznie utrudnione było badanie jej faktycznego stanu finansowego.

Skarżącemu nie można przypisać winy z tytułu niedopełnienia przez niego ustawowych obowiązków polegających na skutecznym złożeniu wniosku

o ogłoszenie upadłości w stosownym czasie, bowiem dołożył on należytej staranności w tym zakresie. Gdy tylko wystarczająco zorientował się w sytuacji finansowej Spółki, pomimo istotnych braków w zastanej dokumentacji, w dniu

[...] marca 2010 r. złożył do wniosek o ogłoszenie upadłości. Z uwagi jednakże na braki dokumentacji, Skarżący nie miał możliwości ich pełnego uzupełnienia. Jednakże pismem z [...] kwietnia 2010 r. wniósł o zatrzymanie kwoty 1.000 zł, jako opłaty od wniosku o ogłoszenie upadłości, gdyż po uzyskaniu stosownych dokumentów ponownie złoży wniosek. Skarżący ponownie złożył wniosek w dniu [...]maja 2010 r., uzupełniając go pismem z dnia [...] maja 2010 r. Skarżący nie ponosi zatem winy w nieskuteczności tychże wniosków wynikającej z niemożności ich uzupełnienia o wymagane przez Sąd dokumenty. Skarżący nie ponosi winy także z tego powodu, że został wprowadzony w błąd, co do faktycznej sytuacji finansowej Spółki. Obejmując stanowisko prezesa był zapewniany przez poprzednich członków Zarządu o mającej się poprawić sytuacji finansowej Spółki. Skarżący nie wiedział,

że poprzedni Zarząd złożył wniosek o ogłoszenie upadłości, a następnie go cofnął. Skarżący kierował bezskutecznie prośby m.in. do K. S.

o przedstawienie faktycznej sytuacji finansowej Spółki. Znaczną część dokumentów Spółki wyprowadzili poprzedni członkowie Zarządu. W związku z konfliktem pomiędzy poprzednimi członkami Zarządu Spółki, a Zespołem Biegłych Rewidentów A. Sp. z o.o. która prowadziła obsługę rachunkową Spółki, znaczna część dokumentacji rachunkowej Spółki nadal pozostawała w firmie A., a ponadto sporządzone przez nią dokumenty obarczone były błędami.

Skarżący wskazał, że podejmowanie przez niego działań zmierzających

do uzyskania dostępu do dokumentacji Spółki potwierdzić może E. J., która posiada także wiedzę dotyczącą terminu przekazania dokumentów finansowych i księgowych Spółki, jak również fakt częstych i nagłych nieobecności byłych członków Zarządu. Organ pominął istotną część jej zeznań. Natomiast M. B. potwierdzić może istnienie licznych problemów związanych z dostępem do danych koniecznych do przygotowania wniosku o ogłoszenie upadłości.

W odpowiedzi na zarzuty skargi Dyrektor Izby Skarbowej w B. wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest niezasadna.

Stosownie do art. 116 § 1 i 2 o.p za zaległości podatkowe spółki

z ograniczoną odpowiedzialnością odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja z majątku spółki okazała się w całości lub

w części bezskuteczna, a członek zarządu: (1) nie wskazał, że (a) we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowanie układowe) albo (b) niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło bez jego winy, (2) nie wskazuje mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części. Odpowiedzialność członków zarządu obejmuje zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu, oraz zaległości wymienione w art. 52 powstałe w czasie pełnienia obowiązków członka zarządu.

Z treści art. 116 o.p. wynika, że w sprawie odpowiedzialności podatkowej członka zarządu za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością organy podatkowe obowiązane są wykazać, że zaległości wynikają ze zobowiązań, których termin płatności upłynął w czasie pełnienia obowiązków członka zarządu oraz, że egzekucja z majątku spółki okazała się w całości lub w części nieskuteczna. Są to tzw. pozytywne przesłanki obciążenia odpowiedzialnością. Do negatywnych przesłanek odpowiedzialności zalicza się wykazanie, że we właściwym czasie podmioty te zgłosiły wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowanie układowe) albo, że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło bez ich winy, ewentualnie wskazanie przez ww. podmioty mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części. Wykazanie przesłanek, których zaistnienie wyklucza orzeczenie o odpowiedzialności członków zarządu jako osób trzecich, obciąża te podmioty.

W kontrolowanej sprawie organy ustaliły, że Skarżący pełnił funkcję członka Zarządu Spółki w dacie upływu terminu płatności zobowiązań podatkowych z tytułu podatku od towarów i usług za styczeń, luty i marzec 2009 r. Z odpisu Krajowego Rejestru Sądowego wynika, że Skarżący pełnił funkcję Prezesa Zarządu Spółki

od [...] grudnia 2009 r. do [...] czerwca 2010 r.

W sprawie organy stwierdziły także bezskuteczność egzekucji prowadzonej

z majątku Spółki. Należy wskazać, że w orzecznictwie przyjmuje się, że stwierdzenie bezskuteczności egzekucji ustala się na podstawie każdego prawnie dopuszczalnego dowodu, przy czym może to nastąpić po przeprowadzeniu postępowania egzekucyjnego (por. uchwała NSA z 8 grudnia 2008 r., II FPS 6/08, LEX nr 465091). Jak ustalono Naczelnik P. Urzędu Skarbowego

w B. postanowieniem z [...] grudnia 2012 r. umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone z majątku Spółki z uwagi na jego bezskuteczność. Organ egzekucyjny stwierdził, że Spółka nie prowadzi działalności gospodarczej, nie

ma powołanego zarządu, kwota uzyskana ze sprzedaży zajętych ruchomości wystarczyła na częściowe pokrycie wydatków poniesionych podczas sprzedaży licytacyjnej.

Przechodząc do oceny przesłanek egzoneracyjnych organy ustaliły,

że w przedmiotowej sprawie nie został skutecznie złożony wniosek o ogłoszenie upadłości. Za zgłoszenie wniosku nie może być bowiem uznane samo złożenie pisma zawierającego wniosek o ogłoszenie upadłości. Wniosek złożony [...] czerwca 2009 r. przez ówczesnego Wiceprezesa Zarządu T. Z. został cofnięty przez ustanowionego dla Spółki kuratora. W efekcie Sąd Rejonowy Sąd Gospodarczy w B. postanowieniem z [...] sierpnia 2009 r. umorzył postępowanie w sprawie ogłoszenia upadłości. Z kolei wniosek o ogłoszenie upadłości Spółki z [...] marca 2010 r. złożony przez Skarżącego jako Prezesa Zarządu z uwagi na nieuzupełnienie braków formalnych został przez Sąd zwrócony. Z tego samego powodu został zwrócony kolejny wniosek z [...] maja 2010 r.

Kwestią sporną w sprawie pozostaje, czy niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości nastąpiło bez winy Skarżącego. Oceniając to zagadnienie w pierwszej kolejności należy podkreślić, iż zasadniczą rolą regulacji art. 116 o.p. jest ochrona interesów wierzycieli. Charakter prawny funkcji członka zarządu wiąże się

ze zwiększonym zakresem odpowiedzialności, w tym odpowiedzialności za skutki działań kierowanej spółki. Stąd członkowie zarządu będąc uprawnieni i zobowiązani do kontrolowania stanu finansów i majątku spółki, w sytuacji, gdy spółka nie jest

w stanie zaspokoić wszystkich swych zobowiązań mają obowiązek zgłoszenia wniosku o upadłość lub otwarcie postępowania układowego. Jeżeli członek zarządu nie wykona tego obowiązku, aby uwolnić się od odpowiedzialności za zobowiązania spółki, powinien wykazać, że pomimo zachowania należytej staranności, obiektywnie zaistniały przyczyny, które uniemożliwiły mu podjęcie działań zmierzających

do wszczęcia postępowania upadłościowego lub układowego.

Skarżący podnosi, że nie miał możliwości uzyskania dokumentów oraz informacji koniecznych do skompletowania wniosku o ogłoszenie upadłości z powodu ograniczenia dostępu do dokumentacji oraz wprowadzenia w błąd, co do faktycznej sytuacji finansowej Spółki. Zdaniem organów twierdzenia te nie uzasadniały uznania braku winy Skarżącego w niezgłoszeniu wniosku o ogłoszenie upadłości.

W pierwszej kolejności należy wskazać, że podstawy do zgłoszenia wniosku

o ogłoszenie upadłości Spółki zachodziły już w 2009 r. Już z wniosku złożonego przez T. Z. wynika, że Spółka przestała wykonywać swoje wymagalne zobowiązania w połowie 2009 r. Jak wskazał wnioskodawca, Spółka zalegała z płatnościami wobec ZUS od lutego 2009 r., jak również wypłatą wynagrodzeń pracownikom. Ponadto Spółka pobrała pieniądze z płatności masowych i przeznaczyła je na finansowanie swojej działalności gospodarczej, co spowodowało braki na koncie płatności masowych ponad 1.200.000 zł. Wspólnicy nie porozumieli się w sprawie dofinansowania działalności Spółki. Spółka nie regulowała swoich zobowiązań i stan ten miał charakter trwały. Skarżący został powołany na członka Zarządu uchwałą Zgromadzenia Wspólników z [...] grudnia 2009 r. W tym okresie Spółka przestała funkcjonować. W styczniu 2010 r. firma P.,a w lutym 2010 r. TP. S.A. wypowiedziały umowy na dostarczanie przesyłek masowych za pośrednictwem P. W połowie lutego 2010 r. ZUS zajął konto Spółki, wobec czego nie można było realizować bieżących płatności. W wyniku reklamacji składanych przez punkty realizujących płatności masowe okazało się, że w systemie tych płatności brakuje 600.000 zł i część z nich nie zostanie zrealizowana. Na początku marca 2010 r. w związku z brakiem wypłaty wynagrodzeń pracownicy złożyli wypowiedzenia z przyczyn pracodawcy. Z "Raportu z uzgodnionych procedur P. Sp. z o.o." sporządzonego przez firmę H. T.

& W. wynika, że ujemna wartość kapitału własnego wykazana w bilansie sporządzonym na dzień [...] września 2009 r. oznaczała, iż majątek Spółki nie wystarczał na pokrycie wszystkich zobowiązań, co w świetle ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze czyniło dłużnika niewypłacalnym. Niewątpliwie zatem sytuacja finansowa Spółki w dacie objęcia przez Skarżącego funkcji Prezesa Zarządu uzasadniała zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości.

Należy zgodzić się z twierdzeniem organu, że nie ma znaczenia dla zwolnienia z odpowiedzialności podatkowej Skarżącego, jako członka Zarządu wskazywany brak wiedzy o stanie zobowiązań Spółki. Jak trafnie wskazuje organ odwoławczy, członek zarządu spółki nie może się powoływać na nieznajomość stanu jej finansów, jako przyczynę niezgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości lub wszczęcia postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) (uchwała NSA z 10 sierpnia 2009 r., II FPS 3/09). Członkowi zarządu powinien być znany na bieżąco stan finansów spółki, a co za tym idzie możliwość zaspokojenia długów (wyroki SN z: 2 października 2008 r., I UK 39/08; 24 września 2008 r., II CSK 142/08; 11 marca 2008 r., II CSK 545/07, 16 stycznia 2008 r., IV CSK 430/07).

Stąd podnoszone przez Skarżącego argumenty, iż zastany w Spółce stan dokumentacji, a w szczególności istotne w niej braki oraz uniemożliwianie przez poprzednich członków zarządu dostępu do większości dokumentacji uniemożliwiały dokonanie pełnej analizy i poznanie faktycznej sytuacji Spółki nie stanowią przesłanki wyłączającej odpowiedzialność Skarżącego. Od członków zarządu spółki kapitałowej jest wymagany profesjonalizm, a także podwyższona staranność. Winni oni stale kontrolować sytuację w spółce przynajmniej na tyle, aby orientować się, czy jest ona wypłacalna i czy nie zachodzą przesłanki skutkujące obowiązkiem zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości, bądź wszczęcie postępowania układowego. Jeżeli dana osoba pełni tę funkcję, mimo, że nie jest w stanie takiej kontroli sprawować, bierze na siebie ryzyko związane ze skutkami ewentualnej niewypłacalności tego podmiotu.

Biorąc pod uwagę zarzuty przedstawione w skardze trzeba podkreślić,

że przepisy Ordynacji podatkowej wiążą odpowiedzialność członków zarządu

z okresem pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu bez względu na zakres obowiązków, dziedziny funkcjonowania firmy, jakie im formalnie powierzono i jakie faktycznie nadzorowali. Nawet jeżeli Skarżący, jak twierdzi, miał pełnić funkcję członka Zarządu przejściowo, nie ingerując w prowadzenie spraw Spółki, jedynie, aby zapewnić jej funkcjonowanie w żaden sposób nie wpływa to na zakres jego odpowiedzialności za zaległości podatkowe Spółki. Odnośnie twierdzenia Skarżącego, że został powołany na członka jedynie w celu uzupełnienia składu zarządu Spółki trzeba zauważyć, że powołanie danej osoby w skład zarządu spółki (zwłaszcza jako Prezesa Zarządu) ma na celu kierowanie przez nią działaniami tej osoby prawnej. Nadto pełnienie funkcji członka zarządu spółki z o.o. jest dobrowolne, wymaga zgody osoby powołanej na to stanowisko, a członek zarządu może zrezygnować w każdym czasie ze swojej funkcji.

Skarżący podnosi, że nie miał możliwości skutecznego złożenia wniosku

o ogłoszenie upadłości (w tym uzupełnienia składanych dwukrotnie wniosków)

ze względu na problem z dotarciem do dokumentacji finansowej Spółki, jak też wprowadzenie w błąd co do faktycznej sytuacji finansowej Spółki przez poprzednich członków Zarządu. Jak wskazano powyżej, członek zarządu spółki nie może powoływać się na nieznajomość stanu jej finansów, jako przyczynę niezgłoszenia wniosku o upadłość. Skarżący złożył wniosek o ogłoszenie upadłości Spółki, zatem uznawał, że posiada niezbędną do tego dokumentację. Trudno uznawać, że złożył taki wniosek od razu zakładając, że nie odniesie on skutku. Nie wskazuje na to też Skarżący. Nadto dokonując oceny wystąpienia tych okoliczności, wbrew zarzutom skargi, organy uwzględniły zeznania E. J. Wskazały, że przeczą one twierdzeniom Skarżącego o utrudnianiu przez poprzedni zarząd dostępu

do dokumentów. E. J., zatrudniona w Spółce na stanowisku dyrektora d/s administracyjno-finansowych zeznała m.in., że z tego co wie nikt nie utrudniał dostępu do dokumentów finansowych. Księgi Spółki prowadziła firma A., która miała siedzibę w tym samym budynku co Spółka i dokumenty

na każde żądanie były dostępne. Poprzedni Zarząd nie przekazywał dokumentów, ponieważ znajdowały się one w firmie A. Sprawozdanie za 2009 r. A. przekazał pod koniec lutego 2010 r., natomiast dokumenty od stycznia 2010 r. znajdowały się w Spółce i nowy Zarząd miał do nich pełny dostęp. Skarżący nie wykazuje, jakie konkretnie znaczenie dla możliwości sporządzenia wniosku

o ogłoszenie upadłości miały wskazywane przez świadka niedokładności w stanach zobowiązań i należności występujące w sprawozdaniach sporządzanych przez firmę A. Na materiał dowodowy składają się także zeznania M. B. Potwierdziła ona jedynie, że podczas jej wizyty w Spółce na początku stycznia

2009 r. Skarżący w jej obecności nie miał wglądu do dokumentacji. Nie wiedziała jednak dlaczego nie było takiego dostępu i kiedy został on przez Skarżącego uzyskany.

W tym kontekście nie zasługują na uwzględnienie zarzuty naruszenia art. 210 w związku z art. 187 § 1 oraz art. 191 o.p. Organy podatkowe podjęły w sprawie wszelkie niezbędne działania w celu wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Dokonały także swobodnej oceny zebranych dowodów, w tym wskazanych zeznań, w zakresie zbadania negatywnych przesłanek odpowiedzialności. Ocena dowodów dokonana przez organy jest prawidłowa, jest zgodna z zasadami logiki

i doświadczenia życiowego. Podjęte wnioski zostały przekonująco uzasadnione. Samo nieuwzględnienie w tym kontekście twierdzeń Skarżącego nie uzasadnia stawianych zarzutów.

Skarżący nie wskazał mienia Spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych Spółki w znacznej części.

Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), orzeczono jak w sentencji.