Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 307/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2018-09-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 116
journal: Dz.U. 2017 poz 201
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Sygn. akt III SA/Gl 307 /18 [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 6 września 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Wiesner, Sędziowie Sędzia WSA Adam Nita, Sędzia WSA Barbara Orzepowska-Kyć (spr.), Protokolant St. sekr. sąd. Joanna Spadek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 września 2018 r. sprawy ze skargi P.L. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach decyzją z [...] r. nr [...], utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z [...] r. nr [...], orzekającą o odpowiedzialności solidarnej P. L. jako byłego członka zarządu "A" Sp. z o. o. z siedzibą w S., solidarnie ze Spółką za zaległości podatkowe tej Spółki wraz z odsetkami za zwłokę należnymi od tych zaległości z tytułu zobowiązań w podatku od towarów i usług określonych w decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W. z [...] r. numer [...] , za okres od lutego do czerwca 2014 r.

W podstawie art. 233 § 1 pkt 1 oraz art. 107 § 1 i § 2 pkt 2, 116 § 1, § 2, § 4, art 13 § 1 pkt 2 lit. a) ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2017r., poz. 201 ze zm., zwanej dalej O.p.).

Przedstawiając dotychczasowy przebieg postępowania oraz argumentację prawną organ wyjaśnił, że Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej we W. decyzją z [...] r. nr [...] (k.1-65) określił P.H.U. "A" Sp. z o.o. m.in. wysokość podatku do zapłaty z tytułu wystawienia faktur, w tym:

• w lutym 2014 r. z wykazanym podatkiem w wysokości [...] zł,

• w marcu 2014 r. z wykazanym podatkiem w wysokości [...]zł,

• w kwietniu 2014 r. z wykazanym podatkiem w wysokości [...]zł,

• w maju 2014 r. z wykazanym podatkiem w wysokości [...] zł,

• w czerwcu 2014 r. z wykazanym podatkiem w wysokości [...] zł.

Decyzja ta została uznana za doręczoną w trybie art. 151 a O.p. w dniu [...] r. (akta egzekucyjne - adnotacja służbowa z [...] r.).

W związku z nieuregulowaniem zobowiązań, wynikających z tej decyzji, przez dłużnika pierwotnego, Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. [...] r. wystawił tytuły wykonawcze [...], [...] (których odpisy uznano za doręczone Spółce w trybie art. 44 § 4 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego [...] r.; podwójne bezskuteczne awizo - z czego pierwsze [...]r. (k. 66,68,72 oraz akta egzekucyjne - koperta przy zawiadomieniu z [...] r.).

W wyniku podjętych czynności organ egzekucyjny ustalił, że w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego, z uwagi na brak majątku Spółki, nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne, wobec czego Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. na podstawie art. art. 59 § 2 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji umorzył je postanowieniem z [...] r. (k.74).

Mając na uwadze powyższe Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. postanowieniem z [...] r., wszczął z urzędu postępowanie podatkowe mające na celu orzeczenie o odpowiedzialności P. L. jako osoby trzeciej za zaległości podatkowe Spółki, a następnie decyzją z [...] r. orzekł o solidarnej odpowiedzialności P. L. - byłego członka zarządu "A" Sp. z o.o. z siedzibą w S., za zaległości podatkowe tej Spółki z tytułu podatku od towarów i usług za okres od lutego do czerwca 2014 r. w łącznej kwocie [...] zł wraz z odsetkami za zwłokę na dzień wydania decyzji w wysokości [...] zł.

W odwołaniu od tej decyzji strona skarżąca wniosła o jej uchylenie w całości.

W odwołaniu skarżący zarzucił, że w trakcie pełnienia przez niego funkcji prezesa zarządu "A" Sp. z o.o., Spółka ta nie spełniała jakichkolwiek przesłanek do ogłoszenia upadłości, gdyż jak wynika z zebranych dowodów przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W. i potwierdzenia posiadania tych dowodów w wydanej decyzji z [...] r. Spółka była w tym czasie w bardzo dobrej kondycji finansowej i posiadała aktywa pieniężne na rachunku bankowym w "B" SA w kwocie [...] zł, jako zapłata za faktury oraz widnieją realizowane (...) na zestawieniu obrotów na wyżej wymienionym koncie bankowym zobowiązania między innymi w stosunku do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w kwocie [...] zł. Zatem wniesienie przez stronę o ogłoszenie upadłości Spółki, posiadającej takie środki finansowe, spowodowałoby z pewnością pociągnięcie do odpowiedzialności karnej. Ponadto skarżący wskazał, że właścicielem Spółki było "C", które posiadało jeszcze większe środki i było gwarantem wypłacalności Spółki, było też jej inwestorem strategicznym.

W dalszej części odwołania skarżący sformułował argumenty kwestionujące ustalenia zawarte w decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W. z [...] r.

Zaskarżoną decyzją organ odwoławczy utrzymał w mocy rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne.

Organ wyjaśnił, że zaległości objęte niniejszą decyzją powstały przed 1 stycznia 2016 r., zatem w myśl art. 22 ustawy z 10 września 2015 r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r. poz. 1649 ze zm.) – w rozpoznawanej sprawie zastosowanie znajdzie art. 116 O.p., w brzmieniu obowiązującym do końca 2015 r.

Analizując przesłanki pozytywne, wystąpienie których jest konieczne do wydania decyzji orzekającej o odpowiedzialności strony skarżącej w trybie art. 116 O.p., organ wskazał, że: zaległości podatkowe są następstwem nieuregulowania przez A Sp. z o.o. w terminie płatności zobowiązań z tytułu podatku od towarów i usług wraz z odsetkami za zwłokę za poszczególne okresy wyszczególnione w decyzji. Zobowiązania te są nadal wymagalne. W trakcie postępowań egzekucyjnych prowadzonych na podstawie tytułów wykonawczych obejmujących zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za ww. okresy podjęto szereg czynności opisanych na str. 8 uzasadnienia zaskarżonej decyzji. W rezultacie uzyskano informację, że Spółka nie prowadzi działalności gospodarczej pod wskazanym przez nią adresem, nie ustalono gdzie prowadzone są jej rachunki bankowe, nie figuruje w Centralnej Ewidencji Pojazdów ani w elektronicznym rejestrze Ksiąg Wieczystych, brak też jest aktualnych zgłoszeń do ZUS. Zatem organ egzekucyjny ustalił, że w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego, z uwagi na brak majątku Spółki, nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne, wobec czego Naczelnik Urzędu Skarbowego w B., na podstawie art. art. 59 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, umorzył je postanowieniem z [...] r.

Jak wynika z dokumentacji zgromadzonej w trakcie postępowania podatkowego skarżący objął funkcję prezesa zarządu [...] r. na mocy uchwały nr [...] nadzwyczajnego zgromadzenia wspólników Sp. z o.o. i pełnił ją do [...] r. kiedy został odwołany z tej funkcji uchwałą nr [...] nadzwyczajnego zgromadzenia wspólników Sp. z o.o. Zatem zdaniem organu pełnił funkcję prezesa w okresie, kiedy upływały terminy płatności zobowiązań orzeczonych decyzją Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W. [...] r.

Zdaniem organu zostały spełnione przesłanki pozytywne warunkujące orzeczenie o odpowiedzialności osoby trzeciej, tj. bezskuteczność egzekucji prowadzonej do majątku Spółki oraz pełnienie funkcji członka zarządu w czasie kiedy upływał termin płatności zobowiązań, z których wynika zaległość podatkowa objęta odpowiedzialnością.

Nadto organ odwoławczy przywołał ustalenia organu pierwszoinstancyjnego, wskazując, że Spółka złożyła sprawozdania finansowe do Sądu Rejonowego w K. Wydziału [...] Gospodarczego za 2012 r. i 2013 r., nie złożyła sprawozdań finansowych za lata 2014-2015. Ze sprawozdań tych wynika, że wartość kapitału własnego Spółki była ujemna. Posiadane przez Spółkę zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za okres od lutego do czerwca 2014 r. oraz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych [...] Oddział w P. za marzec 2014 r., wskazują, że w okresie pełnienia przez stronę obowiązków członka zarządu Spółka była niewypłacalna. Weryfikując te ustalenia, organ odwoławczy wyjaśnił, że w 2011 r. zobowiązania Spółki ([...] zł) przekroczyły wartość jej majątku ([...] zł), podobnie jak na koniec 2012 r. (zobowiązania [...] zł, aktywa [...] zł) (k.163 verte) oraz na koniec 2013 r. (zobowiązania [...] zł, aktywa [...] zł) (k.154 verte). W ocenie organu odwoławczego zgromadzony materiał dowodowy potwierdza, że już na koniec 2011 r. zaistniała, wymieniona w art. 11 ust. 2 Prawa upadłościowego i naprawczego, przesłanka niewypłacalności Spółki, obligująca do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości. Pomimo tego stosowny wniosek nie został złożony do Sądu, o czym świadczy informacja z Sądu Rejonowego (k.127).

Organ zaakcentował, że ustalając właściwy czas do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości w kontekście okresu, w którym skarżący pełnił funkcję prezesa zarządu ww. Spółki wskazać w pierwszej kolejności należy, że w okresie tym Spółka nie regulowała wobec Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. zobowiązań podatkowych z tytułu podatku od towarów i usług za miesiące od lutego do czerwca 2014 r. oraz z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za marzec 2014 r. w kwocie [...] zł (k. 144) tj. łącznie w kwocie [...] zł.

Ponadto z pisma Zakładu Ubezpieczeń Społecznych [...] Oddział w P. z [...] r. (k.150) wynika, że Spółka posiadała zadłużenie z tytułu nieopłacania składek na:

• FUS - należność główna w kwocie [...] zł, plus koszty upomnienia w kwocie [...] zł, płus koszty egzekucyjne w kwocie [...] zł, plus odsetki w kwocie [...] zł liczone na dzień [...] r. za okres [...]r., [...]r. do [...] r.;

• FUZ - należność główna w kwocie [...] zł, płus koszty upomnienia w kwocie [...] zł, plus koszty egzekucyjne w kwocie [...] zł, płus odsetki w kwocie [...] zł liczone na dzień [...] r. za okres [...] r., [...] r. do [...] r.

Organ podkreślił, że w odniesieniu do ww. wymagalnych zobowiązań podatkowych, które nie zostały przez nią uregulowane (w zakresie podatku od towarów i usług) nie ma znaczenia, że ich wysokość wynika z decyzji określającej i wydanej przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W. w dniu [...] r., ponieważ powstały one z mocy prawa z dniem zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania (art. 21 § 1 pkt 1 O.p.), a nie z chwilą doręczenia decyzji organu podatkowego. Mając powyższe na uwadze organ stwierdził, że dla oceny "właściwego czasu" do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości należy przyjąć zaprzestanie płacenia przez Spółkę należności publicznoprawnych wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych za marzec 2014r., którego termin płatności przypadał na dzień [...] r. - jako drugiego wierzyciela po Naczelniku Urzędu Skarbowego w B., wobec którego Spółka posiadała zaległość z tytułu podatku od towarów i usług m.in. za luty 2014r. z terminem zapłaty [...] r. Tym samym spełniona została przesłanka art. 11 ust. 1 ustawy - Prawo upadłościowe i naprawcze. Zatem biorąc pod uwagę brzmienie art. 21 Prawa upadłościowego i naprawczego, dwutygodniowy termin do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości według tut. organu - liczony od [...] r. - minął w dniu [...] r.

Strona nie wskazała także żadnych okoliczności, które uniemożliwiły jej złożenie tego wniosku.

Organ wyjaśnił również, że strona nie wskazała mienia, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych Spółki w znacznej części (art. 116 § 1 pkt 2 O.p.).

Reasumując, zdaniem organu w rozpatrywanej sprawie, zostały wykazane przesłanki orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej skarżącego jako członka zarządu za zaległości Spółki za wskazane w decyzji okresy.

Organ odniósł się także szczegółowo na str. 16-20 do zarzutów strony zawartych w odwołaniu.

W skardze do wojewódzkiego sądu administracyjnego na tę decyzję, strona działając przez pełnomocnika, wniosła o jej uchylenie, zarzucając naruszenie:

1. art. 116 § 1 O.p. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w sytuacji, gdy w świetle tego przepisu należało uznać, iż skarżący wykazał brak winy w niezgłoszeniu wniosku o ogłoszenie upadłości, w okresie kiedy pełnił funkcję członka zarządu;

2. art. 127 O.p. poprzez niezbadanie przez organ I instancji, czy i kiedy wystąpiły przesłanki do ogłoszenia upadłości, co skutkowało naruszeniem zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, gdyż tę kwestię zbadał tylko organ II instancji i doszedł do wniosków sprzecznych z materiałem dowodowym, tj. ustalił, że dzień [...] r. był ostatnim dniem na złożenie przez stronę wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki, gdyż stan niewypłacalności Spółki powstał w dniu [...] r.,

3. art. 122, art. 180, art. 187 § 1, art. 188 § 1, art. 191 O.p. poprzez błędne i niepełne ustalenie stanu faktycznego sprawy oraz dowolną ocenę materiału dowodowego, z przekroczeniem zasady swobody oceny dowodów, co skutkowało przyjęciem, że w okresie pełnienia przez skarżącego funkcji członka zarządu były podstawy do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości lub wszczęcia postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości.

W uzasadnieniu skargi pełnomocnik, że brak zapłaty dwóch miesięcznych zobowiązań - w podatku od towarów i usług za luty 2014 r. (termin płatności [...] r.) i należności publicznoprawnych wobec ZUS za marzec 2014 r. (termin płatności przypadał na [...] r.) w świetle skali działalności Spółki, nie ma żadnego wpływu na ocenę w zakresie wypłacalności Spółki. Nie jest w szczególności dopuszczalnym przyjmowanie, że wniosek o ogłoszenie upadłości powinien składać każdy podmiot w sytuacji, gdy wymagalne zobowiązanie pieniężne jest niewykonane wskutek pomyłki lub przeoczenia, które - tak jak w tym przypadku - mogło mieć miejsce, tj. odnośnie składek na ZUS, ale nie wiemy czy miało miejsce bo kwota/wysokość zaległości Spółki z tytułu składek na ZUS za marzec 2014 r. nie została przez organy ustalona. Ustalenia tej treści, dokonane bez wzięcia pod uwagę rzeczywistej sytuacji Spółki w tamtym okresie, a w szczególności bez uwzględnienia faktu, iż przyczyną braku zapłaty nie był brak środków po stronie Spółki, należy uznać za błędne. W okresie, gdy skarżący pełnił funkcję członka zarządu obowiązywało domniemanie prawdziwości deklaracji, którego obalenie nastąpiło dopiero po przeprowadzeniu postępowania zakończonego decyzją Dyrektora UKS we W. z [...] r. Ocena stanu majątku i płynności finansowej Spółki, dla potrzeb ustalania warunków, a przede wszystkim terminu składania wniosku o ogłoszenie upadłości (postępowania układowego) w zakresie zobowiązań podatkowych, powinna obejmować wyłącznie stan wynikający ze złożonych przez Spółkę deklaracji (zeznań) podatkowych, a nie powstały w związku z wydanymi kilka lat później decyzjami, określającymi odmienną wysokość zobowiązania podatkowego. Organy podatkowe nie zestawiły wysokości zaległości podatkowych z ówczesnym stanem finansowym Spółki. W dalszej części pełnomocnik zarzucił, że organy nie włączyły do akt sprawy historii rachunku bankowego Spółki za okres od [...] do [...] r., przez co naruszono przepisy O.p. dotyczące zasad gromadzenia materiału dowodowego. W ocenie pełnomocnika, kwota uznań na rachunku bankowym Spółki w 2014 r. wynosiła [...] zł a zatem Spółka dysponowała wystarczającymi środkami pieniężnymi do zapłaty należności podatkowej wynikającej z wydanej w późniejszym czasie decyzji - dlatego Spółka nie była w stanie niewypłacalności.

Brak winy skarżącego w niezgłoszeniu wniosku o upadłość lub nie wszczęciu postępowania układowego wobec Sp. z o. o., wynika zdaniem pełnomocnika z faktu, że podmiot ten znajdował się w dobrej kondycji finansowej, bowiem jego zobowiązania nie przekraczały jego majątku, nawet biorąc pod uwagę kwotę zaległości podatkowej Spółki, określonej decyzją Dyrektora UKS we W. z [...] r. - wartość zobowiązań Spółki nie przekraczała wartości środków finansowych zgromadzonych na rachunku bankowym Spółki.

W kontekście naruszenia art. 127 O.p. pełnomocnik wskazał, że Naczelnik Urzędu Skarbowego nie zbadał w jakim czasie skarżący mógł stwierdzić, że istnieją okoliczności dające postawę do podjęcia działań zapobiegających upadłości lub ogłoszenia upadłości. Nieudolną próbę w tym zakresie podjął dopiero organ II instancji, co spowodowało, że decyzja była rozpatrywana tylko jednokrotnie przez organ odwoławczy. Dodał, że Naczelnik Urzędu Skarbowego odnosił się do decyzji Dyrektora UKS we W., o której w 2014 r. nikt nie mógł przypuszczać, że zostanie wydana. Tym bardziej, że w okresie, kiedy skarżący pełnił funkcję członka zarządu Spółki organy skarbowe nie prowadziły żadnego postępowania podatkowego, w ramach którego została wydana decyzja. Tymczasem Dyrektor Izby Administracji Skarbowej przeprowadził własne postępowanie i wydał decyzję w oparciu o zupełne inne ustalenia. W zakresie naruszenia art. 122 i art. 187 § 1 O.p. pełnomocnik podniósł, że organy nie ustaliły ile wynosiła zaległość na rzecz ZUS za marzec 2014 r. (termin płatności [...] r.) czyli za okres, w którym próbują przypisać Spółce stan niewypłacalności. Dyrektor IS powołuje się na pismo ZUS [...] Oddział w P. z [...] r. (k.150), z którego wynika kwota zaległości:

- FUS za marzec 2014, styczeń - czerwiec 2015 r. - należność główna [...] zł

- FUZ za marzec 2014, styczeń - czerwiec 2015 r. - należność główna [...] zł

Powyższe kwoty zadłużenia dotyczą łącznie 7 miesięcy, ale nie wiemy, bo tego nie ustalono, ile wynosiło zadłużenie na rzecz ZUS za marzec 2014 r. a jest to istotne w kontekście niewypłacalności Spółki.

Zdaniem pełnomocnika skarżący działał z należytą starannością, a w okresie pełnienia przez niego funkcji członka zarządu nie miał podstaw by stwierdzić występowanie okoliczności dających podstawę do podjęcia działań zapobiegających upadłości lub ogłoszenia upadłości.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej uchylenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2017r., poz. 2188), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast według art. 3 § 1 i 2 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej obejmuje, między innymi orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Tylko zatem stwierdzenie, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a, b, c ustawy). Sąd uwzględniając skargę stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Natomiast przeprowadzone w określonych na wstępie ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem nie można organom orzekającym w przedmiotowej sprawie skutecznie zarzucić, iż przy rozpatrywaniu sprawy naruszyły obowiązujące przepisy prawa materialnego lub procesowego.

Po przeanalizowaniu całości materiału dowodowego skład orzekający w rozpoznawanej sprawie w pełni podziela przedstawioną przez organ odwoławczy argumentację i słuszność zajętego w sprawie stanowiska. W ocenie Sądu podniesione w skardze zarzuty naruszenia prawa materialnego i procesowego są całkowicie chybione.

Spór w przedmiotowej sprawie dotyczy zasadności przeniesienia na skarżącego odpowiedzialności solidarnej jako członka zarządu A Sp. z o.o. za zaległości: w podatku od towarów i usług za miesiące: luty, marzec, kwiecień, maj, czerwiec 2014 r., wraz z odsetkami za zwłokę od zaległości podatkowych, jako powstałych w czasie pełnienia przez skarżącego funkcji prezesa zarządu w oparciu o art. 116 O.p.

Sąd orzekał w oparciu o prawidłowe ustalenia stanu faktycznego obszernie przytoczone w zaskarżonej decyzji (uchwała NSA z 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09), które Sąd w całości aprobuje i przyjmuje za własne, podobnie jak ocenę prawną tego stanu faktycznego. Natomiast poglądów prezentowanych przez stronę skarżącą - Sąd rozpoznający niniejszą sprawę nie podzielił. Badając legalność objętego skargą aktu stwierdzić trzeba, że materiał dowodowy zebrany w sprawie dawał podstawy do wydania zaskarżonego orzeczenia; nie budzi zastrzeżeń także postępowanie organów podatkowych, jak i proces zastosowania przepisów prawa materialnego.

Na wstępie należy stwierdzić, iż na gruncie prawa podatkowego dominującą zasadą jest odpowiedzialność podatnika za własne zobowiązania podatkowe. Od tej zasady Ordynacja podatkowa przewiduje jednak pewne wyjątki. Jednym z nich jest to, że podmiotami odpowiedzialnymi solidarnie za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością są członkowie jej zarządu. Katalog podmiotów ponoszących odpowiedzialność ze spółką ma charakter zamknięty i niedopuszczalne jest rozciąganie tej grupy; podobnie jak uwarunkowania spełnienia szeregu przesłanek materialnych do zastosowania art. 116 O.p.

W tym miejscu wskazać trzeba, że Sąd podziela rozważania organu odwoławczego zamieszczone na str. 3 uzasadnienia zaskarżonej decyzji, w zakresie zastosowania w rozpoznawanej sprawie art. 116 O.p. w wersji obowiązującej do końca 2015 r.

W myśl tej regulacji za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w organizacji, spółki akcyjnej lub spółki akcyjnej w organizacji odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja z majątku spółki okazała się w całości lub w części bezskuteczna, a członek zarządu:

1) nie wykazał, że:

a) we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości albo

b) niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości nastąpiło bez jego winy;

2) nie wskazuje mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części.

Organy prawidłowo ustaliły i wykazały spełnienie powyższych przesłanek pozytywnych i brak okoliczności uwalniających skarżącego od spornej odpowiedzialności. Przede wszystkim stwierdzić należy:

1. powstanie zaległości podatkowej z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez skarżącego obowiązków członka zarządu – w niniejszej sprawie wynika to z decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W. z [...] r. nr [...], określającej P.H.U. "A" Sp. z o.o. m.in. wysokość podatku do zapłaty z tytułu wystawienia faktur VAT, w tym: w lutym 2014 r. z wykazanym podatkiem w wysokości [...] zł, w marcu 2014 r. z wykazanym podatkiem w wysokości [...] zł, w kwietniu 2014 r. z wykazanym podatkiem w wysokości [...] zł, w maju 2014 r. z wykazanym podatkiem w wysokości [...] zł, w czerwcu 2014 r. z wykazanym podatkiem w wysokości [...] zł; zobowiązań tych nie uiszczono; objęte zostały tytułami wykonawczymi wystawionymi i skierowanymi na drogę postępowania egzekucyjnego, które okazało się bezskuteczne; postanowieniem z [...] r. organ egzekucyjny umorzył postępowania egzekucyjne wobec Spółki, z uwagi na brak środków na brak majątku Spółki;

2. pełnienie przez skarżącego funkcji prezesa zarządu Spółki w okresie objętym kwestionowanym rozstrzygnięciem – zostało w ocenie Sądu przez organ prawidłowo ustalone; skarżący pełnił funkcję prezesa zarządu Spółki od [...] r. do [...] r., w czasie kiedy upływały terminy zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług za okresy od lutego do czerwca 2014 r., co wypełnia dyspozycję art. 116 § 2 O.p.;

3. bezskuteczność egzekucji w stosunku do Spółki w całości lub w części – okoliczność tę obszernie wykazał organ w zaskarżonej decyzji. W wyniku bowiem szeregu podjętych czynności w toku postępowania egzekucyjnego wydane zostało przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. postanowienie z [...] r. w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego wobec Spółki, w związku z tym, że Spółka nie istnieje pod wskazanym w tytule wykonawczym adresem, zajęcia rachunków bankowych okazały się nie skuteczne, spółka nie posiada majątku.

Zatem należy skonkludować, że w przedmiotowej sprawie organy podatkowe trafnie ustaliły na podstawie zebranego materiału dowodowego istnienie przesłanek pozytywnych do orzeczenia odpowiedzialności skarżącego z art. 116 O.p. Mając na uwadze skomplikowany charakter sprawy czynności podejmowane przez organ odwoławczy były systematycznie, w miarę uzyskiwania nowych dokumentów - celem zgromadzenia pełnego materiału dowodowego oraz zweryfikowania twierdzeń instytucji, urzędów, do których zwrócono się o sprawdzenie istotnych dla sprawy okoliczności co w sposób obiektywny wpłynęło na wydane rozstrzygnięcie. Zobrazowanie sytuacji majątkowej Spółki i jej rzetelności w wywiązywaniu się z obowiązków fiskalnych w oparciu o deklaracje i zeznania podatkowe posiadane przez organ podatkowy, sprawozdania finansowe przekazane przez Sąd Rejonowy w K. i zestawienie wspomnianych danych obrazujących kondycję ekonomiczną podmiotu, jego zasoby oraz możliwości płatnicze umożliwiło właściwe ustalenie okoliczności wypełniających ustawowe przesłanki przeniesienia odpowiedzialności.

Natomiast analizując zebrany materiał dowodowy organy nie stwierdziły istnienia przesłanek negatywnych, uwalniających z tej odpowiedzialności.

Przede wszystkim odnosząc się do przesłanki egzoneracyjnej niewykazania przez członka zarządu, że złożono we właściwym czasie wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie układowe, albo wykazania braku winy (jakiejkolwiek) w niepodjęciu działań w tym kierunku - należy stwierdzić, że takich działań skarżący nie wskazał. Z analizy dokumentacji finansowej Spółki organy obu instancji ustaliły, że wobec faktu nie regulowania należności wobec urzędu skarbowego i ZUS bieg terminu na zgłoszenie upadłości Spółki rozpoczął się w dniu [...] r. W tym zakresie organ wskazał, że Spółka ma zaległości wobec Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z tytułu podatku od towarów i usług za okres od lutego do czerwca 2014 r. z terminem płatności przypadającym na [...] r. oraz z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2014 r. a także wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych [...] Oddział w P. z tytułu nieopłacania składek na Fundusz Ubezpieczeń Społecznych, Fundusz Ubezpieczenia Zdrowotnego za okresy 03/2014 r. oraz 01/2015 r. do 06/2015 r. W kontekście powyższego zasadnie organ odwoławczy uznał, że skarżący powinien był złożyć wniosek w terminie 14 dni od powzięcia tej wiedzy tj. w dacie powstania zaległości względem ZUS drugiego wierzyciela, po Naczelniku Urzędu Skarbowego w B., z terminem płatności przypadającym na [...] r. tj.: najpóźniej [...] r., czego nie dokonał. Poza tym strona nie przedstawiła żadnych okoliczności, uniemożliwiających zrealizowanie tego obowiązku we właściwym czasie.

Zatem organy jednoznacznie wykazały istnienie przesłanki z art. 11 ust. 1 ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze (nieregulowanie wymagalnych zobowiązań) do wniesienia wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki – co przedstawiono w części opisowej wyroku, a konkluzje wyrażone przez organ odwoławczy skład Sądu orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela. Zatem brak uregulowania w terminie spornych zobowiązań podatkowych musiał skutkować wydaniem zaskarżonej decyzji.

W konsekwencji Sąd w pełni podzielił ustalenia organów, a zarzuty skargi uznał za chybione bowiem wobec powyższych okoliczności nie do zaakceptowania są twierdzenia strony, że okresie objętym decyzją zarządzając Spółką, nie mogła zgłosić wniosku o upadłość, gdyż Spółka była w dobrej kondycji finansowej.

Podobnie za trafne Sąd ocenił konkluzje organu co do niewskazania przez członka zarządu mienia spółki umożliwiającego zaspokojenie znacznej części zaległości podatkowych Spółki skoro strona nie wykazała żadnego majątku, jak również nie wskazała żadnych okoliczności mogących być podstawą do jakiejkolwiek ekskulpacji w tym zakresie.

Odnosząc się szczegółowo do zarzutów skargi, wyjaśnić przyjdzie, że Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego prezentowane w odpowiedzi na skargę, że nie doszło do naruszenia art. 116 § 1 O.p., poprzez niewskazanie "właściwego czasu do zgłoszenia upadłości". Słusznie wskazał organ, że biorąc pod uwagę tylko prawidłowe kwoty zobowiązań z tytułu podatku od towarów i usług określone w decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W. z [...] r., Spółka posiadała na dzień wydania decyzji przez organ pierwszej instancji, zaległości z tego tytułu w łącznej kwocie [...] zł. Zatem nie ma znaczenia argumentacja pełnomocnika, iż nie jest dopuszczalnym przyjmowanie, że wniosek o ogłoszenie upadłości powinien składać każdy podmiot w sytuacji, gdy wymagalne zobowiązanie pieniężne jest niewykonane wskutek pomyłki lub przeoczenia, a należności wobec ZUS i z tytułu podatku od osób fizycznych są nieznaczne. Bez znaczenia dla rozpoznawanej sprawy jest również zarzut, że zostały nieprecyzyjnie ustalone w odniesieniu do marca 2014 r. zaległości Spółki wobec ZUS. Kwestia ta nie ma żadnego znaczenia do obliczenia "właściwego czasu" na zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki w rozpoznawanej sprawie.

Nie ma racji również pełnomocnik wskazując, że w zakresie zobowiązań podatkowych, termin składania wniosku o ogłoszenie upadłości powinien obejmować wyłącznie stan wynikający ze złożonych przez Spółkę deklaracji (zeznań) podatkowych, a nie powstały w związku z wydanymi kilka lat później decyzjami, określającymi odmienną wysokość zobowiązania podatkowego.

W tym miejscu przypomnieć trzeba, że zobowiązanie z tytułu podatku od towarów i usług, powstaje z mocy prawa z dniem zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania (art. 21 § 1 pkt 1 O.p.). Oznacza to, że decyzja Dyrektora UKS z [...] r. ma charakter deklaratoryjny i określa ona tylko w prawidłowej wysokości zobowiązania, które powstały z mocy prawa i których terminy płatności przypadały znacznie wcześniej. Spółka nie wpłacała kwot podatku w zw. z art. 108 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, wynikających z tej decyzji. Nie ma sporu co do tego, że w tym okresie członkiem zarządu Spółki był skarżący. Zatem słuszny jest pogląd organu, że skarżący nie wykazał braku winy w niezgłoszeniu wniosku o ogłoszenie upadłości.

Rację ma również organ twierdząc, że przepisy Ordynacji podatkowej w zakresie odpowiedzialności osób trzecich, ani też przepisy Prawa upadłościowego i naprawczego, nie wymagają dokonania zestawienia wysokości zaległości podatkowych ze stanem finansowym Spółki z daty powstania tych zaległości. Tym bardziej, że ustalenie przesłanki "właściwego czasu" na zgłoszenie przez podmiot określony w art. 116 § 2 O.p. wniosku o ogłoszenie upadłości w rozpoznawanej sprawie, oparte jest - na art. 21 w związku z art. 11 ust. 1 ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze (nieregulowanie wymagalnych zobowiązań), a nie w związku z art. 11 ust. 2 ww. ustawy (przewyższenie zobowiązań nad majątkiem Spółki).

Niezasadnie okazały się również zarzuty pełnomocnika skarżącego w zakresie naruszenia przepisów O.p. dotyczących zasad gromadzenia materiału dowodowego, poprzez niewłączenie do akt dokumentu - historia rachunku bankowego Spółki za okres [...] do [...] r., z którego wynika, że kwota uznań na rachunku Spółki w 2014 r. wynosiła [...]zł, a zatem Spółka dysponowała w tamtym okresie środkami pieniężnymi wystarczającymi aby zapłacić należność podatkową wynikającą z wydanej w późniejszym czasie decyzji i "nie była w stanie niewypłacalności". Sąd podziela stanowisko organu, iż kwestia ta była bez znaczenia, albowiem aktywa na rachunku bankowym Spółki w 2014 r. wskazane na str. 27 decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Katowicach - stanowiły jedynie zobrazowanie operacji dokonywanych na tym rachunku. Natomiast faktyczna sytuacja finansowa Spółki w ww. okresie wynika z faktycznych zobowiązań Spółki w podatku od towarów i usług, określonych w decyzji Dyrektora UKS z [...] r. Szczególnie zaś zaakcentować trzeba, że pomimo posiadanych aktywów pieniężnych przez Spółkę, w okresie kiedy strona skarżąca pełniła funkcję prezesa zarządu, wystąpiła przesłanka wskazana w art. 11 ust. 1 prawa upadłościowego i naprawczego, tj. zaprzestanie wykonywania wymagalnych zobowiązań pieniężnych Spółki, o czym świadczy niezapłacenie podatku do zapłaty wynikającego z deklaratoryjnej decyzji Dyrektora UKS. Zatem uprawniony jest pogląd organu, że członek zarządu powinien znać kondycję finansową Spółki, w przeciwnym zaś razie nie można mówić, że działał z należytą starannością.

Organ nie naruszył także przepisów dwuinstancyjności postępowania podatkowego tj. art. 127 O.p. Przepis ten nakłada na organ odwoławczy obowiązek ponownej oceny materiału dowodowego. Zatem organ odwoławczy był uprawniony do samodzielnego określenia terminu, w którym jego zdaniem winien zostać złożony wniosek o ogłoszenie upadłości Spółki.

Nie doszło także do naruszenia art. 122 i art. 187 § 1 O.p. z powodu niewskazania konkretnej wysokości zaległości Spółki wobec ZUS za marzec 2014 r. Jak już wyżej wspomniano, kwestia istnienia tego zobowiązania jest niepodważana przez skarżącego, a w powiązaniu z zaległościami wobec Naczelnika Urzędu Skarbowego w B., stanowiła, wystarczającą podstawę do wykazania niewypłacalności Spółki oraz "właściwego czasu" na zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki przez skarżącego.

Konkludując przedstawione uwarunkowania faktyczne i prawne należy stwierdzić, że organy podatkowe nie naruszyły w rozpatrywanej sprawie przepisów prawa materialnego, a ponadto działały z poszanowaniem reguł postępowania. Organ odwoławczy wyczerpująco odniósł się do wszystkich podniesionych zarzutów, które okazały się bezzasadne.

Wobec powyższych okoliczności Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.