Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 1608/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-03-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6042 Gry losowe i zakłady wzajemne
Hasła tematyczne: Gry losowe
Skarżony organ: Minister Finansów
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 36 pkt 6;
journal: Dz.U. 2015 poz 612
law: Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych - tekst jednolity.
article: art. 139;
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Madalińska-Urbaniak Sędziowie: WSA Marek Krawczak (spr.) WSA Arkadiusz Tomczak Protokolant starszy sekretarz sądowy Artur Dobrowolski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 marca 2016 r. sprawy ze skargi M. Sp. z o.o. z siedzibą w P. na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany decyzji w sprawie udzielenia zezwolenia na urządzanie zakładów wzajemnych 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Ministra Finansów na rzecz skarżącej M. Sp. z o.o. z siedzibą w P. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] maja 2010 r. Minister Finansów udzielił M. Sp. z o.o. (dalej także: "Spółka", "Strona", "Skarżąca") zezwolenia na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie zakładów wzajemnych na okres 6 (sześciu) lat.

Działalność była prowadzona m. in. w punkcie pod adresem Z., ul. S. [...], na podstawie zawartej w dniu [...] kwietnia 2012 r. umowy agencyjnej o udostępnieniu lokalu i świadczeniu usług. Pismem z dnia [...] czerwca 2014 r. przedmiotowa umowa została Spółce wypowiedziana i ostatecznie rozwiązana za porozumieniem stron [...] lipca 2014 r.

W związku z powyższym wnioskiem z [...] lipca 2014 r. Spółka zwróciła się o dokonanie zmiany pkt III ppkt 100 wymienionej na wstępie decyzji poprzez wpisanie w miejsce dotychczasowego punktu przyjmowania zakładów wzajemnych znajdującego się w Z., ul. S. [...], punktu znajdującego się w S., ul. W. [...]. Następnie pismem z 9 października 2014 r. Spółka zmodyfikowała wniosek z [...] lipca 2014 r., wnosząc o zamianę punktu w Z. na punkt w K., R. [...] lok. [...].

Po rozpatrzeniu wniosku Strony, Minister Finansów decyzją z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] odmówił zmiany wskazanej na wstępie decyzji Ministra Finansów z [...] maja 2010 r. w sprawie udzielenia zezwolenia na urządzanie zakładów wzajemnych poprzez zmianę adresu punktu przyjmowania zakładów wzajemnych.

Od powyższej decyzji Strona złożyła odwołanie, w którym wniosła o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

Decyzją z dnia [...] stycznia 2015 r. wydaną na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 w związku z art. 221 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012r., poz. 749 z późn. zm.; dalej: "O.p.") oraz art. 3, art. 8 i art. 51 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. Nr 201, poz. 1540 z późn. zm.; dalej: "u.g.h.") Minister Finansów utrzymał swoją wcześniejszą decyzję z [...] listopada 2014 r.

W uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie z treścią art. 3 u.g.h. urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier losowych, zakładów wzajemnych i gier na automatach jest dozwolone wyłącznie na zasadach określonych w ustawie. Warunkiem urządzania zakładów wzajemnych jest uzyskanie stosownego zezwolenia Ministra Finansów, o czym stanowi art. 32 ust. 2 u.g.h. W myśl art. 36 u.g.h., wniosek o udzielenie zezwolenia na urządzanie zakładów wzajemnych powinien zawierać m. in. zgodę władającego budynkiem (lokalem) na korzystanie z budynku (lokalu). Zaś zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 4 u.g.h., zezwolenie na urządzanie zakładów wzajemnych obejmuje miejsce urządzania zakładów.

W świetle zgromadzonego materiału, w ocenie organu, Spółka prawo do lokalu położonego w Z., ul. S. [...] posiadała do dnia [...] lipca 2014 r., zaś z chwilą utraty tego tytułu prawnego, utraciła również prawo do urządzania w nim zakładów wzajemnych. Jednocześnie Minister uznał, że w takich okolicznościach Strona nie mogła ubiegać się o zmianę lokalizacji punktu przyjmowania zakładów wzajemnych, ponieważ zarówno w dacie zgłoszenia żądania w tym zakresie tj. wniosku z [...] października 2014 r., będącego modyfikacją wniosku z lipca 2014 r. jak i w terminie rozstrzygnięcia sprawy, Spółka nie posiadała uprawnień do przyjmowania zakładów wzajemnych w tym punkcie.

Odnosząc się do zarzutów dotyczących naruszenia przepisów postępowania, organ uznał je za niezasadne, albowiem zgromadzony w sprawie materiał dowodowy był wyczerpujący, został oceniony w sposób zgodny z obowiązującymi przepisami prawa. W sprawie nie doszło do przekroczenia terminu do załatwienia sprawy, albowiem w ocenie Ministra, końcowo przedmiotem rozstrzygnięcia organu I instancji był wniosek z dnia [...] października 2014 r. W odpowiedzi na zarzut wydania decyzji bez podstawy prawnej organ odpowiedział, powołując się na orzecznictwo sądowe oraz doktrynę, że sam brak jej powołania w sytuacji, gdy podstawa ta istniała, nie stanowi uchybienia mogącego skutkować uchyleniem decyzji.

Decyzja Ministra Finansów stała się przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie, w której M. Sp. z o.o. wniosła o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

W skardze zawarto zarzuty naruszenia:

1. art. 233 § 1 pkt 1 w związku z art. 210 § 4 O.p. poprzez błędne uzasadnienie podstaw prawnych wydanych decyzji albowiem dopiero w decyzji organu odwoławczego wskazano jako podstawę orzekania okoliczność modyfikacji wniosku o zamianę punktu z dnia [...] października 2014 r. natomiast orzeczenie organu I instancji zawierało zupełnie inne okoliczności wydania decyzji odmownej;

2. art. 165 § 3 w związku z art. 167 § 1 i § 2 O.p. poprzez błędne zastosowanie i przyjęcie , że wniosek strony z 9 października 2014 r. dotyczący modyfikacji wniosku z dnia [...] lipca 2014 r. powodował zmianę stanu prawnego sprawy skutkującą istotną zmianą przedmiotu postępowania co dawało podstawę do wydania decyzji odmownej pomimo , że organ I instancji uznał tożsamość przedmiotową i zakresową swojego postępowania nie umarzając wcześniejszego postępowaniach co do wniosku strony z dnia [...] lipca 2014 r. i nie wydając postanowienia w trybie art. 167 § 2 O.p. co do nowego wniosku Skarżącej;

3. art. 187 § 1 w związku z art. 187 § 3 O.p. poprzez nie rozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego i nie uwzględnienie faktu prowadzenia wielomiesięcznych postępowań przez organ w zakresie zamian adresów punktów przyjmowania zakładów wzajemnych poprzez przyjęcie, że takie okoliczności nie podlegają ocenie w postępowaniu jakie toczyło się przed organem I i II instancji;

4. art. 227 § 1 i § 2 O.p. poprzez jego niezastosowanie i brak już nie tylko przekazania międzyinstancyjnego sprawy, ale brak ustosunkowania się przez organ I instancji do zarzutów zawartych w odwołaniu strony i przekazania jego stanowiska stronie, co miało istotny wpływ na prowadzone postępowanie odwoławcze w szczególności na zakres środka zaskarżenia i podniesione zarzuty;

5. art. 120, art. 121, art. 124 w związku z art. 127 O.p. poprzez:

– naruszenie zasady działania organów na podstawie przepisów prawa, w szczególności poprzez pominięcie przepisów dotyczących wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności sprawy oraz przyjęcie na stronie 7 uzasadnienia całkowicie bezprawnej zasady, że spółka musi złożyć wniosek o zamianę lokalizacji punktów przyjmowania zakładów wzajemnych a organ musi wydać taką decyzję o zamianie punktu jeszcze w okresie obowiązywania umów dotyczących posiadania tytułu prawnego do poprzedniego lokalu;

– naruszenie zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, poprzez oparcie decyzji podatkowej na dowolnych lecz całkowicie odmiennych ustaleniach organu I i II instancji albowiem organ I instancji w uzasadnieniu swojej decyzji w żaden sposób nie wskazał oceny prawnej dotyczącej wniosku Spółki z dnia [...] października 2014 r. w tym, że wniosek ten jest wnioskiem złożonym po utracie tytułu prawnego do lokalu a dopiero organ II instancji wywiódł taki wniosek w uzasadnieniu swojej decyzji po to aby utrzymać zaskarżoną decyzje w mocy ograniczając w ten sposób stronie możliwość ustosunkowania się do takiej oceny prawnej w trybie postępowań między organami prowadzącymi postępowanie;

– naruszenie zasady przekonywania oraz zasady dwuinstancyjności postępowania, poprzez takie prowadzenie przez Ministra Finansów jako organu I i II instancji postępowania, które jest nieobiektywne i wskazuje , że tak naprawdę to organ II instancji jedynie uzupełnia argumenty i stanowisko organu I instancji nie prowadząc w żaden sposób obiektywnej oceny prowadzonego w I instancji postępowania, modyfikując ocenę prawną stanu faktycznego tylko po to aby utrzymać swoją wcześniejsza decyzję w mocy pomimo świadomości licznych nieprawidłowości i naruszeń prawa w toku postępowania pierwszo instancyjnego. Zatem jeden organ jedynie uzupełniał argumenty a nawet całkowicie zmodyfikował ocenę prawną stanu faktycznego tylko po to aby strona otrzymała decyzje negatywną bowiem tak wcześniej organ przyjął i tego stanowiska nie zamierzał w żaden sposób zmienić;

6. art. 8 i art. 51 ust. 1 i ust. 2 pkt. 1a u.g.h. w związku z art. 207 i art. 210 § 1 pkt. 4 oraz art. 253 i art. 253a O.p. poprzez przyjęcie, że nie wskazanie należytej podstawy prawnej wydanego orzeczenia nie stanowi przestanki do uchylenia zaskarżonego orzeczenia i przyjęcie, że również w postępowaniu odwoławczym nie istnieje potrzeba wskazania właściwej podstawy prawnej orzeczenia pomimo zarzutu w tym zakresie zgłoszonym w odwołaniu oraz przyjęcie, że modyfikacja dokonana w dniu [...] października 2014 r. wniosku strony z dnia [...] lipca 2014 r. jest nowym wnioskiem w dacie którego winna być przeprowadzona ocena dopuszczalności zmiany decyzji w sprawie udzielenia zezwolenia na urządzanie zakładów wzajemnych .

W odpowiedzi na skargę Minister Finansów wniósł o jej oddalenie. W treści odpowiedzi zaznaczył, że rozpatrując wniosek Skarżącej w I instancji stwierdził, że skoro Spółka utraciła prawo do prowadzenia działalności w zakresie przyjmowania zakładów wzajemnych w ww. punkcie, to utraciła również prawo do skorzystania z uprawnień określonych w art. 51 ust. 2 pkt 1a ustawy o grach hazardowych, tj. zmiany zezwolenia w zakresie miejsca urządzania zakładów, w związku z czym odmówił dokonania wnioskowanej zamiany. Natomiast dokonując ponownej oceny materiału dowodowego w postępowaniu odwoławczym stwierdził, że w okolicznościach niniejszej sprawy nie można pominąć faktu, iż kolejne żądanie, będące przedmiotem ostatecznego rozstrzygnięcia, wpłynęło do Ministerstwa Finansów w dniu [...] październiku 2014r. W ocenie Ministra Finansów oznaczało to, że Spółka wycofała wniosek o zamianę punktu przyjmowania zakładów wzajemnych w Z. na punkt w S., a wniosek należało rozpatrzeć z uwzględnieniem aktualnego stanu faktycznego. Biorąc pod uwagę zaistniałe okoliczności sprawy, Minister Finansów stwierdził, że w dacie złożenia wniosku zawierającego ostateczny zakres żądania, Skarżąca nie dysponowała już prawem do lokalu w Z., co było zasadniczą przesłanką negatywnego rozpatrzenia wniosku Spółki z dnia [...] października 2014 r.

W piśmie z dnia [...] maja 2015 r. pełnomocnik Skarżącej, podtrzymując dotychczasowe stanowisko i zarzuty w sprawie, wskazał na błędne stanowisko organu w przedmiocie uznania modyfikacji wniosku w zakresie miejsca prowadzenia działalności gospodarczej za "nowy" wniosek, co spowodowało naruszenie przez organ przepisów postępowania podatkowego m. in. w zakresie instancyjnego rozpatrywania spraw.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r, poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny dopatrzył się w nim naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia (art. 145 § 1 i 2 p.p.s.a.).

Stan faktyczny w niniejszej sprawie jest niesporny. Decyzją z dnia [...] maja 2010 r. Minister Finansów udzielił Skarżącej zezwolenia na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie zakładów wzajemnych na okres 6 lat. Wnioskiem z dnia [...] lipca 2014 r. Spółka zwróciła się o dokonanie zmiany ww. decyzji w pkt III ppkt 100, poprzez wpisanie w miejsce dotychczasowego punktu przyjmowania zakładów wzajemnych znajdującego się pod adresem [...] Z., ul. S. [...], punktu w S., ul. W. [...].

Następnie pismem z dnia 9 października 2014 r. Spółka zmieniła wniosek z dnia [...] lipca 2014r., wnosząc o zamianę punktu w Z. na punkt w K., R. [...] lok. [...]. Po rozpatrzeniu przedmiotowego wniosku decyzją z dnia [...] listopada 2014 r. Minister Finansów odmówił zmiany swojej decyzji z dnia [...] maja 2010r., poprzez zmianę adresu punktu przyjmowania zakładów wzajemnych określonego w punkcie III ppkt 100, tj. [...] Z., ul. S. [...]. Następnie po rozpatrzeniu odwołania Skarżącej decyzją z dnia [...] stycznia 2015 r. Minister Finansów utrzymał w mocy zaskarżoną ww. decyzję z dnia [...] listopada 2014 r.

Wniosek wszczynający postępowanie, zakończone obecnie zaskarżoną do Sądu decyzją, został złożony przez Spółkę w dniu [...] lipca 2014 r. i we wniosku tym zawarte było żądanie zmiany lokalizacji punktu przyjmowania zakładów wzajemnych, opisanego w pkt III ppkt 100 ww. decyzji organu z dnia [...] maja 2010 r. udzielającej Skarżącej zezwolenia na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie zakładów wzajemnych na okres 6 lat.

Z powyższego wynika jednoznacznie, że w dacie występowania z wnioskiem o zmianę decyzji zezwalającej na prowadzenie działalności, decyzja ta, w części dotyczącej punktu przyjmowania zakładów wzajemnych wymienionego pkt III ppkt 100 decyzji zezwalającej na prowadzenie działalności w zakresie zakładów wzajemnych była w obrocie prawnym. Taki sam stan faktyczny istniał również w dacie wydawania zaskarżonej obecnie do Sądu decyzji, albowiem w dalszym ciągu decyzja zezwalająca Spółce na prowadzenie działalności była (i nadal jest w dacie orzekania przez Sąd) w obrocie prawnym. Zgodnie z oświadczeniem pełnomocnika strony skarżącej adres punktu przyjmowania zakładów wzajemnych określonego w punkcie III ppkt 100, tj. [...] Z., ul. S. [...] nadal widnieje w decyzji, która w zakresie punktu III ppkt 100 była już zmieniana.

Na rozprawie pełnomocnik strony skarżącej wskazał również, iż Strona w ubiegłym roku złożyła do organu wniosek o przedłużenie obowiązującego zezwolenia udzielonego decyzją Ministra Finansów z dnia [...] maja 2010 r. na kolejne 6 lat.

Zdaniem Sądu, zmiana decyzji jest możliwa tak długo, jak długo decyzja, która ma być zmieniona, pozostaje w obrocie prawnym. To samo odnosi się do zmiany części decyzji. Jeżeli jakaś część decyzji została wyeliminowana, nie jest możliwe dokonanie jej zmiany, bowiem dokonywanie zmiany takiej decyzji poprzez określenie innej lokalizacji punktu, jest bezprzedmiotowe, brak jest bowiem przedmiotu - tej części decyzji - której zmiany można dokonać.

Należy podkreślić, iż w rozpatrywanej sprawie taka sytuacje nie zachodzi. Minister Finansów odmówił bowiem zmiany decyzji Ministra Finansów z dnia [...] maja 2010 r. w sprawie udzielenia zezwolenia na urządzanie zakładów wzajemnych poprzez zmianę adresu punktu przyjmowania zakładów wzajemnych określonego w punkcie III ppkt 100, tj. [...] Z., ul. S. [...], zatem rozstrzygnął sprawę merytorycznie.

Minister Finansów uznał, iż w niniejszych okolicznościach Strona nie mogła ubiegać się o zmianę lokalizacji punktu przyjmowania zakładów wzajemnych położonego w Z., ul. S. [...] na punkt położony w K., ul. R. [...] lok. [...], bowiem zarówno w dacie zgłoszenia żądania w tym zakresie ([...] października 2014r.), jak i w terminie rozstrzygnięcia sprawy, Spółka nie posiadała uprawnień do przyjmowania zakładów wzajemnych w tym punkcie.

W ocenie Sądu, powyższe stanowisko organu administracji jest nieprawidłowe i sprzeczne z zaistniałym w sprawie stanem faktycznym.

Po pierwsze - prawo do prowadzenia legalnej działalności w punkcie przyjmowania zakładów wzajemnych położonego w Z., ul. S. [...] Skarżąca uzyskała na mocy ww. decyzji Ministra Finansów z dnia [...] maja 2010 r. i z nadesłanych przez organ akt sprawy nie wynika, iż została tego prawa pozbawiona.

Po drugie - okoliczności wynikające z cywilnoprawnych relacji pomiędzy Spółką, a wynajmującym lokal nie mogą być uznane za skutkujące pozbawieniem Skarżącej uprawnień do przyjmowania zakładów wzajemnych w punkcie w Z. do momentu wykreślenia (usunięcia) lub zmiany lokalizacji ww. punktu w decyzji z dnia [...] maja 2010 r.

Przypomnieć należy, iż Skarżącej nie zostało cofnięte ani w części, ani w całości zezwolenie na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie zakładów wzajemnych. Fakt, iż Skarżąca w trakcie prowadzonej działalności może stracić zgodę (takim pojęciem operuje ustawa w art. 36 pkt 6 u.g.h.) do korzystania z lokalu wskazanego w decyzji zezwalającej jako punkt przyjmowania zakładów, wbrew stanowisku organu administracji nie skutkuje tym, iż traci ona automatycznie uprawnienie przyznane jej decyzją Ministra Finansów do przyjmowania zakładów wzajemnych w danym punkcie.

Ustawa o grach hazardowych wskazując przesłanki do utraty uprawnień przyjmowania zakładów wzajemnych w konkretnym miejscu przez przedsiębiorcę prowadzącego działalność w zakresie zakładów wzajemnych na podstawie zezwolenia, nigdzie nie statuuje, iż przesłanką utraty takich uprawnień są okoliczności wynikające z cywilnoprawnych stosunków handlowych pomiędzy podmiotami prywatnymi tj. wypowiedzenia zgody o udostępnieniu lokalu - między wyrażającym taką zgodę a Spółką prowadzącą działalności w zakresie zakładów wzajemnych.

Minister Finansów uznał również, iż ostateczny wniosek Spółki o zamianę punktu przyjmowania zakładów wzajemnych w Z. na punkt w K. - pismo z dnia [...] października 2014 r., wpłynął do organu już po upływie terminu obowiązywania umowy najmu lokalu w Z., tj. po [...] lipca 2014 r. gdyż, z uwagi na konieczność zachowania zasad określonych w ustawie Ordynacja podatkowa, przeprowadzenie postępowania zainicjowanego przez Spółkę wnioskiem z dnia [...] lipca 2014 r. nie byłoby możliwe, bowiem organ musiałby zakończyć postępowanie w tym samym dniu, w którym wniosek ten wpłynął, czyli w dniu [...] lipca 2014 r.

Sąd zauważa, iż organ administracji nie wskazał na jakikolwiek przepis prawa, w tym na przepis ustawy Ordynacja podatkowa, na którą się powołuje i na żadne okoliczności faktyczne i prawne, które uniemożliwiałyby rozpoznanie wniosku w jeden dzień (np. obieg dokumentów w Ministerstwie Finansów, znaczną liczba spraw prowadzonych w tym samym czasie w organie, okres urlopowy) formułując swoje stanowisko, że nie było możliwe przeprowadzenie postępowania zainicjowanego przez Spółkę wnioskiem z dnia [...] lipca 2014 r., w tym samym dniu, w którym wniosek ten wpłynął, czyli w dniu [...] lipca 2014 r.

Nieuprawnione jest także stanowisko organu zawarte w zaskarżonej decyzji, iż Skarżąca "winna również mieć świadomość, że w związku z koniecznością przeprowadzenia prawem przewidzianych czynności, nie było możliwe załatwienie sprawy w terminie, w którym Spółka posiadała jeszcze prawo do tego lokalu".

Z akt sprawy nie wynika bowiem aby Minister Finansów stwierdził, iż Spółka nie dołączyła stosownych dokumentów do wniosku z dnia [...] lipca 2014 r. niezbędnych do wydania decyzji o zmianie miejsca punktu. Należy zgodzić się ze Skarżącą, iż przez okres dwóch miesięcy nie było żadnych działań organu w zakresie postępowania z wnioskiem Strony, dopiero pismem z dnia w dniu [...] października 2014 r., które wpłynęło do Spółki w dniu [...] października 2014 r. organ I instancji poinformował Spółkę o przedłużeniu postępowania do dnia [...] listopada 2014 r. i możliwości zapoznania z materiałem dowodowym.

Zgodnie z art. 121 § 1 O.p. - postępowanie podatkowe powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych.

W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie wystąpiły przesłanki, które mogłyby to zaufanie podważyć.

Taką przesłanką jest bowiem fakt, iż poza ogólnikowym odwołaniem się do przepisów Ordynacji podatkowej i konieczności przeprowadzenia prawem przewidzianych czynności, nie przytoczono w zaskarżonej decyzji żadnych konkretnych argumentów uzasadniających stanowisko organu, iż nie było możliwe załatwienie sprawy bez zbędnej zwłoki zgodnie z art. 139 O.p.

Sąd zauważa w tym miejscu, iż w uzasadnieniu do rządowego projektu ustawy o grach hazardowych druk nr [...] zgłoszonego dnia [...] listopada 2009 r. (http://www.sejm.gov.pl) wskazuje się, iż "w celu stworzenia jednoznacznej podstawy prawnej dla ministra właściwego do spraw finansów publicznych oraz dyrektorów izb celnych w zakresie możliwości dokonywania zmian w decyzjach udzielających koncesji lub zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie objętym przepisami ustawy - proponuje się w niniejszym projekcie wprowadzenie przepisu, który pozwoli na dokonywanie ewentualnych zmian w wydanych decyzjach bez konieczności posiłkowania się w tym względzie przepisami Ordynacji podatkowej. Powyższe wynika z faktu, iż Naczelny Sąd Administracyjny w swym orzecznictwie wskazał na brak możliwości dokonywania zmiany decyzji ostatecznej w dotychczasowym trybie art. 155 K.p.a. w zakresie wskazanych w niej elementów koniecznych, np. miejsca urządzania gier lub zakładów wzajemnych. Proponuje się enumeratywne wymienienie w ustawie elementów składowych zezwoleń, które mogą być przedmiotem zmiany".

Z powyższego wynika, iż celem projektodawcy było niejako wyjście naprzeciw problemom ze zmianą w decyzjach udzielających koncesji lub zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie objętym przepisami ustawy, i jednoznacznie uregulowanie tej kwestii poprzez wprowadzenie przepisów materialnych w ustawie umożliwiających zmianę decyzji np. w zakresie miejsca urządzania zakładów.

Obowiązujące przepisy u.g.h. stanowią, iż organ właściwy w sprawie udzielenia koncesji lub zezwolenia może, na wniosek podmiotu, który je uzyskał, dokonać zmiany koncesji lub zezwolenia. Zmiana, o której mowa powyżej, może dotyczyć, w przypadku zezwolenia na urządzanie zakładów wzajemnych, miejsca urządzania zakładów z tym, że wskutek zmiany zezwolenia nie może nastąpić zwiększenie pierwotnej liczby punktów przyjmowania zakładów wzajemnych (art. 51 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 lit. a tej ustawy).

Minister Finansów stoi na stanowisku, iż wskazane uprawnienie przysługuje podmiotom, które posiadają prawo do prowadzenia działalności w konkretnym punkcie. Ponadto, podnosi organ, że nie jest możliwe wskazanie w zezwoleniu miejsca przyjmowania zakładów wzajemnych, co do którego podmioty nie dysponuje tytułem prawnym, tak więc zezwolenie na prowadzenie działalności w przedmiocie przyjmowania zakładów wzajemnych, upoważnia ten podmiot do jej prowadzenia tylko w tych punktach, na które zezwolenie zostało udzielone.

Sąd podziela powyższe stanowisko organu. Oczywistym bowiem jest, iż aby zmienić miejsce urządzania zakładów, trzeba wcześniej posiadać takie miejsce i zgodę władającego budynkiem (lokalem) na korzystanie z budynku (lokalu), jest to również warunek niezbędny aby uzyskać zezwolenie czy też pozytywną decyzję w przedmiocie zmiany miejsca urządzania zakładów.

Natomiast nie uprawnione jest stanowisko organu administracji, iż brak jest możliwości dokonania zamiany w decyzji z dnia [...] maja 2010 r. w sprawie udzielenia zezwolenia na urządzanie zakładów wzajemnych, adresu punktu przyjmowania zakładów wzajemnych określonego w punkcie III ppkt 100 – Z., ul. S. [...], na punkt w S. ul. W. [...] czy też po zmianie wniosku na punkt w K., z uwagi na fakt, że Spółka nie dysponowała prawem do lokalu – Z., ul. S. [...] w dacie zgłoszenia żądania w tym zakresie, jak i w terminie rozstrzygnięcia sprawy.

W szczególności należy też wyjaśnić, że podstawy do takiego rozumowania nie dają powoływane przez organ orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 maja 2012 r. sygn. akt VI SA/Wa 367/12 i VI SA/Wa 368/12, jak i orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 marca 2014 r. sygn. akt II GSK 1956/12. Wyroki te odnoszą się do całkowicie innego stanu faktycznego i prawnego, nie mającego zastosowania w niniejszej sprawie. Wyroki te dotyczą kwestii stwierdzenia wygaśnięcia w części decyzji udzielającej zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie zakładów wzajemnych dla których to spraw zastosowanie ma art. 258 § 1 pkt 1 O.p.

W stanach faktycznych ww. spraw, zdaniem organu, zmiana stanu faktycznego w zakresie objętym zezwoleniem spowodowała bezprzedmiotowość zezwolenia w określonej części.

Natomiast w rozpatrywanej sprawy Minister Finansów rozpoznał sprawę z wniosku Skarżącej merytorycznie i wydał decyzję o odmowie zmiany decyzji z dnia [...] maja 2010 r. Organ sam uznał zatem, iż ww. zmiana decyzji nie stała się bezprzedmiotowa w żadnej części.

Jak już Sąd podkreślił powyżej, punkt III ppkt 100 – Z., ul. S. [...] nadal widnieje w decyzji udzielającej zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie zakładów wzajemnych, możliwe jest zatem merytoryczne rozpoznanie wniosku o zmianę miejsca urządzania zakładów wzajemnych.

Wydaje się, że stanowisko organu byłoby uprawnione gdyby Skarżąca nie przedstawiła zgody władającego budynkiem (lokalem) na korzystanie z budynku (lokalu), w którym miałaby dopiero prowadzić działalność po zmianie zezwolenia.

Słusznie bowiem organ podkreśla w zaskarżonej decyzji, iż w myśl art. 36 u.g.h., wniosek o udzielenie zezwolenia na urządzanie zakładów wzajemnych powinien zawierać m. in. zgodę władającego budynkiem (lokalem) na korzystanie z budynku (lokalu). Stosownie zaś do art. 43 ust. 1 pkt 4 powołanej ustawy, zezwolenie na urządzanie zakładów wzajemnych obejmuje miejsce urządzania zakładów. Przy czym miejsce urządzania zakładów wzajemnych wskazane w zezwoleniu jest tożsame z adresem lokalu, na korzystanie z którego podmiot ubiegający się o zezwolenie, uzyskał zgodę władającego lokalem.

Natomiast w rozpatrywanej sprawie, Skarżąca przedstawiła zgody władającego budynkiem (lokalem) na korzystanie z budynku (lokalu), w którym miałaby prowadzić działalność po zmianie zezwolenia. Te dokumenty powinny zostać przeanalizowane przez organ administracji i stanowić podstawę do decyzji odmawiającej lub udzielającej zgody na zmianę miejsce urządzania zakładów.

Reasumując, Sąd podziela stanowisko Spółki, iż żaden z przepisów prawa nie wymaga bowiem aby w chwili orzekania przez organ administracji wnioskodawca posiadał tytuł prawny do lokalu wnioskowanego do zamiany na inny. Przyjęcie takiej interpretacji jest całkowicie nielogiczne i nie znajduje żadnego uzasadnienia w przepisach prawa.

Słusznie również strona skarżąca wskazuje w skardze, odwołując się do niezakwestionowanych przez organ danych z innych podobnych postępowań, iż argumentacja organu powoduje, że strona postępowania nawet jeśli wystąpi np. w pierwszym miesiącu trwania 3 miesięcznego wypowiedzenia z wnioskiem o zamianę punktu, to nigdy nie uzyska takiej zamiany albowiem postępowania w przedmiocie zmiany zezwolenia w Ministerstwie Finansów trwają niekiedy dłużej niż 5 miesięcy. Przepis dotyczący zmiany decyzji o zezwoleniu - art. 51 u.g.h. byłyby wtedy martwy. A pozytywne rozpatrzenie wniosku o zmianę miejsca urządzania zakładów wzajemnych zależałoby wyłącznie od szybkości procedowania przez Ministra Finansów, a nie wynikałoby z przepisów prawa. Zaprzeczałoby to intencji ustawodawcy, który przecież taką instytucję zmiany zezwolenia wprowadził w ustawie.

Z tego względu wobec stwierdzonego naruszenia zarówno treści art. 51 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 lit. a) u.g.h., jak również norm postępowania podatkowego, Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" p.p.s.a., orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania Sąd orzekł w oparciu o art. 205 § 2 powołanej ustawy w związku z § 18 ust. 1 pkt. 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (t.j. Dz.U. z 2013 r., poz. 461).