Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 138/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2020-06-03 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Zarząd Województwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 37 ust. 1 i 2, art. 39 ust. 1 i 2, art. 41 ust. 1 i 2, art. 44 ust.1, art. 45 ust. 4, art. 53 ust. 1 i 2, art. 61 ust. 1, ust. 5, ust. 8
journal: Dz.U. 2018 poz 1431
law: Ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014- 2020.
journal: Dz.U.UE.L 2013 nr 347 poz 320 art. 125 ust. 3 lit. a
law: Rozporządzenie  Parlamentu Europejskiego i Rady NR 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiające wspólne przepisy dotyczące  Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego  na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiające przepisy ogólne dotyczące  Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu  Morskiego i Rybackiego oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006

SENTENCJA

Dnia 3 czerwca 2020 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki Sędziowie Sędzia WSA Ewa Alberciak Asesor WSA Małgorzata Kowalska (spr.) Protokolant Sekretarz sądowy Aneta Lubasińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 czerwca 2020 roku sprawy ze skargi Ł. N. na uchwałę Zarządu Województwa [...] z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie nieuwzględnienia protestu od negatywnej oceny merytorycznej projektu oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną uchwałą z [...] Nr [...] Zarząd Województwa [...] nie uwzględnił protestu od etapu oceny merytorycznej projektu o nr [...] złożonego przez "A", w ramach Konkursu Zamkniętego dla naboru nr RPLD.07.03.00-IZ.00-10-001/18 wniosków o dofinansowanie projektów w ramach Osi Priorytetowej VII Infrastruktura dla usług społecznych, Działanie VII.3 Infrastruktura Opieki Społecznej Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2014-2020. Rozstrzygnięcie wydane zostało na podstawie art. 41 ust. 1 i ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 913, poz.1000, poz. 1432, poz. 2500),oraz art. 9 ust. 1 pkt 2, ust. 2 pkt 2, art. 38 ust. 1 pkt 1, art. 39 ust. 1 i 2, art. 41 ust. 1 i 2 oraz art. 53 ust. 1, ust. 2 pkt 1, art. 55 pkt 1, art. 57, art. 58 ust. 1, pkt 1 i 2, art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1431, poz. 1544) – dalej "ustawa wdrożeniowa".

Z akt sprawy wynika, że 17 kwietnia 2018 r. został ogłoszony przez Instytucję Zarządzającą Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa [...] na lata 2014 – 2020 - Zarząd Województwa [...], dalej "IZ RPO WŁ" lub "Instytucja Zarządzająca", konkurs dla naboru nr RPLD.07.03.00-IZ.00-10-001/18 wniosków o dofinansowanie projektów w ramach Osi Priorytetowej VII Infrastruktura dla usług społecznych, Działanie VII.3 Infrastruktura Opieki Społecznej Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2014-2020. Nabór wniosków o dofinansowanie trwał od 30 maja do 8 czerwca 2018 r. Regulamin konkursu został przyjęty uchwałą Zarządu Województwa [...] z 17 kwietnia 2018 r. Nr 565/18, zmienioną uchwałą z 25 kwietnia 2018 r. Nr 611/18.

W ramach przedmiotowego konkursu Ł. N., prowadzący działalność gospodarczą pod firmą "A" z siedzibą w Ł. złożył wniosek o dofinansowanie projektu nr [...] pod nazwą "Uruchomienie Rodzinnego Domu Pomocy dla osób w podeszłym wieku w G., przez "A"", którego celem było uruchomienie Rodzinnego Domu Pomocy dla maksymalnie 8 osób mającego służyć pomocą osobom wymagającym wzmożonej opieki ze względu na znaczne ograniczenie codziennego funkcjonowania wynikające z podeszłego wieku i niepełnosprawności. Głównym celem projektu miało być świadczenie usług bytowych i opiekuńczych dostosowanych do stanu zdrowia i sprawności fizycznej i intelektualnej osób starszych oraz umożliwienie im życia w godności, intymności i poczuciu bezpieczeństwa w rodzinnej i domowej atmosferze.

Pismem z 22 listopada 2018 r. wnioskodawca został poinformowany o negatywnej ocenie merytorycznej złożonego wniosku o dofinansowanie z uwagi na niespełnienie kryteriów merytorycznych: Wykonalność finansowa/ekonomiczna projektu, Wykonalność instytucjonalna oraz Trwałość projektu. W swoich ocenach dwóch niezależnych ekspertów wskazało na zawyżenie poziomu kosztów pośrednich "zarzadzanie projektem i jego obsługa" powyżej 3%. Wskazali także, że koszty kwalifikowane są co do zasady uzasadnione, ale nie zostały zaplanowane prawidłowo i w odpowiedniej wysokości. Wnioskodawca nie posiada doświadczenia świadczącego o zdolności do zrealizowania projektu. Zrealizował tylko projekt własnej aktywizacji zawodowej. Podkreślonio brak i nieadekwatność właściwego zaplecza technicznego umożliwiającego realizację planowanego zmierzenia. Zwrócono także uwagę na niewiarygodność oświadczenia wnioskodawcy o zapewnieniu zasobów finansowych pozwalających na realizacje projektu po zakończeniu jego finansowania.

4 grudnia 2018 r. do Instytucji Zarządzającej wpłynął protest Ł. N., w którym wnioskodawca zarzucił Instytucji Zarządzającej uchybienia o charakterze proceduralnym w zakresie przeprowadzonej oceny kryteriów merytorycznych: Wykonalność finansowa/ekonomiczna projektu, Wykonalność instytucjonalna, Trwałość projektu. Odnosząc się do pierwszego ze wskazanych kryteriów, tj. Wykonalność finansowa/ekonomiczna projektu, Ł. N. podkreślił, że w prawidłowy sposób wykonał analizę finansową i ekonomiczną projektu, wykazał wydatki kwalifikowalne oraz posiadanie statusu przedsiębiorstwa niebędącego w trudnej sytuacji i wyliczył poziom dofinansowania. Natomiast błędne zaplanowanie wysokości kosztów kwalifikowanych wynikało z niepoprawnego funkcjonowania generatora wniosków, na który nie miał wpływu. Wnioskodawca zaznaczył ponadto, iż przeprowadził wnikliwą analizę rynku, a wydatki zostały oszacowane na podstawie cen rynkowych. Wskazał, iż do wniosku o dofinansowanie został dołączony kosztorys inwestorski oraz załączniki z oszacowanymi cenami wydatków, które nie są nadmierne. W odniesieniu zaś do stwierdzenia oceniającego "niewiarygodne deklaracje dotyczące zasobów finansowych", wnioskodawca wyjaśnił, iż na etapie oceny formalnej złożył korektę budżetu i nie został wezwany do przedłożenia dodatkowych dokumentów finansowych. Zaznaczył przy tym, że zgodnie z dokumentacją konkursową obligatoryjnym załącznikiem do wniosku o dofinansowanie było "OŚWIADCZENIE WNIOSKODAWCY O ZABEZPIECZENIU ŚRODKÓW NIEZBĘDNYCH DO REALIZOWANIA PROJEKTU". Dokument ten został załączony do wniosku. W proteście wnioskodawca zadeklarował również, że posiada środki własne na realizację inwestycji, z których wybudował nieruchomość o wartości 974 000 zł na gruncie o wartości 76 000 zł, z przeznaczeniem na Rodzinny Dom Pomocy, która po zakończeniu inwestycji ma osiągnąć wartość 1 212 000 zł. Podkreślił ponadto, że we wniosku o dofinansowanie analizę finansową i ekonomiczną projektu przedstawiono zgodnie z wytycznymi dokumentacji konkursowej.

W zakresie Wykonalności instytucjonalnej wnioskodawca podniósł, iż powyższe kryterium zostało ocenione w sposób nieprawidłowy oraz nie obejmuje swoim zakresem całej przedłożonej przez protestującego dokumentacji, a argumentacja zawarta w uzasadnieniach ocen dotyczy tematów niezwiązanych z realizacją niniejszego projektu. Wnioskodawca zaznaczył, iż w tym kryterium również nie został wezwany do uzupełnień dokumentacji. W ocenie protestującego we wniosku opisał zasoby, które posiada i planuje pozyskać w ramach niniejszego projektu, włącznie z zatrudnieniem pracowników. Opisał również, w jaki sposób projekt będzie realizowany oraz, że do zarządzania projektem wnioskodawca podejmie współpracę z firmą specjalizującą się w tej dziedzinie. Dodatkowo, w projekcie zostały opisane procedury wyboru firm realizujących prace budowlane, które posiadają własne zaplecza techniczne, pracowników, narzędzia i inne sprzęty, natomiast materiały budowlane zostaną zakupione w niniejszym projekcie. Protestujący wyjaśnił, iż specyfika działalności gospodarczej, jaką jest prowadzenie rodzinnego domu pomocy, zgodnie z wymogami § 6 rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z 31 maja 2012 r. w sprawie rodzinnych domów pomocy nie wymaga posiadania kilkunastoosobowej kadry pracowników. Wnioskodawca wskazał, iż opiekunem domu będzie on sam ze względu na posiadane kwalifikacje i zdobyte doświadczenie. Wnioskodawca podkreślił, że posiada nieruchomość, w której będzie mógł realizować projekt, a także zaplecze techniczne z pełną infrastrukturą. Zaznaczył, że posiada doświadczenie w realizacji nadzoru nad pracami budowlanymi i dokonywaniem zakupów, gdyż samodzielnie zrealizował budowę domu od zakupu gruntu poprzez uzyskanie stosownych zezwoleń do stanu surowego zamkniętego, w którym obecnie się znajduje. Zadania związane z rozliczaniem projektu zostaną zlecone firmie zewnętrznej, od której wymagane będzie doświadczenie w realizacji projektów finansowanych z funduszy Unii Europejskiej. Wnioskodawca zapewnił ponadto, iż obecnie dysponuje wystarczającymi zasobami ludzkimi i technicznymi do realizacji przedmiotowego projektu. W dalszej części protestu Ł. N. zwrócił uwagę, iż w uzasadnieniu osób oceniających stwierdzono niewiarygodność oświadczenia gwarantującego wykonalność projektu, a argumentem dla tego stwierdzenia stał się fakt, iż wnioskodawca zrealizował i rozliczył dotąd jeden projekt współfinansowany ze środków publicznych. Podkreślił, że zapisy kryterium Wykonalność instytucjonalna nie wskazują na to, by koniecznym była jakakolwiek realizacja projektów współfinansowanych ze środków unijnych przez wnioskodawcę składającego projekt, a ponadto nie został wezwany do uzupełnienia informacji czy dokumentów.

Składający protest zaznaczył, że zrealizowany projekt współfinansowany ze środków publicznych pozwolił mu na zdobycie wiedzy z zakresu realizacji projektów ze środków publicznych, doświadczenia z zakresu informacji i promocji, gromadzenia i sporządzania dokumentów, a także analizy rynku i wyboru oferentów, realizacji zakupów i rozliczania środków zewnętrznych. Projekt z 2010 roku został w pełni prawidłowo przez niego zrealizowany, a działalność została zamknięta z powodu sytuacji losowych.

Wnioskodawca nie zgodził się również z oceną ekspertów w zakresie kryterium Trwałość projektu, wskazując, że na etapie oceny formalnej nie został wezwany do przedłożenia żadnych dodatkowych dokumentów finansowych. Wnioskodawca ponownie zadeklarował, iż posiada środki własne na realizację inwestycji. Załącznikiem obligatoryjnym do wniosku było "Oświadczenie wnioskodawcy o zabezpieczeniu środków niezbędnych do realizowania projektu", które przedłożył w ramach dokumentacji konkursowej i nie został wezwany do dodatkowych wyjaśnień w tym zakresie. Wnioskodawca przytoczył zapisy Studium wykonalności, które w jego ocenie świadczą o tym, iż trwałość projektu nie jest zagrożona. Wyjaśnił, że zgodnie z dokumentacją finansową, jaką przedłożył do projektu, działalność nie przynosi dochodów, ponieważ jest to rodzaj działalności, która zacznie generować dochody po zakończeniu realizacji przedmiotowego projektu. Końcowo wskazał, iż ubiega się o dofinansowanie swojego projektu, ze względu na to, iż nie ma możliwości pozyskania funduszy z kredytu bankowego ani z innych źródeł.

Zaskarżoną uchwałą z [...] Zarząd Województwa [...] nie uwzględnił powyższego protestu. Odnosząc się do kryterium Wykonalność finansowa/ekonomiczna projektu IZ RPO WŁ wskazała, że o na etapie oceny merytorycznej oceniający łącznie zakwestionowali zawyżony poziom kosztów pośrednich "zarządzanie projektem i jego obsługa", który przekracza 3%. Wnioskodawca w proteście podniósł, iż wyliczenie limitu nastąpiło automatycznie w generatorze wniosku i na jego podstawie koszt ten określony został na poziomie 2,98%. W ocenie IZ RPO WŁ nie zwalniało to wnioskodawcy od ustalenia prawidłowego poziomu kosztów pośrednich w stosunku do wydatków kwalifikowalnych w projekcie w ramach kosztów bezpośrednich. Niemniej jednak z uwagi na fakt, iż działanie generatora mogło wprowadzić wnioskodawcę w błąd, organ potraktował ten element jako błąd techniczny, niedecydujący o wyniku przedmiotowego rozstrzygnięcia.

Organ stwierdził, iż wnioskodawca w podnoszonej argumentacji powoływał się na dogłębnie przeprowadzoną analizę rynku, jednak wyników tej analizy nie przedstawił w dokumentacji. Wnioskodawca winien był wskazać źródło danych, przedstawić metodykę, na podstawie której ustalił wartość szacunkową pozostałych kosztów (oprócz kosztów wynikających z kosztorysu inwestorskiego). Organ podkreślił, że większość kosztów wykazanych przez wnioskodawcę jest uzasadniona, jednak wysokość niektórych budzi zastrzeżenia, np. koszt 10-godzinnego szkolenia, który został w projekcie oszacowany w wysokości 3690 zł, podczas gdy dostępne na rynku oferowane są od 499 zł za 16-godzinne szkolenie, czy 699 zł za 240-godzinne. W ocenie IZ RPO WŁ zastrzeżenia budzi także wybór i zasadność planowanego do zakupu sprzętu w kontekście grupy objętej wsparciem i osiągania celów projektu. W tym zakresie organ wskazał, że dla osób, które "wymagają wzmożonej opieki ze względu na znaczne ograniczenie w codziennym funkcjonowaniu wynikające z podeszłego wieku i niepełnosprawności" wnioskodawca planuje kupić kuchenkę gazowo-elektryczną wraz z piekarnikiem. Nie przewiduje jednak zakupu sprzętu wspomagającego pracę z osobami z niepełną sprawnością.

Ponadto IZ RPO WŁ zwróciła uwagę, że przeprowadzona analiza finansowa opiera się na założeniach m.in. dotyczących przychodu z tytułu prowadzonej działalności, które jednakże może zostać niespełnione z racji niewystarczających zasobów kadrowych, ponieważ o powodzeniu prowadzenia ośrodka dla osób w podeszłym wieku decyduje wysoka jakość świadczonych usług.

Dodatkowo IZ RPO WŁ stwierdziła, iż wnioskodawca nie wykazał w projekcie, iż adaptacja będzie dotyczyła tylko części budynku służącej usługom społecznym. Analiza finansowa i studium wykonalności uwzględnia we wszystkich zestawieniach finansowych wartość całego budynku przeznaczonego na inwestycję. Budynek ten ma być jednak podzielony na część wykorzystywaną na usługi społeczne i część mieszkalną prywatną wnioskodawcy. Na potrzeby projektu w planowanym zakresie adaptacji budynku analiza ekonomiczna powinna uwzględniać wartość tylko tej części budynku, która będzie przeznaczona na usługi społeczne.

Następnie Instytucja Zarządzająca wskazała, że w ramach kryterium Wykonalność instytucjonalna ocenie podlegała zdolność instytucjonalna do realizacji projektu, w tym posiadanie kadry i zaplecza technicznego gwarantującego wykonalność projektu pod względem technicznym i finansowym (czy wnioskodawca jest przygotowany do realizacji projektu i czy przygotowano odpowiedni sposób wdrażania projektu). Oceniający na etapie pierwotnej oceny uznali kryterium za niespełnione wskazując na: brak wiarygodności wnioskodawcy w zakresie oświadczenia, iż zatrudni odpowiednią kadrę i posiada zaplecze techniczne gwarantujące wykonalność projektu pod względem technicznym i finansowym; brak adekwatnego doświadczenia, opartego jedynie na jednym przedsięwzięciu finansowanym ze środków publicznych, które nie pozwoliło na uzyskanie adekwatnych przychodów; brak zaplecza technicznego adekwatnego do rodzaju świadczonych usług; brak przygotowania merytorycznego do realizacji projektu. IZ RPO WŁ zauważyła, że wnioskodawca zakłada, że Rodzinny Dom Pomocy jest miejscem, które zapewni całodobową opiekę 8 osobom. Przypomniała, że usługi w rodzinnym domu pomocy oferowane są osobom niesamodzielnym, niewymagającym hospitalizacji, których opiekunowie nie są w stanie czasowo sprawować opieki. Osoby takie w związku ze stanem zdrowia zobowiązane są do przyjmowania lekarstw, wymagają wykonywania iniekcji, pobrania materiału do badań, potrzebują pomocy w dotarciu do placówek służby zdrowia na badanie diagnostyczne czy lekarskie, co pociąga za sobą konieczność zatrudnienia dodatkowych opiekunów, którzy mogliby zająć się pozostałymi podopiecznymi w trakcie nieobecności w placówce opiekuna. Organ wskazał również na wskaźnik zatrudnienia pracowników zespołu terapeutyczno-opiekuńczego w odpowiednim domu wynikający z § 6 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej w sprawie domów pomocy społecznej. Zdaniem IZ RPO WŁ wobec powyższego wątpliwym jest, że wystarczająca będzie dwuosobowa opieka sprawowana nad 8 osobami, zwłaszcza że wnioskodawca dopiero planuje zatrudnić drugą osobę, która dotychczas nie miała doświadczenia w pracy nad osobami starszymi. Dwuosobowy skład opiekunów nie jest w stanie zapewnić całodobowej opieki nad osobami niesamodzielnymi, choćby ze względu na uwarunkowania prawa pracy, zmianowość, tym bardziej, że właściciel będzie pełnić też inne role w projekcie. Brak kadry stanowiącej potencjał wnioskodawcy już na etapie uruchamiania projektu oraz brak koncepcji zatrudnienia personelu na etapie jego trwałości nie gwarantuje wysokojakościowej oferty w świadczeniu całodobowej usługi dla osób starszych.

W dalszej kolejności Instytucja Zarządzająca zauważyła, że wnioskodawca zadeklarował realizację jednego projektu sfinansowanego ze środków publicznych, który pozytywnie rozliczył. Faktycznie była to dotacja dla klientów Urzędu Pracy na utworzenie działalności gospodarczej. IZ RPO WŁ podkreśliła, że nie kwestionuje braku doświadczenia w obszarze projektów finansowanych ze środków UE, tylko brak adekwatnego doświadczenia w zakresie skali, budżetu, zapewnienia trwałości w ramach jakichkolwiek przedsięwzięć biznesowych realizowanych przez wnioskodawcę. Doświadczenie nabyte w trakcie budowy domu w stanie surowym oraz prawidłowe rozliczenie stosunkowo niewielkiej dotacji na rozpoczęcie działalności gospodarczej jest niewystarczające do przyjęcia posiadania doświadczenia w realizacji projektu o wartości wielokrotnie większej. Jednocześnie organ podkreślił, że wnioskodawca jako zaplecze techniczne wykazał drobne elektronarzędzia, kosiarkę, sprzęt do sprzątania oraz podstawowe wyposażenie biurowe. Wykazany sprzęt nie jest jednak wystarczający, by uznać go za adekwatny do skali i zakresu projektu.

Odnosząc się do kryterium Trwałość projektu IZ RPO WŁ wskazała, że w zakresie tego kryterium oceniono trwałość finansową i instytucjonalną projektu, w ramach której analizie poddano, czy deklarowane zasoby finansowe wnioskodawcy, jak również przyjęta forma organizacyjna są wystarczające do zapewnienia prawidłowego funkcjonowania projektu po zakończeniu jego realizacji. Oceniający w ramach pierwotnej oceny zakwestionowali gwarancje trwałości projektu z uwagi na niewiarygodną sytuację finansową wnioskodawcy i podważyli wiarygodność zabezpieczenia deklarowanych kwot na poczet realizacji projektu. Wnioskodawca zakwestionował te zarzuty podnosząc, iż dokumentacja konkursowa nie wymagała dołączenia odpowiednich dokumentów np. wyciągów bankowych potwierdzających własną kondycję finansową. Odnosząc się do powyższego IZ RPO WŁ wskazała, iż jej zdaniem, aby ocenić kondycję finansową podmiotu gospodarczego nie są niezbędne wyciągi bankowe. O zamiarach i możliwościach wnioskodawcy co do realizacji całej koncepcji przedsięwzięcia świadczy analiza finansowa. Wnioskodawca nie założył wariantu realizacji projektu bez dotacji. Zdaniem organu, jeżeli wnioskodawca posiada zasoby finansowe, które deklaruje jeden z wariantów analizy ekonomicznej, powinien uwzględnić założenie realizacji projektu samodzielnie nawet w ograniczonym zakresie. Brak takiego założenia świadczy o tym, że kondycja finansowa wnioskodawcy nie pozwala na realizację projektu nawet w wersji oszczędnościowej przy wykorzystaniu własnych mniejszych zasobów finansowych. IZ RPO WŁ zwróciła również uwagę na kwestię błędnego, zbyt optymistycznego założenia przychodów w okresie trwałości projektu przy oferowanej jakości usługi, wskazując, że oferta wnioskodawcy w warunkach rynkowych przy cenie za osobo/miesiąc na poziomie 3000 zł może okazać się niekonkurencyjna. W ocenie organu brak kadry wpłynie negatywnie na popyt oraz zwiększy ryzyko nierentowności przedsięwzięcia, a w konsekwencji trwałości projektu.

IZ RPO WŁ dodała, że w przedłożonym proteście wnioskodawca podnosi także, że nie został poproszony o dodatkowe wyjaśnienia czy uzupełnienia na etapie oceny formalnej, z której uzyskał ocenę pozytywną. Tymczasem kryteria formalne dotyczą kwestii ogólnych i nie odnoszą się do merytorycznej treści wniosku - ich analiza polega jedynie na sprawdzeniu poprawności formy wniosku narzuconej przez Instytucję Zarządzającą. Natomiast kryteria merytoryczne dotyczą kwestii szczegółowych, odnoszących się bezpośrednio do treści wniosku - ich analiza dokonywana jest przez ekspertów, posiadających specjalistyczną wiedzę i umiejętności pozwalające na wnikliwą i dokładną analizę treści wniosku. Zdaniem IZ RPO WŁ niewłaściwe jest zatem odnoszenie się w proteście przez wnioskodawcę do pozytywnej oceny formalnej, która nie ma wpływu na wynik oceny merytorycznej.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na powyższe rozstrzygnięcie wniósł Ł. N., podtrzymując zarzuty ujęte w proteście i podnosząc uchybienia o charakterze proceduralnym w zakresie przeprowadzonej oceny kryteriów merytorycznych projektu: Wykonalność finansowa/ekonomiczna projektu, Wykonalność instytucjonalna, Trwałość projektu. Zdaniem skarżącego argumenty osób oceniających jego projekt zawarte w decyzji z 22 listopada 2018 r. zostały sformułowane pobieżnie, a wniosek o dofinansowanie wraz z przedłożonymi załącznikami nie został dogłębnie przeanalizowany. Ponadto skarżący nie został wezwany do uzupełnienia dokumentacji. Strona podkreśliła, że projekt został oceniony w oderwaniu od specyfiki planowanej działalności i wytycznych dotyczących prowadzenia tego rodzaju działalności z rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 maja 2012 r. w sprawie rodzinnych domów pomocy. Kryteria merytoryczne nie miały charakteru przejrzystego i niedyskryminacyjnego, a przeprowadzona na ich podstawie ocena nie była rzetelna i bezstronna. Skarżący podkreślił, że cały projekt został napisany zgodnie z dokumentacją konkursową, w każdym polu wniosku o dofinansowanie wraz z załącznikami znalazły się wymagane informacje.

Odnosząc się do uzasadnienia uchwały w zakresie wysokości kosztów projektu wnioskodawca podkreślił, iż przeprowadził dogłębną analizę rynku celem ustalenia wysokości tych kosztów. Nie zgodził się z twierdzeniem zawartym w uchwale, iż wysokość kosztów szkolenia jest zawyżona. Ł. N. zauważył, iż szacował koszty przed złożeniem w konkursie wniosku o dofinansowanie na podstawie cen rynkowych z okresu marzec-maj 2018, podczas gdy w uzasadnieniu uchwały podano przykłady szkoleń, jak podejrzewa, z okresu marzec 2019, ponadto nieodpowiadających specyfikacji szkolenia, które wybrał do projektu. Dodatkowo skarżący zwrócił uwagę, iż w piśmie wzywającym do poprawy błędów/braków formalnych został wezwany do poprawy wydatków, natomiast nie został wezwany do dodatkowych wyjaśnień związanych z przedłożeniem dokumentów związanych z analizą rynku np. ofert, linków do cenników itp., nie poproszono także o zmniejszenie wysokości kosztu związanego ze szkoleniem, czy przesunięcie go do wydatków niekwalifikowanych. Natomiast w uzasadnieniu powołano się na to, czego skarżący nie zrobił, podczas gdy nie było to wymagane dokumentacją konkursową, ani wezwaniem.

Wnoszący skargę wskazał dalej, że jeśli chodzi o wybór i zasadność planowanego do zakupu sprzętu w kontekście grupy objętej wsparciem i osiągania celów projektu, to jest ona jak najbardziej zasadna, gdyż Rodzinny Dom Pomocy będzie prowadzony na podstawie rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 maja 2012 r. w sprawie rodzinnych domów pomocy. W § 6 ust 1 pkt d ww. rozporządzenia jednoznacznie zostały określone warunki bytowe jakie należy zapewnić. Wnioskodawca przewidział w projekcie usprawnienia dla osób niepełnosprawnych, co zostało ujęte we wniosku o dofinansowanie, a także w projekcie budowlanym. Zarzut dotyczący niezapewnienia łóżek rehabilitacyjnych jest bezpodstawny. Skarżący powołując się na § 2 ust. 1 pkt 1 ww. rozporządzenia, wskazał ponadto, że w rodzinnym domu pomocy prowadzonym przez osobę fizyczną usługi bytowe i opiekuńcze są realizowane bezpośrednio przez tę osobę. Ponadto, w ocenie skarżącego, analiza finansowa została przeprowadzona zgodnie z wytycznymi dokumentacji konkursowej i w prawidłowy sposób, a w projekcie uwzględniono wystarczające zasoby kadrowe.

Według skarżącego błędne jest stwierdzenie zaskarżonej uchwały, iż "Wnioskodawca nie wykazał w projekcie, iż adaptacja będzie dotyczyła tylko części służącej usługom społecznym". Skarżący zaznaczył, że nie umieszczał w dokumentacji kosztów związanych z częścią własnego mieszkania. Wyjaśnił, iż pozwolenie na budowę wydane jest na szerszy zakres - na budynek mieszkalny jednorodzinny oraz odrębny budynek usługowy. Budynek w trakcie realizacji jest budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym, ale wydatki związane z częścią mieszkania wnioskodawcy nie zostały ujęte w budżecie projektu.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Postanowieniem z 15 maja 2019 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi pozostawił skargę Ł. N. bez rozpatrzenia.

Postanowieniem z 28 sierpnia 2019 r. Naczelny Sąd Administracyjny, na skutek skargi kasacyjnej Ł. N. uchylił powyższe postanowienie. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w zaskarżonym postanowieniu sąd I instancji błędnie przyjął, że skarżący nie uzupełnił braku skargi z tej przyczyny, iż załączoną kompletną dokumentację do niej złożył w uwierzytelnionej przez siebie kopii.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest niezasadna.

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), -dalej "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl art. 3 § 3 p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Taką ustawą szczególną jest ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020.

Zgodnie z art. 61 ust. 5 ustawy wdrożeniowej sąd rozpoznaje skargę w zakresie, o którym mowa w art. 61 ust. 1 tej ustawy. Stosownie zaś do art. 61 ustawy wdrożeniowej w przypadku nieuwzględnienia protestu, negatywnej ponownej oceny projektu lub pozostawienia protestu bez rozpatrzenia, w tym w przypadku, o którym mowa w art. 66 ust. 2 pkt 1, wnioskodawca może w tym zakresie wnieść skargę do sądu administracyjnego, zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a. W myśl art. 61 ust. 8 powołanej ustawy w wyniku rozpoznania skargi sąd może: 1) uwzględnić skargę, stwierdzając, że: a) ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 39 ust. 1, b) pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przekazując sprawę do rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 55 albo art. 39 ust. 1; 2) oddalić skargę w przypadku jej nieuwzględnienia; 3) umorzyć postępowanie w sprawie, jeżeli jest ono bezprzedmiotowe.

Kontrolując zaskarżoną w rozstrzyganej sprawie uchwałę są uznał, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób zgodny z prawem, z uwzględnieniem zasad, o którym mowa w art. 37 ustawy wdrożeniowej tj. w sposób rzetelny i bezstronny oraz zapewniający wnioskodawcy równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania.

Ustawa wdrożeniowa określa ogólne reguły postępowania dotyczące wyboru projektów do dofinansowania. Zgodnie z art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej właściwa instytucja przeprowadza wybór projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewnia wszystkim wnioskodawcom równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania. W myśl art. 37 ust. 2 ustawy projekt podlega ocenie pod względem spełnienia kryteriów wyboru projektów, zatwierdzonych przez komitet monitorujący, zgodnych z warunkami określonymi w art. 125 ust. 3 lit. a rozporządzenia ogólnego (czyli rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 1303/2013 z 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006 - Dz. Urz. UE L 2013 Nr 347, str. 320).

Tryb postępowania w sprawie przyznania środków na finansowanie zgłaszanych przez uprawnione podmioty projektów określa ustawa wdrożeniowa. Wybór projektów do dofinansowania następuje w drodze konkursu, o którym stanowi art. 39 ust. 1 ustawy wdrożeniowej. Natomiast zgodnie z art. 41 ust. 1 ustawy wdrożeniowej właściwa instytucja przeprowadza konkurs na podstawie określonego przez siebie regulaminu. Z art. 41 ust. 2 ustawy wdrożeniowej wynika, że regulamin konkursu określa w szczególności: 5) wzór wniosku o dofinansowanie projektu (pkt 5); kryteria wyboru projektów wraz z podaniem ich znaczenia (pkt 7); zakres, w jakim jest możliwe uzupełnianie lub poprawianie projektu w części dotyczącej spełniania przez projekt kryteriów wyboru projektów w trakcie jego oceny (pkt 7a); środki odwoławcze przysługujące wnioskodawcy oraz instytucje właściwe do ich rozpatrzenia (pkt 10).

Każdy projekt podlega ocenie pod względem spełnienia kryteriów wyboru projektów (art. 37 ust. 2 ustawy wdrożeniowej). Natomiast konkurs jest postępowaniem służącym wybraniu do dofinansowania projektów, które spełniły kryteria wyboru projektów albo spełniły kryteria wyboru projektów i uzyskały wymaganą liczbę punktów albo uzyskały kolejno największą liczbę punktów, w przypadku gdy kwota przeznaczona na dofinansowanie projektów w konkursie nie wystarcza na objęcie dofinansowaniem wszystkich projektów, o których mowa w pkt 1 (art. 39 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy wdrożeniowej). Stosownie do art. 44 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, oceny spełniania kryteriów wyboru projektów przez projekty uczestniczące w konkursie dokonuje Komisja Oceny Projektów (dalej: KOP). W myśl art. 45 ust. 1 ustawy wdrożeniowej ocena spełnienia kryteriów wyboru projektów może być podzielona na etapy. Zgodnie z art. 45 ust. 4 zd. 1 ustawy wdrożeniowej właściwa instytucja przekazuje niezwłocznie wnioskodawcy pisemną informację o zakończeniu oceny jego projektu i jej wyniku wraz z uzasadnieniem tej oceny, podając liczbę punktów otrzymanych przez projekt lub informację o spełnieniu albo niespełnieniu kryteriów wyboru projektów.

Na podstawie art. 53 ustawy wdrożeniowej, wnioskodawcy, w przypadku negatywnej oceny jego projektu wybieranego w trybie konkursowym, przysługuje prawo wniesienia protestu w celu ponownego sprawdzenia złożonego wniosku w zakresie spełniania kryteriów wyboru projektów (ust.1), zaś negatywną oceną jest ocena w zakresie spełnienia przez projekt kryteriów wyboru projektów, w ramach której 1) projekt nie uzyskał wymaganej liczby punktów lub nie spełnił kryteriów wyboru projektów, na skutek czego nie może być wybrany do dofinansowania albo skierowany do kolejnego etapu oceny, 2) projekt uzyskał wymaganą liczbę punktów lub spełnił kryteria wyboru projektów, jednak kwota przeznaczona na dofinansowanie projektów w konkursie nie wystarcza na wybranie go do dofinansowania (ust. 2).

Jak wskazano powyżej zgodnie z art. 41 ust. 1 ustawy wdrożeniowej konkurs przeprowadzany jest na podstawie regulaminu konkursu. Regulamin taki w niniejszej sprawie został przyjęty uchwalą Zarządu Województwa [...] Nr 565/18 z dnia 17 kwietnia 2018 r. w sprawie przyjęcia Regulaminu Konkursu, zmienionej uchwałą Nr 611/18 z 25 kwietnia 2018 roku. W § 6 Regulaminu określono sposób dokonywania weryfikacji i oceny wniosków o dofinansowanie projektów. W ustępie 1 wskazano, że weryfikacja warunków formalnych oraz ocena spełniania kryteriów wyboru projektów dokonywana jest przez Komisję Oceny Projektów (KOP), powołaną przez IZ RPO WŁ. W skład KOP wchodzą pracownicy DRPO oraz eksperci, wyznaczeni przez IZ RPO WŁ spośród kandydatów na ekspertów wskazanych w Wykazie kandydatów na ekspertów w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2014-2020. Z kolei § 6 ust. 3 Regulaminu stanowi, że ocena spełniania przez projekt kryteriów wyboru projektów dokonywana jest w oparciu o kryteria formalne, kryteria merytoryczne oraz punktowe kryteria merytoryczne zatwierdzone przez Komitet Monitorujący Regionalny Program Operacyjny Województwa [...] na lata 2014-2020. Kryteria wyboru projektów opublikowane są na stronie www.rpo.lodzkie.pl oraz stanowią załącznik nr IV do niniejszego regulaminu. Ww. ocena dokonywana jest przez pracowników DRPO (w zakresie kryteriów formalnych) oraz ekspertów (w zakresie kryteriów merytorycznych i punktowych kryteriów merytorycznych).

Wnioski o dofinansowanie projektów spełniające kryteria formalne podlegają dalszej ocenie w zakresie spełnienia kryteriów merytorycznych oraz kryteriów merytorycznych punktowych. Ocena dokonywana jest przez członków KOP będących ekspertami, którzy przed przystąpieniem do oceny podpisują deklarację poufności i oświadczenie dotyczące bezstronności. Ocena merytoryczna przeprowadzona jest niezależnie, przez co najmniej dwóch ekspertów, zgodnie z zasadą "dwóch par oczu", na podstawie karty oceny merytorycznej. Każdy wniosek o dofinansowanie projektu podlega ocenie spełniania przez niego kryteriów merytorycznych (ocenianych w sposób 0/1). Niespełnienie co najmniej jednego z ww. kryteriów skutkuje negatywną oceną projektu (§ 6 ust. 9 lit.a,b,c Regulaminu). W przypadku pojawienia się wątpliwości na etapie oceny merytorycznej wniosku o dofinansowanie projektu istnieje możliwość wezwania Wnioskodawcy do złożenia stosownych wyjaśnień(§ 6 ust. 9 lit.g Regulaminu).

Z kolei zgodnie z 6 ust. 10 lit.a i c Regulaminu w przypadku zidentyfikowania uchybień dotyczących kryteriów formalnych (które dopuszczają możliwość uzupełnienia/skorygowania formularza wniosku i załączników), IOK wzywa Wnioskodawcę, do ich usunięcia. Wnioskodawca ma możliwość jednokrotnego uzupełnienia/skorygowania wniosku o dofinansowanie projektu na etapie oceny formalnej.

Na gruncie niniejszej sprawy sporna jest ocena kryteriów merytorycznych nr 4, 5 i 7 projektu skarżącego, która dokonana została przez dwóch niezależnych ekspertów zgodnie z zasadą "dwóch par oczu", a następnie na etapie oceny protestu strony podtrzymana przez oceny dwóch kolejnych ekspertów. Wskazać należy, że opis kryteriów merytorycznych oraz informacje dotyczące sposobu oceny każdego z kryteriów zamieszczone zostały w załączniku nr IV do Regulaminu konkursu. Zapisy regulaminu, w tym zakresie są jasne, precyzyjne oraz niedyskryminujące dla uczestników konkursu, wraz z opisami kryteriów oceny stanowiły prawidłowe wskazówki dla beneficjentów i jednocześnie ekspertów oceniających projekty.

Zauważyć w tym miejscu należy, że zakres kontroli przeprowadzonej przez sąd administracyjny w sprawach dotyczących wniosków o dofinansowanie projektów jest ograniczony. Rola sądu sprowadza się do zbadania czy zaskarżone rozstrzygnięcie zostało wydane po uprzednim przeprowadzeniu zgodnego z prawem postępowania, w tym w zgodzie z art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej. Jak wskazał NSA w wyroku z dnia 20 grudnia 2017 r., II GSK 4048/17 określone w art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej zasady ogólne, sprowadzające się do stwierdzenia, że właściwa instytucja przeprowadza wybór projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny mają charakter normatywny (wyrok dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych www.orzeczenia.nsa.gov.pl -dalej "CBOSA").

W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreśla się, że wynikająca z art. 37 ustawy wdrożeniowej zasada przejrzystości, rzetelności i bezstronności wyboru projektów oraz równości traktowania wnioskodawców w dostępie do informacji o zasadach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania dotyczy każdego etapu konkursu, począwszy od momentu przygotowywania regulaminu konkursu i formularza aplikacyjnego, aż po zakończenie samego tego postępowania konkursowego. Zasady te mają charakter normatywny i stanowią gwarancję równego traktowania wszystkich potencjalnych beneficjentów pomocy unijnej znajdując umocowanie w zasadzie równego dostępu do pomocy, wywodzącej się z traktatowej zasady równości. Zasada przejrzystości reguł oceny projektów wymieniona w art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej ma charakter instrumentalny w relacji do zasady równości, formułując wobec właściwej instytucji przeprowadzającej wybór projektów do dofinansowania obowiązek jasnego, precyzyjnego i dostępnego dla wszystkich wnioskodawców (beneficjentów) określenia kryteriów kwalifikowania projektów. Wymogi zaś stawiane wnioskującym o udzielenie wsparcia, jeżeli na podstawie oceny ich spełnienia, miałoby to skutkować negatywnymi konsekwencjami, muszą być formułowane w sposób jednoznaczny, jasny i precyzyjny, a więc tak, aby nie pozostawiało to żadnych wątpliwości odnośnie do przyjmowanych w danym postępowaniu konkursowym kryteriów oceny projektów oraz oceny ich spełniania, które to kryteria oceny powinny być znane wnioskodawcom.(por. wyroki NSA z dnia: 17 sierpnia 2010 r., sygn. akt II GSK 856/10; 1 grudnia 2016 r., sygn. akt II GSK 5141/16; 8 lutego 2017 r., sygn. akt II GSK 131/17 dostępne w CBOSA).

W tym miejscu podkreślić należy, że w sprawach dotyczących wniosków o dofinansowanie projektów kontrola sądowoadministracyjna nie polega na weryfikacji merytorycznej wniosku, lecz sprowadza się do zbadania czy przeprowadzona procedura konkursowa oraz dokonana w jej trakcie ocena projektu nie naruszają powyższych reguł. Zmierza w szczególności do oceny, czy argumentacja oceniających oraz instytucji zarządzającej nie jest dowolna, czy mieści się w granicach logicznego rozumowania, jest spójna, wyczerpująca, odpowiadająca generalnym standardom prawa, zasadom doświadczenia życiowego, pozostaje w związku z dokumentacją konkursową i ustalonymi kryteriami, w sposób jasny, nie budzący wątpliwości, prezentując przesłanki wyboru - dokonanej oceny w związku z dokumentacją konkursową i ustalonymi kryteriami. W orzecznictwie podnosi się również, że sąd administracyjny nie ma kompetencji do merytorycznej weryfikacji oceny projektu, dokonanej na podstawie opinii ekspertów, na przykład poprzez odmienną ocenę założeń tego projektu (por. wyrok NSA z 17 grudnia 2013 r., II GSK 2249/13, wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 6 grudnia 2017 r., I SA/Go 438/17- dostępne w CBOSA).

Kontrola sądu przeprowadzona w rozstrzyganej sprawie miała na celu zbadanie zgodności postępowania Instytucji Zarządzającej przy ocenie projektu skarżącego z obowiązującym prawem w tym w szczególności z ustawą wdrożeniową, regulaminem konkursu zamkniętego dla naboru wniosków o dofinansowanie projektów w ramach Działania VII.3. Infrastruktura opieki społecznej Osi Priorytetowej VII Infrastruktura dla usług społecznych w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2014 – 2020. Spór w sprawie dotyczył prawidłowości przeprowadzonej oceny merytorycznej projektu skarżącego pod nazwą "Uruchomienie Rodzinnego Domu Pomocy dla osób w podeszłym wieku w G. przez "A"". Przeprowadzając kontrolę dokonanej oceny projektu przez Instytucję Zarządzającą sąd w składzie rozpoznającym sprawę niniejszą doszedł do przekonania, że ocena ta została przeprowadzona w sposób prawidłowy i nie może być uznana za nierzetelną w odniesieniu do kryteriów merytorycznych 4, 5, 7 tj.: Wykonalność finansowa/ekonomiczna projektu, Wykonalność instytucjonalna, Trwałość projektu.

W będącym przedmiotem rozpoznania w sprawie niniejszej konkursie oceny projektów dokonywano w oparciu o kryteria zawarte w Załączniku nr 3 do Szczegółowego Opisu Osi Priorytetowych RPO WL na lata 2014-2020 oraz załączniku nr IV do regulaminu konkursu. Regulamin konkursu określał kryteria wyboru projektów oraz ich znaczenie (art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy wdrożeniowej). Kryteria te zgodnie z art. 37 ustawy wdrożeniowej zostały określone w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny zapewniający wnioskodawcom równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania, a ich znaczenie odpowiadało celowi postępowania konkursowego. W załączniku nr IV do uchwały Zarządu Województwa [...] Nr 565/18 z dnia 17 kwietnia 2018 r. w sprawie przyjęcia Regulaminu Konkursu, zmienionej uchwałą Nr 611/18 z 25 kwietnia 2018 roku w sposób dokładny i precyzyjny wskazano kryteria wyboru projektów, w tym sporne kryteria nr 4, 5 i 7.

W zakresie kryterium nr 4, tj. Wykonalność finansowa/ekonomiczna projektu na wstępie przypomnieć należy, że w wyniku rozpatrzenia protestu Instytucja Zarządzająca uznała, że zawyżony poziom kosztów pośrednich wskazany w ocenach ekspertów KOP mógł wynikać z błędów generatora wniosków i jako taki nie został uwzględniony jako czynnik mający wpływ na niespełnienie tego kryterium oceny projektu skarżącego.

W ramach tego kryterium ocenie podlegało, m.in. czy: analizy finansowa i ekonomiczna / kosztów i korzyści projektu zostały przeprowadzone poprawnie; weryfikacji podlegały: przyjęte założenia (czy podane źródła szacunku nakładów i przychodów są poprawne, czy założenia i uwarunkowania ekonomiczne są racjonalne i umożliwiają osiągnięcie jak najwyższego stopnia wykorzystania inwestycji przez odbiorców) oraz prawidłowość metodologiczna i rachunkowa (poprawność dokonanych wyliczeń, poprawność kalkulacji przychodów, poprawność prognozy kosztów); a także czy koszty kwalifikowalne w projekcie są uzasadnione i zaplanowane w odpowiedniej wysokości; niezbędność wydatków do realizacji projektu i osiągania jego celów.

Odnośnie tego kryterium sąd podkreśla, że przyczyny wskazane przez oceniających ekspertów, jak i Instytucję Zarządzającą rozpoznającą protest, które legły u podstaw negatywnej oceny projektu skarżącego, wbrew jego twierdzeniom, znajdują pełne odzwierciedlenie w treści złożonego przez stronę wniosku. W ocenie sądu zasadnie uznano, że w projekcie brak pełnej analizy rynku , prezentacji metodyki ustalania wartości szacunkowej kosztów projektu w odniesieniu do innych kosztów niż wynikające z kosztorysu inwestorskiego, w szczególności organ prawidłowo zakwestionował przyjęty przez stronę koszt 10-godzinowego szkolenia pracownika znacznie przekraczający ceny rynkowe takich szkoleń. Za zasadne w kontekście doświadczenia życiowego należy uznać zastrzeżenia ekspertów w zakresie wyboru i zasadności planowanego zakupu sprzętu w odniesieniu do grupy docelowej korzystającej z projektu. Oceniający wskazali na brak zakupów sprzętu w postaci łóżek regulowanych elektrycznie czy innego sprzętu ułatwiającego codzienne funkcjonowanie osób w podeszłym wieku. Trafnie także eksperci podkreślili, że wnioskodawca nie wykazał w projekcie w sposób wystarczający, że adaptacji będzie podlegała jedynie część budynku służąca realizacji planowanych usług opiekuńczych.

W odniesieniu do kryterium Wykonalność instytucjonalna projektu zdaniem sądu, także w tym zakresie ocena KOP jest prawidłowa i trafnie została podtrzymana w uchwale rozpoznającej protest skarżącego. W ramach tego kryterium ocenie podlegała zdolność instytucjonalna do realizacji projektu, w tym posiadanie kadry i zaplecza technicznego gwarantującego wykonalność projektu pod względem technicznym i finansowym (czy wnioskodawca jest przygotowany do realizacji projektu i czy przygotowano odpowiedni sposób wdrażania projektu). Odnosząc się do zarzutów zawartych w skardze wskazać należy, że kryterium wykonalności instytucjonalnej pozwalało wnioskodawcy jako podmiotowi posiadającemu wiedzę na temat swojego doświadczenia najbliższego celom projektu i przydatnego ze względu na planowaną działalność na zaprezentowanie swojego potencjału w sposób najbardziej adekwatny do celów projektu. Trafnie eksperci zarzucili skarżącemu brak posiadania wystarczającej ilości odpowiednio przeszkolonej kadry mogącej zapewnić całodobowa opiekę na 8 osobami w podeszłym wieku. Również zasadnie eksperci zakwestionowali brak posiadania przez stronę adekwatnego do celu projektu zaplecza technicznego służącego jego realizacji. Nie sposób uznać za dowolną ocenę ekspertów wskazującą, że sprzęt wskazany we wniosku przez skarżącego w postaci kosiarki, drobnych elektronarzędzi, sprzętu do sprzątania, samochodu, czy podstawowego wyposażenia biurowego trudno uznać za adekwatne do celu projektu zaplecze techniczne wskazujące, że skarżący z powodzeniem przygotowany jest do realizacji projektu w zakresie prowadzenia domu pomocy dla 8 niesamodzielnych życiowo podopiecznych. Prawidłowo także eksperci zakwestionowali adekwatność doświadczenia skarżącego w zakresie realizacji projektu. Strona co prawda posiada wykształcenie zawodowe i doświadczenie w zakresie opieki nad osobami starszymi jednak wskazywane przez stronę doświadczenie w zakresie realizacji projektów finansowanych ze środków publicznych dotyczące projektu polegającego na aktywizacji zawodowej skarżącego należy uznać za całkowicie nieadekwatne do skali i charakteru planowanego przedsięwzięcia.

Zdaniem sądu argumentacja oceniających, w zakresie oceny kryterium nr 5 była spójna i jednoznaczna. Ponadto spełniony został warunek przeprowadzenia oceny kryterium w sposób rzetelny i bezstronny.

Z kolei w ramach kryterium nr 7 Trwałość projektu ocenie podlegało, czy deklarowane zasoby finansowe wnioskodawcy, jak również przyjęta forma organizacyjna są wystarczające do zapewnienia prawidłowego funkcjonowania projektu po zakończeniu jego realizacji. W ramach dokonanej oceny projektu eksperci zgodnie zakwestionowali gwarancje trwałości projektu z uwagi na niewiarygodność oświadczeń wnioskodawcy w zakresie posiadania środków na jego realizację, ponadto zwrócili także uwagę na zbyt optymistyczne założenia skarżącego dotyczące przychodów z planowanej działalności w okresie trwałości projektu w kontekście niskiej jakości oferowanych usług, wynikających z braku zaplecza kadrowego i sprzętowego gwarantującego odpowiednią jakość oferowanych usług opiekuńczych. Odnośnie argumentów podnoszonych w proteście od negatywnej oceny projektu oraz w skardze do sądu wskazać należy, że samo złożenie wymaganego w ramach warunków formalnej prawidłowości projektu "oświadczenia o zabezpieczeniu środków niezbędnych do realizowania projektu" nie przesadza automatycznie o spełnieniu powyższego kryterium. Wiarygodność powyższego oświadczenia została trafnie podważona przez ekspertów wskazujących, że dochody skarżącego z lat ubiegłych z tytuł zatrudnienia ani dochody z prowadzonej działalności gospodarczej nie pozwalają na przyjęcie, że faktycznie dysponuje on środkami na realizację projektu. W złożonym projekcie skarżący w ogóle nie wskazał źródeł jego finansowania, zaś w proteście podkreślił, że posiada środki na realizację inwestycji zgromadzone od wielu lat dzięki ciężkiej pracy i pomocy rodziny. Skarżący z własnych środków wybudował nieruchomość o wartości 974.000 zł na działce o wartości 76.000 zł. Wskazał także, że w budowę posiadanego budynku w stanie surowym zamkniętym zainwestował wszystkie posiadane oszczędności (protest str. 9). Wyjaśnił także, że ubiega się o dotację ponieważ żaden bank nie udzieli mu kredytu pod działalność związaną z pomocą społeczną (protest str.13). W tym kontekście oceny ekspertów nie sposób uznać za dowolną czy sprzeczną z zasadami doświadczenia życiowego.

Podsumowując wskazać należy, że zgodnie ze stanowiskiem sądów administracyjnych, rozpatrując skargę wniesioną na negatywną ocenę projektu, sąd administracyjny powinien badać zasadność oceny projektu, czyli sięgać do argumentacji, na podstawie której projekt został oceniony. Zdaniem sądu w składzie rozpoznającym sprawę niniejszą argumentacja przytoczona przez organ w zaskarżonym rozstrzygnięciu w ramach oceny spornych kryteriów, oparta na 4 zgodnych ocenach niezależnych ekspertów nie jest wbrew zarzutom skargi dowolna. Mieści się ona bowiem w granicach logicznego rozumowania, jest spójna, wyczerpująca, odpowiada generalnym standardom prawa, doświadczenia życiowego, pozostaje w związku z ustalonymi kryteriami, a także w sposób jasny, nie budzący wątpliwości prezentuje przesłanki dokonanej oceny. Natomiast skarżący nie przedstawił żadnych merytorycznych argumentów, które mogłyby poddać w wątpliwość prawidłowość dokonanej oceny oraz jej uzasadnienia. W szczególności, w złożonej skardze strona nie wykazała, wadliwości oceny wykonalności projektu pod względem technicznym i finansowym ani gwarancji trwałości projektu po zakończeniu okresu jego dofinansowania, które zostały pominięte przez ekspertów, dlatego brak jest podstaw do kwestionowania, wyników przeprowadzonej oceny.

Końcowo odnosząc się do zarzutów skargi sąd pragnie podkreślić, że kompletność wniosku pod względem formalnym nie gwarantuje pozytywnej oceny merytorycznej projektu. To wnioskodawca miał obowiązek tak wypełnić wniosek o dofinansowanie, aby był on nie tylko zgodny z Regulaminem konkursu, ale także najpełniej odpowiadał kryteriom jego oceny. Z Regulaminu konkursu w sposób jednoznaczny wynika także, że na etapie oceny merytorycznej projektu organ nie był już uprawniony ani tym bardziej zobowiązany do wzywania wnioskodawcy do uzupełniania projektu. Wszelkie niejasności, sprzeczności, niespójności czy też nieprecyzyjne sformułowania wniosku o dofinansowanie, co do zasady będą przemawiały na niekorzyść wnioskodawcy w trakcie oceny jego projektu, a dodatkowo nie będą stanowiły braku podlegającego uzupełnieniu na etapie jego oceny merytorycznej. Zgodnie z § 6 pkt 10 lit. c Regulaminu konkursu uzupełnienie projektu dopuszczalne było jedynie na etapie oceny kryteriów formalnych.

W związku z tym, że zarzuty skargi okazały się niezasadne sąd, na podstawie art. 61 ust. 8 pkt 2 ustawy wdrożeniowej, oddalił skargę.

EC