Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt III SA/Lu 434/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2020-11-27 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6195 Funkcjonariusze Straży Pożarnej
Hasła tematyczne: Straż pożarna
Finanse publiczne
Skarżony organ: Komendant Państwowej Straży Pożarnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 78 ust. 1, art. 80 art. 82
journal: Dz.U. 2019 poz 1499
law: Ustawa z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Drwal Sędziowie WSA Halina Chitrosz-Roicka (sprawozdawca) WSA Ewa Kowalczyk po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 27 listopada 2020 r. sprawy ze skargi P. P. na decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej [...] z dnia [...] maja 2020 r. nr [...] w przedmiocie przyznania równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego - oddala skargę.


UZASADNIENIE

Sygn. akt III SA/Lu [...]

U Z A S A D N I E N I E

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] maja 2020 r., Komendant Państwowej Straży Pożarnej (dalej: "organ odwoławczy") utrzymał w mocy decyzję Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej w [...] (dalej: "organ I instancji") z dnia [...] marca 2020 r., nr [...] w sprawie przyznania P. P. równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego.

Z jej uzasadnienia wynika, że P. P. (dalej: "Skarżący") decyzją nr [...] Komendanta Głównego PSP z dnia [...] kwietnia 2005 r. został z dniem [...] maja 2005 r. przeniesiony z KM PSP w [...] do dalszego pełnienia służby w KP PSP w Ś., a następnie decyzją [...] Komendanta Wojewódzkiego PSP [...] z dnia [...] maja 2017 r., nr [...] z dniem [...] czerwca 2017 r. został przeniesiony do KP PSP w [...].

W czasie pełnienia służby w KP PSP w [...], na podstawie decyzji z dnia [...] kwietnia 2006 r., nr [...] otrzymał pomoc finansową na uzyskanie lokalu mieszkalnego. W latach 2018-2019 Skarżący na podstawie stosownych decyzji otrzymywał równoważnik pieniężny za remont lokalu mieszkalnego.

W dniu [...] stycznia 2020 r., Skarżący złożył wniosek o przyznanie równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, oświadczając, że od dnia [...] maja 2019 r. zajmuje lokal mieszkalny położony w miejscowości [...], w którym zamieszkuje z żoną i dwójką dzieci. W części II oświadczenia wyjaśnił, że czas dojazdu z miejscowości, w której zamieszkuje do miejsca zatrudnienia wynosi 206 minut w obie strony. Dodatkowo w notatce wyjaśniającej z dnia [...] lutego 2020 r. poinformował, że w roku 2019 sprzedał mieszkanie w [...], przy ul. [...] i w dniu [...] maja 2019 r. kupił dom jednorodzinny w miejscowości [...], gdzie aktualnie, od dnia [...] sierpnia 2019 r. zamieszkuje.

Decyzją z dnia [...] marca 2020 r., organ I instancji przyznał skarżącemu równoważnik pieniężny za remont lokalu mieszkalnego. Wydając decyzję stwierdził, że uprawnienie do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego uzależnione jest od uprawnienia strażaka do uzyskania lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej. Powołując się na przepisy ustawy z dnia [...] sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. z 2019 r. poz. 1499 ze zm. - dalej: ustawa o PSP"), a mianowicie: art. 82 ust. 1, art. 11a ust. 2 pkt 1, art. 77 ust. 1, art. 78 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 stwierdził, że strażakowi przeniesionemu do pełnienia służby w innej miejscowości, któremu w poprzednim miejscu pełnienia służby przydzielono na podstawie decyzji administracyjnej lokal mieszkalny albo przyznano pomoc finansową, przydziela się lokal mieszkalny na podstawie decyzji administracyjnej w nowym miejscu pełnienia służby, jeżeli: 1. zwolni zajmowany lokal mieszkalny, 2. zwróci pomoc finansową. Dopiero wówczas strażak, który skorzystał z pomocy finansowej na zasadach określonych w ustawie PSP, gdyby takiego lokalu mu nie przydzielono, nabywa uprawnienie do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego.

W sytuacji, gdy ze złożonego oświadczenia mieszkaniowego oraz dołączonych do niego dokumentów wynikało, że Skarżący zwolnił zajmowany lokal w [...], na który otrzymał pomoc finansową, jednak pomocy tej, nie zwrócił – w ocenie organu I instancji – brak było podstaw do przyznania równoważnika za brak lokalu mieszkalnego, natomiast Skarżącemu przysługiwał równoważnik za remont lokalu mieszkalnego lub domu.

W odwołaniu od tej decyzji Skarżący zarzucił, że wnioskował o równoważnik pieniężny za brak lokalu, a nie za remont, jak to przyjął organ I instancji.

Organ odwoławczy podkreślił na wstępie, że w myśl art. 74 ust. 1 ustawy o PSP, strażakowi mianowanemu na stałe przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych. Jest to prawo do lokalu o określonej powierzchni, uwzględniającej normy zaludnienia lokali mieszkalnych, określone na podstawie art. 76 ust. 2. Jednocześnie zgodnie z art. 81 tej ustawy, lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej nie przydziela się strażakowi:

1) w razie skorzystania z pomocy finansowej, o której mowa w art. 80;

2) posiadającemu w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej lokal mieszkalny odpowiadający co najmniej przysługującej mu powierzchni mieszkalnej albo dom jednorodzinny lub dom mieszkalno-pensjonatowy;

3) którego małżonek posiada lokal mieszkalny lub dom określony w pkt 2;

4) w razie zbycia przez niego lub jego małżonka własnościowego prawa do spółdzielczego lokalu mieszkalnego albo domu stanowiącego odrębną nieruchomość, o których mowa w pkt 2, z wyjątkiem przypadków określonych na podstawie art. 82 ust. 1, a z kolei, w myśl art. 78 ust. 1 ustawy o PSP, strażakowi mianowanemu na stałe przysługuje równoważnik pieniężny, zwany dalej "równoważnikiem za brak lokalu mieszkalnego", jeżeli on sam lub członkowie jego rodziny, o których mowa w art. 75, nie posiadają w miejscu pełnienia służby albo w miejscowości pobliskiej lokalu mieszkalnego lub domu na podstawie przysługującego im tytułu prawnego oraz nie zachodzi przypadek określony w art. 82 ust. 5. Przepis art. 78 ust. 2 pkt 1-4 ustawy określa przypadki, kiedy strażakowi nie przyznaje się prawa do przedmiotowego świadczenia, m.in. w sytuacji gdy utracił ze swojej winy lub zrzekł się prawa do zajmowanego dotychczas lokalu mieszkalnego lub domu, o których mowa w ust. 1, z wyjątkiem przypadków zniesienia współwłasności na mocy orzeczenia właściwego sądu, podziału wspólnego mieszkania albo przyznania mieszkania jednemu z małżonków w wyroku orzekającym rozwód, a także umownego działu spadku, a także w przypadku, gdy strażak lub jego małżonek otrzymał pomoc finansową na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu, chyba że strażak został przeniesiony do służby w innej miejscowości niż pobliska.

Zdaniem organu odwoławczego, analiza powyższych regulacji prawnych prowadzi do wniosku, iż równoważnik pieniężny za brak lokalu jest świadczeniem zastępczym przyznawanym strażakom do czasu zrealizowania prawa do lokalu przez jego przydział lub przyznanie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu. Uprawnienie funkcjonariusza do otrzymania lokalu jest powiązane z przesłanką niezaspokojenia potrzeb mieszkaniowych funkcjonariusza z uwagi na nieposiadanie lokalu w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej. Strażakowi nie przyznaje się równoważnika pieniężnego z tytułu braku lokalu mieszkalnego, jeżeli nie przysługuje mu prawo do uzyskania przydziału lokalu mieszkalnego w drodze decyzji administracyjnej, ze względu na wystąpienie jednej z przesłanek negatywnych przewidzianych w art. 81 ustawy o PSP. To zaś prowadzi do wniosku, że w sytuacji, gdy strażak albo jego małżonek nie posiadają takiego lokalu lub domu mają prawo do przydziału lokalu mieszkalnego, a gdy lokal mieszkalny nie zostanie przydzielony, strażakowi przysługuje równoważnik pieniężny, gdyż nie posiada lokalu mieszkalnego, w rozumieniu art. 74.

W ocenie organ odwoławczego, dokonując oceny, czy strażakowi przysługuje prawo do świadczenia zastępczego, jakim jest równoważnik za brak lokalu mieszkalnego, w pierwszej kolejności należy zbadać czy strażaka posiada przydział lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji, a dopiero w dalszej kolejności dokonać oceny, czy nie zachodzi jedna z przesłanek określonych w art. 78 ust. 2 ustawy o PSP wyłączających prawo do równoważnika za brak lokalu mieszkalnego.

W niniejszej sprawie, okolicznością bezsporną jest, że skarżący posiadał tytuł prawny do lokalu mieszkalnego położonego w [...] (miejscowość pobliska) przy ul. [...] (na który uzyskał pomoc finansową) i który zbył w 2019 r., a następnie [...] maja 2019 r. zakupił dom jednorodzinny w miejscowości [...] (miejscowość, która nie jest uznana jako pobliska), przy czym wszystkie te działania zostały podjęte podczas pełnienia służby w KP PSP w [...]

Nie zgadzając się ze stanowiskiem Skarżącego, że w kontekście art. 78 ust. 1 ustawy o PSP, równoważnik za brak lokalu przysługuje zawsze w związku z nieposiadaniem lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której strażak pełni służbę lub pobliskiej oraz, że ust. 2 tej regulacji wyklucza przyznanie równoważnika za brak lokalu mieszkalnego w przypadku pobrania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego (fakt taki miał miejsce w 2006 r.), z powołaniem się na "wyjątek" chyba, że strażak został przeniesiony do służby w miejscowości innej niż pobliska (art. 78 ust. 2 pkt 3 ustawy o PSP), organ odwoławczy wyjaśnił, że przeniesienie Skarżącego do pełnienia służby w innej jednostce nie wpłynęło w żaden sposób na jego uprawnienie do pobierania równoważnika pieniężnego za remont lokalu. Argumentował, że dopiero w trakcie pełnienia służby w KP PSP w [...] doszło do sprzedaży zajmowanego lokalu mieszkalnego w [...] i zakup domu w miejscowości [...].

Organ odwoławczy stwierdził, że biorąc pod uwagę niekorzystne połączenia komunikacyjne pomiędzy miejscem zamieszkania ([...]) i miejscem pełnienia służby (KP PSP [...]), miejscowość [...] nie może być uznana za miejscowość pobliską. Stąd też w przedmiotowej sprawie zachodzi okoliczność określona w art. 78 ust. 2 pkt 1 ustawy o PSP, który wymienia przesłanki negatywne przyznania równoważnika za brak lokalu, a mianowicie, że: równoważnik za brak lokalu nie przysługuje, jeżeli strażak utracił ze swej winy lub zrzekł się prawa do lokalu lub domu dotychczas zajmowanego, z wyłączeniem przypadków tam określonych - które w przedmiotowej sprawie nie zaistniały - jak: zniesienie współwłasności, podziału wspólnego mieszkania albo przyznania mieszkania jednemu z małżonków na mocy orzeczenia sądu, a także umownego działu spadku.

W ocenie organu odwoławczego, przez pojęcie "utrata prawa do lokalu" należy rozumieć sytuacje prawne i faktyczne, które prowadzą do "pozbycia" się przez strażaka uprawnienia do korzystania z lokalu, tj. takiej formy działania, która jest zależna od jego woli i taka wykładnia prawidłowo różnicuje status funkcjonariusza, który został pozbawiony (niezależnie od jego woli) prawa do lokalu, od statusu funkcjonariusza, który pozbawił się go na skutek własnych działań, i w tym znaczeniu utracił prawo do lokalu. Jego zdaniem, w sytuacji, gdy Skarżący mając zaspokojone potrzeby mieszkaniowe, sprzedał mieszkanie położone w miejscowości pobliskiej wobec miejsca pełnienia służby, z własnej woli utracił prawo do tego lokalu, a wobec tego jedyne świadczenie, które mu przysługuje, to równoważnik za remont domu, zajmowanego na podstawie przysługującego mu tytułu prawnego (art. 77 ust. 1 ustawy o PSP).

W skardze do Sądu, pełnomocnik zarzucając naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy: art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez zaniechanie dokładnego wyjaśnienia sprawy, w tym zebrania materiału dowodowego pozwalającego na ocenę kwestii, czy do spełnienia przesłanki pełnienia służby w miejscowości innej niż pobliska doszło już w roku 2017 r. przy przeniesieniu Skarżącego do pełnienia służby w KP PSP w [...], a co za tym idzie, czy już wtedy skarżący nie nabył prawa do równoważnika za brak lokalu mieszkalnego i skupienie się tylko na faktach mających miejsce w roku 2019.

Domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, a także zasądzenia kosztów sądowych, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych, pełnomocnik Skarżącego wywodził, że w razie złożenia przez strażaka oświadczenia mieszkaniowego, właściwy organ obowiązany jest zbadać, od kiedy powstało takie uprawnienie i wydać decyzję stosownie do poczynionych ustaleń, nie wyłączając okresu przed przedłożeniem oświadczenia mieszkaniowego, uwzględniając przy tym ewentualne przedawnienie, o którym mowa w art. 92 ust. 1 ustawy o PSP.

W tym kontekście argumentował, że z dniem [...] stycznia 2005 r. Skarżący został przeniesiony do służby w KP PSP w [...], zaś na podstawie decyzji z dnia [...] kwietnia 2006 r. otrzymał pomoc finansową na uzyskanie lokalu mieszkalnego i od dnia [...] marca 2006 r. zamieszkiwał w [...] przy ul. [...] lok. 79. Tym samym utracił uprawnienie do otrzymania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego (art. 78 ust. 1 ustawy o PSP) oraz uzyskanie pomocy finansowej (art. 78 ust. 2 pkt 3 ustawy o PSP). Następnie, na mocy decyzji z dnia [...] maja 2017 r. został przeniesiony do pełnienia służby w KP PSP w [...]. Okoliczność że [...] jest miejscowością pobliską w stosunku do [...] w rozumieniu art. 74 ust. 3 ustawy o PSP została uznana za tak oczywistą, że organy obu instancji przeszły nad nią do porządku dziennego uznając, że miarodajną dla oceny uprawnienia do równoważnika za brak lokalu mieszkalnego była data przeprowadzki Skarżącego z dotychczasowego miejsca zamieszkania w [...] pod aktualny adres do [...]. Skutkiem przyjęcia takiego założenia była konstatacja, w myśl której Skarżącemu nie przysługuje prawo do równoważnika pieniężnego za brak lokalu z uwagi na dyspozycję art. 78 ust. 2 pkt 3 ustawy o PSP, albowiem po pierwsze - otrzymał pomoc finansową na uzyskanie lokalu, po drugie zaś – nowe miejsce zamieszkania nie ma utrata statusu miejscowości pobliskiej do miejsca pełnienia służby.

Nie zgadzając się z takim zapatrywaniem, pełnomocnik Skarżącego stwierdził, że [...] nie jest miejscowością pobliską w stosunku do [...] w znaczeniu jakie pojęciu temu nadaje art. 74 ust 3 ustawy o PSP, o czym świadczy przedstawiona analiza dojazdu ze [...] do [...]. W jego ocenie, organy obu instancji zaniechały zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego na okoliczność ustalenia, czy [...] jest miejscowością pobliską w stosunku do [...], czy też nie, co z kolei przełożyło się na błędną ocenę prawną. W razie ustalenia, iż [...] i [...] nie są miejscowościami pobliskimi w rozumieniu art. 74 ust. 3 ustawy o PSP, Skarżący nabyłby prawo do równoważnika pieniężnego za brak lokalu już z dniem [...] czerwca 2017 r., kiedy to podjął służbę w KP PSP w [...]. W takiej sytuacji bowiem miałby zastosowanie art. 78 ust. 2 pkt 3 in fine ustawy o PSP (tj. przeniesienie do służby w miejscowości innej niż pobliska).

Pełnomocnik zwrócił nadto uwagę, że wydana przez organ I instancji decyzja z [...] marca 2020 r., jakkolwiek nie zawiera w sentencji rozstrzygnięcia co do odmowy przyznania równoważnika za brak lokalu mieszkalnego, to jednak lektura uzasadnienia prowadzi do wniosku, iż organ ten rozstrzygnął w zakresie tego żądania, a co za tym idzie - powstał substrat zaskarżenia, objęty następnie odwołaniem.

W punkcie 3 petitum skargi, pełnomocnik Skarżącego wniósł o dopuszczenie w toku postępowania przed sądem administracyjnym dowodów z dokumentów w postaci:

1) zaświadczenia z dnia [...] czerwca 2020 r., wydanego przez ZTM w [...] (znak [...]) dotyczącego czasu przejazdu na trasie [...] - [...] i z powrotem (zał. nr [...]), 2) rozkładów jazdy busów na trasie [...] - [...] i z powrotem, z adnotacją o zatwierdzeniu przez Marszałka Województwa [...] (zał. nr [...]), 3) wyciągów z planu komunikacji miejskiej w [...] i [...] (zał. nr [...]).

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wnosząc o jej oddalenie, odwołał się do stanowiska wyrażonego w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia, dodając, że przedmiotem procedowania w niniejszej sprawie było oświadczenie Skarżącego z dnia

[...] stycznia 2020 r., zaś argumentacja dotycząca decyzji z lat 2018 i 2019 nie może wywieść zamierzonego skutku, w sytuacji, gdy orzeczenia te są prawomocne i ostateczne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia [...] marca 2020r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem [...], innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r. poz. 374 ze zm.), zwanej "ustawą o covid", przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów.

Stosownie do treści rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 października 2020 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz.U. z 2020 r., poz.1829) począwszy od [...] października 2020 r. miasto na prawach powiatu [...], będące siedzibą tut. Sądu, zostało objęte strefą czerwoną. Powyższe oznacza, że na mocy zarządzenia nr [...] Prezesa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia [...] października 2020 r., odpowiednie zastosowanie ma zarządzenie nr 39 Prezesa NSA z dnia [...] października 2020 r. w sprawie odwołania rozpraw oraz wdrożenia w NSA działań profilaktycznych służących przeciwdziałaniu potencjalnemu zagrożeniu zakażenia wirusem [...] w związku z objęciem [...] obszarem czerwonym (§ 1 w zw. z § 3 tego rozporządzenia).

Mając na uwadze powyższą regulację, a także brak technicznych możliwości przeprowadzenia zdalnie rozprawy z udziałem stron oraz konieczność rozpoznania wniesionej w tej sprawie skargi – Sąd rozpoznał ją na posiedzeniu niejawnym w trybie przywołanego na wstępie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy o covid, co poprzedził odwołaniem wyznaczonego w tej sprawie posiedzenia jawnego. Strony o zmianie trybu zostały powiadomione.

Skarga nie ma usprawiedliwionych podstaw prawnych.

Przede wszystkim podkreślenia wymaga, że przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja organu odwoławczego z dnia [...] maja 2020 r. utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] marca 2020 r. wydaną wobec Skarżącego w sprawie przyznania równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego, co oznacza, że poza kognicją Sądu pozostają decyzje wydane w latach 2018-2019, które korzystają z przymiotu ostateczności i prawomocności.

Zgodzić się należy z zarzutem skargi, że decyzja organu I instancji nie zawiera w sentencji rozstrzygnięcia co do odmowy przyznania równoważnika za brak lokalu mieszkalnego. Zdaniem Sądu jednak w sytuacji, gdy uzasadnienie stanowi jej integralną część, a wynika z niego wprost, że Skarżący nie miał prawa do ubiegania się o przyznanie kolejnej pomocy finansowej w postaci "równoważnika za brak lokalu mieszkalnego", należało uznać, iż jakkolwiek było to uchybienie, to jednak nie tego rodzaju, który uzasadniałby wyeliminowanie z obrotu prawnego tak zaskarżonej, jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. W istocie rzeczy, bowiem organy obu instancji w swoich uzasadnieniach przeprowadziły wywód, dlaczego Skarżący nie mógł skutecznie domagać się przyznania pomocy finansowej w postaci przyznania równoważnika za brak lokalu mieszkalnego.

Zdaje sobie także z tego sprawę sam Skarżący, gdyż w uzasadnieniu skargi stwierdza, że "w istocie rzeczy organ I instancji rozstrzygnął w zakresie tego żądania, a co za tym idzie - powstał substrat zaskarżenia, objęty następnie odwołaniem".

Tym samym, Sąd uznał za zasadne dokonanie oceny legalności wydanych w sprawie rozstrzygnięć, w świetle argumentacji przedstawionej przez organy w ich uzasadnieniach.

Trzeba mieć na uwadze, że stosownie do art. 145 § 1 p.p.s.a., Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi:

a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;

3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.

Powyższa regulacja prowadzi do wniosku, że nie wystarczy by sąd administracyjny stwierdził samo naruszenie prawa materialnego lub przepisów postępowania lecz nadto, konieczne jest stwierdzenie takiego naruszenia przepisów prawa, które miało lub mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. A zatem, muszą wystąpić łącznie dwie przesłanki by doszło do uwzględnienia skargi, po pierwsze - sąd musi stwierdzić, że doszło do naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania, po drugie - że te naruszenia odpowiednio mają lub mogą mieć istotny wpływ na wynik sprawy (na końcowe merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy). Dopiero wówczas, gdy wystąpią te przesłanki łącznie, zachodzi konieczność wyeliminowania zaskarżonego aktu z obrotu prawnego. Wystąpienie więc tylko pierwszej przesłanki stwierdzającej naruszenie prawa, bez drugiej przesłanki, skutkuje uznaniem, że orzeczenie odpowiada prawu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 sierpnia 2004 r., FSK 207/04, CBOSA).

W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie nie doszło do naruszeń tak prawa materialnego, jaki przepisów postępowania, w stopniu, który miał lub mógłby mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Przechodząc do meritum należy stwierdzić, że w myśl art. 80 ust. 1 ustawy o PSP, strażakowi mianowanemu na stałe, który nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale, przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu, zwana dalej "pomocą finansową", z zastrzeżeniem ust. 5, chyba że strażak nie spełnia warunków do otrzymania lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej. Stosownie do ust. 2, pomoc finansową przyznaje się raz w okresie całej służby, na wniosek strażaka.

Zgodnie z art. 78 ust. 1 ustawy o PSP, strażakowi mianowanemu na stałe przysługuje równoważnik pieniężny, zwany dalej "równoważnikiem za brak lokalu mieszkalnego", jeżeli on sam lub członkowie jego rodziny, o których mowa w art. 75, nie posiadają w miejscu pełnienia służby albo w miejscowości pobliskiej lokalu mieszkalnego lub domu na podstawie przysługującego im tytułu prawnego oraz nie zachodzi przypadek określony w art. 82 ust. 5. Z ust. 2 z kolei wynika, że równoważnik za brak lokalu mieszkalnego nie przysługuje, jeżeli strażak:

1) utracił ze swojej winy lub zrzekł się prawa do zajmowanego dotychczas lokalu mieszkalnego lub domu, o których mowa w ust. 1, z wyjątkiem przypadków zniesienia współwłasności na mocy orzeczenia właściwego sądu, podziału wspólnego mieszkania albo przyznania mieszkania jednemu z małżonków w wyroku orzekającym rozwód, a także umownego działu spadku;

2) odmówił bezzasadnie przyjęcia lokalu mieszkalnego, odpowiadającego przysługującym mu normom zaludnienia oraz znajdującego się w należytym stanie technicznym i sanitarnym albo złożenia wniosku o przydział takiego lokalu, o którym mowa w art. 76 ust. 7;

3) lub jego małżonek otrzymał pomoc finansową na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu, chyba że strażak został przeniesiony do służby w miejscowości innej niż pobliska.

Trzeba mieć nadto na uwadze, że stosownie do przepisu art. 82 ust.1 ustawy o PSP, strażakowi przeniesionemu do pełnienia służby w innej miejscowości, któremu w poprzednim miejscu pełnienia służby przydzielono na podstawie decyzji administracyjnej lokal mieszkalny albo przyznano pomoc finansową, przydziela się lokal mieszkalny na podstawie decyzji administracyjnej w nowym miejscu pełnienia służby, jeżeli: 1) zwolni zajmowany lokal mieszkalny; 2) zwróci pomoc finansową. Strażakowi, który skorzystał z pomocy finansowej, może być przydzielony lokal mieszkalny na podstawie decyzji administracyjnej, na zasadach określonych w ust. 1. (ust.2).

Treść powołanych przepisów jest zdaniem Sądu całkowicie jasna i przejrzysta i nie wymaga żadnych zabiegów interpretacyjnych.

W realiach niniejszej sprawy rację należało przyznać organom obu instancji.

Jak słusznie zauważył organ odwoławczy w rozpatrywanym sporze, w niekwestionowanych okolicznościach faktycznych, pierwszoplanową kwestią była ocena, czy Skarżący posiadał uprawnienie do świadczenia podstawowego, a mianowicie - przydział lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji, a dopiero w następnej kolejności należało rozważyć jego prawo do świadczenia zastępczego, jakim jest równoważnik za brak lokalu mieszkalnego, z uwzględnieniem ewentualnych przesłanek negatywnych określonych w art. 78 ust. 2 ustawy o PSP wyłączających prawo do równoważnika za brak lokalu mieszkalnego.

Poza sporem pozostaje, że Skarżący do lokalu mieszkalnego położonego w [...] przy ul. [...], do którego posiadał tytuł prawny, uzyskał pomoc finansową na uzyskanie lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej w [...] z dnia [...] kwietnia 2006 r. Nr [...] W roku 2019 ww. mieszkanie sprzedał, a następnie w dniu [...] maja 2019 r. dokonał transakcji zakupu domu jednorodzinnego w miejscowości [...], gdzie aktualnie zamieszkuje z żoną i dwójką dzieci, i która zdaniem organów, nie jest uznana jako "pobliską".

W tym miejscu warto jednak zwrócić uwagę, że wszystkie te działania podejmowane były przez Skarżącego, od dnia [...] czerwca 2017 r., to jest w czasie, w którym już pełnił służbę w KP PSP w [...].

Sąd podziela stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, w myśl którego sytuację Skarżącego należało rozważyć z punktu widzenia ustawowych przesłanek do uzyskania lokalu mieszkalnego na podstawie przydziału dokonanego decyzją administracyjną, co zostało dokonane w kontekście art. 82 ust. 1 ustawy o PSP przez organ I instancji, który stwierdził, że ze złożonego oświadczenia mieszkaniowego oraz dołączonych do niego dokumentów wynika, że Skarżący zwolnił zajmowany lokal w [...], na który otrzymał pomoc finansową, jednak pomocy tej nie zwrócił.

Gdyby przyjąć koncepcję zaprezentowaną w skardze byłaby ona równoznaczna z uznaniem, że w sytuacji każdorazowej zmiany miejsca pełnienia służby "odżywałoby"

prawo do ubiegania się o pomoc finansową na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu, co w konsekwencji pozwoliłoby na wielokrotne skorzystanie z przyznanych przywilejów. Takie rozumienie przepisów prawa stoi, w ocenie Sądu, w całkowitej sprzeczności z ich treścią oraz funkcją, sprowadzającą się do możliwości jednorazowego uzyskania finansowej pomocy Państwa w celu zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych funkcjonariusza – tu: strażaka. Nie można przy tym zapominać, że stosownie do art. 80 ust. 2 ustawy o PSP, pomoc finansową przyznaje się raz w okresie całej służby, na wniosek strażaka.

Wbrew zapatrywaniu Skarżącego nie może on wywodzić swojego prawa z treści art. 78 ust. 1 ustawy o PSP z argumentacją, że równoważnik za brak lokalu przysługuje zawsze w związku z nieposiadaniem lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę lub pobliskiej oraz, że ust. 2 tej regulacji wyklucza przyznanie równoważnika za brak lokalu mieszkalnego w przypadku pobrania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego (fakt taki miał miejsce w 2006 r.) wskazując "wyjątek": chyba, że strażak został przeniesiony do służby w miejscowości innej niż pobliska (art. 78 ust. 2 pkt 3 ustawy o PSP).

Zgodzić się bowiem trzeba z organem odwoławczym, że dopiero w trakcie pełnienia służby w KP PSP w [...] doszło do istotnej zmiany okoliczności faktycznych poprzez sprzedaż zajmowanego lokalu mieszkalnego w [...] i zakup domu w miejscowości [...].

W przepisie art. 78 ust. 2 ustawy o PSP ustawodawca wymienił okoliczności, których wystąpienie stanowi przesłankę negatywną przyznania równoważnika za brak lokalu, uznając za jedną z nich okoliczność, o której mowa w pkt 1, tj.:, jeżeli strażak utracił ze swojej winy lub zrzekł się prawa do zajmowanego dotychczas lokalu mieszkalnego lub domu, o których mowa w ust. 1, z wyjątkiem przypadków zniesienia współwłasności na mocy orzeczenia właściwego sądu, podziału wspólnego mieszkania albo przyznania mieszkania jednemu z małżonków w wyroku orzekającym rozwód, a także umownego działu spadku.

Zasadnie organ odwoławczy – w ocenie Sądu – argumentuje, że przez pojęcie "utrata prawa do lokalu" należy rozumieć sytuacje prawne i faktyczne, które prowadzą do "pozbycia" się przez strażaka uprawnienia do korzystania z lokalu, tj. takiej formy działania, która jest zależna od jego woli. Tak bowiem to pojęcie jest dekodowane w orzecznictwie (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 27 maja 2013 r., II SA/Wa 578/13, CBOSA). Taka właśnie wykładnia prawidłowo bowiem różnicuje status funkcjonariusza, który został pozbawiony (niezależnie od jego woli) prawa do lokalu, od statusu funkcjonariusza, który na skutek własnych działań pozbawił się, i w tym znaczeniu utracił prawo do lokalu (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 27 czerwca 2017 r., IV SA/Gl 53/17, CBOSA).

Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy, należy podzielić pogląd, że w sytuacji, w której Skarżący mając zaspokojone potrzeby mieszkaniowe, sprzedał mieszkanie położone w miejscowości pobliskiej wobec miejsca pełnienia służby, tj. z własnej woli utracił prawo do tego lokalu, za jedyne przysługujące mu świadczenie może być uznany równoważnik za remont domu, zajmowanego na podstawie przysługującego mu tytułu prawnego (art. 77 ust. 1 ustawy o PSP).

Końcowo, Sąd stwierdza, że argumentacja skargi w istocie rzeczy zmierza do wykazania, iż Skarżący nabył prawo do równoważnika pieniężnego za brak lokalu już z dniem 1 czerwca 2017 r., kiedy to podjął służbę w KP PSP w [...].

Trzeba mieć jednak na względzie, że przedmiotem procedowania w niniejszej sprawie był wniosek Skarżącego z dnia 17 stycznia 2020 r., który dotyczył okoliczności zaistniałych już po dniu [...] maja 2019 r., kiedy to Skarżący dokonał transakcji zakupu domu jednorodzinnego w miejscowości [...], gdzie aktualnie zamieszkuje z żoną i dwójką dzieci.

Odnosząc się do wniosków dowodowych zawartych w skardze, Sąd wydał postanowienie o ich oddaleniu z tego powodu, że po pierwsze: zostały one zgłoszone na okoliczności bezsporne, zaś po drugie: z punktu widzenia przedmiotu zaskarżenia – nie mają żadnego znaczenia dla istoty sprawy.

Z przyczyn wskazanych wyżej, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.