Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 188/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2021-05-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6042 Gry losowe i zakłady wzajemne
Hasła tematyczne: Gry losowe
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2 ust.3 i 5, art. 6 ust.1, art. 14 ust.1, art. 89 ust.1 pkt 1, art. 89 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2016 poz 471
law: Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych - tekst jednolity.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Dnia 20 maja 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Monika Krzyżaniak, Sędziowie Asesor WSA Paweł Dańczak, Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.), , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 maja 2021 roku sprawy ze skargi D. S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] nr [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł., na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2020 r. poz. 1325 ze zm., dalej jako O.p.), po rozpatrzeniu odwołania od decyzji Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w Ł. z dnia [...] nr [...] wymierzającej karę pieniężną w kwocie 200.000 zł z tytułu urządzania gier na niezarejestrowanych automatach do gier o nazwach : APEX nr 183, APEX nr 15, poza kasynem gry, utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

W sprawie ustalono następujący stan faktyczny i prawny.

W trakcie przeprowadzonej kontroli w dniu 25 kwietnia 2017r. przez funkcjonariuszy celno-skarbowych [...] Urzędu Celno-Skarbowego w Ł. w zakresie przestrzegania przepisów ustawy z dnia 19 listopada 2009r. o grach hazardowych, w lokalu "[...] znajdującym się w Ł. przy ul. A 85 stwierdzono trzy urządzenia o nazwach: APEX nr 183, APEX nr 15, ADELL 2 nr 1619 o budowie identycznej jak automaty do gier hazardowych. W celu sprawdzenia, czy przedmiotowe urządzenia spełniają przesłanki określone w art. 2 ust. 3, 5 ustawy o grach hazardowych funkcjonariusze przeprowadzili czynności w drodze eksperymentu. Eksperymenty przeprowadzono w trybie rzeczywistym. Przeprowadzone gry próbne potwierdziły, że gry na urządzeniach: APEX nr 183, APEX nr 15 spełniają warunki art. 2 ust.3 ustawy o grach hazardowych, zgodnie z protokołem kontroli nr [...] z dnia 25 kwietnia 2017r. W przypadku podjęcia próby eksperymentu na urządzeniu ADELL 2 nr 1619 empirycznie ustalono, że w danej chwili gra nie była możliwa. Automat nie był uruchomiony.

Postanowieniem z dnia [...] Naczelnik [...] Urzędu Celno-Skarbowego w Ł. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie wymierzenia kary pieniężnej w związku z ujawnieniem nielegalnej działalności hazardowej w lokalu znajdującym się w Ł. przy ul. A 85.

W dniu 17 września 2018 r. wezwano D. S. prowadzącą działalność gospodarczą pod nazwą [...] D. S. do przedłożenia do akt sprawy, umowy dzierżawy lokalu zawartej z właścicielem dysponentem urządzeń, na podstawie której automaty do gier hazardowych o nazwach APEX nr 183, APEX nr 15 oraz ADELL 2, były eksploatowane w wyżej wymienionym lokalu. W odpowiedzi w dniu 5 października 2018 r. strona przesłała oświadczenie z którego wynika, iż w lokalu znajdującym się w Ł. przy ul. A 85 nie prowadziła działalności gospodarczej, a najemcą tego lokalu była firma [....] Sp. z o. o. z siedzibą w G. ul. B 4A/31. Umowa dzierżawy tego lokalu zdaniem strony znajduje się w urzędzie celno-skarbowym jako załącznik do innego postępowania.

Po przeanalizowaniu akt zgromadzonych w postępowaniu karno-skarbowym oraz akt z postępowań w sprawie wymierzenia kary pieniężnej w związku z urządzaniem gier hazardowych organ pierwszej instancji stwierdził, iż żadna umowa której stroną jest [...] Sp. z o. o. dotycząca lokalu, mieszczącego się w Ł. przy ul. A 85 nie jest organowi znana.

W dniu 5 lipca 2019 r. ponownie wezwano D. S. do przedłożenia w formie pisemnej do akt sprawy, umowy dzierżawy lokalu, zawartej z właścicielem dysponentem urządzeń, na podstawie której automaty do gier hazardowych o nazwach APEX nr 183, APEX nr 15 oraz ADELL 2 były eksploatowane. Wezwanie to zawierało również informację, że w przypadku, gdyby dokument ten został wcześniej przez stronę przekazany do urzędu, należało wskazać jego numer ewidencyjny. Wezwanie pozostało bez odpowiedzi.

Postanowieniem z dnia [...] Naczelnik [...] Urzędu Celno-Skarbowego w Ł. włączył do akt sprawy: 1. materiały z kontroli przekazane za pismem nr [...] z dnia 26 kwietnia 2017 r., w tym: notatkę nr [...] z dnia 26 czerwca 2017 r., protokół z eksperymentu procesowego nr [...] z dnia 25 kwietnia 2017 r., protokół oględzin z dnia 25 kwietnia 2017 r., protokół przeszukania z dnia 25 kwietnia 2017 r., spis i opis rzeczy z dnia 25 kwietnia 2017 r., protokół przesłuchania w charakterze świadka P.H. z dnia 25 kwietnia 2017 r. nr [...], protokół przesłuchania w charakterze świadka A. A. z dnia 25 kwietnia 2017 r. nr [...]; 2. materiały z postępowania karnego skarbowego o sygnaturze akt [...] w tym: umowę najmu lokalu użytkowego zawartą w dniu 1 sierpnia 2016 r. między D. S. prowadzącą działalność gospodarczą pod nazwą [...] D. S. (najemca ), a K. J. L. (wynajmujący), akt notarialny repetytorium A nr [...], na podstawie którego właściciele nieruchomości w postaci lokalu użytkowego znajdującego się w Ł. przy ul. A 85,udzielili pełnomocnictwa K.J. L., do zawierania w ich imieniu między innymi umów najmu tego lokalu, protokół przesłuchania w charakterze świadka K. L. z dnia 10 lipca 2017 r., opinie uzyskane w ramach postępowania karnego-skarbowego o sygnaturze akt [...] z dnia 27 czerwca 2017 r. dotyczące automatów APEX nr 183, APEX nr 15 oraz ADELL 2 nr 1619.

Decyzją z dnia [...] nr [...] Naczelnik [...] Urzędu Celno-Skarbowego w Ł. wymierzył stronie karę pieniężną w kwocie 200.000,00 zł z tytułu urządzania gier hazardowych na niezarejestrowanych automatach do gier o nazwach APEX nr 183, APEX nr 15 poza kasynem gry. Decyzja została odebrana przez stronę w dniu 4 listopada 2019 r.

Pismem z dnia 15 listopada 2019 r. pełnomocnik strony wniósł odwołanie od ww. decyzji wnioskując o jej uchylenie i umorzenie postępowania w sprawie, jako bezprzedmiotowego. W odwołaniu podniesiono następujące zarzuty:

a. błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia poprzez niewłaściwą i sprzeczną z zasadami logicznego rozumowania ocenę zebranego materiału dowodowego, polegającą na błędnym przyjęciu, że odpowiedzialność za urządzanie gier na przedmiotowych automatach ponosi strona, w sytuacji gdy urządzenia te nie należały do odwołującej się, strona nie była użytkownikiem, ani konserwatorem tych urządzeń, jak również nie czerpała z nich korzyści, a który to błąd w ustaleniach faktycznych doprowadził do bezzasadnego przyjęcia, że strona wypełniła dyspozycje art.89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych, w sytuacji gdy odwołująca się nie była posiadaczem zależnym lokalu w myśl art.336 kodeksu cywilnego, a tym samym nie wypełnia dyspozycji z art. 89 ust. 1 pkt 3 ustawy o grach hazardowych,

b. naruszenie prawa materialnego tj. art. 89 ust. 1 pkt. 1,2,4 ustawy o grach hazardowych poprzez błędną wykładnię prowadzącą do ustalenia, że odpowiedzialność na podstawie niniejszego przepisu ponosi strona,

c. naruszenie prawa materialnego tj. art.89 ust.4 ustawy o grach hazardowych poprzez wymierzenie stronie kary pieniężnej w wysokości 200.000,00 zł tj. na podstawie nowych przepisów, które nie obowiązywały w chwili dokonywanych w lokalu w Ł. przy ul. A 85 kontroli w przedmiotowym postępowaniu.

Przywołaną na wstępie decyzją Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w . utrzymał w mocy decyzję Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w Ł. z dnia [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na niezarejestrowanych automatach do gier poza kasynem gry.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. stwierdził, że rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie zależało przede wszystkim od ustalenia czy istnieją przesłanki do nałożenia kary pieniężnej na podstawie przepisów ustawy o grach hazardowych, tj. w pierwszej kolejności należało ustalić czy kontrolowane urządzenia umożliwiały grę na automatach w rozumieniu art. 2 ust. 3-5 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. z 2016 r, poz. 471 ze zm). W drugiej kolejności należało wykazać przesłankę podmiotową, tj. określić sprawcę deliktu administracyjnego.

Przytaczając treść art. 2 ust. 3, ust. 4 i ust. 5 ustawy o grach hazardowych organ drugiej instancji wskazał, iż w niniejszej sprawie przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, że D. S. prowadzącą działalność gospodarczą pod nazwą "[...]" D.S., urządzała gry na automatach o nazwach APEX nr 183, APEX nr 15 w lokalu z automatami "[...]" mieszczącym się w Ł. przy ul. A 85. W ocenie organu odwoławczego wskazuje na to analiza zebranego materiału dowodowego, z którego wynika, że w dniu 1 sierpnia 2016 r. strona zawarła z K. J. L. umowę najmu lokalu użytkowego mieszczącego się w Ł. przy ul. A 85. W lokalu tym miała być prowadzona działalność handlowa. Najemca czyli D. S. ponosiła koszty jego eksploatacji, a także miała obowiązek utrzymywania go w dobrym stanie technicznym. Z dokumentu tego w sposób oczywisty wynika, iż dysponentem lokalu mieszczącego się w Ł. przy ul. A 85, w dniu 25 kwietnia 2017r była D. S. prowadzącą działalność gospodarczą pod nazwą "[...]" D. S. Ponadto organ odwoławczy zauważył, iż ww. wyposażyła ten lokal w trzy automaty do gier hazardowych. Pomieszczenie to było stale otwarte przez co umożliwiała dostęp graczy do tych urządzeń w sposób nieograniczony. Ponadto jej twierdzenie zawarte w piśmie z dnia 5 października 2018r., że najemcą w/w lokalu była Spółka [...], w ocenie organu odwoławczego nie znajduje potwierdzenia w materiale dowodowym. Przesłuchana w charakterze świadka K. L. potwierdziła natomiast, że najemcą i tym samem dysponentem przedmiotowego lokalu była D. S. Przesłuchane w charakterze świadka w dniu kontroli A. A. oraz P. H. zeznały, że grały na automatach hazardowych zainstalowanych w tym lokalu. Żeby na nich zagrać należało wrzucić do nich pieniądze. W ocenie organu drugiej instancji, zgodnie z art.89 ust. 1 pkt 1 ustawy o grach hazardowych, należy traktować D. S. jako urządzającą gry hazardowe bez koncesji, bez zezwolenia lub bez dokonania wymaganego zgłoszenia.

W dalszej kolejności organ zwrócił uwagę na charakter kar pieniężnych wymierzanych na podstawie art. 89 ustawy o grach hazardowych. Kara pieniężna określona w art 89 ustawy posiada wszystkie cechy charakteryzujące administracyjną karę pieniężną, rekompensuje nieopłacony podatek od gier i inne należności uiszczane przez legalnie działające podmioty. Celem tej kary nie jest więc odpłata za popełniony czyn, co charakteryzuje sankcje karne, ale przede wszystkim restytucja niepobranych należności i podatku od gier, a także prewencja. Kara pieniężna jest więc reakcją ustawodawcy na fakt czerpania zysków z nielegalnego urządzania gier hazardowych przez podmioty nieodprowadzające z tego tytułu podatku od gier, należności i opłat.

Organ odwoławczy zauważył także, iż na przestrzeni ostatnich pięciu lat organy prowadziły, bądź prowadzą nadal, łącznie co najmniej dwadzieścia postępowań w zakresie wymierzenia D. S. kary pieniężnej z tytułu naruszenia przepisów ustawy o grach hazardowych. Ze zgromadzonego w aktach postępowań materiału dowodowego wynika, że strona postępowania zawierała umowy najmu lokali w różnych lokalizacjach na terenie Ł.Następnie w lokalach tych eksploatowane były automaty do gier hazardowych i tak np. w dniu 17 stycznia 2017 r. w lokalu "[...]" mieszczącym się w Ł. przy ulicy C 24 funkcjonariusze celni stwierdzili obecność dwóch nielegalnych urządzeń do gier hazardowych (protokół kontroli nr [...] z dnia 18 stycznia 2017 r.). W lokalu działalność prowadziła D. S. Decyzją nr [...] z dnia [...] Naczelnik [...] Urzędu Celno-Skarbowego w Ł. wymierzył D. S. karę pieniężną w wysokości 24 000,00 zł z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry. Następnie w dniu 11 kwietnia 2017 r. w lokalu w Ł. przy ulicy D 23 funkcjonariusze celno-skarbowi stwierdzili obecność dwóch nielegalnych urządzeń do gier hazardowych. Potwierdził to przeprowadzony eksperyment procesowy nr [...]. Najemcą lokalu była D. S. na podstawie umowy najmu z dnia 1 października 2016 r. Zaledwie 9 dni później, tj. 20 kwietnia 2017r. w lokalu użytkowym w Ł. przy ulicy E 1 funkcjonariusze ujawnili kolejne, tym razem trzy automaty do gier (protokół eksperymentu procesowego nr [...] Najemcą lokalu była D. S. (umowa najmu z dnia 17 grudnia 2015 r.). W następnym miesiącu, tj. 11 maja 2017 r. w lokalu o nazwie "[...]" funkcjonariusze ujawnili kolejne trzy automaty do gier (kontrola nr [...]). Miesiąc później – 14 czerwca 2017 r. miała miejsce kontrola w lokalu "[...]" znajdującym się w Ł. przy ulicy F 18, w wyniku której funkcjonariusze zatrzymali dwa nielegalne automaty do gier hazardowych (protokół eksperymentu nr [...]). Działalność w lokalu prowadziła D. S. na podstawie zawartej umowy najmu lokalu użytkowego z dnia 28 listopada 2016 r. W dniu 3 sierpnia 2017 r. funkcjonariusze dokonali kolejnej kontroli lokalu, tym razem znajdującego się w Ł. przy ulicy A 85, w wyniku czego zatrzymali 2 nielegalne automaty do gier hazardowych (protokół eksperymentu procesowego nr [...]). W lokalu działalność prowadziła D. S., na podstawie zawartej umowy najmu lokalu użytkowego z dnia 1 sierpnia 2016 r. W dniu 27 września 2017 r. funkcjonariusze dokonali kontroli lokalu znajdującego się w Ł. przy ulicy F 18, w wyniku czego zatrzymano jeden automat. Najemcą lokalu również była D. S. Powyższe w ocenie organu odwoławczego potwierdza, że z procederu nielegalnego urządzania gier hazardowych strona postępowania urządziła sobie stale źródło utrzymania zaś rzekome wynajęcie lokalu osobie trzeciej w niniejszej sprawie nie znajduje potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym. Organ odwoławczy podniósł, iż postępowanie D. S. ma jedynie na celu odwrócenie uwagi organów od rzeczywistego rodzaju prowadzonej przez stronę działalności i utrudnienie wskazania osoby odpowiedzialnej za popełniony delikt.

Z treści art. 89 ust. 1 pkt 1 znowelizowanej ustawy o grach hazardowych wynika, że aby móc wymierzyć karę pieniężną na jego podstawie konieczne jest spełnienie łącznie dwóch przesłanek podmiotowych: 1) odpowiedzialność ponosi "urządzający" gry hazardowe, 2) urządzający nie posiada koncesji, zezwolenia lub dokonania wymaganego zgłoszenia.

W ocenie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. przedmiotowe pojęcie "urządzającego", jak to wykazano wyżej obejmuje swym zakresem szereg czynności związanych z udostępnieniem automatów, ale także umożliwieniem ich użytkowania w zakresie gier hazardowych, w tym także wynajem lokalu, w którym prowadzona jest gra na automatach. D. S. w ramach prowadzonej działalności wielokrotnie wynajmowała powierzchnie lokalu pod instalację automatów do gier, co świadczy o działaniu świadomym i powtarzalnym. Pozyskując właścicieli lokali i umożliwiając wielokrotne instalowanie automatów do urządzania nielegalnych gier hazardowych czynnie współpracowała ona z właścicielami tych urządzeń, podejmując związane z tym ryzyko. Zdaniem organu takie działanie wyczerpuje znamiona definicji urządzania gier. Niewątpliwie, w poczuciu bezkarności z procederu umożliwiania prowadzenia nielegalnych gier na automatach, strona niniejszego postępowania D.S. uczyniła sobie stałe źródło dochodu. Ponadto kontrola przeprowadzona w lokalu wykazała, że D. S. nie posiadała i nie posiada nadal koncesji, ani zezwolenia na prowadzenie tego typu działalności, a znajdujące się w lokalu automaty nie zostały zarejestrowane przez właściwego naczelnika urzędu celno-skarbowego. Organ odwoławczy zaznaczył, że wiedza dotycząca koncesjonowanego charakteru działalności w zakresie hazardu jest i także w 2017 r. była powszechna, przez co należy przyjąć, że również strona posiadała taką wiedzę.

Biorąc powyższe pod uwagę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. stwierdził, że D. S. prowadząca działalność gospodarczą pod nazwą "[...]" urządzała gry hazardowe bez koncesji, bez zezwolenia lub bez dokonania wymaganego zgłoszenia i jako urządzający gry zgodnie z treścią art. 89 ust. 4 pkt 1 lit. a ustawy o grach hazardowych podlega karze pieniężnej w łącznej wysokości 200.000,00 zł z tytułu urządzania gier na niezarejestrowanych automatach do gier o nazwach: APEX nr 183, APEX nr 15 .

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. zauważył, że D. S. posiada wiedzę, że prowadzona przez nią działalność jest nielegalna, to jednak w wielu punktach prowadzi ją i rozwija. Organ odwoławczy podkreślił, że niniejsze postępowanie prowadzone wobec D. S. nie jest jedynym. Na dzień wydania niniejszej decyzji , System Finasowo-Księgowy ZEFIR 2 w Izbie Administracji Skarbowej w Ł. wykazał 20 wydanych decyzji wymiarowych.

Organ drugiej instancji stwierdził, że D. S.prowadząca działalność gospodarczą pod nazwą "[...]" wielokrotnie stwarzała warunki do prowadzenia nielegalnych gier hazardowych na automatach. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. podkreślił, że strona na przestrzeni wielu lat nie podjęła żadnych działań zmierzających do zabezpieczenia zgodności z prawem prowadzonej działalności.

Organ odwoławczy wskazał, iż na podstawie art. 90 ust. 1 ustawy o grach hazardowych. kary pieniężne wymierza w drodze decyzji, naczelnik urzędu celno-skarbowego, na którego obszarze działania jest urządzana gra hazardowa. Wysokość kary pieniężnej wymierzana z tytułu urządzania gier hazardowych bez koncesji, bez zezwolenia lub bez dokonania wymaganego zgłoszenia wynosi 100 tys. zł od każdego automatu w myśl art. 89 ust.4 ustawy o grach hazardowych.

Organ odwoławczy wyjaśnił, iż przedmiotem niniejszego postępowania są dwa automaty. Zatem, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. stwierdził, że wysokość kary pieniężnej wynosi 200 000,00 zł. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. wyjaśnił, że w przedmiotowej sprawie mają zastosowanie przepisy znowelizowanej ustawy o grach hazardowych, obowiązujące od dnia 1 kwietnia 2017 r. Podniósł, iż decyzja organu pierwszej instancji dotyczy kontroli z dnia 25 kwietnia 2017 r., a więc w obowiązującym nowym stanie prawnym. Tym samym organ właściwie zastosował art.89 ust. 1 pkt 1 nowej ustawy o grach hazardowych. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. zauważył, że w podstawie prawnej decyzji organ pierwszej instancji powołał art.89 ust. 1 pkt 1 ustawy o grach hazardowych, natomiast w sentencji tej decyzji przywołał treść tego artykułu niezgodną z obowiązującą w dniu orzekania. Powyższe jednak nie ma wpływu na ostateczne rozstrzygnięcie, gdyż w świetle zgromadzonego materiału dowodowego w sprawie, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. uznał D. S. za urządzającą nielegalne gry hazardowe.

Na ostateczną decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. skargę do sądu administracyjnego złożyła D. S., reprezentowana przez adwokata, zarzucając zaskarżonemu rozstrzygnięciu:

1) naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak wyjaśnienia w sposób jasny i zrozumiały przesłanek, jakimi kierował się organ przy wydawaniu rozstrzygnięcia, szczątkowe uzasadnienie decyzji oraz brak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wszechstronnego rozważenia przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. wszystkich przepisów i okoliczności związanych z przedmiotową sprawą, ;

2) naruszeniu art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a. polegającym w szczególności na niedostatecznym wyjaśnieniu podstaw i przesłanek utrzymania w mocy decyzji Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w Ł. z dnia [...]., a także na wybiórczej ocenie zgromadzonego w sprawie materiału oraz oczywiście błędne ustalenia faktyczne przyjęte za podstawę rozstrzygnięcia, pozostające w opozycji do zgromadzonych materiałów oraz dowolności w wydaniu decyzji poprzez niedostateczne i niepełne uzasadnienie zaskarżonej decyzji,

3) naruszeniu art. 7 i art. 8 k.p.a. poprzez nierozpoznanie sprawy przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł.w sposób wszechstronny i wyczerpujący,

4) naruszenie art. 107 § 3 i art. 77 § 4 k.p.a. poprzez nieuzasadnione powtórzenie stanowiska organu pierwszej instancji i niewyjaśnienie podstawy prawnej decyzji oraz niewskazanie dowodów, na których oparł się przy wydaniu rozstrzygnięcia,

5) błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia poprzez niewłaściwą i sprzeczną z zasadami logicznego rozumowania ocenę zebranego materiału dowodowego, polegający na błędnym przyjęciu, że skarżąca jest posiadaczem zależnym lokalu "[...]" znajdującego się w Ł. przy ul. A 85, a tym samym, iż ponosi odpowiedzialność za urządzanie gier na automatach, w sytuacji gdy urządzenia te nie należały do skarżącej, skarżąca nie była użytkownikiem, ani konserwatorem tych urządzeń, jak również nie czerpała z nich korzyści, nie była też posiadaczem zależnym lokalu w myśl art. 336 kc, a który to błąd w ustaleniach faktycznych doprowadził do bezzasadnego przyjęcia, że skarżąca wypełniła dyspozycje art. 89 ust. 1 pkt 2 i 4 u.g.h., w sytuacji gdy skarżąca była głównym najemcą lokalu, podnajmowała go zaś innemu podmiotowi, a na urządzeniach wskazani byli ich właściciele,

6) błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia poprzez niewłaściwą i sprzeczną z zasadami logicznego rozumowania ocenę zebranego materiału dowodowego w postaci umowy podnajmu zawartej z firma [...], umowy najmu zawartej z K. L., polegający na błędnym przyjęciu, że skarżąca była posiadaczem lokalu "[...]" znajdującego się w Ł. przy ul. A 85 w chwili kontroli, a tym samym iż ponosi odpowiedzialność za urządzanie gier na automatach, w sytuacji gdy ewentualny zakaz dalszego podnajmu nie powoduje nieważności umowy zawartej z [...] podczas gdy oddanie lokalu w dalszy najem, czy dzierżawę rodzi jedynie roszczenia odszkodowawcze wynajmującego wynikłe z naruszenia umowy, ale jednocześnie potwierdzają fakt, iż to spółka [...] była faktycznym posiadaczem lokalu w chwili kontroli tj. w dniu 25 kwietnia 2017 r.

7) błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia poprzez niewłaściwą i sprzeczną z zasadami logicznego rozumowania ocenę zebranego materiału dowodowego w postaci umowy podnajmu zawartej z firmą [...] umowy najmu zawartej z K. L.prowadzące do bezzasadnego przyjęcia, iż to skarżąca była urządzającym gry hazardowe, a także faktycznym posiadaczem lokalu w chwili kontroli, podczas gdy lokal był przedmiotem dalszej umowy dzierżawy, a faktycznym posiadaczem lokalu była spółka [...]

8) naruszenie prawa materialnego tj. art. 89 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o grach hazardowych poprzez błędną wykładnię prowadzącą do ustalenia, że odpowiedzialność na podstawie niniejszego przepisu ponosi skarżąca,

9) naruszenie prawa materialnego tj. art. 89 ust. 1 pkt 1 ustawy o grach hazardowych poprzez błędną wykładnię prowadzącą do ustalenia, że odpowiedzialność na podstawie niniejszego przepisu ponosi skarżąca, podczas gdy lokal był oddany w dalsze posiadanie firmie [...]

10) naruszenie prawa materialnego tj. art 6 ust. 4 ustawy o grach hazardowych poprzez jego niezastosowanie i pominięcie okoliczności, że odpowiedzialności na podstawie art. 89 ww. ustawy mogą ponosić jedynie podmioty wskazane w art. 6 ust. 4 ww. ustawy.

Mając na uwadze powyższe skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych.

Organ administracji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku -Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej p.p.s.a., który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 p.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.

Przeprowadzona przez sąd w rozpoznawanej sprawie kontrola we wskazanym wyżej aspekcie nie wykazała, aby zaskarżona decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...], jak i poprzedzająca ją decyzja Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w Ł. z dnia [...] w przedmiocie wymierzenia skarżącej kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry, wydane zostały z naruszeniem prawa.

Na wstępie wyjaśnić należy, że z dniem 1 kwietnia 2017 r. weszła w życie ustawa z dnia 15 grudnia 2016 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2017 r., poz. 88). W niniejszej sprawie podstawę prawną decyzji organów obu instancji stanowiły przepisy ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych w nowym brzmieniu, a decyzje zarówno organu I, jak i II instancji wydane zostały po wejściu w życie ustawy zmieniającej ustawę o grach hazardowych, która znacząco zmieniła brzmienie art. 89 ustawy, a w szczególności wysokość kar pieniężnych. Zdaniem sądu, w rozpoznawanej sprawie prawidłowo Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. przyjął, że ocena zachowania podmiotu urządzającego gry hazardowe z naruszeniem przepisów prawa winna odbywać się w oparciu o przepisy obowiązujące w dacie stwierdzenia naruszenia prawa przez stronę.

Sąd w składzie orzekającym w pełni podziela pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 17 października 2012 r., sygn. II GSK 1354/11 (dostępne www.orzeczenia.nsa.gov.pl), że zasada bezpośredniego działania nowego prawa polega na tym, że nowe przepisy należy stosować do wszelkich stosunków prawnych i zdarzeń, które powstaną po ich wejściu w życie, jak również tych, które powstały wcześniej, ale nadal - pod ich rządami - trwają. Stosowanie nowego prawa do stosunków prawnych i zdarzeń, które zostały w pełni ukształtowane w trakcie obowiązywania poprzedniej regulacji jest zaś możliwe jedynie wtedy, gdy ustawodawca wprowadził stosowne przepisy przejściowe, czego nie uczynił odnośnie regulacji zawartej w art. 89 ustawy. Co do zasady więc w sytuacjach, kiedy ustawodawca nie wypowiada się wyraźnie w tej kwestii w przepisach przejściowych, należy przyjąć, że nowa ustawa ma zastosowanie do zdarzeń prawnych powstałych po jej wejściu w życie, jak i do tych, które miały miejsce wcześniej ale trwają dalej - po wejściu w życie nowej ustawy.

Z akt sprawy wynika, że taka sytuacja wystąpiła w rozpoznawanej sprawie, gdyż stwierdzone przez organ naruszenie przepisów ustawy zakończyło się w dniu kontroli, tj. w dniu 25 kwietnia 2017 r. Zasadne więc było stanowisko, że w niniejszej sprawie mają zastosowanie przepisy nowej ustawy, które weszły w życie od dnia 1 kwietnia 2017 r., a więc obowiązywały w dacie stwierdzonego naruszenia. Prawidłowo zatem Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. zastosował w niniejszej sprawie - obowiązujący w dacie stwierdzenia naruszenia prawa przez skarżącą - art. 89 ust. 1 pkt 1 ustawy, stanowiący, że karze pieniężnej podlega urządzający gry hazardowe bez koncesji, bez zezwolenia lub bez dokonania wymaganego zgłoszenia, oraz że wysokość tej kary wynosi 100 000 zł od każdego automatu (art. 89 ust. 4 pkt 1a ww. ustawy).

Zgodnie z art. 2 ust. 3 ustawy o grach hazardowych grami na automatach są gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych lub elektronicznych, w tym komputerowych oraz gry odpowiadające zasadom gier na automatach urządzane przez sieć Internet o wygrane pieniężne lub rzeczowe, w których gra zawiera element losowości. W myśl art. 2 ust. 4 ustawy wygraną rzeczową w grach na automatach jest również wygrana polegająca na możliwości przedłużania gry bez konieczności wpłaty stawki za udział w grze, a także możliwość rozpoczęcia nowej gry przez wykorzystanie wygranej rzeczowej uzyskanej w poprzedniej grze. Stosownie zaś do treści art. 2 ust. 5 ustawy o grach hazardowych grami na automatach są także gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych lub elektronicznych, w tym komputerowych, oraz gry odpowiadające zasadom gier na automatach urządzane przez sieć Internet organizowane w celach komercyjnych, w których grający nie ma możliwości uzyskania wygranej pieniężnej lub rzeczowej, ale gra ma charakter losowy.

Z art. 3 ustawy o grach hazardowych wynika natomiast, że urządzanie gier losowych, zakładów wzajemnych, gier w karty i gier na automatach oraz prowadzenie działalności w tym zakresie jest dozwolone na podstawie właściwej koncesji, zezwolenia lub dokonanego zgłoszenia. Stosownie do art. 6 ust. 1 ww. ustawy działalność w zakresie gier cylindrycznych, gier w karty, gier w kości i gier na automatach może być prowadzona po uzyskaniu koncesji na kasyno gry, z zastrzeżeniem art. 5 ust. 1 i 1b oraz art. 6a ust. 2. Z kolei w myśl art. 14 ust. 1 ustawy o grach hazardowych urządzanie gier cylindrycznych, gier w karty, w tym turniejów gry w pokera, gier w kości oraz gier na automatach jest dozwolone wyłącznie w kasynach gier na zasadach i warunkach określonych w zatwierdzonym regulaminie i udzielonej koncesji lub udzielonym zezwoleniu, a także wynikających z przepisów ustawy, z wyjątkiem ust. 4 i 5. Ustawa o grach hazardowych w art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. a) określa kasyno gry jako wydzielone miejsce, w którym prowadzi się gry cylindryczne, gry w karty, gry w kości lub gry na automatach, na podstawie zatwierdzonego regulaminu, przy czym minimalna łączna liczba urządzanych gier cylindrycznych i gier w karty wynosi 4, a liczba zainstalowanych automatów wynosi od 5 do 70 sztuk.

Wyjaśnić przy tym należy, że dla stwierdzenia odpowiedzialności na podstawie art. 89 ust. 1 ustawy o grach hazardowych i istnienia podstaw do nałożenia kary pieniężnej, przewidzianej w art. 89 ust. 4 ww. ustawy nie jest konieczne nawiązywanie wprost do art. 6 ust. 1 i art. 14 ust. 1 ustawy. Jakkolwiek bowiem przepis określający obowiązek dla urządzającego grę pozostaje w związku z przepisem określającym sankcję za jego naruszenie, to jednak art. 89 ust. 1 pkt 1 ustawy o grach hazardowych samodzielnie określa działanie mające postać deliktu administracyjnego, podlegającego ustalonej w nim odpowiedzialności administracyjnej. Odpowiedzialność ta nie jest uzależniona od winy i ma charakter obiektywny, a dla jej ustalenia wystarczające jest stwierdzenie naruszenia, o którym mowa w art. 89 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy. Istotą kary wskazanej w tej regulacji jest przymuszenie do respektowania nakazów i zakazów wynikających z przepisów prawa. Dla stwierdzenia w postępowaniu prowadzonym przez właściwe organy wskazanej odpowiedzialności administracyjnej konieczne jest zatem ustalenie, czy gry prowadzone poza kasynem spełniały przesłanki z art. 2 ust. 3 lub art. 2 ust. 5 ww. ustawy, a nie rozstrzyganie o obowiązku wynikającym z art. 6 ust. 1 lub art. 14 ust. 1 ustawy o grach hazardowych.

Przede wszystkim należy zaznaczyć, ze niniejsza sprawa jest kolejną sprawą toczącą się w tutejszym sądzie, której przedmiotem jest wymierzenie D. S. kary pieniężnej za urządzanie nielegalnych gier hazardowych na automatach do gier. Dotychczas w tutejszym sądzie toczyło się lub toczy się 17 spraw ze skargi D. S. na decyzje organów podatkowych o wymierzeniu jej kar pieniężnych za nielegalne urządzanie gier hazardowych (sygnatury spraw: III SA/Łd 736/19, 759/19, 789/19, 945/19, 12/20, 13/20, 24/20, 104/20, 338/20, 347/20, 587/20, 588/20, 1094/20, 83/21, 188/21, 288/21, 444/21). Prawie wszystkie sprawy zostały już zakończone i wydano w nich wyroki oddalające skargi (jednie w sprawach III SA/Łd 338/20 i 347/20 skargi odrzucono z uwagi na nieuzupełnienie braków fiskalnych i formalnych skarg). Nie są to jednak wszystkie sprawy w których D. S. wymierzono kary pieniężne za nielegalne urządzanie gier hazardowych. Jak wynika bowiem z uzasadnienia zaskarżonej decyzji dotychczas wydano 20 decyzji o wymierzeniu skarżącej kar pieniężnych o których mowa w art.89 ust.1 u.g.h. Jest zatem bardzo prawdopodobne, że do tutejszego sądu wpłyną kolejne skargi D.S.. Analiza uzasadnień wymienionych wyroków wskazuje, że skarżąca urządzała nielegalne gdy hazardowe w różnych lokalach na terenie całej Ł. (między innymi w lokalach przy ul. D 23, przy ul. G 1, przy ul. C 24, przy ul. H 55, przy ul. A 85 i innych). Sposób urządzania gier hazardowych przez skarżącą był w zasadzie prawie identyczny we wszystkich sprawach. D. S. wyszukiwała odpowiednie lokale na terenie Ł. i zawierała umowy ich najmu (dzierżawy) na dłuższy okres czasu. Następnie jako najemca zawierała umowy podnajmu z podmiotami, które wstawiały do tych lokali automaty do gier hazardowych (z reguły były to te same podmioty w różnych lokalach). W ocenie składów orzekających w wymienionych sprawach skarżąca współurządzała w ten sposób nielegalne gry hazardowe czerpiąc z tego korzyści finansowe.

Dodać należy, że D.S. wielokrotnie urządzała gry hazardowe w jednym punkcie. Mimo, że kontrola organów podatkowych ujawniała nielegalne gry hazardowe w konkretnym punkcie i zatrzymywała automaty do gier, kolejna kontrola w tym samym lokalu po pewnym czasie stwierdzała ponownie urządzanie gier hazardowych na nowych automatach. Ponownie zatrzymywano automaty do gier zaś kolejna kontrola ujawniała nowe automaty do gier. Sytuacja taka powtarzała się po kilka razy w tym samym lokalu. Dowodzi to, że skarżąca nie przejmowała się kontrolami organów podatkowych i wszczynanymi postępowaniami w sprawie wymierzenia kar pieniężnych lecz doprowadzała do wstawiania kolejnych automatów do tego samego lokalu a tym samym ponownie współurządzała nielegalne gry hazardowe.

Analiza uzasadnień wyroków wydanych w tutejszym sądzie ze skargi D.S. wskazuje, że skarżąca uczestniczyła w stałym procederze jakim było urządzanie nielegalnych gier hazardowych w szeregu miejscach na terenie Ł.. Z procederu tego uczyniła sobie stałe źródło dochodu nie przejmując się przeprowadzonymi kontrolami organów podatkowych ani wymierzanymi jej karami pieniężnymi. Świadczy to o jej lekceważącym stosunku do obowiązku przestrzegania porządku prawnego i wyjątkowej uporczywości w naruszaniu tego obowiązku. Wymienione okoliczności nie mają oczywiście wpływu na ocenę legalności zaskarżonej decyzji lecz należy wziąć je pod uwagę w kontekście wersji skarżącej przedstawionej w niniejszej sprawie , że zajmowała się ona jedynie wynajmowaniem lokali, następnie podnajmowała je i nie wiedziała czym się zajmuje podnajemca. O tym jaki był rzeczywiste postępowanie skarżącej świadczą uzasadnienia kilkunastu wyroków wydanych w tutejszym sądzie.

Analiza uzasadnień wymienionych wyroków wskazuje nadto na jeszcze element a mianowicie taki, że przy kolejnych kontrolach lokali, w których urządzano gry hazardowe ujawniono, iż ograniczono do minimum treść zawieranych umów podnajmu eliminując z nich obowiązki stron umowy tak aby nie można było ich dokładnie określić. Umowy te były coraz bardziej lakoniczne i ogólnikowe. Zmieniano także sposób funkcjonowania punktów urządzania nielegalnych gier hazardowych eliminując obecność w nich osób działających w imieniu urządzających gry hazardowe. Podczas kontroli lokalu "[...]" przy ul. A 85 w dniu 25 kwietnia 2017r. nie było żadnej osoby obsługującej ten punkt. Powyższe okoliczności świadczą, że urządzający nielegalne gry hazardowe starali się wyeliminować jakiekolwiek fakty, które mogłyby świadczyć o ich odpowiedzialności za urządzanie nielegalnych gier. Również i to należy mieć na uwadze przy ocenie legalności zaskarżonej decyzji.

Z zebranego materiału dowodowego wynika, że w dniu 25 kwietnia 2017r. funkcjonariusze [...] Urzędu Celno – Skarbowego w Ł. przeprowadzili kontrolę w lokalu "[...]" przy ul. A 85 w Ł. W wyniku kontroli stwierdzono, że w lokalu znajdowały się trzy urządzenia do gier w tym dwa o nazwach Apex nr 183 oraz Apex nr 15. Gry na dwóch wymienionych urządzeniach (tzn. Apex nr 183 i Apex nr 15) są grami na automatach w rozumieniu art.2 ust.3 i 5 u.g.h. Wskazują na to wyniki eksperymentu przeprowadzonego przez funkcjonariuszy celnych oraz opinie biegłego J.T. W wyniku eksperymentu oraz badań przez biegłego stwierdzono, że oba urządzenia eksploatowane są w celach komercyjnych o czym świadczy konieczność użycia środków finansowych do ich uruchomienia. Gry na automatach zawierają element losowości. Grający nie ma wpływu na wynik gry, a jego zdolności percepcji i sprawności nie dają gwarancji wpłynięcia w pożądany sposób na ten wynik, a o odpowiedniej konfiguracji bębnów decyduje mechanizm urządzenia, a nie działanie gracza. Wynik gry jest nieprzewidywalny dla grającego. Urządzenia służą do gier o wygrane pieniężne. W ocenie sądu organy celne trafnie uznały, że gry na dwóch wymienionych automatach spełniają przesłanki określone w przepisie art.2 ust.3 i 5 u.g.h.

Z przepisu art.89 ust.1 pkt.2 u.g.h. wynika, że karze pieniężnej podlega osoba urządzająca grę na automacie. Pojęcie "urządzanie gier" w języku polskim rozumiane jest jako synonim takich pojęć, jak: "utworzyć, uporządkować zagospodarować", "zorganizować, przedsięwziąć, zrobić" (Słownik poprawnej polszczyzny, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 1994). Według zaś Słownika języka polskiego pod red. Mieczysława Szymczaka (PWN, Warszawa 1981 r.) urządzić to m.in. zorganizować jakąś imprezę, jakieś przedsięwzięcie, itp. W tym kontekście "urządzanie gier" obejmuje niewątpliwie podejmowanie aktywnych działań, czynności dotyczących zorganizowania i prowadzenia przedsięwzięcia w zakresie gier hazardowych (eksploatacji automatów), w znaczeniu art. 2 ust. 3 i ust. 5 u.g.h. Natomiast "urządzający gry" w rozumieniu art. 89 ust. 1 u.g.h. to podmiot realizujący (wykonujący) te działania, czynności. Urządzanie gier na automatach obejmuje zatem w szczególności zachowania aktywne polegające na zorganizowaniu i pozyskaniu odpowiedniego miejsca do zamontowania urządzenia, przystosowania go do danego rodzaju działalności, umożliwienie dostępu do takiego automatu nieograniczonej liczbie graczy, utrzymywanie automatu w stanie stałej aktywności, umożliwiającej jego sprawne funkcjonowanie, wypłacanie wygranych, związane z obsługą urządzenia czy zatrudnieniem odpowiednio przeszkolonego personelu. W konsekwencji warunkiem przypisania odpowiedzialności na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. jest wykazanie, że dany podmiot aktywnie uczestniczył w procesie urządzania nielegalnych gier hazardowych, a więc podejmował określone czynności nie tylko związane z procesem udostępniania automatów, lecz także z ich obsługą oraz stwarzaniem technicznych, ekonomicznych i organizacyjnych warunków umożliwiających sprawne i niezakłócone funkcjonowanie samego urządzania oraz jego używanie do celów związanych z komercyjnym procesem organizowania gier hazardowych. Nie wyklucza to oczywiście możliwości współdziałania wielu podmiotów w nielegalnym procederze urządzania gier, a więc np. właściciela automatu i właściciela lokalu, którzy na podstawie zawartej umowy (porozumienia, niekoniecznie pisemnego) dokonują podziału zadań i funkcji związanych z procesem organizacji gier, jeżeli można im przypisać nawet niewielki wycinek z opisanej wyżej aktywności.

W niniejszej sprawie przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, że D. S. urządzała gry na dwóch automatach w lokalu "[...]" przy ul. A 85. Wskazuje na to analiza całego materiału dowodowego.

Z zebranego materiału dowodowego wynika, że w dniu 1 sierpnia 2016r. D.S. zawarła umowę najmu lokalu o powierzchni 15,15 m2 przy ul. A 85 z K. L. jako wynajmującą. Na podstawie tej umowy skarżąca stała się najemcą tego lokalu w celu prowadzenia w nim działalności handlowej. Umowę zawarto do dnia 31 sierpnia 2017r. zaś czynsz określono na kwotę 1300 zł miesięcznie. W lokalu tym w dniu kontroli 25 kwietnia 2017r. stwierdzono 3 automatu do gier w tym automaty o nazwach Apex nr 183 i Apeź 14.

Przede wszystkim podnieść należy, iż skarżąca nie wykazała, że lokal przy ul. A85 oddała w podnajem innemu podmiotowi a mianowicie spółce [...]

Należy zaznaczyć, że pismem z dnia 17 września 2018r. organ administracji wezwał D. S. do przedłożenia do akt sprawy, umowy najmu lub dzierżawy lokalu zawartej z właścicielem/dysponentem urządzeń, na podstawie której automaty do gier hazardowych o nazwach Apex nr 183, Apex nr 15 oraz Adell 2, były eksploatowane w kontrolowanym lokalu. Wezwanie doręczono skarżącej w dniu 1 października 2018r.

W odpowiedzi na powyższe wezwanie, w dniu 5 października 2018 r., strona przesłała oświadczenie z którego wynika, iż w lokalu znajdującym się w Ł. przy ul. A 85 nie prowadziła działalności gospodarczej, a najemcą tego lokalu była firma [...] Sp. z o. o. z siedzibą w G. Umowa dzierżawy tego lokalu zdaniem strony znajduje się w urzędzie celno-skarbowym jako załącznik do innego postępowania.

Po przeanalizowaniu akt spraw karno-skarbowych oraz akt spraw dotyczących wymierzenia D.S. kar pieniężnych za urządzanie nielegalnych gier hazardowych, organ administracji stwierdził, że nie jest mu znana żadna umowa, której stroną jest spółka [...] dotycząca lokalu przy ul. A 85. W związku z czym pismem z dnia 5 lipca 2019r. organ administracji ponownie wezwał D. S. do przedłożenia w formie pisemnej do akt sprawy, umowy dzierżawy lokalu, zawartej z właścicielem dysponentem urządzeń, na podstawie której automaty do gier hazardowych, o nazwach Apex nr 183, Apex nr 15 oraz Adell 2, były eksploatowane. Wezwanie to zawierało również informację, że w przypadku, gdyby dokument ten został wcześniej przez stronę przekazany do urzędu, należało wskazać jego numer ewidencyjny. Wezwanie doręczono skarżącej w dniu 15 lipca 2018r. lecz D.S. nie udzieliła na nie żadnej odpowiedzi.

W sytuacji gdy mimo dwukrotnego wezwania skarżąca nie przedłożyła umowy podnajmu lokalu przy ul. A 85 spółce [...] ani też nie wskazała numeru postępowania na potrzeby którego, jej zdaniem, złożyła umowę, to oznacza, że nie wykazała aby oddała ten lokal w podnajem innemu podmiotowi. Należy zaznaczyć, ze w dniu 25 kwietnia 2017r. miała miejsce pierwsza kontrola lokalu przy ul. A 85. W związku z czym należy wykluczyć sytuację, że D.S. złożyła umowę podnajmu wymienionego lokalu w czasie wcześniejszej kontroli tego lokalu.

Organy administracji słusznie uznały, że D.S. nie wykazała aby podnajęła lokal przy ul. A 85 innemu podmiotowi i oparły się na zgromadzonym materiale dowodowym.

Przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, że D. S. urządzała nielegalne gry hazardowe w lokalu "[...]" przy ul. A 85. Utrzymywała ona lokal w dobrym stanie technicznym i sanitarnym do czego zobowiązała się w § 6 ust.4 umowy najmu z 1 sierpnia 2016r. Wyposażyła ona lokal w automaty do gier hazardowych. Jako dysponent lokalu zapewniła nieograniczony dostęp do automatów gdyż pomieszczenie lokalu było stale otwarte.

Przez "urządzanie gier na automatach" w rozumieniu art.89 ust.1 pkt 1 u.g.h. należy rozumieć realizowanie czynności, które w swoim efekcie doprowadzają do tego, że gra hazardowa fatycznie się odbywa. Realizowanie nawet jednej z wielu czynności przyczyniającej się bezpośrednio i w takim samym stopniu do tego, że gra na automacie w ogóle się odbędzie, jest wystarczającym do uznania osoby realizującej te czynności za urządzającego grę hazardową. Do takich czynności zaliczyć należy także te związane z organizacją (stworzeniem warunków) samej gry na automatach, takie jak wyposażenie lokalu (miejsca prowadzenia gry) w automaty do gier, zakup lub wynajem lokalu, w którym prowadzona jest gra na automatach, stworzenie zasad i systemu danej gry, określenie wygranych, itp.

Dokonana przez organy subsumpcja zachowania skarżącej pod regulację wynikającą z art. 89 ust. 1 pkt 1 ustawy jest zdaniem sądu prawidłowa. Sąd podziela prezentowany już w orzecznictwie pogląd, że "istotny jest fakt stworzenia technicznych i organizacyjnych warunków umożliwiających sprawne i niezakłócone funkcjonowanie urządzenia i używanie go do celów związanych z komercyjnym procesem organizowania gier hazardowych, takich jak udostępnienie powierzchni lokalu pod zainstalowane urządzenia, zapewnieniu ciągłości dostępu energii elektrycznej, otwieraniu i zamykaniu lokalu, a przez to organizacji czasu urządzania gier na automatach" (por. wyroki NSA: z 14 marca 2019 r., II GSK 125/17, z 13 kwietnia 2018 r., II GSK 420/18 i II GSK 429/18).

W niniejszej sprawie skarżąca jako dysponent lokalu doprowadziła do wstawienia do niego automatów do gier hazardowych i zapewniła klientom swobodny do nich dostęp. Stworzyła ona techniczne i organizacyjne warunki, które zapewniały sprawne i niezakłócone funkcjonowanie automatów do gier hazardowych. Organy administracji trafnie uznały, że D.S. w lokalu przy ul. A 85 urządzała gry hazardowe w rozumieniu art.89 ust.1 pkt 1 u.g.h. nie posiadając koncesji ani zezwolenia ani też nie dokonując wymaganego zgłoszenia. Uzasadniało to wymierzenie kary pieniężnej w wysokości 200000 zł.

Zaznaczyć należy, że dla przypisanie odpowiedzialności na podstawie art. 89 ustawy o grach hazardowych bez znaczenia pozostaje podnoszony w skardze fakt, iż skarżąca nie była właścicielem kontrolowanych urządzeń, ich użytkownikiem, czy konserwatorem. Zgodnie z art. 89 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy kara pieniężna może być nałożona zarówno na właściciela automatu, jak i na inną osobę, która zorganizowała przedsięwzięcie polegające na urządzeniu gier na automatach poza kasynem, w sytuacji gdy osoba taka była zaangażowana w proces urządzania gier, w tym czerpała z nich zyski. Jak już bowiem wyżej wskazano przepis ten jest adresowany do każdego, kto w sposób w nim opisany, urządza gry na automatach. Przy czym, wbrew twierdzeniom skarżącej, z materiału dowodowego sprawy nie wynika, że to nie ona, lecz inny podmiot był właścicielem ujawnionych w toku kontroli automatów.

Nieuzasadniony jest zarzut skargi naruszenia przepisów art.7, 77 §, 80 i 107 § 3 K.p.a.

Należy zaznaczyć, że w postępowaniu w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier na automacie organy celno-skarbowe nie stosują przepisów Kodeksu postepowania administracyjnego. Stosownie bowiem do art. 8 u.g.h. do postępowań w sprawach określonych w ustawie stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa, chyba że ustawa stanowi inaczej, a zgodnie z art. 91 ustawy o grach hazardowych przepisy ustawy Ordynacja podatkowa stosuje się odpowiednio również do kar pieniężnych. Niezależnie od powyższego, zdaniem sądu, w kontrolowanej sprawie organy podjęły niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Zebrały i rozpatrzyły materiał dowodowy wystarczający do podjęcia rozstrzygnięcia, a dokonanej ocenie zebranego materiału dowodowego nie można zarzucić dowolności. Materiał ten dał podstawę do uznania, że gry rozgrywane na kontrolowanych w sprawie automatach miały charakter losowy, a skarżąca będąca dysponentem lokalu przy ul. A 85 w Ł. była podmiotem urządzającym gry na automatach. Zebrany materiał dowodowy został oceniony przez organy zgodnie z regułami określonymi w art.191 O.p. Zarzut skargi w tym zakresie nie jest uzasadniony.

Nieuzasadniony jest zarzut skargi, że D.S. nie urządzała gier hazardowych gdyż nie była ona ani właścicielem ani użytkownikiem zatrzymanych automatów do gier zaś lokal przy ul. A 85 został oddany w podnajem spółce [...]

Przede wszystkim należy zaznaczyć, że skarżąca nie wykazała, iż oddała lokal w podnajem spółce [...] gdyż mimo wezwania, nie złożyła umowy podnajmu ani nie wskazała numeru postępowania w którym, jej zdaniem, została złożona umowa. Kwestia ta została omówiona we wcześniejszych rozważaniach. Nie ma natomiast żadnego znaczenia okoliczność czy D.S. była właścicielem czy posiadaczem automatów do gier. Istotne jest jedynie to czy urządzała ona gry na automatach w lokalu przy ul. A 85 w rozumieniu art.89 ust.1 pkt 1 u.g.h. Zebrany materiał dowodowy wskazuje, że skarżąca urządzała takie gry w wymienionym lokalu. Utrzymywała ona lokal w dobrym stanie technicznym i sanitarnym, wyposażyła go w automaty do gier i zapewniła ciągły dostęp do energii elektrycznej. Lokal był stale otwarty co zapewniało nieograniczony dostęp klientów do automatów. Stworzyła zatem techniczne i organizacyjne warunki zapewniające sprawne i niezakłócone funkcjonowanie automatów do gier czyli była urządzającym gry hazardowe w znaczeniu, o którym mowa w art.89 ust.1 pkt u.g.h. co zostało omówione we wcześniejszych rozważaniach.

Należy zaznaczyć, że pełnomocnik skarżącej w piśmie procesowym z 17 lutego 2020r. złożył wniosek o przeprowadzenie szeregu dowodów. Postanowieniem z dnia 2 marca 2020r. organ odwoławczy odmówił ich przeprowadzenia. Sąd w obecnym składzie podzielił argumentację organu przedstawioną w uzasadnieniu wymienionego postanowienia. W szczególności trafnie podniesiono, że okoliczności na które miałyby zostać przeprowadzone wnioskowane dowody zostały już udowodnione wystarczająco innymi dowodami. W ocenie sądu materiał zgromadzony przez organ podatkowy jest wystarczający do wydania rozstrzygnięcia sprawy. Organy podjęły niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego zaś ocenie zebranego materiału dowodowego nie można zarzucić dowolności. Materiał ten dał podstawę do uznania, że D.S. urządzała nielegalne gry hazardowe w lokalu przy ul. A 85. Zarzuty skargi w tym zakresie nie zasługują na uwzględnienie.

Sąd nie uwzględnił również szeregu wniosków dowodowych zawartych w skardze o zażądanie szeregu wyjaśnień i informacji oraz o dopuszczenie dowodów z zeznań świadków.

Należy zaznaczyć, że sądy administracyjne w zasadzie nie prowadzą postępowania dowodowego. Postępowanie przed sądem nie jest dalszym ciągiem postępowania dowodowego rozpoczętego przed organami administracji. Jedynie wyjątkowo sąd może przeprowadzić dowód uzupełniający z dokumentu jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie co wynika z treści art.106 § 3 p.p.s.a. W niniejszej sprawie przesłanki, o których mowa w wymienionym przepisie nie zostały spełnione. W związku z czym sąd nie uwzględnił wniosków dodowych zawartych w skardze.

Reasumując sąd uznał, że skarga nie jest zasadna. Przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, że D. S. urządzała nielegalne gry hazardowe na automatach w lokalu przy ul.A 85 bez koncesji, zezwolenia lub dokonania wymaganego zgłoszenia. Organy administracji trafnie zatem wymierzyły karę pieniężną, o której mowa w art.89 ust.1 pkt 1 u.g.h. Rozpoznając sprawę sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego, bądź przepisów postępowania administracyjnego mogących mieć wpływ na wynik sprawy. Z tych wszystkich względów, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd oddalił skargę D. S.

Niniejszą sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 poz. 374 ze zm.). Zgodne z tym przepisem przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. W niniejszej sprawie przeprowadzenie rozprawy, z uwagi na istniejącą pandemię, mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla stron. Nadto należy podnieść, że w WSA w Łodzi nie ma możliwości przeprowadzenia rozprawy na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. W związku z czym sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym.

a.l.