Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 767/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-01-30 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6193 Funkcjonariusze Straży Granicznej
Hasła tematyczne: Straż graniczna
Skarżony organ: Komendant Straży Granicznej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151, art. 134
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 217 par. 2; art. 219
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kwiecińska (spr.), Sędzia WSA Sławomir Antoniuk, Sędzia WSA Tomasz Szmydt, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 30 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi D. L. na postanowienie Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia [...] marca 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia żądanej treści – oddala skargę –


UZASADNIENIE

Komendant Główny Straży Granicznej wydał w dniu [...] marca 2019 r. postanowienie nr [...], którym utrzymał w mocy postanowienie Komendanta Centrum Szkolenia Straży Granicznej z dnia [...] stycznia 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania D. L. zaświadczenia o żądanej treści.

Pismem z dnia [...] października 2018 roku [...] SG D. L. zwrócił się do Komendanta Centrum Szkolenia Straży Granicznej o udzielenie pisemnej informacji, czy w okresie od [...] stycznia do [...] października 2018 r. jako organ prowadzący postępowanie w celu wydania zaświadczenia potwierdzającego jego udział w ramach obowiązków służbowych w działaniach bojowych Straży Granicznej lub w procesie szkolenia mającym na celu przygotowanie do takich działań był w posiadaniu jego opinii służbowej za okres od [...] lutego 2008 r. do [...] lipca 2012 r. Jednocześnie ww. wniósł o wskazanie, czy opinia służbowa jako dokument spełnia wymogi ewidencji, rejestru lub zbioru przebiegu jego służby, uwzględniającej odbyte szkolenia. Wystąpił również o podanie przyczyn nieuwzględnienia w prowadzonym postępowaniu informacji zawartej w opinii służbowej o szkoleniu dotyczącym śledztwa po wybuchu (Centrum Szkolenia Policji w [...]), a co za tym idzie o wskazanie, czym się kierowano poświadczając nieprawdę, że organ przeprowadził bardzo szczegółowe postępowanie wyjaśniające poprzez analizę dokumentów – akt osobowych i nie jest w posiadaniu opinii służbowej, w której jest wyszczególnione przedmiotowe szkolenie, a tym samym nie zbadał okoliczności wynikających z posiadanych danych poprzez sprawdzenie Rozkazu Dziennego Komendanta Centrum Szkolenia Straży Granicznej w kwestii skierowania na przedmiotowe szkolenie. Skarżący zaznaczył, że zgodnie z Rozkazem Dziennym nr [...] Komendanta Centrum Szkolenia Straży Granicznej z dnia [...] listopada 2008 r. w punkcie V. Podróże służbowe [...] skierował go do m. L. w celu udziału w szkoleniu w Centrum Szkolenia Policji w [...]. Z tego względu, zdaniem [...] SG D. L., Komendant Centrum Szkolenia Straży Granicznej naruszył jego interes prawny.

W dalszej części swojego wystąpienia skarżący wystąpił o informacje, jakie dodatkowe dane są potrzebne do tego, aby organ uznał, że jest w posiadaniu materiału dowodowego potwierdzającego, że zgodnie z jego poleceniem uczestniczył w przedmiotowym szkoleniu w ramach doskonalenia zawodowego przygotowującego do bojowych działań minersko-pirotechnicznych określonych w § 4 pkt 2 i § 6 pkt 1.1 ppkt 3 lit. b, § 10 ppkt 5, § 13 ppkt 3 "Instrukcji prowadzenia działań minersko-pirotechnicznych w Straży Granicznej", jak również doskonalenia zawodowego przygotowującego do prowadzenia procesu szkolenia w tym zakresie.

Na zakończenie wystąpienia [...] SG D. L. zwrócił się z wnioskiem o wydanie zaświadczenia wskazującego datę rozpoczęcia przez niego, w ramach obowiązków służbowych, udziału w działaniach bojowych Policji lub Straży Granicznej lub w procesie mającym na celu przygotowanie do takich działań, określony przez Komendanta Głównego Policji lub Komendanta Głównego Straży Granicznej oraz daty zakończenia udziału w przedmiotowym procesie oraz wskazanie, w jakiej komórce organizacyjnej Centrum Szkolenia Straży Granicznej pełnił służbę w tym okresie. [...] SG D. L. poinformował, że powyższe informacje są mu niezbędne do postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w związku ze złożona skargą.

Komendant Centrum Szkolenia Straży Granicznej pismem nr [...] z dnia [...] października 2018 r. wezwał stronę do sprecyzowania, w jakim trybie żąda rozpatrzenia ww. pisma oraz do sprecyzowania treści żądania poprzez wskazanie, jakiej czynności domaga się od organu.

W piśmie z dnia [...] października 2018 r. funkcjonariusz wniósł o rozpatrzenie sprawy w trybie art. 221 k.p.a. Ponadto zwrócił się o wskazanie: 1) że w okresie od [...] stycznia 2018 r. do [...] października 2018 r. był w posiadaniu jego opinii służbowej za okres od [...] lutego 2008 r. do [...] lipca 2012 r., 2) czy opinia służbowa jest dokumentem spełniającym wymogi ewidencji, rejestru lub zbioru przebiegu służby, uwzględniającym odbyte szkolenia, 3) powodu, dla którego organ nie uwzględnił danych z opinii służbowej dotyczących odbytego szkolenia nt. śledztwa po wybuchu (Centrum Szkolenia Policji w [...]), 4) czym organ kierował się, poświadczając nieprawdę, że przeprowadził bardzo szczegółowe postępowanie wyjaśniające wszystkie istotne okoliczności, poprzez analizę dokumentów i nie jest w posiadaniu materiałów dotyczących jego udziału w przedmiotowym szkoleniu, tj. opinii służbowej, w której jest wyszczególnione szkolenie, a tym samym nie zbadał okoliczności wynikających z posiadanych danych poprzez sprawdzenie Rozkazu Dziennego Komendanta Centrum Szkolenia Straży Granicznej.

W dniu [...] listopada 2018 r. Komendant Centrum Szkolenia Straży Granicznej wydał funkcjonariuszowi zaświadczenie, w którym zaświadczył, że: 1) ww. ukończył kurs specjalistyczny dla policjantów z zakresu samodzielnego prowadzenia działań minersko-pirotechnicznych odbywający się w okresie od [...] sierpnia 2008 r. do [...] października 2008 r., 2) brał udział, w ramach obowiązków służbowych, w działaniach bojowych Policji lub Straży Granicznej, w lub w procesie szkolenia, mającym na celu przygotowanie do takich działań, określonym przez Komendanta Głównego Policji lub Komendanta Głównego Straży Granicznej w okresie od [...] maja 2010 r. do [...] stycznia 2018 r., 3) w okresie od [...] lutego 2008 r. do [...] stycznia 2018 r. pełnił służbę w Zespole [...] Straży Granicznej.

W piśmie z dnia [...] listopada 2018 r. D. L. ponownie zwrócił się do Komendanta Centrum Szkolenia Straży Granicznej z wnioskiem o wydanie zaświadczenia wskazującego datę rozpoczęcia przez niego, w ramach obowiązków służbowych, udziału w działaniach bojowych Policji lub Straży Granicznej, lub w procesie szkolenia, mającym na celu przygotowanie do takich działań, określony przez Komendanta Głównego Policji lub Komendanta Głównego Straży Granicznej oraz daty zakończenia jego udziału w przedmiotowym procesie oraz wskazanie w jakiej komórce organizacyjnej Centrum Szkolenia Straży Granicznej pełnił służbę w przedmiotowym okresie. Według ww. w wydanym zaświadczeniu Komendant Centrum Szkolenia Straży Granicznej nie wskazał daty rozpoczęcia przez niego udziału w działaniach bojowych lub procesie szkolenia. [...] SG D. L. stwierdził, że organ wystawił dokument, w którym poświadczył nieprawdę. Ponadto zataja fakt posiadania dokumentów potwierdzających udział w działaniach bojowych lub procesie szkolenia w okresie przed [...] maja 2010 r. W ocenie ww. takie działanie stanowi zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez organ albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów wnioskującego.

W dniu [...] stycznia 2019 r. Komendant Centrum Szkolenia Straży Granicznej wydał postanowienie nr [...], którym odmówił wydania zaświadczenia o żądanej treści z uwagi na brak danych, które umożliwiłyby wydanie zaświadczenia o treści żądanej przez wnioskodawcę.

Funkcjonariusz złożył zażalenie na wskazane postanowienie oraz podniósł, że Komendant Centrum Szkolenia Straży Granicznej obowiązany jest sprawdzić, czy jest w posiadaniu ewidencji, rejestrów, zbiorów danych i wskazać je w uzasadnieniu. Wydane zaświadczenie jest zatem niezgodne z treścią złożonego wniosku, jak również nie wskazuje podstaw do podziału okresu pełnienia służby na dwa okresy. Funkcjonariusz stwierdził, że organ "nie użył procesu ciągłości" w okresie od [...] maja 2010 r. do [...] stycznia 2018 r. W zaświadczeniu z dnia [...] grudnia 2018 r. wskazano okres od [...] stycznia do [...] stycznia 2016 r. jako okres udziału w działaniach bojowych lub procesie szkolenia, ale również nie odniesiono do się "ciągłości procesu" i nie dokonano podziału okresu na poszczególne elementy.

Wskazał również, że z jego teczki akt osobowych wynika, że w 2008 r. brał udział w doskonaleniu zawodowym w ramach procesu szkolenia przygotowującym do bojowych działań minersko-pirotechnicznych: 1) kursie specjalistycznym z zakresu rozpoznania minersko-pirotechnicznego w dniach [...] lipca 2008 r., 2) kursie specjalistycznym z zakresu samodzielnego prowadzenia działań minersko-pirotechnicznych w dniach [...] sierpnia do [...] października 2008 r., 3) szkoleniu nt. śledztwa po wybuchu w dniach [...] listopada 2008 r. Komendant Centrum Szkolenia Straży Granicznej był w stanie ustalić powyższe na podstawie posiadanych ewidencji, rejestrów, odpowiednich rozkazów, ponieważ sam kierował na kursy.

Podkreślił też, że w myśl zarządzenia nr [...] Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia [...] października 2009 r. do obszaru procesu szkolenia mającego na celu przygotować do działań bojowych należą szkolenia specjalistyczne z zakresu: rozpoznania, neutralizacji, instruktorsko-metodyczne oraz doskonalenie zawodowe dla funkcjonariuszy wykonujących zadania z zakresu prowadzenia działań minersko- pirotechnicznych organizowane zgodnie z przepisami w sprawie zakresu oraz szczegółowych zasad szkolenia funkcjonariuszy i pracowników Straży Granicznej. Szkolenia specjalistyczne: z zakresu rozpoznania minersko-pirotechnicznego, z zakresu działań minersko-pirotechnicznych oraz instruktorsko-metodyczne w zakresie działań minersko-pirotechnicznych, zgodnie z opinią Komendanta Głównego Straży Granicznej (pismo [...] z dnia [...] października 2018 r.), funkcjonariusz odbywa przed skierowaniem do wykonywania działań bojowych związanych z rozpoznaniem minersko-pirotechnicznym, neutralizacją materiałów wybuchowych lub urządzeń wybuchowych albo prowadzeniem szkoleń w tym zakresie.

Zaznaczył także, że w okresie 2009-2012 w Centrum Szkolenia Straży Granicznej obowiązywała ewidencja w postaci "Standardy pracy pracownika dydaktycznego Centrum Szkolenia Straży Granicznej", w ramach której sporządzany był arkusz autoewaluacji pracy pracownika dydaktycznego, który uwzględniał wszystkie aspekty pełnienia służby w Centrum Szkolenia Straży Granicznej. Komendant Centrum Szkolenia Straży Granicznej nie ewidencjonował powyższych dokumentów zgodnie z obowiązującymi w Straży Granicznej przepisami, jak również dokonał ich zniszczenia w sposób nieuprawniony i niezgodny z przepisami. Ponadto dokonywał kwalifikacji dokumentów niezgodnie z przepisami wprowadzając kategorię dokumentów roboczych i pilotażowych, co nie ma odzwierciedlenia w przepisach kancelaryjnych.

Komendant Główny Straży Granicznej w postanowieniu z dnia [...] marca 2019 r. nr [...], stwierdził, że zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, jednak odmowa wydania zaświadczenia winna nastąpić z innych przyczyn niż wskazane przez organ pierwszej instancji.

Z normy art. 217 § 1 i § 2 pkt 2, art. 218 § 1 k.p.a. i art. 219 k.p.a. wynika, że osoba ubiegająca się o wydanie zaświadczenia musi wykazać istnienie interesu prawnego w urzędowym poświadczeniu określonych faktów lub stanu prawnego albo wskazać przepis prawa wymagający urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego. Legitymowanie się przez wnioskodawcę interesem prawnym w uzyskaniu zaświadczenia nie jest badane, jeżeli przepis prawa wymaga urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego.

Sposób w jaki ustawodawca ukształtował regulację, obliguje zatem organ administracji publicznej w przypadku złożenia żądania wydania zaświadczenia – do ustalenia w pierwszej kolejności, czy przepis prawa wymaga urzędowego potwierdzenia w formie zaświadczenia faktów lub stanu prawnego, potwierdzenia których wnioskodawca się domaga. Jeśli taka norma zaistnieje, organ ma obowiązek wystawienia zaświadczenia – bez potrzeby wnikania w prawny interes wnioskującego, oczywiście gdy posiada w tym zakresie w swych rejestrach niezbędne dane. W przypadku jednak gdy nie zachodzi przesłanka z art. 217 § 2 pkt 1 k.p.a., obowiązkiem organu jest ustalenie, czy wnioskujący posiada w wydaniu zaświadczenia o żądanej treści interes prawny.

W niniejszej sprawie podkreślić należy, że żaden przepis prawa nie wymaga urzędowego potwierdzenia w formie zaświadczenia faktów lub stanu prawnego, o które wystąpił D. L. w swoim wniosku z dnia [...] października 2018 r., powielonym wnioskiem z dnia [...] listopada 2018 r. Skarżący wystąpił o wydanie zaświadczenia potwierdzającego datę rozpoczęcia przez niego udziału w ramach obowiązków służbowych w działaniach bojowych Policji lub Straży Granicznej lub w procesie mającym na celu przygotowanie do takich działań określonym przez Komendanta Głównego Policji lub Komendanta Głównego Straży Granicznej oraz daty zakończenia udziału w przedmiotowym procesie oraz wskazanie w jakiej komórce organizacyjnej Centrum Szkolenia Straży Granicznej pełnił służbę w tym okresie. We wniosku z dnia [...] października 2018 r. D. L. wskazał, że powyższe informacje są mu niezbędne do postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w związku ze skargą złożoną w tym zakresie. Funkcjonariusz nie wykazał interesu prawnego.

Interes prawny w postępowaniu administracyjnym powinien być osobisty, własny, indywidualny, konkretny i aktualny, a źródłem tego interesu nie mogą być różnego typu zdarzenia prawne mieszczące się w sferze stosowania prawa. Interesu prawnego nie powinno się wywodzić z toczących się w innych sprawach postępowań administracyjnych, sądowoadministracyjnych czy cywilnych lub karnych. Interes prawny ma charakter materialno-prawny, co ma ten skutek, iż podmiot żądający wydania zaświadczenia zobligowany jest do wskazania konkretnego przepisu prawa materialnego, z którego wynika, że wydanie zaświadczenia oddziałuje bezpośrednio lub pośrednio na jego sytuację prawną.

W rozpatrywanej sprawie taka sytuacja nie zaistniała. Funkcjonariusz nie wskazał na przepis prawny, z którego można byłoby wywodzić jego interes prawny w uzyskaniu zaświadczenia żądanej treści. Podana przez stronę argumentacja, iż informacje niezbędne są do postępowania przed Wojewódzkim Sadem Administracyjnym w związku ze skargą, nie wskazuje na taki interes.

Interesu prawnego nie należy upatrywać w § 14 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 października 2004 r. w sprawie trybu postępowania i właściwości organów w zakresie zaopatrzenia emerytalnego funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu i Państwowej Straży Pożarnej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2018 r., poz. 2373 ze zm.), wydanego na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 38 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2016 r., poz. 708 ze zm.). Zgodnie ze wskazanym przepisem środkiem dowodowym potwierdzającym okresy służby pełnionej w szczególnych warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury jest zaświadczenie o okresach służby pełnionej w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury, sporządzone na podstawie akt osobowych funkcjonariusza lub innych dokumentów potwierdzających pełnienie służby w tych warunkach, wystawione przez właściwe organy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu lub Państwowej Straży Pożarnej.

Zdaniem organu interesu prawnego funkcjonariusza nie należy też wywodzić z § 2 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej (Dz. U. poz. 734 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem emeryturę podwyższa się o 2% podstawy wymiaru za każdy rok służby pełnionej bezpośrednio w zwalczeniu fizycznym terroryzmu, jeżeli funkcjonariusz spełnia łącznie następujące warunki: nabył uprawnienia i kwalifikacje, w tym także w zakresie antyterrorysty minera-pirotechnika, do udziału w działaniach bojowych, realizowanych przez jednostkę lub komórkę antyterrorystyczną Policji lub przez Straż Graniczną oraz brał udział, w ramach obowiązków służbowych, w działaniach bojowych Policji lub Straży Granicznej lub procesie szkolenia, mającym na celu przygotowanie do takich działań, określonym przez Komendanta Głównego Policji lub Komendanta Głównego Straży Granicznej.

Cytowane przepisy sankcjonują wydanie (na żądanie funkcjonariusza) zaświadczenia o okresach służby pełnionej w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury, stanowiące środek dowodowy w trakcie trwania postępowania w przedmiocie ustalenia prawa do zaopatrzenia emerytalnego funkcjonariusza, jednakże określone w nich zaświadczenie ma ściśle określony charakter (treść), która zasadniczo odbiega od wniosku strony. Zgodnie z przywołanymi przepisami winno ono potwierdzać pełnienie przez funkcjonariusza w służby w zwalczaniu fizycznym terroryzmu, jeżeli funkcjonariusz spełniał łącznie następujące warunki:

a) nabył uprawnienia i kwalifikacje, w tym także w zakresie antyterrorysty minera-pirotechnika, do udziału w działaniach bojowych realizowanych przez jednostkę lub komórkę antyterrorystyczną Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego lub przez Straż Graniczną,

b) brał udział, w ramach obowiązków służbowych, w działaniach bojowych Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Straży Granicznej lub w procesie szkolenia mającym na celu przygotowanie do takich działań, określonym przez Komendanta Głównego Policji, Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego lub Komendanta Głównego Straży Granicznej.

Zaświadczenie, o które wystąpił D. L. (potwierdzające udział w bojowych działaniach minersko-pirotechnicznych lub w procesie szkolenia), nawet gdyby zostało wydane, nie stanowiłoby wystarczającego dowodu w postępowaniu administracyjnym prowadzonym przez organ emerytalny. Zatem, jak już wskazano powyżej, brak jest interesu prawnego strony w jego uzyskaniu.

Organ podkreślił, że na wniosek strony wydano już w dniu [...] lutego 2018 r. zaświadczenie o okresach służby pełnionej w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury w okresie od dnia [...] maja 2010 r. do dnia [...] grudnia 2017 r. oraz kolejne w dniu [...] czerwca 2018 r. za okres od dnia [...] grudnia 2017 r. do dnia [...] stycznia 2018 r.

Odmowa wydania zaświadczenia w tym przedmiocie dotyczyła okresu od dnia [...] października 2008 r. do dnia [...] maja 2010 r. Powyższa sprawa, w związku z uchyleniem przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 22 listopada 2018 roku (sygn. akt II SA/Wa 1526/18) postanowienia nr [...] Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia [...] lipca 2018 r., została przekazana do ponownego rozpatrzenia Komendantowi Centrum Szkolenia Straży Granicznej.

Żądając kolejnych zaświadczeń, strona dąży do uzyskania dokumentacji stanowiącej podstawę do podwyższenia emerytury. Jednakże opisane postępowanie nie stanowi o istnieniu w sprawie interesu prawnego do wydania zaświadczenia o treści wskazanej we wniosku z dnia [...] października 2018 r. Od interesu prawnego należy bowiem odróżnić interes faktyczny, to jest sytuację, w której dany podmiot jest bezpośrednio zainteresowany wydaniem zaświadczenia, lecz nie może tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa, mającymi stanowić podstawę żądania co do podjęcia przez organ administracji stosownych czynności.

D. L. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia [...] marca 2019 r. nr [...].

Skarżący podkreślił, że organ ma obowiązek wydać zaświadczenie, pozytywne albo też negatywne dla strony. Organ Straży Granicznej nie może odmówić stronie wydania zaświadczenia w sytuacji, gdy jego przedłożenie organowi emerytalnemu jest nakazane prawem. O tym czy dane zaświadczenie jest wystarczającym środkiem dowodowym, decyduje w tym wypadku organ emerytalny, a nie Komendant Główny Straży Granicznej.

Organ pomija fakt, że odmowa wydania zaświadczenia może nastąpić jedynie wtedy, gdy strona nie wskaże przepisu prawa uzasadniającego potrzebę otrzymania zaświadczenia, bądź nie wykaże interesu prawnego, lub gdy organ w ogóle nie dysponuje bazą danych dotyczącą przedmiotu żądania.

Odmowa wydania zaświadczenia może nastąpić, gdy strona żąda zaświadczenia rozbieżnego z informacjami, posiadanymi przez organ.

Wydając zaskarżone postanowienie, Komendant Główny Straży Granicznej naruszył art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 12, art. 35, art. 37, art. 38 i 227 k.p.a.

Skarżący wniósł o uchylenie przedmiotowego postanowienia w całości oraz wydanie zaświadczenia zgodnie z wnioskiem.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał twierdzenia zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2167), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracyjnej publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Sąd stosownie do art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325), dalej P.p.s.a., rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skarga badana z uwzględnieniem powyższych regulacji nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem skargi jest postanowienie Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia [...] marca 2019 r. nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie nr [...] Komendanta Centrum Szkolenia Straży Granicznej z dnia [...] stycznia 2019 r. odmawiające wydania skarżącemu zaświadczenia żądanej treści, a mianowicie zaświadczenia wskazującego datę rozpoczęcia przez niego, w ramach obowiązków służbowych, udziału w działaniach bojowych Policji lub Straży Granicznej lub w procesie mającym na celu przygotowanie do takich działań, określonego przez Komendanta Głównego Policji lub Komendanta Głównego Straży Granicznej oraz daty zakończenia udziału w przedmiotowym procesie oraz wskazującego w jakiej komórce organizacyjnej Centrum Szkolenia Straży Granicznej skarżący pełnił służbę w tym okresie. Postanowienie odmowne wydane zostało na podstawie art. 219 k.p.a.

Rozpatrując skargę na ww. postanowienie Komendanta Głównego Straży Granicznej, wskazać należy, iż problematykę wydawania zaświadczeń regulują przepisy działu VII Kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 217 § i § 2 k.p.a. organ administracji publicznej wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie, jeżeli: urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa (pkt 1) oraz gdy osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego (pkt 2).

W pierwszej kolejności organ winien zatem rozważyć, czy skarżący posiada interes prawny umożliwiający wydanie żądanego zaświadczenia. O istnieniu interesu prawnego można mówić bowiem, gdy dany podmiot wnosi żądanie we własnym imieniu, żądanie to oparte jest na konkretnej normie prawnej, a konieczność jego obiektywnego charakteru oznacza, że o istnieniu interesu prawnego decyduje nie przekonanie zainteresowanego, lecz ocena ustawodawcy. Kategoria interesu prawnego jest kategorią materialnoprawną i dlatego dla wykazania takiego interesu należy wskazać przepis prawa materialnego zobowiązujący organ do wydania dokumentu lub uprawniający wnioskującego do jego otrzymania. Od tak pojmowanego interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, to jest sytuację, w której dany podmiot (osoba) jest wprawdzie bezpośrednio zainteresowany wydaniem zaświadczenia, nie może jednak tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa, mającymi stanowić podstawę skierowanego żądania w zakresie podjęcia stosownych czynności przez organ administracji.

Z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Zdaniem Sądu skarżący nie ma interesu prawnego w żądaniu wydania zaświadczenia o treści objętej wnioskiem. Nie wskazał bowiem przepisu prawa materialnego, z którego wynikałyby jego prawa lub obowiązki, kreujące jego interes prawny. Przepisu takiego nie można także doszukać się w obowiązujących regulacjach prawnych. Nie istnieje bowiem żaden przepis Kodeksu postępowania administracyjnego, jak i administracyjnego prawa materialnego, który obligowałby organ do wydania zaświadczenia potwierdzającego datę rozpoczęcia przez funkcjonariusza udziału w działaniach bojowych Policji lub Straży Granicznej lub w procesie mającym na celu przygotowanie do takich działań. Sama chęć skarżącego dysponowania taką informacją w formie zaświadczenia bez wskazania jego podstawy materialnej, nie jest wystarczającą przesłanką do jego wydania. Okoliczność ta została dostrzeżona przez organ odwoławczy. Komendant Główny Staży Granicznej stwierdził bowiem, iż skarżący nie ma interesu prawnego w uzyskaniu zaświadczenia żądanej treści. Zdaniem organu odwoławczego D. L. nie wykazał istnienia interesu prawnego w żądaniu spornego zaświadczenia.

W ocenie Sądu rozstrzygnięcie Komendanta Głównego Straży Granicznej jest zgodne z obowiązującym prawem. Nie ulega bowiem wątpliwości, iż sam fakt podejmowania przez skarżącego licznych prób uzyskania zaświadczeń potwierdzających pełnienie służby w warunkach określonych w § 2 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. w sprawie warunków podwyższenia emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej (Dz. U. Nr 86, poz. 734 z późn. zm.) nie może stanowić podstawy do wykazania interesu prawnego w żądaniu przedmiotowego zaświadczenia. Okoliczność ta może co najwyżej świadczyć o interesie faktycznym, jednakże posiadania jedynie interesu faktycznego nie jest wystarczające w świetle art. 217 § 2 pkt 2 k.p.a

Zwrócić bowiem należy uwagę, iż zaświadczenie wydane na podstawie § 2 pkt 2 ww. rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. winno potwierdzić pełnienie przez funkcjonariusza służby w zwalczaniu fizycznym terroryzmu, jeżeli funkcjonariusz spełnił łącznie następujące warunki:

a) nabył uprawnienia i kwalifikacje do udziału w działaniach bojowych, realizowanych przez Centralny Pododdział Kontrterrorystyczny Policji "BOA" lub samodzielny pododdział kontrterrorystyczny Policji, jednostkę lub komórkę antyterrorystyczną Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego lub przez Straż Graniczną, albo nabył uprawnienia i kwalifikacje minera-pirotechnika,

b) brał udział, w ramach obowiązków służbowych, w działaniach bojowych Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Straży Granicznej lub w procesie szkolenia mającym na celu przygotowanie do takich działań, określonym przez Komendanta Głównego Policji, Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego lub Komendanta Głównego Straży Granicznej.

Zaświadczenie, o które wystąpił skarżący, dotyczy jedynie jednego w ww. warunków. Zaświadczenie to nie mogłoby zatem stanowić dowodu w postępowaniu w przedmiocie ustalenia prawa do zaopatrzenia emerytalnego, jak trafnie zauważył Komendant Główny Straży Granicznej.

Mając na względzie powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.