Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 43/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2015-05-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6091 Przywrócenie stosunków wodnych na gruncie lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 7,  art. 10 par. 1,  art. 77 par. 1,  art. 80,  art. 89
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Władysław Kulon Sędzia NSA Zygmunt Wiśniewski Protokolant Tomasz Klasło po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 5 maja 2015 r. sprawy ze skargi S.C.-J., J.C., M.J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J.G. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania decyzji zobowiązującej do przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J.G. na rzecz skarżących kwotę 540 zł (słownie: pięćset czterdzieści) tytułem zwrotu poniesionych kosztów sądowych.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r. nr [...] ([...]) Burmistrz Miasta i Gminy B. na podstawie art. 104 § 1 kpa w związku z art. 29 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r . – Prawo wodne (t.jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 145 z późn. zm.; w decyzji przywołano Dz.U. z 2001 r. Nr 115, poz. 1229 z późn. zm.) odmówił wydania decyzji zobowiązującej K.Sz. i M.Z. do przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom na działce nr 177 AM 1 obręb B..

W uzasadnieniu organ I instancji podał, że w dniu 13 sierpnia 2013 r. skarżące S.C.-J., J.C. i M.J. złożyły wniosek w sprawie przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom na działce nr 177.

Burmistrz wskazał, że działka nr 177 jest współwłasnością K.Sz. i M.Z.. Na działce tej posadowiony jest dom jednorodzinny (w fazie budowy) i niewielki budynek gospodarczy. Na sąsiednich działkach, to jest działce nr 178 należącej do M.Z., G.Z. i A.B. oraz działkach nr 179 i 180/2 należących do S.C.-J., J.C., M.J. i L.C. zlokalizowany jest budynek mieszkalny i budynki gospodarcze.

Uwzględniając wniosek pełnomocnika wnioskodawców w dniu 7 listopada 2013 r. organ I instancji powołał biegłego hydrogeologa Z.M. celem dokonania oględzin terenu oraz sporządzenia opinii. W dniach 22 listopada 2013 r. i 7 grudnia 2013 r. przeprowadzono oględziny, na które pomimo zawiadomienia nie stawiły się wnioskodawczynie i ich pełnomocnik. W dniu 11 grudnia 2013 r. do urzędu wpłynęła opinia biegłego hydrogeologa. W wyniku zapytania wnioskodawczyń co do treści opinii organ I instancji wystąpił o jej uzupełnienie. Opinia uzupełniająca została złożona w dniu 17 marca 2014 r.

Organ I instancji zaznaczył, że uwzględniając wniosek pełnomocnika skarżących o przeprowadzenie rozprawy administracyjnej wyznaczono kilka terminów rozpraw (10 kwietnia 2014 r., 16 maja 2014 r., 3 czerwca 2014 r. i 27 czerwca 2014 r.), jednak w żadnym z nich nie doszło do przeprowadzenia rozprawy, a w terminie wyznaczonym przez organ nie wpłynęły żadne uwagi oraz wnioski dotyczące prowadzonego postępowania.

Przywołując następnie art. 29 ust. 3 ustawy Prawo wodne organ I instancji stwierdził, że przeprowadzone postępowanie wykazało, iż brak jest ingerencji w stan wody gruntowej oraz ingerencji na grunty sąsiednie.

Burmistrz Miasta i Gminy B. podał, że wydając decyzję oparł się na opinii biegłego hydrogeologa, mapach ewidencyjnych i sytuacyjno-wysokościowych oraz przeprowadzonych oględzinach. Z przeprowadzonych czynności i opinii wynika, że nawiezienie gruntu celem wyrównania terenu nie spowodowało ingerencji w stan wody gruntowej oraz ingerencji na grunty sąsiednie, a nawieziony na działkę nr 177 materiał ziemny został rozplantowany zgodnie z ukształtowaniem i spadkiem terenu. Zdaniem organu, na podstawie analizy map i oględzin w terenie można stwierdzić, że położenie geograficzne oraz rzeźba terenu nieruchomości wskazanych we wniosku warunkują kierunek spływu wód opadowych zgodnie z naturalnym spadkiem terenu do znajdującego się w pobliżu rowu. Tym samym spływ wód opadowych nie został zakłócony i zarówno przed jak i po niwelacji następuje grawitacyjnie. Nie ma możliwości odwrócenia kierunku odpływu wód w kierunku odwrotnym do naturalnego nachylenia morfologicznego działek. Budowa geologiczna wyklucza również przepływ wód gruntowych z terenu działki nr 177 w kierunku działek sąsiednich z powodu wystąpienia bardzo słabo przepuszczalnych gruntów, to jest glin deluwialnych. Ponadto działka nr 177 na prawie całej swojej szerokości ma wykonany nowy system drenażowy, do którego wpięty jest stary drenaż wykonany jeszcze w latach przedwojennych odchodzący z działki nr 178. Dodatkowo wodę zbierają również dwa drenaże opaskowe znajdujące się wokół budynku gospodarczego i wokół budynku mieszkalnego.

W opinii organu I instancji prawdopodobną przyczyną zalania piwnicy na działce nr 180/2 należącej do S.C.-J., J.C. i M.J. była zwiększona ilość opadów atmosferycznych jaką odnotowano od 5 lat. Wody z tych opadów zasilając wody gruntowe mają bezpośredni wpływ na wysokość podnoszenia się zwierciadła wód gruntowych. Zgodnie z prowadzonymi pomiarami w piezometrach będących w rejestrze państwowej sieci hydrogeologicznej zaobserwowano m.in. w Niecce T. wyraźne podnoszenie zwierciadła wody w poziomie czwartorzędowym. Zdaniem organu, prace polegające na usypaniu gruntu nie spowodowały zmiany stosunków wodnych w gruntach sąsiednich, a kierunek spływu wód jest zgodny z zachowanym nachyleniem północnym powierzchni terenu.

Wskazując na powyższe Burmistrz Miasta i Gminy B. stwierdził, że niwelacja terenu poprzez nawiezienie na działkę nr 177 materiału ziemnego nie doprowadziła do zmiany stosunków wodnych na terenach sąsiednich.

Odwołując się od powyższej decyzji S.C.-J., J.C. i M.J., reprezentowane przez profesjonalnego pełnomocnika, zarzuciły naruszenie: art. 6, 7 i 77 kpa – poprzez niedostatecznie wnikliwe zbadanie stanu faktycznego sprawy oraz art. 84 kpa – poprzez bezkrytyczne podejście do opinii biegłego, pomimo wykazania przez pełnomocnika wnioskodawców, że opinia ta jest sporządzona w sposób nieodpowiadający celowi postępowania, arbitralnie, bez uzasadnienia zawartych w niej wniosków; art. 10 kpa – poprzez nieprzeprowadzenie rozprawy administracyjnej, której celem było wyjaśnienie treści opinii biegłego i udowodnienie, że nie nadaje się ona do wykorzystania w okolicznościach sprawy; art. 29 ust. 3 Prawa wodnego – poprzez wydanie decyzji odmownej w sytuacji, gdy w związku ze zmianą stanu wody na gruncie dokonaną przez uczestników wnioskodawcy doznali szkody.

Do odwołania skarżące dołączyły uwagi do opinii hydrogeologicznej, sporządzone w czerwcu 2014 r. przez osobę posiadającą kwalifikacje do wykonywania dokumentacji hydrologicznych.

Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W., po rozpatrzeniu powyższego odwołania, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa i art. 29 ustawy Prawo wodne utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu organ odwoławczy przywołał art. 29 Prawa wodnego i stwierdził, że analiza akt postępowania przeprowadzonego w sprawie przez organ I instancji dowiodła, że zostały wyjaśnione niezbędne dla trafnego i zgodnego z prawem rozstrzygnięcia okoliczności, a w szczególności organ w oparciu o przeprowadzone postępowanie dowodowe udowodnił, że nawiezienie i rozplantowanie przez właścicieli gruntu materiału ziemnego nie spowodowało zmiany kierunku spływu wód, jak i innych zmian kwalifikowanych jako zmiany stanu wody na tym gruncie, a przez to nie wpłynęło na grunty sąsiednie poprzez wyrządzenie na nich szkody.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że w celu ustalenia, czy doszło do zmiany stanu wód na przedmiotowej nieruchomości przeprowadzone zostały oględziny z udziałem biegłego hydrogeologa, które wraz z dokonanymi następnie pomiarami i odwiertami stanowiły podstawę sporządzenia opinii hydrogeologiczne. Formułując wnioski końcowe autorzy opinii zważyli na warunki gruntowe i wodne występujące na działce nr 177, a przesądzając w sposób kategoryczny o braku ingerencji właścicieli działki w stan wody gruntowej, wykluczyli konieczność przywrócenia stanu poprzedniego i wykonania urządzeń zapobiegających szkodom. Podali również prawdopodobną przyczynę powstawania szkody na działce nr 180/2, wskazując przy tym, że stan techniczny drenażu odchodzącego z działki nr 178 nie jest znany, gdyż został wykonany jeszcze w latach przedwojennych i należy się spodziewać, że jest mocno zamulony.

Organ odwoławczy podniósł, że w piśmie z dnia 4 lutego 204 r. pełnomocnik skarżących wskazał na wątpliwości co do treści przedstawionej opinii i pismem z dnia 17 marca 2014 r. biegły hydrogeolog uzupełnił wydaną opinię.

W ocenie Kolegium, organ I instancji dysponując dokumentem sporządzonym przez osobę posiadającą odpowiednie kompetencje miał podstawy aby uznać, że nie wystąpiły okoliczności uzasadniające nałożenie na właścicieli nieruchomości sąsiedniej w stosunku do nieruchomości skarżącej obowiązku, o którym mowa w art. 29 ust. 3 Prawa wodnego. Biorąc ponadto pod uwagę, że skarżące nie skorzystały z możliwości przedstawienia dowodów równorzędnych z przedmiotową opinią, mogło to tym bardziej spowodować przeświadczenie organu I instancji o prawidłowości opinii biegłego.

Odnosząc się do zarzutów skarżących w przedmiocie nieprzeprowadzenia rozprawy administracyjnej Kolegium podało, że dysponując wielokrotnie potwierdzanym w toku postępowania wnioskiem pełnomocnika strony o jej przeprowadzenie organ I instancji postanowił o przeprowadzeniu rozprawy w dniu 10 kwietnia 2014 r. Z powodu braku możliwości jej przeprowadzenia w tym terminie, organ jeszcze trzykrotnie wyznaczał terminy rozprawy, na dzień 16 maja 2014 r., 3 czerwca 2014 r. i 27 czerwca 2014 r. Pierwotny termin odwołany został z powodu niestawiennictwa biegłego, który przebywał służbowo za granicą. Jednocześnie w dniu 8 kwietnia 2014 r. pełnomocnik skarżących poinformował, że z powodu wcześniej zaplanowanych czynności urzędowych oraz powiadomienia o terminie rozprawy na 3 dni przed jej planowanym przeprowadzeniem, jego udział nie jest możliwy. Poinformował również, że w przypadku ewentualnej kolizji terminów oraz wyznaczenia nowego terminu rozprawy z odpowiednio długim wyprzedzeniem, zapewni na rozprawie zastępstwo. W kolejnym terminie – 16 maja 2014 r. – rozprawa również się nie odbyła, z powodu przedstawienia przez autora opinii zwolnienia lekarskiego oraz braku możliwości stawiennictwa pozostałych autorów opinii. W przededniu przeprowadzenia rozprawy w dniu 3 czerwca 2014 r. pełnomocnik stron poinformował o braku możliwości stawiennictwa z uwagi na nieprzewidziane wcześniej obowiązki służbowe w miejscu pracy. Z tego powodu w tym samym dniu zwrócono się do pełnomocnika o potwierdzenie nowej daty planowanej rozprawy na dzień 27 czerwca 2014 r. Wobec braku informacji zwrotnej wyznaczono na ten dzień rozprawę, jednak i w tym przypadku pełnomocnik skarżących poinformował na dzień przed planowaną rozprawą o niemożności stawiennictwa, prosząc o wyznaczenie nowego terminu czynności. Tym razem jednak organ I instancji pismem z dnia 3 czerwca 2014 r. zawiadomił strony o zakończeniu postępowania dowodowego, możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem w sprawie i wypowiedzenia się co do zebranych dowodów oraz zgłoszenia żądań. Kolegium podkreśliło, że z prawa tego nie skorzystała żadna ze stron oraz że w wyznaczonym terminie nie wpłynęły żadne uwagi do opinii biegłego. W związku z tym Burmistrz Miasta i Gminy B. rozstrzygnął jak w sentencji zaskarżonej decyzji.

Oceniając zarzuty odwołania natury formalnej organ odwoławczy uznał, że nie zasługują one na uwzględnienie. Nie zgadzając się z twierdzeniami pełnomocnika skarżących co do obligatoryjnego charakteru rozprawy administracyjnej w przedmiotowej sprawie Kolegium podniosło, że przesłanki jej przeprowadzenia zostały określone w art. 89 § 2 kpa, jednak przepis ten nie przesądza o konieczności każdorazowego wyznaczenia rozprawy administracyjnej, jeśli okoliczności te zachodzą. Stwierdzając, że w sprawie tej jedynym celem przeprowadzenia rozprawy administracyjnej było umożliwienie zwłaszcza stronie skarżącej zgłoszenie zastrzeżeń do rzeczonej opinii i wyjaśnienie jej treści, organ II instancji zwrócił uwagę na sformułowaną w art. 12 kpa zasadę szybkości i prostoty postępowania. Zdaniem organu, nie sposób pozbyć się wrażenia, że postępowanie w niniejszej sprawie zmierzało w kierunku niweczącym podstawowe zasady kierujące tym postępowaniem i z tego powodu niezbędne stało się podjęcie przez organ I instancji ostatecznej decyzji. W ocenie Kolegium, powzięcie przez Burmistrza Miasta i Gminy B. postanowienia o zakończeniu postępowania dowodowego uznać należy za słuszne i nie godzące w regulacje kodeksu postępowania administracyjnego. Za nie mające oparcia w realiach sprawy uznać należy argumentację autora odwołania o braku możliwości wykazania nieprzydatności opinii biegłego, przy czym w znacznym stopniu do nieprzeprowadzenia rozprawy administracyjnej przyczyniło się zachowanie samego pełnomocnika – jego niedyspozycja czasowa. Nie przesądzając o winie kogokolwiek, gdyż trudności w przeprowadzeniu rozprawy wynikały również z przyczyn losowych po stronie biegłego, priorytet przyznać należało szybkiemu załatwieniu sprawy, przy jednoczesnym zachowaniu wymaganych przepisami prawa standardów prowadzenia postępowania dowodowego.

Za istotną okoliczność w sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało przedstawienie przy odwołaniu uwag do opinii hydrogeologicznej, sporządzonych przez osobę posiadającą kwalifikacje do wykonywania dokumentacji hydrogeologicznej. Zauważając, że zostały one sporządzone w czerwcu 2014 r., gdy jeszcze toczyło się postępowanie pierwszoinstancyjne, a dołączone zostały dopiero do odwołania, organ II instancji analizując ich treść doszedł do wniosku, że trudno im przyznać moc podważającą dotychczasowe ustalenia organu w sprawie. Po pierwsze, brak jest informacji o ich sporządzeniu po ewentualnym wcześniejszym dokonaniu oględzin terenu, co rzutuje na wiarygodność ustaleń. Po wtóre, zarzut przeprowadzenia pomiarów w listopadzie i grudniu 2013 r., a więc w okresie zmniejszonych opadów deszczu, trudno uznać za zasadny. W ocenie organu, brak jest podstaw do uznania, iż przedstawiony wynik pomiarów znacząco odbiega od rzeczywistego stanu wód na gruncie, gdyż pomimo wskazanych okoliczności możliwe było zbadanie nachylenia zwierciadła wody, zgodnego z nachyleniem powierzchni gruntu. Biegły wskazywał przy tym m.in. na istniejący system odwodnienia terenu działki nr 180/2 i stan urządzeń wodnych składających się na system odwodnienia działki nr 178, sąsiadującej z działkami objętymi niniejszym postępowaniem.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że organ I instancji dysponował wystarczającymi podstawami do uznania, że nawiezienie materiału ziemnego na działkę nr 177 nie spowodowało zmiany stanu wód gruntowych, a zatem brak było podstaw do zastosowania art. 29 ust. 3 Prawa wodnego. Na organie orzekającym nie ciążył obowiązek wyjaśnienia przyczyn występowania szkód na działce skarżących, lecz wyłącznie zbadanie, czy właściciele działki dokonali zmiany stanu wód na własnym gruncie, a jeśli tak to czy zmiana ta pozostaje w związku przyczynowo-skutkowym z ponoszonymi przez właścicieli gruntów sąsiednich szkodami. Zdaniem organu odwoławczego, negatywne ustalenia w tym zakresie zostały dokonane z poszanowaniem art. 7, art. 10 i art. 77 kpa.

Reasumując, w ocenie Kolegium nie wystąpiła konieczność ponownego wyjaśnienia istotnego zakresu sprawy, który miałby wpływ na jej rozstrzygnięcie. W tych warunkach, wobec stwierdzenia, że nie doszło do naruszenia art. 29 ust. 3 Prawa wodnego, orzeczono jak w sentencji.

Na powyższą decyzję S.C.-J., J.C. i M.J. złożyły skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu.

Skarżące, reprezentowane przez profesjonalnego pełnomocnika, zarzuciły tej decyzji naruszenie: art. 6, 7 i 77 kpa – poprzez niedostatecznie wnikliwe zbadanie stanu faktycznego sprawy oraz art. 84 kpa – poprzez bezkrytyczne podejście do opinii biegłego, pomimo wykazania przez pełnomocnika wnioskodawców, że opinia ta jest sporządzona w sposób nieodpowiadający celowi postępowania, arbitralnie, bez uzasadnienia zawartych w niej wniosków; art. 10 kpa – poprzez nieprzeprowadzenie rozprawy administracyjnej, której celem było wyjaśnienie treści opinii biegłego i udowodnienie, że nie nadaje się ona do wykorzystania w okolicznościach sprawy; art. 29 ust. 3 Prawa wodnego – poprzez wydanie decyzji odmownej w sytuacji, gdy w związku ze zmianą stanu wody na gruncie dokonaną przez uczestników wnioskodawcy doznali szkody.

Wskazując na powyższe wniosły o uchylenie zaskarżonej decyzji, stwierdzenie, że nie podlega ona wykonaniu oraz zasądzenie na ich rzecz zwrotu kosztów postępowania.

Rozwijając w uzasadnieniu skargi podniesione zarzuty skarżące wywodziły, że organ oparł się na opinii biegłego powołanego w sprawie, nie dokonując oceny tej opinii. Podkreśliły, że z przedłożonych uwag do wspomnianej opinii sporządzonych przez innego biegłego o specjalności hydrologicznej wynika, że opinia znajdująca się w aktach sprawy jest niepełna, ponieważ nie uwzględnia wszystkich czynników mających wpływ na układanie się poziomu wód gruntowych, bezpośrednio wpływających na zalewanie piwnicy budynku na działce 179. Podniosły, że biegły powołany przez organ stwierdził, iż przyczyną zalewania są wody opadowe, "nie zastanowiwszy się ani przez chwilę z jakiej przyczyny te same opady atmosferyczne nie zalewały piwnicy skarżących przez kilkadziesiąt lat, a zaczęły zalewać akurat w ostatnim czasie". Zdaniem skarżących, "postępowanie w sprawie jest niepełne, a wydane decyzje oparte o niekompletną opinię biegłego, który dodatkowo nie powinien sporządzać opinii uzupełniającej w sytuacji wskazania przez wnioskodawców fundamentalnych zaniedbań biegłego, na które udzielił wybitnie lakonicznej i arbitralnej odpowiedzi w opinii uzupełniającej".

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.jedn. Dz.U. z 2014 r. poz. 1647), sądy administracyjne właściwe są do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.).

W niniejszej sprawie takie wady i uchybienia występują. Skarga zatem podlegała uwzględnieniu.

Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji stanowią przepisy ustawy z dnia 18 lipca 2001 r . – Prawo wodne (t.jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 145 z późn. zm.), a procedurę ich podjęcia regulują przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.

Zgodnie z art. 29 Prawa wodnego, właściciel gruntu, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej, nie może: 1) zmieniać stanu wody na gruncie, a zwłaszcza kierunku odpływu znajdującej się na jego gruncie wody opadowej ani kierunku odpływu ze źródeł - ze szkodą dla gruntów sąsiednich; 2) odprowadzać wód oraz ścieków na grunty sąsiednie (ust. 1). Na właścicielu gruntu ciąży obowiązek usunięcia przeszkód oraz zmian w odpływie wody, powstałych na jego gruncie wskutek przypadku lub działania osób trzecich, ze szkodą dla gruntów sąsiednich (ust. 2). Jeżeli spowodowane przez właściciela gruntu zmiany stanu wody na gruncie szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie, wójt, burmistrz lub prezydent miasta może, w drodze decyzji, nakazać właścicielowi gruntu przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom. (ust. 3).

Przepis art. 6 kpa stanowi, że organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa.

Stosownie do art. 7 kpa, w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli.

W myśl art. 10 § 1 kpa, organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.

Wedle art. 77 § 1 kpa, organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.

Zgodnie z art. 80 kpa, organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.

Po myśli art. 89 kpa, organ administracji publicznej przeprowadzi, z urzędu lub na wniosek strony, w toku postępowania rozprawę, w każdym przypadku gdy zapewni to przyspieszenie lub uproszczenie postępowania lub gdy wymaga tego przepis prawa (§ 1). Organ powinien przeprowadzić rozprawę, gdy zachodzi potrzeba uzgodnienia interesów stron oraz gdy jest to potrzebne dla wyjaśnienia sprawy przy udziale świadków lub biegłych albo w drodze oględzin (§ 2).

Biorąc pod uwagę treść powyższych unormowań, mających decydujące znaczenie dla rozstrzygnięcia rozpatrywanej sprawy, stwierdzić należy, że istotne dla ustalenia, czy w sprawie tej zachodzą okoliczności, o jakich mowa w art. 29 Prawa wodnego, było rozstrzygnięcie wątpliwości zgłaszanych w toku postępowania administracyjnego przez skarżące. Chociaż przeprowadzenie rozprawy administracyjnej w sprawie dotyczącej wydania decyzji na podstawie art. 29 ust. 3 Prawa wodnego nie jest obligatoryjne, to w tej konkretnej sprawie, z uwagi na zgłaszane przez strony wątpliwości, przeprowadzenie takiej rozprawy było zasadne i organ I instancji prawidłowo uczynił, zamierzając ją przeprowadzić. W istocie jednak nie wiadomo, dlaczego z tego zamiaru zrezygnował i jej nie przeprowadził. Zauważyć bowiem trzeba, że po kilku próbach, gdy z różnych przyczyn do rozprawy nie doszło, pomimo wniosku pełnomocnika skarżących o wyznaczenie terminu rozprawy w dniach od 1 do 8 sierpnia 2014 r., organ I instancji w dniu 30 czerwca 2014 r. zakończył prowadzone przez siebie postępowanie i skierował do stron zawiadomienie w trybie art. 10 § 1 kpa. Trudno przy tym zgodzić się z "wrażeniem" organu, że postępowanie w niniejszej sprawie zmierzało w kierunku niweczącym podstawowe zasady kierujące tym postępowaniem i z tego powodu niezbędne stało się podjęcie przez organ I instancji ostatecznej decyzji bez przeprowadzania rozprawy. Zauważyć trzeba, że zawiadomienia o wyznaczonym terminie rozprawy docierały do jej uczestników zbyt późno, aby możliwe było ich stawiennictwo na rozprawie, przy czym aż dwukrotnie przyczyny uniemożliwiające przeprowadzenie rozprawy administracyjnej leżały po stronie biegłego.

Nadmienić w tym miejscu wypada, że rozprawa administracyjna w dniu 10 kwietnia 2014 r. nie odbyła się z powodu wyjazdu służbowego biegłego do Niemiec, w dniu 16 maja 2014 r. nie odbyła się z powodu choroby biegłego, a zawiadomienie z dnia 21 maja 2014 r. o terminie rozprawy w dniu 3 czerwca 2014 r. zostało doręczone pełnomocnikowi skarżących w dniu 3 czerwca 2014 r., czyli w dniu rozprawy, chociaż z pisma pełnomocnika z dnia 2 czerwca 2014 r. wynika, że w tym dniu dowiedział się o terminie rozprawy. Jedynie zawiadomienie o terminie rozprawy w dniu 27 czerwca 2014 r. zostało prawidłowo doręczone pełnomocnikowi skarżących w dniu 16 czerwca 2014 r., jednak w odpowiedzi na nie pełnomocnik skarżących pismem z dnia 26 czerwca 2014 r. poinformował, że ze względu na obowiązki służbowe nie będzie mógł stawić się na rozprawie i wniósł o wyznaczenie terminu rozprawy w dniach od 1 do 8 sierpnia 2014 r. Powyższy wniosek został jednak przez organ I instancji zupełnie pominięty.

W tych warunkach rezygnacja z przeprowadzenia rozprawy była nieprawidłowa, a podjęte rozstrzygnięcie uznać należy za co najmniej przedwczesne. Nie można bowiem wykluczyć, że w wyniku prawidłowo przeprowadzonego postępowania mogłoby ono być inne.

Mając na względzie powyższe, w tym konieczność umożliwienia skarżącym wyjaśnienia ich wątpliwości dotyczących wydanej w sprawie opinii biegłego, dla prawidłowego przeprowadzenia przedmiotowego postępowania niezbędne jest przed rozstrzygnięciem sprawy przeprowadzenie rozprawy administracyjnej. Organ winien przy tym mieć na uwadze, aby pomiędzy zawiadomieniem o rozprawie i wyznaczonym terminem jej przeprowadzenia upłynął czas wystarczający do prawidłowego zawiadomienia wszystkich uczestników postępowania, w tym zarówno pełnomocnika stron, jak i biegłych. W celu uniknięcia kolejnego "bezowocnego" wyznaczania rozprawy organ winien przed jej wyznaczeniem ustalić, w jakich terminach poszczególne osoby (a przede wszystkim biegli, którzy – w przeciwieństwie do pełnomocnika stron – nie mogą być zastąpieni przez substytuta) mogą być obecne na rozprawie.

Biorąc powyższe pod uwagę uznać trzeba, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały podjęte z mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy naruszeniem przepisów postępowania, a przede wszystkim art. 7, art. 10 § 1, art. 77 § 1, art. 80 i art. 89 kpa.

W tym stanie rzeczy – zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c), art. 152 oraz art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – orzeczono jak w sentencji.