Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 124/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2014-11-27 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne: Ochrona zdrowia
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 5 pkt 4 a
journal: Dz.U. 2011 nr 212 poz 1263
law: Ustawa z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej - tekst jednolity.
article: par. 8
journal: Dz.U. 2009 nr 105 poz 869
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych.
article: art. 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: art. 138 par. 1 pkt 1 kpa, art. 7, 77 par. 1, 80 i 107 par. 3 Kpa
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 145 parr. 1 pkt 1 lit. c art. 135 P.p.s.a., art. 152 P.p.s.a., art. 250
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Makowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel,, Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz, Protokolant starszy sekretarz sądowy Joanna Białas-Gołąb, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 listopada 2014r. sprawy ze skargi R. O. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Inspektora Sanitarnego z dnia [...] nr [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. III. Przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na rzecz radcy prawnego Z. F. kwotę [...] ([...]) złotych zawierającą należny podatek od towarów i usług tytułem pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu.


UZASADNIENIE

Państwowy Graniczny Inspektor Sanitarny decyzją z dnia[...], wydaną na podstawie art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2011 r. Nr 212, poz. 1263 ze zm.) oraz § 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105 poz. 869 ze zm.), po rozpoznaniu zgłoszenia choroby zawodowej u R.O., nie stwierdził choroby zawodowej.

Organ wyjaśnił w uzasadnieniu decyzji, że R.O. w dniu [...] zgłosił podejrzenie choroby zawodowej wymienionej w pozycji załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych – wykazu chorób zawodowych wraz z okresem, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej pomimo wcześniejszego zakończenia pracy w narażeniu zawodowym. Stronę skierowano na badania w celu rozpoznania choroby zawodowej do Poradni Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy. Jednostka ta w orzeczeniu lekarskim nr [...] stwierdziła brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. Ponieważ R.O. nie zgodził się z tym orzeczeniem został skierowany do na ponowne badania do Instytutu Medycyny Pracy [...]jako jednostki orzeczniczej II stopnia, która wydała orzeczenie lekarskie nr [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. Orzeczenie lekarskie wydane przez jednostkę orzeczniczą II stopnia po przeprowadzeniu obserwacji lekarskiej i badań u pacjenta wskazało na rozpoznanie atopowej (pozazawodowej) astmy oskrzelowej. Z orzeczenia tego wynika, że nie można stwierdzić bezspornie, czy z wysokim stopniem prawdopodobieństwa, że choroba występująca u R. O. spowodowana została działaniem szkodliwych dla jego zdrowia czynników występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy zawodowej, zwanych " ". Brak możliwości wykazania, że astma oskrzelowa spowodowana została działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy strony, uniemożliwił uznanie jej za chorobę zawodową. Organ wyjaśnił, że orzeczenie lekarskie o stwierdzeniu lub braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wydane przez jednostkę orzeczniczą stopnia jest wiążące dla organów inspekcji sanitarnej. Jednocześnie wskazał, że nie uwzględnił wniosku dowodowego strony o przesłuchanie świadków na okoliczność trudnych warunków pracy w latach [...], ponieważ ani organ orzekający w sprawie ani jednostki orzecznicze obu instancji nie kwestionowały tej okoliczności. Jednak wystąpienie choroby którą stwierdzono u strony nie miało związku z wykonywaną pracą. Natomiast przedłożone przez stronę zaświadczenia lekarskie w załączeniu do pisma z dnia [...[ zostały potraktowane jako dowody potwierdzające okoliczność, że w okresach w nim wskazanych R. O. był zdolny do pracy. Dotyczą one lat, [...], wszystkie zawierają pouczenie o możliwości wystąpienia z wnioskiem o ponowne przeprowadzenie badania, ale R. O. z wnioskiem takim nie występował. Organ orzekający w sprawie choroby zawodowej nie ma podstaw do kwestionowania prawdziwości oświadczeń zawartych w tych dokumentach.

W odwołaniu od tej decyzji R. O. podniósł, iż zgromadzona przez Państwowego Granicznego Inspektora Sanitarnego dokumentacja nie jest wystarczająca, ponieważ organ powinien był uwzględnić jego wniosek o przesłuchanie świadków, co pozwoliłoby na wzięcie pod uwagę jakie jeszcze czynniki toksyczne, poza tym które były przedmiotem badań jednostek orzeczniczych, występowały w środowisku pracy. W ocenie odwołującego się, nie zostały dokładnie zbadane warunki jego pracy oraz czynniki, które miały zasadniczy wpływ na stan zdrowia. Ponadto, przedłożone zaświadczenia lekarskie o zdolności do pracy świadczą o tym, że medycyna pracy nie wywiązywała się ze swoich obowiązków, a jednym z nich jest sprawowanie profilaktycznej opieki zdrowotnej nad pracującymi, w szczególności przez wykonywanie badań umożliwiających wczesną diagnostykę chorób zawodowych i innych chorób związanych z wykonywana pracą. Natomiast odwołujący się, mimo pogarszającego się stanu zdrowia był uznawany w kolejnych latach za zdolnego do pracy w ciężkich warunkach. Z powyższych względów nie zgadza się z orzeczeniami jednostek orzeczniczych obu instancji i wnosi o ponowne przeprowadzenie badań w Instytucie Medycyny Pracy.

Państwowy Inspektor Sanitarny decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie wyjaśnił, iż z karty narażenia zawodowego wynika, że miejscami w których mogło wystąpić narażenie u strony są Morska Stocznia Remontowa oraz Spółka A. Za okres w którym wystąpiło narażenie zawodowe stanowiące przyczynę podejrzenia choroby zawodowej należało przyjąć lata: [...][...]. – [...]. R. O. w latach[...]był uczniem w Morskiej Stoczni Remontowej , po ukończeniu nauki nadal pracował w Morskiej Stoczni Remontowej od miesiąca [...]., w tym: od [...] r. był zatrudniony na stanowisku, od [...] r. na stanowisku. Był narażony na pyły przemysłowe, pyły żelaza, manganu, tlenki azotu. Z udostępnionych przez Morską Stocznię Remontową pomiarów środowiska pracy wynika, że w [...] r., na stanowisku montera kadłubów okrętowych stwierdzono przekroczenie krotności od [...]. Ponadto, w roku [...] stwierdzono przekroczenie krotności pyłu całkowitego – R. O. został przebadany w dwóch jednostkach orzeczniczych, a całokształt obserwacji klinicznej, w tym ocena narażenia zawodowego przebiegu choroby i stopnia jej zaawansowania, a także wyniki wykonanych badań nie dały podstaw do rozpoznania u niego choroby zawodowej. Rozpoznano natomiast (). Organ odwoławczy uwzględnił wniosek strony o przesłuchanie świadków i postanowieniem z dnia [...] zlecił organowi I instancji przeprowadzenie tych dowodów. Świadek K. S. zeznał, że z przeprowadzonych szkoleń wynika, iż substancje jakie wydzielały się podczas przeprowadzonych czynności tj. ołów, cynk i inne metale ciężkie oraz chemikalia maja niebagatelny wpływ na zdrowie. Po pracach przy blachach pokrytych cynkiem pracownicy ratowali się pijąc mleko, za radą lekarza zakładowego. Po takich pracach świadek był kilka razy na zwolnieniu lekarskim z tego powodu. Po pracach przy szlifowaniu śruby okrętowej został skierowany przez lekarza na zwolnienie z powodu wysypki skórnej. Świadek Z. Ł. zeznał: " ". Demontowaliśmy również rurociągi izolowane otuliną azbestową. W trakcie prac my również stosowaliśmy celem zabezpieczenia koce azbestowe. Demontowane przez nas przewody elektryczne często były w izolacjach ołowianych. Tu chcę przypomnieć, że wykonywane przez nas prace były izolacją tworzyw sztucznych. W czasie demontażu blach na statkach rybackich narażeni byliśmy na opary z korka wymieszanego z nieznanym klejem, które to tworzywo bardzo dymiło podczas wypalania. Uważam, że wydzielały się toksyczne gazy podczas wypalania przez nas blach pokrytych różnego rodzaju farbami. Paliliśmy również powierzchnie i przestrzenie wypełnione piankami poliuretanowymi...". Pozostali świadkowie tj. J. G., J.I. i C. K. stwierdzili wspólnie, że warunki pracy były trudne. Ponieważ R. O. nie zgodził się z orzeczeniami lekarskimi jednostek orzeczniczych, organ odwoławczy zwrócił się do tych jednostek o ustosunkowanie się do zarzutów podniesionych w odwołaniu oraz do zeznań świadków. Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w piśmie z dnia [...] poinformował, że informacje te nie mają wpływu na treść orzeczenia lekarskiego. R. O. był dwukrotnie badany w Instytucie Medycyny Pracy, raz w ramach konsultacji i ponownie po złożeniu wniosku o ponowne badanie po otrzymaniu orzeczenia jednostki orzeczniczej I stopnia. Rozpoznano u niego– uczulenie na alergeny występujące poza środowiskiem pracy. Instytut Medycyny Pracy w piśmie z dnia [...] r. poinformował, iż nie widzi podstaw do zmiany wydanego wcześniej orzeczenia o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej. Wykrywane w surowicy R. O. wysokie całkowite poziomy przeciwciał klasy, obecność swoistych przeciwciał przeciwko powszechnie występującym alergenom pleśni, stwierdzone. cechy (uczulenie) oraz cechy uczulenia na alergeny pokarmowe, bezspornie przemawiają. Wykonane w Klinice Instytutu Medycyny Pracy testy skórne metodą punktową z alergenami zawodowymi tj. metalami, wypadły ujemnie, co uzasadniało rozpoznanie astmy atopowej (pozazawodowej). Ponadto, odwołujący się palił papierosy przez ok. lat w ilości do sztuk dziennie, co spowodowało nie tylko nasilenie u niego objawów chorobowych, przyśpieszenie tempa pogarszania czynności, utrudniło leczenie, ale również zwiększyło ryzyko wystąpienia.

Organ odwoławczy zauważył, że podstawą stwierdzenia choroby zawodowej jest wykazanie ścisłego związku przyczynowo - skutkowego pomiędzy charakterem wykonywanej pracy, a powstałymi objawami chorobowymi, przy czym rozpoznana jednostka chorobowa musi być bezwzględnie ujęta w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych. Przeprowadzone w niniejszej sprawie postępowanie nie dało podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. Organ odwoławczy, ani organ I instancji nie kwestionują tego, że R. O. pracował w szkodliwych dla jego zdrowia warunkach pracy, co jednak nie było wystarczające do rozpoznania u niego choroby zawodowej w postaci astmy oskrzelowej. Odwołujący się od [...] pozostaje pod opieką Poradni P., gdzie rozpoznano u niego astmę, ale noszącą znamiona. Wykrywane w surowicy pacjenta wysokie poziomy przeciwciał klasy, obecność swoistych przeciwciał przeciwko powszechnie występującym alergenom pleśni, stwierdzone już w [...]r. cechy i (uczulenie), oraz cechy uczulenia na alergeny pokarmowe przemawiają za atopią. Stanowisko strony, co do istnienia związku przyczynowego pomiędzy warunkami pracy a powstaniem choroby, wynika z subiektywnego przekonania o istnieniu takiego związku, ale nie jest oparte na wiedzy medycznej. Przeprowadzone postępowanie nie potwierdziło istnienia związku przyczynowego pomiędzy warunkami pracy a powstaniem i przebiegiem schorzenia. W sprawie zostały wydane orzeczenia lekarskie właściwych jednostek orzeczniczych które maja charakter opinii biegłego, a organ prowadzący postępowanie jest nimi związany. Organ administracji sanitarnej nie dysponował przeciwdowodami które mogłyby orzeczenia te podważyć, dlatego nie miał podstaw do przyjęcia, iż rzeczywisty stan zdrowia strony kształtuje się odmiennie niż wynika to z wydanych orzeczeń lekarskich. Z tych przyczyn organ podtrzymał decyzję wydaną w I instancji.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego R. O. nie zgadzając się z powyższą decyzją ostateczną wniósł o jej uchylenie w całości.

Państwowy Inspektor Sanitarny w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.

Pełnomocnik skarżącego ustanowiony na zasadzie prawa pomocy w piśmie procesowym z dnia [...] wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji z powodu nie wyjaśnienia wszystkich okoliczności mających wpływ na wynik sprawy, w szczególności nie przeprowadzenie pełnej diagnostyki dotyczącej przyczyn powstania choroby u skarżącego. Organ nie kwestionuje, że warunki pracy w których pracował skarżący jako monter kadłubów okrętowych były szkodliwe dla jego zdrowia. Nie ulega również wątpliwości, że rozpoznano u niego jednostkę chorobową - astmę oskrzelową. Swoje stanowisko o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej organ oparł o stanowisko Instytutu Medycyny Pracy, w której to placówce R. O. był badany dwukrotnie. Podczas badania przeprowadzonego w dniach [...] był on poddany badaniu w kierunku pochodzenia zawodowego. Z treści opinii - epikryzy wynika jednak, że z uwagi na stan układu oddechowego niemożliwe było wykonanie swoistych wziewnych prób prowokacyjnych. A dopiero takie badanie wykazałoby pochodzenie choroby, na jaką cierpi skarżący. Z opinii instytutu medycznego wynika wprost, że przyczynę choroby ustalono nie na podstawie badań medycznych, ale na podstawie całokształtu obserwacji klinicznej w tym analizy narażenia zawodowego. Okoliczność ta powoduje, że istnieją wątpliwości co do przyczyny choroby i organ orzekający powinien był podjąć dalsze kroki mające na celu ich usunięcie i wydanie decyzji po wyczerpującym zbadaniu sprawy. Bo to właśnie do organu orzekającego należy ocena warunków pracy. Na tego rodzaju wątpliwości zwrócił również uwagę sam Instytut Medycyny Pracy, z opinii z dnia [...] poinformował, że wobec wątpliwości organ orzekający o chorobie, tj. Wojewódzki Inspektor Sanitarny ma możliwość wystąpienia o dodatkową konsultację celem uzyskania niezależnej opinii w drugiej jednostce orzeczniczej II stopnia tj. Instytucie Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego. Organ orzekający z możliwości tej nie skorzystał i już z tego względu – zdaniem pełnomocnika - jego orzeczenie jest wadliwe. Opinia lekarska, tak jak inny dowód w sprawie, podlega ocenie organu administracji publicznej i powinna być oceniana w aspekcie rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 77 § 1 Kpa). To, że organ inspekcji sanitarnej nie jest uprawniony do kontroli merytorycznej orzeczeń lekarskich wydawanych przez uprawnione podmioty ani do dokonywania własnych ustaleń prowadzących do odmiennego rozpoznania jednostki chorobowej nie oznacza, że jest ograniczony w należytym gromadzeniu materiału dowodowego w zakresie stopnia narażenia zawodowego (tak NSA w wyroku z dnia 21 czerwca 2012 r. sygn. akt II OSK 77/2012). Art. 235 Kp należy rozumieć w ten sposób, że ustawodawca wprowadził zasadę, że jeżeli u danego pracownika stwierdzono jednostkę chorobową wymienioną w wykazie chorób zawodowych i stwierdzono na stanowisku pracy tego pracownika występowanie czynników szkodliwych dla zdrowia, to istnieje domniemanie prawne, że choroba została wywołana przez te a nie inne czynniki. Obydwa te warunki zostały w niniejszej sprawie spełnione. Dopiero wykluczenie takiej możliwości, obalenie tego domniemania prawnego za pomocą wszelkich środków dowodowych, mogłoby upoważnić organ orzekający do stwierdzenia braku istnienia choroby zawodowej u R. O. Ponieważ organ nie obalił tego domniemania prawnego, wydana decyzja jest wadliwa.

Na rozprawie w dniu 27 listopada 2014 r. pełnomocnik skarżącego oświadczył, że popiera skargę i wniósł o przeprowadzenie dowodu z zaświadczenia lekarskiego z dnia [...] wystawionego w poradni pulmonologicznej z rozpoznaniem – zawodowa, wydanego na prośbę pacjenta. Ponadto podniósł, iż nie wyjaśniono, dlaczego organizm skarżącego był zbyt słaby aby możliwe było przeprowadzenie badania prowokacyjnego, a poza tym w orzeczeniu [...] wskazano, że testy na pospolite alergeny wziewne dały słabo dodatnie reakcje na trawy, pleśnie oraz przyprawy, zatem nie wyjaśniono dlaczego w takiej sytuacji przyjęto cechy uczulenia na trawy i pleśnie jako przyczynę.

Postanowieniem wydanym na rozprawie, na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. Sąd przeprowadził dowód z zaświadczenia lekarskiego z dnia [...]r. na okoliczność istnienia choroby zawodowej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Sądowa kontrola zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazała, że skarga w aktualnym stanie sprawy zasługuje na uwzględnienie, ponieważ decyzja ta wydana została z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mień istotny wpływ na wynik sprawy.

Zgodnie z art. 2351 Kodeksu pracy, za chorobę zawodową uważa się chorobę wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub w wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych narażeniem zawodowym.

Sama czynność ustalenia choroby zawodowej również ma swoje granice prawne. Wynikają one z art. 2352 Kodeksem pracy, który stanowi, że rozpoznanie choroby zawodowej u pracownika lub byłego pracownika może nastąpić w okresie jego zatrudnienia w narażeniu zawodowym albo po zakończeniu pracy w takim narażeniu, pod warunkiem wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych w okresie ustalonym w wykazie chorób zawodowych.

Aby można było stwierdzić chorobę zawodową nie wystarczy zdiagnozowanie u pracownika (lub byłego pracownika), że występuje u niego co najmniej jedna ze schorzeń wymienionych w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. z 2009 r. Nr 105, poz. 869 z późn. zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem". Konieczne jest bowiem powiązanie przyczynowo skutkowe takiego schorzenia z warunkami pracy na stanowisku pracy wykonywanej przez chorego.

Wobec treści § 4 ust. 1 i § 8 ust. 1 wskazanego wyżej rozporządzenia oczywiste jest, że postępowanie wyjaśniające w przedmiocie choroby zawodowej wszczyna i prowadzi organ Inspekcji Sanitarnej, gromadząc materiał dowodowy dotyczący warunków pracy (tzw. dochodzenie epidemiologiczne) osoby, co do której istnieje podejrzenie choroby zawodowej, zmierzający do ustalenia, czy w środowisku pracy pracownika wystąpiły czynniki narażenia na chorobę zawodową oraz gromadząc dostępny materiał dowodowy na okoliczność leczenia i diagnozowania pracownika (lub byłego pracownika). Organ ten przedstawia całość zebranego materiału dowodowego jednostce orzeczniczej uprawnionej do orzekania w przedmiocie chorób zawodowych, o której mowa w § 5 ust. 1 rozporządzenia.

Jednostka orzecznicza wydaje orzeczenie o rozpoznaniu choroby zawodowej lub o braku podstaw do rozpoznania takiej choroby.

Orzeczenie jednostki orzeczniczej ma walor opinii biegłego, a zatem jeśli jest wewnętrznie spójne, opiera się na całokształcie zebranego materiału dowodowego i zawiera uzasadnienie nie budzące wątpliwości, to wiąże organ inspekcji sanitarnej właściwy do wydania decyzji, w tym sensie, że organ ten nie ma podstaw do dokonania oceny odmiennej od tej, która wynika z orzeczenia jednostki orzeczniczej.

Uprawnień do zmiany takiego orzeczenia nie posiada również sąd administracyjny, gdyż nie posiada wiadomości specjalnych przynależnych lekarzom orzekającym w uprawnionych, z mocy § 5 rozporządzenia, jednostkach orzeczniczych, a ponadto sąd ten nie zastępuje właściwych organów administracji publicznej w merytorycznym rozstrzyganiu spraw administracyjnych.

Rolą sądu administracyjnego, określoną w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn.zm.) jest natomiast zbadanie czy zaskarżona decyzja jest zgodna z przepisami postępowania administracyjnego oraz z przepisami prawa materialnego mającymi w sprawie zastosowanie. Kontroli tej Sąd dokonuje na podstawie akt sprawy administracyjnej według stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonej decyzji. Konsekwencją kontrolnej funkcji sądu administracyjnego jest jego brak uprawnień do dokonywania ustaleń własnych i wykraczających poza materiał dowodowy zebrany przez organy administracji orzekające w sprawie. W konsekwencji Sąd może – jak stanowi to art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn.zm.) dalej określonej jako : "P.p.s.a." – z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowód uzupełniający z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie.

Kierując się tym przepisem Sąd na rozprawie dopuścił dowód z przedłożonego przez skarżącego zaświadczenia lekarskiego wystawionego w dniu [...] przez lekarza specjalistę chorób z Poradni P. Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy z rozpoznaniem - zawodowej i stwierdzającego ewidentny szkodliwy wpływ warunków pracy na rozwój i stopień nasilenia choroby. Zaświadczenie to stanowi dowód tego, że konkretny lekarz taki dokument wystawił, jednak dla rozstrzygnięcia sprawy sądowej okazał się nieprzydatny po pierwsze dlatego, że stwierdza określony stan rzeczy po wydaniu zaskarżonej decyzji, a po drugie i najważniejsze, rozpoznanie choroby zostało dokonane nie w trybie orzeczniczym przewidzianym w § 5 rozporządzenia, a jak już wyżej zostało to wywiedzione, ocena zebranego materiału dowodowego, w tym dotyczącego diagnostyki i leczenia osoby, co do której istnieje podejrzenie choroby zawodowej należy do wskazanych w § 5 rozporządzenia jednostek orzeczniczych pierwszego i drugiego stopnia.

Lektura uzasadnienia zaskarżonej decyzji prowadzi do wniosku, że w niniejszej sprawie bezsporne jest, że u skarżącego rozpoznano astmę oskrzelową, wymienioną w pkt 6 wykazu osób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych z dnia 30 czerwca 2009 r.

Organy obu instancji orzekające w sprawie ustaliły, że skarżący podczas zatrudnienia w Morskiej Stoczni Remontowej oraz w Spółka A.– pracował w narażeniu na pyły przemysłowe, pyły żelaza, manganu, tlenki azotu. W zaskarżonej decyzji ustalono na podstawie przekazanych przez Morską Stocznię Remontową pomiarów środowiska pracy, że w [...] na stanowisku montera kadłubów okrętowych, a więc na stanowisku, na którym pracował wówczas R. O., stwierdzono przekroczenie krotności [...]. Ponadto w roku [...] stwierdzono przekroczenie krotności pyłu całkowitego.

Zdaniem Sądu w sytuacji, gdy skarżący został przebadany w jednostkach orzeczniczych pierwszego ( ) i drugiego (Instytut Medycyny Pracy) stopnia, które nie rozpoznały choroby zawodowej astmy oskrzelowej, a rozpoznały atopową (pozazawodową) astmę oskrzelową, a jednocześnie bezsporne jest, że pracował w warunkach narażenia zawodowego, zaś rozpoznana astma oskrzelowa stanowi jednostkę chorobową umieszczoną w wykazie chorób zawodowych, to dla oceny zaskarżonej decyzji przez Sąd niezbędne jest stwierdzenie, że zebrany w sprawie materiał dowodowy jest wyczerpujący, a uzasadnienie orzeczenia lekarskiego nie budzi żadnych wątpliwości. Jednakże w aktualnym stanie sprawy stwierdzenie takie nie jest możliwe. W szczególności orzeczenie oraz orzeczenie uzupełniające wydane przez Instytut Medycyny Pracy nie zawiera wyczerpującego wyjaśnienia sprawy. Przede wszystkim, orzeczenie to posiadając walor opinii biegłego, powinno w uzasadnieniu być tak sporządzone aby było zrozumiałe nie tylko dla lekarzy, ale także dla osób nieposiadających wiadomości specjalnych, w tym również dla Sądu administracyjnego, który nie może posługiwać się w toku kontroli decyzji opinią biegłych.

Po pierwsze, z orzeczenia Instytutu Pracy J. N. z dnia [...] nie wynika, czy zaburzenia wentylacji płuc pacjenta stwierdzone w badaniach spirometrycznych, z powodu których odstąpiono od wykonania próby prowokacyjnej z metacholiną oraz swoistej próby prowokacyjnej stanowią dysfunkcję organizmu o charakterze stałym uniemożliwiającym przeprowadzenie tych badań w każdym czasie, czy jest to stan przejściowy, a zatem czy możliwe było wykonanie tych badań w terminie późniejszym.

Kwestia ta nie została wyjaśniona również w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Po drugie, nie jest zrozumiałe, gdyż nie zostało to wyjaśnione, czy opisane w orzeczeniu lekarskim nr [...] testy na pospolite alergeny wziewne, które dały słabo dodatnie reakcje na trawy, pleśnie oraz na przyprawy (głównie pieprz) stanowiły wystarczającą podstawę do przyjęcia cechy uczulenia na trawy i pleśnie jako o przyczynę ustalenia astmy atopowej lub jedną z jej przyczyn.

Po trzecie, organ odwoławczy nie ustosunkował się do zawartego w ostatnim zdaniu uzupełniającego orzeczenia Instytutu Medycyny Pracy z dnia [...] stwierdzenia o następującej treści : "Pragniemy poinformować, że w razie dalszych wątpliwości Inspektor Sanitarny ma możliwość wystąpienia o dalszą konsultację celem uzyskania niezależnej opinii w drugiej jednostce orzeczniczej II stopnia, tj. w Instytucie Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego".

Wszystkie te wyżej opisane braki zaskarżonej decyzji umożliwiających Sądowi nie tylko odniesienie się do zarzutów pełnomocnika skarżącego, że postępowanie diagnostyczne nie zostało przeprowadzone wyczerpująco, ale przede wszystkim uniemożliwiają ocenę zgodności z prawem materialnym zaskarżonej decyzji.

Wyżej opisane braki postępowania wyjaśniającego stanowią naruszenie art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 K.p.a. które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a co do decyzji organu odwoławczego także naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., skoro utrzymał w mocy wadliwą decyzję organu I instancji nie usuwając jej braków.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy rzeczą organu orzekającego będzie wyjaśnienie wyżej wypunktowanych okoliczności i wydanie stosownej decyzji.

Z powyższych względów, nie przesądzając ostatecznego sposobu rozstrzygnięcia sprawy, należało na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 P.p.s.a. orzec jak w pkt I wyroku. O niewykonalności zaskarżonej decyzji (pkt II wyroku) orzeczono na podstawie art. 152 P.p.s.a.. Przyznanie wynagrodzenia na rzecz radcy prawnego wyznaczonego na zasadzie prawa pomocy nastąpiło na podstawie art. 250 tej samej ustawy.