Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 1133/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2018-03-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 3  pkt 1  lit. c
journal: Dz.U. 2016 poz 195
law: Ustawa z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Leszek Tyliński Sędziowie sędzia WSA Grzegorz Saniewski (spr.) asesor WSA Katarzyna Korycka Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Kloska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 marca 2018 r. sprawy ze skargi P. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia wychowawczego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] Prezydent M. [...] przyznał skarżącej P. J. świadczenie wychowawcze na dziecko – A. M. w okresie od [...] kwietnia 2016 r. do [...] sierpnia 2016 r. oraz odmówił przyznania świadczenia wychowawczego na dziecko – A. M. w okresie od [...] września 2016 r. do [...] września 2017 r.

Powodem odmowy przyznania świadczenia za okres od [...] września 2016 r. do [...] września 2017 r. było stwierdzenie, że w tym okresie, wskutek zmiany sytuacji dochodowej rodziny, doszło do przekroczenia kryterium dochodowego warunkującego przyznanie świadczenia.

Zmiana sytuacji dochodowej rodziny wiązała się z uzyskaniem dochodu przez konkubenta skarżącej, który od [...] lipca 2016 r. podjął zatrudnienie w H. L. [...] Sp. o.o. jako kierowca międzynarodowy. W następnym miesiącu po miesiącu, w którym uzyskał dochód, tj. w sierpniu 2016 r. konkubent skarżącej uzyskał wynagrodzenie za pracę w wysokości [...] zł oraz ekwiwalent (dietę) w wysokości [...] zł. Uwzględnienie powyższego dochodu spowodowało, że dochód na osobę w rodzinie w okresie od [...] września 2016 r. do [...] grudnia 2016 r. wynosił [...] zł, natomiast w okresie po [...] stycznia 2017 r. – [...] zł tzn. powyżej ustawowego kryterium [...] zł na osobę w rodzinie.

W odwołaniu skarżąca zarzuciła, iż organ bezpodstawnie zaliczył do dochodu ekwiwalent na pokrycie kosztów pobytu za granicą, który nie stanowi dochodu w rozumieniu art. 3 pkt 1 lit. c tiret 10 ustawy o świadczeniach rodzinnych.

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2017 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

Kolegium wskazało, że zgodnie z art. 4 ust. 2 ustawy z dnia [...] lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowaniu dzieci (zwanej w skrócie "u.p.p.w.d.", Dz. U. z 2016 r. poz. 195) świadczenie wychowawcze przysługuje matce, ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu. Świadczenie wychowawcze przysługuje na pierwsze dziecko ww. osobom, jeżeli dochód w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty [...]zł. (art. 5 ust. 3 u.p.p.w.d.).

Ustalając dochód za okres od [...] kwietnia 2016 r. do [...] września 2016 r. organ stwierdził, że dochód miesięczny wynosi [...] zł (dochód z tytułu świadczenia rodzicielskiego), co oznacza że w trzyosobowej rodzinie skarżącej dochód na jednego członka rodziny wynosił [...] zł. Skutkowało to uznaniem uprawnienia skarżącej do świadczenia wychowawczego w tym okresie.

Natomiast z dniem [...] lipca 2016 r. zmieniła się sytuacja rodziny poprzez uzyskanie dochodu z tytułu podjęcia zatrudnienia przez konkubenta skarżącej.

Z przedłożonego zaświadczenia pracodawcy wynika, że dochód uzyskany w sierpniu 2016 r. wynosił netto [...] zł. Pracownik w tym miesiącu otrzymał ponadto dietę w wysokości [...] zł. Wobec tego organ, uwzględniając także wysokość otrzymywanego świadczenia rodzicielskiego, jako dochód ustalił kwotę [...]zł (1000 + 1648,20 + 3196,95). W przeliczeniu na jedną osobę daje to dochód w wysokości [...] zł, co przekracza kryterium dochodowe uprawniające do świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko tj. [...] zł.

Kolegium nie uznało argumentacji odwołującej, że otrzymany przez P. M. (konkubenta skarżącej) ekwiwalent na pokrycie kosztów pobytu za granicą nie może być zaliczany do dochodów rodziny.

Organ wskazał, że z zaświadczenia pracodawcy z [...] stycznia 2017 r. wynika, iż zgodnie z regulaminem wynagradzania oraz zapisem w umowie o pracę P. M. otrzymuje ekwiwalent (dietę) na pokrycie kosztów pobytu za granicą w postaci wyżywienia, kosztów noclegów i innych w wysokości [...] euro za każdy dzień pobytu za granicą. W sierpniu wysokość diety to [...] zł.

W zaświadczeniu podano także, że wskazane należności ze stosunku pracy nie dotyczą należności ze stosunku pracy osób fizycznych mających miejsce zamieszkania na terytorium RP przebywających czasowo za granicą w wysokości odpowiadającej równowartości diet z tytułu podróży służbowej poza granicami kraju ustalanych dla pracowników zatrudnionych w państwowych lub samorządowych jednostkach sfery budżetowej na podstawie ustawy z dnia [...] czerwca 1974 r. – Kodeks pracy.

Z kolei z zaświadczenia z [...] maja 2017 r. wynika, że zgodnie z umową o pracę kierowca otrzymuje [...] euro ekwiwalentu dziennie za każdy dzień pobytu za granicą bez względu na to w jakim kraju Europy przebywa.

Ponadto w piśmie z dnia [...] czerwca 2017 r. pracodawca wyjaśnił, że zgodnie z regulaminem wynagradzania, umową o pracę, kodeksem pracy oraz ustawą o czasie pracy kierowców pracownik otrzymał w okresie zatrudnienia ekwiwalent na pokrycie kosztów podróży w tym kosztów wyżywienia, kosztów noclegów i innych w wysokości określanej w umowie o pracę, w tym przypadku [...] euro. Kwota ta pokrywała wszystkie koszty podróży zagranicznej. Stanowiła ona ryczałt bez wyodrębnienia diety, czy też ryczałtów noclegowych. Oba te składniki mieszczą się w kwocie wypłaconego ryczałtu. Prawidłowość takiego rozwiązania potwierdził Sąd Najwyższy w wyrokach dotyczących spółki (tj. pracodawcy) i jej pracowników, a więc dokładnie takiej sytuacji, z jaką mamy do czynienia w tej sprawie. Wobec tego pracodawca stwierdził, że pracownik otrzymał dietę z tytułu podróży służbowej na terenie kraju jak i poza jego granicami w wysokości nie niższej niż wysokość diety z tytułu podróży służbowej na obszarze kraju określonej w rozporządzeniu Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 29 stycznia 2013 r. w sprawie należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej (Dz. U. z 2013 r. poz. 167). Z pisma tego wynika także, że w sierpniu 2016 r. P. M. przebywał 18 dni w podróży służbowej poza granicami kraju. Natomiast z uwagi na brak obowiązku prowadzenia ewidencji pracodawca nie jest w stanie określić długości przebywania kierowcy w konkretnych krajach UE.

Kolegium wskazało, że w ustawie o pomocy państwa w wychowaniu dzieci ustawodawca określił definicję dochodu w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych – art. 2 pkt 1 ustawy.

Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 3 pkt 1c tiret 10 ustawy o świadczeniach rodzinnych za dochód rozumieć należy także niepodlegające opodatkowaniu na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych należności ze stosunku pracy lub z tytułu stypendium osób fizycznych mających miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, przebywających czasowo za granicą - w wysokości odpowiadającej równowartości diet z tytułu podróży służbowej poza granicami kraju ustalonych dla pracowników zatrudnionych w państwowych lub samorządowych jednostkach sfery budżetowej na podstawie ustawy z dnia [...] czerwca 1974 r. - Kodeks pracy.

Wskazując, iż zgodnie z oświadczeniem pracodawcy podstawę wypłaty ekwiwalentu stanowiły przepisy rozporządzeniu Ministra Pracy i P. Społecznej z dnia [...] stycznia 2013 r. w sprawie należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej – Kolegium podniosło, że wysokość diety ustalonej przepisami tegoż rozporządzenia stanowi dolną granicę tzn. jest to wysokość gwarantowana prawem, co nie przeszkadza konkretnemu pracodawcy w ustaleniu tej diety na wyższym poziomie.

Z przedłożonego zaświadczenia pracodawcy z [...] czerwca 2017 r. wynika, że pracownik otrzymał dietę z tytułu podróży służbowej na terenie kraju jak i poza jego granicami w wysokości nie niższej niż wysokość diety określonej w ww. rozporządzeniu (50 euro). Tym samym ustalona dieta w wysokości [...] zł stanowi należność ze stosunku pracy w wysokości odpowiadającej równowartości diet z tytułu podróży służbowej poza granicami kraju i jest dochodem w rozumieniu art. 3 pkt 1 lit. c tiret 10 ustawy o świadczeniach rodzinnych.

Na poparcie swojego stanowisko Kolegium wskazało na orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia [...] października 2012 r. (sygn. akt II SA/Bd 735/12).

Kolegium podkreśliło, że celem świadczeń wychowawczych jest zapewnienie środków utrzymania osobom znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej lub rodzinnej. Dlatego kryterium dochodu oznacza generalnie rzeczywiste dochody danej osoby lub jej rodziny. Interpretacja przeciwna prowadziłaby do nierówności wobec innych osób uprawnionych do korzystania z systemów wsparcia.

W złożonej na decyzję Kolegium skardze do sądu P. J. wniosła o jej uchylenie zarzucając:

- naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 3 pkt 1 lit. c tiret 10 ustawy o świadczeniach rodzinnych poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że ekwiwalent (dieta) na pokrycie kosztów pobytu za granicą stanowią dochód w rozumieniu ww. ustawy, a tym samym uniemożliwienie skarżącej nabycia prawa do świadczenia wychowawczego na syna za okres od [...] września 2016 r. do [...] września 2017 r.

- naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 7 i 77 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez brak wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sprawie, dowolną ocenę materiału dowodowego skutkującą błędnym zaliczeniem do dochodu rodziny ekwiwalentu na pokrycie kosztów pobytu za granicą wypłacanego ojcu dziecka P. M..

W uzasadnieniu skarżąca podkreśliła, że diety z tytułu zagranicznych podróży służbowych nie są wynagrodzeniem za pracę, wobec tego nie są dochodem i nie mogą być uwzględniane przy ustalaniu prawa do świadczenia wychowawczego. Tym samym nie mogą być objęte kwalifikacją o jakiej mowa w art. 3 pkt 1 lit. c tiret 10 ustawy o świadczeniach rodzinnych, bowiem kwalifikacją taką mogą być objęte jedynie należności ze stosunku pracy osób fizycznych mających miejsce zamieszkania na terytorium [...], przebywających czasowo za granicą (tak orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach np. z 8 października 2013 r. sygn.. IV SA/Gl 86/13, WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 13 kwietnia 2011 r. sygn. akt II SA/Go 147/11 i WSA w Szczecinie z dnia 2 lpca 2015 r. sygn.. akt II SA/Sz 19/15).

Skarżąca podniosła, że ojciec dziecka nigdy nie był oddelegowany do pracy za granicą, więc nie przebywał tam czasowo, ale odbywała podróże służbowe na polecenie pracodawcy. Podróż służbowa nie ma charakteru pobytu połączonego z zamieszkaniem, zatrudnieniem i uzyskiwaniem przychodów ze stosunku pracy. Pojęcie tzw. Pobytu czasowego w odróżnieniu od tzw pobytu stałego oznacza, że określona osoba fizyczna faktycznie przebywa czyli zamieszkuje "bez zamiaru zmiany miejsca pobytu stałego, w innej miejscowości pod oznaczonym adresem lub w tej samej miejscowości lecz pod innym adresem (art. 7 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 oraz art. 1 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych). W sytuacji zatem, gdy ojca dziecka nie można uznać za osobę czasowo przebywającą za granicą, uzyskane przez niego diety z tytułu podróży zagranicznych nie podlegały wliczeniu do dochodu jego rodziny.

Zdaniem skarżącej za stanowiskiem, iż diety z tytułu zagranicznych podróży służbowych nie podlegają do dochodu w rozumieniu art. 3 pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych przemawia także okoliczność niewliczania do tegoż dochodu diety z tytułu podróży krajowych. Charakter i cel tych świadczeń uznać należy za tożsamy, pomimo że dieta z tytułu zagranicznej podróży służbowej przeznaczona jest na pokrycie kosztów wyżywienia i inne drobne wydatki, a dieta z tytułu podróży krajowej na pokrycie zwiększonych kosztów wyżywienia w czasie podróży. Różnica w zakresie stopnia pokrywania przez pracodawcę wydatków na wyżywienie ponoszonych przez pracownika w czasie podróży służbowej nie może mieć decydującego znaczenia dla różnicowania tych świadczeń w kontekście pojęcia dochodu z ustawy o świadczeniach rodzinnych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest niezasadna.

Istotną kwestią w rozpatrywanej sprawie jest rozstrzygnięcie, czy do dochodu rodziny należy zaliczyć wypłacone kierowcy transportu międzynarodowego diety z tytułu zagranicznych podróży służbowych.

Materialnoprawną podstawę decyzji organów obu instancji stanowią przepisy ustawy z 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowaniu dzieci (w skrócie "u.p.p.w.d."). Zgodnie z art. 4 ust. 2 u.p.p.w.d., świadczenie wychowawcze przysługuje matce, ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu dziecka. W przedmiotowej sprawie wniosek złożyła matka dziecka. Z kolei, stosownie do art. 5 ust. 3 u.p.p.w.d., świadczenie wychowawcze przysługuje na pierwsze dziecko osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 800,00 zł. Zgodnie z art. 2 pkt 1 u.p.p.w.d. "dochodem" jest dochód w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych.

Pojęcie "dochód" zostało określone w art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (w skrócie "u.ś.r.). We wskazanym przepisie zakres pojęcia "dochód" został określony bardzo szeroko. Są nim bowiem przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27, art. 30b, art. 30c, art. 30e i art. 30f ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r. poz. 361, z późn. zm.), pomniejszone o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenia społeczne niezaliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne (art. 3 pkt 1 lit. a) u.ś.r.) oraz dochód z działalności podlegającej opodatkowaniu na podstawie przepisów o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (art. 3 pkt 1 lit. b) u.ś.r.). Ponadto w definicji dochodu mieszczą się także inne dochody niepodlegające opodatkowaniu na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, wymienione w art. 3 pkt 1 lit. c) u.ś.r., wśród których zostały wymienione między innymi (tiret 10) należności ze stosunku pracy lub z tytułu stypendium osób fizycznych mających miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, przebywających czasowo za granicą - w wysokości odpowiadającej równowartości diet z tytułu podróży służbowej poza granicami kraju ustalonych dla pracowników zatrudnionych w państwowych lub samorządowych jednostkach sfery budżetowej na podstawie ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 z późn. zm.).

W niniejszej sprawie organy zakwalifikowały jako dochód rodziny skarżącej wynagrodzenie za pracę w charakterze kierowcy międzynarodowego - otrzymane przez jej konkubenta (ojca dziecka) w sierpniu 2016 r. w kwocie [...]zł oraz ekwiwalent (dietę na pokrycie kosztów pobytu za granicą w kwocie [...]zł. Powyższych ustaleń dokonano na podstawie zaświadczenia pracodawcy z dnia [...] września 2016 r. (k.16 akt administracyjnych) uzupełnionego zaświadczeniem z dnia [...] grudnia 20156 r. (k. 36) oraz pismami z dnia [...] stycznia 2017 r. (k. 45) i [...] maja 2017 r. (k. 68). Łączny dochód rodziny uwzględniający powyższe dochody, wyniósł [...] zł, co w przeliczeniu na osobę w rodzinie dało [...] zł tj. powyżej kryterium ustawowego określonego w art. 5 ust. 3 u.p.p.w.d.

W tej sytuacji zasadniczą okolicznością sporną w niniejszej sprawie jest kwestia wliczenia ekwiwalentu (diety) z tytułu podróży zagranicznej do dochodu, od wysokości którego zależało prawo do przedmiotowych świadczenia wychowawczego.

Należy zauważyć, że w orzecznictwie sądów administracyjnych istnieje rozbieżność co do tego, czy diety otrzymywane z tytułu podróży zagranicznej są dochodem, o którym mowa w art. 3 pkt 1 lit. c tiret 10 u.ś.r., a tym samym dochodem w rozumieniu przepisów ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci.

W powyższej kwestii negatywnej odpowiedzi udzielił Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w wyrokach z dnia 13 kwietnia 2011 r., sygn. akt II SA/Go 147/11 oraz II SA/Go 77/11 i z 7 kwietnia 2011 r., sygn. akt II SA/Go 81/11, a także WSA w Gliwicach z dnia 8 października 2013 r., sygn. akt IV SA/Gl 86/13; dostępne: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W tych wyrokach stwierdzono, iż art. 3 pkt 1 lit. c tiret 10 u.ś.r. nie znajduje zastosowania w przypadku diet otrzymywanych przez kierowców transportu międzynarodowego. Wykonując bowiem polecenia służbowe pracodawcy kierowca taki przebywa za granicą jedynie w związku i przez czas konieczny do jego wykonania. To "przebywanie" za granicą ma przy tym charakter podróży, a nie pobytu połączonego z zatrudnieniem i uzyskiwaniem przychodów ze stosunku pracy u zagranicznego pracodawcy. Z tych przyczyn kierowcy transportu międzynarodowego, wykonującego podróż służbową, nie można uznać za osobę przebywającą czasowo za granicą.

Odmienne stanowisko wyraził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w wyrokach: z dnia 20 stycznia 2011 r., sygn. akt IV SA/Gl 319/10, z dnia 15 stycznia 2013 r., sygn. akt IV SA/Gl 295/12, z dnia 6 lutego 2014 r., sygn. akt IV SA/Gl 379/13, z dnia 25 marca 2015 r., sygn. akt IV SA/Gl 394/14, z dnia 20 kwietnia 2015 r., sygn. akt IV SA/Gl 493/14, z dnia 22 stycznia 2016 r., sygn. akt IV SA/Gl 395/15, z dnia 23 lutego 2016 r. o sygn. akt IV SA/Gl 650/15 i IV SA/Gl 651/15 oraz z dnia 15 kwietnia 2017 r. sygn. akt IV SA/Gl 956/16 (dostępne: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W tych wyrokach Sąd uznał, że diety wypłacone kierowcy transportu międzynarodowego zaliczają się do należności, o których mowa w art. 3 pkt 1 lit. c tiret 10 u.ś.r. jako uzyskane w ramach stosunku pracy i w związku z wykonywaniem pracy poza granicami kraju. Wskazał bowiem, że kwestię tę normuje art. 21a ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 1155) stanowiący, iż kierowcy w podróży służbowej przysługują należności na pokrycie kosztów związanych z wykonywaniem tego zadania służbowego, ustalone na zasadach określonych w przepisach art. 775 § 3-5 Kodeksu pracy. Natomiast czasowe przebywanie poza granicami kraju odpowiada okresowi czasu liczonemu od chwili przekroczenia granicy polskiej w drodze za granicę do chwili przekroczenia tej granicy w drodze powrotnej, co wynika z § 12 pkt 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 29 stycznia 2013 r. w sprawie należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej (Dz. U. z 2013 r. poz. 167).

Sąd podziela drugi ze wskazanych poglądów.

Sąd w pełni podziela prezentowaną w ww. wyroku WSA w Gliwicach z dnia 5 kwietnia 2017 r. argumentację, że jeżeli wolą ustawodawcy było, aby przy ustalaniu prawa do świadczeń wzięto pod uwagę dochody ze wszystkich źródeł, a w tym także niepodlegające obowiązkowi podatkowemu, to pojęcie "należności ze stosunku pracy (...) osób fizycznych mających miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej" należy potraktować równie szeroko, przyjmując, iż są to wszystkie uzyskiwane przez pracownika, w ramach stosunku pracy, płatności. Bez znaczenia dla wykładni tego zapisu pozostaje, iż należności te nie stanowią przychodu podlegającego opodatkowaniu w rozumieniu ustawy o podatku od osób fizycznych (inaczej - wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 19 maja 2011 r. sygn.. akt II SA/Go 148/11) w sytuacji, gdy ustawodawca literalnie włączył do pojęcia dochodu również przychody nieopodatkowane. Podkreślić trzeba, że przepisy prawne nie dają podstaw do ograniczenia pojęcia dochodu w rozumieniu ustawy wyłącznie do przysporzeń w rozumieniu przepisów podatkowych. Dochód w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych służy nałożeniu na podatnika obciążenia daniną publiczną. Inaczej rzecz ujmując, część tego dochodu podatnik jest obowiązany "oddać" Państwu. W takiej sytuacji konieczne jest zawężenie obowiązku świadczenia na rzecz Państwa do przychodów (pomniejszonych o zwolnienia oraz koszty uzyskania), które mają charakter przysporzenia. Nie znajdowałoby bowiem żadnego aksjologicznego oparcia żądanie świadczenia w sytuacji, gdy przychód stanowi wyłącznie rekompensatę. Inaczej sprawa wygląda w przypadku ustawy o świadczeniach rodzinnych. W tej sytuacji nie chodzi o pozbawienie osoby części jej dochodów przez władzę publiczną lecz o ograniczenie zakresu świadczonej pomocy, w sposób wynikający z kryterium dochodowego przyjętego przez prawodawcę.

Należy podkreślić, że celem świadczeń rodzinnych jest zapewnienie niezbędnych środków utrzymania osobom znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej lub rodzinnej. Dlatego kryterium dochodu skonstruowane w art. 3 pkt 1 u.ś.r. (które nakazuje stosować art. 2 pkt 1 u.p.p.w.d) oznacza generalnie rzeczywiste dochody danej osoby lub jej rodziny nawet, jeżeli – jak twierdzi skarżąca, nie zaliczają się one do wynagrodzenia za pracę. Przepis art. 3 pkt 1 lit. c) tiret 10 mówi o należnościach "ze stosunku pracy" przez co należy rozumieć wszelkie należności, których źródłem jest ów stosunek i które stanowią przysporzenie dla pracownika – członka rodziny otrzymującej wsparcie ze strony państwa. Z punktu widzenia udzielanego wsparcia nie jest istotne to, z jakiego tytułu członek rodziny, otrzymującej wsparcie państwa, otrzymuje od określonej osoby (pracodawcy) jakąś kwotę pieniężną tj. czy jest to ekwiwalent faktycznie wykonywanej pracy czy ekwiwalent wydatków poczynionych przez pracownika w celu zapewnienia gotowości rozpoczęcia wykonywania pracy w określonym czasie i miejscu (za granicą). Istotne jest to, że członek takiej rodziny, w związku z wykonywaną pracą otrzymuje świadczenia, które może przeznaczyć na swoje utrzymanie (zapewnienie możliwości noclegu, wyżywienia, innych wydatków). Interpretacja przeciwna prowadziłaby do nierówności wobec innych osób uprawnionych do korzystania z systemów wsparcia.

Nie ma zatem w przedmiotowej sprawie znaczenia, iż należność wypłacona kierowcy (ojcu dziecka) została nazwana w umowie o pracy "ekwiwalentem". Ponadto jak słusznie zauważyło Kolegium, zgodnie z ww. rozporządzeniem z dnia 29 stycznia 2013 r. dieta w czasie podróży zagranicznej jest przeznaczona na pokrycie kosztów wyżywienia i inne drobne wydatki (§ 13 ust. 1 rozporządzenia). Wchodzi to w zakres "ekwiwalentu na pokrycie wszystkich kosztów pobytu za granicą", który zgodnie z pkt 2.4 umowy o pracę (k.7 akt administracyjnych) pracownik otrzymuje "na pokrycie wszystkich kosztów pobytu za granicą Rzeczpospolitej Polskiej, w tym kosztów wyżywienia, kosztów noclegów i innych".

Także w odniesieniu do określenia "przebywający czasowo za granicą" za bezpodstawne należy uznać jego zastosowanie wyłącznie do pojęcia pobytu czasowego za granicą w wymiarze większym niż podróż służbowa. Fakt przebywania kierowcy międzynarodowego za granicą jedynie w związku i przez czas konieczny do wykonania zadania służbowego odpowiada w pełni zawartemu w art. 3 pkt 1 lit. c tiret 10 u.ś.r. sformułowaniu. Ustawodawca nie wskazał tam bowiem, iż przebywanie czasowe za granicą ma łączyć się z zatrudnieniem i uzyskiwaniem przychodów ze stosunku pracy u zagranicznego pracodawcy. Kierowcę transportu międzynarodowego, wykonującego podróż służbową, należy uznać za osobę przebywającą czasowo za granicą w rozumieniu ustawy o świadczeniach rodzinnych. Interpretacja powyższa odpowiada celom ustawy o świadczeniach rodzinnych, zapobiegając marnotrawstwu środków budżetowych i wspierając dochodowo rodziny wyłącznie o wyselekcjonowanym statusie materialnym. Z powodów wyżej wyjaśnionych, przy interpretacji tego pojęcia chybione jest odwoływanie się do odkodowania analogicznego pojęcia na gruncie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych czy to w kontekście nieograniczonego obowiązku podatkowego, czy zwolnień przedmiotowych (także z odniesieniem do zasad ewidencji ludności, które to zasady posługują się pojęciem faktycznego przebywania pod oznaczonym adresem, co nie dotyczy kierowcy międzynarodowego). Stoi temu również na przeszkodzie przywołany wyżej § 12 rozporządzenia z 2013 r., który ze względu na analizowaną materię ma charakter przepisu szczególnego.

Mając powyższe na względzie należy stwierdzić, że ustalając dochód rodziny skarżącej, zasadnie zakwalifikowano jako jego składnik wypłacone konkubentowi skarżącej (ojcu dziecka) należności związane z wykonywanym przez niego stosunkiem pracy uzyskiwane w postaci "ekwiwalentu" na pokrycie kosztów związanych z podróżami służbowymi.

Ze względu na powyższe, uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 718), Sąd oddalił skargę.