Postanowienie WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 1444/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2025-01-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
Hasła tematyczne: Odrzucenie skargi
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Odrzucono skargę
Powołane przepisy: article: art. 58 § 1 pkt 1, § 3
journal: Dz.U. 2024 poz 935
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Joanna Zdrzałka po rozpoznaniu w dniu 7 stycznia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym skargi S.D. na zawiadomienie Wojewody Podkarpackiego z dnia 11 października 2024 r. nr OA.VI.1410.1.2024 w przedmiocie działania radcy prawnego na szkodę interesu publicznego - postanawia - odrzucić skargę.


UZASADNIENIE

II SA/Rz 1444/24

U Z A S A D N I E N I E

S.D. (dalej: "skarżący") pismem z 16 września 2024 r. skierował do Wojewody Podkarpackiego skargę na "działania naruszenia prawa przez radcę prawną R.P.", która w jego ocenie wielokrotnie działała na szkodę interesu publicznego mieszkańców gminy K.

Wojewoda Podkarpacki zawiadomieniem z 11 października 2024 r. nr OA-VI.1410.1.2024, działając na podstawie art. 237 § 3 i art. 238 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572 ze zm. – dalej: "k.p.a.") uznał skargę na działalność radcy prawnego za bezzasadną.

Nie zgadzając się z powyższym skarżący pismem z 28 października 2024 r. (data wpływu do Sądu – 18 listopada 2024 r.) złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę na wyżej opisane pismo (zawiadomienie) Wojewody Podkarpackiego z 11 października 2024 r. domagając się ponownego zbadania sprawy.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda Podkarpacki wniósł o odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej. Podał, że zaskarżone zawiadomienie o uznaniu skargi za bezzasadną nie posiada znamion aktu czy czynności podlegającej zaskarżeniu do sądu administracyjnego w trybie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm. – dalej: "P.p.s.a."). Nie spełnia ono określonych wymagań stawianych przez ustawodawcę tj. przesłanek dopuszczalności zaskarżenia aktu lub czynności organu administracyjnego do sądu administracyjnego, które najogólniej rzecz ujmując, dotyczą: przedmiotu zaskarżenia, podmiotu legitymowanego do wniesienia skargi oraz szeroko rozumianej formy skargi (zachowanie terminu, treści skargi jako pisma strony, wyczerpania środków zaskarżenia, uiszczenia należnego wpisu).

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że po złożeniu skargi Sąd z urzędu bada jej dopuszczalność ustalając, czy nie zachodzi jedna z przesłanek do odrzucenia skargi, wymienionych w art. 58 § 1 P.p.s.a. lub w przepisach szczególnych. Sąd odrzuca skargę m. in. wówczas, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego (art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a.).

Zgodnie z art. 3 § 2 P.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:

1) decyzje administracyjne;

2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;

3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;

4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 oraz z 2019 r. poz. 60, 730, 1133 i 2196), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2019 r. poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;

4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;

5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;

6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;

7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;

8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;

9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.

Zgodnie z art. 3 § 2a P.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego. Natomiast zgodnie z art. 3 § 3 P.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach.

Nie budzi wątpliwości Sądu, że pismo Wojewody Podkarpackiego z 11 października 2024 r. r. nr OA-VI.1410.1.2024 stanowi odpowiedź na skargę złożoną w trybie unormowanym przepisami działu VIII k.p.a.

Sąd podkreśla, że tzw. skarga powszechna uregulowana w dziale VIII k.p.a. stanowi w istocie odformalizowany środek obrony i ochrony różnych interesów jednostki, których naruszenie nie daje podstaw do żądania wszczęcia postępowania administracyjnego. Przepisy art. 233-235 k.p.a. zawierają w tym zakresie wyjątki. Przepis art. 233 k.p.a. stanowi, że skarga w sprawie indywidualnej, która nie była i nie jest przedmiotem postępowania administracyjnego, powoduje wszczęcie postępowania, jeżeli została złożona przez stronę. Jeżeli skarga taka pochodzi od innej osoby, może spowodować wszczęcie postępowania administracyjnego z urzędu, chyba że przepisy wymagają do wszczęcia postępowania żądania strony. Przepis art. 234 k.p.a. przewiduje natomiast, że w sprawie, w której toczy się postępowanie administracyjne: 1) skarga złożona przez stronę podlega rozpatrzeniu w toku postępowania, zgodnie z przepisami kodeksu; 2) skarga pochodząca od innych osób stanowi materiał, który organ prowadzący postępowanie powinien rozpatrzyć z urzędu. Z kolei przepis art. 235 k.p.a. odnosi się do skargi wniesionej w sprawie, w której wydano decyzję ostateczną. W takim przypadku uważa się ją, zależnie od jej treści, za żądanie wznowienia postępowania, stwierdzenia nieważności decyzji albo jej uchylenia lub zmiany, które może być uwzględnione, z zastrzeżeniem art. 16 § 1 zdanie drugie k.p.a.

Brak zgodnej z art. 233-235 k.p.a. reakcji właściwego organu na niepodjęcie czynności związanych z wszczęciem postępowania w trybie zwyczajnym albo w trybach nadzwyczajnych może być kwestionowany przez stronę postępowania najpierw w drodze ponaglenia, a później skargi do sądu administracyjnego na bezczynność organu.

W przedmiotowej sprawie skarżący nie kwestionuje bezczynności organu, lecz skarży pismo (zawiadomienie) organu z 11 października 2024 r., stanowiące odpowiedź na skargę wyrażoną w piśmie skarżącego z 16 września 2024 r.

Zgodnie z art. 237 § 3 k.p.a. o sposobie załatwienia skargi zawiadamia się skarżącego. Natomiast art. 238 § 1 k.p.a. stanowi, że zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi powinno zawierać: oznaczenie organu, od którego pochodzi, wskazanie, w jaki sposób skarga została załatwiona, oraz podpis z podaniem imienia, nazwiska i stanowiska służbowego osoby upoważnionej do załatwienia skargi lub, jeżeli zawiadomienie sporządzone zostało w formie dokumentu elektronicznego, powinno być opatrzone kwalifikowanym podpisem elektronicznym. Zawiadomienie o odmownym załatwieniu skargi powinno zawierać ponadto uzasadnienie faktyczne i prawne oraz pouczenie o treści art. 239.

Sąd podziela stanowisko Wojewody wyrażone w odpowiedzi na skargę, że zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi nie podlega kontroli sądów administracyjnych. Właściwość sądu administracyjnego nie obejmuje spraw zainicjowanych skargami na działalność organów, a więc takich, których przedmiotem jest krytyka nienależytego wykonywania lub organizacji zadań przez organy i ich pracowników, skarg zawierających zarzuty wadliwej działalności organu, wyrażających niezadowolenie z jego pracy, wytykających zaniechania i inne nieprawidłowości, czyli skarg tzw. powszechnych (obywatelskich) wymienionych w art. 227 K.p.a., wnoszonych na podstawie przepisów działu VIII K.p.a. "Skargi i wnioski". Również w zakresie właściwości sądów administracyjnych nie pozostaje sposób załatwienia skargi powszechnej przez uprawniony organ.

Wobec powyższego, należało uznać, że przedmiot skargi S.D. nie należy do właściwości Sądu, co skutkuje koniecznością jej odrzucenia, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 P.p.s.a.

Z uwagi na fakt, że skarga podlegała odrzuceniu, Sąd mając na względzie treść art. 222 P.p.s.a. odstąpił od wzywania skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego od skargi.