Postanowienie NSA, sygn. akt III FZ 423/23
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-09-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono zażalenie
Powołane przepisy: article: art. 247
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jacek Pruszyński po rozpoznaniu w dniu 12 września 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia M. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 17 lipca 2023 r., sygn. akt I SPP/Gl 165/23 w przedmiocie przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 17 kwietnia 2023 r. nr SKO.F/41.4/251/2023/6122 w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2023 r. postanawia oddalić zażalenie.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z 17 lipca 2023 r., sygn. akt I SPP/Gl 165/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odmówił M. K. (dalej: "skarżący", "strona") przyznania prawa pomocy w sprawie z jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z 17 kwietnia 2023 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2023 r.

Jak wskazano w uzasadnieniu orzeczenia, decyzją z 17 kwietnia 2023 r. (zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach w sprawie I SA/Gl 704/23) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach utrzymało

w mocy decyzję Prezydenta Miasta Bytomia z 13 stycznia 2023 r., którą ustalono skarżącemu wysokość podatku od nieruchomości na 2023 r. w kwocie 60 zł.

W terminie do wykonania wezwania do uiszczenia 100 zł tytułem wpisu od tej skargi skarżący złożył wniosek z 23 czerwca 2023 r. o przyznanie prawa pomocy - zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.

Odmawiając przyznania prawa pomocy w żądanym zakresie Sąd pierwszej instancji przytoczył treść art. 247 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 329, dalej: p.p.s.a.) oraz wyjaśnił, że oczywista bezzasadność skargi ma miejsce m. in. gdy strona powiela w skardze zarzuty i argumentację prawną oraz twierdzenia dotyczące stanu faktycznego, przedstawionych już we wcześniejszych skargach wniesionych

w sprawach o tożsamym przedmiocie (m. in. tym samym zobowiązaniu podatkowym za kolejne lata). W rozpoznawanej sprawie skarżący powiela argumentację, którą prezentował już w skargach, jakie wcześniej wniósł na decyzje wymierzające mu wysokość tego zobowiązania za lata 2014-2021. Skargi te zostały już prawomocnie oddalone, a w uzasadnieniach tych wyroków wyjaśniono skarżącemu, że na mocy postanowienia Sądu Rejonowego w Bytomiu z 23 sierpnia 2017 r., I Ns 558/17, nabył on przedmiot opodatkowania, a tym samym - jako właściciel lokalu mieszkalnego - jest zobowiązany do zapłaty podatku od tej nieruchomości. Biorąc zatem pod uwagę tożsamość stanu faktycznego i prawnego (w omawianym zakresie) pomiędzy tamtymi sprawami a sprawą niniejszą, jak również jednoznaczne przesądzenie tej kwestii w tamtych sprawach, Sąd pierwszej instancji wyjaśnił, że trudno uznać, by obecnie została ona oceniona w sposób odmienny.

Na powyższe postanowienie skarżący wniósł zażalenie, zaskarżając je

w całości wniósł o jego uchylenie. W uzasadnieniu wskazał, że postanowienie

o nabyciu spadku po mamie nie zawiera informacji, że spadek oscyluje wokół mieszkania przy ulicy na której się mieści. Mieszkanie nie posiada prądu i jest zadłużone, on sam zaś jest bezrobotny, schorowany i zagrożony bezdomnością.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

W pierwszej kolejności należy wskazać, że, jak zasadnie podniósł Sąd pierwszej instancji, analogiczna sprawa była rozstrzygana przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 17 kwietnia 2023 r., sygn. akt III FZ 659/22.

Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni podziela stanowisko wyrażone w tym postanowieniu, w związku z tym w dalszej części uzasadnienia posłuży się przedstawioną tam argumentacją.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, w rozpoznawanej sprawie WSA w Gliwicach prawidłowo odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy wskazując jako podstawę art. 247 p.p.s.a. Zgodnie ze wskazanym przepisem prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. Przepis ten wprowadza samodzielną, negatywną przesłankę przyznania stronie prawa pomocy, która to pomoc nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi, co oznacza, że ocena w tym przedmiocie dokonywana jest w oderwaniu od sytuacji materialnej strony. Pojęcie "oczywistej bezzasadności skargi" (art. 247 p.p.s.a.)

w postępowaniu przed sądem administracyjnym nie zostało ustawowo zdefiniowane, ale w orzecznictwie sądów administracyjnych i doktrynie przyjmuje się, że skargą oczywiście bezzasadną jest taka skarga, która już na "pierwszy rzut oka", tj. bez dokonania głębszej analizy prawnej, niewątpliwie, nie może zostać uwzględniona przez sąd (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2010, s. 572; M. Jagielska, J. Jagielski, P. Gołaszewski [w:] red. R. Hauser, M. Wierzbowski, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 803 i postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 18 kwietnia 2008 r., I OZ 273/08; z 4 czerwca 2008 r., II OZ 561/08; z 28 stycznia 2009 r., I OZ 35/09; z 19 sierpnia 2009 r., I OZ 788/09;

z 14 lutego 2012 r., II GZ 41/12; z 27 kwietnia 2012 r., II GZ 142/12; z 28 marca 2017 r., II GZ 226/17; publik. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Oznacza, to że zastosowanie powołanego przepisu jest dopuszczalne wówczas, gdy stan faktyczny i prawny danej sprawy nie budzi najmniejszych wątpliwości, co do braku szans na uwzględnienie skargi.

Sytuacja taka zachodzi w rozpoznawanej sprawie, bowiem skarga skarżącego całkowicie powiela argumentację prawną ocenioną jako chybiona w wymienionych przez Sąd pierwszej instancji dziewięciu sprawach sądowoadministracyjnych: I SA/Gl 18-22/19, I SA/Gl 576/19, I SA/Gl 849/20, SA/Gl 864/21 oraz I SA/Gl 702/22

w których przedmiotem zaskarżenia były decyzje wydane w przedmiocie ustalenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za lata 2014-2021. We wszystkich tych sprawach wnioski strony o przyznanie prawa pomocy uwzględniono. Następnie jednak wszystkie spośród wniesionych skarg oddalono wyrokami Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, które nie zostały zaskarżone

i są prawomocne. W uzasadnieniach tych wyroków przesądzono, że obowiązek zapłaty kwestionowanego podatku od nieruchomości za lata 2014-2021 spoczywa na skarżącym, ponieważ to on jest właścicielem przedmiotu opodatkowania (lokalu mieszkalnego oraz związanego z nim pomieszczenia piwnicznego i udziału

w gruncie), który nabył po H. K. (swej matce zmarłej w dniu 1 sierpnia 2013 r.). Podkreślono również, że nabycie tego spadku zostało stwierdzone postanowieniem Sądu Rejonowego w Bytomiu z 23 sierpnia 2017 r., (...). W skargach wniesionych w tamtych sprawach skarżący utrzymywał, że postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku nie determinuje uznania go za podatnika. Tak samo wywiódł też w skardze wniesionej w niniejszej sprawie.

W konsekwencji zasadnie Sąd pierwszej instancji uznał, że skarga skarżącego jest oczywiście bezzasadna, bowiem bez głębszej analizy prawnej, na pierwszy rzut oka, nie ulega wątpliwości, że nie może zostać uwzględniona. Nie wnosi ona bowiem żadnych nowych argumentów prawnych lub faktycznych dotyczących zagadnienia tożsamego dla wszystkich ww. spraw zakończonych prawomocnymi wyrokami WSA w Gliwicach. Kolejna skarga skarżącego wyraża jedynie jego ciągłe niezadowolenie

z decyzji organów podatkowych, jednakże już przy jej pobieżnej analizie wstępnej można skonstatować, że nie będzie ona możliwa do uwzględniania, bowiem tak samo jak we wcześniejszych sprawach skarżący nie przyjmuje do wiadomość treści prawa powszechnie obowiązującego.

Reasumując, pełne powielenie przez stronę w skardze zarzutów i argumentacji prawnej oraz twierdzeń dotyczących stanu faktycznego, przedstawionych już we wcześniejszych skargach wniesionych w sprawach o tożsamym przedmiocie (m.in. tym samym zobowiązaniu podatkowym za kolejne lata), a oddalonych prawomocnie przez sąd administracyjny, pozwala na stwierdzenie, że kolejna skarga jest oczywiście bezzasadna, co uzasadnia – na podstawie art. 247 p.p.s.a. – odmowę przyznania prawa pomocy. Tym sposobem realizowane jest ratio legis tego przepisu prawa, tj. racjonalne i gospodarne decydowanie przez wojewódzkie sądy administracyjne o przeniesieniu kosztów postępowania ze strony na ogół społeczeństwa (Skarb Państwa). Pełna tożsamość argumentacji skarżącego, prezentowanej w kolejnych skargach prawomocnie rozpoznanych przez WSA

w Gliwicach, a także w skardze w sprawie I SA/Gl 704/22, uzasadnienia stwierdzenie, że Sąd pierwszej instancji zasadnie odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy ze względu na oczywistą bezzasadność jego skargi.

Nie znajdując więc podstaw do uwzględnienia zażalenia, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 p.p.s.a. orzekł jak

w sentencji.