Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 625/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2024-02-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6322 Usługi opiekuńcze, w tym skierowanie do domu pomocy społecznej
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 60 ust. 1, art. 61 ust. 1, ust. 2, pkt 2, ust. 2d, art. 64, art. 64a, art. 103 ust. 2, art. 8 ust. 3, ust. 4, art. 6 pkt 3, pkt 4, art. 59 ust. 1
journal: Dz.U. 2021 poz 2268
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej
article: art. 106 par. 1, art. 151
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska Sędziowie Asesor WSA Joanna Świerzko-Bukowska Sędzia WSA Joanna Wojciechowska (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 15 lutego 2024 r. sprawy ze skargi P. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koszalinie z dnia 28 kwietnia 2023 r. nr SKO.4110.3016.2022 w przedmiocie odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 5 października 2022 r. nr PS.5026.486. 54.2022.RDK Wójt Gminy R. na podstawie art. 10 § 1, art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm.; dalej "K.p.a") oraz art. 14, art. 61 ust. 1, ust. 2 pkt 2b, pkt 2d, art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. 2021 r. poz. 2268 ze zm., dalej również jako: "u.p.s."), ustalił P. S. (dalej "skarżący") odpłatność za pobyt dziadka - H. S. w Domu Pomocy Społecznej w M. :

a) od dnia 1.03.2021 r. do 31.03.2021 r. w wysokości 480,35 zł;

b) od dnia 1.04.2021 r. do 31.03.2022 r. w wysokości 474,06 zł;

c) od dnia 1.04.2022 r. do 31.05.2022 r. w wysokości 513,26 zł;

d) od dnia 1.06.2022 r. w wysokości 586,58 zł.

Wójt wskazał, że należność w wysokości 9.541,91 zł należy wpłacić w terminie 30 dni od dnia otrzymania decyzji, natomiast od miesiąca października opłaty powinny być uiszczane do 25-ego każdego miesiąca na rachunek bankowy Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w R.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podał, że dziadek skarżącego został w dniu 28 listopada 2018 r. umieszczony w DPS w M. . Organ I instancji przytoczył treść art. 60, art. 61 ust. 1 i 2 u.p.s. oraz przedstawił również dotychczasowy przebieg postępowania. Organ I instancji wskazał koszt miesięcznego utrzymania mieszkańca DPS, wynikający ze stosownych zarządzeń Starosty [...]. W 2021 r. była to kwota 5.059,10 zł. Dziadek skarżącego poniósł koszt w wysokości [...] zł (70% swojego dochodu - zgodnie z art. 61 ust. 2 pkt 1 u.p.s.). Różnica między średnim kosztem utrzymania mieszkańca w DPS M. , a opłatą wniesioną przez niego wyniosła 3.792,53 zł, którą to sumę w 2021 r. poniosła Gmina R.. Natomiast w 2022 r. miesięczny koszt utrzymania mieszkańca DPS wyniósł [...] zł. Dziadek skarżącego poniósł koszt w wysokości [...] zł (70% swojego dochodu- zgodnie z art. 61 ust. 2 pkt 1 u.p.s). Różnica pomiędzy średnim kosztem utrzymania mieszkańca w DPS M. , a opłatą wniesiona przez niego wyniosła 4.106,09 zł, która to sumę poniosła Gmina R..

Organ I instancji przedstawił krąg osób w rodzinie, oprócz skarżącego, zobowiązanych do ponoszenia odpłatności za pobyt H. S. w DPS, wymieniając wydane wobec nich rozstrzygnięcia w roku 2021, przywołując treść art. 103 ust. 3 u.p.s. Organ I instancji, uzasadniając wysokość opłat na osi czasu wskazał, że w rodzinie mieszkańca DPS do dnia 31 maja 2022 r. było osiem osób zobowiązanych do wnoszenia opłaty za jego pobyt w DPS, natomiast od dnia 1 czerwca 2022 r., w związku ze śmiercią W. S., osób tych pozostało siedem. Dlatego, zdaniem organu I instancji, odpłatność należało podzielić proporcjonalnie przez ilość osób zobowiązanych do jej wnoszenia w poniższy sposób:

od 1.03.2021 r. do 31.03.2021 r. – 3.842,85 zł : 8 os. = 480,35 zł;

od 1.04.2021 r. do 31.03.2022 r. – 3.792,53 zł : 8 os. = 474,06 zł tj. (474,06 zł x 12 m-cy = 5.688,72 zł);

od 11.04.2022 r. do 31.05.2022 r. – 4.106,09 zł : 8 os.= 513,26 zł tj. (513,26 zł x 2 m-ce = 1.026,52 zł);

od 1.06.2022 r.- 4.106,09 : 7 os. = 586,58 zł tj. (586,58 zł x 4 m-ce = 2.346,32 zł).

Organ dodał, że powyższe kwoty do dnia 31 maja 2022 r. stanowiły 1/8 kwoty przypadającej solidarnie na jedną z ośmiorga obowiązanych do odpłatności, natomiast od dnia 1 czerwca 2022 r. stanowią 1/7 kwoty przypadającej solidarnie na jedno

z siedmiorga osób obowiązanych za pobyt mieszańca w DPS. Z kolei należność w wysokości 9.541,91 zł wynikała z tego, że odpłatność skarżącego za pobyt H. Ślusarskiego w DPS datuje się od dnia 1 marca 2021 r. Powyższą kwotę obliczono w następujący sposób: 480,35 zł + 5.688,72 zł (12 m-cy x 474,06 zł) + 1.026,52 zł (2 m-ce x 513,26 zł) + 2.346,32 zł (4 m-ce x 586,58 zł).

Organ I instancji podał, że przeprowadził wywiad środowiskowy, z którego wynikało, że skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną A. S. i dwójką małoletnich dzieci. Skarżący leczy się od kilku lat na [...] i przyjmuje na stałe leki o odpłatności 100%. Źródłem utrzymania rodziny jest dochód skarżącego uzyskiwany od zagranicznego pracodawcy. Od dnia 1.04.2022 r. do dnia 30.09.2022 r. skarżący przebywał na zasiłku z tytułu urlopu wychowawczego, zaś jego żona otrzymuje na stałe świadczenie rodzinne z zagranicy. Obciążenia finansowe rodziny wynoszą [...] zł, zaś wydatki miesięczne rodziny wynoszą [...] zł. Skarżący podał, że nie utrzymuje kontaktu z dziadkiem i nie deklaruje pomocy na rzecz dziadka. Z oświadczenia o stanie majątkowym wynikało, że skarżący jest właścicielem lokalu mieszkalnego o powierzchni 78 m2, samochodu [...] r. o wartości ok 12.000 zł i nie posiada zasobów pieniężnych, ani przedmiotów wartościowych.

Organ I instancji ustalił, że łączny dochód rodziny skarżącego wyniósł

[...] zł, a tym samym jest wyższy niż 300% kryterium dochodowego na osobę w rodzinie, tj. 1.800 zł (600x300%). Wskazał, że wysokość obciążeń osoby spełniającej kryterium dochodowe określone w art. 61 ust. 2 pkt 2 u.p.s., zależna jest od tego, o ile jej dochód przekracza kwotę kryterium dochodowego, bowiem opłata nie może być wyższa od tej nadwyżki. W rozpoznawanym sprawie kwota ta wyniosła 1.484,10 zł, tj.

([...] zł: 4 osoby = [...] zł – 1.800 zł = 1.484,10 zł).

Organ I instancji podał, że wystąpił z propozycją zawarcia umowy, lecz skarżący odmówił jej podpisania, uznając działania organu za przedwczesne, wobec niewydania decyzji o zobowiązaniu go do ponoszenia kosztów odpłatności za pobyt dziadka w DPS.

Decyzja została doręczona skarżącemu w dniu 7 października 2022 r.

Skarżący złożył odwołanie od ww. decyzji, zarzucając że jest nieprawidłowa, gdyż została wydana z naruszeniem prawa procesowego i materialnego. Ponadto według skarżącego, została odebrana przez osobę nieuprawnioną.

Decyzją z dnia 28 kwietnia 2023 r., nr SKO.4110.3016.2022, Samorządowe Kolegium Odwoławcze, utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

Organ odwoławczy, po zreferowaniu stanu faktycznego ustalonego w sprawie,

a także przytoczeniu mających zastosowanie przepisów ustawy o pomocy społecznej, jak i wzmacniając wypowiedzi poglądami prawnymi sądów administracyjnych uznał,

że brak było podstaw do uchylenia decyzji organu I instancji.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że obowiązek związany z ponoszeniem opłat za członka rodziny w DPS na podstawie przepisów u.p.s. powstaje od chwili umieszczenia osoby uprawnionej w domu pomocy społecznej i zależny jest wyłącznie od kosztów miesięcznego utrzymania w domu pomocy społecznej oraz sytuacji dochodowej osoby objętej ustawowym obowiązkiem ponoszenia opłaty. Z woli ustawodawcy nie został on uzależniony od wzajemnych relacji osobistych, takich jak podnoszone

w niniejszej sprawie, pomiędzy osobą umieszczoną w DPS a członkiem rodziny zobowiązanym do wnoszenia opłat. Nadto istniały podstawy do ustalania opłaty w trybie określonym w art. 61 ust. 2d u.p.s., skoro skarżący, po przeprowadzeniu wywiadu środowiskowego, odmówił zawarcia umowy.

Organ odwoławczy podał, że nie w każdym przypadku będzie możliwe wydanie decyzji ustalającej opłatę za pobyt jednocześnie z decyzją o skierowaniu do takiego domu. Natomiast samo zobowiązanie istnieje począwszy od dnia powstania tego obowiązku, czyli od dnia umieszczenia osoby uprawnionej w domu pomocy społecznej, gdyż decyzja ta konkretyzuje obowiązek powstający z mocy prawa z dniem zaistnienia takiego zdarzenia prawnego. Trzeba bowiem ustalić krąg osób zobowiązanych, jak też ustalić ich dochód. Zatem decyzja ustalająca wysokość odpłatności za pobyt mieszkańca w DPS, wobec osób zobowiązanych może być wydana w okresie późniejszym.

Organ odwoławczy ustalił, że zgodnie z przeprowadzonym wywiadem środowiskowym skarżący tworzy gospodarstwo domowe wraz z małżonką oraz dwójką małoletnich dzieci. Skarżący pracuje za granicą i z tego tytułu otrzymuje wynagrodzenie miesięczne w kwocie około [...] zł, a jego żona otrzymuje świadczenie rodzinne za granicą na dzieci w wysokości około [...] zł miesięcznie. Wobec tego łączny dochód rodzinny w wymiarze miesięcznym wyniósł około [...] zł, co powoduje, że dochód na osobę w rodzinie strony wyniósł ponad [...] zł, zatem dochód na członka rodziny przekroczył 300 % kryterium (3 x 600 = 1.800 zł).

Odnosząc się do możliwości finansowych zobowiązanego, co do kwestii płacenia za pobyt jego dziadka w DPS, po analizie materiału dowodowego dotyczącego kosztów bytowych skarżącego oraz jego rodziny organ odwoławczy wskazał, że jego zdaniem, skarżący posiada możliwości finansowe, umożliwiające mu uiszczanie odpłatności za pobyt dziadka w DPS i ich ponoszenie nie będzie miało negatywnego wpływu na jego sytuację majątkową oraz jego rodzinny. Obecną sytuację majątkową skarżącego organ uznał za dobrą.

Organ odwoławczy wskazał, że interpretację słowa "możliwości", o którym mowa w art. 103 ust. 2 u.p.s., ustawodawca pozostawił organowi. Należy mieć tu na względzie różne okoliczności życiowe, rodzinne i osobiste, które mogą zmniejszać zdolność danej osoby do ponoszenia opłaty, mogą to być również przesłanki uzasadniające zwolnienie z opłaty. W rezultacie to do organu należy ocena możliwości dokonana zgodnie

z przepisami K.p.a. Organ odwoławczy stanął na stanowisku, że skarżący posiada możliwości, żeby uiszczać stosowną kwotę za pobyt swojego dziadka w DPS.

Organ odwoławczy, odnosząc się do zarzutu strony, tj. doręczenia decyzji organu I instancji osobie nieuprawnionej wskazał, że przedmiotowy zarzut jest niezasadny, gdyż zgodnie z potwierdzeniem odbioru decyzji organu I instancji wynika, że skarżący odebrał ww. decyzję w dniu 7 października 2022 r. osobiście.

Skarżący złożył skargę na ww. decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie i wniósł o jej uchylenie oraz o zasądzenie kosztów postępowania.

Zarzucił organowi naruszenie:

przepisów prawa materialnego, art. 61 ust. 1, art. 61 ust. 2 pkt 2b, art. 61 ust. 2 pkt 2d, art. 61 ust. 2 pkt 2e u.p.s., przez:

- błędne ich zastosowanie i przyjęcie, iż skarżący jest w stanie ponosić odpłatność za pobyt wstępnego w DPS w wysokości 586,58 zł, w sytuacji gdy prawidłowe zastosowanie ww. przepisów nie potwierdza powyższego,

- błędny sposób obliczania 300% kryterium dochodowego i kwoty pozostającej po wniesieniu opłaty;

art. 64 u.p.s., przez jego niezastosowanie, albowiem w niniejszej sprawie występują uzasadnione okoliczności pozwalające organowi administracyjnemu na zwolnienie skarżącego z opłaty za pobyt wstępnego w DPS;

przepisów prawa procesowego: art. 6 K.p.a. i art. 8 K.p.a., przez wydanie decyzji rażąco sprzecznej z brzmieniem przepisów u.p.s., jak również z naruszeniem art. 18 i art. 71 ust. 1 Konstytucji RP, a polegające na obciążeniu skarżącego kosztami pobytu wstępnego w DPS pomijając jego sytuację materialną i rodzinną, a tym samym pozbawiając rodzinę skarżącego ochrony gwarantowanej przez Konstytucję RP;

przepisów prawa procesowego, art. 7 K.p.a., art. 77 K.p.a., art. 107 § 1 pkt 6 K.p.a., art. 107 § 3 K.p.a. oraz art. 138 § 2 K,.p.a., przez:

- niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy, brak wszechstronnego rozpatrzenia całego materiału dowodowego,

- brak wskazania w decyzji jakie fakty organ administracyjny uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej,

- brak wskazania w decyzji na jakiej podstawie prawnej organ administracyjny uznał,

iż skarżący jest zobowiązany do zapłaty kwoty 9.541,91 zł, w sytuacji gdy zaskarżona decyzja w swojej istocie ma charakter konstytutywny, a tym samym może ona wywierać wyłącznie skutki ex nunc.

Skarżący wniósł o przeprowadzenie dowodu z dokumentów dotyczących faktycznej sytuacji materialnej i rodzinnej skarżącego załączonych do skargi

W uzasadnieniu skargi zarzuty zostały uszczegółowione. Skarżący podważał ustalenia organów co do dochodu rodziny w kwocie [...]zł, przez przedłożenie kopii paragonów, rachunków, faktur, polis, recept etc., dokumentujących niezbędne stałe wydatki. Podkreślił, że jego wynagrodzenie to jedyne źródło utrzymania rodziny.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.

Przewodniczący Wydziału skierował sprawę do rozpoznania w trybie uproszczonym w składzie trzech sędziów na podstawie art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U.

z 2023 r. poz. 259; dalej "p.p.s.a.").

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył co następuje:

Spór w sprawie dotyczy nałożenia na skarżącego obowiązku ponoszenia odpłatności za pobyt wstępnego w DPS.

Zgodnie z art. 60 ust. 1 u.p.s., pobyt w domu pomocy społecznej jest odpłatny do wysokości średniego miesięcznego kosztu utrzymania mieszkańca, z zastrzeżeniem ust. 3.

Stosownie do art. 61 ust. 1 u.p.s., obowiązani do wnoszenia opłaty za pobyt

w domu pomocy społecznej są w kolejności:

1) mieszkaniec domu, a w przypadku osób małoletnich przedstawiciel ustawowy

z dochodów dziecka,

2) małżonek, zstępni przed wstępnymi,

3) gmina, z której osoba została skierowana do domu pomocy społecznej

- przy czym osoby i gmina określone w pkt 2 i 3 nie mają obowiązku wnoszenia opłat, jeżeli mieszkaniec domu ponosi pełną odpłatność.

Na podstawie art. 61 ust. 2 u.p.s., opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej wnoszą:

1) mieszkaniec domu, nie więcej jednak niż 70% swojego dochodu, a w przypadku osób małoletnich przedstawiciel ustawowy z dochodów dziecka, nie więcej niż 70% tego dochodu;

2) małżonek, zstępni przed wstępnymi - zgodnie z umową zawartą w trybie art. 103

ust. 2:

a) w przypadku osoby samotnie gospodarującej, jeżeli dochód jest wyższy niż 300% kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej, jednak kwota dochodu pozostająca po wniesieniu opłaty nie może być niższa niż 300% tego kryterium,

b) w przypadku osoby w rodzinie, jeżeli posiadany dochód na osobę jest wyższy niż 300% kryterium dochodowego na osobę w rodzinie, z tym że kwota dochodu pozostająca po wniesieniu opłaty nie może być niższa niż 300% kryterium dochodowego na osobę w rodzinie;

3) gmina, z której osoba została skierowana do domu pomocy społecznej - w wysokości różnicy między średnim kosztem utrzymania w domu pomocy społecznej a opłatami wnoszonymi przez osoby, o których mowa w pkt 1 i 2.

W przypadku odmowy przez osoby, o których mowa w ust. 1 pkt 2, zawarcia umowy, o której mowa w art. 103 ust. 2, wysokość ich opłaty za pobyt mieszkańca domu w domu pomocy społecznej ustala w drodze decyzji organ gminy właściwej zgodnie z art. 59 ust. 1, z uwzględnieniem ograniczeń, o których mowa w ust. 2 pkt 2 i art. 103 ust. 2 (art. 61 ust. 2d u.p.s.).

Zwolnienie danej osoby z obowiązku poniesienia odpłatności za pobyt mieszkańca w domu pomocy społecznej reguluje art. 64 i art. 64a u.p.s.

Z art. 61 ust. 1 u.p.s. wynika, że ustawodawca określił kolejność osób zobowiązanych do ponoszenia ww. odpłatności, tj. mieszkaniec DPS, jego małżonek, zstępni przed wstępnymi. Przepisy u.p.s. nie różnicują zstępnych na bliższych i dalszych. Skarżący jest zstępnym swojego dziadka - mieszkańca DPS. Dziadek skarżącego ponosi częściową odpłatność za swój pobyt w DPS. Częściową odpłatność za pobyt w DPS na podstawie decyzji ponosi również inny zstępny osoby umieszczonej, tj. wnuczka. Małżonka wymagającego opieki, córka oraz cztery wnuczki umieszczonego w DPS zostały zwolnione z obowiązku uiszczania ww. opłaty. Opłatę określono proporcjonalnie do ilości żyjących osób zobowiązanych do jej wnoszenia.

Rozkład kosztów za pobyt w DPS określa art. 61 st. 2 u.p.s. Zasadą jest, że mieszkaniec ponosi ciężar odpłatności do wysokości 70%, zaś reszta powinna być uiszczona przez małżonka i zstępnych w częściach równych na podstawie umowy. Jeżeli małżonek lub zstępny nie wykazuje zainteresowania zawarciem umowy, organ wszczyna postępowanie w przedmiocie ustalenia wysokości odpłatności za pobyt w DPS, co miało miejsce w niniejszej sprawie. Zobowiązany do ponoszenia odpłatności uiszcza kwotę stanowiącą różnicę między średnimi kosztami utrzymania w DPS, a opłatą wnoszoną przez mieszkańca domu i opłatami wnoszonymi przez inne osoby obowiązane.

Podkreślić należy, że ocenie Sądu podlega zaskarżona decyzja, która została wydana po przeprowadzeniu wywiadu środowiskowego. Ponadto, jak wynikało z akt organ I instancji ustalił krąg osób zobowiązanych do ponoszenia przedmiotowej opłaty i jedną z tych osób był skarżący.

Możliwość zwolnienia danej osoby w całości lub części z ponoszenia ww. opłaty stanowi przedmiot odrębnego postępowania administracyjnego, lecz rozstrzygnięcie tego zagadnienia może być też ujęte w decyzji o ustaleniu obowiązku ponoszenia opłaty za pobyt w DPS w osobnym punkcie, co wynika wprost z art. 64 u.p.s. Jednakże w toku niniejszej sprawy skarżący z takim wnioskiem nie występował. Kwestia ta podniesiona została dopiero na etapie skargi. Nie można więc organom zarzucić, że naruszyły art. 64 u.p.s. Skarżący w osobnym trybie może z takim wnioskiem wystąpić do organu.

W ocenie Sądu, organy w sposób odpowiedni przeanalizowały zebrany materiał dowodowy oraz dokonały jego oceny i wyciągnęły poprawne wnioski, zaś wydane decyzje zawierały uzasadnienie faktyczne i prawne. Organy nie naruszyły przepisów prawa materialnego, ani procesowego w stopniu powodującym konieczność usunięcia badanych decyzji z obrotu prawnego. Podkreślić należy, że stan faktyczny został ustalony przez organy na podstawie złożonych przez skarżącego oświadczeń, zarówno co do sytuacji finansowej, osobistej, jak i zdrowotnej wnoszącego skargę oraz członków jego rodziny.

Podkreślić należy, że osoba wobec której toczy się postępowanie administracyjne o ustalenie opłaty winna być aktywna i współdziałać z organem, przekładając np. stosowe dokumenty, wyjaśnienia, by w pełni przedstawić swoją sytuację majątkową orzekającym organom i tym samym przedstawić argumenty przeciwko obciążaniu jej opłatą

w określonej wysokości.

Zdaniem Sądu, organy uwzględniły w sprawie sytuację finansową, osobistą i zdrowotną rodziny skarżącego, czego wyrazem są ustalenia w zakresie dochodu i możliwości na podstawie art. 61 ust. 2d w związku z ust. 2 pkt 2 u.p.s. i art. 103 ust. 2 u.p.s. W zaskarżonej decyzji opisano sytuację, w której znajduje się skarżący, w tym m.in. stan zobowiązań oraz uzyskiwane dochody przez skarżącego, które są regularne i stosunkowo wysokie (praca za granicą). W ocenie Sądu, dokonanym przez organom ustaleniom nie sposób przypisać cech dowolności.

W myśl art. 8 ust. 3 u.p.s., za dochód uważa się sumę miesięcznych przychodów z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku lub w przypadku utraty dochodu z miesiąca, w którym wniosek został złożony, bez względu na tytuł i źródło ich uzyskania, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, pomniejszoną o:

1) miesięczne obciążenie podatkiem dochodowym od osób fizycznych i koszty uzyskania przychodu;

2) składki na ubezpieczenie zdrowotne określone w przepisach o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz ubezpieczenia społeczne określone w odrębnych przepisach;

3) kwotę alimentów świadczonych na rzecz innych osób.

W ust. 4 powołanego uregulowania wskazano jakich wartości nie wlicza się do dochodu ustalonego zgodnie z art. 3.

Prawidłowo organy ustaliły w wywiadzie środowiskowym aktualny dochód rodziny, oraz dochód na osobę w rodzinie, (art. 6 pkt 3 i pkt 4 u.p.s.) opierając się na przedstawionych przez skarżącego dokumentach źródłowych oraz oświadczeniach zobowiązanego i jego małżonki. Wyliczenia przedstawione w uzasadnieniach rozstrzygnięć organów obu instancji są ze sobą zbieżne. Nadto można odtworzyć tok rozumowania organów na podstawie przedstawionych działań matematycznych mających na celu ustalenie dochodu na osobę w rodzinie, ustalenie czy dochód ten jest wyższy niż 300% kryterium dochodowego na osobę, a przy wymierzaniu skonkretyzowanej odpłatności ustalenie, że dochód pozostały po wniesieniu opłaty nie był niższy niż 300% kryterium dochodowego na osobę w rodzinie (art. 61 ust. 2d u.p.s.).

Tym samym próby podważenia w skardze ustalonego dochodu miesięcznego rodziny skarżącego, ograniczające go do danych z 2021 r. nie mogły odnieść zamierzonego skutku. Skarżący, jak i jego małżonka, przedstawili bowiem bardziej aktualne dane, pozwalające określić miesięczne zarobki wnoszącego skargę uzyskiwane z tytułu zatrudnienia za granicą w roku 2022 r., które wraz ze świadczeniem rodzinnym z kraju zatrudnienia – według oświadczenia małżonki strony z dnia 31 sierpnia 2022 r., są wyższe niż w roku 2021 r., co orzekające organy prawidłowo uwzględniły obliczając dochód rodziny na dzień wydania decyzji.

Podkreślić, że organ odwoławczy przedstawił łącznie ocenę dochodu strony (art. 61 ust. 2d w związku z ust. 2 pkt 2 u.p.s.) i możliwości skarżącego, o których mowa w art. 103 ust. 2 u.p.s., analizując aktualną sytuację majątkową, osobistą, rodzinną i zdrowotną strony, w stosunku do ustalonej decyzją odpłatności.

Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika również, że organ odwoławczy odniósł się do kwestii wydania decyzji na podstawie art. 59 ust. 1 w związku z art. 61 ust. 1 i ust. 2 u.p.s. w celu ustalenia opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej również za okres przed wydaniem decyzji. Tym samym chybione jest zarzut skargi, że ustalenie kwoty wskazanej w punkcie 2 decyzji organu I instancji nastąpiło bez podstawy prawnej. Szczegółowe wyliczenie ww. kwoty zawarto w decyzji, zaś data powstania obowiązku uiszczania opłaty - 1 marca 2021 r. - nie jest w sprawie sporna.

Nie mogły również odnieść zamierzonego skutku wnioski dowodowe z kopii i oryginałów rachunków, recept, faktur, polis, etc., dokumentujących niezbędne stałe wydatki. Zgodnie z art. 106 § 3 p.p.s.a., sąd administracyjny może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Zasadą jest, że sąd administracyjny bazuje na aktach zebranych w toku postępowania administracyjnego i strona postępowania powinna w ramach postępowania administracyjnego składać wnioski dowodowe

i przestawiać dowody na poparcie swoich twierdzeń. W niniejszej sprawie, zauważając, że niektóre z dokumentów objętych wnioskiem dotyczą okresu po wydaniu zaskarżonej decyzji, należy stwierdzić, że okoliczność, którą mają wykazywać, nie były przedmiotem oceny orzekających organów w przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym. Przy tym należy podkreślić, że faktyczne obciążenie osoby obowiązanej niewymienionymi w art. 8 ust. 3 u.p.s. ratami kredytu, leasingu itp., nie ma wpływu na decyzję ustalającą opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej (por. wyrok WSA w Białymstoku

z dnia 23 marca 2021 r., sygn. akt II SA/Bk 88/21, dostępne na stronie: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Wskazać należy, że w przypadku zmiany sytuacji finansowej skarżącego i jego rodziny, skarżący może złożyć wniosek do organu o zmianę wydanej decyzji.

Mając na uwadze powyższe, Sąd uznał zarzuty skargi za niezasadne i na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.