Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1324/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2010-01-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów
Hasła tematyczne: Szkolnictwo wyższe
Skarżony organ: Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 4  ust. 1,  art. 66,  art. 169
journal: Dz.U. 2005 nr 164 poz 1365
law: Ustawa z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym
article: art. 107  par. 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 77  ust. 5
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Gdesz Sędziowie: WSA Elżbieta Lenart (spr.) WSA Iwona Kosińska Protokolant Ewelina Dębna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi E. J. na decyzję R. z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyjęcia na studia oddala skargę.


UZASADNIENIE

Rektor [...] Uniwersytetu [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Wydziałowej Komisji Rekrutacyjnej Wydziału Farmaceutycznego [...] Uniwersytetu Medycznego z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...].

W toku postępowania ustalono następujący stan faktyczny.

Wydziałowa Komisja Rekrutacyjna Wydziału Farmaceutycznego [...] Uniwersytetu [...] decyzją z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] odmówiła przyjęcia E. J. na pierwszy rok jednolitych, stacjonarnych studiów na kierunku Farmacja na Wydziale Farmaceutycznym.

W uzasadnieniu orzeczenia organ stwierdził, że po przeprowadzeniu postępowania kwalifikacyjnego na ww. studia na rok akademicki 2008/2009, w oparciu o zasady i kryteria klasyfikacji kandydatów, ustalone w załączniku nr 1 do uchwały nr 30/2007 Senatu Akademii [...] z dnia 28 maja 2007 r. zatytułowanym "Zasady i tryb postępowania rekrutacyjnego na I rok studiów w [...] Uniwersytecie [...] na rok akademicki 2008/2009" oraz na podstawie danych wprowadzonych przez kandydatkę do elektronicznej aplikacji na studia, E. J. uzyskała wynik [...] punktów. Natomiast minimum punktów, wymaganych do przyjęcia na ww. studia, wynosiło 163.

Odwołanie od powyższej decyzji wniosła E. J., zarzucając naruszenie pkt 4 załącznika nr 5 i § 20 ust. 1 i 2 ww. załącznika nr 1 do ww. uchwały.

Po rozpoznaniu odwołania, Rektor [...] Uniwersytetu [...] decyzją z dnia [...]czerwca 2009 r. nr [...]utrzymał w mocy decyzję Wydziałowej Komisji Rekrutacyjnej Wydziału Farmaceutycznego [...] Uniwersytetu [...] z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...]

W uzasadnieniu orzeczenia podniósł, że Wydziałowa Komisja Rekrutacyjna ustaliła, że do czasu rozpoczęcia rekrutacji nie została ustalona wartość dodatkowego mnożnika, dlatego Prorektor ds. Dydaktyczno-Wychowawczych, będący Przewodniczącym Uczelnianej Komisji Rekrutacyjnej, podjął decyzję o zastosowaniu mnożnika o wartości równej 1 punktowi.

Odnośnie zarzutu odwołującej dotyczącego naruszenia § 20 ust. 1 i 2 zasad i trybu postępowania rekrutacyjnego na I rok studiów w Akademii Medycznej w Warszawie na rok akademicki 2008/2009 - polegającym na wydaniu decyzji odmawiającej przyjęcia kandydatki na I rok studiów przed ogłoszeniem ostatecznej liczby osób przyjętych na przedmiotowe studia - organ stwierdził, iż zgodnie z § 14 ww. zasad, podstawą zakwalifikowania do przyjęcia na określony kierunek jest liczba punków uzyskanych przez kandydata. Na podstawie wyników uzyskiwanych w postępowaniu kwalifikacyjnym przez wszystkich kandydatów, tworzona jest jedna lista rankingowa w malejącej kolejności uzyskanej liczby punktów dla danego poziomu i formy studiów. W przypadku niewyczerpana limitu przyjęć na dany kierunek komisja przeprowadza kwalifikację uzupełniającą. Ostatecznie liczba punktów uprawniająca do przyjęcia na studia została ustalona na poziomie 153. E. J. osiągnęła tylko [...] punktów, nie zastała także objęta kwalifikacją uzupełniającą.

Skargę na powyższą decyzję złożyła E. J., wnosząc o:

- stwierdzenie nieważności ww. decyzji lub jej zmianę,

- orzeczenie obowiązku przyjęcia skarżącej w poczet studentów Wydziału Farmaceutycznego [...] Uniwersytetu [...] ;

- ewentualnie o uchylenie decyzji w całości.

Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:

- punktu 4 załącznika nr 5 do uchwały nr [...] Senatu Akademii [...] w W. z dnia 28 maja 2007 r., przez niezastosowanie dodatkowego mnożnika za przedmiot chemia;

- § 20 ust. 2 w związku z ust. 1 załącznika nr 1 do uchwały z dnia [...] maja 2007 r., przez wydanie decyzji odmawiającej przyjęcia na I rok studiów przed ogłoszeniem ostatecznej listy osób przyjętych na kierunek farmacja;

- art. 169 ust. 2 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym i § 45 Statutu WUM w zakresie naruszenia uprawnienia Rektora [...] i wydania decyzji z naruszeniem przepisów o właściwości powodującej jej nieważność (art. 156 § 1 kpa);

- art. 35 § 2 kpa przez załatwienie sprawy w postępowaniu odwoławczym z przekroczeniem terminu o blisko 9 miesięcy.

W uzasadnieniu skargi skarżąca stwierdziła, że kwestionowaną decyzją naruszono warunki i tryb rekrutacji na studia. Senat Akademii [...] podjął uchwałę, zgodnie z punktem 4 ww. załącznika nr 5, w myśl którego do obliczenia ostatecznej liczby punktów za przedmiot chemia stosuje się dodatkowy mnożnik.

W opinii skarżącej pojęcie "dodatkowego mnożnika" nie jest tożsame z pojęciem "mnożnik o wartości równej 1", zwłaszcza, iż wartość mnożnika za przedmiot chemia powinna być określona do dnia 31 maja 2007 r. W zaskarżonej decyzji nie podano szczegółów dotyczących decyzji przewodniczącego Uczelnianej Komisji Rekrutacyjnej o zastosowaniu, w odniesieniu do wszystkich kandydatów na studia – kierunek farmacja – mnożnika o wartości równej 1, tj. daty, znaku, miejsca i sposobu jej publikacji. Istnieje więc uzasadnione podejrzenie, że decyzja taka została podjęta wyłącznie na użytek niniejszej sprawy. Stwierdziła też, iż nie ulega wątpliwości, że zastosowanie wyższego mnożnika za przedmiot chemia spowodowałoby uzyskanie przez nią większej liczby punktów - być może większej od minimum punktów wymaganych do przyjęcia na studia.

Skarżąca wskazała, że z brzmienia § 20 – Załącznika nr [...] do uchwały nr [...] Senatu [...] wynika, że najpierw komisja ogłasza ostateczną liczbę przyjętych na studia, a następnie wydaje decyzję w sprawie przyjęcia na studia i doręcza ją kandydatowi na piśmie. Tymczasem, na stronie internetowej w dniu 23 lipca 2008 r. Komisja poinformowała o zakończeniu w tym dniu postępowania rekrutacyjnego na przedmiotowym kierunku oraz wywieszeniu list osób przyjętych. Natomiast z kolejnych wiadomości przesyłanych do skarżącej wynikało, że rekrutacja trwała nadal do dnia 7 sierpnia 2008 r.

Ponadto, E. J. stwierdziła, że Prorektor ds. Dydaktyczno-Wychowawczych nie jest organem uprawnionym do wydania zaskarżonej decyzji. Dodała, że orzeczenie to zostało wydane przez Prorektora bez wskazania jakiejkolwiek wzmianki o upoważnieniu go do jej podjęcia. Natomiast zgodnie z art. 169 ust. 8 ustawy prawo o szkolnictwie wyższym odwołanie od decyzji komisji rekrutacyjnej przysługuje do uczelnianej komisji rekrutacyjnej. Decyzje podejmuje rektor po rozpatrzeniu wniosku uczelnianej komisji rekrutacyjnej.

Podniosła, że uprawnienia do określenia wysokości mnożnika nie przysługują Prorektorowi ds. Dydaktyczno-Wychowawczych, gdyż wyłącznie Komisja Rekrutacyjna przygotowuje zasady rekrutacji na studia.

Skarżąca stwierdziła także, że jej odwołanie zostało rozpatrzone z naruszeniem art. 35 § 3 kpa.

W odpowiedzi na skargę Rektor [...] Uniwersytetu [...] wniósł o oddalenie skargi. W uzasadnieniu skargi organ - odnosząc się do poszczególnych zarzutów skarżącej - podtrzymał argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji.

W piśmie procesowym z dnia 22 grudnia 2009 r. skarżąca oświadczyła, że podtrzymuje argumenty skargi i powtórzyła twierdzenia w niej zawarte.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zauważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że kontrola sądowo – administracyjna sprowadza się do zbadania, czy organy wydając zaskarżone orzeczenie nie naruszyły przepisów prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ocena dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego orzeczenia, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego.

Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych kryteriów stwierdzić należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

W niniejszej sprawie Rektor [...] Uniwersytetu [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Wydziałowej Komisji Rekrutacyjnej Wydziału Farmaceutycznego [...] Uniwersytetu [...] z dnia [...] lipca 2008 r. [...] .

Na wstępie należy zauważyć, że przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego znajdują, w sprawach dotyczących przyjęć kandydatów na wyższe uczelnie, jedynie odpowiednie zastosowanie (art. 207 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym). Oznacza to, że organ obowiązany jest zachować minimum procedury administracyjnej, niezbędnej do załatwienia spraw i zagwarantowania ustawowych uprawnień strony (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 listopada 2000 r., sygn. SK 19/99, OTK nr 7, poz. 258). W orzecznictwie i w doktrynie panuje pogląd, że decyzja organów uczelni nie musi spełniać tak surowych kryteriów jak decyzja organu administracji publicznej, z uwagi na zasadę autonomii szkół wyższych wyrażoną w art. 77 ust. 5 Konstytucji RP i art. 4 ust. 1 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym.

Sprawy kandydatów na studia zostały uregulowane w art. 169 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164, poz.1365 ze zm.).

Zgodnie z ust. 2. tego art. senat uczelni ustala warunki i tryb rekrutacji oraz formy studiów na poszczególnych kierunkach. Uchwałę podaje się do wiadomości publicznej nie później niż do dnia 31 maja roku poprzedzającego rok akademicki, którego uchwała dotyczy i przesyła ministrowi właściwemu do spraw szkolnictwa wyższego.

Natomiast ust. 3 ww. przepisu wprowadził zasadę, że podstawę przyjęcia na studia pierwszego stopnia lub jednolite studia magisterskie stanowią wyniki egzaminu maturalnego. Senat uczelni ustala w trybie określonym w ust. 2, jakie wyniki egzaminu maturalnego stanowią podstawę przyjęcia na studia.

W niniejszej sprawie Senat Akademii [...] uchwałą nr [...] z dnia [...] maja 2007 r. w sprawie uchwalenia zasad i trybu postępowania rekrutacyjnego na pierwszy rok studiów na rok akademicki 2008/2009 w Akademii [...] w W. ustalił zasady i tryb postępowania rekrutacyjnego. Integralną część uchwały stanowi, m.in. załącznik nr 1 zatytułowany "Zasady i tryb postępowania rekrutacyjnego na I rok studiów w Akademii [...] w W. na rok akademicki 2008/2009".

W dziale IV tego załącznika uregulowano zasady postępowania na kierunki/specjalności prowadzone w języku polskim. Zgodnie z § 10 ust. 1 pkt 1 tego załącznika w postępowaniu kwalifikacyjnym w przypadku kandydatów, którzy zdali egzamin maturalny bierze się pod uwagę wyniki tego egzaminu z przedmiotów, które są wymagane na dany kierunek/specjalność. Wynik egzaminu przeliczany zostaje na punkty wg zasady 1% -1 punkt. Załącznik nr 5 określił, że kandydaci, ubiegający się o przyjęcie na kierunek farmacja, którzy uzyskali nową maturę, będą kwalifikowani na podstawie sumy wyników z egzaminów maturalnych z przedmiotów biologia oraz chemia na poziomie rozszerzonym. Stwierdza także, że za przedmiot chemia stosuje się dodatkowy mnożnik.

W niniejszej sprawie dodatkowy mnożnik za przedmiot chemia został ustalony w wysokości "1". E. J. uzyskała po przeliczeniu [...] punkty za przedmiot biologia i [...] punkty za przedmiot chemia.

Skarżąca podnosi w swojej skardze, że brak ustalenia wartości dodatkowego mnożnika naruszył zasady rekrutacji.

Z tym twierdzeniem Sąd nie mógł się jednak zgodzić. Sąd uznał, iż wspomniana uchwała nie reguluje, jakiemu podmiotowi przysługuje uprawnienie do określenia wartości dodatkowego mnożnika, w jakim terminie należy go ustalić i na jakich podstawach. Wobec powyższego - mając także na uwadze fakt, że po dacie 31 maja 2007 r. nie było już możliwości zmiany warunków rekrutacji na rok 2008/2009 - ustalenie, że dodatkowy mnożnik będzie wynosił "1" (a więc będzie miał wartość neutralną dla wszystkich kandydatów), było jedynym logicznym i sprawiedliwym dla wszystkich rozwiązaniem tego problemu. Skoro wartość ta została ustalona dla wszystkich kandydatów na tym samym poziomie - to zasady konkursu były jednakowe dla wszystkich aplikujących.

W związku z tym Sąd przyjął, że ustalenie, iż za przedmiot chemia stosuje się dodatkowy mnożnik o wartości "1" nie narusza w sposób istotny zasad rekrutacji i jest zgodne z ww. uchwałą z dnia 28 maja 2007 r. i ustawą – Prawo o szkolnictwie wyższym – zatem zaskarżona decyzja nie naruszyła podstawowych zasad przyjęć na studia.

Odnośnie zarzutu dotyczącego sposobu ogłoszenia listy osób przyjętych Sąd uznał, że organ prawidłowo powiadomił kandydatkę o tym, że nie zakwalifikowała się na studia.

Zgodnie z zasadami przyjęć na studia określonymi w załączniku nr 1 ww. uchwały - § 14 ust. 2 - na podstawie wyników uzyskanych w postępowaniu kwalifikacyjnym przez wszystkich kandydatów, tworzona jest w malejącej kolejności uzyskanej liczby punktów jedna lista rankingowa dla danego kierunku/specjalności poziomu i formy studiów.

Natomiast § 19 wskazanego uprzednio załącznika nr 1 stanowi, że osoby, które nie zostały przyjęte z powodu wyczerpania limitu miejsc, stanowią grupę rezerwową. W przypadku zwolnienia miejsc na liście przyjętych, osoby te mogą zostać przyjęte na studia z zachowaniem kolejności wynikającej z liczby uzyskanych punktów. Po doręczeniu przez osoby zakwalifikowane do przyjęcia kompletu dokumentów WKR/OKR ogłasza ostateczną listę przyjętych na poszczególne kierunki/specjalności i formy studiów.

Rację ma zatem Rektor Uczelni stwierdzając, że Komisja Rekrutacyjna była uprawniona do prowadzenia uzupełniającego postępowania rekrutacyjnego. Po przeprowadzeniu naboru uzupełniającego może zmienić decyzję o odmowie przejęcia na studia.

Skarżąca zarzuciła także wydanie kwestionowanej decyzji przez organ niewłaściwy w sprawie. Sąd stwierdził, że powyższy zarzut także nie znajduje uzasadnienia. Przepisy art. 169 ust. 7 i 8 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym regulują właściwość organów przeprowadzających rekrutację w przypadku, gdy wstęp na studia nie jest wolny. Przeprowadzają ją komisje rekrutacyjne powołane przez kierownika podstawowej jednostki organizacyjnej lub inny organ wskazany w statucie. Komisje rekrutacyjne podejmują decyzje w sprawach przyjęcia na studia (ust. 7). Od decyzji komisji rekrutacyjnej służy odwołanie do uczelnianej komisji rekrutacyjnej, powołanej w trybie określonym przez statut. Decyzję podejmuje rektor - po rozpatrzeniu wniosku uczelnianej komisji rekrutacyjnej – i jest ona ostateczna.

Zgodnie z art. 66 ust. 2 pkt 6 ww. ustawy rektor uczelni publicznej określa zakres obowiązków prorektorów. Na podstawie zakresu czynności wraz z powierzeniem obowiązków z zakresu gospodarki finansowej prorektorowi ds. Dydaktyczno-Wychowawczych Warszawskiego Uniwersytetu [...] Rektor Uczelni powierzył prof. nadzw. dr hab. M. K. nadzorowanie procesu rekrutacji i kierowanie pracami Uczelnianej Komisji Rekrutacyjnej.

W tym miejscu należy zauważyć, że przepisy kpa przewidują przekazywanie, w formie upoważnienia, gestii organu administracji publicznej pracownikom kierowanej przez organ jednostki organizacyjnej (art. 268a kpa). Upoważniony pracownik, nie zajmując stanowiska organu administracyjnego, pełni w granicach określonych w upoważnieniu funkcję tego organu. Upoważnienie takie nie musi przy tym dotyczyć poszczególnych spraw, ale może odnosić się ogólnie do określonego rodzaju spraw. W piśmiennictwie przyjmuje się, że upoważnienie musi być skierowane do konkretnego pracownika, a nie do osoby zajmującej określone stanowisko - Cz. Martysz (w:) G. Łaszczyca, Cz. Martysz, A. Matan, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Kraków 2005, t. II, s. 601-603. Podobne stanowisko przyjęto w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 stycznia 2007 r., sygn. akt I OSK 349/06 oraz wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 września 2007 r., sygn. akt I SA/Wa 1006/07.

Wskazane cechy posiada powyższy zakres czynności, upoważniający do podejmowania decyzji w przedmiocie przyjęć na studia. Przekazuje on sprawy konkretnemu pracownikowi, w ściśle określonym zakresie.

Skoro zarządzenie Rektora Uniwersytetu zostało wydane na podstawie normy zawartej w ustawie, to Sąd rozpoznający niniejszą sprawę stanął na stanowisku, że niepowołanie w zaskarżonej decyzji faktu, iż została ona wydana z upoważnienia nie może stanowić uchybienia, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy. Tym bardziej, że jak uprzednio wspomniano, decyzja organów uczelni nie musi spełniać aż tak surowych kryteriów, jak decyzja organu administracji publicznej - z uwagi na wyrażoną w Konstytucji RP i ustawie - Prawo o szkolnictwie wyższym zasadę autonomii szkół wyższych.

Zaskarżonej decyzji nie można zatem zarzucić naruszenia przepisów o właściwości, określonych w art. 169 ust. 7 i 8 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym w związku z art. 268a kpa.

Reasumując organ prawidłowo przeprowadził niniejsze postępowanie, wnikliwie i wszechstronnie rozpatrzył materiał dowodowy zgromadzony w sprawie, co znalazło wyraz w uzasadnieniu decyzji - zgodnie z art. 107 § 3 kpa.

Mając powyższe na uwadze Sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).