Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 500/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2014-08-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6050 Obowiązek meldunkowy
Hasła tematyczne: Ewidencja ludności
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 15 ust. 2
journal: Dz.U. 2006 nr 139 poz 993
law: Ustawa z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Szumilas Sędziowie Sędzia WSA Maria Bohdanowicz Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Anna Lisowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 sierpnia 2014 r. sprawy ze skargi D.G. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wymeldowania I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza z dnia [...] r., nr [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia [...] grudnia 2013 r. D.G. – właścicielka nieruchomości położonej w miejscowości [...] zwróciła się do Burmistrza o wymeldowanie S.K. z pobytu stałego pod wskazanym wyżej adresem. Podniosła, iż wymieniona osoba nie przebywa w tym miejscu od ponad dwóch lat, co mogą potwierdzić świadkowie . Wskazała mianowicie, iż świadek T.B. nie widziała pana K. w domu od dwóch lat. W budynku zajmowanym przez niego nie ma energii elektrycznej, wody ani ogrzewania. Dom jest zdewastowany i zaniedbany, S.K. urządzał w nim alkoholowe libacje, a na dzień złożenia wniosku już w nim nie zamieszkiwał.

Zawiadomieniem z dnia [...] grudnia 2013r. Burmistrz poinformował wnioskodawczynię oraz S.K. o wszczęciu postępowania administracyjnego w przedmiocie wymeldowania go z pobytu stałego pod powyższym adresem.

W toku postępowania pracownicy Urzędu Miejskiego odbyli rozmowę telefoniczną z wnioskodawczynią, w której przedstawiła ona swoją wiedzę w sprawie, w szczególności na temat stanu nieruchomości, nieprzebywania S.K. pod powyższym adresem oraz zwróciła się o przeprowadzenie policyjnej kontroli stanu nieruchomości. Z rozmowy sporządzono notatkę służbową, którą włączono do akt sprawy. Podobną rozmowę telefoniczną (utrwaloną w formie notatki służbowej) przeprowadzono z H.S. – mężczyzną, który jak oświadczył, pomaga S.K. oferując mu prace dorywcze w kole łowieckim, podwożąc go z [...] na rehabilitację do [...], kupując jedzenie oraz świadcząc inną pomoc w życiu codziennym. Z rozmowy miało wynikać, że nieruchomość w [...] jest miejscem stałego pobytu S.K.. Nadto w toku postępowania przesłuchano w charakterze strony S.K., pouczając go uprzednio o odpowiedzialności karnej za fałszywe zeznania z art. 233 § 1 kodeksu karnego.

Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, decyzją z dnia [...] lutego 2014r. nr [...] Burmistrz odmówił wymeldowania S.K. z pobytu stałego z lokalu mieszkalnego w [...]. Uzasadniając decyzję organ stwierdził brak materialnoprawnych przesłanek do orzeczenia o wymeldowaniu, wynikających z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (t.j. Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993 ze zm. określanej dalej jako u.e.l.d.o.). Zdaniem organu wniosek taki znajduje potwierdzenie w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym. S.K. zaprzeczył bowiem, jakoby opuścił nieruchomość położoną w [...]. Oświadczył, że jest to nadal miejsce jego stałego pobytu, z którego ze względu na brak w lokalu wody, prądu i opału wyjeżdża w inne miejsca, gdzie można przetrwać, przespać się i coś zjeść, świadczyć różne prace dorywcze w leśniczówce H.S., a także na rehabilitację po operacji kręgosłupa. Nadto z treści uzasadnienia decyzji wynika, że H.S. był obecny w czasie przesłuchania S.K. i potwierdził jego relację, co organ wziął pod uwagę rozstrzygając sprawę. Podstawę poczynionych ustaleń faktycznych stanowiła również załączona do akt sprawy notatka funkcjonariuszy Komendy Powiatowej Policji, którzy udali się dnia 31 stycznia 2014 r. pod wskazany na wstępie adres, gdzie nie zastali S.K., jednak utrwalone w tej notatce wypowiedzi sąsiadów S.K. – T.B. i J.Ż. wskazywały, że widzieli go w tym miejscu tydzień i dwa tygodnie wcześniej. Osoba ta przebywa w innych miejscach, jednak wraca do miejsca stałego zameldowania.

Od powyższej decyzji Burmistrza D.G. wniosła odwołanie do Wojewody, zarzucając błędną ocenę sprawy w zakresie zarówno jej okoliczności faktycznych, jak i materialnoprawnych, żądając jej zmiany. Podniosła, że wyjaśnień S.K. nie można uznać za wiarygodne, gdyż zaczął on systematycznie pojawiać się na terenie nieruchomości w [...] dopiero w reakcji na wszczęcie postępowania w przedmiocie wymeldowania go z tego miejsca. Stąd relacje sąsiadów, którzy zaczęli go widywać na nieruchomości są prawdziwe, ale w tym właśnie kontekście. Wcześniej opisywana nieruchomość przestała być centrum życiowym S.K., stając się dla niego jedynie miejscem do okazyjnego urządzania libacji alkoholowych. Z tego względu zaskarżona decyzja skutkuje utrzymywaniem fikcji prawnej.

Decyzją z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] Wojewoda utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Burmistrza. Wojewoda podzielił ustalenia faktyczne organu pierwszej instancji, uznając je za prawidłowe. Organ odwoławczy stwierdził m.in., iż S.K. mieszka w [...] od 1982 r. Nie zawsze przebywał w miejscu stałego zameldowania, co jednak nie przesądza, że doszło do trwałego opuszczenia miejsca pobytu stałego. Ze zgromadzonego materiału wynika zdaniem organu, iż pobyt wymienionej osoby poza miejscem stałego zameldowania ma charakter przejściowy, wynika z przyczyn zdrowotnych, z powodu trudnych warunków bytowych w lokalu oraz z konieczności korzystania z pomocy innych osób w życiu codziennym. Okoliczności te nie stanowią o zamiarze opuszczenia przez S.K. tego lokalu. Przechowuje on tam swoje rzeczy, zaś fakt ten potwierdzili świadkowie H.S. oraz rozpytani przez Policję T.B. i J.Ż.. W świetle tak ustalonego stanu faktycznego Wojewoda nie dopatrzył się materialnoprawnych przesłanek do wymeldowania S.K. z pobytu stałego w [...], co również zostało szczegółowo omówione w uzasadnieniu decyzji.

Na powyższą decyzję Wojewody D.G. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, kwestionując jej zasadność i zgodność z prawem oraz zarzucając błędną ocenę okoliczności faktycznych sprawy, która doprowadziła do utrzymania w mocy wadliwego rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji. Wniosła o zmianę zaskarżonej decyzji, ewentualnie o jej uchylenie i skierowanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Podniosła, że organy w ogóle nie wzięły pod uwagę okoliczności i dowodów powołanych przez skarżącą, biorąc pod uwagę jedynie dowody przemawiające na korzyść S.K.. Wymieniony uczestnik zaczął regularnie pojawiać się w [...] dopiero po złożeniu przez skarżącą wniosku o wymeldowanie go z pobytu stałego w tym miejscu. Ze względu na silne uzależnienie od alkoholu oraz trudną sytuację zdrowotną i życiową powinien on zostać objęty kompleksową opieką i pomocą społeczną, zaś dom w [...] ze względu na całkowitą dewastację i zły stan techniczny nie jest budynkiem nadającym się do zamieszkania. Odmowa wymeldowania S.K. z pobytu stałego w tym miejscu stanowi przejaw fikcji prawnej, zaś skarżąca jako właścicielka nieruchomości została pozbawiona możliwości podejmowania czynności faktycznych i prawnych wobec swego przedmiotu własności.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie, wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, o ile ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że w postępowaniu sądowym badana jest co do zasady wyłącznie legalność aktu administracyjnego, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa, obowiązujących w dacie wydania zaskarżonego aktu, do zaistniałego stanu faktycznego, jak również trafność wykładni tych przepisów oraz prawidłowość przyjętej procedury. Dokonując oceny we wskazanym zakresie sądy administracyjne nie mogą zatem brać pod uwagę argumentów natury słusznościowej, czy celowościowej. Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), określanej dalej jako p.p.s.a., uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). W razie niewystąpienia wskazanych uchybień, na mocy art. 151 p.p.s.a. skarga podlega oddaleniu. W rozpoznawanej sprawie skarga wniesiona została na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza odmawiającej wymeldowanie .

Przeprowadzona przez sąd - według wskazanych powyżej kryteriów - kontrola legalności zaskarżonej decyzji wykazała, że jest ona dotknięta wadami uzasadniającymi wyeliminowanie jej z porządku prawnego w trybie art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a.

Instytucja wymeldowania została uregulowana w art. 15 u.e.l.d.o. Stosownie do treści art. 15 ust. 2 tej u.e.l.d.o. organ gminy wydaje na wniosek właściciela lub innego podmiotu dysponującego tytułem prawnym do lokalu lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się.

W sytuacji gdy pobyt stały bądź czasowy danej osoby w określonym miejscu jest kwestią sporną pomiędzy stronami sprawy administracyjnej, kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy ma ustalenie tej okoliczności na podstawie dostępnego materiału dowodowego.

Wskazać należy, że organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa (art. 6 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm. określanej dalej jako k.p.a. ). Oznacza to, działanie w oparciu o obowiązującą normę prawną, prawidłowe ustalenie znaczenia tej normy, niewadliwe dokonanie subsumpcji oraz niewadliwe ustalenie następstw prawnych. Dotyczy to zastosowania zarówno normy prawa materialnego jak i procesowego. Obowiązkiem organów administracji publicznej jest takie prowadzenie akt postępowania administracyjnego, by należycie odzwierciedlały przebieg postępowania. Dopiero bowiem takie akta pozwalają przyjąć, że utrwalone w nich czynności procesowe należycie oddają przebieg postępowania, a nadto upoważniają do dokonania oceny, czy ustalenia oparte na utrwalonych w aktach dowodach są prawidłowe. Wyrażona zaś w art. 7 k.p.a. zasada prawdy obiektywnej odnosi się w równym stopniu do zakresu i wnikliwości postępowania wyjaśniającego i dowodowego, jak i do stosowania norm prawa materialnego, to jest do całokształtu przepisów prawnych służących załatwieniu sprawy. Organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy, zgodnie z art. 12 § 1 k.p.a., a także obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do jej wyjaśnienia i załatwienia w myśl art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Oznacza to obowiązek podjęcia nie jakichkolwiek działań, lecz działań celowych, zmierzających do rozpatrzenia wniosku strony. Zasada zaufania obywateli do organów państwa uznawana jest bowiem za klamrę, która spina całość ogólnych zasad postępowania. Jest to zasada najszersza pod względem zakresu. Można w niej pomieścić bogaty katalog zasad ogólnych. Niewątpliwie bowiem pogłębianiu zaufania obywateli do organów państwa służy podejmowanie wszelkich działań niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, uwzględnianie interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, udzielanie należytej i wyczerpującej informacji, zapewnienie stronom czynnego udziału na każdym etapie postępowania, wyjaśnianie zasadności przesłanek, którymi organ kieruje się przy załatwianiu sprawy czy szybkość postępowania organu..

Podkreślić należy, że zasada szybkości postępowania określona w art. 12 k.p.a. jest współzależna z zasadą prawdy obiektywnej. Kładąc na szali te dwie zasady trzeba dojść do wniosku, że szybkość prowadzonego postępowania nie może pozostawać w sprzeczności z obowiązkiem organu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz dokładnego wyjaśnienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywatela, w szczególności obowiązku zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego oraz oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Wnikliwość i sprawność działania organu administracji, o których mowa w art. 12 k.p.a., nie mogą polegać na nieuzasadnionym pośpiechu i związanym z nim naruszeniem gwarancji procesowych strony postępowania i zbieraniu materiału dowodowego w sposób sprzeczny z zasadami przeprowadzenia dowodów , określonymi w k.p.a.

Problematyka dotycząca katalogu dowodów w postępowaniu administracyjnym, ich charakterystyka, sposób w jaki należy je przeprowadzać oraz utrwalać określone fakty na potrzeby prowadzonego postępowania oraz w jaki sposób należy zapewnić stronom postępowania możliwość udziału w przeprowadzaniu dowodów, zostały uregulowane w Dziale II k.p.a. pt. "Postępowanie", począwszy od art. 61 tej ustawy.

Dla potrzeb niniejszej sprawy wskazać należy, iż w myśl art. 67 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej sporządza zwięzły protokół z każdej czynności postępowania, mającej istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, chyba że czynność została w inny sposób utrwalona na piśmie. Jak wynika z treści art. 67 § 2 pkt 2 i 3 k.p.a., protokół sporządza się m.in. z przesłuchania strony, świadka, biegłego oraz z oględzin i ekspertyz dokonywanych przy udziale przedstawiciela organu administracji publicznej. Protokół sporządza się tak, aby z niego wynikało, kto, kiedy, gdzie i jakich czynności dokonał, kto i w jakim charakterze był przy tym obecny, co i w jaki sposób w wyniku tych czynności ustalono i jakie uwagi zgłosiły obecne osoby (art. 68 § 1 k.p.a.). Protokół odczytuje się wszystkim osobom obecnym, biorącym udział w czynności urzędowej, które powinny następnie protokół podpisać. Odmowę lub brak podpisu którejkolwiek osoby należy omówić w protokole (art. 68 § 2 k.p.a.). Protokół przesłuchania powinien być odczytany i przedstawiony do podpisu osobie zeznającej niezwłocznie po złożeniu zeznania (art. 69 § 1 k.p.a.).

Jeżeli chodzi o katalog dowodów w postępowaniu administracyjnym, w myśl art. 75 § 1 k.p.a. zasadą jest, iż jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Strony powinny być przy tym zawiadomione o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu ze świadków, biegłych lub oględzin przynajmniej na siedem dni przed terminem (art. 79 § 1 k.p.a.) oraz powinny mieć zapewnione prawo udziału w przeprowadzeniu dowodu, możliwość zadawania pytań świadkom, biegłym, pozostałym stronom oraz składać wyjaśnienia (art. 79 § 2 k.p.a.). W przypadku przeprowadzania dowodu z zeznań świadka istotnym wymogiem jest konieczność uprzedzenia świadka przez organ przed odebraniem zeznania o prawie odmowy odpowiedzi na pytania (którego zakres określa ustawa) oraz o odpowiedzialności za fałszywe zeznania (art. 83 § 3 k.p.a.). Nadto w myśl art. 85 § 1 k.p.a. w razie potrzeby organ administracji publicznej może przeprowadzić oględziny.

W niniejszej sprawie postępowanie dowodowe poprzedzające wydanie decyzji organów obydwu instancji zostało przeprowadzone z licznymi, daleko idącymi naruszeniami wskazanych wyżej przepisów k.p.a.

H.S., T.B. i J.Ż. w ogóle nie zostali w rozpatrywanej sprawie przesłuchani w charakterze świadków, tym samym ich wypowiedzi (uzyskanych przez organ "z drugiej ręki" po utrwaleniu ich w formie policyjnej notatki oraz w formie notatki pracownika organu sporządzonej na podstawie rozmowy telefonicznej) nie można traktować jako zeznań, tj. dowodów stanowiących podstawę ustalenia stanu faktycznego sprawy. Organy błędnie uznały zatem, że ich relacje – potraktowane jak zeznania – potwierdziły jakiekolwiek fakty mające znaczenie dla niniejszej sprawy, a konkretnie fakt przebywania S.K. w domu w [...] i przechowywania tam przez niego swoich rzeczy.

Protokół przesłuchania S.K. zawiera niejasność – jego treść jest sporządzona w osobie pierwszej (zeznania S.K.), ale fragment jest utrwalony w osobie trzeciej (stwierdzenia H.S.), przy czym z protokołu nie wynika, czym ta nieścisłość jest podyktowana. Dopiero uzasadnienie decyzji pierwszej instancji wskazuje, że w czasie przesłuchania S.K. był przy nim obecny również H.S., który wtrącał swoje wypowiedzi. Zostały one udokumentowane w protokole przesłuchania S.K., a następnie organy wykorzystały je jako przeprowadzony dowód. Tymczasem jeżeli H.S. miał do powiedzenia w sprawie cokolwiek istotnego, powinien zostać przesłuchany osobno jako świadek, pouczony o odpowiedzialności karnej za fałszywe zeznania (art. 83 § 3 k.p.a.), jego zeznania powinny zostać utrwalone w formie osobnego protokołu (art. 67 k.p.a.), który powinien zostać mu przedstawiony do podpisu (art. 68 § 2 k.p.a.). Wcześniej strony powinny być zawiadomione o terminie i miejscu jego przesłuchania (podobnie jak i innych świadków), a organ powinien zapewnić stronom możliwość udziału w przesłuchaniu i zadawania pytań (art. 79 k.p.a.).

Również sąsiedzi T.B. i J.Ż. powinni zostać przesłuchani jako świadkowie, po wcześniejszym pouczeniu ich o odpowiedzialności karnej za fałszywe zeznania, ich wypowiedzi powinny zostać zaprotokołowane i przedstawione im do podpisu. Znajdująca się w aktach sprawy notatka policyjna z ogólnego "rozpytania" ich na okoliczność niniejszej sprawy nie może stanowić wiarygodnego dowodu.

Podobnie notatka policyjna sporządzona przez funkcjonariusza, który nie wiadomo nawet czy w ogóle wszedł do domu, nie może stanowić dowodu na okoliczność przechowywania przez S.K. rzeczy w domu w [...]. Na tę okoliczność powinny zostać przeprowadzone w tym miejscu oględziny zgodnie z art. 85 k.p.a., udokumentowane w formie protokołu, przy czym strony powinny być zawiadomione o ich terminie i organ powinien umożliwić stronom udział w przeprowadzeniu tego dowodu.

Powyższa ocena przeprowadzonego w sprawie postępowania dowodowego znajduje pełne potwierdzenie w orzecznictwie sądowoadministracyjnym. Przede wszystkim odręcznych notatek pracowników organu nie można uznać za dowody w sprawie. Możliwość sporządzenia adnotacji z czynności organu, przewidziana w art. 72 k.p.a., nie może dotyczyć ustaleń istotnych dla sprawy. Mogą to być bieżące adnotacje, pomocne wprawdzie przy rozpatrywaniu sprawy, jednakże nie obejmujące ustaleń, od których jej rozstrzygnięcie zależy lub może zależeć. Ustalenia istotne dla sprawy powinny więc spełniać warunki określone w art. 67 i następnych k.p.a. ( por. wyrok WSA we Wrocławiu z 13 lipca 2009 r., I SA/Wr 181/09, LEX nr 529361). Wewnętrzna notatka w ogóle nie stanowi dowodu w postępowaniu administracyjnym, gdyż czynności procesowe należy przeprowadzać z udziałem strony ( por. wyrok WSA w Krakowie z 12 grudnia 2006 r., III SA/Kr 1185/05, LEX nr 295905). Okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia sprawy, w tym m.in. zeznania świadków, mają wartość dowodową tylko wówczas, gdy zostały przez organ utrwalone w formie protokołu zgodnie z art. 67 i następnych k.p.a. Powyższe okoliczności nie mogą zatem zostać uznane za udowodnione wówczas, jeżeli zostały utrwalone w postaci zwykłych adnotacji czy oświadczeń ( por. wyroki : NSA z 13 lipca 1999 r., IV SA 1210/97, LEX nr 47906; WSA w Szczecinie z 19 grudnia 2007 r., II SA/Sz 952/07, LEX nr 489109; WSA w Łodzi z 13 sierpnia 2008 r., LEX nr 565984).

Podobnie z akt administracyjnych nie wynika, aby H.S., T.B. i J.Ż. – uznani przez organy orzekające w sprawie za świadków, zostali pouczeni o odpowiedzialności karnej za fałszywe zeznania. Postępowanie dowodowe zostało zatem w tym zakresie przeprowadzone nieprawidłowo. Samo oświadczenie osoby fizycznej bez pouczenia o odpowiedzialności karnej za fałszywe zeznania nie jest wystarczające dla uznania go równoważnym z dowodem zeznań świadka ( por. wyroki WSA w Warszawie z 30 sierpnia 2006 r., VI SA/Wa 489/06, LEX nr 281877; WSA w Lublinie z 30 kwietnia 2008 r., II SA/Lu 85/08, LEX nr 487228; WSA w Poznaniu z 20 listopada 2009 r., II SA/Po 313/09, LEX nr 587752). Brak pouczenia o odpowiedzialności karnej za fałszywe zeznania nie daje w żadnym stopniu pewności, że osoby uznane za świadków podali prawdę, takie zaś wypowiedzi nie mogą – z uwagi na poszanowanie zasady prawdy obiektywnej – stanowić podstawy ustaleń faktycznych. Dodatkowo k.p.a. nie przewiduje "zbiorowego" przesłuchiwania świadków i strony , tak jak miało to miejsce w niniejszej sprawie przypadku S.K. i H.S.. Osoby te winny zostać przesłuchane oddzielnie, protokoły zaś powinny odzwierciedlać to, co każdy z nich zeznał (podobnie NSA w wyroku z 26 kwietnia 2000 r., V SA 2162/99, LEX nr 80640).

Powyższe okoliczności świadczą o naruszeniu przez organy orzekające w sprawie – poza wskazanymi wyżej przepisami – art. 7, 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a., w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Z tego powodu bezprzedmiotowe byłoby wypowiadanie się przez sąd o kwestiach materialnoprawnych sprawy, tzn. czy wobec S.K. zaistniały materialnoprawne przesłanki do wymeldowania go z pobytu stałego w [...].

W konsekwencji zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza należało uchylić na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a i art. 135 p.p.s.a.

Rozpoznając ponownie sprawę organ administracji powinien wziąć pod uwagę powyższe rozważania, tzn. przesłuchać wszystkie osoby mające informacje istotne dla rozstrzygnięcia sprawy z zachowaniem wymogów wynikających z przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, w szczególności uprzednio pouczyć wszystkich o odpowiedzialności karnej za fałszywe zeznania, zaś przesłuchania udokumentować w formie protokołów, które należy osobom przesłuchiwanym przedstawić do podpisu. Stronom postępowania należy umożliwić udział w przeprowadzaniu dowodów. Ze względu na okoliczności podniesione w pismach skarżącej (iż S.K. zaczął pojawiać się w [...] dopiero po wszczęciu postępowania o wymeldowanie) świadkom, a zwłaszcza sąsiadom, powinny zostać zadane w czasie przesłuchania m.in. pytania, jak często widywali S.K. w domu w [...] również przed wszczęciem przedmiotowego postępowania, tj. przed 31 grudnia 2013 r., czy przebywał on tam przed tym dniem, sypiał, spożywał posiłki, przechowywał swoje rzeczy itp. W razie potrzeby organy mogą również przeprowadzić oględziny przedmiotowej nieruchomości, zaś D.G. – jak wynika z akt sprawy zamieszkała we [...] – może zostać przesłuchana w charakterze strony w drodze pomocy prawnej innego organu, np. właściwego miejscowo dla niej organu gminy.

Rozstrzygnięcie z pkt. II wyroku znajduje uzasadnienie w art. 152 p.p.s.a., który stanowi, iż w razie uwzględnienia skargi sąd w wyroku określa, czy i w jakim zakresie zaskarżony akt lub czynność nie mogą być wykonane. Rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku.

Sąd nie rozstrzygał o kosztach postępowania, które poniosła skarżąca, gdyż mimo stosownego pouczenia zawartego w zawiadomieniu o rozprawie nie złożyła wniosku o zwrot tych kosztów, a tym samym zgodnie z art. 210 § 1 p.p.s.a utraciła prawo do żądania ich zwrotu.