Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1520/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2005-12-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6076 Sprawy objęte dekretem o gruntach warszawskich
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Stojanowski (spr.) Sędziowie asesor WSA Maria Tarnowska asesor WSA Iwona Kosińska Protokolant Magdalena Bocianowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 grudnia 2005 r. sprawy ze skargi Z. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] sierpnia 2004 r. nr [...] w przedmiocie odmowy ustanowienia prawa użytkowania wieczystego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta W. z dnia [...] lutego 2004 r. nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz skarżącej Z. S. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

I SA/Wa 1520/04

Uzasadnienie

Decyzją z dnia [...] lutego 2004r. nr [...] wydaną z upoważnienia Prezydenta W. przez p.o. Dyrektora Biura Gospodarki Nieruchomościami, Geodezji i Katastru, po rozpatrzeniu wniosku złożonego w dniu 13 sierpnia 1992r. przez Z. S., ponowionego w dniu 31 stycznia 2004r., o przyznanie prawa użytkowania wieczystego do nieruchomości położonej w W., przy ulicy [...]nr [...], oznaczonej nr hip. [...], w oparciu o art. 7 dekretu z dnia 26 października 1945r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279) – odmówiono w/w stronie uwzględnienia powyższego wniosku o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego do nieruchomości o powierzchni [...]m. kw., pochodzącej z dawnej nieruchomości warszawskiej, oznaczonej nr hip. [...]na podstawie art. 7 ust. 2 w/w dekretu z dnia 25 października 1945r.

W uzasadnieniu decyzji wskazano, że adwokat W. Z., działający w imieniu dawnych właścicieli hipotecznych, małżonków K. i M. F. nie złożył – trybie art. 7 w/w dekretu z dnia 26 października 1945r. – stosownego wniosku o przyznanie prawa własności czasowej do nieruchomości położone w W., przy ulicy [...]nr [...], oznaczonej nr hip. [...]. Wniosek taki został jedynie, w dniu 30 czerwca 1948r., złożony do sąsiedniej nieruchomości, ozn. hip. [...].

Na mocy postanowienia Sądu Rejonowego w L. z dnia [...]kwietnia 1992r., sygn. akt [...] Ns [...] spadek po K. i M. małżonkach F., nabyła w całości ich córka Z. S.

W związku z powyższymi ustaleniami, w wyniku rozpatrzenia wniosku z dnia 30 czerwca 1948r., Burmistrz Gminy W. decyzją z dnia [...]sierpnia 2001r. nr [...]orzekł o ustanowieniu na 99 lat prawa użytkowania wieczystego do gruntu o powierzchni [...]m. kw., oznaczonego jako działki ewidencyjne nr [...], o powierzchni [...]m. kw. i nr [...] o powierzchni [...]m. kw. w obrębie [...], uregulowanego w księdze wieczystej KW Nr [...], położonego w W., przy ulicy [...]nr [...]na rzecz Z. S.

Natomiast rozpatrując wniosek z dnia 13 sierpnia 1992r. o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego (dawniej prawa własności czasowej) do nieruchomości położonej przy ul. [...], ozn. hip. [...] organ ustalił, że winien on być złożony do dnia 25 maja 1949r. Zatem powyższy wniosek – jako złożony po upływie zawitego terminu do jego wniesienia – nie jest możliwy do uwzględnienia.

Od w/w decyzji z dnia [...]lutego 2004r. nr [...]odwołanie wniosła Z. S. podnosząc m. in., iż zaskarżona decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa, bowiem powinna być uzupełnieniem w/w decyzji z dnia [...]sierpnia 2001r. nr [...]. Odwołująca podniosła ponadto, że wniosek z dnia 30 czerwca 1948r. dotyczył – wbrew twierdzeniom organu I instancji – zarówno nieruchomości ozn. hip. Nr [...]jak i "[...]", tj. nieruchomości sąsiedniej ozn. hip. [...].

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...]decyzją z dnia [...]sierpnia 2004r., znak: [...], po rozpatrzeniu odwołania Z. S., utrzymało w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...]lutego 2004r. nr [...].

W uzasadnieniu swego stanowiska organ odwoławczy podzielił ocenę faktyczną i prawną dokonaną przez organ I instancji. Dodatkowo wskazano, że wniosek dekretowy dotyczył nieruchomości ozn. hip. [...] (z budynkiem mieszkalnym) i tylko taki może być interpretowany. We wniosku wskazano, że powyższa nieruchomość składa się z domu mieszkalnego /willa/ z ogrodem. Tymczasem zarówno na nieruchomości ozn. hip. [...], jak i na nieruchomości ozn. hip. [...]znajdują się drzewa. Wobec tego nie można uznać, że w/w wniosek dotyczył również nieruchomości ozn. hip. [...]. Natomiast wniosek z 1992r. w części dotyczącej nieruchomości ozn. hip. [...], nie może być potraktowany jako uzupełnienie wniosku dekretowego z 1948r., bowiem byłoby to rozszerzenie przedmiotowe powyższego wniosku. W związku z tym, że jest to nowy przedmiot sprawy, to mamy do czynienia z nową sprawą administracyjną.

Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła Z.S. Wniosła o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...]oraz decyzji organu pierwszej instancji, jako podjętych z rażącym naruszeniem prawa materialnego, mającym istotny wpływ na wynik sprawy oraz z jaskrawym naruszeniem reguł postępowania administracyjnego. Podniosła ponadto, iż organy administracji na potrzeby odmowy oddania gruntu w użytkowanie wieczyste "ustaliły", że wniosek z 1948r. mógł dotyczyć jedynie działki gruntu oznaczonej starym nr hip. [...]. Według skarżącej nieruchomości objęte nr hip. [...] i hip. [...] tworzą gospodarczą całość, co wyjaśnił Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 23 września 1970 r. sygn. akt II CR 361/70. "W rozumieniu przepisów art. 5 ustawy z dnia 25 czerwca 1948r. o podziale nieruchomości na obszarze miast i niektórych osiedli (Dz. U. Nr 35, poz. 248), nieruchomością jest działka (parcela) ograniczona od innych parcel (działek) bez względu na to, czy poprzednio tworzyła ona kilka odrębnych działek, które następnie połączono w jedną całość (nieruchomość), czy też działka taka dołączona została do już istniejącej nieruchomości, jeżeli tylko następnie tworzą one jedną całość bez względu na to, czy jako całość figurują w księdze wieczystej, czy też nie zostały w ogóle ujęte w księdze wieczystej". Skarżąca podniosła, iż zgodnie z powyższym wyrokiem nieruchomość może składać się z kilku działek, sąsiadujących ze sobą i opisanych w różnych księgach wieczystych, byleby tworzyły określoną gospodarczą całość, co potwierdza jednoznacznie położenie budynku pod adresem: [...], który znajduje się na obu częściach "starych" działek objętych hip. [...]i hip. [...].

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...]wniosło o jej oddalenie podtrzymując jednocześnie swoje stanowisko prezentowane dotychczas w sprawie. Zdaniem organu stan faktyczny sprawy został ustalony prawidłowo i na jego podstawie została dokonana analiza wniosku dekretowego z 1948r., a zatem zarzuty Z. S. są niezasadne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę decyzji, postanowień oraz innych aktów lub czynności organów administracji publicznej pod względem ich zgodności z przepisami prawa materialnego oraz przepisami postępowania administracyjnego. Sąd nie jest związany granicami skargi, co oznacza, że sąd ma prawo, a nawet obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego nawet, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze. Niemniej jednak Sąd zawsze jest związany granicami sprawy, w której skarga została wniesiona i nie może swoimi ocenami prawnymi wkraczać w sprawę nową w stosunku do tej, która była lub powinna być przedmiotem postępowania przed organem administracji i wydawanych w nim aktach. Granice tej bowiem sprawy administracyjnej wyznaczają zakres sądowej kontroli wykonywania administracji publicznej.

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że skarga jest zasadna i zasługuje na uwzględnienie, jednakże z innych przyczyn, niż te które zostały podniesione w samej skardze.

Nie kwestionując merytorycznych ustaleń, zarówno organu I instancji, jak i organu odwoławczego, zawartych w uzasadnieniach kwestionowanych decyzji, niezbędnym jest ponowne, nie budzące żadnych wątpliwości, ustalenie aktualnego stanu prawnego dawnej nieruchomości hipotecznej położonej w W. przy ul. [...]nr [...], ozn. hip. [...]. Okoliczność ta jest tym bardziej istotna, zważywszy na fakt, iż sam pełnomocnik Samorządowego Kolegium Odwoławczego na posiedzeniu Sądu, które odbyło się w dniu 16 września 2005r. oświadczył, że powziął wątpliwość, czy zaskarżone decyzje zostały wydane przez właściwe organy, bowiem część przedmiotowej nieruchomości stanowi własność Skarbu Państwa.

Ze znajdującego się w aktach sądowych wypisu z rejestru gruntów istotnie wynika, że część przedmiotowej nieruchomości stanowi własność Skarbu Państwa i aktualnie pozostaje w zarządzie Dróg [...] w W.

Wobec powyższego, bez dokładnego, nie budzącego żadnych wątpliwości wyjaśnienia zagadnień własnościowych dawnej nieruchomości [...]ozn. hip. [...], nie można ustalić organów właściwych w sprawie rozpatrzenia wniosku o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego do tej nieruchomości, w oparciu o art. 7 w/w dekretu z dnia 26 października 1945r.

Nie ustaliwszy uprzednio organów właściwych do załatwienia tej sprawy mogłoby dojść do sytuacji niemożliwej do zaakceptowania w obowiązującym porządku prawnym, polegającej na tym, że organy administracji publicznej orzekałyby w sprawach, w których nie są właściwe.

Mając na uwadze, że Sąd orzeka na podstawie nadesłanych akt sprawy oraz obowiązek spoczywający na organie przestrzegania swojej właściwości rzeczowej i miejscowej, o którym mowa w art. 19 kpa, a także okoliczność, iż zaskarżone decyzje zostały wydane bez wyjaśnienia wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, co w konsekwencji doprowadziło do naruszenia art. 7, art. 77 oraz art. 107 § 3 kpa, skutkuje uchyleniem przez Sąd obydwu kwestionowanych decyzji.

Wobec powyższego Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 152 oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.