Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 87/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2007-02-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Lenart, Sędziowie Asesor WSA Artur Kot, Asesor WSA Andrzej Kuna /sprawozdawca/, Protokolant Mariola Pronobis, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lutego 2007 r. sprawy ze skargi E. A. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] maja 2006r. nr [...] w przedmiocie udzielenia pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzające ją postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] lutego 2006 r. nr [...]; 2) stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu w całości; 3) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w W. na rzecz E. A. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia [...] listopada 2005 roku E. A., dalej skarżąca, zwróciła się do [...] Urzędu Skarbowego w R. z wnioskiem o udzielenie pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu stosowania prawa podatkowego

w zakresie podatku od towarów i usług w jej indywidualnej sprawie, przedstawiając następujący stan faktyczny sprawy.

Skarżąca jest w trakcie budowy domu letniskowego, który to dom będzie użytkowany przez nią i jej bliskich, służąc tym samym zaspokajaniu podstawowych potrzeb mieszkaniowych. Zezwolenie na budowę otrzymała na dom letniskowy. Wobec powyższego czy będzie przysługiwał jej zwrot podatku VAT na zakup materiałów budowlanych, na podstawie Ustawy z dnia 29 sierpnia 2005r. o zwrocie osobom fizycznym niektórych wydatków związanych z budownictwem mieszkaniowym.

Zdaniem skarżącej może skorzystać ze zwrotu podatku VAT na podstawie orzeczeń NSA: uchwała z dnia 01 lipca 2002r. sygn. akt FPK 2/02, publikowana Biuletyn Skarbowy 2002/4/30 Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz Wyrok NSA z dnia 19 lutego 1999r. sygn. akt SA/Sz 1889/98 publikowany Glosa 2001/1/46.

Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w R. działając na podstawie art. 14a § 1, §3 i § 4 oraz art. 216 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja Podatkowa (j.t. Dz.U. z 2005r. Nr 8 poz. 60 ze zm.), postanowieniem dnia [...] lutego 2006 roku stwierdził, że stanowisko podatnika przedstawione we wniosku jest nieprawidłowe.

W uzasadnieniu organ podniósł między innymi, że istotne w przedmiotowej sprawie jest ustalenie celu poczynionych wydatków, a mianowicie, czy w istocie zostały przeznaczone na budowę budynku mieszkalnego służącego zaspokojeniu własnych potrzeb mieszkaniowych, czy też spełniającego inne cele. Nawet bowiem w sytuacji wybudowania budynku mieszkalnego podatnik nie nabywa prawa do odliczenia, gdy budowa nie ma na celu zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych podatnika. A zatem rozstrzygające znaczenie przy ocenie prawa do skorzystania z tego zwrotu ma wymóg spełnienia warunku "potrzeb mieszkaniowych podatnika".

Dalej organ wywodzi, iż zasadniczym zagadnieniem będzie zatem wyjaśnienie, czy

z samego faktu ponoszenia wydatków na budynek letniskowy, którego parametry

i warunki techniczne wskazują na to, że umożliwia on nie tylko sezonowe zamieszkiwanie, ale także całoroczne zakwaterowanie, wynika samo przez się spełnienie warunku umożliwiającego odliczenie kwot wydatkowanych na własne cele mieszkaniowe podatnika.

Nie ulega wątpliwości, iż funkcją budynku mieszkalnego jest zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych, lecz dopiero sposób faktycznego wykorzystania budynku letniskowego (mającego przymiot budynku mieszkalnego) jest wyznacznikiem jego kwalifikacji dla potrzeby zastosowania przedmiotowego zwrotu. O charakterze budynku letniskowego nie decydują zatem jego warunki techniczne, a jego przeznaczenie (służy wyłącznie do wypoczynku właściciela i jego osób bliskich) i położenie (wieś lub teren przeznaczony na rekreację).

Przy rozpatrywaniu przedmiotowego zagadnienia należy również odwołać się do obiektywnego miernika potrzeb mieszkaniowych. Chodzi tu o potrzeby mieszkaniowe w sensie obiektywnym, a zatem takie, które są zaspokajane w miejscu stałego zamieszkania danej osoby, czyli miejscowości w której ta osoba przebywa

z zamiarem stałego pobytu.

W konkluzji organ stwierdził, iż budynek spełnia warunki techniczne domu przeznaczonego na cele mieszkaniowe, to jednak w świetle okoliczności sprawy, uznał, że potrzeby mieszkaniowe zaspokaja podatnik w miejscu stałego zameldowania.

Pismem z dnia [...] marca 2006 roku skarżąca złożyła do Dyrektora Izby Skarbowej w [...]. zażalenie na powyższe postanowienie zarzucając:

1. Naruszenie art. 1 ust. 1, art. 2 pkt l i art. 3 ust 1 pkt. 1 Ustawy z dnia 29 sierpnia 2005r. o zwrocie osobom fizycznym niektórych wydatków związanych

z budownictwem mieszkaniowym (Dz. U. Nr 177, poz. 1468) przez niewłaściwą wykładnię i zastosowanie.

2. Naruszenie art. 14 b § 3 i 4 ustawy Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 8 z 2005r., poz. 60 ze zm.) poprzez przekroczenie terminu do wydania interpretacji.

Uzasadniając swoje stanowisko skarżąca powołała szereg orzeczeń Sądów Administracyjnych oraz wskazała, że Polska Klasyfikacja Obiektów Budowlanych

w grupowaniu 111 ujmuje budynki mieszkalne jednorodzinne. W tej kategorii mieszczą się również budynki letniskowe, jeżeli są budynkami mieszkalnymi rodzinnymi stałego zamieszkania.

Ponadto skarżąca podniosła, że obowiązujące przepisy nie przewidują, iż potrzeby mieszkaniowe zaspokaja jedynie jedno mieszkanie, ani nie zakazują posiadania większej ilości lokali mieszkalnych, co czyniła ustawa z dnia 10 kwietnia 1974r. Prawo lokalowe. W myśl obowiązującego prawa podatnik może posiadać kilka mieszkań i dokonywać wszelkich odliczeń, bądź żądać zwrotu podatku z tytułu zakupu materiałów budowlanych w granicach określonych limitów. Uchylenie Prawa lokalowego z 1974r. przez ustawodawcę pozwoliło posiadać podatnikom większą ilość mieszkań celem zaspokojenia swoich potrzeb mieszkaniowych. Można stwierdzić, iż posiadanie kilku lokali mieszkalnych przekracza znacznie przeciętne standardy, jednak nie ma w ustawie z dnia 29 sierpnia 2005r. przepisu zakazującego korzystania z jej dobrodziejstw.

Niezależnie od powyższego skarżąca podkreśliła, że we wniosku jednoznacznie wskazywała, iż budowany budynek będzie zaspakajał potrzeby mieszkaniowe.

Dyrektor Izby Skarbowej w W. działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 w związku z art. 239 oraz art. 14b § 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (j.t. Dz.U. Nr 8, poz. 60 ze .zm.) decyzją z dnia [...] maja 2006 roku utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji

Organ wskazał, że na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 29.08.2005r.

o zwrocie osobom fizycznym niektórych wydatków związanych z budownictwem mieszkaniowym (Dz.U. z 2005r. Nr 177, poz. 1468) osoba fizyczna ma prawo

do zwrotu części wydatków poniesionych na zakup materiałów budowlanych

w związku z budową budynku mieszkalnego.

Natomiast zgodnie z art. 2 pkt 1 cyt. ustawy pod pojęciem budynek mieszkalny rozumie się budynek lub jego część, służące zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, oraz związane z nimi urządzenia techniczne zapewniające możliwość użytkowania tego budynku lub jego części zgodnie z ich przeznaczeniem, jak przyłącza i urządzenia instalacyjne, w tym służące oczyszczaniu lub gromadzeniu ścieków.

A zatem rozstrzygające znaczenie przy ocenie prawa do skorzystania ze zwrotu części wydatków na zakup materiałów budowlanych na podstawie w/wym. ustawy ma wymóg spełnienia warunku "własnych potrzeb mieszkaniowych podatnika".

Funkcją budynku mieszkalnego jest zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych, lecz dopiero sposób faktycznego wykorzystania budynku letniskowego (mającego przymiot budynku mieszkalnego) jest wyznacznikiem jego kwalifikacji dla potrzeb

zastosowania art. 3 ust. 1 pkt 1 w/wym. ustawy. O charakterze budynku letniskowego nie decydują zatem jego warunki techniczne, a jego przeznaczenie (służy wyłącznie do wypoczynku właściciela i jego osób bliskich) i położenie (wieś lub teren przeznaczony na rekreację.

Ponadto organ podniósł, że wskazane przez Podatnika orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego nie może doprowadzić do zmiany zaskarżonego postanowienia, gdyż nie stanowi źródła prawa.

Pełnomocnik skarżącej pismem z dnia [...] czerwca 2006 roku skierował skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucając zaskarżonej decyzji:

naruszenie art. 14a § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa

naruszenie prawa materialnego art. 1 ust. 1, art. 2 pkt 1 i art. 3 ust.1 pkt 1 Ustawy

z dnia 29 sierpnia 2005r. o zwrocie osobom fizycznym niektórych wydatków związanych

z budownictwem mieszkaniowym (Dz. U. Nr 177, póz. 1468) przez niewłaściwą wykładnię i w konsekwencji wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.

W uzasadnieniu skargi podniesiono między innymi, że zaskarżona decyzja nie zawiera oceny prawnej stanowiska pytającego i nie odnosi się do zarzutów przedstawionych

w zażaleniu.

Mimo, że stan faktyczny jest zwięźle i jasno przedstawiony to organ podniósł jedynie, iż w przedmiotowej sprawie istotne jest ustalenie celu poczynionych wydatków, mianowicie, czy w istocie zostały przeznaczone na budowę budynku mieszkalnego służącego zaspokojeniu własnych potrzeb mieszkaniowych podatniczki, czy też spełniających inne cele .

Zdaniem pełnomocnika skarżącej można odnieść wrażenie, że organ odwoławczy nie zapoznał się z wnioskiem podatniczki. Zgodnie bowiem z art. 14a

§ 2 ustawy Ordynacja podatkowa podatnik jest obowiązany do wyczerpującego przedstawienia stanu faktycznego. Taki stan we wniosku został podany. Podatniczka jest w trakcie budowy budynku. Zezwolenie uzyskała na dom letniskowy. Ma on spełniać potrzeby mieszkaniowe jej oraz jej rodziny. Nie zamieszkuje w nim jeszcze, ponieważ go buduje, ale chciałaby ubiegać się o zwrot podatku VAT od materiałów budowlanych zakupionych do budowy tego budynku.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo

o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny

w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną

lub postanowienie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym

i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji lub postanowienia. Sąd nie bada więc celowości, czy też słuszności zaskarżonego aktu.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1270 ze zm.).

Kontrolując zaskarżoną decyzję z punktu widzenia powyższych zasad Sąd uznał skargę za zasadną.

Zgodnie z dyspozycją art. 14a §1 o.p. właściwy naczelnik urzędu skarbowego na pisemny wniosek podatnika ma obowiązek udzielić pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w jego indywidualnej sprawie, w której nie toczy się postępowanie podatkowe lub kontrola podatkowa albo postępowanie przed sądem administracyjnym. Natomiast art. 14a §3 o.p. stanowi,

że interpretacja, o której mowa w §1 zawiera ocenę prawną stanowiska pytającego

z przytoczeniem przepisów prawa.

W oparciu o art. 14a §2 o.p. skarżąca w sposób wyczerpujący przedstawiła stan faktyczny oraz własne stanowisko pytając czy będzie jej przysługiwał zwrot podatku VAT na zakup materiałów budowlanych na podstawie ustawy z dnia 29 sierpnia 2005 roku o zwrocie osobom fizycznym niektórych wydatków związanych z budownictwem mieszkaniowym, w sytuacji gdy buduje dom letniskowy, który będzie użytkowany

przez nią i jej bliskich i będzie zaspakajał podstawowe potrzeby mieszkaniowe. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych i uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 lipca 2002 roku sygn. Akt FPK 2/02, skarżąca uznała, że ma prawo skorzystać ze zwrotu podatku VAT

Zarówno organ pierwszej jak i drugiej instancji uznał, że stanowisko skarżącej przedstawione we wniosku jest nieprawidłowe. Organy obu instancji skoncentrowały się na rozważaniu czy pomimo spełniania przez dom letniskowy warunków technicznych umożliwiających całoroczne w nim zamieszkiwanie przez skarżącą będzie faktycznie zaspakajał jej potrzeby mieszkaniowe.

W konkluzji organ uznał: "Wobec tego mimo, iż budynek spełnia warunki techniczne domu przeznaczonego na cele mieszkaniowe, to w świetle okoliczności sprawy, należy stwierdzić, iż potrzeby mieszkaniowe zaspakaja podatnik w miejscu stałego zameldowania".

Powyższy pogląd organu jest nie do zaakceptowania.

Skarżąca nie zwróciła się do organu o ocenę czy budowany przez nią dom letniskowy będzie zaspakajał jej potrzeby mieszkaniowe ale chciała poznać stanowisko Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R. czy w świetle przywołanej przez nią ustawy będzie przysługiwał jej zwrot podatku VAT od zakupu materiałów budowlanych w sytuacji gdy budowany dom letniskowy służyć będzie zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych.

Na tak zredagowane pytanie, zdaniem Sądu, organ nie udzielił pisemnej interpretacji zgodnie z art. 14a §1 i 3 o.p. ograniczając się praktycznie do stwierdzenia, że podatnik ma zaspokojone potrzeby mieszkaniowe w miejscu stałego zameldowania.

Wymaga podkreślenia , że podany we wniosku stan faktyczny zgodny z wymogami art. 14 §2 o.p. stanowi jedyną faktyczną podstawę udzielonej interpretacji i wyznacza granice, w jakich interpretacja będzie mogła wywołać określone skutki prawne .

Organ wydając postanowienie i zaskarżoną decyzję tylko w oparciu o własne, niczym nie uzasadnione przekonanie, że skarżąca ma zaspokojone potrzeby mieszkaniowe w miejscu zameldowania , pomijając przedstawiony przez skarżącą stan faktyczny naruszył powyższy przepis o. p.

W ocenie Sądu, w kontekście całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w toku niniejszego postępowania należy stwierdzić, iż organ nie zgromadził i nie oceniły w sposób wszechstronny i prawidłowy materiału sprawy,

a uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie odpowiada wymogom wskazanym w art. 210 § 4 o.p.

Mając zatem na uwadze, iż zaskarżona decyzja została podjęta

z naruszeniem powołanych przepisów prawa Sąd stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit.a), c) p.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 sentencji, w pkt 2 na zasadzie art. 152 p.p.s.a., zaś o kosztach orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a.