Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 2348/20
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2021-01-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6272 Wizy, zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony, na osiedlenie się, wydalenie z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
658
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 141 § 4 art. 151 art. 154 § 6 art. 149 art. 182 § 2 i 3 art. 184 art. 183 art. 189
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 12 art. 35 art. 36 art. 37
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Tomasz Zbrojewski Sędziowie: Sędzia NSA Anna Łuczaj (spr.) Sędzia NSA Czesława Nowak - Kolczyńska po rozpoznaniu w dniu 22 stycznia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 maja 2020 r. sygn. akt IV SAB/Wa 310/20 w sprawie ze skargi S. M. na bezczynność Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców w przedmiocie rozpatrzenia odwołania oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem z dnia 21 maja 2020r., sygn. akt IV SAB/Wa 310/20, po rozpoznaniu sprawy ze skargi S. M. na bezczynność Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców w przedmiocie rozpatrzenia odwołania umorzył postępowanie sądowe w zakresie zobowiązania Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców do rozpatrzenia odwołania S. M. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2019 r. nr [...] – pkt I wyroku, w pkt II stwierdził, że Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców dopuścił się bezczynności w prowadzeniu postępowania, w pkt III stwierdził, że bezczynność Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, w pkt IV zasądził na rzecz skarżącego S. M. sumę pieniężną w wysokości 500 zł i w pkt V zasądził od Szefa Urzędu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

W uzasadnieniu powyższego wyroku Sąd pierwszej instancji wskazał, że odwołanie S. M. od decyzji Wojewody [...] z [...] kwietnia 2019 r. zostało przekazane Szefowi Urzędu do Spraw Cudzoziemców w dniu 3 czerwca 2019 r. Ze zgromadzonego w sprawie materiału nie wynika, by po otrzymaniu odwołania Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców podejmował jakiekolwiek dodatkowe czynności procesowe związane z uzupełnieniem materiału dowodowego. Aktywność wykazywał natomiast skarżący, który uzupełniał dokumentację niezbędną do wydania korzystnej dla niego decyzji, gdyż dotychczasowa traciła ważność. W oczekiwaniu na rozstrzygnięcie skarżący, działając poprzez swojego pełnomocnika, w dniu 12 grudnia 2019 r. skierował do organu odwoławczego ponaglenie, a w dalszej kolejności skargę do Sądu na bezczynność organu odwoławczego z dnia 23 stycznia 2020r. Sąd podkreślił, że podejmowane próby mobilizowania organu odwoławczego do załatwienia sprawy nie odniosły zamierzonego skutku, czemu organ nie zaprzecza, przyznając m.in., że nie poinformował strony o powodach niezałatwienia sprawy w terminie oraz nie wyznaczył nowego terminu wydania stosownego rozstrzygnięcia. W reakcji na wniesioną do Sądu skargę na bezczynność z dnia 23 stycznia 2020 r. organ wydał decyzję z dnia [...] lutego 2020r., nr [...], kończącą postępowanie odwoławcze. Zdaniem Sądu Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców dopuścił się bezczynności w prowadzeniu postępowania odwoławczego, gdyż stopień skomplikowania sprawy oraz zgromadzony materiał dowodowy pozwalały na załatwienie sprawy w zakreślonym przepisami terminie. Mimo to organ tego nie uczynił, nie informując strony o powodach zaistniałej zwłoki oraz ewentualnym nowym terminie wydania rozstrzygnięcia. W rezultacie od momentu doręczenia organowi odwołania strony do czasu zakończenia postępowania wydaniem decyzji z dnia [...] lutego 2020 r. upłynęło ponad 8 miesięcy. W ocenie Sądu stwierdzona w sprawie bezczynność organu odwoławczego miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa - art. 149 § 1a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) - organ odwoławczy pozostawał w bezczynności relatywnie długo, co nie było uzasadnione stopniem skomplikowania sprawy, o czym świadczy szybkie jej załatwienie po wniesieniu przez cudzoziemca skargi na bezczynność. Jakkolwiek Sąd miał na uwadze, że na trudność w terminowym rozstrzygnięciu sprawy w przeważającej mierze wpłynął znaczący wzrost liczby spraw dotyczących legalizacji pobytu załatwianych przez organ, to jednak nawet uwzględniając tę przyczynę, skala stwierdzonego uchybienia jest na tyle znacząca, że w ocenie składu orzekającego zasługiwała na przyjętą w wyroku kwalifikację.

Odnosząc się do żądania zasądzenia na rzecz skarżącego sumy pieniężnej, Sąd podzielił stanowisko, że w sytuacji, kiedy bezczynność (przewlekłość) przybiera formę kwalifikowaną, tj. ma miejsce z rażącym naruszeniem prawa, przyznanie stronie sumy pieniężnej jest wskazane i powinno być regułą, a odstąpienie od zastosowanie tego środka powinno być przez sąd usprawiedliwione. Z tego względu Sąd orzekł o przyznaniu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej, jednak w innej niż żądana wysokości. Zdaniem Sądu, z uwagi na znaczenie sprawy dla skarżącego, a także okres trwania postępowania, kwota 500 zł jest adekwatna w ustalonym stanie faktycznym i brak jest obiektywnych podstaw do tego, by przyznać ją w wyższym wymiarze. Z powyższych względów Sąd orzekł na podstawie art. 149 § 1 pkt 3, § 1a oraz § 2 p.p.s.a. Ponadto, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Sąd umorzył postępowanie sądowe w zakresie zobowiązania Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców do rozpatrzenia odwołania bowiem żądanie w tym zakresie - z uwagi na wydanie przez ten organ decyzji - stało się bezprzedmiotowe.

Skargą kasacyjną Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców zaskarżył powyższy wyrok w części dotyczącej pkt 3 i 4, zarzucając mu naruszenie:

I. przepisów postępowania sądowoadministracyjnego, które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, to jest:

1) art. 149 § 1a p.p.s.a. w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 12 § 1 i art. 35 § 3 i art. 35 § 5 i art. 36 k.p.a. polegające na błędnym stwierdzeniu przez Sąd, że bezczynność Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców w rozpoznaniu odwołania od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2019r. znak: [...] miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, do czego doszło na skutek:

a) niewzięcia pod uwagę i nieuwzględnienia innych niż długość postępowania odwoławczego obiektywnie istniejących okoliczności, takich jak lawinowy przyrost i ogromna ilość spraw do załatwienia przez organ odwoławczy uniemożliwiająca terminowe rozpatrywanie spraw, czemu z uwagi na skalę przyrostu i ilości spraw nie sposób było zaradzić z odpowiednim wyprzedzeniem,

b) braku bliższego wyjaśnienia, z jakich powodów Sąd I instancji uznał, że stwierdzona bezczynność nosiła znamiona rażącej i oparcia się w tym zakresie wyłącznie na samej długości toczącego się postępowania odwoławczego oraz na niewywiązaniu się w stosownym terminie z obowiązków sygnalizacyjnych,

- podczas gdy zgodnie z poglądem wyrażanym w judykaturze dla uznania naruszenia prawa za rażące nie jest wystarczające samo stwierdzenie przekroczenia przez organ ustawowych terminów załatwienia sprawy, przekroczenie takie musi być znaczne, niezaprzeczalne i pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia, a do okoliczności, które należy brać pod uwagę dokonując oceny stopnia naruszenia prawa zaliczyć należy m.in. znaczną ilość spraw do załatwienia przez dany organ administracji;

2) art. 149 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 154 § 6, art. 151 i art. 141 § 4 p.p.s.a. polegające na przyznaniu przez Sąd od Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców sumy pieniężnej w wysokości 500 zł i braku oddalenia skargi w tej części, do czego doszło na skutek niewzięcia pod uwagę i nieuwzględnienia innych niż długość postępowania odwoławczego obiektywnie istniejących okoliczności, takich jak lawinowy przyrost i ogromna ilość spraw do załatwienia przez organ odwoławczy uniemożliwiająca terminowe rozpatrywanie spraw, którym to okolicznościom z uwagi na skalę przyrostu i ilości spraw nie sposób było zaradzić z odpowiednim wyprzedzeniem i które to okoliczności powinny zostać uwzględnione zarówno przy ocenie stopnia naruszenia przepisów jak i przy orzekaniu w zakresie dotyczącym zastosowania środków, o których mowa w art. 149 § 2 p.p.s.a.,

- podczas gdy zgodnie z poglądem wyrażanym w judykaturze nawet zakwalifikowanie bezczynności jako mającej miejsce z rażącym naruszeniem prawa jest niewystarczającym uzasadnieniem wymierzenia organowi sumy pieniężnej na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a., a okoliczność w postaci ilości spraw do załatwienia przez dany organ administracji może i powinna być brana pod uwagę przy podejmowaniu przez Sąd decyzji o przyznaniu sumy pieniężnej,

II. prawa materialnego (z ostrożności procesowej) poprzez jego niewłaściwe zastosowanie to jest:

1) art. 149 § 1a p.p.s.a. polegające na błędnym stwierdzeniu przez Sąd, że bezczynność Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców w rozpoznaniu odwołania od decyzji Wojewody [...] [...] kwietnia 2019r. miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, do czego doszło na skutek:

a) niewzięcia pod uwagę i nieuwzględnienia innych niż długość postępowania odwoławczego obiektywnie istniejących okoliczności, takich jak lawinowy przyrost i ogromna ilość spraw do załatwienia przez organ odwoławczy uniemożliwiająca terminowe rozpatrywanie spraw, czemu z uwagi na skalę przyrostu i ilości spraw nie sposób było zaradzić z odpowiednim wyprzedzeniem,

b) braku bliższego wyjaśnienia, z jakich powodów Sąd I instancji uznał, że stwierdzona bezczynność nosiła znamiona rażącej i oparcia się w tym zakresie wyłącznie na samej długości toczącego się postępowania odwoławczego oraz na niewywiązaniu się w stosownym terminie z obowiązków sygnalizacyjnych

- podczas gdy zgodnie z poglądem wyrażanym w judykaturze dla uznania naruszenia prawa za rażące nie jest wystarczające samo stwierdzenie przekroczenia przez organ ustawowych terminów załatwienia sprawy, przekroczenie takie musi być znaczne, niezaprzeczalne i pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia, a do okoliczności, które należy brać pod uwagę dokonując oceny stopnia naruszenia prawa zaliczyć należy m.in. znaczną ilość spraw do załatwienia przez dany organ administracji,

2) art. 149 § 2 p.p.s.a. polegające na przyznaniu przez Sąd od Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców sumy pieniężnej w wysokości 500 zł i braku oddalenia skargi w tej części do czego doszło na skutek niewzięcia pod uwagę i nieuwzględnienia innych niż długość postępowania odwoławczego obiektywnie istniejących okoliczności, takich jak lawinowy przyrost i ogromna ilość spraw do załatwienia przez organ odwoławczy uniemożliwiająca terminowe rozpatrywanie spraw, którym to okolicznościom z uwagi na skalę przyrostu i ilości spraw nie sposób było zaradzić z odpowiednim wyprzedzeniem i które to okoliczności powinny zostać uwzględnione zarówno przy ocenie stopnia naruszenia przepisów jak i przy orzekaniu w zakresie dotyczącym zastosowania środków, o których mowa w art. 149 § 2 p.p.s.a.,

- podczas gdy zgodnie z poglądem wyrażanym w judykaturze nawet zakwalifikowanie bezczynności jako mającej miejsce z rażącym naruszeniem prawa jest niewystarczającym uzasadnieniem przyznania od organu na rzecz strony sumy pieniężnej na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a., a okoliczność w postaci ilości spraw do załatwienia przez dany organ administracji może i powinna być brana pod uwagę przy podejmowaniu przez Sąd decyzji o przyznaniu sumy pieniężnej,

Z uwagi na powyższe zarzuty w skardze kasacyjnej wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w zaskarżonej części (pkt 3 i 4 wyroku) i oddalenie skargi w tej części, względnie uchylenie zaskarżonego wyroku w części odnoszącej się do pkt 3 i 4 i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie w tym zakresie, rozpoznanie sprawy bez przeprowadzenia rozprawy i zasądzenie od skarżącego zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych.

Jednocześnie Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców zrzekł się rozprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej p.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania.

W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. i nie zachodzi żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku. Wobec tego Naczelny Sąd Administracyjny przeszedł do zbadania zarzutów kasacyjnych.

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw zaskarżenia.

Przede wszystkim niezasadny jest podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 149 § 1a p.p.s.a. w zw. z art. 12 § 1, art. 35 § 3 i 5 i art. 36 k.p.a. poprzez uznanie, że prawomocnie stwierdzona zaskarżonym wyrokiem bezczynność Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców w rozpoznaniu odwołania S. M. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2019r. miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Przechodząc do oceny wskazanego powyżej zarzutu w pierwszej kolejności należy podkreślić, że zgodnie z art. 35 § 3 k.p.a. załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym – w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania. Do ww. terminów nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania, okresu trwania mediacji oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo przyczyn niezależnych od organu (art. 35 § 5 k.p.a.). O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki, wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia (art. 36 § 1 k.p.a.). Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 k.p.a.).

W piśmiennictwie oraz judykaturze przyjmuje się, że bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie określonym terminie organ nie podejmie żadnych czynności w sprawie lub gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem stosownego aktu lub nie podjął czynności (T. Woś [w:] T. Woś (red.), H.Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Postępowanie sądowadministracyjne, 2010, s. 70). Wniesienie skargi na "milczenie władzy" jest przy tym uzasadnione nie tylko w przypadku niedotrzymania terminu załatwienia sprawy, ale także w przypadku odmowy wydania aktu mimo istnienia w tym względzie ustawowego obowiązku, choćby organ mylnie sądził, że załatwienie sprawy nie wymaga wydania aktu (zob. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006, s. 37). Dla uznania bezczynności konieczne jest zatem ustalenie, że organ administracyjny zobowiązany był na podstawie przepisów prawa do wydania decyzji lub innego aktu albo do podjęcia określonych czynności.

Istotą sprawy ze skargi na bezczynność organu jest to, że w ustawowym terminie organ administracji publicznej nie wydał stosownego aktu kończącego postępowanie przy braku okoliczności usprawiedliwiających niedotrzymanie terminów załatwiania spraw ustanowionych w art. 35 k.p.a. lub terminu ustalonego w myśl art. 36 k.p.a. bądź też dodatkowego terminu załatwienia sprawy wyznaczonego przez organ wyższego stopnia na skutek uwzględnienia zażalenia na niezałatwienie sprawy (art. 37 ust. 2 k.p.a.).

Pod pojęciem rażącego naruszenia prawa rozumie się natomiast sytuację, w której bez żadnej wątpliwości można stwierdzić, że naruszono prawo, a więc sytuację, w której naruszenie jest oczywiste. Przy czym jest to naruszenie ciężkie, które nosi cechy oczywistej i wyraźnej sprzeczności z obowiązującym prawem, niezasługujące na zaakceptowanie w demokratycznym państwie prawa i wywołujące dotkliwe skutki społeczne lub indywidualne. Rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 149 § 1a p.p.s.a. oznacza wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym i ma miejsce w razie oczywistego braku podejmowania jakichkolwiek czynności, oczywistego lekceważenia wniosków strony i jawnego natężenia braku woli do załatwienia sprawy, jak i w razie ewidentnego niestosowania przepisów prawa. Istotą rażącego naruszenia prawa jest bowiem pozbawiona jakichkolwiek wątpliwości oczywistość stwierdzonego naruszenia (zob. wyrok NSA: z dnia 4 czerwca 2019 r., sygn. akt II OSK 3374/18; z dnia 6 sierpnia 2019 r., sygn. akt II OSK 1802/19; publik. CBOSA). Rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 149 § 1a p.p.s.a. dotyczyć może w szczególności zawartych w k.p.a. przepisów o terminach załatwienia sprawy administracyjnej (zob. wyrok NSA z dnia 2 kwietnia 2019 r., sygn. akt II OSK 20/19 – publik. CBOSA).

Mając na uwadze powyższe, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w niniejszej sprawie Sąd pierwszej instancji zasadnie przyjął, że przy rozpatrywaniu odwołania skarżącego doszło po stronie Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców do bezczynności o rażącym charakterze. Przekroczenie przez ten organ ustawowego, miesięcznego terminu rozpatrzenia odwołania było znaczne, niezaprzeczalne i pozbawione racjonalnego uzasadnienia. Bezsprzeczna bowiem jest w tej sprawie okoliczność nie wydania przez Szefa Urzędu decyzji w sprawie do dnia [...] lutego 2020r. (data rozpatrzenia odwołania decyzją nr [...]), a zatem licząc od dnia przekazania przedmiotowego odwołania Szefowi Urzędu do Spraw Cudzoziemców przez orzekającego w I instancji Wojewodę [...], tj. od dnia 3 czerwca 2019r., przez okres ponad 8 miesięcy. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego już sama ta okoliczność świadczy o rażącym charakterze stwierdzonej bezczynności tego organu.

Ponadto za stwierdzeniem bezczynności Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców w rozpoznaniu odwołania skarżącego w stopniu rażącym przemawia sposób prowadzenia przez ten organ przedmiotowego postępowania. Zwrócić należy bowiem uwagę, że po przekazaniu Szefowi Urzędu przedmiotowego odwołania organ nie podejmował żadnych czynności aż do wydania decyzji w dniu [...] lutego 2020r. i to na skutek złożenia przez cudzoziemca przedmiotowej skargi na bezczynność (w dniu 24 stycznia 2020r.). Organ odwoławczy w ogóle nie wypełniał obowiązków wobec strony postępowania, nałożonych na niego art. 36 k.p.a. Przy czym zwrócenia uwagi wymaga także okoliczność, że po wniesieniu odwołania od decyzji Wojewody skarżący cudzoziemiec podejmował kroki w celu przyspieszenia wydania przez Szefa Urzędu decyzji w sprawie, składając prośbę o przyspieszenie wydania decyzji (w dniu 27 listopada 2019r.) oraz ponaglenie (w dniu 9 grudnia 2019 r.). Pisma te zostały całkowicie zignorowane przez organ. Z tych wszystkich przyczyn zawarte w pkt III zaskarżonego wyroku stwierdzenie rażącego charakteru bezczynności Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców uznać należy za zasadne. Podniesione w tym kontekście w skardze kasacyjnej zarzuty nie zasługują na uwzględnienie.

Oceniając zasadność podjęcia przez Sąd pierwszej instancji rozstrzygnięcia w zakresie zasądzenia na rzecz skarżącego sumy pieniężnej w oparciu o art. 149 § 2 p.p.s.a. podnieść należy, że unormowana w tym przepisie możliwość zasądzenia sumy pieniężnej pełni funkcję kompensacyjną. Przyznanie stronie skarżącej od organu określonej sumy pieniężnej stanowi zatem w istocie nie tyle sankcję dla organu za wadliwe prowadzenie postępowania, co rekompensatę dla strony za wszelkiego rodzaju dolegliwości i niedogodności jakich doznała na skutek bezczynności organu lub przewlekłego prowadzenia postępowania.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w sytuacji ustalonej przez Sąd pierwszej instancji, w której organ odwoławczy przez okres ponad 8 miesięcy nie rozpoznał odwołania skarżącego, a ponadto jawnie ignorował nałożony na niego w art. 36 k.p.a. obowiązek informacyjny, zasądzona w pkt IV zaskarżonego wyroku od organu na rzecz skarżącego suma pieniężna w kwocie 500 zł jest adekwatna do stopnia naruszenia prawa powstałego w związku z bezczynnością Szefa Urzędu. Przedstawione okoliczności przedmiotowej sprawy wskazywały na potrzebę zadośćuczynienia skarżącemu za oczekiwanie na rozpoznanie i zakończenie jego sprawy. Przy czym dokonując oceny podjętego przez Sąd pierwszej instancji rozstrzygnięcia w tym przedmiocie Naczelny Sąd Administracyjny miał na uwadze, że przedmiotem postępowania, w toku którego doszło do bezczynności Szefa Urzędu, było udzielenie skarżącemu zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a zatem kwestia o istotnym znaczeniu dla skarżącego.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego na dokonaną powyżej ocenę charakteru stwierdzonej bezczynności oraz zasadności zasądzenia na rzecz skarżącego sumy pieniężnej, nie mogą wpłynąć podnoszone przez organ okoliczności dotyczące znacznego wpływu spraw do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców. To na organie administracji publicznej ciąży odpowiedzialność za zorganizowanie i zapewnienie warunków (także kadrowych) pozwalających na sprawne, terminowe załatwienie wpływających do niego spraw i skutków zaniedbań w tym zakresie nie można przerzucać na stronę.

Chybiony jest także w okolicznościach niniejszej sprawy powiązany z art. 149 § 1a i § 2, art. 151, art. 154 § 6 p.p.s.a. zarzut dotyczący naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 141 § 4 p.p.s.a. Zgodnie z dyspozycją art. 141 § 4 p.p.s.a. uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisko pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Zarzut naruszenia tego przepisu byłby skuteczny wówczas, gdyby Sąd pierwszej instancji - odmiennie niż miało to miejsce w niniejszej sprawie - nie wyjaśnił w sposób adekwatny do celu, jaki wynika z tego przepisu, dlaczego stwierdził w rozpatrywanej sprawie rażącą bezczynność organu w rozpatrzeniu odwołania skarżącego i uznał za zasadne zasądzenie na rzecz skarżącego sumy pieniężnej w wysokości 500 zł. Tymczasem uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wszystkie wymagane art. 141 § 4 p.p.s.a. elementy, w tym wyjaśnienie podstaw prawnych zawartych w nim rozstrzygnięć. Okoliczność, że stanowisko zajęte przez Sąd pierwszej instancji jest odmienne od prezentowanego przez stronę skarżącą kasacyjnie nie oznacza, że takie uzasadnienie wyroku nie odpowiada wymogom ustawowym. Okoliczność, że strona nie zgadza się ze stanowiskiem i argumentami Sądu pierwszej instancji stanowi podstawę do postawienia innych zarzutów kasacyjnych niż oparte na art. 141 § 4 p.p.s.a.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 2 i 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.