Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 1164/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2012-10-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 7, 107 par.3, 126 , art. 28 a
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 145 par.1 pkt.1
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Rynczak Sędziowie: WSA Jacek Bursa WSA Wojciech Jakimowicz (spr.) Protokolant: Maciej Żelazny po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 października 2012 r. sprawy ze skargi M.P. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 14 czerwca 2012 r. znak: [...] w przedmiocie uznania zarzutów za nieuzasadnione uchyla zaskarżone postanowienie.


UZASADNIENIE

Ostateczną decyzją [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 7 stycznia 2008 roku, znak: [....] nakazano inwestorowi M.P. , Pracowni Reklamy [....] w B. wykonać rozbiórkę obiektu budowlanego – wolno stojącego urządzenia reklamowego trwale związanego z gruntem, zlokalizowanego na działce nr [....] w miejscowości Ł. gm. S. , reklamującego firmy [....],[....] i [....] .

Wobec niewykonania nałożonego powyższą decyzją obowiązku, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w T. wystosował do zobowiązanego upomnienie z dnia 31 marca 2008 roku znak: [....] , informując równocześnie, że w razie niewykonania nałożonego obowiązku, sprawa zostanie skierowana na drogę postępowania egzekucyjnego.

W dniu 4 kwietnia 2012 roku Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w T. dokonał sprawdzenia wykonania obowiązku wynikającego z decyzji o nakazie rozbiórki urządzenia reklamowego i stwierdził, że obowiązek ten nie został wykonany.

W związku z niewykonaniem nałożonego obowiązku, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w T. wystawił w dniu 13 kwietnia 2012 roku tytuł wykonawczy Nr: [....] .

Pismem dnia 19 kwietnia 2012 roku M.P. poinformował, że nie prowadzi już działalności gospodarczej, tj. Pracowni Reklamy "[....]", a własność urządzenia reklamowego została przeniesiona na R.P. prowadzącego działalność gospodarczą - Studio Reklamy [....] , w związku z czym nie może podejmować działań zmierzających do usunięcia urządzenia reklamowego. Pismo to zostało przesłane do organu w terminie do wniesienia zarzutów.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w T. postanowieniem z dnia 11 maja 2012 r., znak: znak: [....] uznał za nieuzasadnione zarzuty M.P. w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie tytułu wykonawczego nr [....] z dnia 13 kwietnia 2012 r.

W uzasadnieniu wskazano, że zarzut błędu co do osoby zobowiązanego, jak i zarzut niemożności wykonania nałożonego obowiązku nie są uzasadnione. Organ uznał, że podnoszony przez zobowiązanego fakt zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej, jak i fakt, że nie jest on już właścicielem urządzenia reklamowego, nie stanowi przeszkody do wykonania nałożonego obowiązku, gdyż nie zachodzi obiektywna niewykonalność obowiązku.

Na powyższe postanowienie w ustawowym terminie zażalenie złożył M.P. wnosząc o uchylenie przedmiotowego postanowienia, podnosząc, że zostało ono skierowane do niewłaściwej osoby, nieposiadającej tytułu prawnego do spornego obiektu. Skarżący nie kwestionował, że był inwestorem przedmiotowego obiektu, podnosił jednak, że obecnie nie jest jednak jego właścicielem. Wnosił zatem o podanie konkretnej podstawy prawnej pozwalającej mu na zniszczenie rzeczy należącej do innej osoby. W ocenie skarżącego istnieje przeszkoda prawna uniemożliwiająca wykonanie przez niego obowiązku rozbiórki urządzenia reklamowego.

[....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. postanowieniem z dnia 14 czerwca 2012 r., znak: [....] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a. oraz art. 18 i art. 23 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r., nr 229, poz. 1954 ze zm.), utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T. z dnia 11 maja 2012 r., znak: [....] . Organ odwoławczy podzielił ustalenia faktyczne, jak i ocenę prawną dokonaną przez organ I instancji.

Wskazano, że chociaż pismo M.P. z dnia 19 kwietnia 2012 r. nie zawierało konkretnie sformułowanych zarzutów, ale wniesione zostało w terminie do zgłoszenia zarzutów, to zgodnie z orzecznictwem i doktryną uznać należy, że zobowiązany zgłosił zarzuty, a ich treść należy wyinterpretować z powołanych w piśmie okoliczności. Zdaniem organu odwoławczego uwagi wniesione przez M.P. w piśmie z dnia 19 kwietnia 2012 r. nawiązują do zarzutu z art. 33 pkt 4 ustawy o postepowaniu egzekucyjnym w administracji (błąd co do osoby zobowiązanego) oraz do zarzutu z art. 33 pkt 5 powołanej ustawy (niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym).

Mając powyższe na uwadze organ stwierdził, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w T. prawidłowo uznał, że zobowiązany M.P. , zgłosił zarzuty oparte na podstawach określonych w art. 33 pkt 4 i art. 33 pkt 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W ocenie organu odwoławczego organ I instancji również prawidłowo ustosunkował się do ww. zarzutów uznając je za nieuzasadnione.

Organ wyjaśnił, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się, że błąd co do osoby zobowiązanego zachodzi przede wszystkim wówczas, gdy w tytule wykonawczym wskazano osobę, na której nie ciąży obowiązek, co zostaje ujawnione poprzez porównanie danych osoby wskazanej w tytule wykonawczym z danymi podmiotu, ujętymi w orzeczeniu lub innym dokumencie stanowiącym podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego (zob. wyrok WSA w Opolu z dnia 18 maja 2011 r., sygn. akt I SA/Op 136/11, opubl. Legalis). W przedmiotowej sprawie egzekwowany obowiązek wynika z decyzji [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 7 stycznia 2008 r., znak: [....] . W decyzji tej rozbiórkę przedmiotowego urządzenia reklamowego nakazano inwestorowi " M.P. Pracowni Reklamy [....] [....] ".

Tytuł wykonawczy nr [....] z dnia 13 kwietnia 2012 r. wystawiony został na osobę fizyczną – M.P. , zamieszkałego ul. [....] , jako zobowiązanego. W rubryce nr 12 tego tytułu wykonawczego, przeznaczonej na wskazanie przedsiębiorstwa, zajęcia, zawodu lub pracodawcy zobowiązanego, wpisana została: "Pracownia Reklamy [....] . Z porównania danych osoby, do której kierowany jest nakaz decyzji z dnia 7 stycznia 2008 r. znak: [....] i danych osoby, wobec której wystawiony został tytuł wykonawczy nr [....] z dnia 13 kwietnia 2012 r., wynika, że jest to ta sama osoba fizyczna – M.P.

Dalej wyjaśniono, że pojęcie inwestora nie jest tożsame z pojęciem właściciela, o czym świadczy redakcja przepisu art. 52 ustawy Prawo budowlane, który stanowi, że inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany na swój koszt dokonać czynności nakazanych w decyzji o rozbiórce. Przepis ten, wymieniając odrębnie oba podmioty, inwestora i właściciela, wyraźnie wskazuje, że prawo własności nie przesądza o statusie inwestora. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że w zasadzie pojęcie inwestora w rozumieniu art. 52 ustawy Prawo budowlane oznacza sprawcę samowoli budowlanej, który, skoro samowolnie wybudował obiekt, jest zobowiązany do jego rozbiórki (zob. wyrok WSA w Kielcach z dnia 13 października 2010 r., sygn. akt: II SA/Ke 311/10, LEX nr 753199). Nakaz usunięcia skutków samowoli budowlanej w istocie jest nakazem przywrócenia stanu zgodnego z prawem, a zatem w pierwszej kolejności obciąża tego, kto do stanu niezgodnego z prawem doprowadził (por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 25 listopada 2010 r., sygn. akt II SA/Wr 359/10, LEX nr 755572).

Z decyzji [....] Wojewódzkiego Inspektora Budowlanego w K. z dnia 7 stycznia 2008 r. znak: [....] , wynika, że M.P. wykonał urządzenie reklamowe trwale związane z gruntem na działce nr [....] w miejscowości [....] , która jest własnością Z.S. Zaznaczono, że prawo własności nieruchomości gruntowej rozciąga się na wszystkie rzeczy trwale połączone z tą nieruchomością zgodnie z zasadą superficies solo cedit. Jeżeli w wyniku inwestycji na nieruchomości powstaje budynek lub inne trwale związane z gruntem urządzenie, tak jak w przedmiotowej sprawie urządzenie reklamowe, to staje się ono w myśl art. 48 k.c. częścią składową nieruchomości gruntowej, a zgodnie z art. 47 § 1 k.c. część składowa rzeczy nie może być odrębnym przedmiotem własności i innych praw rzeczowych. Nakaz rozbiórki urządzenia trwale połączonego z gruntem może być jednak kierowany do inwestora, niebędącego jednocześnie właścicielem działki, na której zrealizowano inwestycję, np. gdy inwestorem jest osoba organizująca i finansująca budowę (wyrok WSA w Warszawie z dnia 11 stycznia 2011 r., sygn. akt II SA/Wa 2086/10, LEX nr 954421). W przedmiotowej sprawie obowiązek wynikający z decyzji z dnia 7 stycznia 2008 r., znak: [....] , nałożony został właśnie na inwestora M.P. , niebędącego jednocześnie właścicielem działki. Powyższe oznacza, że obowiązek wynikający z ww. decyzji obciąża inwestora, a tym samym kwestia własności urządzenia reklamowego podlegającego rozbiórce pozostaje bez wpływu na określenie osoby zobowiązanej w postępowaniu egzekucyjnym (por. wyrok WSA w Kielcach z dnia 22 listopada 2007 r., sygn. akt II SA/Ke 506/07, LEX nr 347893).

Odnośnie do drugiego zarzutu organ wskazał, że nie zaistniały również okoliczności przemawiające za uwzględnieniem zarzutu niewykonalności obowiązku o charakterze niepieniężnym (art. 33 pkt 5 ustawy). Niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym oznacza, że istnieją niezależne od zobowiązanego trwałe przyczyny powodujące niemożność wykonania tego obowiązku. Adresat obowiązku musi być trwale pozbawiony możliwości jego wykonania. Przeszkody skutkujące niewykonalnością obowiązku mogą mieć charakter faktyczny lub prawny. Obowiązek jest niewykonalny z przyczyn faktycznych, jeżeli nie istnieją techniczne możliwości jego realizacji. O niewykonalności obowiązku nałożonego decyzją ostateczną można mówić wtedy, gdy niewykonalność jest następstwem przeszkód o charakterze nieusuwalnym. Natomiast z przyczyn prawnych obowiązek jest niewykonalny wtedy, gdy istnieją prawne zakazy lub nakazy, które są nieusuwalnymi przeszkodami w realizacji egzekwowanego obowiązku (J. Dembczyńska, P. Pietrasz, K. Sobieralski, R. Suwaj, Praktyka administracyjnego postępowania egzekucyjnego, Presscom Sp. z o.o., Wrocław 2008, s. 225).

Z akt postępowania egzekucyjnego i okoliczności podnoszonych przez zobowiązanego nie wynika, aby w przedmiotowej sprawie występowały trwałe i nieusuwalne przeszkody, które uzasadniałyby niewykonalność egzekwowanego obowiązku w rozumieniu art. 33 pkt 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zastrzeżenia zobowiązanego co do braku możliwości wykonania ciążącego na nim obowiązku rozbiórki opierają się na twierdzeniu, że nie jest on już właścicielem urządzenia reklamowego, zlokalizowanego na działce nr [....] w miejscowości [....] , a przez to nie ma też uprawnienia do wykonania jego rozbiórki. Mając na względzie wynikającą z prawa cywilnego zasadę superficies solo cedit uznano, że w momencie trwałego połączenia urządzenia reklamowego z działką nr [....] w miejscowości [....] urządzenie to stało się częścią składową tej nieruchomości gruntowej i dzieli jej los prawny. Podkreślono, że przedmiotowe urządzenie reklamowe na działce nr [....] w miejscowości [....] - wbrew twierdzeniom zobowiązanego - jest trwale związane z gruntem, co wprost wynika z decyzji z dnia 7 stycznia 2008 r., znak: [....] . W powołanej wyżej decyzji rozstrzygnięto, że obowiązek rozbiórki przedmiotowego urządzenia reklamowego ciąży nie na właścicielu, ale na sprawcy samowoli budowlanej, czyli na inwestorze M.P. Powyższa decyzja jest ostateczna, a organ egzekucyjny i organ nadzoru są związane tą decyzją. Zgodnie z art. 29 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie jest dopuszczalne badanie w toku postępowania egzekucyjnego zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym (zob. wyrok NSA w Warszawie z dnia 25 lutego 1998 r., sygn. akt IV SA 2081/97, LEX nr 43846). Na wykonalność obowiązku rozbiórki wolnostojącego urządzenia reklamowego trwale związanego z gruntem, zlokalizowanego na działce nr [....] w miejscowości [....] gm. S. , nie ma wpływu umowa darowizny z dnia 3 stycznia 2011 r. pomiędzy M.P. a R.P. , której przedmiotem jest podlegająca rozbiórce w niniejszym postępowaniu egzekucyjnym konstrukcja reklamowa. Wyjaśniono także, że wykonanie obowiązku rozbiórki nie wymaga osobistego działania inwestora, tzn. inwestor uwolni się od ciążącego na nim obowiązku także wtedy, gdy ktoś inny za niego dokona rozbiórki przedmiotowego urządzenia reklamowego. Poza tym okoliczność, że zobowiązany nie jest jednocześnie właścicielem działki nr [....] w miejscowości [....] , na której posadowione jest urządzenie reklamowe podlegające rozbiórce, choć może powodować utrudnienia w wykonaniu przez zobowiązanego obowiązku rozbiórki (np. konieczność uzyskania zgody właściciela na wejście na teren działki), to nie jest to jednak przeszkoda trwała i nieusuwalna. Obiektywnie istnieją techniczne i prawne możliwości realizacji obowiązku rozbiórki przedmiotowego urządzenia reklamowego. Niewykonalność obowiązku niepieniężnego, o jakiej mowa w art. 33 pkt 5 powołanej ustawy oznacza zaś, że wykonanie obowiązku nie jest możliwe, nie tylko przez zobowiązanego, ale także przez każdą inną osobę.

Skargę na powyższe postanowienie [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 14 czerwca 2012 r., znak: [....] złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie M.P.

Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia zarzucając, że zostało ono skierowane do osoby niewłaściwej czyli nieposiadającej tytułu prawnego do dysponowania majątkiem będącym przedmiotem niniejszej sprawy i przytaczając te same okoliczności i argumenty, co w zażaleniu na postanowienie organu I instancji. Skarżący podniósł, że w obszernym uzasadnieniu organ przytoczył szereg poglądów, nie odniósł ich jednak do indywidualnej sprawy skarżącego, a zwłaszcza nie udzielił odpowiedzi na pytanie o podstawy prawne do dysponowania przez skarżącego majątkiem, który do niego nie należy.

[....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie w całości podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, nie widząc podstaw do jego zmiany z powodu argumentacji zawartej w treści skargi, ponieważ zarzuty zawarte w skardze są powtórzeniem zarzutów zawartych w zażaleniu od postanowienia organu I instancji

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Podstawowa zasada polskiego sądownictwa administracyjnego została określona w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz.1269), zgodnie z którym sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę legalności działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Zasada, iż sądy administracyjne dokonują kontroli działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, została również wyartykułowana w art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270). Z istoty kontroli wynika, że zasadność zaskarżonego postanowienia podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego rozstrzygnięcia.

Jak stanowi art. 29 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. jedn.: Dz. U. z 1991 r., nr 36, poz. 161 ze zm.) organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej; organ ten nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Jak podkreśla się w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, w zakresie dopuszczalności egzekucji administracyjnej organ egzekucyjny, zgodnie z art. 29 § 1 ustawy egzekucyjnej, bada z urzędu ten problem i zobowiązany jest samodzielnie go rozstrzygać (wyrok WSA w Gliwicach z dnia 30 stycznia 2008 r., I SA/Gl 564/07, LEX nr 515317), art. 29 § 1 ustawy został skonstruowany w ten sposób, że nadaje organowi egzekucyjnemu kompetencje do szerokiej kontroli z urzędu dopuszczalności egzekucji (bez szczegółowego określenia zakresu badania) z wyłączeniem jedynie badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Art. 29 § 2 ww. ustawy nakazuje wręcz organowi egzekucyjnemu niepodejmowanie egzekucji, jeżeli jest ona niedopuszczalna, a to może być wyznaczone zarówno przesłankami podmiotowymi jak również przedmiotowymi (wyrok WSA w Krakowie z dnia 11 marca 2008 r., I SA/Kr 1125/07, LEX nr 500956). Obowiązek badania z urzędu dopuszczalności egzekucji rozciąga się na całe postępowanie egzekucyjne, nabiera jednak szczególnego charakteru na pierwszym etapie tego postępowania, zwłaszcza gdy w sprawie zostały złożone zarzuty dotyczące postępowania egzekucyjnego. Z obowiązku powyższego nie zwalnia organu egzekucyjnego okoliczność, że w istocie postępowanie prowadzone na skutek zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego jest postępowaniem szczególnym, w którym organ analizuje postępowanie egzekucyjne w zakresie podniesionych zarzutów, których podstawy enumeratywnie wyliczono w art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Postępowanie egzekucyjne wszczynane jest na podstawie tytułu wykonawczego (art. 26 ustawy dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji), przy czym w przypadku przejścia obowiązku objętego tytułem wykonawczym na następcę prawnego zobowiązanego, postępowanie egzekucyjne jest kontynuowane, a dokonane czynności egzekucyjne pozostają w mocy. Zastosowanie dalszych środków egzekucyjnych może jednak nastąpić po wystawieniu przez wierzyciela nowego tytułu wykonawczego i skierowaniu go do organu egzekucyjnego wraz z urzędowym dokumentem wskazującym przejście dochodzonego obowiązku na następcę prawnego (art. 28a ustawy). Jeżeli występuje następstwo prawne (czyli sprawa dotyczy praw zbywalnego lub dziedzicznego) obowiązek administracyjny przechodzi z mocy prawa na następcę prawnego zobowiązanego (art. 28a ustawy o egzekucji w zw. z art. 30 § 4 k.p.a. w zw. z art. 18 ustawy o egzekucji." (por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 24 stycznia 2005 r., II SA/Wr 39/03). Prowadzenie postępowania egzekucyjnego przeciwko osobie, która nie jest stroną postępowania jest niedopuszczalne i skutkuje umorzeniem postępowania na podstawie art. 59 § 1 pkt 4 ustawy o egzekucji.

W rozpatrywanej sprawie egzekucja dotyczy nakazu rozbiórki obiektu budowlanego.

Obowiązek wykonania rozbiórki spoczywa - zgodnie z art. 52 ustawy dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - na inwestorze, właścicielu lub zarządcy obiektu budowlanego (...). Zazwyczaj podmiotem zobowiązanym do wykonania nakazu rozbiórki będzie właściciel, który zrealizował obiekt, dlatego - zgodnie z art. 28a ustawy o egzekucji w administracji - w razie zbycia nieruchomości wraz z przeznaczonym do rozbiórki obiektem budowlanym, obowiązek wykonania nakazu rozbiórki przechodzi na nabywcę; w konsekwencji dalsze środki egzekucyjne powinny być - zasadniczo - stosowane wobec nowego właściciela po wystawieniu przeciwko niemu tytułu wykonawczego. W orzecznictwie wyrażono również pogląd, że z uwagi na alternatywne wymienienie w art. 52 inwestora, właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego, nie jest wykluczone, że egzekucja może toczyć się dalej przeciwko dotychczasowemu właścicielowi - jest to jednak dopuszczalne tylko wówczas, gdy dotychczasowy właściciel jest nadal posiadaczem i zarządcą nieruchomości. (por. wyrok NSA z dnia 6 lipca 2007 r., II OSK 1070/05) Stanowisko takie wynika z faktu, że w postępowaniu egzekucyjnym chodzi o wykonanie obowiązku wynikającego z decyzji, a nie o wykonanie decyzji w stosunku do osoby wymienionej w decyzji.

W niniejszej sprawie nakaz rozbiórki przedmiotowego obiektu budowlanego – wolno stojącego urządzenia reklamowego trwale związanego z gruntem, zlokalizowanego na działce nr [....] w miejscowości [....] gm. [....] został skierowany przeciwko inwestorowi, który nigdy nie był właścicielem działki nr [....] i który umową darowizny z dnia 3 stycznia 2011 r. (a więc przed rozpatrzeniem zażalenia przez organ odwoławczy) przekazał sporny przedmiotowy obiekt budowlany – urządzenia reklamowe R.P.

W świetle art. 28a ustawy egzekucji w związku z art. 52 Prawa budowlanego, określającego podmioty zobowiązane do wykonania obowiązków określonych w art. 48, 49b, 50a i 51 Prawa budowlanego, w tym do wykonania nakazu rozbiórki, organ egzekucyjny powinien w pierwszej kolejności ustalić czy przekazanie obiektu budowlanego w sposób w jaki miało to miejsce w przedmiotowej sprawie nie spowodowało zmiany osoby zobowiązanej do wykonania rozbiórki, a w konsekwencji czy nie zaistniała konieczność podjęcia czynności, o których mowa w art. 28a ustawy o egzekucji w administracji w szczególności wystawienia nowego tytułu wykonawczego przeciwko R.P. Tylko bowiem w przypadku ustalenia, że pomimo formalnego przekazania obiektu budowlanego innej osobie, skarżący nadal zarządza przedmiotowym obiektem przeznaczonym do rozbiórki, organ byłby uprawniony do podejmowania dalszych czynności egzekucyjnych w stosunku do skarżącego; w innym wypadku, organ egzekucyjny zobowiązany jest do prowadzenia egzekucji skierowanej wobec następcy prawnego i z jego majątku na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego przeciwko niemu.

Niezależnie od powyższej okoliczności należy zwrócić uwagę, że nie znajduje uzasadnienia stanowcze i bezwarunkowe stanowisko organu, zgodnie z którym nakaz rozbiórki skierowany do inwestora nie będącego właścicielem nieruchomości, na której zrealizowano obiekt budowlany w warunkach samowoli budowlanej, przesądza o tym, że postępowanie egzekucyjne musi toczyć się wobec takiego inwestora. W orzecznictwie NSA zasadnie podnosi się, że "pojęcie inwestora w rozumieniu art. 52 Prawa budowlanego oznacza w istocie sprawcę samowoli budowlanej. W pierwszej kolejności nakaz rozbiórki powinien być skierowany do inwestora, który jest sprawcą samowoli budowlanej. W pewnych okolicznościach nakaz rozbiórki może zostać skierowany również do inwestora, który nie jest właścicielem nieruchomości, na której zrealizowano obiekt budowlany. Uznać należy w szczególności, iż będzie to dopuszczalne w sytuacji, gdy inwestor wybudował samowolnie obiekt budowlany bez zgody właściciela nieruchomości (...) - wyrok NSA z dnia 23 lipca 2009 r., II OSK 1234/08, LEX nr 552842). Podkreśla się przy tym, że "kryterium wyboru spośród trzech wymienionych w art. 52 Prawa budowlanego podmiotów jest posiadanie tytułu prawnego umożliwiającego wykonanie decyzji" (wyrok NSA z dnia 6 marca 2008 r., II OSK 158/07, LEX nr 468723).

W sytuacji, gdy decyzję o nakazie rozbiórki obiektu budowlanego skierowano do inwestora, który nie ma tytułu prawnego do nieruchomości, na której zrealizowano obiekt budowlany, organ egzekucyjny powinien rozważyć możliwość zainicjowania czynności procesowych zmierzających do wyeliminowania z obrotu prawnego takiej decyzji i uzyskania nakazu rozbiórki w stosunku do podmiotu mającego tytuł prawny do nieruchomości. Okoliczność, że zgodnie z art. 29 § 1 ustawy egzekucyjnej, organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, nie zwalnia tego organu od obowiązku podejmowania wszystkich czynności zmierzających do realnego wyegzekwowania obowiązku. Zasadnie twierdzi skarżący, że w obszernym uzasadnieniu organ przytoczył szereg poglądów, nie odniósł ich jednak do indywidualnej sprawy skarżącego, a zwłaszcza nie udzielił odpowiedzi na pytanie o podstawy prawne do dysponowania przez skarżącego majątkiem, który do niego nie należy. Organ arbitralnie stwierdził, że obiektywnie istnieją prawne możliwości realizacji obowiązku rozbiórki przedmiotowego urządzenia reklamowego, nie badając czy w istocie skarżący nie legitymuje się zgodą właściciela na teren działki i nie wyjaśniając w jaki ewentualnie sposób skarżący miałby wyegzekwować taką zgodę od właściciela nieruchomości. Organ nie wyjaśnił też na jakiej podstawie bez zgody właściciela nieruchomości dopuszczalne jest podejmowanie przez skarżącego działań skierowanych do obiektu znajdującego się na tej nieruchomości i czy tego rodzaju "utrudnienia" w wykonaniu obowiązku można wyeliminować bez zgody właściciela nieruchomości. Podkreślić należy, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem kryterium wyboru adresata decyzji spośród podmiotów określonych w art. 52 Prawa budowlanego jest posiadanie tytułu prawnego umożliwiającego wykonanie decyzji. Jeżeli inwestor utracił tytuł prawny do nieruchomości, zgodnie z art. 52 Prawa budowlanego zobowiązanie należy skierować do aktualnego właściciela obiektu (por. wyrok NSA z dnia 6 marca 2008 r., sygn. II OSK 158/07, LEX nr 468723, wyrok WSA w Lublinie z dnia 9 listopada 2010 r., sygn. II SA/Lu 448/10, LEX nr 753840, wyrok WSA w Krakowie z dnia 1 marca 2012 r., II SA/Kr 1658/11, LEX nr 1121396).

Prowadzenie postępowania egzekucyjnego przeciwko skarżącemu z pominięciem treści art. 28a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji a także bez wyjaśnienia czy jest on w stanie w świetle uwarunkowań prawnych zrealizować obowiązek jest przedwczesne.

Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270), sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Regulacja powyższa prowadzi do wniosku, że stwierdzenie przez Sąd takiego naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy powoduje konieczność uwzględnienia skargi. Uzasadnienie zaskarżonego postanowienia wskazuje, że w istocie organ odwoławczy przytaczając szereg poglądów orzecznictwa i doktryny nie odniósł ich do okoliczności rozpatrywanej sprawy. Poglądy te są co do zasady trafne, na ich podstawie organ nie wyjaśnił jednak bezpodstawności podnoszonych przez skarżącego zarzutów. Zasygnalizowane wyżej przez Sąd okoliczności właśnie wymagały wyjaśnienia, zwłaszcza w kontekście zarzutów skarżącego. Brak wyjaśnienia istotnych dla sprawy kwestii nie spełnia wymogów uzasadnienia określonych w art. 107 § 3 k.p.a. (w związku z art. 126 k.p.a.) i nie może być potraktowane jako wykazujące poprawność przeprowadzonego w sprawie postępowania.

W tym stanie rzeczy należy stwierdzić, że doszło do naruszenia przez organ odwoławczy art. 7 i art. 107 § 3 w zw. z art. 126 k.p.a. i art. 28a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zasady ogólne postępowania administracyjnego są zasadami postępowania egzekucyjnego. W szczególności dotyczy to zasad ogólnych, wymienionych w rozdziale drugim działu pierwszego kodeksu postępowania administracyjnego, w tym przede wszystkim zasad legalizmu (art. 6 k.p.a.), praworządności prawdy obiektywnej, wyważania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli (art. 7 k.p.a.), budzenia zaufania do władzy publicznej (art. 8 k.p.a.) oraz informowania stron (art. 9 k.p.a.) – zob. wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 30 października 2008 r., I SA/Go 678/08, LEX nr 576720. Organ odwoławczy nie podjął bowiem czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia istotnych dla sprawy okoliczności, co wynika z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia. Uchybienia te miały istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż bezpośrednio zdeterminowały treść zaskarżonego postanowienia, które w tym stanie rzeczy zostało wydane przedwcześnie.

W dalszym postępowaniu egzekucyjnym organ uwzględni wskazane wyżej wskazania co do dalszego postępowania.

W tym stanie rzeczy - mając na uwadze treść art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym, należało uchylić zaskarżone postanowienie.