Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 2151/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2007-11-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6539 Inne o symbolu podstawowym 653
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 28; art. 30
journal: Dz.U. 1998 nr 137 poz 887
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabella Janson, Sędzia WSA Dorota Mydłowska, Asesor WSA Andrzej Kania (spr.), Protokolant Joanna Pietraś-Skobel, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 listopada 2007 r. sprawy ze skargi K. G. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia ...czerwca 2007 r. nr ... w przedmiocie umorzenia postępowania w części dotyczącej składek finansowanych przez ubezpieczonych nie będących płatnikami składek oraz odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych Oddala skargę;


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi z 18 lipca 2007 r., wniesionej przez K. G. jest decyzja Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (powoływanego dalej jako: ,,Prezes Zakładu--) z ... czerwca 2007 r. o nr ..., utrzymująca w mocy decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z ... maja 2007 r. nr ... o umorzeniu postępowania w części dotyczącej należności finansowanych przez ubezpieczonych nie będących płatnikami składek oraz o odmowie umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych.

Skarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym:

Pismem z 3 kwietnia 2007 r. strona zwróciła się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, Oddziału w L., Inspektoratu w B. o umorzenie zaległych składek. W uzasadnieniu stwierdziła, że od ... 1998 r., kiedy rozpoczęła prowadzenie działalności gospodarczej była ubezpieczona w ZUS-ie. W 1999 r. została wyłączona z tego ubezpieczenia i ubezpieczyła się w KRUS-ie. Następnie KRUS wyłączył ją z tego ubezpieczenia z powodu uchybień. Strona odwoływała się od tego rozstrzygnięcia jednak bez skutku. Kwot zadłużenia nie może spłacić bowiem przekracza to jej możliwości finansowe. Dodała, że prowadzi gospodarstwo rolne o obszarze około ... ha i opiekuje się chorymi rodzicami. Nie może podjąć dodatkowej pracy gdyż sama przewlekle choruje na kręgosłup.

Pismem z ... kwietnia 2007 r., nr ... organ poinformował stronę o toczącym się postępowaniu administracyjnym oraz wezwał stronę do przesłania dokumentów umożliwiających analizę okoliczności faktycznych mogących stanowić podstawę ewentualnego umorzenia należności.

W dniu 16 kwietnia 2007 r. strona złożyła do akt sprawy kserokopie dokumentów: dotyczących nabycia nieruchomości rolnych, stanu zdrowia strony i jej rodziców, dochodów uzyskiwanych z prowadzonego gospodarstwa rolnego oraz prowadzonej działalności gospodarczej.

Pismem z 18 kwietnia 2007 r. strona zawiadomiona została o prawie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań - w terminie 7 dni od daty otrzymania zawiadomienia.

Decyzją z ... maja 2007 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych, działając na podstawie art. 105 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), powoływanej dalej jako: ,,k.p.a.-- związku z art. 123 k.p.a. umorzył postępowanie administracyjne w części dotyczącej należności finansowanych przez ubezpieczonych nie będących płatnikami składek w okresie ... w łącznej kwocie ... zł., w tym należność główna ... zł. oraz odsetki, w wysokości ... zł. Jednocześnie Zakład, opierając się na art. 83 ust. 1 pkt 3, art. 28 oraz art. 32 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. Nr 138, poz. 887 ze zm.), powoływanej dalej jako: ,,u.s.u.s.-- odmówił umorzenia należności z tytułu składek na: ubezpieczenia społeczne za okres ... w łącznej kwocie ... zł. (w tym z tytułu składek .. zł., odsetek ... zł., kosztów upomnienia ... zł.), ubezpieczenie zdrowotne za okres ...w łącznej kwocie ... zł. (w tym z tytułu składek ... zł., odsetek ... zł.), Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres ... w łącznej kwocie ... zł. (w tym z tytułu składek ... zł., odsetek ... zł).

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że strona prowadziła działalność gospodarczą na podstawie zaświadczenia o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej od dnia ...01.1999 r. do ...10.2006 r. Przedmiotem działalności był handel środkami do produkcji rolnej, materiałami budowlanymi, oraz usługi w zakresie transportu i produkcji materiałów budowlanych. Zadłużenie związane jest z prowadzoną przez stronę działalnością gospodarczą.

Opierając się na przedłożonym przez stronę zaświadczeniu wydanym przez Wójta Gminy G. z ... kwietnia 2007 r. organ stwierdził, że roczny dochód zobowiązanego z tytułu prowadzonego gospodarstwa rolnego wyniósł ... zł. Dalej organ podał, ze strona mieszka z rodzicami, nad którymi zobowiązał się sprawować opiekę w zamian za przekazanie gospodarstwa rolnego. Jedynym źródłem utrzymania strony jest prowadzenie gospodarstwa rolnego, strona nie ma zaległości z tytułu kredytów w bankach oraz z tytułu podatków w Urzędzie Skarbowym w B.. Ponadto organ zauważył, że strona nie przedłożyła dokumentów określających wysokość stałych wydatków.

Wobec zobowiązanego nie było prowadzone postępowanie egzekucyjne ponieważ dokumenty rozliczeniowe za okres ... umożliwiające prawidłowe rozliczenie konta złożone zostały w lutym 2007 r. na skutek wysłanego w tej sprawie upomnienia z ...03.2007 r. Po otrzymaniu tego upomnienia strona wystąpiła o umorzenie należności.

Uzasadniając umorzenie postępowania administracyjnego w odniesieniu do składek finansowanych przez ubezpieczonych nie będących płatnikami składek organ powołał się na art. 105 § 1 k.p.a., który stanowi, że gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe organ wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. W stosunku do składek finansowanych przez ubezpieczonych nie będących płatnikami składek zaszła powyższa przesłanka bezprzedmiotowości, ponieważ do tych składek nie stosuje się art. 28 u.s.u.s. co wynika z treści art. 30 u.s.u.s.

Następnie organ stwierdził, że wniosek oraz całość materiału dowodowego zebranego w sprawie dotyczącej umorzenia zaległości finansowanych przez płatnika składek rozpatrywano w trybie przepisu art. 28 ust. 1 z uwzględnieniem ust. 2 u.s.u.s., zgodnie z którym umorzenie należności mogą być umarzane w całości lub w części tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności. Przytaczając treść przepisu art. 28 ust. 3 u.s.u.s. organ wymienił sytuacje w jakich zachodzi całkowita nieściągalność o której mowa w art. 28 ust. 2 u.s.u.s. Zdaniem organu w sprawie nie zachodzi żadna z przesłanek stanowiących o całkowitej nieściągalności należności, zgodnie z powyższym przepisem.

Zakład wyjaśnił, że w postępowaniu uwzględniono także art. 28 ust. 3 a u.s.u.s., w myśl którego należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne osób będących jednocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Odniósł się również do rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, które precyzuje zasady wyrażone w art. 28 ust. 3 a u.s.u.s. Zgodnie z treścią rozporządzenia Zakład może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli dłużnik wykaże, iż ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną, nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to dla niego zbyt i jego rodziny zbyt ciężkie skutki.

W ocenie organu sytuacja przewidziana w rozporządzeniu nie zachodzi w sprawie strony. Z dokumentów dostarczonych przez zobowiązanego oraz będących w posiadaniu ZUS nie wynika jednoznacznie, że opłacenie należności pozbawiłoby zobowiązanego możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych. Zobowiązany nie korzysta z pomocy społecznej, nie ma zadłużenia w innych instytucjach. Przedłożone przez stronę zaświadczenie lekarskie potwierdza, że opiekuje się chorymi rodzicami, jednakże opieka ta nie pozbawia płatnika możliwości uzyskiwania dochodu. Strona złożyła także dokumenty o swojej chorobie (z 2001 r. i 2003 r.) jednak nie posiada grupy niepełnosprawności, czy renty i pracuje w gospodarstwie.

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy strona podtrzymała wniosek o umorzenie składek.

Decyzją z ... czerwca 2007 r. Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, powołując się na przepis art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071), utrzymał w mocy decyzję z ... maja 2007 r.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ orzekający opisał dotychczasowy przebieg postępowania administracyjnego w przedmiocie umorzenia należności wobec ZUS. Wskazał, że z dokumentów załączonych przez stronę do wniosku o ponowne rozpatrzeni sprawy wynika, że ponosi ona wydatki z tytułu opłaty za energię za okres od ...2007 r. w kwocie ... zł., podatku od nieruchomości za 2007 r. w kwocie ... zł.

Potwierdził zasadność umorzenia postępowania administracyjnego w części dotyczącej składek finansowanych przez ubezpieczonych nie będących płatnikami tych składek ponieważ do składek tych zgodnie z art. 30 u.s.u.s. nie stosuje się w ogóle przepisu art. 28 u.s.u.s. regulującego umarzanie należności.

Organ orzekający podzielił również ustalenia zawarte w decyzji z ... maja 2007 r. a dotyczące braku zaistnienia w sprawie przesłanek całkowitej nieściągalności, wymienionych w art. 28 ust. 3 u.s.u.s. W szczególności podkreślił, że dotychczas nie była prowadzona egzekucja należności oraz, że strona jest właścicielem gospodarstwa rolnego, na którym zakład może zabezpieczyć zaległości.

Odnosząc się do przesłanek określonych w art. 28 ust. 3 a w związku z § 3 rozporządzenia wydanego do u.s.u.s. organ orzekający podtrzymał dotychczasowe ustalenia zgodnie z którymi brak jest podstaw do umorzeni należności w oparciu o te przepisy. Dokumenty przedstawione przez stronę i będące w posiadaniu ZUS nie potwierdzają, by opłacenie należności pozbawiło zobowiązanego oraz jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych. Strona nie korzysta z pomocy społecznej, nie ma także zadłużenia w innych instytucjach. W ocenie organu w sprawie nie zachodzi przesłanka poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodująca, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzeni działalności gdyż straty spowodowane suszą w 2006 r. potwierdzone przedłożonym przez stronę protokołem szacunku strat nie miały związku z prowadzoną a obecnie zaprzestaną działalnością gospodarczą. Brak jest także podstaw do przyjęcia, że w sprawie zaistniała przesłanka przewlekłej choroby strony lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiająca stronę możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacanie należności gdyż z dostarczonych dokumentów lekarskich wynika, że strona opiekuje się chorymi rodzicami oraz sama choruje (dokumenty medyczne z 1989 r., 2001 r., 2003 r. i 2007 r.) jednak nie posiada grupy niepełnosprawności, czy renty i pracuje w gospodarstwie a opieka nad rodzicami nie uniemożliwia uzyskiwania dochodu.

Konkludując organ stwierdził w oparciu o zebrany materiał dowodowy, że nie ma podstaw do zmiany stanowiska wyrażonego w decyzji z ... maja 2007 r.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję Prezesa Zakładu, K. G. wniósł o ponowne rozpatrzenie prośby o umorzenie zobowiązań płatniczych wobec ZUS. Podał, że żyje na kredyt, nie może podjąć pracy z uwagi na opiekę nad rodzicami, aktualnie jest na zwolnieniu lekarskim i pobiera zasiłek chorobowy, od 21 czerwca 2007 r. ma orzeczony stopień niepełnosprawności.

W odpowiedzi na skargę Prezes ZUS wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu skarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem.

W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jej wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi uchylenie rozstrzygnięcia.

Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Mając na względzie powyższe, tj. dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji, wydanej przez Prezesa ZUS w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu na podstawie ww. ustaw, a więc badając zaskarżone orzeczenie pod względem jego zgodności tak z przepisami ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071), dalej: k.p.a., jak i z normami prawa materialnego zawartymi w ustawie z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. 1998 r., 137, poz. 887 ze zm.), dalej u.s.u.s., oraz w oparciu o akta sprawy zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a., Sąd nie stwierdził takich naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji.

Skarżący wnioskiem z 3 kwietnia 2007 r. wystąpił o umorzenie zaległych składek wraz z odsetkami. Wniosek złożony został w następstwie poinformowania skarżącego, w formie upomnienia, przez Zakład o ujawnionym zadłużeniu konta skarżącego. Wobec treści wniosku skarżącego, wszczynającego kontrolowane przez Sąd postępowanie administracyjne, zastosowanie w sprawie miał -w szczególności- przepis art. 28 u.s.u.s., w którym ustawodawca przewidział instytucję umarzania należności z tytułu składek.

Zgodnie z treścią wymienionego art. 28 ust. 1 i 2 u.s.u.s. należności z tytułu składek, pod którym to pojęciem należy rozumieć składki, odsetki za zwłokę, koszty egzekucyjne, koszty upomnienia i dodatkową opłatę (art. 24 ust. 2 u.s.u.s.), mogą być umarzane w całości lub w części przez Zakład tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności, która zachodzi w sytuacjach wyliczonych w ust. 3 tego przepisu. Zgodnie z treścią art. 28 ust. 3 u.s.u.s. całkowita nieściągalność zachodzi, gdy:

1) dłużnik zmarł nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawił ruchomości niepodlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów albo pozostawił przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty stanowiącej trzykrotność przeciętnego wynagrodzenia i jednocześnie brak jest następców prawnych oraz nie ma możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie;

2) sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika lub umorzył postępowanie upadłościowe z przyczyn, o których mowa w art. 13 i art. 361 pkt 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze;

3) nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności, małżonka, następców prawnych, możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa;

4) nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym;

4a) wysokość nieopłaconej składki nie przekracza kwoty kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym;

5) naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję;

6) jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne.

Wyliczenie zawarte w powołanym przepisie jest wyczerpujące, tj. stanowi zamknięty katalog sytuacji, w których można uznać, iż ma miejsce całkowita nieściągalność należności z tytułu składek. Dopiero zaistnienie którejkolwiek z przesłanek określonych w tym przepisie, daje potencjalną możliwość umorzenia powstałego wobec ZUS zadłużenia. Nawet wówczas oznacza to jednak dla organu podejmującego rozstrzygnięcie tylko możliwość umorzenia należności z tytułu składek, a nie prawny obowiązek ich umorzenia. Norma zawarta w art. 28 ust. 2 u.s.u.s. wyraźnie wskazuje bowiem na brak obowiązku umorzenia należnych składek w przypadku ich całkowitej nieściągalności, stanowiąc, że w takim wypadku "mogą być one umorzone." Natomiast przy braku całkowitej nieściągalności, ustalanej według kryteriów wskazanych w art. 28 ust. 3 u.s.u.s., organ podejmujący decyzję na podstawie art. 28 ust. 2 tej ustawy pozbawiony jest w ogóle prawnej możliwości umorzenia należności z tytułu składek.

W niniejszej sprawie nie zaistniał żaden z przypadków stanowiących o możliwości uznania całkowitej nieściągalności należności wobec skarżącego a zatem organy orzekające prawidłowo wskazały, że wobec skarżącego nie została spełniona przesłanka określona w art. 28 ust. 2 w związku z ust. 3 ustawy systemowej, zaznaczając, że w sprawie należności skarżącego nie było prowadzone postępowanie egzekucyjne i wskazując na fakt posiadania gospodarstwa rolnego na którym istnieje możliwość dokonania zabezpieczenia należności, jak również na osiągane dochody z gospodarstwa, zgodnie z dokumentem urzędowym - zaświadczeniem z dnia 13 kwietnia 2007 r. wystawionym przez Wójta Gminy G. (k.- 14 akt administracyjnych).

Z kolei, w art. 28 ust. 3a u.s.u.s. ustawodawca przewidział możliwość umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne w uzasadnionych przypadkach, pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Przesłanki umorzenia należności w oparciu o przepis art. 28 ust. 3a u.s.u.s. określone zostały w § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz. U. z 2003 r., Nr 141, poz. 1365). Zgodnie z powołanym powyżej paragrafem 3 ust. 1, Zakład może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku:

1) gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych;

2) poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności;

3) przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności.

Podkreślenia jednak wymaga, iż w przypadku decyzji podejmowanych na podstawie art. 28 ust. 3a u.s.u.s w związku z § 3 wymienionego rozporządzenia, także mamy do czynienia z tzw. uznaniem administracyjnym. Również i tu prawo wyboru rozstrzygnięcia przysługuje Zakładowi. Może on - ale nie musi - umorzyć należności, przy czym nawet stwierdzenie istnienia w sprawie przewidzianych przepisami przesłanek nie obliguje Zakładu do zastosowania ulgi, jaką jest umorzenie należności, oczywiście gdy inne względy ustawowe przemawiają przeciwko takiemu umorzeniu.

Kierując się powyższym - zdaniem Sądu - Prezes ZUS prawidłowo uznał, iż skarżący nie wykazał, ażeby w stosunku do niego miały zastosowanie przepisy omawianego rozporządzenia. Dokonując takiej oceny organ wziął pod uwagę, jak wynika z uzasadnienia skarżonej decyzji, całość zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, tj. dokumenty złożone przez stronę oraz podniesione przez nią okoliczności, istotne z punktu widzenia możliwości umorzenia należności na podstawie § 3 powoływanego rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej.

Jak wynika z akt administracyjnych skarżący nie posiada żadnych osób na utrzymaniu np. dzieci czy współmałżonka, nie ma zobowiązań z tytułu zaciągniętych kredytów, w bankach, w instytucjach, u osób fizycznych czy zobowiązań alimentacyjnych (vide kwestionariusz z 3 kwietnia 2007 r. o możliwościach płatniczych płatnika składek, k.- 2 akt administracyjnych). Zgodnie z oświadczeniem z 16 kwietnia 2007 r., złożonym pod rygorem odpowiedzialności karnej za podanie nieprawdy lub zatajenie prawdy skarżący nie posiada również zaległości z tytułu podatków w Urzędzie Skarbowym w B. w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą (k.- 7 akt administracyjnych). W tej sytuacji uwzględnienie udokumentowanych dochodów z gospodarstwa rolnego w skali roku z udokumentowanymi wydatkami: opłata za energię oraz podatek od nieruchomości za cały 2007 r. upoważniało organ do przyjęcia, że skarżący nie wykazał by w sprawie wystąpiła przesłanka z § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia.

W sprawie nie wystąpiła także przesłanka poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia, które powodują, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego i jego rodzinę możliwości dalszego prowadzenia działalności. Organ orzekający rozważył powołane przez skarżącego argumenty wskazujące na poniesienie w 2006 r. strat w gospodarstwie z tytułu suszy i prawidłowo uznał, że nie stanowią one o zaistnieniu omawianej przesłanki. Przede wszystkim należy stwierdzić, że wniosek o umorzenie należności złożony został w kwietniu 2007 r. a zaskarżona decyzja wydana została w czerwcu 2007 r. co oznacza, że organ oceniał sytuację dotyczącą skarżącego, istniejącą w dacie wydawania decyzji, nie zaś w roku poprzednim. Fakt wystąpienia suszy nie powinien podważać wiarygodności urzędowego zaświadczenia o wysokości dochodu skarżącego z gospodarstwa rolnego, wydanego w 2007 r., w którym nie wystąpiły straty z powodu suszy. Brak jest podstaw do przyjęcia by w sprawie zachodził związek pomiędzy skutkami suszy w 2006 r. a zaprzestaniem prowadzenia przez skarżącego działalności gdyż susza z 2006 r. nie miała bezpośredniego związku z prowadzoną przez skarżącego pozarolniczą działalnością gospodarczą. Trafnie zatem organ uznał, że wystąpienie suszy nie miało wpływ na prowadzoną przez skarżącego pozarolniczą działalność gospodarczą.

Analizie organu orzekającego nie uszła również sytuacja zdrowotna skarżącego i jego rodziców, oparta na zgromadzonych w sprawie dokumentach medycznych. Dokumenty potwierdzają schorzenia skarżącego oraz jego rodziców, jednakże żaden z nich nie daje podstaw do przyjęcia by w sprawie występowała przewlekł choroba skarżącego lub konieczność sprawowania opieki nad rodzicami, która uniemożliwiałaby skarżącemu uzyskiwanie dochodu. Istotne jest to, że skarżący w dacie wydawania zaskarżonej decyzji nie miał ustalonego stopnia niepełnosprawności czy przyznanego świadczenia rentowego, które to okoliczności przede wszystkim mogłyby potwierdzać zaistnienie omawianej przesłanki rozporządzenia. Natomiast znajdujące się w aktach administracyjnych jednorazowe zwolnienie lekarskie, wskazujące na okres niezdolności do pracy (...2007 - ...2007r., k- 62 akt administracyjnych) nie może świadczyć o przewlekłej chorobie skarżącego uniemożliwiającej mu uzyskiwanie dochodu. Organ nie zanegował faktu sprawowania przez skarżącego opieki nad rodzicami, co potwierdza zaświadczenie lekarskie (k.- 15 akt administracyjnych), nie wskazuje ono jednak by opieka nad rodzicami była przeszkodą w uzyskiwaniu przez skarżącego dochodu, tym bardziej, że choroba rodziców skarżącego chociaż ma charakter długotrwały nie uniemożliwiła skarżącemu prowadzenia działalności gospodarczej do października 2006 r.

Odnosząc się do argumentów podniesionych w skardze, potwierdzonych załączonym do skargi dokumentem potwierdzającym uzyskanie przez skarżącego orzeczenia o stopniu niepełnosprawności z dnia 21 czerwca 2006 r. na okres niepełnosprawności do 30 czerwca 2009 r. Sąd wyjaśnia, że okoliczności te zaistniały już po wydaniu zaskarżonej decyzji w związku z czym pozostają bez wpływu na ocenę Sądu wyrażoną w uzasadnieniu wyroku. Niewątpliwie jednak są to nowe okoliczności z zakresu stanu faktycznego, które mogą mieć istotne znaczenie w sprawie umorzenia należności skarżącego w razie złożenia kolejnego wniosku do organu rentowego. Zauważyć należy, iż wniosek o umorzenie należności składkowych może być ponawiany i każdorazowo podlega ocenie organu orzekającego. W szczególności w przypadku zmiany stanu faktycznego lub uzyskania nowych dowodów - tak jak ma to miejsce w rozpoznawanej sprawie - skarżący może ponownie wystąpić do Zakładu z wnioskiem o umorzenie należności i wówczas ponownie sprawa umorzenia będzie rozstrzygana przez organ. Innymi słowy oddalenie skargi w niniejszej sprawie nie zamyka skarżącemu drogi do ponownego ubiegania się przez organem rentowym o umorzenie zaległości.

Sąd podziela stanowisko organu orzekającego, że prawny brak możliwości umorzenia należności w części finansowanej przez ubezpieczonych nie będących płatnikami składek (art. 30 u.s.u.s.) winien skutkować umorzeniem postępowania administracyjnego w tym zakresie. Brak podstawy prawnej do umorzenia powyższych należności potwierdza bezprzedmiotowość takiego postępowania i uzasadnia jego umorzenie na podstawie art. 105§1 k.p.a.

Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że zaskarżona decyzja Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych jest zgodna z prawem i na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.