Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1872/17
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2019-12-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 135 ust. 1 pkt 1 a)
journal: Dz.U. 2012 poz 1137
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity
article: art. 102 ust. 1 pkt 4 i 5 ust. 1 c, art 103 ust. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2015 poz 155
law: Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jolanta Rudnicka (spr.) Sędzia NSA Iwona Bogucka Sędzia del. WSA Jolanta Górska Protokolant starszy asystent sędziego Małgorzata Ziniewicz po rozpoznaniu w dniu 10 grudnia 2019 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 23 lutego 2017 r. sygn. akt III SA/Wr 1236/16 w sprawie ze skargi A. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Wałbrzychu z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 23 lutego 2017 r., sygn. akt III SA/Wr 1236/16, oddalił skargę A. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Wałbrzychu z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy.

Wyrok został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:

Starosta Kłodzki decyzją z dnia [...] czerwca 2016 r. zatrzymał A. C. prawo jazdy kategorii B, na okres 3 miesięcy zobowiązując jednocześnie do jego zwrotu. Decyzji nadano decyzji rygor natychmiastowej wykonalności.

Po rozpatrzeniu odwołania A. C. (dalej również jako "skarżący") Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Wałbrzychu decyzją z dnia [...] lipca 2016 r. nr SKO [...], na podstawie na podstawie art.102 ust.1 pkt 4, ust.1c ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2015, poz. 155 ze zm.), art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy-Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r. poz. 541 ze zm.), utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Starosty Kłodzkiego z dnia [...] czerwca 2016 r. Kolegium ustaliło, że Komenda Miejska Policji we Wrocławiu pismem z dnia 12 maja 2016 r. zawiadomiła Starostwo Powiatowe Oddział Zamiejscowy w B. o kierowaniu przez A. C. w dniu 10 maja 2016 r. we Wrocławiu na ul. [...] o godz.00:05 samochodem osobowym popełniając czyn, o którym mowa w art. 135 ust.1pkt 1a lit. a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r.- Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r. poz. 1137 ze zm.) dopuszczając się przekroczenia prędkości o 70 km/h, w związku z którym wydano prawomocne rozstrzygnięcie. Czynności w sprawie wykroczenia zostały zakończone w drodze nałożenia grzywny w postępowaniu mandatowym w wysokości 500 złotych. Podczas kontroli drogowej kierujący pojazdem nie okazał dokumentu uprawniającego go do kierowania pojazdami.

Organ odwoławczy uznał, że zawiadomienie Komendy Miejskiej Policji we Wrocławiu zawiera informacje niezbędne do przyjęcia, że skarżący kierował w dniu 10 maja 2016 r. pojazdem, przekraczając prędkość w obszarze zabudowanym o więcej niż 50 km/h, co pozwala przyjąć, że zostały spełnione przesłanki ustawowe do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy. Zdaniem Kolegium organy administracji publicznej w tym postępowaniu nie mają kompetencji do prowadzenia postępowania dowodowego mającego na celu ocenę prawidłowości czynności podjętych przez Policję, w tym zasadności zatrzymania dokumentu prawa jazdy w oparciu o dokonany pomiar prędkości. Wskazując na art. 7ust.1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 20 marca 2015r. o zmianie ustawy Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r. poz. 541.) Kolegium wyjaśniło, że do dnia 31 grudnia 2016r. podmiot, który wydał prawomocne rozstrzygnięcie za naruszenie, o którym mowa w art. 135 ust.1 pkt 1a Prawa o ruchu drogowym, niezwłocznie powiadamia o tym starostę właściwego ze względu na miejsce zamieszkania kierującego pojazdem, natomiast podstawą wydania decyzji, o której mowa w art. 102 ust. 1 pkt 4 i 5 oraz art. 103 ust. 1pkt 5 ustawy o kierujących pojazdami, jest informacja o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 135 ust. 1 pkt 1a ustawy Prawo o ruchu drogowym. Kolegium podniosło, że w rozpoznawanej sprawie prawo jazdy nie zostało zatrzymane w okolicznościach, o których jest mowa w art. 135 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy Prawo o ruchu drogowym, bowiem kierujący pojazdem nie okazał tego dokumentu w czasie kontroli drogowej, natomiast w sprawie popełnionego wykroczenia drogowego został nałożony mandat karny, zatem zostały spełnione przesłanki faktyczne i prawne, o których mowa w art. 102 ust.1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy. Wyjaśniło przy tym, że czas, na który orzeka się o zatrzymaniu prawa jazdy, określa art. 102 ust. 1c ww. ustawy, zgodnie z którym decyzję w tym przedmiocie wydaje się na okres 3 miesięcy, nadając jej rygor natychmiastowej wykonalności oraz zobowiązując kierującego do zwrotu prawa jazdy, jeżeli dokument ten nie został zatrzymany w trybie art. 135 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym. W ocenie Kolegium z powyższej regulacji wynika, że o zatrzymaniu prawa jazdy organ orzeka obligatoryjnie.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało na treść art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw, w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania wskazując, że jedyną i wyłączną okolicznością, która obliguje organ do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy jest informacja o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 135 ust. 1 pkt 1a ustawy Prawo o ruchu drogowym.

Na powyższą decyzję organu A. C. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. W skardze zarzucił m.in. błędną wykładnię przepisów prawa, co doprowadziło do niewłaściwego zastosowania art. 102 ust. 1 pkt. 4, ust. 1 c ustawy o kierujących pojazdami, art. 7 pkt 1 ust. 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 roku o zmianie ustawy Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw, poprzez przyjęcie, że w sytuacji gdy dokument prawa jazdy nie zostanie zatrzymany w trybie art. 135 ust. 1 pkt 1a ustawy Prawo o ruchu drogowym to wówczas wystarczy samo zawiadomienie o przekroczeniu przez kierowcę dopuszczalnej prędkości o więcej niż o 50 km/h w obszarze zabudowanym, podczas gdy art. 7 pkt. 1 ust. 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 roku o zmianie ustawy Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw wprost stanowi, że podstawą wydania decyzji, o której mowa w art. 102 ust. 1 pkt 4 i 5 oraz art. 103 ust. 1 pkt 5 ustawy wymienionej w art. 5, jest informacja o zatrzymaniu dokumentu prawa jazdy na podstawie art. 135 ust. 1 pkt 1a ustawy wymienionej w art. 4, a więc przytoczony przepis nie przewiduje rozszerzenia podstawy wydania decyzji administracyjnej o zatrzymaniu dokumentu prawa jazdy o inne przesłanki niż te wyraźnie wskazane.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalając skargę przywołał treść art. 102 ust. 1 pkt 2 oraz art. 102 ust. 1 c ustawy o kierujących pojazdami oraz art. 135 ust. 1 pkt 1a lit. a ustawy Prawo o ruchu drogowym i wskazał, że ostatni z tych przepisów został dodany do ustawy Prawo o ruchu drogowym przez art. 4 pkt 7 lit. a tiret drugi ustawy zmieniającej z dnia 20 marca 2015 r. Ustawa ta w art. 5 pkt 7a i b wprowadziła także zmiany w ustawie o kierujących pojazdami dodając do art. 102 - pkt 4 w ust. 1 oraz ust. 1c, ust. 1d i ust. 1e. Zgodnie zaś z art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy zmieniającej z dnia 20 marca 2015 r. do dnia 31 grudnia 2016 r. podstawą wydania decyzji, o której mowa w art. 102 ust. 1 pkt 4 i 5 oraz art. 103 ust. 1 pkt 5 ustawy o kierujących pojazdami, jest informacja o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 135 ust. 1 pkt 1a ustawy Prawo o ruchu drogowym.

Sądu I instancji uznał, że z powyższej regulacji wynika, że o zatrzymaniu prawa jazdy organ orzeka obligatoryjnie. Ustawodawca jednoznacznie przesądził, że jedyną i wyłączną okolicznością, która obliguje organ do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy do dnia 31 grudnia 2016 r. jest wskazana wyżej informacja, która stanowi źródło ustalenia stanu faktycznego w zakresie stwierdzenia okoliczności przekroczenia dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h na terenie zabudowanym. Organ wydający decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy nie prowadzi zatem własnych ustaleń dotyczących faktu przekroczenia prędkości o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym, ale z woli ustawodawcy w okresie od 18 maja 2015 r. (data wejścia w życie ustawy zmieniającej z dnia 20 marca 2015 r.) do 31 grudnia 2016 r. zobowiązany jest oprzeć swoje rozstrzygnięcie na przekazanej mu przez Policję informacji. W związku z powyższym organy administracji publicznej nie badają, w jakich okolicznościach doszło do popełnienia wykroczenia, ani okoliczności dotyczących sposobu pomiaru prędkości, czy rodzaju urządzeń do tego służących. Z woli ustawodawcy organ administracji publicznej opiera swoje rozstrzygnięcie na przekazanej mu informacji o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 135 ust. 1 pkt 1a ustawy Prawo o ruchu drogowym.

Sąd I instancji w pełni podzielił stanowisko organu, że zawiadomienie z dnia 12 maja 2016 r. stanowi wystarczającą podstawę do wydania decyzji o zatrzymaniu skarżącemu prawa jazdy. Sąd podzielił również stanowisko zawarte w uzasadnieniu wyroku WSA w Łodzi z dnia 8 grudnia 2016 r., sygn. akt III SA/Łd 631/16, że fakt prowadzenia na drodze publicznej pojazdu bez posiadania przy sobie prawa jazdy, tj. wbrew obowiązkowi wynikającemu z art. 38 pkt 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, nie może zwalniać kierowcy z odpowiedzialności administracyjnoprawnej i chronić go przed skutkami nieprzestrzegania obowiązujących przepisów ruchu drogowego. Nie może być bowiem tak, że osoba posiadająca dokument prawa jazdy i okazująca go w czasie kontroli drogowej policjantowi zgodnie z obowiązkiem jest traktowana w takich samych okolicznościach gorzej niż osoba nie posiadająca takiego dokumentu lub tylko twierdząca, że go nie posiada.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyjaśnił, że jeśli kierowca przekracza dopuszczalną prędkość o więcej niż 50 km/h w terenie zabudowanym, to obowiązkiem policjanta jest zatrzymanie prawa jazdy za pokwitowaniem. Złożenie przez kierowcę oświadczenia o nieposiadaniu prawa jazdy nie może powodować zwolnienia go od administracyjnoprawnych skutków nieprawidłowego postępowania. W przypadku niewydania prawa jazdy ze względu na złożenie przez kierowcę oświadczenia o jego braku Policja zobowiązana jest poinformować starostę o zaistniałej sytuacji i treści oświadczenia kierowcy. W piśmie z dnia 12 maja 2016 r. Komendant Miejski Policji zawarł powyższe wyjaśnienia. Policja, a także organ administracji wydający decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy nie posiadają uprawnień umożliwiających badanie prawdziwości oświadczenia o przyczynie nieposiadania przez kierowcę prawa jazdy.

W ocenie Sądu I instancji konstrukcja obowiązującego do dnia 31 grudnia 2016 r. przepisu art. 135 ust. 1 pkt 1a ustawy Prawo o ruchu drogowym nie miała na celu – poprzez literalną interpretację tego przepisu – umożliwienia kierowcom uniknięcia sankcji w postaci zatrzymania prawa jazdy. Ustawodawca tak formułując powyższy przepis uwzględniał bowiem obowiązek każdego kierowcy wynikający z art. 38 pkt 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym i nie przewidywał, że naruszając ten przepis kierowcy, będą wykorzystywać to naruszenie jako argument w postępowaniu o zatrzymanie prawa jazdy. To, że zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy zmieniającej z dnia 20 marca 2015 r. do 31 grudnia 2016 r. decyzję na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami starosta wydaje na podstawie informacji o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 135 ust. 1 pkt 1a ustawy Prawo o ruchu drogowym ma tylko takie znaczenie, że dotyczy źródła wiedzy starosty o ujawnieniu czynu polegającego na kierowaniu pojazdem z prędkością przekraczającą dopuszczalną o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. Zgodnie z art. 102 ust. 1b ustawy o kierujących pojazdami, dodanym do tej ustawy przez art. 5 pkt 7 lit. b ustawy zmieniającej z dnia 20 marca 2015 r., administrator centralnej ewidencji kierowców przekazuje staroście informacje w przypadkach, o których mowa w ust. 1 pkt 4 i 5, będące podstawą wydania decyzji administracyjnej o zatrzymaniu prawa jazdy. Przepis ten wchodzi w życie 1 stycznia 2017 r. (zgodnie z art. 9 ustawy zmieniającej z dnia 20 marca 2015 r.). Z tego wynika, że do 31 grudnia 2016 r. starosta wydaje decyzję opartą na art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami na podstawie informacji o zatrzymaniu prawa jazdy od Policji, a od 1 stycznia 2017 r. na podstawie informacji od administratora centralnej ewidencji kierowców. Oznacza to, że również po 31 grudnia 2016 r. podstawę do wydania przez starostę decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy stanowi wyłącznie informacja tylko, że pochodząca z innego źródła – od administratora centralnej ewidencji kierowców i dotyczy to również sytuacji, gdy prawo jazdy nie zostało fizycznie zatrzymane.

Sąd I instancji podkreślił, że skarżący kwestionował podstawę ustalenia przez organy obu instancji, iż w dniu 10 maja 2016 r. przekroczył prędkość o więcej niż 50 km/h, jednak z akt sprawy wynika, że został wystawiony mandat na 500 zł, a tej okoliczności skarżący nie podważał.

W złożonej do Naczelnego Sądu Administracyjnego skardze kasacyjnej A. C. zaskarżył powyższy wyrok w całości. Zarzucił naruszenie prawa materialnego tj. art. 102 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 102 ust. 1 c ustawy o kierujących pojazdami w zw. z art. 2 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie zaistnienia podstaw do wydania decyzji w sytuacji braku fizycznego zatrzymania za pokwitowaniem prawa jazdy przez podmiot, który ujawnił popełnienie naruszenia, podczas gdy niezbędną przesłanką wydania decyzji, o której mowa w art. 102 ust. 1 pkt 4 jest zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 roku o zmianie ustawy - Kodeks kamy oraz niektórych innych ustaw w brzmieniu sprzed 31 grudnia 2016 roku w zw. z art. 135 ust. 1 pkt 1a ustawy Prawo o ruchu drogowym, zatrzymanie prawa jazdy za pokwitowaniem.

W oparciu o tak sformułowany zarzut wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i merytoryczne rozpoznanie skargi poprzez uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Jednocześnie wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 14 września 2019 r. sygn. akt I OSK 1872/17 oddalił wniosek A. C. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji uznając, że skarżący nie wykazał, ani nie udokumentował konkretnych okoliczności, które mogłyby spowodować możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków.

Postanowieniem z dnia 10 maja 2019 r. Naczelny Sąd Administracyjny zawiesił postępowanie do czasu rozstrzygnięcia przez skład siedmiu sędziów NSA uchwały w sprawie I OPS 3/18. Następnie w związku z podjęciem uchwały w dniu 25 września 2019 r. podjęto zawieszone postępowanie sądowe.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 - dalej jako "P.p.s.a") Naczelny Sąd Administracyjny związany jest podstawami skargi kasacyjnej, z urzędu zaś bierze pod uwagę jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie żadna z wymienionych w art. 183 § 2 P.p.s.a. przesłanek nieważności postępowania nie zaistniała, wobec czego kontrola Naczelnego Sądu Administracyjnego ograniczyła się wyłącznie do zbadania zawartych w skardze kasacyjnej zarzutów, sformułowanych w granicach podstaw kasacyjnych.

Granice skargi kasacyjnej wyznaczają wskazane w niej podstawy. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez sąd II instancji, który w odróżnieniu od sądu I instancji nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej.

Skarga kasacyjna w niniejszej sprawie jest nieuzasadniona, bowiem postawiony w niej zarzut naruszenia prawa okazał się nietrafny.

Przede wszystkim wskazać należy, że materialną podstawę kontrolowanej w postępowaniu przed Sądem I instancji w niniejszej sprawie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Wałbrzychu stanowił art. 102 ust. 1 pkt 4 oraz art. 102 ust. 1 c ustawy o kierujących pojazdami. Zgodnie z art. 102 ust. 1 pkt 4 wskazanej ustawy starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy, w przypadku gdy kierujący pojazdem przekroczył dopuszczalną prędkość o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. Stosownie zaś do treści art. 102 ust. 1 c tej ustawy starosta wydaje decyzję, o której mowa w ust. 1 pkt 4, na okres 3 miesięcy, nadając jej rygor natychmiastowej wykonalności oraz zobowiązując kierującego do zwrotu prawa jazdy, jeżeli dokument ten nie został zatrzymany w trybie art. 135 ust. 1 pkt 1a ustawy Prawo o ruchu drogowym. Zwrócić w tym miejscu należy uwagę, że zgodnie z art. 7 ust.1 pkt 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji tj. w dniu 29 lipca 2016 r., podstawą wydania decyzji, o której mowa w art. 102 ust. 1 pkt 4 i 5 oraz art. 103 ust. 1 pkt 5 ustawy o kierujących pojazdami była informacja o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 135 ust. 1 pkt 1a ustawy Prawo o ruchu drogowym.

Z treści powyższych przepisów jednoznacznie wynika, że podstawą wydania decyzji o zatrzymaniu praw jazdy jest jedynie informacja uzyskana od podmiotu, który ujawnił kierowanie pojazdem z prędkością przekraczającą dopuszczalną o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. W niniejszej sprawie informacja taka została przekazana Staroście Kłodzkiemu w piśmie Komendy Miejskiej Policji we Wrocławiu z dnia 12 maja 2016 r.

Wydanie zaś przedmiotowej decyzji jest obligatoryjne. Zawarte bowiem w art. 102 ust. 1 pkt 4 stwierdzenie: "starosta wydaje decyzję administracyjną" nie pozostawia w tym zakresie żadnych wątpliwości interpretacyjnych.

Wskazać tu należy, że powyższa "informacja" pełni rolę sformalizowanego źródła wiedzy o popełnionym wykroczeniu, a przekazanie tej informacji jest zdarzeniem mającym doprowadzić do wszczęcia postępowania w sprawie zatrzymania prawa jazdy. Należy zatem przyjąć, że ww. "informacja o zatrzymaniu prawa jazdy" jest w istocie "informacją w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy", czyli informacją o ujawnieniu czynu uzasadniającego zatrzymanie prawa jazdy na podstawie art. 135 ust.1 pkt 1a ustawy Prawo o ruchu drogowym, nawet jeśli do tego zatrzymania fizycznie nie doszło na przykład na skutek braku jego okazania przez kierującego pojazdem. Jak wynika ponadto z art. 102 ust. 1c ustawy o kierujących pojazdami starosta wydaje decyzję, o której mowa w ust. 1 pkt 4 lub 5, na okres 3 miesięcy, nadając jej rygor natychmiastowej wykonalności oraz zobowiązując kierującego do zwrotu prawa jazdy, jeżeli dokument ten nie został zatrzymany w trybie art. 135 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Tak sformułowany przepis jednoznacznie wskazuje, że ustawodawca przewidział wystąpienie sytuacji, w których nie dojdzie do fizycznego zatrzymania dokumentu prawa jazdy podczas kontroli drogowej, a i tak wskazał, że nie będzie to stanowić przeszkody dla procedowania przez starostę i wydania decyzji w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy. Zobowiązanie do zwrotu prawa jazdy potwierdza stanowisko, że nie musi dojść do wcześniejszego, fizycznego odebrania dokumentu prawa jazdy aby wydać w tym przedmiocie decyzję administracyjną. W przeciwnym wypadku takie sformułowanie przepisu byłoby nielogiczne. Zobowiązanie bowiem do zwrotu dokumentu, którego kierujący został już faktycznie pozbawiony mijałoby się z celem wskazanej regulacji.

Podkreślić w tym miejscu wypada, że w uchwale z dnia 1 lipca 2019 r., sygn. I OPS 3/18, Naczelny Sąd Administracyjny w składzie siedmiu sędziów przyjął, że podstawę wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy w trybie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami w związku z art. 7 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r. poz. 541, ze zm.) może stanowić wyłącznie informacja o ujawnieniu czynu polegającego na kierowaniu pojazdem z przekroczeniem dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. Jak wyjaśnił Sąd w uzasadnieniu tej uchwały zatrzymanie prawa jazdy w oparciu o art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami jest sankcją administracyjną o charakterze prewencyjnym (wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 11 października 2016 r. sygn. akt K 24/15). Sankcja administracyjna stanowi konsekwencje niewykonania obowiązku wynikającego z prawa administracyjnego. Istotą sankcji administracyjnej jest przymuszenie do respektowania nakazów i zakazów (wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 14 października 2009 r. sygn. akt KP 4/09).

Jak słusznie zatem wywiódł Sąd I instancji w sytuacji, gdy został ujawniony czyn polegający na kierowaniu pojazdem z prędkością przekraczającą dopuszczalną o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym (w sprawie niniejszej nałożono mandat w wysokości 500 zł, czego skarżący nie podważał na żadnym etapie postępowania), a kierujący pojazdem nie posiadał przy sobie prawa jazdy, starosta wydaje decyzję na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami.

Raz jeszcze podkreślić należy, że zgodnie z powołanym wyżej art. 102 ust. 1c ustawy o kierujących pojazdami starosta zobowiązuje kierującego do zwrotu prawa jazdy, jeżeli dokument nie został zatrzymany. Oznacza to, że decyzja taka może być wydana w sytuacji, gdy przy zatrzymaniu przez policjanta kierujący nie ma przy sobie prawa jazdy. Wyjaśnić tu należy, że brak prawa jazdy podczas kontroli wpływa jedynie na sposób obliczenia okresu zatrzymania prawa jazdy, który zgodnie z art. 102 ust. 1e ustawy o kierujących pojazdami biegnie w takim wypadku od daty zwrotu dokumentu do organu właściwego.

Z powyższych względów słusznie Sąd I instancji uznał, iż do wydania decyzji, o której mowa w art. 102 ust.1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami, wystarczające było powiadomienie Komendy Miejskiej Policji we Wrocławiu z dnia 12 maja 2016 r., zawierające informacje o przekroczeniu przez skarżącego dopuszczalnej prędkości o ponad 50 km/h oraz o braku posiadania przez niego podczas kontroli prawa jazdy.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.