Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 891/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2023-11-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6090 Budownictwo wodne, pozwolenie wodnoprawne
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 403 ust 1 i 6  pkt 5
journal: Dz.U. 2017 poz 1121
law: Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Tuszyńska Sędziowie: WSA Magda Froncisz WSA Piotr Fronc (spr.) Protokolant: sekretarz sądowy Katarzyna Migda po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 listopada 2023 r. sprawy ze skargi O. w N. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Krakowie Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia 9 maja 2023 r. znak KR.RUZ.4219.1.3.2023 w przedmiocie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Dyrektor Zarządu Zlewni w Nowym Sączu Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie decyzją z dnia 16 lutego 2023 r. nr KR.ZUZ.3.4210.683.2022.EC działając na podstawie art. 389 pkt 1, art. 393 ust. 4, art. 397 ust. 3 pkt 2, art. 400 ust. 1, ust. 6, art. 403 ust. 1, ust. 2, art. 407 ust. 1, art. 409a, art. 418 ust. 1, w związku z art. 35 ust. 3 pkt 2, pkt 6 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2022 r. poz. 2625, ze zm.) oraz art. 104 k.p.a.

I. udzielił J. S. – T. prowadzącemu działalność gospodarczą pod nazwą Elektrownia Wodna - J. S.-T., pozwolenia wodnoprawnego na:

1/ usługę wodną, tj. piętrzenie wód pot. Biały Dunajec w km 5+476 do rzędnej 626,60 [mnpm] istniejącym dwuprzęsłowym jazem (X = 5478574.9, Y= 7429246.1), składającym się z żelbetowego progu stałego o rzędnej korony 623,10 [mnpm] i części ruchomej wyposażonej w zamknięcia bukłakowe;

2/ usługę wodną tj. korzystanie z wód do celów energetyki wodnej poprzez pobór wód z pot. Biały Dunajec w km 5+476 istniejącym ujęciem (X = 5478575.4, Y = 7429210.7; ujęcie wzdłuż lewego brzegu wykonane jako kanał wlotowy z belką przeciwrumowiskową, o szerokości 9 [m] i rzędnej 623,65 [mnpm]) w ilości QmaxS = 10,0 [m3/s] i zwrotne odprowadzanie tej samej ilości wykorzystanych wód do pot. Biały Dunajec w km 5+476 istniejącym wylotem (X = 5478611.7, Y = 7429217.4; kanał wylotowy wzdłuż lewego brzegu potoku, typu dokowego z przeciwspadkiem, o szerokości 9 [m] i rzędnej 621,20 [mnpm]);

na potrzeby istniejącej małej elektrowni wodnej wyposażonej w dwie turbiny Kaplana o mocy Ninst = 375 [kW] (100 [kW] i 275 [kW]), przełyku Qinst = 10,0 [m3/s] i spadzie hinst = 4,5 [m], na działce ewid. nr [...] w m. S. gm. S..

II. zatwierdził "Instrukcję Gospodarowania Wodą dla MEW Szaflary na potoku Biały Dunajec w km 5+476", ustalającą zasady korzystania z wód:

1/ piętrzenie wód potoku Biały Dunajec maksymalnie do rzędnej 626,60 [mnpm];

2/ zachowanie przepływu w przepławce dla ryb wynoszącego 0,50 [m3/s];

3/ praca elektrowni dopuszczalna w zakresie przepływów 1,47 [m3/s] -10,0 [m3/s].

III. pozwolenia wodnoprawnego określonego w pkt I decyzji udzielił na czas określony tj. do dnia 31 stycznia 2053 r.

IV. w związku z udzielonym pozwoleniem wodnoprawnym ustalił następujące warunki wykonywania uprawnienia

1/ Postępowania zgodnie z "Instrukcję Gospodarowania Wodą dla MEW Szaflary na potoku Biały Dunajec w km 5+476" zatwierdzoną w pkt. II. niniejszej decyzji.

2/ Utrzymania we właściwym stanie technicznym i eksploatacyjnym obiektów związanych z elektrownią wodną oraz koryta pot. Biały Dunajec pomiędzy ujęciem a wylotem.

3/ Zaznaczenia na lewym murze oporowym za wylotem z przepławki poziomu odpowiadającego przepływowi nienaruszalnemu tj. 621,20 [mnpm] oraz przy wlocie do przepławki od strony wody górnej zaznaczenie poziomu odpowiadającego przepływowi w przepławce tj. 625,80 [mnpm].

4/ Dokonywania monitoringu ilości pobieranej wody do celów energetycznych na podstawie pomiarów poziomu wody górnej i charakterystyk uniwersalnych pracy turbin elektrowni. Dla wizualnej kontroli poziomu piętrzenia i ilości wody pobieranej do celów energetycznych zamontowana jest przy filarze kanału płuczącego łata wodowskazowa z zerem na poziomie 622,10 [mnpm] oraz znajduje się reper wyznaczający rzędną poziomu piętrzenia, tj. 626,60 [mnpm].

5/ Rekompensowania wszelkich ewentualnych szkód wynikłych z tytułu korzystania z wód.

6/ Poboru wody przy zachowaniu w korycie przepływu nienaruszalnego wynoszącego 1,41 [m3/s], z czego 0,50 [m3/s] przeprowadzane przez przepławkę dla ryb i 0,91 [m3/s] przeprowadzane przez elektrownię.

7/ Przestrzegania warunków energetycznego korzystania z wód ustalonych w niniejszym pozwoleniu wodnoprawnym (ilości pobieranej wody i rzędnej piętrzenia).

8/ Kontrolowania ujęcia i usuwania ewentualnych elementów (gałęzie, śmieci, rumosz itp.), które mogłyby zaburzać pracę urządzeń do przeprowadzenia przepływu nienaruszalnego.

9/ Dokonywania prac utrzymaniowych, konserwacyjnych i remontowych przepławki, koniecznych dla prawidłowego działania urządzenia.

10/ W przypadku konieczności prowadzenia robót mających wpływ na warunki przepływu wód w korycie pot. Biały Dunajec należy każdorazowo przed przystąpieniem do prac powiadomić z odpowiednim wyprzedzeniem Nadzór Wodny Nowy Zakopane oraz użytkownika obwodu rybackiego rzeki Dunajec nr l (obecnie P. ).

V. pozwolenie wodnoprawne nie rodzi praw do nieruchomości i urządzeń wodnych koniecznych do jego realizacji oraz nie narusza prawa własności i uprawnień osób trzecich przysługujących wobec tych nieruchomości i urządzeń.

VI. stwierdził wygaśnięcie pkt 1.2. decyzji Wojewody Nowosądeckiego z dnia 3 lutego 1998 r., znak: OS.IV.6210/86/98- pozwolenia wodnoprawnego na pobór wody w ilości nieprzekraczającej 10,0 [m3/s] w celu wykorzystania jej w małej elektrowni wodnej do wytwarzania energii elektrycznej.

W uzasadnieniu organ wskazał, że z przedłożonego operatu wodnoprawnego wynika, że celem zamierzonego korzystania z wód jest korzystanie z wód do celów energetyki wodnej poprzez pobór wód z pot. Biały Dunajec w km 5+476 w ilości QmaxS = 10,0 [m3/s] i zwrotne odprowadzanie do pot. Biały Dunajec w km 5+476 tej samej ilości wykorzystanych wód oraz piętrzenie wód pot. Biały Dunajec w km 5+476 - na potrzeby istniejącej małej elektrowni wodnej wyposażonej w dwie turbiny Kaplana o mocy Ninst = 375 [kW] (100 [kW] i 275 [kW]), przełyku Qinst = 10,0 [m3/s] i spadzie hinst = 4,5 [m], na działce ewid. nr [...] w m.. , gm. S..

Dla korzystania z wód pot. Biały Dunajec do celów energetycznych wykorzystywane jest piętrzenie wód pot. Biały Dunajec w km 5+476 istniejącym dwuprzęsłowym jazem z częścią ruchomą (zamknięcie powłokowe) do rzędnej 626,60 [mnpm], przy rzędnej korony progu stałego 623,10 [mnpm]. Regulacja piętrzenia odbywa się automatycznie przez wprowadzenie do powłoki wody za pomocą pompy. Komora sterowania znajduje się przy lewym przyczółku. W przypadku wysokich stanów, woda jest samoczynnie wyciskana z powłoki powodując swobodny przepływ wody. Tak więc, zwiększenie przepływu wody w korycie automatycznie powoduje obniżenie powłoki. Istniejąca przepławka znajduje się przy lewym brzegu. Woda dla małej elektrowni wodnej ujmowana jest ujęciem zlokalizowanym przy lewym brzegu w formie kanału z wlotem z belką przeciwrumowiskową o rzędnej 623,65 [mnpm], z którego woda kierowana jest do przepławki oraz do dwóch kanałów o szerokości 2,00 [m] i 5,20 [m], z wlotami zabezpieczonymi kratami wyposażonymi w zamknięcia awaryjno-remontowe. Kanałami woda doprowadzana jest do komór turbin. Po energetycznym wykorzystaniu woda odprowadzana jest do potoku kanałem wzdłuż lewego brzegu potoku, typu dokowego z przeciwspadkiem, o rzędnej końcowej wylotu 621,10 [mnpm]). Wlot do przepławki od strony górnej wody usytuowany jest w kanale za belką przeciwrumowiskową na rzędnej 625,70 [mnpm]. Wlot do przepławki od strony dolnej wody usytuowany jest w kanale wylotowym z elektrowni. Rzędna wlotu do przepławki od dolnej wody wynosi 620,90 [mnpm]. W związku z korzystaniem z wód potoku do celów energetycznych nie następuje trwałe zmniejszenie zasobów wodnych Białego Dunajca, a przepławka z zachowanym przepływem koniecznym do jej prawidłowego działania, umożliwia migrację organizmów wodnych. Dla zapewnienia niezakłóconego przepływu przez przepławkę i kanał elektrowni zobowiązano wnioskodawcę do utrzymywania we właściwym stanie technicznym i eksploatacyjnym obiektów związanych z elektrownią wodną oraz koryta pot. Biały Dunajec w rejonie w rejonie korzystania z wód. Istniejąca mała elektrownia wodna wyposażona jest w dwie turbiny Kaplana o mocy 375 [kW] (100 [kW] i 275 [kW]), które pozwalają na pracę elektrowni w granicach przepływów 1,47 [m3/s] -10,0 [m3/s]. Woda przez kanał przepływa nawet gdy elektrownia nie pracuje, co wraz z przepływem przez przepławkę zapewnia zachowanie przepływu nienaruszalnego poniżej elektrowni. Przedmiotowa elektrownia wyposażona jest w łatę wodowskazową na górnym stanowisku przy filarze kanału płuczącego oraz znak z trwale zaznaczonym poziomem normalnego piętrzenia. Dodatkowo zostaną oznaczone na lewym murze kanału wylotowego: poziom odpowiadający przepływowi nienaruszalnemu oraz przy wlocie do przepławki od strony wody górnej: poziom odpowiadający przepływowi w przepławce. Rzędne podane są w układzie PL-KRON86-NH. Korzystanie z wód odbywać się będzie na obszarze JCWP RW20001421412999 Biały Dunajec od Porońca do ujścia, która ma status silnie zmienionej części wód. Jej stan ogólny oceniany jest jako dobry, stan/potencjał ekologiczny oceniany jest jako co najmniej dobry a stan chemiczny jako dobry. Cel środowiskowy dla JCWP to dobry potencjał ekologiczny i dobry stan chemiczny, a ocena ryzyka nieosiągnięcia celu środowiskowego to: niezagrożona. Przedsięwzięcie realizowane będzie ponadto na obszarze JCWPd PLGW2000165, której stan ilościowy oceniany jest jako dobry. Cel środowiskowy dla tej JCWPd to dobry stan ilościowy i dobry stan chemiczny, a ocena ryzyka nieosiągnięcia celu środowiskowego to: niezagrożona. Przyjęte rozwiązania konstrukcyjne ujęcia przesądzają o braku zagrożenia dla zachowania przepływu nienaruszalnego w potoku poniżej ujęcia oraz o braku utrudnienia migracji organizmów wodnych.

Od powyższej decyzji pismem z dnia 8 marca 2023r. odwołanie wniósł O. w N. S.. Odwołanie to wpłynęło do Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie Zarząd Zlewni w Nowym Sączu w dniu 16 marca 2023 r. W jego treści stwierdzono, że zarzuty oraz uzasadnienie odwołania zostaną przesłane osobnym pismem.

Dyrektor Zarządu Gospodarki Wodnej w Krakowie Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie decyzją z dnia 9 maja 2023 r. nr KR.RUZ.4219.1.3.2023 utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

W uzasadnieniu organ podniósł, że jak wynika z akt sprawy, MEW w Szaflarach korzystała z wód potoku Biały Dunajec na podstawie pozwolenia wodnoprawnego udzielonego K. S.-T. decyzją Wojewody Nowosądeckiego z dnia 3 lutego 1998 r. z terminem ważności do 30 czerwca 2028 r. Zgodnie z art. 11 ustawy z dnia 3 czerwca 2005 r. o zmianie ustawy Prawo wodne oraz niektórych innych ustaw pozwolenia wodnoprawne na szczególne korzystanie z wód inne niż określone w art. 205 ust. 1 ustawy o której mowa w art. 1 wydane na okres dłuższy niż 20 lat, wygasają po upływie 20 lat od dnia, w którym decyzje o wydaniu pozwolenia wodnoprawnego stały się ostateczne. Jak ustalił organ l Instancji datą wygaśnięcia pozwolenia wodnoprawnego, udzielonego decyzją Wojewody Nowosądeckiego z dnia 3 lutego 1998 r., był dzień 5 marca 2018 r.

Organ wskazał, że wniosek o wydanie pozwolenia wodnoprawnego (po jego uzupełnieniu) spełniał wymagania art. 409 ustawy Prawo wodne. Z udzielonego skarżoną decyzją pozwolenia wodnoprawnego wynika, że zarówno rzędna piętrzenia, jak i ilość pobieranej wody dla potrzeb MEW (pobór zwrotny), nie zmieniły się w stosunku do decyzji z 1998 r. Regulacja piętrzenia odbywa się automatycznie przez wprowadzanie do powłoki wody za pomocą pompy. W przypadku przejścia fali powodziowej, woda jest samoczynnie wyciskana z powłoki (aż do całkowitego położenia) powodując swobodny przepływ wody. Kontrolowanie poziomu piętrzenia umożliwia, zainstalowana od strony wody górnej, przy filarze kanału płuczącego, naprzeciwko wlotu do elektrowni, łata wodowskazowa oraz zaznaczony na filarze reper o średnicy 60 mm, wyznaczający rzędną NPP, tj. 626,60 m n.p.m. Dodatkowo dla prawidłowego funkcjonowania MEW oraz zapewnienia wody na przepławkę i przepływu nienaruszalnego, w operacie wodnoprawnym, a także w instrukcji gospodarowania wodą przewidziano oznaczenie przy wlocie do przepławki, od strony wody górnej, poziomu wody odpowiadającemu przepływowi w przepławce, tj. 625,80 m n.p.m. oraz oznaczenie poniżej wylotu z elektrowni wodnej, na murze oporowym za wylotem z przepławki, poziomu przepływu nienaruszalnego, tj. rzędnej 621,209 m n.p.m. (1,41 m3/s). Organ l Instancji ustalił realizację w/w oznaczeń jako jeden z warunków wykonywania uprawnienia udzielonego pozwoleniem wodnoprawnym.

Organ odwoławczy stwierdził, że rozstrzygnięcie zawarte w decyzji uwzględnia treść złożonego wniosku, nie narusza interesów prawnych osób trzecich i jest zgodne z art. 403 ustawy Prawo wodne, a także nie stoi w sprzeczności z przepisami odrębnymi.

Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniósł O. w N. S. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania.

W skardze zarzucono naruszenie:

1/ art. 403 ust. 1 pkt 1 – 3 Prawa wodnego w zw. z art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez udzielenie pozwolenia wodnoprawnego na piętrzenie i korzystanie z wód do celów energetyki wodnej bez nałożenia na wnioskodawcę niezbędnych obowiązków ze względu na ochronę zasobów środowiska, w zakresie dostosowania istniejącej przepławki do wymogów migracji ryb;

2/ art. 403 ust. 6 pkt 5 Prawa wodnego poprzez pominięcie w decyzji obowiązku uczestniczenia w kosztach zarybiania wód powierzchniowych, skoro w związku z wykonywaniem pozwolenia wodnoprawnego nastąpi zmniejszenie populacji ryb;

3/ art. 10 § 1 k.p.a. poprzez uniemożliwienie skarżącemu wypowiedzenia się co do zebranego materiału przed wydaniem decyzji, co spowodowało, że skarżący nie mógł przedłożyć ekspertyzy, która potwierdza niedrożność przepławki dla ryb oraz wylicza skalę zmniejszenia populacji ryb spowodowanej piętrzeniem wody w wyniku udzielonego pozwolenia.

W uzasadnieniu strona skarżąca rozwinęła powyższe argumenty w konkluzji wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Krakowie Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie wniósł o jej oddalenie. Organ wskazał, że wnioskowane korzystanie z wód odbywa się za pomocą istniejących urządzeń, a rzędna piętrzenia jak i ilość pobieranej dla MEW wody nie zmieniły się w stosunku do decyzji z 1998 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tekst jedn. Dz. U z 2023 r. poz. 1634, dalej: p.p.s.a.).

Skarga podlegała oddaleniu, gdyż zaskarżona decyzja odpowiada prawu.

Materialnoprawną podstawę decyzji o udzieleniu pozwolenia wodnoprawnego stanowiły przepisy ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne (tekst jedn. 2022 r. poz. 2625).

Stosownie do postanowień art. 389 pkt 1 Prawa wodnego na usługi wodne wymagane jest pozwolenie wodnoprawne. Stosownie do art. 35 ust. 3 tej ustawy, usługi wodne obejmują:

1) pobór wód podziemnych lub wód powierzchniowych;

2) piętrzenie, magazynowanie lub retencjonowanie wód podziemnych i wód powierzchniowych oraz korzystanie z tych wód;

3) uzdatnianie wód podziemnych i powierzchniowych oraz ich dystrybucję;

4) odbiór i oczyszczanie ścieków;

5) wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi, obejmujące także wprowadzanie ścieków do urządzeń wodnych;

6) korzystanie z wód do celów energetyki, w tym energetyki wodnej;

7) odprowadzanie do wód lub do urządzeń wodnych - wód opadowych lub roztopowych, ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych albo w systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast;

8) trwałe odwadnianie gruntów, obiektów lub wykopów budowlanych oraz zakładów górniczych, a także odprowadzanie do wód - wód pochodzących z odwodnienia gruntów w granicach administracyjnych miast;

9) odprowadzanie do wód lub do ziemi wód pobranych i niewykorzystanych.

W myśl art. 400 ust. 1 Prawa wodnego w pozwoleniu wodnoprawnym ustala się cel projektowanych do wykonania urządzeń wodnych i innych robót, cel i zakres korzystania z wód, warunki wykonywania uprawnienia oraz obowiązki niezbędne ze względu na ochronę zasobów środowiska, interesów ludności i gospodarki, w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych, w szczególności:

1) obowiązki wobec innych zakładów posiadających pozwolenie wodnoprawne lub uprawnionych do rybactwa, narażonych na szkody w związku z wykonywaniem tego pozwolenia wodnoprawnego;

2) obowiązek wykonania urządzeń zapobiegających szkodom lub zmniejszających negatywne skutki wykonywania tego pozwolenia wodnoprawnego;

3) niezbędne przedsięwzięcia ograniczające negatywne oddziaływanie na środowisko.

W ust. 2 tego przepisu wskazano niezbędne elementy pozwolenia wodnoprawnego w zakresie konieczności dostosowania do rodzaju działalności, której dotyczy pozwolenie wodnoprawne.

Pozwolenia wodnoprawne wydaje się na podstawie operatu wodnoprawnego oraz zgromadzonych w toku postępowania dowodów, dokumentów i informacji (art. 400 ust. 8 Prawa wodnego).

Stosownie do obowiązku wynikającego z treści art. 407 ust. 1 i ust. 2 ustawy, do wniosku o wydanie pozwolenia wodnoprawnego dołącza się:

1) operat wodnoprawny z oznaczeniem daty jego wykonania, wraz z opisem prowadzenia zamierzonej działalności niezawierającym określeń specjalistycznych;

2) decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, jeżeli jest wymagana;

3) wypis i wyrys z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a w przypadku jego braku - decyzję o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego albo decyzję o warunkach zabudowy, jeżeli są wymagane;

4) ocenę wodnoprawną, jeżeli jest wymagana;

5) wypisy z rejestru gruntów lub uproszczone wypisy z rejestru gruntów dla nieruchomości usytuowanych w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub w zasięgu oddziaływania planowanych do wykonania urządzeń wodnych.

Z treści powołanych przepisów wynikają pewne, zasadnicze wymagania kształtujące rygory procesowe w postępowaniu o wydanie pozwolenia wodnoprawnego. Po pierwsze, zakres pozwolenia wodnoprawnego wyznacza wnioskodawca. Po drugie, podstawowym dokumentem pozwalającym na weryfikację zgodności planowanego przedsięwzięcia, dla którego wymagane jest pozwolenie wodnoprawne z przepisami Prawa wodnego jest operat wodnoprawny. Operat wodnoprawny jest szczególnego rodzaju dokumentem; z jednej strony ma on charakter wysoce techniczny i specjalistyczny, co zbliża go funkcją do opinii biegłego, z drugiej natomiast jest on przedkładany przez stronę postępowania, a więc podmiot z istoty zainteresowany korzystnym zakończeniem postępowania, czyli uzyskaniem pozwolenia wodnoprawnego. W ujęciu modelowym należy przyjąć, że ustawodawca zdecydował, iż wszystkie istotne dane i parametry zamierzenia, na które wymagane jest pozwolenie wodnoprawne, zobowiązany jest podać inwestor, natomiast rzeczą organu jest je zweryfikować pod kątem kompletności, rzetelności oraz prawdziwości, albowiem to na podstawie właśnie tych informacji organ będzie kształtował treść pozwolenia wodnoprawnego, a przez to sytuację prawną jego adresata oraz podmiotów trzecich, na które planowane przedsięwzięcie będzie oddziaływać. Prowadzący postępowanie organ jest zobowiązany ocenić informacje przedłożone przez inwestora w operacie wodnoprawnym, a w razie jakichkolwiek wątpliwości podjąć adekwatne czynności procesowe w ramach postępowania dowodowego, tak aby można było rozstrzygnąć, czy projektowany sposób korzystania z wód spełnia wymogi, określone w art. 396 ust. 1 Prawa wodnego oraz nadać pozwoleniu wodnoprawnemu treść wymaganą art. 403 tej ustawy.

W myśl art. 396 ust. 1 Prawa wodnego pozwolenie wodnoprawne nie może naruszać:

1) ustaleń planu gospodarowania wodami na obszarze dorzecza;

2) ustaleń planów ochrony i planów zadań ochronnych dla obszarów chronionych;

3) ustaleń planu zarządzania ryzykiem powodziowym;

4) ustaleń planu przeciwdziałania skutkom suszy;

5) ustaleń programu ochrony wód morskich;

6) ustaleń krajowego programu oczyszczania ścieków komunalnych;

7) ustaleń miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, decyzji o warunkach zabudowy i decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego;

8) wymagań ochrony zdrowia ludzi, środowiska, ochrony przyrody i dóbr kultury wpisanych do rejestru zabytków oraz wynikających z przepisów ustawy oraz przepisów odrębnych.

W świetle art. 399 ust. 1 pkt 1 Prawa wodnego, organ jest zobowiązany odmówić wydania pozwolenia wodnoprawnego tylko wtedy, jeżeli projektowany sposób korzystania z wód narusza ustalenia dokumentów, o których mowa w pkt 1-7, lub nie spełnia wymagań, o których mowa w pkt 8 ww. art. 396 ust. 1 Prawa wodnego.

W myśl art. 187 ust. 2 Prawa wodnego budowle piętrzące powinny umożliwiać migrację ryb. Natomiast art. 51 ust. 2 pkt 4 stanowi, iż realizując cel określony w ust. 1 przywołanego artykułu, należy zapewnić, żeby wody w zależności od potrzeb, nadawały się do: bytowania ryb i innych organizmów wodnych w warunkach naturalnych umożliwiających ich migrację.

W tym miejscu należy wyjaśnić należy, że przedmiotowa Elektrownia Wodna została wyposażona w przepławkę dla ryb. Jak wynika z akt sprawy oraz przedłożonego operatu wodnoprawnego przepławka ta została wybudowana i działa niezmiennie i prawidłowo od 2001 r. Woda konieczna do jej prawidłowego funkcjonowania jest zapewniana przed poborem wód na potrzeby elektrowni. Przepławka jest konstrukcją żelbetową, komorową o otworach górnych i przesmykowych ułożonych naprzemianlegle. Jej szerokość w świetle komory wynosi 150 cm, a wysokość progu komory to 40 cm. Wlot do przepławki od strony dolnej znajduje się przy wylocie z turbin. Zgodnie z operatem, zainstalowane turbiny kaplana działają korzystnie na środowisko wodne poprzez poprawę jego natlenienia. Z operatu wynika też, że dla prawidłowego funkcjonowania przepławki, konieczne jest zapewnienie przepływu min. Q=0,5 m3/s, a przyjęte rozwiązania konstrukcyjne ujęcia przesądzają o braku zagrożenia dla zachowania przepływu nienaruszalnego w potoku zarówno poniżej ujęcia jak i o braku utrudnienia migracji organizmów wodnych.

W myśl podniesionego w skardze art. 403 ust. 1 Prawa wodnego w pozwoleniu wodnoprawnym ustala się cel projektowanych do wykonania urządzeń wodnych i innych robót, cel i zakres korzystania z wód, warunki wykonywania uprawnienia oraz obowiązki niezbędne ze względu na ochronę zasobów środowiska, interesów ludności i gospodarki, w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych, w szczególności:

1) obowiązki wobec innych zakładów posiadających pozwolenie wodnoprawne lub uprawnionych do rybactwa, narażonych na szkody w związku z wykonywaniem tego pozwolenia wodnoprawnego;

2) obowiązek wykonania urządzeń zapobiegających szkodom lub zmniejszających negatywne skutki wykonywania tego pozwolenia wodnoprawnego;

3) niezbędne przedsięwzięcia ograniczające negatywne oddziaływanie na środowisko.

Zdaniem Sądu, w ustalonym stanie faktycznym sprawy organ I instancji prawidłowo zakreślił wobec wnioskodawcy obowiązki dotyczące funkcjonowania omawianej przepławki dla ryb, tj. m. in.: zachowanie przepływu wynoszącego 0,50 [m3/s], zaznaczenia na lewym murze oporowym za wylotem z przepławki poziomu odpowiadającego przepływowi nienaruszalnemu tj. 621,20 [mnpm] oraz przy wlocie do przepławki od strony wody górnej, zaznaczenie poziomu odpowiadającego przepływowi w przepławce tj. 625,80 [mnpm], poboru wody przy zachowaniu w korycie przepływu nienaruszalnego wynoszącego 1,41 [m3/s], z czego 0,50 [m3/s] przeprowadzane przez przepławkę dla ryb i 0,91 [m3/s] przeprowadzane przez elektrownię, a także dokonywanie prac utrzymaniowych, konserwacyjnych i remontowych przepławki, koniecznych dla prawidłowego jej działania.

Nie jest przy tym tak, jak chce tego skarżący Związek, że do naruszenia tego przepisu doszło przez udzielenie pozwolenia wodnoprawnego na piętrzenie i korzystanie z wód do celów energetyki wodnej bez nałożenia na wnioskodawcę niezbędnych obowiązków ze względu na ochronę zasobów środowiska, w zakresie dostosowania istniejącej przepławki do wymogów migracji ryb. Sąd miał na względzie, że dokonane w sprawie ustalenia faktyczne, zgodnie z którymi omawiana przepławka nie powoduje utrudnień migracji organizmów wodnych, znajduje potwierdzenie w aktach sprawy i wynika chociażby z operatu wodnoprawnego. Nie jest zatem jasne o jakie dostosowanie do wymogów migracji ryb skarżącemu chodzi. Związek okoliczności tej w postępowaniu administracyjnym nie kwestionował, ani też nie przedłożył dokumentów świadczących, że fakt ten może być uznany za sporny.

Dalej, zgodnie z art. 403 ust. 6 pkt 5 Prawa wodnego, jeżeli jest to konieczne dla szczegółowego określenia warunków i zakresu korzystania z wód, utrzymywania wód lub projektowania, wykonywania, lub utrzymywania urządzeń wodnych, lub uprawnień osób trzecich, w pozwoleniu wodnoprawnym można dodatkowo ustalić obowiązek podjęcia działań służących poprawie stanu zasobów ryb lub uczestniczenia w kosztach zarybiania wód powierzchniowych, jeżeli w związku z wykonywaniem pozwolenia wodnoprawnego nastąpi zmniejszenie populacji ryb lub utrudnienie ich migracji.

Z powyższych przepisów wynika kilka istotnych z punktu widzenia rozstrzygnięcia sprawy kwestii. Po pierwsze, w przepisie tym mowa jest o uprawnieniu organu (można dodatkowo ustalić) nie zaś jego powinności ustalenia dodatkowego obowiązku podjęcia działań służących poprawie stanu zasobów ryb lub uczestniczenia w kosztach zarybiania wód powierzchniowych. Już z tego powodu czynienie na podstawie omawianego przepisu skutecznego zarzutu organowi może być szczególnie trudne i z tego względu powinno zostać dobrze uargumentowane.

Po drugie, takie uprawnienie przysługuje organowi jeżeli w postępowaniu zostanie wykazane, że w związku z wykonywaniem pozwolenia wodnoprawnego nastąpi zmniejszenie populacji ryb lub utrudnienie ich migracji. Odnosząc się do powyższego w kontekście rozpoznawanej sprawy wskazać należy , iż wniosek o wydanie pozwolenia wodnoprawnego spornego w sprawie został złożony wobec wygaśnięcia poprzedniego pozwolenia na skutek art. 11 ustawy z dnia 3 czerwca 2005 r. o zmianie ustawy Prawo wodne oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2005 r. nr 130 poz. 1087), podczas gdy sporna przepławka przy elektrowni wodnej w Szaflarach w istocie działała niezmiennie i prawidłowo już od 2001 r. (k. 10 operatu). Stąd też wykazanie w niniejszym postępowaniu o wydanie pozwolenia wodnoprawnego zmiany polegającej na zmniejszeniu populacji ryb lub utrudnieniu ich migracji musiałoby nastąpić w warunkach aktualnych, tj. już po niemal dwudziestu latach od początku funkcjonowania elektrowni wodnej. Tymczasem z operatu wodnoprawnego poprzedzającego wydanie decyzji wynika brak utrudnień w migracji organizmów wodnych, a w kontekście całokształtu dowodów zebranych w toku postępowania administracyjnego brak jest podstaw do kwestionowania prawidłowości ustaleń wynikających z operatu, będącego podstawą wydanej decyzji. Strona skarżąca w toku postępowania administracyjnego – mając po temu możliwość - w żaden sposób nie zakwestionowała prawidłowości tych ustaleń , jak również nawet nie zasygnalizowała o ewentualnych problemach występujących w migracji ryb czy zmniejszeniu ich populacji w ciągu ostatnich lat. Zatem nie sposób przyjąć za skarżącym, że dalsze funkcjonowanie istniejącej elektrowni spowoduje zmiany w środowisku wodnym, tylko z tej przyczyny, że wydano nowe pozwolenie wodnoprawne ( będące w istocie pozwoleniem na kontynuację dotychczasowej legalnej działalności).

Odnośnie zaś do naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. poprzez uniemożliwienie skarżącemu wypowiedzenia się co do zebranego materiału przed wydaniem decyzji, co miało spowodować, że skarżący nie mógł przedłożyć ekspertyzy, trzeba zwrócić uwagę na kilka istotnych faktów.

Przede wszystkim w sprawie, na podstawie art. 49 k.p.a. i art. 401 ust. 3 i 4 Prawa wodnego, zawiadamianie stron o decyzjach i innych czynnościach organu administracji publicznej następowało w formie publicznego obwieszczenia.

W taki też sposób zawiadomiono o wydaniu decyzji z dnia 16 lutego 2023 r. przez Dyrektora Zarządu Zlewni w Nowym Sączu PGW WP. W obwieszczeniu też zawarto informację o możliwości zapoznania się z treścią decyzji. Po wniesieniu odwołania Związku, Dyrektor Zarządu Zlewni w Nowym Sączu PGW WP - również w drodze obwieszczenia - zawiadomił o wniesieniu tego środka zaskarżenia, informując, że akta sprawy wraz z odwołaniem zostały przekazane do Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Krakowie PGW WP.

Nie budzi zatem wątpliwości, że O. w N. S. był świadomy zarówno terminu do złożenia odwołania, jak i tego gdzie aktualnie znajdują się akta sprawy. Co więcej, na podstawie art. 73 § 1 k.p.a. miał prawo wglądu w akta sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii lub odpisów. Tymczasem Związek ograniczył się do złożenia odwołania (pismo z dnia 8 marca 2023 r., które wpłynęło do organu 16 marca 2023 r.), w którym stwierdził jedynie: Zarzuty oraz uzasadnienie odwołania zostanie przesłane osobnym pismem (k. 317 akt admin.). Do dnia wydania decyzji przez organ II instancji, tj. do dnia 9 maja 2023 r. minęły ponad dwa miesiące licząc od daty odwołania ( 8.03.20023r. ) i blisko dwa miesiące licząc od daty jego wpływu do organu ( 16.03.2023r.). W tym długim czasie skarżący Związek nie złożył żadnej korespondencji zawierającej zapowiadane zarzuty, czy jakiekolwiek uzasadnienie odwołania, nie mówiąc już o ewentualnych dowodach mających popierać stanowisko strony skarżącej. Nie poinformował również organu , że spodziewa się otrzymania zamówionej "ekspertyzy", na której częściowo oparł zarzuty skargi. Trzeba mieć przy tym na uwadze, że zgodnie z art. 35 § 3 k.p.a., załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania. Wobec powyższego należy przyjąć, że po dwóch miesiącach od wniesienia odwołania organ odwoławczy był nie tyle uprawniony, co wręcz już nawet spóźniony w wydaniu decyzji, natomiast w tym czasie Związek nie podjął żadnej czynności zmierzającej do czy to sformułowania zarzutów, czy chociażby uzasadnienia braku swojej zgody na treść wydanego rozstrzygnięcia, czy też złożenia dokumentów mających w jego ocenie podważyć prawidłowość ustaleń poczynionych dotychczas w sprawie. I właśnie w takiej sytuacji, Dyrektor Regionalny Zarządu Gospodarki Wodnej w Krakowie uznając, że materiał dowodowy jest spójny, nie budzi wątpliwości i nie wymaga uzupełnienia, orzekł na podstawie akt sprawy.

Zgodnie z zarzuconym art. 10 § 1 k.p.a., organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.

Nie ulega wątpliwości, że strona skarżąca miała zapewniony udział w postępowaniu i mogła wypowiedzieć się co do zgromadzonego w aktach materiału dowodowego, tylko że z niego zrezygnowała. Organ odwoławczy nie przeprowadzał dodatkowego postępowania wyjaśniającego, uznając dotychczasowy materiał dowodowy i poczynione na jego podstawie ustalenia faktyczne za wystarczające. Nie było zatem w aktach dowodów, z którymi Związek nie miał możliwości zapoznać się. Nie można też uznać, że został w sprawie zaskoczony, czy to terminem wydania decyzji, czy ujawnionym materiałem dowodowym.

Odnosząc się natomiast do "ekspertyzy" załączonej do skargi wszczynającej niniejsze postępowanie wskazać należy, na wątpliwą wartość dowodową przedłożonego dokumentu. Nie wynika z niego nawet to, czy osoba podpisana jako autor tego dokumentu posiada odpowiednie uprawnienia czy chociażby wykształcenie w zakresie ichtiologii, czy w istocie jest to dokument prywatny zawierający jedynie stanowisko jego autora. Same wskazania dokumentu są w istocie polemiką z ustaleniami organu i nie tyle odnosząca się do zweryfikowania merytorycznych przesłanek stawianych przez właściwe przepisy prawa wodnego przy wydawaniu pozwolenia wodnoprawnego na funkcjonowanie małej elektrowni wodnej – co jego treść zorientowana jest na wyliczenie konkretnej kwoty, którą w ocenie autora winien uiścić właściciel elektrowni w ramach ewentualnej parytycypacji w zarybianiu rzeki, na której posadowiona jest przedmiotowa elektrownia.

W tej sytuacji oraz mając na uwadze stan sprawy wynikając z akt, Sąd ocenił, że organy nie naruszyły ani przepisów procesowych ani przepisów prawa materialnego.

Z tego względu należało orzec jak w sentencji na podstawie art. 151 p.p.s.a.