Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 1190/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2018-07-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6205 Nadzór sanitarny
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą decyzję I instancji
Powołane przepisy: article: Art. 52a w zw. z art. 4  pkt 34
journal: Dz.U. 2005 nr 179 poz 1485
law: Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Jarosław Wiśniewski (spr.) Sędziowie: WSA Wiesław Kuśnierz WSA Waldemar Michaldo Protokolant: Tomasz Famulski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 czerwca 2018 r. sprawy ze skargi E. A. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 28 lipca 2017 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu l instancji, II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego na rzecz skarżącego koszty postępowania w kwocie 7.200 zł (siedem tysięcy dwieście złotych).


UZASADNIENIE

UZSADNIENIE

W dniu [...] 2017 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny otrzymał z Centralnego Biura Śledczego Policji akta umorzonego śledztwa [...] wraz z zabezpieczoną substancją w postaci N-etyloheksedronu (NEH), stanowiącą środek zastępczy zgodnie z art. 4 pkt 27 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 783), zwanej dalej u.p.n. z wnioskiem o przeprowadzenie stosownego postępowania.

Z akt sprawy wynika, że funkcjonariusze Biura Śledczego Policji w dniu 11 stycznia 2017 r. otrzymali informacje, z treści której wynikało, że nieustalone osoby poruszające się samochodem osobowym marki [...] mają dostarczyć z terenu Czech do N znaczne ilości bliżej niesprecyzowanej substancji o działaniu narkotycznym. W związku z powyższym współdziałając z funkcjonariuszami Wydziału Ruchu Drogowego oraz Wydziału Kryminalnego Komedy Powiatowej Policji w miejscowości K dokonali zatrzymania ww. samochodu. W trakcie kontroli stwierdzono, że kierującym pojazdem był P. R., a pasażerem E. A. W trakcie kontroli na tylnym siedzeniu znaleziono torbę koloru czarnego wewnątrz której znajdowały się 2 worki foliowe z zapięciem strunowym z zawartością sproszkowanej substancji koloru białego. E. A. stwierdził, że opisywana substancja należy do niego i jest legalnym środkiem chemicznym o nazwie Hexedron lub brzmiącej podobnie. W toku przeszukania samochodu znaleziono:

* Worek strunowy z zawartością białej substancji (waga brutto 1,585 kg).

* Telefon komórkowy Samsung wraz z kartą SIM

* Telefon iPhone 5S

Następnie wspólnie z funkcjonariuszami Wydziału Kryminalnego Komendy Powiatowej Policji przeprowadzono przeszukania miejsc zamieszkania osób zatrzymanych. Zgodnie z protokołem przeszukania pomieszczeń mieszkalno-gospodarczych E. A. znaleziono następujące rzeczy:

* Amunicja hukowa kał. 9 mm -1 szt.

* Młynek koloru żółtego G

* Wagę elektroniczną miligramową Y

* Karta SIM

* Opakowanie po karcie SIM Play

* Ładowarka do telefonu iPhone 5S.

W miejscu zamieszkania P. R. nie ujawniono żadnych rzeczy mogących stanowić dowód w sprawie lub których posiadanie jest zabronione -protokół przeszukania z dnia 11 stycznia 2017 r., godz. 17:30.

W dniu 12 stycznia 2017 r. E. A. został przesłuchany w charakterze podejrzanego. Z powyższego protokołu wynika, iż E. A. jest osobą bezrobotną, utrzymuje się z pracy dorywczej osiągając dochód miesięczny 2 tyś. zł netto. Oświadcza również, że był karany za rozbój w 2009 r. oraz za posiadanie środków odurzających w roku 2013 oraz karany za jazdę bez uprawnień w styczniu 2017 r. Podaje również, że leczy się w poradni terapii uzależnień w Z. Wg jego wyjaśnień zatrzymana substancja chemiczna jest legalna, albowiem służy do czyszczenia metalu, i wiózł ją dla siebie. Otrzymał informacje w dniu 11 stycznia 2017 r., na stacji paliw ma odebrać przesyłkę. Nie powiedział jednak na jakiej stacji paliw ją odebrał ani w jakiej miejscowości. Substancje chciał wykorzystać do czyszczenia garnków, noży. Następnie odmówił odpowiedzi na pozostałe pytania.

Natomiast P. R. zeznał, że podczas zatrzymania był jedynie kierowcą. Również odmówił odpowiedzi na inne szczegółowe pytania dotyczące szczegółów nabycia podejrzanej substancji.

Następnie dowody rzeczowe, które zostały zabezpieczone w samochodzie zostały przekazane w dniu 12 stycznia 2017 r. do Pracowni Badań Chemicznych Laboratorium Kryminalistyki Komendy Wojewódzkiej Policji. Z opinii nr [...] z dnia 13 stycznia 2017 r. wynika, iż w dowodach rzeczowych w postaci białej krystalicznej substancji stwierdzono obecność N-etyloheksedronu fNEM) tj. substancji, która w rozumieniu u.o.p.n jest środkiem zastępczym.

W dniu 15 lutego 2017 r. E. A. został przesłuchany w charakterze strony w siedzibie Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej na okoliczność czego został sporządzony protokół przesłuchania strony z dnia 15 lutego 2017 r., znak: [...]. W trakcie przesłuchania oświadczył, że "produkty zatrzymane podczas przeszukania samochodu należącego do mojej mamy J. A. nabyłem za pośrednictwem strony OLX.pl lub sprzedajemy.pl na potrzeby gospodarstwa domowego. Środki te figurowały w Internecie pod nazwą środki czyszczące do stali chirurgicznej, które nie wchodzą w reakcję ze stalą dzięki czemu są bezpieczne dla powierzchni czyszczonych materiałów. Cel nabycia tych substancji - czyszczenie felg, czyszczenie naczyń, środek ten dodawany do lepszej jakości prania odzieży. Oświadczam, że wymienionej substancji nigdy nie sprzedawałem i nie miałem takiego zamiaru. Ponadto nigdy nie używałem jej w innym celu niż wyżej wymienionym. Nadmieniam, że wymieniona substancja w ilości 1,585 kg nie była ukryta, była na wierzchu w samochodzie na tylnym siedzeniu, gdyż nie miałem nic do ukrycia. Środek czyszczący, który kupiłem za pośrednictwem Mer netu był w jednym worku strunowym i stanowił jednolitą masę."

Powiatowy Inspektor Sanitarny, działając na podstawie art. 52a w zw. z art. 44b i art.44c ust. 1, art. 4 pkt 27 i art. 34 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (aktualnie Dz.U. z 2017 r., poz. 783) powoływana dalej jako u.p.n., rozstrzygnął sprawę w drodze decyzji administracyjnej z dnia [...] 2017 r., znak: [...] wymierzając E. S. A. karę pieniężną w wysokości 100 000 zł (słownie: sto tysięcy złotych 00/100) za wprowadzanie do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej środków zastępczych. Organ l instancji oparł się na materiale dowodowym zgromadzonym przez Centralne Biuro Śledcze Policji i uznał ten materiał za wiarygodny. Decyzji tej nadał rygor natychmiastowej wykonalności. Na przedmiotową decyzję pan E. A. wniósł odwołanie, które jest przedmiotem rozpatrzenia w obecnym postępowaniu.

Na to rozstrzygnięcie zostało złożone odwołanie ,

Wojewódzki Inspektor Sanitarny z dnia 28 lipca 2017r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Uzasadniając bezzasadność odwołania w Organ wskazał, iż zaskarżona decyzja nie opiera się na art. 4 pkt. 35 u.o.p.n, który dotyczy wytwarzania środków zastępczych i stanowi, że wytwarzanie są to czynności, za pomocą których mogą być otrzymywane środki odurzające lub substancje psychotropowe albo ich prekursor, ich oczyszczanie, ekstrakcję surowców i półproduktów oraz otrzymywanie soli tych środków lub substancji. W dalszej kolejności należy wskazano, iż zgodnie z art. 4 ust. 34 u.p.n wprowadzanie do obrotu oznacza udostępnienie osobom trzecim, odpłatnie lub nieodpłatnie, środków odurzających, substancji psychotropowych, prekursorów lub środków zastępczych. Definicja ta, w zw. z art. 52a ust. 1 u.p.n, obejmuje zatem każdą postać udostępniania środków zastępczych innej osobie - niezależnie zatem od tego czy odbiorca tych środków jest ich konsumentem czy też wyłącznie pośrednikiem w drodze do konsumenta; niezależnie również od tego czy chodzi o pierwotne udostępnianie produktu innym osobom, czy też o następcze (wtórne) jego udostępnianie. Zatem, "kto wytwarza lub wprowadza na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej środek zastępczy, podlega karze pieniężnej w wysokości od 20 000 zł do l 000 000 zł". Zgodnie z art. 52a ust.2 u.p.n. "Karę pieniężną, o której mowa w ust 1, wymierza w drodze decyzji właściwy państwowy inspektor sanitarny. Decyzji nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności".

Ustawodawca w hipotezie i dyspozycji normy art. 52a wyraźnie wskazuje, że odpowiedzialności administracyjnej podlega obiektywnie każdy, kto wprowadza do obrotu środki zastępcze, a zatem każdy podmiot prawa, który nie stosuje się do obowiązków wynikających z art. 44b ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii. Zgodnie z brzmieniem treści u art. 4 pkt. 34 u.o.p.n, który stanowi, że "wprowadzanie do obrotu jest to udostępnienie osobom trzecim, odpłatnie lub nieodpłatnie, środków odurzających, substancji psychotropowych, prekursorów, środków zastępczych lub nowych substancji psychoaktywnych" oraz wykładnią dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny wyraźnie wynika, że zarzut strony odnośnie naruszenia tego przepisu jest chybiony.

Odnosząc się do kwestii trafności ustaleń faktycznych stwierdzić należy, iż Organ l instancji trafnie przyjął, iż strona wprowadzała do obrotu środki zastępcze. Wojewódzki Inspektor Sanitarny po analizie akt stwierdził, iż fakt wprowadzania do obrotu środków zastępczych znalazł potwierdzenie w następujących okolicznościach i dowodach.

Z akt sprawy wynika, że w trakcie przeszukania zabezpieczono 1,585 kg substancji, która po badaniach okazała się być N-etyloheksedronem (NEH), która zgodnie z art. 4 pkt. z/ u.o.p.n stanowi środek zastępczy. Zatem Organ l instancji słusznie przyjął, iż ta substancja w takiej ilości, bez opisu producenta nie mogła być zakupiona na potrzeby gospodarstwa domowego.

Faktem powszechnie znanym jest to, że "dopalacze" w sieci oraz sklepach stacjonarnych występują pod nazwami, które w żaden sposób nie sugeruje substancji o działaniu psychoaktywnym, a mianowicie np.: środek piorący, pochłaniacz wilgoci, rozpałka, płyn do czyszczenia monitorów, imitacja białej śnieżynki do makiet modelarskich, imitacja mchu do makiet modelarskich, talizmany, amulety i wiele innych po to aby zmylić inne osoby, organy ścigania przed rzeczywistym ich zastosowaniem. Profesjonalne preparaty do czyszczenia stali chirurgicznej są zawsze zapakowane w oryginalne opakowania firmowe opatrzone logo firmowym, z podanym składem chemicznym, czego nie można powiedzieć o substancji, którą zakupiła strona rzekomo na potrzeby gospodarstwa domowego. Nie bez znaczenia jest również fakt oraz mało prawdopodobne jest to ażeby osoba która się leczy w poradni terapii uzależnień oraz była karana za posiadanie środków odurzających w roku 2013 nie zdawała sobie sprawy z rzeczywistego przeznaczenia zakupionej substancji. Organ II instancji powziął wszelkie czynności wyjaśniające powyższe, a mianowicie przeszukał Internet pod kątem składu środków do czyszczenia stali chirurgicznej i nie znalazł w żadnym przypadku, ażeby w ich składzie był NEH. Dodatkowo strony Internetowe, które zostały wskazane przez stronę, w swojej ofercie nie miały takiej substancji. Istnieje wiele nielegalnych stron internetowych za pośrednictwem, których można kupić "dopalacze" o nazwie i składzie w jakich posiadanie wszedł pan E. A. Są to takie strony jak: [...], [...], [...].pl, www.Ogłoszenia i wiele innych. Strona nie przedstawiła żadnego dowodu zakupu, który stanowiłby potwierdzenie wejścia w posiadanie tej substancji za pośrednictwem legalnego sklepu, który w swoim asortymencie posiada preparaty mające zastosowanie w gospodarstwie domowym. Zatem utrzymywanie przez pełnomocnika strony stanowiska, iż substancja była zakupiona w celu czyszczenia garnków czy też noży jest mało prawdopodobna. Substancja, w której posiadanie wszedł E. A. była bez wątpienia zakupiona w celu dalszej odsprzedaży, czego potwierdzeniem są zabezpieczone w domu: młynek koloru żółtego G oraz waga elektroniczna miligramowa Y. Faktem bowiem powszechnie znanym jest, iż waga służy do odważania "działek dilerskich", które następnie pakowane są do woreczków strunowych i sprzedawane. Natomiast młynek służy do rozdrabniania zbrylonej substancji lub marihuany. Zatem powyższe fakty oraz zasady logiki i doświadczenia życiowego wskazują, w niniejszym przypadku dochodziło do profesjonalnego wprowadzania do obrotu dopalaczy. W związku z powyższym, można przyjąć, iż E. A. zajmował się "dilerką". W przeciętnym gospodarstwie domowym nikt nie posiada takich sprzętów jak waga miligramowa, czy profesjonalny młynek do rozdrabniania.

Nie bez znaczenia pozostaje również fakt odmowy udzielania odpowiedzi na zadawane pytania, co w tym przypadku podziałało na niekorzyść strony. Zeznania E. A. złożone na policji jak i w Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej są niespójne. W trakcie przesłuchania w PPIS E. A. oświadczył, że zabezpieczoną substancję kupił na portalu internetowym OIX.pl jub sprzedajemy.pl. Kupując taką ogromną ilość środka zastępczego wątpliwe jest, ażeby nie pamiętać dokładnie gdzie się zakupiło dany towar. Z kolei na policji nawet nie wspomniał o ww. stronach internetowych.

Przytoczone powyżej przesłanki o charakterze poszlakowym dawały podstawę do ustalenia, iż dochodziło do wprowadzania do obrotu. Swobodna ocena dowodów określona w art. 80 k.p.a. obejmuje bowiem także możliwość opierania swoich ustaleń wyłącznie na dowodach pośrednich jak i dopuszczalność stosowania domniemań faktycznych.

W tym stanie rzeczy uznać należy, że zebrany w sprawie materiał dowodowy pozwalał na ustalenie w drodze domniemania faktycznego, iż E. A. wprowadzał do obrotu środki zastępcze, wobec czego prawidłowo wobec niego znalazł zastosowanie art. 52a u.p.n.

Zatem, mając powyższe na względzie Powiatowy Inspektor Sanitarny właściwie uznał, iż zabezpieczone u E. A. produkty będące środkiem zastępczym stwarzają zagrożenie dla życia i zdrowia ludzkiego i stanowiły podstawę do nałożenia na podmiot je wprowadzający kary pieniężnej w trybie i w wysokości określonej przepisem art. 52a u.o.p.n. Organ l instancji wymierzając karę pieniężną w wysokości 100 000 zł (słownie: sto tysięcy złotych 00/100) uwzględnił w szczególności ilość środka zastępczego jaka mogła zostać wprowadzona do obrotu, ocenił stopień zawinienia jak i stopień szkodliwości czynu. Cena rynkowa N-etloheksedronu za 1 g to między 50 a 60 zł, zatem gdyby E. A. sprzedał tą niebezpieczną dla zdrowia i życia ludzi substancję to zarobiłby na niej 79 250 zł do 95 100 zł. Zatem wymierzona kara pieniężna jest adekwatna do popełnionego czynu.

Na to rozstrzygnięcie została wniesiona skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, w której skarżący zarzucił:

l. błąd w ustaleniach faktycznych, polegający na:

a) błędnym przyjęciu przez Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego (jak również organ l Instancji), iż zakupione przez E. A. środki czyszczące, były lub miały być wprowadzone przez ukaranego do obrotu, tj. udostępnione odpłatnie lub nieodpłatnie osobom trzecim, czym wypełnił znamiona art. 52a u.p.n. w zw. z art. 4 pkt 27 i 34 oraz art. 44b u.p.n. podlegając odpowiedzialności administracyjnej, a to na podstawie dowodów pośrednich (szczegółowo opisanych w kolejnym zarzucie), które to dowody zdaniem organu II instancji, wskazują pośrednio na zamiar wprowadzenia przez ukaranego do obrotu na terenie RP zakazanych substancji zastępczych, podczas gdy w oparciu o całość zebranego materiału dowodowego, dojść należy do wniosków, iż E. A. swym zachowaniem nie wypełnił znamion art. 52a ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii w zw. z art. 4 pkt 27 i 34 tejże ustawy, albowiem nie wprowadził do obrotu, ti. nie udostępnił odpłatnie lub nieodpłatnie osobom trzecim żadnych nielegalnych środków, w rozumieniu przedmiotowej ustawy, ani również nie wypełnił znamion art. 44b tejże ustawy, albowiem ukaranemu nie można zarzucić wytwarzania, przywozu, ani też obrotu na terytorium RP środkami zastępczymi, a samo posiadanie przez niego legalnych przedmiotów w postaci wagi i młynka, które poza celami wskazanymi przez organ II instancji mogą pełnić wiele innych funkcji w gospodarstwie domowym, nie pozwalają na przyjęcie, iż ukarany wprowadził (co jest przesłanką powołanego artykułu), do obrotu na ternie RP zakazane środki zastępcze,

b) błędnym przyjęciu, iż pośrednie dowody w postaci zabezpieczonych u ukaranego młynka i wagi miligramowej, w komparycji z brakiem dowodu zakupu środków za pośrednictwem legalnego sklepu, który w swoim asortymencie posiada preparaty mające zastosowanie w gospodarstwie domowym oraz ilości zabezpieczonych środków pozwalają na przyjęcie, iż w tym przypadku dochodziło do "profesjonalnego wprowadzania do obrotu "dopalaczy" a " E. A. zajmował się dilerką", podczas gdy dowody te są niewystarczające do wysnucia takich wniosków, albowiem zabezpieczone przedmioty, a zwłaszcza waga miligramowa, znajdują się na wyposażeniu wielu gospodarstw domowych celem ich "normalnego" prowadzenia, na ukaranym nie ciążył żaden obowiązek zakupu środków czyszczących w oficjalnym sklepie, potwierdzonego dowodem zakupu w postaci paragonu, bowiem polskie prawo zezwala na obrót wtórny, w wyniku czego nie można przyjąć, iż powołane powyżej pośrednie dowody, w konfrontacji z całością zgromadzonego materiału dowodowego, w szczególności wyjaśnień ukaranego, dotyczących zakupu środków przez internet, jako czyszczących i nabywanych w takim celu, których wcześniej nie mógł sprawdzić, a które odebrał zapakowane w czarną nieprzezroczystą folię, nie pozwalają na przyjęcie, iż dowody te tworzą spójny, nierozerwalny i zamknięty łańcuch poszlak, konieczny do ukarania tak dotkliwą karą pieniężną na podstawie jedynie dowodów pośrednich, albowiem zabezpieczone przedmioty, zwłaszcza waga- może i znajduje się na wyposażeniu wielu gospodarstw domowych; zakupiona ilość środków, jako czyszczących jest całkowicie normalna, albowiem środki czyszczące z uwagi na ich duże zużycie kupuje się hurtowo; jak również fakt zakupu "wtórnego" na portalach typu "olx.pl" jest powszechna z powodów ekonomicznych; a jednocześnie w domu skarżącego nie znaleziono żadnych innych przedmiotów mających potwierdzić przygotowywanie "działek dilerskich", takich jak choćby wspomniane przez organ II instancji woreczki strunowe,

II. naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, a to: 1. art. 77 i 80 kpa w zw. z art. 7 kpa, który nakłada na organ obowiązek wyczerpującego zebrania materiału dowodowego, zobowiązując jednocześnie organ do czynnego działania w postępowaniu wyjaśniającym, a polegającego na poszukiwaniu dowodów pozwalających na dojściu do prawdy obiektywnej; a ponadto dowolne oraz wybiórcze rozpatrzenie całości materiału dowodowego, poprzez pominięcie materiału dowodowego, który przemawiał na korzyść strony ukaranego- E. A., a w szczególności:

a) pominięcie wyjaśnień ukaranego, z dnia 15 lutego 2017 roku, w których w sposób jasny, wyczerpujący, w pełni logiczny i w całości korespondujący z pozostałym materiałem dowodowym- wyjaśnił, iż zabezpieczony przy nim, dnia 11 stycznia 2017 roku, środek zakupiony został na potrzeby gospodarstwa domowego, albowiem jest to środek czyszczący do stali chirurgicznej, który miał być użyty przez ukaranego na wyłącznie własne potrzeby do czyszczenia felg samochodowych, naczyń, prania odzieży; a ponadto w których ukarany wielokrotnie podkreślił, iż środek ten nigdy nie był przez niego sprzedawany, ani nie miał zamiaru sprzedaż tegoż środka nigdy w przyszłości,

b) pominięcie obiektywnych dowodów z dokumentów zalegających w aktach sprawy, a w szczególności, protokołu przesłuchania podejrzanego z dnia 12 stycznia 2017 roku, pisma z Prokuratury Rejonowej z dnia 25 stycznia 2017 roku, postanowienia o umorzeniu śledztwa z dnia 17 stycznia 2017 roku, które to dowody potwierdzają złożone przez ukaranego wyjaśnienia oraz świadczą o braku spełnienia znamion (przesłanki wprowadzania do obrotu) art. 52a ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii,

c) oraz dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny wyjaśnień E. A., poprzez niczym niepoparte niedanie im wiary, przy jednoczesnym nieposzukiwaniu innych obiektywnych dowodów odnoszących się do zasadności twierdzeń organu, iż E. A. wprowadził do obrotu na terytorium RP środki zastępcze, podczas gdy brak jest dowodów wskazujących na to, by E. A. wprowadził środki zastępcze do obrotu na terenie RP lub aby miał nawet taki zamiar, przy czym ciężar przeciwdowodu w stosunku do złożonych wyjaśnień, ciążył w tej materii na organie l i II instancji, albowiem wyjaśnienia E. A. (zarówno złożone organów administracyjnych czy też organów ścigania) były logiczne, spójne wewnętrznie i oparte na zasadach doświadczenia życiowego, potwierdzając w całości, iż, na własny użytek, za pośrednictwem internetu, zakupił on środki czyszczące do swojego gospodarstwa domowego (przy czym ilość 2 kg środków czyszczących nie jest znaczna), bez zamiaru udostępnienia ich jakimkolwiek osobom trzecim,

III. naruszenie przepisów prawa materialnego, a to art. 52a ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii w zw. z art. 4 pkt 27, 34 oraz art. 44 b u.p.n. wobec jego błędnej wykładni i błędnego zastosowania w niniejszej sprawie, wobec niewypełnienia przez E. A. przesłanki "wprowadzania do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej środków zastępczych" tj. ich "udostępnienia osobom trzecim odpłatnie lub nieodpłatnie", co bezpośrednio wynika ze wskazanych wyżej naruszeń przepisów postępowania, błędnych ustaleń faktycznych oraz błędnej interpretacji prawa, albowiem ukarany nigdy nie udostępnił w żadnej postaci środków zastępczych innej osobie, art. 52a u.o.p.n. nie penalizuje nieświadomego zakupu środków zastępczych, a jedynie ich wytwarzanie i wprowadzanie do obrotu, tj. udostępnianie (w formie dokonanej) innym osobom- trzecim, penalizując zachowanie osoby, która środki udostępnia, czego skarżący nigdy nie uczynił, będąc samemu co najwyżej osobą trzecią z pkt widzenia, wytwarzania i udostępniania, dokonując zakupu w nieświadomości, iż nie stanowią one środków czyszczących do stali chirurgicznej.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Rozpoznając niniejszą sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem w świetle art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz. U. z 2016 r. poz. 1066 ze zm.), stwierdzić należy, że skarga zasługuje na uwzględnienie.

Istota sporu w niniejszej sprawie ogniskuje się wokół kwestii karalności de facto , posiadania środków zastępczych , o których mowa w art. 52a ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (aktualnie Dz.U. z 2017 r, poz. 783) zwanej dalej u.p.n. zwanymi popularnie dopalaczami.

Zwrócić należy uwagę , że Organy sanitarne na podstawie obszernego materiału dowodowego , zgromadzonego w aktach sprawy, przy zastosowaniu całkowicie poprawnych reguł dowodowych wykazały jedynie, że skarżący zakupił dopalacze od bliżej nieustalonych osób i zaraz po tym fakcie został zatrzymany, co nastąpiło w drodze powrotnej z punku odbioru dopalaczy . Następnie organy wywiodły , że posiadana przez skarżącego ilość dopalaczy jest znaczna , sam skarżący jest osobą , która miała w przeszłości kontakt z narkotykami , a w

mieszkaniu posiadał sprzęt , który umożliwiłby mu porcjowanie zakupionego towaru. To wszystko wraz z okolicznościami zakupu , odmową udzielania przez skarżącego informacji dotyczących sprzedawcy dopalaczy, niewiarygodnością tłumaczenia co intencji zakupu (środki czyszczące) w konfrontacji z badaniami laboratoryjnymi potwierdzającymi skład zakupionego proszku , doprowadziło Organy do wniosku , że opisane dopalacze były zakupione w celu ich dalszej odsprzedaży a sam skarżący jest dilerem czyli osobą , która owe środki rozprowadza. Sąd w pełni podziela te wnioski uznając , że są one logiczne spójne, zgodne z zasadami doświadczenia życiowego i znajdują potwierdzenie w zgromadzonych dowodach. Niemniej jednak Organy nie wykazały aby skarżący wprowadził dopalacze do obrotu czyli udostępnił je jakiejkolwiek osobie trzeciej w jakiejkolwiek formie. Wręcz przeciwnie, faza ta została udaremniona ze znacznym wyprzedzeniem albowiem skarżący został zatrzymany bezpośrednio po zakupie . Organy udowodniły jedynie fazę zakupu dopalaczy oraz ich posiadanie .

Stosownie natomiast do art. 4 pkt 34 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (aktualnie Dz.U. z 2017 r., poz. 783) zwanej dalej "u.p.n.", zwrot "wprowadzenie do obrotu" oznacza udostępnienie osobom trzecim, odpłatnie lub nieodpłatnie, środków odurzających, substancji psychotropowych, prekursorów, środków zastępczych lub nowych substancji psychoaktywnych.

W art. 44 b ust. 1 u.p.n, ustawodawca zakazał wytwarzania, przywozu i wprowadzania do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej środków zastępczych i innych substancji psychoaktywnych.

Z art. 52a ust. 1 u.p.n. jasno wynika, że odpowiedzialności administracyjnej podlega obiektywnie każda osoba, która wprowadza do obrotu środek zastępczy (tzw. dopalacze).

W utrwalonym orzecznictwie zgodnie przyjmuje się, że przez "wprowadzenie do obrotu", o jakim mowa w art. 52a ust. 1 u.p.n., należy rozumieć udostępnienie w jakiejkolwiek formie i jakimkolwiek celu osobie trzeciej odpłatnie lub nieodpłatnie, środka zastępczego (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 2 czerwca 2015 r., sygn. akt II OSK 2684/13; z dnia 29 września 2015 r., sygn., akt II OSK 1407/15; z dnia 26 stycznia 2017 r., sygn. akt: II OSK 2255/15, II OSK 1400/15, II OSK 996/15, II OSK 1799/15, II OSK 2794/15, II OSK 2984/15 oraz wyroki Wojewódzkich Sądów Administracyjnych: we Wrocławiu: z dnia 15 listopada 2015 r., sygn. akt IV SA/Wr 40/16; z dnia 6 kwietnia 2017 r., sygn. akt IV SA/Wr 526/16 i z dnia 27 kwietnia 2017 r, sygn. akt IV SA/Wr 385/16, w Gliwicach: z dnia 27 lutego 2017 r., sygn. akt IV SA/GI 674/16, wyrok WSA w Lublinie z 30 listopada 2017 r. sygn. akt II Lu 661/17).

W przedmiotowej sprawie Organy administracji sanitarnej przy nakładaniu kary administracyjnej oparły się wyłącznie na domniemaniu, że zakwestionowane środki zastępcze będą w przyszłości wprowadzone do obrotu. W świetle obowiązujących regulacji normatywnych, wydanie decyzji w oparciu o domniemanie jest niedopuszczalne, choćby owo domniemanie było poparte logiczną argumentacją dotyczącą okoliczności przytoczonych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, takich jak: sposób zakupu dopalaczy , sprzeczne zeznania skarżącego w tym zakresie , znaczna ilość ( około 1,5 kg ) posiadanie wagi miligramowej , niewiarygodne zeznania w zakresie celu zakupu ( środki do czyszczenia matali, felg) znaczna cena.

Wynika to jednoznacznie z brzmienia art. 4 pkt 34 u.p.n., który w pojęciu "wprowadzenie do obrotu" nie uwzględnił takich sytuacji, jak na przykład przygotowanie do obrotu, jednocześnie posługując się formą dokonaną posługując się pojęciem "udostępnienie osobom trzecim" . Nie wprowadził też karalności posiadania środków zastępczych .

Skład orzekający w niniejszej sprawie podziela w całości stanowisko zaprezentowane w wyroku tut. Sądu z dnia 12 października 2017 r. sygn. akt. II SA/Kr 648/17, który uznał, że samo przygotowanie do wprowadzenia do obiegu znacznej ilości środków zastępczych nie jest jednak wystarczające do uznania, że to wprowadzenie nastąpiło. Może mieć ono znaczenie dla wysokości wymierzonej kary, ale tylko wówczas, gdy już stwierdzono (za pomocą jednoznacznych dowodów) wprowadzenie chociaż ich części do obiegu, bowiem istnienie dowodów w tym przedmiocie, ma co do zasady znaczenie dla wymiaru kary pieniężnej przewidzianej w art. 52a ust. 1 u.p.n.

Stanowisko to znajduje również potwierdzenie w wykładni systemowej . Ustawodawca wprowadzając bowiem w tej samej ustawie o przeciwdziałaniu narkomanii, przepisy karne przewidział penalizację zarówno posiadania środków odurzających lub substancji psychotropowych jak i przygotowania wprowadzenia do obrotu środków odurzających, substancji psychotropowych lub słomy makowej.

Z niezrozumiałych przyczyn ustawodawca ( mając na uwadze zagrożenie dla społeczeństwa ) nie wprowadził natomiast karalności chociażby posiadania środków zastępczych bądź przygotowania do wprowadzenia środków zastępczych do obrotu. Te przesłanki stanu faktycznego znalazły się bowiem poza zakresem uregulowania art. 52a u.p.n.

Sąd mając w pełni świadomość skali zagrożeń jakie wypływają z obrotu tzw. dopalaczami , szczególnie dla młodzieży, nie może jednak zaakceptować dokonanej przez organy wykładni analizowanych przepisów albowiem wychodzi ona poza precyzyjne brzmienie art. 52a u.p.n. w zw. z art. 4 pkt 34 u.p.n.

Wykładnia przepisów szczególnie wprowadzających kary nie może być bowiem rozszerzająca. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wypracowano kryteria stosowania różnych dyrektyw wykładni, przyznając pierwszeństwo zasadzie wykładni językowej i traktując pozostałe zasady wykładni, w tym wykładnię systemową i funkcjonalną, a także historyczną, jako subsydiarne. Myśl tę wyrażono w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 marca 2000 r. (FPS 14/99, ONSA z 2000 r. Nr 3, poz. 92) stwierdzającej, że wykładnia językowa jest punktem wyjścia dla wszelkiej wykładni prawa i zakreśla jej granice w ramach możliwego sensu słów zawartych w tekście prawnym.

Należy jeszcze podkreślić, że w uchwale 7 sędziów NSA z dnia 23 czerwca

2003. r., FPS 2/03, ONSA 2003, nr 4, poz. 118, Naczelny Sąd Administracyjny

stwierdził, że "zakaz prawotwórczej wykładni prawa to jedna z podstawowych

dyrektyw" (podobnie: uchwała całej Izby Sądu Najwyższego z dnia 14 października

2004. r., III CZP 37/04, OSNC 2005, nr 3, poz. 42; L. Morawski, Wykładnia w

orzecznictwie sądów. Komentarz., Toruń 2002, str. 20 i nast.). W sytuacji, gdy

obowiązujący porządek prawny nie nakłada na jednostki obowiązku wprost, to nie

można go tworzyć w drodze wykładni przepisów prawa. Naruszałoby to bowiem

zasadę zaufania obywateli do stanowionego prawa i państwa (podobnie też wyrok

TK z dnia 24 lutego 2004 r., K 54/02, OTK-A 2004, nr 2, poz. 10; wyrok NSA z dnia

25 sierpnia 2006 r., II FSK 837/05, LEX nr 261985).

Wobec powyższego Sąd uchylił zaskarżoną decyzje stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. 2017, poz. 1369 ze zm.).

Działając zaś na podstawie art. 135 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd orzekł o wyeliminowaniu z obrotu prawnego także decyzje organu l instancji poprzedzające zaskarżone decyzje, gdyż było to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy, której dotyczyła skarga.

O kosztach postępowania orzeczono, na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 2 oraz art. 206 P.p.s.a.