Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt II SA/Ke 865/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2016-12-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6144 Szkoły i placówki oświatowo-wychowawcze
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Oświata
Skarżony organ: Burmistrz Miasta
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność zaskarżonego aktu
Powołane przepisy: article: art. 34a ust. 2, art. 38 ust. 1 lit. b,
journal: Dz.U. 2015 poz 2156
law: Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty
article: art. 6a ust. 8,
journal: Dz.U. 2014 poz 191
law: Ustawa z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela - tekst jednolity.
article: par. 6 ust. 6, par. 5 ust. 1, par. 8 ust. 5
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1066
law: Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 22 listopada 2000 r. w sprawie kryteriów i trybu dokonywania oceny pracy nauczyciela, trybu  postępowania odwoławczego oraz składu i sposobu powoływania zespołu oceniającego
article: art. 82 par. 3,
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sylwester Miziołek, Sędziowie Sędzia WSA Renata Detka (spr.), Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Joanna Dziopa, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 21 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi W. G. na zarządzenie Burmistrza Stąporkowa z dnia 21 kwietnia 2016 r. nr 0050.57.2016 w przedmiocie odwołania Dyrektora Przedszkola Publicznego w Stąporkowie I. stwierdza nieważność zaskarżonego zarządzenia; II. zasądza od Burmistrza Stąporkowa na rzecz W. G. kwotę 300 (trzysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

II SA/Ke 865/16

UZASADNIENIE

Zarządzeniem nr 0050.57.2016r. z dnia 21 kwietnia 2016 r. w sprawie odwołania Dyrektora Publicznego Przedszkola w Stąporkowie, Burmistrz Stąporkowa na podstawie art. 30 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, art. 38 ust. 1 pkt 1b w zw. z art. 5c pkt 2 i art. 34a ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty oraz rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z 21 grudnia 2012 r. w sprawie kryteriów i trybu dokonywania oceny pracy nauczyciela, trybu postępowania odwoławczego oraz składu i sposobu powoływania zespołu oceniającego, z dniem 21 kwietnia 2016 r. odwołał W. G. ze stanowiska Dyrektora Publicznego Przedszkola w Stąporkowie z powodu negatywnej oceny organu prowadzącego, realizacji zadań wynikających z art. 34a ust. 2 pkt 1 ustawy o systemie oświaty (§ 1). Zarządzenie weszło w życie z dniem podjęcia (§ 3).

W uzasadnieniu wskazano, że 14 grudnia 2015 r. z inicjatywy organu prowadzącego zostało wszczęte postępowanie w sprawie ustalenia oceny pracy Dyrektora Publicznego Przedszkola w Stąporkowie W. G. zgodnie z art. 6a ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela. Burmistrz Stąporkowa wystąpił do Świętokrzyskiego Kuratora Oświaty w Kielcach z wnioskiem

o przedstawienie opinii cząstkowej dotyczącej realizacji zadań podlegających ocenie nadzoru pedagogicznego. Z wnioskiem o wyrażenie opinii wystąpiono również do Rady Pedagogicznej oraz do zakładowej organizacji związkowej działającej

w przedszkolu tj. Związku Nauczycielstwa Polskiego, a także do Międzyzakładowej Organizacji Związkowej NSZZ "Solidarność" Pracowników Oświaty i Wychowania

w Końskich, do której należy W. G.. Jednocześnie organ prowadzący przystąpił do dokonania oceny realizacji zadań, o których mowa w § 8 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 21 grudnia 2012r. w sprawie kryteriów i trybu dokonywania oceny pracy nauczyciela, trybu postępowania odwoławczego oraz składu i sposobu powoływania zespołu oceniającego, a także

w art. 34a ust.2 pkt 1 ustawy 7 września 1991r. o systemie oświaty. Czynności w tym zakresie organ prowadzący zakończył w dniu 19 lutego 2016 r. ustalając negatywną ocenę realizacji zadań przez W. G..

Organ wskazał, że ocena cząstkowa ustalona przez organ nadzoru pedagogicznego - Kuratorium Oświaty w Kielcach jest wyróżniająca. Wyznaczono skarżącej termin zapoznania się z projektem oceny na dzień 7 marca 2016 r. Ze względu na dostarczone zwolnienie lekarskie na okres od 4 marca 2016 r. do 18 marca 2016 r. zarówno projekt oceny jak i ocenę pracy dostarczono drogą pocztową. W dniu 5 kwietnia 2016 r. W. G. złożyła wniosek o ponowne ustalenie oceny. Zespół oceniający powołany zarządzeniem Burmistrza Stąporkowa z dnia 19 kwietnia 2016 r. w sprawie powołania zespołu oceniającego dokonał ponownej oceny pracy w dniu 21 kwietnia 2016 r. Zespół ustalił nową, wyróżniającą ocenę pracy.

Organ podniósł, że wydanie negatywnej cząstkowej oceny realizacji zadań wymienionych w art. 34a ust. 2 pkt 1 ustawy upoważnia organ prowadzący do odwołania W. G. ze stanowiska dyrektora.

Główną przesłanką wydania negatywnej cząstkowej oceny pracy W.ie G. - Dyrektorowi Publicznego Przedszkola w Stąporkowie jest nie dopełnienie ciążącego na niej obowiązku prawidłowego nadzoru nad realizacją i rozliczeniem finansowym remontu łazienki w przedszkolu publicznym, czym działała na szkodę interesu publicznego oraz poświadczyła nieprawdę w dokumentach: protokole końcowego odbioru - w dniu 29 września 2015r., w opisie faktury nr [...] - w dniu 2 października 2015 r. oraz w opisie rachunku nr 2/2015 do umowy z inspektorem nadzoru - w dniu 29 września 2015r., co do okoliczności mających znaczenie prawne poprzez potwierdzenie prawidłowego wykonania przedmiotu umów wykonanego remontu i z inspektorem nadzoru budowlanego.

W piśmie z 12 listopada 2015 r. kierowanym do Burmistrza Stąporkowa wbrew prawdzie zapewniała, iż odbiór w dniu 29 września 2015r. został dokonany prawidłowo, co było sprzeczne ze stanem faktycznym stwierdzonym w m.in. w dniu 1 października 2015 r. Dodatkowo w dniu 23 listopada 2015 r. na podstawie analizy rozliczenia finansowego remontu stwierdzono, że został on nieprawidłowo wykonany ponieważ do rozliczenia finansowego W. G. przedstawiła fakturę na kwotę nieprawidłową tj. zgodną z umową, natomiast niezgodną z kosztorysem powykonawczym i faktycznym stanem zrealizowanych robót.

Kolejne stwierdzone nieprawidłowości dotyczą organizacji i rozliczenia finansowego wycieczki do Kotliny Kłodzkiej zorganizowanej w dniach 25 – 26 czerwca 2015 r. przez Dyrektora W. G. przy współpracy z Agencją [...] finansowanej ze środków Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych. Koszt wycieczki wzrósł z początkowej kwoty 785 zł od osoby przedstawionej w ofercie, do kwoty w rozliczeniu końcowym 1475 zł od osoby. Dyrektor W. G. tłumacząc powody zmiany cen wyjaśniła, że w ostatniej chwili z wycieczki zrezygnowało pięć osób i dlatego całkowity koszt wycieczki jest niższy niż zawarty w umowie natomiast koszt jednostkowy jest blisko dwukrotnie wyższy. Łączna kwota wynikająca z umowy 885 zł x 15 osób = 13275,00 zł. Kwota łączna przedstawionych do rozliczenia - zapłaconych trzech faktur - 12975 zł (dla 10 - uczestników wycieczki). Skarżąca przedstawiła ponadto do rozliczenia kolejną, czwartą fakturę na kwotę 2000 zł informując, że jest to składka na opłaty za dodatkowe atrakcje.

Faktura nie została rozliczona ponieważ nie wynikała z treści zapisów umowy nr 2/2015 o organizację wycieczki. Wyjaśnienia W. G. nie znajdują potwierdzenia w ustalonych okolicznościach wycieczki. Istnieje natomiast uzasadnione przypuszczenie, że W. G. działała na szkodę interesu publicznego oraz poświadczyła nieprawdę w dokumentach.

Powyższe zarzuty kierowane w stosunku do W. G. powodujące naruszenie w zakresie procedur związanych z wydatkowaniem środków publicznych, w ocenie organu spowodowały, że nastąpiła w stosunku do niej utrata zaufania. Dyrektor placówki oświatowej jest to osoba, od której oczekuje się transparentności działań, dyrektor z racji pełnienia funkcji ma dużo szerszą odpowiedzialność oraz większe możliwości działania, które powinny być zgodne między innymi z interesami pracodawcy i nie powinny mu szkodzić.

Organ prowadzący dokonał negatywnej oceny cząstkowej mając na uwadze realizację zadań wymienionych w § 8 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 21 grudnia 2012 r. w sprawie kryteriów i trybu dokonywania oceny pracy nauczyciela, trybu postępowania odwoławczego oraz składu i sposobu powoływania zespołu oceniającego. Ww. zadania wymienione są w szczególności

w art. 39 ust. 1 pkt 5 ustawy o systemie oświaty.

Przy ocenie pracy W. G. zwrócono uwagę na brak jej współpracy z organem opiniującym tj. związkiem zawodowym ZNP w Stąporkowie w zakresie dotyczącym wydatków z Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych - środki funduszu wydatkowane są niezgodnie z przeznaczeniem.

W złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skardze W. G. wniosła o stwierdzenie nieważności zarządzenia z 21 kwietnia 2016 r. zarzucając naruszenie:

1) Art. 6a ust. 2 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela poprzez dokonanie oceny pracy skarżącej z przekroczeniem terminu 3 miesięcy;

2) § 5 ust. 2 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z 21 grudnia 2012 r.

w sprawie kryteriów i trybu dokonywania oceny pracy nauczyciela, trybu postępowania odwoławczego oraz składu i sposobu powoływania zespołu oceniającego przez nie zapoznanie skarżącej z pisemnym projektem oceny, nie wysłuchanie jej uwag i zastrzeżeń, brak obecności przedstawiciela związków zawodowych;

3) Art. 38 ust. 1 pkt 1 lit. b w zw. z art. 34a ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty poprzez dokonanie odwołania skarżącej mimo wydania oceny wyróżniającej przez zespół oceniający, a zatem mimo braku negatywnej oceny;

4) Art. 629 kc i art. 632 kc przez błędną interpretację postanowień umowy z 27 sierpnia 2015 r. nr 1/2015, w tym okoliczności odbioru przedmiotu umowy, organizacji i rozliczenia finansowego wycieczki do Kotliny Kłodzkiej.

Odnosząc się do pierwszego zarzutu skarżąca podniosła, że wszczęcie procedury nastąpiło 14 grudnia 2015 r., ocena pracy została jej doręczona w okresie niezdolności do pracy w dniu 24 marca 2016 r.

W odniesieniu do drugiego zarzutu wskazała, że nie została zapoznana

z pisemnym projektem oceny, nie wysłuchano jej uwagi i zastrzeżeń, brak było przedstawiciela związków zawodowych. Projekt oceny został jej wysłany na adres domowy, uwagi i wnioski wysłała zachowując 3-dniowy termin. Burmistrz przesyłkę otrzymał w dniu 14 marca 2016 r., natomiast kartę oceny nadano w dniu 11 marca 2016 r. nie zapoznając się z jej uwagami i zastrzeżeniami. W sprawie dokonano też czynności z zakresu prawa pracy w okresie jej usprawiedliwionej nieobecności, a jako osoba niezdolna do pracy była zmuszona podjąć działania w celu ochrony swoich praw.

W nawiązaniu do trzeciego zarzutu skarżąca podniosła, że 5 kwietnia 2016 r. złożyła wniosek o ponowne ustalenie oceny pracy, a 21 kwietnia 2016 r. zespół oceniający ustalił ocenę wyróżniającą, która jest formułowana wg tych samych kryteriów, wedle których ustalono ocenę pierwotną. Wskazała, że ustawodawca nie przewidział odmiennego trybu odwoławczego, a ponownej oceny dokonuje ten sam organ, który ma za zadanie w sposób kompleksowy, bardziej rzetelny, rozpatrzyć związane z wnioskiem zarzuty wobec trafności pierwotnej oceny. Nie można jej zdaniem podzielić stanowiska, jakoby ocena końcowa była bytem odrębnym od konstruujących ją ocen cząstkowych. Gdyby uznać cechę ostateczności negatywnej oceny cząstkowej, stworzyłoby to nieusuwalną przeszkodę w wydawaniu skutecznych ponownych ocen pracy. Bez względu na wynik prac zespołu oceniającego, choćby całkowicie rewidującego poprzednią ocenę, ocena cząstkowa dokonana przez organ nadal funkcjonowałaby jako wiarygodna i słuszna, a to godziłoby w sens ponownej oceny pracy.

W ocenie skarżącej ponowna ocena pracy jest w istocie rozstrzygnięciem co do istoty sprawy w trybie odwoławczym, a więc konsumuje niejako ocenę pierwotną ze wszystkimi jej elementami.

Odnosząc się do czwartego zarzutu skarżąca podniosła, że przedmiot umowy z 17 sierpnia 2015 r. został przyjęty bez wad, albowiem wszelkie usterki ujawnione przed datą odbioru zostały przez wykonawcę usunięte, a w przypadku ujawnienia innych wad zamawiający skorzysta z przysługujących mu roszczeń z tytułu gwarancji jakości i rękojmi za wady. Wyjaśniła, że inspektor nadzoru, z którym zawarto umowę, zrezygnował z wynagrodzenia, co nie może być kwestionowane. Bezzasadne jest jej zdaniem czynienie jej zarzutu poświadczenia nieprawdy. Wskazała, że strony umowy z 27 sierpnia 2015 r. nie umówiły się na wynagrodzenie ryczałtowe. Oferta wykonawcy zawiera załącznik w postaci przedmiaru robót, który nie jest kosztorysem ofertowym, albowiem jest dokumentem identycznym do przedmiaru robót zamawiającego, nie zawiera też kolumny "wartość". Zamawiający nie wymagał od wykonawców złożenia kosztorysu ofertowego, w związku z czym wykonanie kosztorysu powykonawczego jest w świetle wykonania umowy bezprzedmiotowe, a nade wszystko nie stanowi dla zamawiającego zobowiązania do uregulowania kwoty wynikającej z kosztorysu. Zamawiający zobowiązany był do rozliczenia umowy zgodnie z jej treścią, a zatem zapłaty wynagrodzenia w umówionej kwocie.

Odnośnie wycieczki do Kotliny Kłodzkiej skarżąca zauważyła, że do postępowania o udzielenie zamówienia objętych ww. zadaniem nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych, a ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych. Wybór przedsiębiorcy nastąpił

z zachowaniem wymogów ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r., zasadami staranności oraz gospodarności. Zmiana wysokości wynagrodzenia wynikała ze zmniejszenia ilości uczestników o 1/3.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podnosząc, że nie może być przedmiotem postępowania zmiana oceny cząstkowej pracy skarżącej albowiem dokonanie oceny odbywa się zgodnie z procedurą w sprawie ustalenia oceny pracy dyrektora w oparciu o art. 6a Karty Nauczyciela oraz rozporządzenia MEN z dnia 21 grudnia 2012 r. w sprawie kryteriów i trybu dokonywania oceny pracy nauczyciela, trybu postępowania odwoławczego oraz składu i sposobu powoływania zespołu oceniającego.

Organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 6a ustawy Karta Nauczyciela, 4 marca 2016 r. skarżąca została poinformowana o terminie zapoznania jej z projektem oceny wyznaczonym na dzień 7 marca 2016 r. (o terminie poinformowano też związki zawodowe). Po uzyskaniu telefonicznej informacji skarżąca udała się na zwolnienie lekarskie i nie przyszła w wyznaczony dzień by zapoznać się z projektem oceny,

który w związku z tym wysłano jej listem poleconym. Kolejnego pisma wraz z kartą oceny skarżąca nie odebrała. W dniu 23 marca 2016 r. po powrocie ze zwolnienia lekarskiego doręczono jej do rąk własnych kartę oceny.

Organ podniósł, że dokonując oceny pracy skarżącej organ prowadzący wziął pod uwagę całokształt trudnej współpracy z W. G., która stanowiła przyczynę stopniowej utraty zaufania do dyrektora jednostki dysponującej środkami publicznymi. W dniu 3 grudnia 2015 r. skarżąca otrzymała karę dyscyplinarną nagany za niedopełnienie ciążącego na niej obowiązku prawidłowego nadzoru nad realizacją i rozliczeniem finansowym remontu łazienki w przedszkolu publicznym, czym działała na szkodę interesu publicznego oraz poświadczyła nieprawdę w dokumentach. Prawidłowość przeprowadzenia remontu oceniła komisja: Z-ca Burmistrza, Przewodniczący Rady Miejskiej i Naczelnik Wydziału Budownictwa i Inwestycji. Pomimo, że zatwierdzono liczne nieprawidłowości, co do których wykonawca sam się przyznał, a inspektor nadzoru poproszony o wyjaśnienia zwrócił wynagrodzenie, to i tak skarżąca stwierdziła, że wszystko jest w porządku. Odmówiła złożenia wyjaśnień w zakresie rozliczeń finansowych pomimo, że zapłaciła wykonawcy wyższe wynagrodzenie niż wynikało z umowy. Obecnie Prokuratura Rejonowa w Końskich wszczęła postanowieniem z 1 lutego 2016 r. śledztwo w sprawie niedopełnienia obowiązków przez skarżącą. Ponadto sprawa tocząca się na skutek złożonego odwołania do SR w Kielcach o uchylenie kary nagany, po cofnięciu przez powódkę pozwu została postanowieniem z 7 września 2016 r. umorzona. Nieprawidłowości związane z organizacją wycieczki są przedmiotem wyjaśnień przez organy ścigania.

Organ stwierdził, że oświadczenie woli zakładu pracy o rozwiązaniu umowy

o pracę bez wypowiedzenia jest złożone pracownikowi z chwilą, gdy doszło do niego w taki sposób, że mógł się zapoznać z jego treścią, chociaż tego nie uczynił. Rozporządzenie, na które powołuje się skarżąca, przewiduje wymóg zapoznania się dyrektora z projektem oceny i taki wymóg został spełniony. Ponadto organizacja związkowa otrzymała projekt oceny i zapoznała się z jej treścią.

W ocenie organu wyróżniająca ocena cząstkowa pracy dokonana przez Kuratora nie zaprzecza możliwości dokonania negatywnej oceny pracy dyrektora

w zakresie spraw finansowych i organizacyjnych, co może stanowić podstawę do odwołania dyrektora ze stanowiska.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Jak wynika z treści zaskarżonego zarządzenia, podstawą odwołania skarżącej ze stanowiska Dyrektora Publicznego Przedszkola w Stąporkowie była dokonana przez organ prowadzący negatywna ocena wykonywania przez nią zadań wymienionych w art. 34a ust. 2 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 1943 z późn. zm.).

Zgodnie z tym przepisem, organ prowadzący szkołę lub placówkę sprawuje nadzór nad jej działalnością w zakresie spraw finansowych i administracyjnych,

z uwzględnieniem odrębnych przepisów (ust. 1).

W zakresie wymienionym w ust. 1 nadzorowi podlega w szczególności:

1) prawidłowość dysponowania przyznanymi szkole lub placówce środkami budżetowymi oraz pozyskanymi przez szkołę lub placówkę środkami pochodzącymi

z innych źródeł, a także gospodarowania mieniem;

2) przestrzeganie obowiązujących przepisów dotyczących bezpieczeństwa

i higieny pracy pracowników i uczniów;

3) przestrzeganie przepisów dotyczących organizacji pracy szkoły i placówki (ust. 2).

Uzasadnienie zaskarżonego zarządzenia wskazuje na to, że organ prowadzący negatywnie ocenił wykonywanie przez W. G. zadań wymienionych w art. 34 ust. 2 pkt 1 ustawy o systemie oświaty, zarzucając, że "działała na szkodę interesu publicznego oraz poświadczyła nieprawdę w dokumentach", o czym – w ocenie organu – świadczą wykryte nieprawidłowości w zakresie prawidłowego nadzoru nad realizacją i rozliczeniem finansowym remontu łazienki w przedszkolu oraz organizacji i rozliczenia finansowego wycieczki do Kotliny Kłodzkiej.

Przepis art. 38 ust. 1 pkt 1 lit.b cytowanej ustawy, będący materialnoprawną podstawą zaskarżonego zarządzenia, stanowi, że organ, który powierzył nauczycielowi stanowisko kierownicze w szkole lub placówce odwołuje nauczyciela ze stanowiska kierowniczego w razie ustalenia negatywnej oceny pracy lub negatywnej oceny wykonywania zadań wymienionych w art. 34a ust. 2 w trybie określonym przepisami w sprawie oceny pracy nauczycieli - bez wypowiedzenia.

Nie ulega zatem wątpliwości, że sam fakt negatywnej oceny przez organ prowadzący wykonywania przez dyrektora zadań wymienionych w art. 34a ust. 2 ustawy, jest samodzielną podstawą do odwołania nauczyciela ze stanowiska kierowniczego, bez względu na to, jak nauczyciel oceniany jest przez organ nadzoru pedagogicznego, organizacje związkowe czy radę szkoły (przedszkola), a jeśli taka nie została powołana – przez radę pedagogiczną (art. 52 ust. 2 ustawy o systemie oświaty). Przepis art. 38 ust. 1 pkt 1 lit. b tej ustawy może mieć zastosowanie nawet wówczas, gdy dyrektor uzyskuje ogólną pozytywną ocenę pracy w wyniku przeprowadzenia procedury, o jakiej mowa w art. 6a ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela ( aktualny t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 1379 z późn. zm.) w powiązaniu z przepisami rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 21 grudnia 2012 r. w sprawie kryteriów i trybu dokonywania oceny pracy nauczyciela, trybu postępowania odwoławczego oraz składu i sposobu powoływania zespołu oceniającego. (Dz. U. poz. 1538), zwanego dalej rozporządzeniem.

W stanie faktycznym sprawy bezspornym jest, że skarżąca, w wyniku przeprowadzenia oceny jej pracy uzyskała ocenę wyróżniającą, o czym zadecydowała – zgodnie z § 6 ust. 6 rozporządzenia – większość głosów członków Zespołu Oceniającego. Z czterech członków powołanego przez Burmistrza Stąporkowa Zespołu, trzech pracę skarżącej oceniło pozytywnie (przedstawiciele: rady rodziców, organizacji związkowej i organu sprawującego nadzór pedagogiczny), jeden negatywnie (przedstawiciel organu prowadzącego).

Wbrew zarzutom stawianym w skardze, wyróżniająca ocena pracy, jaką w tym trybie uzyskuje dyrektor placówki, nie stanowi jednak co do zasady przeszkody

w odwołaniu go na podstawie art. 38 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy o systemie oświaty –

o ile spełnione zostaną wymogi określone w tym przepisie. Jednym z nich jest przeprowadzenie oceny zadań wymienionych w art. 34a ust. 2 ustawy, w trybie określonym przepisami w sprawie oceny pracy nauczycieli, a więc zgodnie z art. 6a Karty Nauczyciela oraz uregulowaniami zawartymi w rozporządzeniu. Nawiązanie przez ustawodawcę do tych właśnie przepisów i wymóg zachowania określonych

w nich procedur, stanowi gwarancję zachowania przez organ prowadzący obiektywizmu w ocenie pracy dyrektora i ochronę nauczyciela przed arbitralnym, pozbawionym faktycznych podstaw odwołaniem. Podkreślenia także wymaga, że art. 38 ustawy o systemie oświaty, jako stwarzający gwarancję dla stabilności stosunku zatrudnienia nauczycieli, musi być stosowany w sposób wyjątkowo rozważny. Jeśli bowiem ustawodawca dla pewnych wyraźnie określonych grup pracowników (w tym przypadku nauczycieli) ustanawia szczególne i rygorystyczne gwarancje, to należy dołożyć wszelkich starań, by te gwarancje rzeczywiście funkcjonowały i były respektowane w praktyce (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 9 grudnia 2003 r.,

I PK 103/03, OSNP z 2004 r. Nr 21, poz. 371).

Instytucja odwołania dyrektora przewidziana w art. 38 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy o systemie oświaty służyć ma przede wszystkim zapewnieniu właściwego wydatkowania i gospodarowania środkami publicznymi, przeznaczonymi na utrzymanie szkół i placówek oświatowych. Jednocześnie spełnienie wymogów co do trybu przeprowadzenia oceny realizacji przez dyrektora zadań finansowych, o których mowa w art. 34 ust. 2 pkt 1, stanowi zabezpieczenie przez nadużywaniem przez organ prowadzący uprawnień wynikających z art. 38 ust. 1 pkt 1 lit. b i pozwala skontrolować, czy ocena pracy dyrektora w tym zakresie przeprowadzona została rzetelnie, nie nosi cech dowolności i czy opiera się na rzeczywistych, realnych przesłankach.

Taka interpretacja omawianego przepisu wynika z ogólnych zasad ustrojowych zawartych w Konstytucji RP, w tym zwłaszcza z zasady demokratycznego państwa prawnego (art. 2) oraz z zasad praworządności i legalności (art. 7).

Jednym z gwarantów realizacji celów, o których mowa wyżej, jest obowiązek zapoznania dyrektora z pisemnym projektem oceny oraz wysłuchanie jego uwag

i zastrzeżeń, wynikający z art. 6a ust. 8 Karty Nauczyciela i z § 5 ust. 1 w zw. z § 8 ust. 5 rozporządzenia. Zgodnie z § 5 ust. 1 zdanie drugie, dyrektor może zgłosić swoje uwagi na piśmie, jednak nie później niż w ciągu 3 dni od dnia zapoznania się

z projektem oceny. Ponadto § 5 ust. 2 stanowi, że na wniosek nauczyciela (dyrektora) przy zapoznawaniu go z projektem oceny i wysłuchaniu jego uwag i zastrzeżeń może być obecny przedstawiciel wskazanej przez nauczyciela zakładowej organizacji związkowej.

Jak wynika z akt sprawy, pismem z 16 grudnia 2015 r. W. G. wniosła o obecność przedstawiciela zakładowej organizacji związkowej "Solidarność" przy zapoznawaniu jej z projektem oceny. Pismem z 3 marca 2016 r. organ założycielski poinformował Międzyzakładową Organizację Związkową NSZZ "Solidarność" Pracowników Oświaty i Wychowania w Końskich, że zapoznanie

z projektem oceny odbędzie się w dniu 7 marca 2016 r. W aktach brak jest dowodu na to, że zawiadomiono o tej czynności skarżącą; jedynie w odpowiedzi na skargę oraz w piśmie do NSZZ "Solidarność" z 23 marca 2016 r. organ podaje, że została poinformowana telefonicznie. Bezspornym jest natomiast, że w dacie tej W. G. przebywała na zwolnieniu lekarskim. Dnia 7 marca 2016 r. projekt oceny został przesłany pocztą na adres skarżącej i doręczony 8 marca 2016 r. Dnia 10 marca 2016 r. W. G. nadała listem poleconym (okoliczność przyznana

w odpowiedzi na skargę) "Uwagi i zastrzeżenia do Karty oceny pracy.." (data wpływu do organu 14 marca 2016 r.). Tego samego dnia Burmistrz Stąporkowa otrzymał pismo z zakładowej organizacji związkowej z wnioskiem "o zorganizowanie spotkania zainteresowanych stron" celem wysłuchania W.y G. w obecności przedstawiciela związków zawodowych. Tymczasem 11 marca 2016 r., wystawiona została Karta oceny pracy, o treści identycznej z projektem, doręczona NSZZ "Solidarność" w Końskich 14 marca 2016 r., zaś skarżącej 23 marca 2016 r. (po ponownym wysłaniu pocztą).

Opisany wyżej sposób procedowania naruszał art. 6a ust. 8 Karty Nauczyciela i § 5 ust. 1 w zw. z § 8 ust. 5 rozporządzenia z następujących powodów:

1. Skoro na dzień 7 marca 2016 r. wyznaczono termin zapoznania dyrektora

z pisemnym projektem oceny, w obecności przedstawiciela zakładowej organizacji związkowej, to fakt przedstawienia przez W. G. zwolnienia lekarskiego na ten dzień należało potraktować jako usprawiedliwioną nieobecność. Jak wynika

z akt, organ prowadzący nawet nie próbował ustalić innego terminu ze skarżącą

i jeszcze tego samego dnia przesłał jej projekt oceny pocztą, co w sposób oczywisty wykluczyło możliwość skorzystania z obecności przedstawiciela organizacji związkowej przy zapoznawaniu z projektem i składaniu uwag i zastrzeżeń. Jak wynika przy tym z treści § 5 rozporządzenia, zasadą jest zapoznanie nauczyciela (dyrektora) z projektem oceny i jednoczesne wysłuchanie jego uwag i zastrzeżeń przez organ prowadzący; na wniosek nauczyciela przy czynnościach tych (tj. przy zapoznaniu i wysłuchaniu) może być obecny przedstawiciel organizacji związkowej. Złożenie uwag na piśmie, przewidziane w § 5 ust. 1 zdanie drugie rozporządzenia, może nastąpić w drugiej kolejności, po dokonaniu zapoznania i umożliwieniu nauczycielowi złożenia wyjaśnień ustnych. Tymczasem w stanie sprawy organ nie zapewnił skarżącej obecności przedstawiciela związków zawodowych przy zapoznawaniu z projektem oceny i nie wysłuchał jej uwag i zastrzeżeń, gdyż po pierwszej i ostatniej próbie ustalenia terminu, mimo złożenia przez W. G. zwolnienia lekarskiego, przesłał projekt oceny na jej adres pocztą.

2. Organ sporządził Kartę oceny w dniu 11 marca 2016 r., a więc jeszcze przed upływem trzydniowego terminu do zgłoszenia przez skarżącą uwag na piśmie (dnia 11 marca 2016 r. – w piątek - termin ten upływał). Pismo wpłynęło do Burmistrza 14 marca 2016 r. (w poniedziałek), jednak skarżąca nadała je na poczcie 10 marca 2016 r., a więc z zachowaniem terminu.

Wprawdzie w Karcie Nauczyciela oraz w rozporządzeniu nie ma odesłania do przepisów kpa, jednak podkreślenia wymaga, że proceduralnym standardem

w polskim systemie prawnym jest zasada, zgodnie z którą pismo nadane w polskiej placówce pocztowej uważa się za złożone z zachowaniem terminu. Tego typu rozwiązanie stosowane jest powszechnie w przepisach normujących zarówno postępowanie administracyjne (art. 57 § 5 pkt 2 kpa), jak i sądowe ( por. art. 165 § 2 kodeksu postępowania cywilnego, art. 82 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przytaczanej w dalszym ciągu jako p.p.s.a., art. 124 Kodeksu postępowania karnego). Dlatego przyjąć należy, że wyjątki od tej zasady, podyktowane specyfiką danego postępowania, powinny wynikać wprost z przepisów (por. art. 9 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. - Kodeks wyborczy), a z taką sytuacją nie mamy do czynienia w sprawie. Uznać zatem należy, że termin z § 5 ust. 1 rozporządzenia został przez skarżącą zachowany.

Tymczasem w stanie faktycznym sprawy, organ prowadzący nie czekając nawet na upływ tego terminu, sporządził Kartę oceny pracy, odpowiadającą zresztą

w swej treści projektowi i nie ustosunkował się w żaden sposób do wyjaśnień i uwag złożonych na piśmie przez skarżącą.

Jak wynika przy tym z akt sprawy, etap procedowania związany z obowiązkiem organu prowadzącego do zapoznania nauczyciela z projektem oceny, wysłuchania jego uwag i zastrzeżeń oraz umożliwienia mu złożenia wyjaśnień na piśmie, nacechowany był znacznym pośpiechem, podyktowanym - jak wynika z odpowiedzi na skargę – koniecznością dochowania przez Burmistrza trzymiesięcznego terminu wynikającego z art. 6a ust. 2 Karty Nauczyciela. Powinność terminowego sporządzenia oceny pracy nie może jednak usprawiedliwiać naruszenia przepisów gwarantujących przeprowadzenie jej w sposób rzetelny, obiektywny i pozbawiony cech dowolności.

3. Odniesienia do uwag i wyjaśnień wniesionych przez W. G. nie zawiera także stanowisko przedstawiciela organu prowadzącego będącego członkiem Zespołu Oceniającego powołanego do przeprowadzenia postępowania w sprawie ustalenia ponownej oceny pracy skarżącej. Skoro art. 6a ust. 8 Karty Nauczyciela oraz § 5 rozporządzenia przewiduje, że ocenę pracy ustala się po zapoznaniu go z jej projektem i po wysłuchaniu jego uwag i zastrzeżeń, to wypełnienie dyspozycji tych przepisów nie może być iluzoryczne. Organ prowadzący winien zatem nie tylko wysłuchać nauczyciela (dyrektora), ale także w karcie oceny dać temu wyraz poprzez odniesienie się do zgłoszonych przez niego uwag merytorycznych, zwłaszcza w sytuacji, gdy zostały one złożone na piśmie, tak jak w tym przypadku.

Nie można także nie dostrzec tego, że uzasadnienie zaskarżonego zarządzenia, będącego faktycznie powieleniem projektu karty oceny, a następnie samej oceny, formułuje wprost wobec W.y G. zarzuty wypełniające znamiona przestępstwa, a konkretnie art. 231 § 1 kk, o czym zresztą – jak wynika

z odpowiedzi na skargę - Gmina zawiadomiła organy ścigania. Bezspornym jednak jest, że zarówno na datę wydania aktu będącego przedmiotem skargi, jak i na dzień orzekania przez Sąd w niniejszej sprawie, skarżącej nie postawiono zarzutów, mimo prowadzenia w tym zakresie postępowania przygotowawczego przez Prokuraturę Rejonową w Końskich od miesiąca lutego 2016 r. Okoliczność ta, w powiązaniu

z niedochowaniem przez organ prowadzący procedury przewidzianej w art. 6a Karty Nauczyciela oraz w § 5 rozporządzenia, powodować musi ocenę, że odwołanie W. G. ze stanowiska Dyrektora Publicznego Przedszkola w Stąporkowie było co najmniej przedwczesne.

Nie ma natomiast racji skarżąca zarzucając naruszenie art. 6a ust. 2 Karty Nauczyciela poprzez dokonanie oceny pracy z przekroczeniem terminu trzech miesięcy. Postępowanie w tym zakresie wszczęte zostało 14 grudnia 2015 r., a więc termin określony powyższym przepisem upływał 15 marca 2016 r. i został dochowany, gdyż ocena pracy datowana jest na 11 marca 2016 r. i tego dnia została nadana za pośrednictwem poczty na adres skarżącej. Doręczenie pisma zawierającego ocenę po upływie terminu z art. 6a ust. 2 nie ma – w ocenie Sądu – wpływu na jego dotrzymanie przez organ.

Mając na uwadze opisane wyżej naruszenia prawa Wojewódzki Sąd Administracyjny przyjął, że zaskarżone zarządzenie wydane zostało z uchybieniem wskazanych wyżej przepisów oraz art. 38 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy o systemie oświaty, a co tym idzie zaszła konieczność stwierdzenia jego nieważności na podstawie art. 147 p.p.s.a.

Orzeczenie o kosztach postępowania oparto o art. 200 p.p.s.a. Na zasądzone koszty składa się uiszczony przez skarżącą wpis sądowy od skargi.