Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 582/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2022-04-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 54 ust. 1
journal: Dz.U. 2020 poz 1333
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jolanta Górska Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz Sędzia WSA Magdalena Dobek-Rak (spr.) po rozpoznaniu w Gdańsku w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi L. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 10 sierpnia 2021 r., nr [...] w przedmiocie sprzeciwu w sprawie przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego oddala skargę.


UZASADNIENIE

L. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 10 sierpnia 2021 r., którą utrzymano w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 29 marca 2021 r. w przedmiocie sprzeciwu w sprawie przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego.

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Pismem z 10 marca 2021 r. L. K. zawiadomił Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o zakończeniu budowy i rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego o część handlową, usytuowanego na działce nr [..] w C. przy ul. G.

Decyzją z 29 marca 2021 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego zgłosił sprzeciw dotyczący przystąpienia do użytkowania rozbudowy budynku mieszkalnego o część handlową na terenie działki nr [..] w miejscowości C., z uwagi na fakt, iż przedmiotowa inwestycja objęta jest decyzją rozbiórkową z 2 listopada 2005 r., nr [..], utrzymaną w mocy przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzją z 15 listopada 2007 r., nr [..]. Organ wyjaśnił, że decyzją z 21 sierpnia 1996 r. Wójt Gminy zatwierdził projekt budowlany i udzielił L. K. pozwolenia na użytkowanie i zmianę sposobu użytkowania części budynku mieszkalnego na sklep oraz rozbudowę i modernizację budynku mieszkalnego usytuowanego na działce nr [..] w C. Decyzją z 14 grudnia 2005 r. Starosta stwierdził wygaśnięcie powyższej decyzji w związku z przerwaniem realizowania na jej podstawie robót budowlanych na czas dłuższy niż 2 lata. Decyzją z 20 stycznia 2006 r. Wojewoda utrzymał to rozstrzygnięcie w mocy.

W ocenie organu I instancji, oznacza to, że pozwolenie na budowę nie istniało w czasie kontynuowania robót budowlanych, a zatem dalsze wykonywanie robót było prowadzone w warunkach samowoli budowlanej. W związku z realizowaniem przez inwestora robót budowlanych postanowieniem z 26 sierpnia 2005 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wstrzymał L. K. prowadzenie robót budowlanych i zobowiązał inwestora do przedłożenia określonych w tym postanowieniu dokumentów. Wobec kontynuowania prac pomimo ich wstrzymania decyzją z 2 listopada 2005 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 50a pkt 1 Prawa budowlanego, nakazał L. K. rozbiórkę parterowej części budynku mieszkalno-usługowego o wym. zab. 9,0 m x 2,0 m, usytuowanej na działce nr [..] w C. w odległości 0,8 m do 4,0 m od granicy z działką nr [..] w C. oraz ścian zewnętrznych w wysokości 1,5 m i długości 32 m pomurowanych w 2005 r. na poddaszu budynku wraz z żelbetowym wieńcem oraz murłatą. Powyższe rozstrzygnięcie zostało utrzymane w mocy decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 15 listopada 2007 r.

Organ wyjaśnił, że mając na uwadze powyższą decyzję rozbiórkową niemożliwe jest przyjęcie zawiadomienia o zakończeniu budowy z uwagi na fakt, iż przedmiotowa inwestycja przeznaczona jest do rozbiórki. W konsekwencji, należało wnieść sprzeciw.

Po rozpatrzeniu odwołania L. K. decyzją z 10 sierpnia 2021 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy wyjaśnił, że w rozpatrywanej sprawie nie było podstaw do złożenia przez inwestora zawiadomienia o zakończeniu budowy, ponieważ w obiegu prawnym już nie istniała decyzja Wójta Gminy z 21 sierpnia 1996 r. o pozwoleniu na rozbudowę i modernizację przedmiotowego budynku mieszkalnego, która wygasła w związku z decyzją Starosty z 14 grudnia 2005 r. Prawidłowość wygaśnięcia decyzji była również oceniana w trybie odwoławczym przez Wojewodę decyzją z 20 stycznia 2006 r.

Skoro inwestor nie miał podstaw do złożenia zawiadomienia o zakończeniu budowy, to zgłoszenie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego sprzeciwu w sprawie przystąpienia do użytkowania przedmiotowej inwestycji uznać należy za uzasadnione.

Odnosząc się do argumentów podnoszonych przez stronę, że zostały spełnione warunki do doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z przepisami, organ odwoławczy wyjaśnił, że argumenty te nie mają wpływu na niniejsze rozstrzygnięcie. W sytuacji jednoznacznego ustalenia, że mimo wydania i doręczenia postanowienia o wstrzymaniu robót inwestor je kontynuował, organ był zobowiązany do wydania decyzji na podstawie art. 50a pkt 1 ustawy Prawo budowlane nakazując rozbiórkę rozbudowanej części budynku. Decyzja ta jest ostateczna i prawomocna, a wobec jej niewykonania organ I instancji prowadzi postępowanie egzekucyjne.

W skardze na powyższą decyzję inwestor zarzucił błędne ustalenie, iż niemożliwe było złożenie przez niego wniosku o zatwierdzenie zakończenia budowy i rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego o część handlową usytuowaną na nieruchomości przy ul. G. w C. w sytuacji, gdy decyzja, na podstawie której wydano decyzję o wstrzymaniu budowy, a w konsekwencji tego decyzję o rozbiórce, jest decyzją niezgodną z prawem z mocy decyzji Wojewody z 14 czerwca 2017 r.

Skarżący wniósł o uchylenie decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 10 sierpnia 2021 r. i zatwierdzenie zakończenia budowy i rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego o część handlową usytuowaną na nieruchomości przy ul. G. w C.

W uzasadnieniu skarżący wskazał, że nie sposób zgodzić się z zaskarżoną decyzją w sytuacji, gdy w postępowaniu wznowieniowym, dotyczącym postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją Wojewody z 20 stycznia 2006 r. utrzymującą w mocy decyzję Starosty z 14 grudnia 2005 r. stwierdzającą wygaśnięcie decyzji ostatecznej Wójta Gminy z dnia 21 sierpnia 1996 r. o pozwoleniu na użytkowanie i zmianę sposobu użytkowania części budynku mieszkalnego oraz rozbudowę i modernizację budynku mieszkalnego na działce [..] w C., decyzją Wojewody z 14 czerwca 2017 r. stwierdzono wydanie z naruszeniem prawa decyzji Wojewody z 20 stycznia 2006 r., nie uchylając jej wyłącznie z powodu upływu czasu. Decyzja ta doprowadziła do wstrzymania budowy i rozbudowy przedmiotowego budynku. W ocenie skarżącego, powstał pewien absurd, gdyż jeżeli inwestor chciałby wykonać wszystkie kolejne decyzje to musiałby rozebrać budynek, a przecież decyzja Starosty z 14 grudnia 2005 r. o wygaśnięciu pozwolenia na budowę jest decyzją wydaną z naruszeniem prawa. Zdaniem skarżącego, prawo ma służyć człowiekowi i porządkować wszystkie sprawy, a nie kreować sytuacje, w konsekwencji których obywatel ma wykonać obowiązki wynikające z niezgodnej z prawem decyzji organu. Wszystkie decyzje następcze, poczynając od decyzji o wstrzymaniu budowy, jej utrzymanie po zaskarżeniu i dalej decyzja o rozbiórce, a także decyzja o karze finansowej były skutkiem decyzji, która została wydana z naruszeniem prawa w myśl decyzji Wojewody z 14 czerwca 2017 r.

Skarżący stoi na stanowisku, że egzekwowanie następnych decyzji wydanych na podstawie decyzji, która jest niezgodna z prawem, jest naruszeniem prawa oraz jego przeznaczenia, gdyż obecna sytuacja dowodzi, że prawo – i co za tym idzie przepisy administracyjne – kreują sytuacje niemożliwe do wykonania i w żaden sposób nie porządkują spraw, ani nie służą człowiekowi dochodzącemu swoich słusznych racji. Skarżący wskazał, że cóż z tego, że po 12 latach Wojewoda przyznał inwestorowi rację, skoro z powodu upływu czasu prawo nie daje możliwości dochodzenia słusznych racji i utrzymuje w mocy inne decyzje, które wydane zostały z jego naruszeniem.

Ponadto skarżący dodał, że obecnie z przepisów Prawa budowlanego została wyeliminowana ta podstawa prawna, zgodnie z którą wydano decyzję o wygaśnięciu pozwolenia na budowę, czyli przerwa w budowie przez okres 2 lat. Należy podkreślić, że przerwa w budowie nie miała miejsca, dlatego też stwierdzenie wygaśnięcia pozwolenia na budowę wydano z naruszeniem prawa i jedynie z uwagi na (niezawiniony przez inwestora) upływ czasu decyzja ta nie została uchylona. Zatem żeby respektować zaistniałą sytuację inwestor byłby pokrzywdzony, zostałyby naruszone zasady współżycia społecznego a prawo służyłoby celowi nadużycia, a nie zatwierdzeniu ostatecznych decyzji, które w tym przypadku zostały wydane po upływie pięciu lat od możliwości uchylenia niezgodnej z prawem, a sam inwestor zmuszony byłby w wyniku powstałego absurdu do rozbiórki części handlowej przedmiotowego budynku i zapłacenia kary na skutek decyzji wydanej z naruszeniem prawa.

W konsekwencji, w zaistniałej sytuacji, zdaniem skarżącego, możliwe jest złożenie przez inwestora wniosku o zatwierdzenie zakończenia budowy, bo nie ma przeciwwskazań do tego, aby decyzja o zakończeniu budowy i rozbudowy przedmiotowego budynku została wydana. Jeżeli istnieje potrzeba uzupełnienia dokumentacji, to inwestor uczyni to, gdyż jego zdaniem wniosek ten musi zostać rozpatrzony merytorycznie, do czego dotychczas nie doszło.

W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 10 sierpnia 2021 r. utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 29 marca 2021 r. w przedmiocie sprzeciwu w sprawie przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego. Jak wynika z akt sprawy kontrolowane postępowanie skarżący zainicjował dokonując Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego zawiadomienia o zakończenie rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego o część handlową, usytuowanego na terenie działki nr [..] przy ul. G. w C.

Z ustaleń faktycznych poczynionych przez organy nadzoru budowlanego obu instancji wynika, że skarżący rozpoczął realizację opisanej wyżej inwestycji na podstawie decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego z 21 sierpnia 1996 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na użytkowanie i zmianę sposobu użytkowania części budynku mieszkalnego oraz rozbudowę i modernizację budynku mieszkalnego. Jednak organy nadzoru po stwierdzeniu przerwy w prowadzeniu robót budowlanych trwającej dłużej niż 2 lata i dalszym ich prowadzeniu pomimo wygaśnięcia pozwolenia na budowę wszczęły postępowanie nadzorcze, efektem którego jest decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowalnego z 2 listopada 2005 r. nakazująca skarżącemu rozbiórkę parterowej części budynku mieszkalno – usługowego o wymiarach zabudowy 9m x 2m usytuowanego w odległości 0,8m do 4m od granicy z działką nr [..] w C. oraz ścian zewnętrznych o wysokości 1,5m i długości 32m pomurowanych w 2005 r. na poddaszu budynku z żelbetonowym wieńcem oraz murłatą, utrzymana w mocy decyzją Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego z 15 listopada 2007 r. Po przeprowadzeniu na wniosek skarżącego postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności wskazanej decyzji organu odwoławczego, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z 10 lipca 2017 r. odmówił stwierdzenia jej nieważności.

Z kolei decyzją z 14 grudnia 2005 r. Starosta stwierdził wygaśnięcie decyzji ostatecznej z 21 sierpnia 1996 r. o pozwoleniu na budowę na podstawie art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Wojewoda decyzją z 20 stycznia 2006 r. utrzymał w mocy decyzję Starosty z 14 grudnia 2005 r. Natomiast decyzją z 14 czerwca 2017 r. Wojewoda stwierdził wydanie z naruszeniem prawa swojej decyzji z 20 stycznia 2006 r., utrzymującej w mocy decyzję z 14 grudnia 2005 r. stwierdzającą wygaśnięcie decyzji o pozwoleniu na budowę z 21 sierpnia 1996 r., nie uchylając jej jednocześnie z powodu upływu 5 lat od dnia jej doręczenia.

W ocenie skarżącego, powyższe decyzje spowodowały, że pozwolenie na budowę z 1996 r. jest nadal ważne, co umożliwia przystąpienie do użytkowania obiektu. Z faktu potwierdzonej niezgodności z prawem decyzji stwierdzającej wygaśnięcie pozwolenia na budowę skarżący wywodzi konsekwencje w postaci wadliwego wniesienia przez organ sprzeciwu wobec zawiadomienia o zakończeniu budowy, której w takiej sytuacji nie sposób uznać za niezgodną z prawem. Z takim stanowiskiem nie można się zgodzić.

We wskazanym stanie faktycznym i prawnym organy obu instancji stwierdziły, że nie zostały spełnione przesłanki do przyjęcia zawiadomienia, uprawniającego wnioskodawcę do przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego zrealizowanego po pierwsze, na podstawie pozwolenia na budowę, które wygasło, a po drugie, objętego decyzją rozbiórkową pozostającą w obrocie prawnym. Nie ma przy tym wątpliwości, a skarżący nie kwestionował ustaleń organów w tym zakresie, że przedmiotem zawiadomienia był obiekt stanowiący efekt wykonania robót polegających na rozbudowie budynku mieszkalnego, do których odnosiło się pozwolenie na budowę z 1996 r.

Zgodnie z art. 54 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 1333 ze zm.), zwanej dalej Prawem budowlanym, do użytkowania obiektu budowlanego, na budowę którego wymagana jest decyzja o pozwoleniu na budowę albo zgłoszenie budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1 i 2, można przystąpić, z zastrzeżeniem art. 55 i art. 57, po zawiadomieniu organu nadzoru budowlanego o zakończeniu budowy, jeżeli organ ten, w terminie 14 dni od dnia doręczenia zawiadomienia, nie zgłosi sprzeciwu w drodze decyzji. Przepis art. 30 ust. 6a stosuje się. Organ nadzoru budowlanego może z urzędu przed upływem terminu, o którym mowa w ust. 1, wydać zaświadczenie o braku podstaw do wniesienia sprzeciwu. Wydanie zaświadczenia wyłącza możliwość wniesienia sprzeciwu, o którym mowa w ust. 1, oraz uprawnia inwestora do rozpoczęcia użytkowania obiektu, o którym mowa w ust. 1. (art. 54 ust. 1). Stosownie zaś do art. 55 Prawa budowlanego do użytkowania określonych kategorii obiektów budowlanych lub ich użytkowania w określonych okolicznościach można przystąpić po uzyskaniu decyzji o pozwoleniu na użytkowanie.

Postępowanie, o którym mowa w art. 54 Prawa budowlanego, ma specyficzny charakter. Zasady rządzące procedurą administracyjną doznają w postępowaniu tym modyfikacji, które dotyczą wszczęcia postępowania, terminów na dokonanie czynności przez organ i konsekwencji zaniechania tych czynności. Strona, która zakończyła budowę obiektu budowlanego, wymagającego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1 i 2, zawiadamia o tym właściwy organ w celu uzyskania uprawnienia do jego użytkowania. Organ ma obowiązek ocenić dokonane zawiadomienie i nie podejmować jakichkolwiek czynności, jeżeli uzna, że zawiadomienie jest prawidłowe, bądź też zgłosić sprzeciw w ustawowo określonym terminie w formie decyzji. Badanie przez organ administracji po zawiadomieniu o zakończeniu budowy i upływie terminu bez skutecznego wniesienia decyzji o sprzeciwie, czy roboty budowlane zostały w istocie wykonane zgodnie z prawem, w tym bez istotnego odstępstwa od projektu budowlanego i innych warunków pozwolenia na budowę, nie stanowi rozpoznania sprawy załatwionej już ostateczną decyzją administracyjną. Zawiadomienie o zakończeniu budowy jest bowiem czynnością materialno-prawną, która kształtuje uprawnienie podmiotu prawa administracyjnego w przypadku niezgłoszenia przez organ w formie decyzji sprzeciwu i nie wszczyna postępowania w rozumieniu przepis k.p.a. Z przepisu art. 54 Prawa budowlanego wynika, że inwestor na skutek zawiadomienia o zakończeniu budowy i upływu określonego w tym przepisie terminu bez zgłoszenia przez właściwy organ w drodze decyzji sprzeciwu, nabywa uprawnienie do użytkowania wybudowanego obiektu budowlanego.

Treść przepisów dotyczących zawiadomienie organu o zakończeniu budowy potwierdza, że ustawodawca nie określił przesłanek wniesienia sprzeciwu. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjęto natomiast, że określenie właściwego zakresu zastosowania instytucji sprzeciwu wymaga wykładni systemowej z uwzględnieniem funkcji, jakie ustawodawca powierzył organom nadzoru budowlanego i przyznanych im na mocy tej ustawy kompetencji (zob. wyrok NSA z 27 marca 2007 r., II OSK 520/06, dostępny https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Podstawową funkcją organów nadzoru budowlanego jest zaś kontrola poprawności prowadzenia procesu inwestycyjno-budowlanego w celu zapewnienia wykonania planowanej inwestycji zgodnie z obowiązującymi przepisami ustawy Prawo budowlane. Celem reglamentowania końcowej fazy procesu budowlanego jest "skontrolowanie przez właściwy organ sposobu wykonania przez inwestora udzielonego mu pozwolenia na budowę. Ta idea przede wszystkim powinna być uwzględniana przy wykładni przepisów zmierzających do określenia przesłanek zgłoszenia sprzeciwu." (zob. Z. Kostka [w:] A. Gliniecki (red.), Prawo budowlane. Komentarz, LEX/el.2016). Jako przykłady sytuacji uzasadniających wniesienie sprzeciwu wskazuje się w orzecznictwie stwierdzenie naruszenia warunków określonych w pozwoleniu na budowę (Z. Kostka, Prawo budowlane. Komentarz, Gdańsk 2007, s. 174-175, i przywołane tam orzecznictwo).

W niniejszej sprawie mamy natomiast do czynienia z sytuacją, w której inwestor realizował roboty budowlane, polegające na rozbudowie i modernizacji budynku mieszkalnego związanej ze zmianą sposobu użytkowania jego części na użytkową, na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę z 21 sierpnia 1996 r., której wygaśnięcie, z powodu przerwy w robotach stwierdzono decyzją Starosty z 14 grudnia 2005 r., utrzymaną w mocy decyzją Wojewody z 20 stycznia 2006 r. Podstawę prawną do wydania decyzji o wygaśnięciu pozwolenia na budowę stanowił przepis art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego. Wygaśnięcie decyzji oznacza utratę jej mocy obowiązującej z chwilą zaistnienia zdarzenia prawnego w postaci upływu czasu, a inwestor prowadzący roboty budowlane na podstawie pozwolenia na budowę, które wygasło, musi być traktowany tak jak osoba wykonująca roboty bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę.

W świetle art. 37 ust. 2 pkt 1 Prawa budowlanego rozpoczęcie albo wznowienie budowy w przypadku wygaśnięcia pozwolenia na budowę z powodu upływu czasu jest możliwe wyłącznie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę (art. 28 ust. 1). Oznacza to, że inwestor, który z powyższych przyczyn utracił pozwolenie na budowę, aby móc legalnie ją rozpocząć lub kontynuować, musi wystąpić do organu architektoniczno-budowlanego o nową decyzję o pozwoleniu na budowę. W przypadku gdy budowa była już prowadzona, podstawę wydania tej decyzji będzie stanowiła inwentaryzacja wykonanych robót oraz projekt budowlany. W przypadku jednak, gdy inwestor zobowiązany w myśl art. 37 ust. 2 do uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę pomimo utraty dotychczasowego pozwolenia na budowę będzie prowadził roboty budowlane (nie powstrzyma się od prowadzenia robót), należy przyjąć, że zastosowanie będzie miał art. 50 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, a w konsekwencji naprawienie sytuacji z tego wynikłej będzie należało do kompetencji organu nadzoru budowlanego. Po nowelizacji z 13 lutego 2020 r. rozpoczęcie albo wznowienie budowy w przypadku wygaśnięcia pozwolenia na budowę z powodu upływu terminu lub uchylenia pozwolenia na budowę, a także stwierdzenia jego nieważności jest możliwe na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę również w przypadku zakończenia robót budowlanych. Zakończenie budowy nie wyłącza zatem konieczności wydania decyzji o pozwoleniu na budowę w trybie art. 37 ust. 2, co wprost wynika z treści znowelizowanego ust. 2 (tak A. Plucińska-Filipowicz, M. Wierzbowski (red.), Prawo budowlane. Komentarz, LEX/el. 2021).

Z ustaleń organów nie wynika, aby skarżący uzyskał nowe pozwolenie na budowę na kontynuację robót, które objął zawiadomieniem.

Bez wpływu na ocenę skutków wywołanych w sferze Prawa budowlanego wygaśnięciem decyzji o pozwoleniu na budowę ma decyzja Wojewody z 14 czerwca 2017 r. stwierdzająca wydanie decyzji stwierdzającej wygaśnięcie pozwolenia na budowę z naruszeniem prawa z powodu przyjęcia za podstawę wygaśnięcia okoliczności przerwy w budowie nie mającej "waloru pewności".

Podkreślić bowiem należy, że wydanie takiej decyzji na podstawie art. 151 § 2 k.p.a. nie eliminuje decyzji dotychczasowej (decyzji stwierdzającej wygaśnięcie), lecz stanowi jedynie podstawę wystąpienia z roszczeniem odszkodowawczym. Potwierdzono to w orzecznictwie wskazując, że decyzja stwierdzająca wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa nie eliminuje z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji ostatecznej, która nadal kształtuje stosunek prawny, ale stanowi podstawę wystąpienia z roszczeniem odszkodowawczym przed sądem powszechnym i na zasadach określonych prawem cywilnym (tak WSA w Gdańsku z 17 października 2012 r., II SA/Gd 323/12, LEX nr 1248753).

Relewantny dla przyjęcia przez organ zawiadomienia z 10 marca 2021 r. stan robót współkształtuje również ostateczna decyzja rozbiórkowa z 2007 r., której nie wyeliminowano z obrotu prawnego w trybie stwierdzenia nieważności pomimo podejmowanych w tym zakresie prób przez skarżącego. Stanowiła ona reakcję organów nadzoru budowlanego na kontynuowanie robót budowlanych pomimo wygaśnięcia pozwolenia na budowę, prowadzenia ich bez uzyskania nowego pozwolenia na budowę i po wstrzymaniu ich prowadzenia przez organ nadzoru postanowieniem z 26 sierpnia 2005 r.

W tak właśnie ukształtowanym stanie faktycznym i prawnym organ nadzoru budowlanego ustosunkował się do zawiadomienia o zakończeniu rozbudowy stwierdzając, że zarówno wygaśnięcie pozwolenia na budowę powodujące odpadnięcie legalnej podstawy prowadzenia objętych zawiadomieniem robót, jak również zrealizowanie ich w warunkach samowoli budowlanej potwierdzonej ostateczną decyzją o rozbiórce, stanowią nieusuwalne przeszkody w zezwoleniu skarżącemu na przystąpienie do użytkowania przedmiotowego obiektu, co prawidłowo zidentyfikowały orzekające w sprawie organy nadzoru budowlanego. W istocie bowiem skarżący zamierzał uzyskać uprawnienie do użytkowania budynku, którego rozbudowę zrealizował w warunkach samowoli budowlanej, potwierdzonej wskazanymi wyżej decyzjami orzekającymi o rozbiórce.

W tej sytuacji organy nadzoru budowlanego obu instancji nie mogły zaakceptować zawiadomienia o zakończeniu budowy skarżącego, albowiem do milczącej zgody organu w tym przedmiocie, równoznacznej z brakiem podstaw do wniesienia sprzeciwu, koniecznym warunkiem jest istnienie w obrocie prawnym ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę lub przyjęcie zgłoszenia przez organ administracji architektoniczno-budowlanej. W przeciwnym razie doszłoby do sytuacji, w której sprawca samowoli budowlanej mógłby legalnie przystąpić do użytkowania nielegalnie wybudowanego (rozbudowanego) obiektu.

Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 329), zwanej dalej p.p.s.a., oddalił skargę.

Sprawę rozpoznano w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym stosownie do art. 119 pkt 2 p.p.s.a. wobec wniosku skarżącego z dnia 5 października 2021 r. i braku żądania organu przeprowadzenia rozprawy.