Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 853/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2023-06-01 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 66, art. 68 ust. 1, art. 80 ust. 3
journal: Dz.U. 2022 poz 1029
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - t.j.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2023 poz 259
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Świstak Sędziowie Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Asesor WSA Paweł Daniel (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 1 czerwca 2023 r. sprawy ze skargi "X" [...] spółdzielnia z siedzibą we W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 12 października 2022 r., nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań oddala skargę


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej również jako: "Kolegium", "organ odwoławczy" albo "organ II instancji") decyzją z dnia 12 października 2022 r., nr [...], utrzymało w mocy decyzję Burmistrza W. (dalej również jako: "Burmistrz" albo "organ I instancji") z dnia 19 maja 2022 r., nr [...], w przedmiocie odmowy określenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, polegającego na "wykonaniu własnego ujęcia wód podziemnych o zdolności poboru Q = 171,5 m3/h, dla nawadniania upraw rolnych", zlokalizowanego na terenie działki nr [...] i [...], obręb W., gmina W., powiat w. , województwo w. .

Decyzja powyższa zapadła w następującym stanie faktycznym.

W dniu 26 listopada 2020 r. do Urzędu Miejskiego [...] wpłynął wniosek [...] "X." Spółdzielcza W. (dalej również jako: "inwestor", "wnioskodawca" albo "skarżący") o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na wykonaniu własnego ujęcia wód podziemnych o zdolności poboru Q = 171,5 m3/h, dla nawadniania upraw rolnych", zlokalizowanego na terenie działki nr [...] i [...], obręb W., gmina W., powiat w., województwo w. (dalej również jako: "inwestycja" albo "przedsięwzięcie").

Pismem z dnia 28 stycznia 2021 r. oraz obwieszczeniem z tego samego dnia Burmistrza W. zawiadomił o wszczęciu postępowania w sprawie.

Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska postanowieniem z dnia 03 marca 2021 r. nr [...] wyraził opinię, że dla planowanego przedsięwzięcia istnieje potrzeba przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, określając zarazem zakres raportu. W szczególności organ opiniujący wskazał na konieczność odniesienia się w raporcie do zagadnień z zakresu hydrologii, oddziaływania na zasoby wód podziemnych i ochrony wód podziemnych oraz odniesienie się do "Dokumentacji geologicznej sporządzonej w celu rozpoznania warunków hydrogeologicznych wgłębnego poziomu wodonośnego piętra czwartorzędowego w rejonie ujęcia wody dla miasta W. we W. " sporządzoną przez zespół geologów z Uniwersytetu w P. w lipcu 2020 r., w zakresie możliwości realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia w świetle jej wyników w sposób niezagrażający zasobom wód podziemnych gminy W..

Pismem z dnia 4 marca 2021 r. Zarząd "X". Spółdzielczej wyjaśnił że decyzją Wojewody [...] nr [...] z dnia 28 marca 2003 r. dokonano zawiadomienia o przyjęciu "Dodatku do dokumentacji hydrogeologicznej". Pismo to wskazuje wyłącznie na konieczność ustanowienia strefy ochronnej, która nie została jednak dotychczas ustanowiona. W piśmie powyższym wyjaśniono również, że badania modelowe nie są powszechnie dostępne w formie żadnego dokumentu prawnego, a w karcie informacyjnej przedsięwzięcia wyjaśniono, że zgodnie z dokumentacją hydrogeologiczną, eksploatacja ujęcia wody nie spowoduje naruszenia warunków wynikających z warunków korzystania z wód regionu wodnego W..

Dyrektor Zarządu Zlewni Wód [...] w G. postanowieniem z dnia 12 marca 2021 r., nr [...], stwierdził potrzebę przeprowadzenia oceny oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko oraz określił zakres raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, podnosząc konieczność przedstawienia w raporcie między innymi analizy skumulowanego oddziaływania planowanego przedsięwzięcia oraz przedsięwzięć tego samego rodzaju zlokalizowanych w jego sąsiedztwie na podziemne zasoby wodne w rejonie zainwestowania, w tym na dostępność do zasobów wodnych ujęcia komunalnego oraz przedstawienie modelowania matematycznego przepływu wód podziemnych.

Postanowienie z dnia 31 maja 2021 r., nr [...] Burmistrz [...], stwierdził konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko oraz nałożył obowiązek sporządzenia raportu dla przedmiotowego przedsięwzięcia polegającego na: "wykonaniu własnego ujęcia wód podziemnych o zdolności poboru Q=171,5 m3/h, dla nawadniania upraw rolnych", zlokalizowanego na terenie działki nr [...] i [...], obręb W., gmina W., powiat w., województwo w., w zakresie wymaganym ustawowo, wskazanym w art. 66 ustawy z dnia 03 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1094, dalej jako: "ustawa"), ze szczególnym uwzględnieniem i wnikliwą analizą aspektów związanych z hydrogeologią, oddziaływaniem na zasoby wód podziemnych i ochroną wód podziemnych, zmianami klimatu oraz wpływem na przyrodę i bioróżnorodność. Ustalając zakres raportu Burmistrz [...] uwzględnił wszystkie opinie właściwych organów współdziałających, przychylając się do tych opinii. Datowanym na ten sam dzień postanowieniem nr [...] Burmistrz [...] zawiesił postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, do czasu przedłożenia przez wnioskodawcę raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko.

Pismem z dnia 21 lipca 2021 r. inwestor dostarczył raport oddziaływania na środowisko dla przedmiotowego przedsięwzięcia, wobec czego postanowieniem z dnia 28 lipca 2021 r. nr [...] Burmistrz [...] podjął zawieszone postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowań dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.

Pismem z dnia 13 stycznia 2022 r., nr [...] Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska [...] odmówił uzgodnienia w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, realizacji planowanego przedsięwzięcia.

W uzasadnieniu organ uzgadniający wskazał, że na terenie objętym wnioskiem wykonano trzy otwory i przeprowadzono w nich pompowanie oczyszczające i pomiarowe. Wyniki badań ujęto w "Dokumentacji hydrogeologicznej ustalającej zasoby eksploatacyjne ujęcia wód podziemnych z utworów czwartorzędowych dla nawadniania upraw rolnych w miejscowości W. (działka nr ewid. [...] i [...] obręb W.)", opracowanej w lipcu 2020 r. przez mgr inż. A. S. (upr. geolog. [...]), zatwierdzonej decyzją Starosty [...] z 10 sierpnia 2020 r., znak [...] Ustalone zasoby eksploatacyjne ujęcia na lipiec 2020 r. wynosiły Qe = 25m3/h dla każdej studni przy depresji zwierciadła wody w warstwie wodonośnej Sw = 0,89 m oraz depresji zwierciadła wody w otworze Sc = 1,61 m - 1,85 m. Możliwa maksymalna godzinowa wydajność ujęcia przy jednoczesnej pracy wszystkich trzech studni może wynieść Qmaxh = 171,5 m3/h. Zgodnie z raportem, przy maksymalnym poborze obszar związany z lejem depresji będzie się zawierał w promieniu ok. R = 622 m. Nadto organ wskazał, że w przedstawionej dokumentacji informacje na temat maksymalnego poboru są niejednoznaczne i nie pozwalają na prawidłową ocenę oddziaływania inwestycji na środowisko. W dokumentacji hydrogeologicznej wskazano, że zapotrzebowanie na wodę wynosi Qmaxh = 255 m3/h. Natomiast w raporcie stwierdzono, że wielkość zapotrzebowania na wodę określono na podstawie analizy zapotrzebowania upraw rolnych przez wnioskodawcę i po analizie możliwości technicznych urządzeń do podlewania oraz zapotrzebowania upraw wskazano, że zapotrzebowanie na wodę wynosi Qmaxh = 171,5 m3/h. Organ uznał, że w związku z brakiem jednoznacznych informacji o planowanym maksymalnym poborze dla całego ujęcia jak i pojedynczej studni (każdej oddzielnie) należy stwierdzić, że raport nie pozwala prawidłowo ocenić oddziaływania planowanego ujęcia na środowisko. Dalej organ wskazał, że zgodnie z raportem, w obszarze zasobowym oraz w zasięgu oddziaływania dokumentowanego ujęcia nie ma ujęć wód podziemnych. W sąsiedztwie istnieją studnie i ujęcia wód podziemnych, ujmujące wody z utworów czwartorzędowych pradolinnych (ujęcie komunalne W., studnia przeciwpożarowa, ujęcie fermy drobiu we W. ) oraz utworów czwartorzędowych poziomu międzyglinowego (studia wylęgarni drobiu w S. ). W raporcie stwierdzono, że brak jest powiązań z innymi studniami, gdyż korzystają one z innych poziomów wodonośnych. Nie wykazano jednoznacznie braku kontaktu hydraulicznego pomiędzy poziomami wodonośnymi na przedmiotowym terenie. Wnioskodawca nie zawarł tych informacji w raporcie, a także nie przedstawił ich na wezwanie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska [...]. Natomiast w dokumentacji "Dodatek do dokumentacji hydrogeologicznej ustalającej zasoby eksploatacyjne wód podziemnych z utworów czwartorzędowych ujęcia dla miasta W. we W. sporządzony w związku z ustaleniem zasobów eksploatacyjnych uwzględniających pobór wód z górnego i dolnego poziomu wodonośnego oraz wyznaczeniem strefy ochronnej ujęcia" ustalono, że poziomy wodonośne w pradolinie kontaktują się obocznie z poziomami warstw międzymorenowych na przylegających do pradoliny wysoczyznach i eksploatacja ujęcia wnioskodawcy może stanowić zagrożenie dla ujęcia wód komunalnych we W.. Wobec przedstawienia raportu, który nie zawiera wszystkich wymagań określonych w postanowieniu Burmistrza [...] z 31 maja 2021 r. i nie wykazuje w sposób jednoznaczny, że brak jest kontaktów hydraulicznych między poziomem wodonośnym planowanym do ujmowania w ujęciu wnioskodawcy, a poziomem ujmowanym przez ujęcie komunalne we W. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska [...] uznał za udowodnione informacje zawarte w dokumentacji "Dodatek do dokumentacji hydrogeologicznej ustalającej zasoby eksploatacyjne wód podziemnych z utworów czwartorzędowych ujęcia dla miasta W. we W. sporządzony w związku z ustaleniem zasobów eksploatacyjnych uwzględniających pobór wód z górnego i dolnego poziomu wodonośnego oraz wyznaczeniem strefy ochronnej ujęcia". Ponadto, zgodnie z art. 30 ustawy Prawo wodne, wody podziemne wykorzystuje się przede wszystkim do zaopatrzenia w wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi. Kwestią priorytetową i kluczową niniejszego postępowania jest konieczność wykazania braku negatywnego oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko, w tym przypadku na lokalne zasoby wód podziemnych i pracę ujęcia zaopatrującego ludność w wodę przeznaczoną do spożycia - mniejsze znaczenie mają względy ekonomiczne czy organizacyjne wnioskodawcy.

Postanowieniem z dnia 18 stycznia 2022 r., nr [...] Dyrektor Zarządu Zlewni Wody [...] w G., odmówił uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia polegającego na wykonaniu własnego ujęcia wód podziemnych o zdolności poboru Q=171,5 m3/h, dla nawadniania upraw rolnych, zlokalizowanego na terenie działki nr [...] i [...], obręb W., gmina W., powiat w., województwo w.. W uzasadnieniu organ wskazał, że przedłożony raport, pomimo uzupełnień, nie spełnił wymogów pozwalających uznać go za dowód w niniejszym postępowaniu. Organy uzgadniające wzywały inwestora do uzupełnienia raportu w zakresie formalnym - doprowadzenia do zgodności dokumentacji z wymaganiami art. 66 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko, w szczególności przedstawienia rzetelnej analizy oddziaływania na lokalne zasobu wód podziemnych. Dalej organ wskazał, że w przedłożonej dokumentacji informacje na temat maksymalnego poboru wód są niejednoznaczne i nie pozwalają na prawidłową ocenę oddziaływania inwestycji na środowisko. Ponadto, nie przeprowadzono rzetelnej analizy z jednoczesną pracą wszystkich studni. W raporcie nie zawarto informacji na temat skumulowanego oddziaływania planowanego przedsięwzięcia praz przedsięwzięć tego samego rodzaju zlokalizowanych w jego sąsiedztwie na podziemne zasoby wodne w rejonie zainwestowania, w tym na dostępność zasobów wodnych ujęcia komunalnego oraz modelowania matematycznego przepływu wód podziemnych. Organ stwierdził, że zamierzony pobór wód podziemnych realizowany za pośrednictwem planowanych do wykonania studni na potrzeby nawadniania upraw rolnych będzie ograniczać uprawnienia do korzystania z wód podziemnych posiadanych przez użytkowników istniejących ujęć znajdujących się we wspólnym obszarze zasilania. Nadto wskazano, że przedmiotowe przedsięwzięcie będzie negatywnie oddziaływać na zasoby wodne i stan jednolitych części wód podziemnych oraz stwierdzono negatywne oddziaływanie przedmiotowego przedsięwzięcia dla realizacji celów środowiskowych określonych dla tych części wód w "Planie gospodarowania wodami na obszarze dorzecza Odry", przyjętym rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 18 października 2016 r. (Dz. U. z 2016 r., poz. 1967).

Pismem z dnia 26 stycznia 2022 r. inwestor dostarczył opinię hydrogeologiczną dotyczącą przedmiotowego postępowania.

Burmistrz pismem z dnia 16 lutego 2022 r. przekazał organom współdziałającym przedmiotową opinię, z prośbą o potwierdzenie wydanych wcześniej postanowień lub wydanie nowego uzgodnienia dla przedmiotowego przedsięwzięcia na podstawie całego materiału dowodowego.

W odpowiedzi Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska [...] pismem z dnia 02 marca 2022 r. podtrzymał swoja opinię wyrażoną postanowieniem z dnia 13 stycznia 2022 r. w którym odmówił uzgodnienia realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia. Również Dyrektor Zarządu Zlewni Wody [...] w G. pismem z dnia 21 marca 2022 r. znak: [...] podtrzymał swoją opinię wyrażoną postanowieniem z dnia 18 stycznia 2022 r. w którym odmówił uzgodnienia realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia.

W tak ustalonym stanie faktycznym decyzją nr [...] z dnia 19 maja 2022 r. Burmistrz [...] odmówił określenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, polegającego na "wykonaniu własnego ujęcia wód podziemnych o zdolności poboru Q = 171,5 m3/h, dla nawadniania upraw rolnych", zlokalizowanego na terenie działki nr [...] i [...], obręb W., gmina W., powiat w., województwo w.. W uzasadnieniu organ pierwszej instancji szczegółowo przedstawił przebieg postępowania w przedmiotowej sprawie. Przedstawił treść i motywy postanowienia organów współdziałających oraz charakterystykę planowanego przedsięwzięcia. Następnie organ pierwszej instancji podkreślił, że w ocenie Burmistrza [...] jako organu prowadzącego postępowanie, wystąpiły przesłanki zobowiązujące do odmowy wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Z powodu nieudowodnienia przez inwestora braku negatywnego oddziaływania na możliwość osiągnięcia celów środowiskowych oraz w wyniku odmowy uzgodnienia warunków realizacji planowanego przedsięwzięcia przez obydwa organy współdziałające: Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska [...] i Dyrektora Zarządu Zlewni Wody [...] w G., nie jest możliwe określenie warunków realizacji przedsięwzięcia. Odmowa wydania decyzji w przedmiotowej sprawie jest niezbędna w celu ochrony uprawnień obecnych użytkowników wód, w szczególności w zakresie zapewnienia odpowiedniej ilości i jakości wody dla ludności.

Odwołanie od powyższej decyzji w zakreślonym ustawowo terminie wniósł inwestor. Zaskarżonej decyzji zarzucił: naruszenie art. 81 ust. 3 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko poprzez niewskazanie dowodu na negatywne oddziaływanie przedsięwzięcia na możliwość osiągnięcia celów środowiskowych; naruszenie art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 2000, dalej jako: "K.p.a.") - poprzez dyskredytowanie wyjaśnień, dowodów i opinii sporządzonych przez i na zlecenie wnioskodawcy; art. 8 ustawy K.p.a. poprzez deprecjonowanie wyjaśnień, dowodów i opinii przedstawianych przez wnioskodawcę i inne strony postępowania; naruszenie art. 9 i 10 K.p.a. poprzez prowadzenie działań w przedmiotowej sprawie bez udziału wnioskodawcy; art. 13 ustawy K.p.a. poprzez brak prowadzenia mediacji na rzecz polubownego rozstrzygnięcia sprawy, mimo zaistnienia takich możliwości i okoliczności. Powołując się na powyższe zarzuty, wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i orzeczenie co do istoty sprawy.

Przywołaną na wstępie decyzją z dnia 12 października 2022 r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Burmistrza [...] z dnia 19 maja 2022 r., nr [...], w przedmiocie odmowy określenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia.

W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia wyjaśniono, że Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska [...] postanowieniem z dnia 13 stycznia 2022 r. odmówił uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, realizacji przedsięwzięcia polegającego na wykonaniu własnego ujęcia wód podziemnych o zdolności poboru Q = 171,5 m3/h, dla nawadniania upraw rolnych, zlokalizowanego na terenie działki nr [...] i [...], obręb W., gmina W.. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ ochrony środowiska wskazał, że Wnioskodawca nie wykazał w sposób niebudzący wątpliwości braku negatywnego oddziaływania na środowisko planowanego ujęcia, wobec tego Regionalny Dyrektor kierując się zasadą prewencji określoną w art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2002 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2021 r., poz. 1973 ze zm.) w ochronie zasobów wodnych przeznaczonych do spożycia przez ludzi, orzekł o odmowie uzgodnienia warunków realizacji dla planowanego przedsięwzięcia. Opinia powyższa została podtrzymana w piśmie z dnia 02 marca 2022 r., gdzie wskazano, że badania modelowe i analizy przedstawione przez zespół hydrologów z Uniwersytetu [...] w P. są wykonane szczegółowo i profesjonalnie, prawidłowo i wiarygodnie dokumentują wielkość zasobów wód podziemnych i warunki przepływu wód w analizowanym rejonie. Model nie daje jednak wiarygodnej i dobrze udokumentowanej odpowiedzi na temat ewentualnego wpływu poboru wód podziemnych na ujęciu Wnioskodawcy. Dla podważenia powyższej argumentacji inwestor musiałby dysponować wynikami badań i analiz o porównywalnej wiarygodności tj. wynikami badań modelowych. Ustalenia i opinie przedstawione w dokumentacji hydrologicznej dotyczącej przedsięwzięcia nie mogą być traktowane jako w pełni wiarygodne, ponieważ nie zawierają niezbędnych prognoz dla różnych wariantów eksploatacji w długim przedziale czasu.

Podobne stanowisko zajął również w sprawie Dyrektor Zarządu Zlewni Wód [...] w G., który postanowieniem z dnia 18 stycznia 2022 r., nr [...], omówił uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ wskazał, że przedmiotowe przedsięwzięcie będzie negatywnie oddziaływać na zasoby wodne i stan jednolitych części wód podziemnych oraz stwierdził negatywne oddziaływanie przedmiotowego przedsięwzięcia dla realizacji celów środowiskowych określonych dla tych części wód w "planie gospodarowania wodami na obszarze dorzecza Odry", przyjętym rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 18 października 2016 r.

Zdaniem Kolegium zebrana dokumentacja w niniejszej sprawie, nie pozwoliła zarówno Regionalnemu Dyrektorowi Ochrony Środowiska [...] i Dyrektorowi Zarządu Zlewni Wód [...] w G. na uzgodnienie warunków realizacji ww. przedsięwzięcia. Stąd po analizie przedmiotowych postanowień organ odwoławczy przyjął, że są one w pełni uzasadnione i znajdują potwierdzenie w zgromadzonych materiale dowodowym oraz obowiązujących przepisach prawa. Powyższe postanowienia w przedmiotowej sprawie zostały wydane przez organy wyspecjalizowane, charakteryzują się dużą dbałością o szczegóły, uzasadnienia ich są wyczerpujące i w pełni uzasadniają przesłanki, jakimi kierowały się organy podejmując takie rozstrzygnięcie. Brak pozytywnego uzgodnienia ze strony Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska [...] oraz Dyrektora Zarządu Zlewni Wód [...] w G. obligowało do odmowy ustalenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia. Wobec powyższego nie budzi wątpliwości zasadność rozstrzygnięcia Burmistrza [...] z dnia 19 maja 2022 r., który prawidłowo przyjął, iż brak pozytywnych uzgodnień uniemożliwia wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedmiotowego przedsięwzięcia.

Skargę na powyższą decyzję wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu Spółdzielni "X." Spółdzielcza W. podtrzymując zarzuty zawarte w odwołaniu oraz wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I intonacji.

W uzasadnieniu skargi wywiedziono, że skarżąca przedstawiła dokumentację hydrogeologiczną oraz ekspertyzę wykonane przez uprawnionych hydrogeologów, potwierdzające jakość sporządzonej dokumentacji. Zarówno organ wydający decyzję, jak i organ odwoławczy w żaden sposób nie odniosły się do jakości powyższych dokumentów. W szczególności w przedłożonej opinii, odnosząc się do zarzutów organów uzgadniających, wyjaśniono, że na podstawie mapy hydroizohips zamieszczonej w dokumentacji badań modelowych i w dodatku z listopada 2020 r., można wnioskować, że wpływ poboru wody na ujęciu X. Spółdzielczej wcale nie musi istotnie zmniejszyć dopływu wody od strony wysoczyzny do ujęcia komunalnego, ponieważ linia prądu od strony ujęcia "X" Spółdzielczej nie sięga do studni ujęcia (tak przynajmniej jest na mapie). Aby jednoznacznie i wiarygodnie rozstrzygnąć tę kwestię, na modelu należy przede wszystkim wyznaczyć w programie ModPath zasięgi obszarów spływu wody (OSW) do poszczególnych studni ujęcia miejskiego.

Skarżąca wywiodła, że organy w toku postępowania powinny wzywać do okazania dokumentacji opartej wyłącznie na podstawie prawnej. Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku, w żadnym z przepisów nie wyraża konieczności prowadzenia głębokiego dowodu z zastosowaniem modelu matematycznego. Obowiązkowe informacje, które mają być zawarte w karcie informacyjnej przedsięwzięcia lub w raporcie oddziaływania na środowisko, są określone w przepisach ustawy, a wykonywanie modelu matematycznego dla przedmiotowej analizy wykracza zarówno poza przepisy rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 8 maja 2014 r. w sprawie dokumentacji hydrogeologicznej i dokumentacji geologiczno- inżynierskiej jak i ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku. Żądanie dokumentacji wykraczającej poza zakres prawny i merytoryczny godzi w zapisy dotyczące praworządności i jest naruszeniem powyższych przepisów. Dodatkowo, zdaniem skarżącej, nawet jeśli organ uznałby konieczność takiego warunku odbiegającego od standardowych wymogów, konieczne byłoby jego sprecyzowanie. Takie wymagania jednak nie zostały postawione wobec wnioskodawcy.

Następnie skarząca powtórzyła, że dokumentacja w przedmiotowej sprawie została wykonana zgodnie ze sztuką i obowiązującymi przepisami prawa, a twierdzenia będace podstawę wydania zaskarżonej decyzji nie zostały w żaden sposób uargumentowane ani też skonfrontowane z analizami zatwierdzonej dokumentacji hydrogeologicznej. Również dodatkowa zewnętrzna ekspertyza (w aktach sprawy), wykonana przez uprawnionych hydrogeologów, potwierdza jakość sporządzonej dokumentacji.

Skarżąca podniosła, że realizacja powyższego przedsięwzięcia nie będzie zagrażała zasobom wód podziemnych poziomu wgłębnego, udokumentowanego w lipcu 2020 r. przez zespół hydrogeologów z Uniwersytetu w P., gdyż wgłębny poziom pradoliny jest izolowany i nie pozostaje w kontakcie hydraulicznym z warstwą wodonośną, którą eksploatuje studnia S3 "X" Spółdzielcza, co obrazuje zał. [...]. dokumentacji hydrogeologicznej wykonanej przez uprawnionego hydrogeologa - A. S.. Zarówno dokumentacja hydrogeologiczna, jak i powyższe wyjaśnienie zostało udostępnione organom na etapie postępowania. Parametry dotyczące ujęcia komunalnego W. tj. pobór wód podziemnych, obszar zasilania, obszar zasobowy, depresja, zasięg oddziaływania ujęcia, dotyczą innej warstwy wodonośnej niż ta, z której korzystać będą studnie ujęcia dla skarzącej, przy czym warstwy te izolowane są od siebie kilkunastometrową warstwą glin zwałowych.

W dalszej części uzasadnienia skarżąca podniosła, że w toku prowadzonego postępowania wyjaśniono, że brak jest podstawy prawnej i możliwości prawnych do wykonania skumulowanego oddziaływania. W obszarze zasobowym oraz zasięgu oddziaływania dokumentowanego ujęcia nie ma bowiem ujęć wód podziemnych. Ujęcie komunalne W. ujmuje wody z utworów czwartorzędowych pradolinnych. Ujęcie wodociągowe gminy W. korzysta z wód pradolinnej warstwy wodonośnej zbudowanej z piasków i żwirów, a zwierciadło wód podziemnych występuje na głębokości 1-2 m p.p.t. Nie nastąpi zatem interakcja pomiędzy inwestycja a dotychczasowym gminnym ujęciem wody.

Dla ujęcia komunalnego nie została ustanowiona strefa ochrony pośredniej, a strefa ochrony bezpośredniej ograniczona jest do działek, na których znajdują się studnie ujęcia. Ujęcie komunalne W. posiada obowiązujące pozwolenie wodnoprawne wydane decyzją Starosty [...] z dnia 15 maja 2007 r. znak: [...], na pobór wód podziemnych z utworów czwartorzędowych w ilości Qh = 360 m3 /h, Q śr d = 7 200 m3 Id i Qr = 2 628 000 m3 /rok, przy depresji w studniach od 8,0 do 10,0 m i depresji rejonowej od 2,1 m do 3,0 m. Pobór wód z ujęcia w 2015 r. wynosił 290 m3 /h. Skarżąca wyjaśniała również w toku postępwoania, że wykonanie modelowania matematycznego przepływu wód w rejonie analizowanego ujęcia przeprowadza się (jeżeli jest to konieczne) na etapie opracowywania dokumentacji hydrogeologicznej. W przedmiotowej sprawie dokumentacja hydrogeologiczna dla ujęcia "X" Spółdzielcza została opracowana w sierpniu 2020 r. Na etapie weryfikacji dokumentacji przez Starostwo Powiatowe [...], wnioskodawca nie został wezwany o uzupełnienie dokumentacji w zakresie przeprowadzenia modelowania matematycznego. Dokumentacja została zatwierdzona decyzją Starosty [...]. Nie było więc zasadne wzywanie wnioskodawcy do przeprowadzenie modelowania matematycznego. Obowiązkowe informacje, które mają być zawarte w karcie informacyjnej przedsięwzięcia lub w raporcie oddziaływania na środowisko, są określone w przepisach ustawy. A wykonywanie modelu matematycznego dla przedmiotowej analizy wykracza zarówno poza przepisy rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 8 maja 2014 r. w sprawie dokumentacji hydrogeologicznej i dokumentacji geologiczno-inżynierskiej jak i ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku.

Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje stanowisko i wniosło o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 137) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 259, dalej również jako: "p.p.s.a."), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze.

Na wstępnie należy zwrócić uwagę, że niniejsza sprawa została rozpoznana w trybie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r. poz. 2095 ze zm.). Zgodnie z powołanym przepisem: "Przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów". W przedmiotowej sprawie zarządzeniem z dnia 26 kwietnia 2023 r. Przewodnicząca Wydziału II tut. Sądu skierowała sprawę do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym.

Przedmiotowa sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z uwagi na wniosek organu.

Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które utrzymało w mocy decyzję Burmistrza [...] z dnia 19 maja 2022 r., w przedmiocie odmowy określenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, polegającego na "wykonaniu własnego ujęcia wód podziemnych o zdolności poboru Q = 171,5 m3/h, dla nawadniania upraw rolnych", zlokalizowanego na terenie działki nr [...] i [...], obręb W., gmina W., powiat w., województwo w..

Okolicznością bezsporną w niniejszej sprawie pozostaje, że planowane przedsięwzięcie stanowi przedsięwzięcie mogące potencjalnie oddziaływać na środowisko, stąd organ prowadząc postępowanie miał możliwość stwierdzenia konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, z czego skorzystał wydając w dniu 31 maja 2021 r., stosowne postanowienie.

Podstawą prawną odmowy ustalania środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia stanowił art. 81 ust. 3 ustawy, zgodnie z którym jeżeli z oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wynika, że przedsięwzięcie wpływa negatywnie na możliwość osiągnięcia celów środowiskowych, o których mowa w art. 56, art. 57, art. 59 i art. 61 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne, Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska albo właściwy regionalny dyrektor ochrony środowiska odmawia uzgodnienia realizacji przedsięwzięcia, o ile nie zostaną spełnione warunki, o których mowa w art. 68 pkt 1, 3 i 4 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne. W przedmiotowej sprawie organy uzgadniające wskazały, że wynkający z art. 59 ustawy Prawo wodne cel środowiskowy może, w przypadku realizacji przedsięwzięcia, nie zostać spełniony, gdyż analiza przedłożonych przez wnioskodawcę dokumentów nie dają podstaw do wykazania braku negatywnego oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko, w tym na lokalne zasoby wód podziemnych i pracę ujęcia zaopatrującego ludność w wodę przeznaczoną do spożycia.

Ze stanowiskiem powyższym nie zgadza się skarżąca, podnosząc dwie okoliczności – po pierwsze skarżąca wywodzi, że została zobowiązana do przedłożenia dokumentów, które nie wynikają wprost z przepisów prawa i nie stanowią obligatoryjnych elementów raportu oddziaływania na środowisko wymieniony w art. 66 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko. Po drugie, skarżąca wywodzi, że przedłożone przez nią dokumenty nie dawały podstaw do przyjęcia tak dalego idących wniosków, a to rolą organów w ramach wydawania decyzji środowiskowej było wykazanie okoliczności przemawiających za niemożnością wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

Odnoszac się do tak postawionych zarzutów zauwazyć należy w pierwszej kolejności, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach stanowi przejaw ogólnej zasady ochrony środowiska, jaką jest zasada prewencji, która zobowiązuje organy administracji publicznej do podjęcia wszelkich możliwych działań mających na celu uniknięcie negatywnego oddziaływania na środowisko. W ramach oceny oddziaływania związek z zasadą prewencji występuje w trzech aspektach. Po pierwsze, to ustalenie dla konkretnego działania, które jest planowane do realizacji, wystąpienia możliwego negatywnego oddziaływania. Po drugie, jeżeli takie oddziaływanie zostanie zidentyfikowane, wówczas wiązać się będzie z ustaleniem środków minimalizujących, a jeżeli to możliwe, prowadzących do uniknięcia zidentyfikowanego negatywnego oddziaływania na środowisko tego działania. (...). Trzeci aspekt dotyczy obowiązku powstrzymania się przed podjęciem decyzji odnośnie do realizacji projektu, zanim zostanie zakończona ocena oddziaływania na środowisko (A. Kosieradzka-Federczyk, Ocena oddziaływania na środowisko. Węzłowe zagadnienia prawnomiędzynarodowe, Warszawa 2019, s. 166-167).

Zasadniczym celem instrumentów prewencyjnej ochrony środowiska jest sterowanie działaniami inwestycyjnymi w ten sposób, aby możliwie jak najwcześniej zapobiegać powstaniu ich negatywnych skutków dla środowiska. Realzacja tego celu jest możliwa jedynie na podstawie analizy dokumentów uzyskanych w toku prowadzonego postępwoania zarówno od inwestora, jak i z urzędu. Równocześnie zauwazyć należy, że w omawianym postępowaniu zastosowanie znajduje ogólna zasada wynikająca z art. 7 K.p.a., którą jest zasada współdziałania. W świetle powołanego powyżej przepisu nie jest bowiem tylko i wyłącznie obowiązkiem organu wszechstronne zbieranie materiału dowodowego służącego ustaleniu stanu faktycznego w sprawie. Także strony zobligowane są do przedłożenia dowodów służących wyjaśnieniu sprawy, czy też naprowadzenia organu na okoliczności mające istotne znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy.

Przenosząc powyższe rozważania do niniejszej sprawy zauwazyć należy, że niewątpliwie art. 66 ust. 1 ustawy, wskazuje na informacje, jakie muszą być zawarte w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, z zastrzeżeniem, że są to informacje, jako raport "powinien" zawierać. Innymi słowy, w ocenie Sądu, organ prowadzący postępowanie może żądać od wnioskodawcy również innych, niezbędnych informacji, które powinny znaleść się raporcie, gdyż nie sposób ustalić jednolitego katalogu wszystkich wymagań dla niezwykle zróżnicowanych przedsięwzięć wymagających dokonania oceny oddziaływania na środowisko. Potwierdzeniem powyższej tezy jest treść art. 68 ust. 1 ustawy, który wskazuje, że organ, określając zakres raportu, uwzględnia stan współczesnej wiedzy i metod badań oraz istniejące możliwości techniczne i dostępność danych oraz art. 68 ust. 2 pkt 2 ustawy, który daje organowi możliwość określenia zakresu raportu, przy uwzględnieniu usytuowania, charakteru i skali oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz zakresu i szczegółowości wymaganych danych pozwalających scharakteryzować przedsięwzięcie, rodzaje oddziaływań oraz elementy środowiska wymagające szczegółowej analizy. Jak zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 18 listopada 2016 r., sygn. akt II OSK 346/15, Baza NSA, w przypadku art. 68 ust. 2 pkt 2 ustawy udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko pozostawiono uznaniu organu, czy nałoży na wnioskującego o decyzję środowiskową dodatkowe obowiązki, czy nie.

Powyższe uwagi mają istotne znaczenie z punktu widzenia nałożonego na skarżącą obowiązku przedstawienie skumulowanego oddziaływania planowanego przedsięwzięcia oraz przedsięwzięć tego samego rodzaju zlokalizowanych w jego sąsiedztwie na podziemne zasoby wodne w rejonie zainwestowania oraz przedstawienia modelowania matematycznego przepływu wód podziemnych. W ocenie Sądu z uwagi na fakt, że konieczność przedłożenia powyższych dowodów wynikała zarówno z opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska oraz Dyrektora Zarządu Zlewni Wód [...] w G., organ I instancji był uprawniony do nałożenia na skarżącą obowiązku przedłożenia opisanych powyżej dokumentów, z zastrzeżeniem, że brak realizacji powyższego obowiązku, zgodnie z opisaną już powyżej zasadą współdziałania w postępowaniu dowodowym, obciąża skarżącą. Nie są więc trafne zarzuty dotyczące nałożenia obowiązków nie wynikających z przepisów prawa.

Idąc dalej, kwestia braku przedłożenia wymaganych dokumentów jest istotna z punktu widzenia zarzutów dotyczących wadliwej oceny materiału dowodowego, w tym deprecjonowania dowodów i wyjaśnień składanych przez skarżącą. W powyższym zakresie zauważyć należy, że w postępowaniu wnioskowym, jakim niewątpliwie jest postępowanie w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań, to na wnioskodawcy (a więc skarżącej) spoczywa obowiązek udowodnienia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Innymi słowy, to nie rolą organu prowadzącego postępowanie jest udowodnienie, że planowane przedsięwzięcie nie może zostać zrealizowane, lecz rolą wnioskodawcy pozostaje konieczność przedstawienia dowodów wskazujących na dopuszczalność wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W realiach przedmiotowej sprawy skarżącą obciążał więc ciężar dowodu, że realizacja inwestycji nie spowoduje niemożności osiągnięcia celu wynikającego z art. 59 ustawy Prawo wodne cel środowiskowy, jakim jest w przypadku części wód podzielnych: 1) zapobieganie lub ograniczanie wprowadzania do nich zanieczyszczeń; 2) zapobieganie pogorszeniu oraz poprawa ich stanu; 3) ich ochrona i podejmowanie działań naprawczych, a także zapewnianie równowagi między poborem a zasilaniem tych wód, tak aby osiągnąć ich dobry stan, w przypadku realizacji inwestycji może nie zostać spełniony. W powyższym zakresie zauważyć należy, że oba organy uzgadniające przyjęły, że przedstawiona przez skarżącą dokumentacja uniemożliwia wysunięcie tak daleko idących wniosku.

I tak, Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska [...] odmawiając uzgodnienia w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, realizacji planowanego przedsięwzięcia, wskazał, że w związku z brakiem jednoznacznych informacji o planowanym maksymalnym poborze dla całego ujęcia jak i pojedynczej studni (każdej oddzielnie) niemożliwym było dokonanie prawidłowej oceny oddziaływania planowanego ujęcia na środowisko. Co więcej, w raporcie nie wykazano jednoznacznie braku kontaktu hydraulicznego pomiędzy poziomami wodonośnymi na przedmiotowym terenie, a skarżąca nie przedstawiła ich także na wezwanie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska [...]. Tymczasem z dokumentacji "Dodatek do dokumentacji hydrogeologicznej ustalającej zasoby eksploatacyjne wód podziemnych z utworów czwartorzędowych ujęcia dla miasta W. we W. sporządzony w związku z ustaleniem zasobów eksploatacyjnych uwzględniających pobór wód z górnego i dolnego poziomu wodonośnego oraz wyznaczeniem strefy ochronnej ujęcia" wynika, że poziomy wodonośne w pradolinie kontaktują się obocznie z poziomami warstw międzymorenowych na przylegających do pradoliny wysoczyznach i eksploatacja ujęcia wnioskodawcy może stanowić zagrożenie dla ujęcia wód komunalnych we W.. Wobec przedstawienia raportu, który nie wykazuje w sposób jednoznaczny, że brak jest kontaktów hydraulicznych między poziomem wodonośnym planowanym do ujmowania w ujęciu wnioskodawcy, a poziomem ujmowanym przez ujęcie komunalne we W. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska [...] uznał, że nie został wykazany braku negatywnego oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko, w tym przypadku na lokalne zasoby wód podziemnych i pracę ujęcia zaopatrującego ludność w wodę przeznaczoną do spożycia.

Podobnie Dyrektor Zarządu Zlewni Wody [...] w G., odmawiając uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia wskazał, że przedłożony raport, pomimo uzupełnień, nie spełnił wymogów pozwalających uznać go za dowód w niniejszym postępowaniu. Brak rzetelnej analizy oddziaływania na lokalne zasobu wód podziemnych przy równoczesnym braku jednoznacznej dokumentacji na temat maksymalnego wykorzystania ujęcia uniemożliwił, w ocenie organu uzgadniającego, dokonanie prawidłową ocenę oddziaływania inwestycji na środowisko. Ponadto, zdaniem Dyrektora Zarządu Zlewni Wody [...] w G., nie przeprowadzono rzetelnej analizy z jednoczesną pracą wszystkich studni, a w raporcie nie zawarto informacji na temat skumulowanego oddziaływania planowanego przedsięwzięcia praz przedsięwzięć tego samego rodzaju zlokalizowanych w jego sąsiedztwie na podziemne zasoby wodne w rejonie zainwestowania, w tym na dostępność zasobów wodnych ujęcia komunalnego oraz modelowania matematycznego przepływu wód podziemnych. Organ stwierdził, że zamierzony pobór wód podziemnych realizowany za pośrednictwem planowanych do wykonania studni na potrzeby nawadniania upraw rolnych będzie ograniczać uprawnienia do korzystania z wód podziemnych posiadanych przez użytkowników istniejących ujęć znajdujących się we wspólnym obszarze zasilania, a przedmiotowe przedsięwzięcie będzie negatywnie oddziaływać na zasoby wodne i stan jednolitych części wód podziemnych oraz będzie negatywnie oddziaływać na realizację celów środowiskowych określonych dla tych części wód.

Przytoczone powyżej stanowiska organów uzgadniających, podzielone następnie przez organy prowadzące postępowanie, wskazują zatem, że w toku prowadzonego postępowania skarżąca nie przedłożyła dokumentów, które w sposób jednoznaczny umożliwiłyby na odpowiedź, czy realizacja przedmiotowego przedsięwzięcia nie spowoduje niemożności osiągnięcia celu wynikającego z art. 59 ustawy Prawo wodne. Zarzuty zawarte w odwołaniu oraz w skardze do sądu administracyjnego mają w istocie charakter polemiczny i oprócz wadliwego przyjęcie, że to rolą organów było wykazanie, ze wydanie decyzji pozytywnej jest niemożliwe, ograniczają się do kwestionowania stanowiska organów. Co jednak istotne, stawiane zarzuty nie mogą wpłynąć na ocenę zgromadzonego materiału dowodowego, gdyż w dalszym ciągu zgromadzone w sprawie dowody nie dają jednoznacznej odpowiedzi, co do skutków dopuszczania planowanej inwestycji na środowisko. Nawet przedłożona w dniu 26 stycznia 2022 r. opinia hydrogeologiczną dotyczącą przedmiotowego postępowania, nie zawiera konkluzji, która dawałaby podstawę do przyjęcia, że planowane przedsięwzięcie nie spowoduje negatywnych skutków dla wód podziemnych, co w połączeniu z opisaną na wstępie zasadą przezorności obligowało organy uzgadniające do wydania negatywnych uzgodnień.

Zdaniem Sądu organy uzgadniające wyczerpały wymogi wynikające z art. 80 K.p.a., a więc dokonały oceny całokształtu materiału dowodowego, porównujące ze sobą różne dowody, a wyciągnięte wnioski są logicznie uzasadnione i mają oparcie zarówno na podstawie wiedzy specjalistycznej organów uzgadniających, jak i są oparte na zasadach doświadczenia życiowego.

W tym miejscu Sąd wskazuje, że negatywne uzgodnienie planowanego przedsięwzięcia niesie ze sobą określone skutki. Otóż brzmienie art. 77 ust. 1 pkt 1 ustawy nie pozostawia wątpliwości co do tego, iż zawarty w nim wymóg "uzgodnienia" – czyli osiągnięcie przez organy współdziałające konsensusu dotyczy wyłącznie przypadku wydania decyzji pozytywnej, określającej środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia. Powyższy wymóg nie dotyczy natomiast decyzji negatywnej. Organ występujący o uzgodnienie powinien za każdym razem dokonywać weryfikacji stanowiska organu współdziałającego, gdyż to on ponosi ostateczną odpowiedzialność za końcowy wynik postępowania, a zatem również za warunki przedsięwzięcia określone w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (K. Gruszecki, Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku, jego ochronie (...), Wrocław 2009 r., str. 229 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 18 kwietnia 2018 r., sygn. IV SA/Po 199/18, Baza NSA). Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podziela powyższy pogląd wskazując przy tym, że wiążący charakter stanowiska zajętego przez organ uzgadniający wyraża się w niemożności wydania decyzji pozytywnej w przypadku negatywnego stanowiska organu uzgadniającego, a także w niedopuszczalności określenia w decyzji pozytywnej warunków realizacji przedsięwzięcia w sposób odmienny niż uczynił to organ uzgadniający (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 10 marca 2011 r., IV SA/Po 751/10 oraz w wyroku z dnia 20 lutego 2014r., sygn. IV SA/Po 1214/13, Baza NSA). Oznacza to, iż organ prowadzący postępowanie w sprawie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia, po uzyskaniu negatywnego uzgodnienia, nie może wydać decyzji pozytywnej. W rozpoznawanej sprawie z uwagi na odmowę uzgodnienia inwestycji Burmistrz był więc zobligowany do odmowy ustalenia środowiskowych uwarunkowań, co znajduje swoje oparcie w treści art. 80 ust. 1 pkt 1 w zw. za art. 77 ust. 1 ustawy oraz art. 81 ust. 3 ustawy.

W przedmiotowej sprawie ziściła się bowiem przesłanka odmowy uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia przez organ współdziałający (art. 80 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 77 ust. 1 ustawy), jak również fakt, że przedsięwzięcie wpływa negatywnie na możliwość osiągnięcia celów środowiskowych, o których mowa w art. 59 ustawy Prawo wodne (art. 81 ust. 3 ustawy). Konsekwentnie odmowa ustalenia w drodze decyzji przez organ I instancji środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia była uzasadniona, podobnie, jak jej utrzymanie w mocy przez organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji.

Przechodząc do dalszych zarzutów skargi, a więc zarzutu naruszenia art. 9 i 10 K.p.a., zarzut powyższy został oparty na wskazaniu, w zaskarżonej decyzji, że w dniu 3 lutego 2021 r., z inicjatywy Starosty [...], odbyła się wideokonferencja z udziałem Geologa Wojewódzkiego, w sprawie ustalenia właściwego kierunku działań zmierzających do zapewnienia bezpieczeństwa w dostawie wody pitnej dla mieszkańców miasta i gminy W.. W ocenie skarżącej, powyższe spotkanie było powiązane z przedmiotem podstępowania, a pomimo tego nie zapewniono jej w nim czynnego udziału.

Odnosząc się do powyższego zarzutu zauważyć należy, że brak jest podstaw do przyjęcia, aby w ramach powyższego spotkania omawiana była kwestia wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Po drugie, nawet jeżeliby tak było, to dla uchylenia decyzji z uwagi na naruszenie art. 10 § 1 K.p.a. może dojść jedynie w sytuacji, gdy stronie nie zapewniono czynnego udziału w postępowaniu, co należy odnieść do wszystkich czynności postępowania, nie zaś jednostkowej czynność, która dodatkowo nie mogła stanowić podstawy do wydania decyzji odmownej. Tymczasem analiza akt sprawy wskazuje, że skarżącej, podobnie jak i innym stronom oraz społeczeństwu, zapewniono czynny udział w każdym stadium postępowania, a skarżąca miała zapewnioną możliwość składania wniosków oraz oświadczeń, z czego w toku prowadzonego postępowania korzystała.

Przechodząc do zarzutu naruszenia art. 13 K.p.a., polegającego na braku przeprowadzenia mediacji na rzecz polubownego rozstrzygnięcia sprawy, zważyć należy, że stosownie do treści tego przepisu organy administracji publicznej w sprawach, których charakter na to pozwala, dążą do polubownego rozstrzygania kwestii spornych oraz ustalania praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania w należących do ich właściwości sprawach, w szczególności przez podejmowanie czynności: 1) skłaniających strony do zawarcia ugody, w sprawach, w których uczestniczą strony o spornych interesach; 2) niezbędnych do przeprowadzenia mediacji. Dla możliwości skorzystania z mediacji niezbędne jest jednak ustalenia, że przemawia za tych charakter sprawy. W ocenie Sądu decyzja w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań stanowi przejaw decyzji, w których możliwość zastosowania mediacji jest ograniczona. Jej celem nie jest bowiem "negocjowanie" z organem jakiego rodzaju inwestycja, jest dopuszczalna, lecz ustalenie, czy przedsięwzięcie, określone we wniosku, jest możliwe z punktu widzenia dokonanej oceny oddziaływania na środowisko. W tego typu postępowaniach organ jest związany wnioskiem strony, która na każdym etapie postępowania, aż do wydania decyzji administracyjnej, może go modyfikować. Jest to jednak jej uprawnienie i wynik samodzielnej decyzji, nie zaś konsekwencja mediacji pomiędzy wnioskodawcą a organem administracji publicznej.

Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sad Administracyjny w Poznaniu uznał, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu, wobec czego skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.