Postanowienie NSA, sygn. akt II GSK 1598/11
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2012-01-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6170 Adwokaci i aplikanci adwokaccy
Hasła tematyczne: Odrzucenie skargi
Skarżony organ: Rada Adwokacka
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 58 par. 1 pkt 6
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 4c
journal: Dz.U. 2009 nr 146 poz 1188
law: Ustawa z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Joanna Kabat-Rembelska po rozpoznaniu w dniu 24 stycznia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej B. K. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 27 maja 2011 r., sygn. akt VI SA/Wa 2377/10 w sprawie ze skargi B. K. na uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej z dnia [...] sierpnia 2010 r. w przedmiocie wszczęcia postępowania o stwierdzenie trwałej niezdolności do wykonywania zawodu adwokata postanawia: oddalić skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. postanowieniem z 27 maja 2011 r., sygn. akt VI SA/Wa 2377/10, odrzucił skargę B. K. na uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej w W. z [...] sierpnia 2010 r. w przedmiocie wszczęcia postępowania o stwierdzenie trwałej niezdolności do wykonywania zawodu adwokata.

Sąd pierwszej instancji orzekał w następującym stanie sprawy.

Okręgowa Rada Adwokacka w S. uchwałą z [...] maja 2010 r. nr [...] wszczęła z urzędu postępowanie administracyjnego w sprawie stwierdzenia trwałej niezdolności skarżącego B. K. do wykonywania zawodu adwokata w trybie art. 4 c ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (Dz. U. z 2009 r. nr 146 poz. 1188, dalej: u.p.a.).

Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej w W. po rozpoznaniu odwołania skarżącego, uchwałą z [...] sierpnia 2010 r. utrzymało w mocy uchwałę Okręgowej Rada Adwokackiej w S. z maja 2010 r.

B. K. zaskarżył powyższą uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej w W. z [...] sierpnia 2010 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W.

Sąd pierwszej instancji odrzucając skargę przyjął, że zaskarżona uchwała ma charakter czysto procesowy, nie kończący postępowania w sprawie i jako taka stanowi podstawę do przeprowadzenia przez Okręgową Radę Adwokacką postępowania w przedmiocie trwałej niezdolności do wykonywania zawodu adwokata przez B. K. Zdaniem Sądu, taki rodzaj rozstrzygnięcia nie mieści się w katalogu aktów lub czynności podlegających zaskarżeniu do sądów administracyjnych. W związku z tym Sąd pierwszej instancji, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r. nr 153, poz. 1270 z późn. zm., dalej: p.p.s.a.) skargę odrzucił.

B. K. wniósł skargę kasacyjną od postanowienia WSA w W. domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy temu Sądowi do ponownego rozpoznania, ewentualnie o jego "zmianę przez uchylenie i umorzenie postępowania z braku legalizmu materialnego rzecznika dyscyplinarnego ORA w S. do złożenia wniosku z dnia 30 kwietnia 2010r. w trybie art.4c u.p.a. i z braku uprawnienia z art. 4a u.p.a. w powiązaniu z art. 43 k.c. i z art. 479 § 1 k.p.c, art. 4792 k.p.c. i z art. 2 i art. 4-8 i związkowe ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2007 r. Nr 155 , poz.1095 ze zm.) przez to, że adwokat prowadzi firmę prywatną i jest przedsiębiorcą, a zawód adwokata w ustroju Rzeczypospolitej Polskiej należy do zawodu określonego w art. 17 ust. 2 i art. 65 Konstytucji RP, co wyklucza stosowanie w świetle art. 4a u.p.a. ustawy z 26 maja 1982 r. prawo o adwokaturze (Dz.U. z 2009 r. Nr 146, poz.1188 ze zm.), których normy prawne jako sprzeczne ze statusem adwokata nie stosuje się do adwokata prowadzącego kancelarię adwokacką z art. 4a u.p.a. z dalszą argumentacją WSA przy wykładni z art. 8 i z art. 87 ust. 1 Konstytucji."

Na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. zaskarżonemu postanowieniu zarzucono:

1. "rażące naruszenie art. 19 p.p.s.a. i art. 20 § 3 p.p.s.a. przez to, że w przedmiotowej sprawie połączonej o sygn. akt: VI SAB /Wa 67/10 i o sygn. akt: VI SA/Wa 2377/10, skarżący złożył wniosek o wyłączenie sędziego WSA U. W. z przedmiotowej sprawy jako Naczelnej Rady Adwokackiej i Prezydium NRA z [...] marca 2011 r., jako jedna i została zdjęta z wokandy wyznaczonej na 19.04.2011 r., gdzie w świetle takiego stanu faktycznego i prawnego do czasu i rozstrzygnięcia sprawy o wyłączenie, sędzia może spełniać tylko czynności nie cierpiące zwłoki, a odmienne zachowanie sędziego WSA U. W. w wyniku ciągu matactwa na rzecz samorządu adwokackiego, skutkujące wydaniem orzeczenia o odrzuceniu nie rozpoznanej merytorycznie skargi, skutkuje zarzutem, że sędzia WSA U. W. należy do takiego kręgu sędziów bez sumienia działając wbrew art. 40 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, gdyż realizuje wobec skarżącego tym tekstem mimo zakazu poddawanie skarżącego torturom oraz okrutnemu, nieludzkiemu i poniżającemu traktowaniu i karaniu takim zachowaniem tego środowiska sędziowskiego, aby przypodobać się samorządowi adwokackiemu, co jest też smutne, że zadawanie cierpień i bólu skarżącemu takimi zachowaniami, cieszy chyba w części to środowisko sędziowskie ;

2. naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię i niewłaściwe

stosowanie art. 30 , art. 31 , art. 40 , art. 41 ust. 1, art. 45 ust. 1 , art. 65 , art. 77 i art. 8 i art. 87 ust. 1 Konstytucji RP rzutując na konstytucyjną zasadę praworządności zawartą w art. 7 Konstytucji RP, w powiązaniu z art. 4a u.p.a, który wyłącza z ustawy każdego adwokata prowadzącego kancelarię adwokacką i w formach art. 4a u.p.a. od 1990 r. po odrzuceniu ustroju PRL, gdyż adwokat ma własną firmę z art. 434 k.c. i jest przedsiębiorcą z mocy art. 4791 § 1 k.p.c. i art. 4792 k.p.c. w powiązaniu z art. 2 i art. 4-8 i związkowe ustawy z 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej w świetle art. 17 ust. 2 Konstytucji RP skoro samorząd adwokacki należy do innego rodzaju samorządu i samorząd ten nie może naruszać wolności wykonywania zawodu ani ograniczać wolności podejmowania działalności gospodarczej z zarzutem, że samorząd adwokacki reprezentujący w nim osoby nie jest zawodem zaufania publicznego w Rzeczypospolitej Polskiej, co rozstrzygnął Sąd Najwyższy - Izba Cywilna w wyroku z 29 maja 2001 r. ( sygn. akt: I CKN 1217/98), który wiąże sądy administracyjne i karne, a nadto w przedmiotowej sprawie rzecznik dyscyplinarny ORA w S. - dotyczy każdego rzecznika dyscyplinarnego nie jest organem powołanym do wnioskowania w sprawie zawodu adwokata bo brak jemu zasady legalizmu materialnego i brak uprawnienia z art. 4c u.p.a., gdzie odmienne zachowanie adw. Z. W. odnośnie złożenia wniosku z art. 4c u.p.a. z [...].04.2010 r., inicjującego sprawę wobec skarżącego, stanowiąc wytworzenie dokumentu z przestępstwa, przeciwko wiarygodności dokumentów z art. 270 § 1 k.k. i przepisów związkowych, jak też sfałszowanie treści art. 4c u.p.a. przez własny zapis dokonany przy podjęciu uchwały ORA z [...] maja 2010r. na podstawie art. 4c u.p.a. jako sfałszowanego dokumentu własnego, jak też wydanego w oparciu o sfałszowany dokument, które to czyny tych sprawców podlegają ocenie prawno karnej w powiązaniu z uchwałą Prezydium NRA z [...].08.2010 r. zaskarżoną i NRA, niezależnie od oceny sądowej prowadzonej w sądzie administracyjnym z zarzutem odebrania skarżącemu praw obywatelskich i człowieka zawartych w art. 30 - art. 86 Konstytucji RP przez organy władzy publicznej, którzy wbrew obowiązkom z art. 304 § 2 k.p.k. i z art. 10 § 1 k.p.k. z urzędu nie zawiadomili organów ścigania odnośnie wyrządzania krzywd i szkód skarżącemu;

3. naruszenie przepisów postępowania w szczególności art. 3 § 3 p.p.s.a. i art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a. w związku z art. 77 Konstytucji RP w powiązaniu z pkt 1 i pkt 2 skargi kasacyjnej w relacji do błędnej argumentacji zawartej w sprawie w zaskarżonym postanowieniu przez skarżącego, jak też zawarte w pouczeniu Prezydium NRA z dnia [...].08.2010r. odnośnie skargi do WSA w W. za pośrednictwem Naczelnej Rady Adwokackiej."

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu przepisów prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania, która w rozpatrywanej sprawie nie wystąpiła. Granice skargi są wyznaczone przez zawarte w niej podstawy i wnioski. Związanie podstawami skargi kasacyjnej polega na tym, że wskazanie przez stronę skarżącą naruszenia konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego, określa zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego. Sąd ten uprawniony jest bowiem jedynie do zbadania, czy podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty polegające na naruszeniu przez wojewódzki sąd administracyjny konkretnych przepisów prawa materialnego, czy też procesowego w rzeczywistości zaistniały. Nie ma on natomiast prawa badania, czy w sprawie wystąpiły inne, niewyartykułowane przez skarżącego naruszenia prawa, które mogłyby prowadzić do uchylenia zaskarżonego orzeczenia. Zakres kontroli wyznacza zatem sam autor skargi kasacyjnej wskazując, które normy prawa zostały naruszone.

Skarga kasacyjna w rozpoznawanej sprawie została oparta na obydwu podstawach określonych w art. 174 p.p.s.a., wobec czego w pierwszym rzędzie należy ustosunkować się do zarzutów zgłoszonych w ramach podstawy kasacyjnej, o której mowa w art. 174 pkt 2 p.p.s.a.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, niezasadny jest zarzut naruszenia art. 19 p.p.s.a. oraz art. 20 § 3 p.p.s.a.

Stosownie do art. 19 p.p.s.a. niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Zgodnie natomiast z art. 20 § 3 p.p.s.a. do czasu rozstrzygnięcia sprawy o wyłączenie sędzia może spełniać tylko czynności niecierpiące zwłoki.

Skarżący zarzucając naruszenie powołanych przepisów prawa podniósł, że sprawa o sygn. akt VI SAB /Wa 67/10 została połączona ze sprawą o sygn. akt: VI SA/Wa 2377/10 oraz, że w sprawach tych złożył on wniosek o wyłączenie sędziego WSA U. W. Naczelny Sąd Administracyjny w tym miejscu zauważa, że analiza akt sprawy nie wykazuje by w rozpoznawanej sprawie, w postępowaniu przed WSA, skarżący złożył wniosek o wyłączenie sędziego WSA U. W. Co więcej brak jest również podstaw do przyjęcia by sprawy o sygn. akt VI SAB /Wa 67/10 oraz VI SA/Wa 2377/10 zostały połączone. Należy zaznaczyć, że do skargi kasacyjnej dołączona została kserokopia wniosku o wyłączenie sędziego WSA U. W. z treści, którego wynika, że dotyczył on sprawy o sygn. akt VI SAB /Wa 67/10. W związku z tym Naczelny Sąd Administracyjny uznał za chybiony zarzut skargi kasacyjnej dotyczący wydania zaskarżonego postanowienia przez sędziego, co do którego został złożony wniosek o jego wyłączenie. Dodać należy, że złożony w innej sprawie wniosek o wyłączenie sędziego nie oznacza, że sędzia ten nie może orzekać w innych sprawach ze skargi tej samej strony, w których taki wniosek nie został wniesiony.

Przystępując do oceny podniesionego w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia art. 3 § 3 p.p.s.a. oraz art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a. w związku z art. 77 Konstytucji RP podnieść należy, że zarzut ten nie znajduje usprawiedliwionych podstaw. Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej obejmującą orzekanie w sprawach skarg na: 1/ decyzje administracyjne; 2/ postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3/ postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4/ inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 5/ akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6/ akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7/ akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8/ bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4. Dodatkowo sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.).

Podkreślić należy, że przedmiotem skargi do WSA była uchwała Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej z [...] sierpnia 2010 r. utrzymująca w mocy uchwałę Okręgowej Rady Adwokackiej w S. z [...] maja 2010 r. na mocy, której wszczęto w stosunku do skarżącego postępowanie w trybie art. 4c u.p.a. o stwierdzenie trwałej niezdolności do wykonywania zawodu adwokata. Sąd pierwszej instancji słusznie uznał, że tego rodzaju uchwała nie należy do kategorii orzeczeń, o których mowa w art. 3 § 2 p.p.s.a. Powyższe rozstrzygnięcie nie należy ani do kategorii orzeczeń kończących postępowanie w sprawie, ani nie rozstrzyga sprawy administracyjnej, co do istoty. Przepisy ustawy Prawo o adwokaturze także nie przewidują możliwości zaskarżenia uchwały podjętej na podstawie art. 4c u.p.a. do sądu administracyjnego. Sąd pierwszej instancji prawidłowo zatem uznał, że zaskarżone rozstrzygnięcie nie podlega kognicji sądów administracyjnych i odrzucił skargę B. K.

Odnosząc się do zawartego w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia art. 30, art. 31, art. 40, art. 41 ust. 1, art. 45 ust. 1, art. 65, art. 77 i art. 8 i art. 87 ust. 1 Konstytucji RP stwierdzić należy, że nie pozostaje on w związku z rozstrzygnięciem Sądu pierwszej instancji, który odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w związku z art. 58 § 3 p.p.s.a. Skarżący zarzucając naruszenie wymienionych wyżej przepisów Konstytucji RP nie wskazał w jakiej formie Sąd pierwszej instancji naruszył powyższe unormowania. Podnieść należy, że powołane przepisy nie odnoszą się do kwestii związanych z wszczęciem postępowania w przedmiocie stwierdzenia trwałej niezdolności do wykonywania zawodu adwokata, a procesowy charakter uchwały podjętej przez organy samorządu adwokackiego nie mógł spowodować naruszenia wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów Konstytucji. Zaskarżone rozstrzygnięcie nie dotyczy bowiem praw i wolności, o których mowa w powołanych przepisach ustawy zasadniczej.

Naczelny Sąd Administracyjny odnosząc się do zasygnalizowanej przez skarżącego w skardze kasacyjnej okoliczności błędnego pouczenia go o możliwości wniesienia skargi na rozstrzygnięcie Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej w W. z [...] sierpnia 2010 r. stwierdza, że wadliwe pouczenie o prawie wniesienia skargi nie może być źródłem legitymacji skargowej. Podkreślić bowiem należy, że o dopuszczalności wnoszenia środków zaskarżenia nie decydują organy administracji, lecz obowiązujące w tej materii przepisy prawa.

Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że kontroli nie podlegała przyjęta przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. podstawa odrzucenia skargi tj. art. 58 § 1 pkt 6 w związku z art. 53 p.p.s.a. albowiem kwestia ta wykraczała poza wskazane przez skarżącego, a wynikające z art. 183 § 1 p.p.s.a., granice skargi kasacyjnej.

Z podanych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.