Wyrok NSA, sygn. akt I GSK 943/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2024-10-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Michał Kowalski Sędzia NSA Henryk Wach (spr.) Sędzia del. WSA Marek Sachajko Protokolant asystent sędziego Katarzyna Domańska po rozpoznaniu w dniu 23 października 2024 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej M. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 28 kwietnia 2021 r. sygn. akt III SA/Łd 44/21 w sprawie ze skargi M. W. na decyzję Dyrektora Łódzkiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Łodzi z dnia [...] października 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji stwierdzającej wydanie z naruszeniem prawa decyzji w przedmiocie przyznania płatności bezpośrednich, po wznowieniu postępowania 1. oddala skargę kasacyjną; 2. odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z 28 kwietnia 2021 r. III SA/Łd 44/21 po rozpoznaniu sprawy ze skargi M. W. (dalej jako "Skarżący"), decyzję Dyrektora Łódzkiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) z [...] października 2020 r., nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie przyznania płatności bezpośrednich, po wznowieniu postępowania w pkt 1) oddalił skargę. W pkt 2) przyznał i nakazał wypłacić z funduszu Skarbu Państwa – WSA w Łodzi adw. S. A. kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych obejmującą podatek od towarów i usług tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej M. W. z urzędu.

M. W. wniósł skargę kasacyjną od powyższego wyroku domagając się jego uchylenia w części tj. w zakresie do rozstrzygnięcia zawartego w punkcie 1 i przekazanie sprawy WSA w Łodzi do ponownego rozpoznania. Autor skargi kasacyjnej wniósł o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu w postępowaniu kasacyjnym. Skarżący kasacyjnie wniósł o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie.

I. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów postępowania, a mianowicie:

- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, ze zm., dalej: "p.p.s.a."), poprzez oddalenie skargi w sytuacji, gdy skarżący wykazał, że postępowanie organów administracji publicznej dotknięte było wadami, które uniemożliwiły prawidłowe ustalenie stanu faktycznego w sprawie,

- art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez zbadanie skargi jedynie w granicach jej podstaw i zarzutów, podczas gdy Sąd powinien wyjść poza granice skargi, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy,

- art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 5) ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r., poz. 775 ze zm., dalej: "k.p.a."), przez błędne przyjęcie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, że organy prawidłowo przyjęły i obszernie uzasadniły w swoich decyzjach, że powołane przez skarżącego okoliczności nie mają przymiotu nowych okoliczności istniejących w dniu wydania ostatecznej decyzji nieznanych organowi, a były to okoliczności powoływane już wcześniej przez stronę i były przedmiotem badania organu.

Argumentację na poparcie powyższych zarzutów skarżący kasacyjnie przedstawił w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.

Organ w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.

W piśmie procesowym z 3 października 2024 r. pełnomocnik skarżącego podtrzymał zarzuty i wnioski zawarte w skardze kasacyjnej. W uzupełnieniu podstaw kasacyjnych dodał, że przepis art. 77 § 1 k.p.a. nakłada na organ obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całości materiału dowodowego, czemu ARiMR nie podołała, a pomimo tego WSA oddalił skargę Skarżącego.

Z ostrożności procesowej w przypadku nieuwzględnienia skargi kasacyjnej wniesiono również o nieobciążanie skarżącego kosztami postępowania w sprawie ze względu na bardzo trudną sytuacją zdrowotną i materialną.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z 183 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Jeżeli nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a., a w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły, to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej.

Według art. 193 zdanie drugie p.p.s.a., uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. W ten sposób wyraźnie został określony zakres, w jakim Naczelny Sąd Administracyjny uzasadnia z urzędu wydany wyrok, w przypadku gdy oddala skargę kasacyjną. Regulacja ta, jako mająca charakter szczególny, wyłącza zatem przy tego rodzaju rozstrzygnięciach odpowiednie stosowanie do postępowania przed tym Sądem wymogów dotyczących elementów uzasadnienia wyroku, przewidzianych w art. 141 § 4 w związku z art. 193 zdanie pierwsze p.p.s.a. Omawiany przepis ogranicza wymogi, jakie musi spełniać uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną wyłącznie do, niemającej swojego odpowiednika w art. 141 § 4 p.p.s.a., oceny zarzutów skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny uzyskał fakultatywne uprawnienie do przedstawienia, zależnie od własnej oceny, wyłącznie motywów zawężonych do aspektów prawnych świadczących o braku usprawiedliwionych podstaw skargi kasacyjnej albo o zgodnym z prawem wyrokowaniu przez sąd pierwszej instancji mimo nieprawidłowego uzasadnienia.

Za podstawę wyroku z 28 kwietnia 2021 r., III SA/Łd 44/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi przyjął ustalenia faktyczne dokonane przez Dyrektora Łódzkiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Łodzi. Począwszy od 2004 r. z mocy kolejnych decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Wieluniu M. W. pobierał płatności bezpośrednie do gruntów rolnych. W 2015 roku wznowiono postępowania administracyjne w sprawach przyznania płatności za lata 2004-2011 i ustalono, że M. W. nie użytkował działek ewidencyjnych położonych w D. i K. Następnie Kierownik BP ARiMR w Wieluniu decyzjami ostatecznymi z [...] stycznia 2017 r. stwierdził, że decyzje ostateczne w sprawie przyznania M. W. płatności z tytułu płatności bezpośrednich do gruntów rolnych oraz płatności w ramach systemu wsparcia bezpośredniego zostały wydane z naruszeniem prawa w związku z ujawnieniem nowych okoliczności istniejących, lecz nieznanych organowi w dniu wydania decyzji, a mianowicie ustaleniem, że beneficjent nie był posiadaczem zadeklarowanych do płatności działek. Pismem z 27 listopada 2019 r. M. W. wniósł o wznowienie postępowań za lata 2004-2011, w których decyzjami ostatecznymi z [...] stycznia 2017 r. stwierdzono, że decyzje ostateczne w sprawie przyznania płatności z tytułu płatności bezpośrednich do gruntów rolnych oraz płatności w ramach systemu wsparcia bezpośredniego zostały wydane z naruszeniem prawa. Postanowieniem z [...] lutego 2020 r. Kierownik Biura Powiatowego w Wieluniu wznowił postępowanie, następnie postanowieniami z 14 kwietnia 2020 r. odmówił przeprowadzenia dodatkowych dowodów oraz dołączył do akt sprawy dokumenty. Decyzją z [...] kwietnia 2020 r. Kierownik Biura Powiatowego w Wieluniu odmówił uchylenia decyzji dotychczasowej w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z [...] stycznia 2017 r. Decyzją z [...] października 2020 r. Dyrektor Łódzkiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy to rozstrzygnięcie.

Uzasadnienie wyroku wojewódzkiego sądu administracyjnego zawiera zatem jednoznaczne stanowisko co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę rozstrzygnięcia.

Postanowieniem z 13 lutego 2020 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Wieluniu wznowił postępowanie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z [...] stycznia 2017 r. wydaną na podstawie art. 151 § 2 k.p.a.: "W przypadku gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146, organ administracji publicznej ograniczy się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji." Wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony. Wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 oraz art. 145a-145b następuje tylko na żądanie strony. Zgodnie z art. 149 § 2 k.p.a., postanowienie stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Przepis ten wyznacza granice sprawy wszczętej postanowieniem wydanym na podstawie art. 149 § 1 k.p.a.: Wznowienie postępowania następuje w drodze postanowienia. Natomiast, zgodnie z art. 149 § 3 i 4 k.p.a., odmowa wznowienia postępowania następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. W sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie z powodów wskazanych w art. 145 § 1 pkt 1) do pkt 8) k.p.a. oraz w art. 145a k.p.a., art. 145aa k.p.a., art. 145b k.p.a.

Na sprawę administracyjną w znaczeniu materialnym składają się elementy podmiotowe i przedmiotowe, a zatem przy ustalaniu tożsamości sprawy należy badać te właśnie elementy. Tożsamość elementów podmiotowych to tożsamość podmiotu będącego adresatem praw lub obowiązków, a tożsamość przedmiotowa to tożsamość treści tych praw i obowiązków oraz ich podstawy prawnej i faktycznej. Skoro w tej sprawie przedmiotem zaskarżenia była decyzja ostateczna wydana w trybie nadzwyczajnym, to badanie istnienia przesłanek wznowieniowych mogło dotyczyć tylko tej sprawy a nie sprawy, w której wydano ostateczną decyzję wydaną z naruszeniem prawa. Organ administracji publicznej załatwia sprawę przez wydanie decyzji, w postępowaniu wznowieniowym na podstawie art. 151 k.p.a.: odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej; uchyla decyzję dotychczasową i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy; stwierdza wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa. Jest to rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy administracyjnej, co oznacza, że w postępowaniu sądowoadministracyjnym wojewódzki sąd administracyjny nie może uczynić przedmiotem rozpoznania legalności innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę na ostateczną decyzję odmawiającą uchylenia decyzji dotychczasowej.

Decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, są ostateczne. Uchylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub ustawach szczególnych. Decyzje ostateczne, których nie można zaskarżyć do sądu, są prawomocne. Z przepisów tych wynika, że prawomocność orzeczeń administracyjnych związana jest z ich niezaskarżalnością zarówno w toku instancji administracyjnej, jak i do sądu administracyjnego. Warunkiem nabycia przez decyzję przymiotu prawomocności jest jej ostateczność. Decyzji ostatecznej służy domniemanie legalności, które oznacza, że jest ona ważna i powinna być wykonywana dopóty, dopóki nie zostanie zmieniona, uchylona lub nie zostanie stwierdzona jej nieważność przez właściwy organ i z zachowaniem przepisanego trybu postępowania. Ostateczna decyzja administracyjna jest wiążąca erga omnes, a więc również w stosunku do sądów administracyjnych. Domniemanie legalności decyzji ostatecznej obejmuje również ustalenia faktyczne, które legły u podstaw jej wydania. Decyzją ostateczną z [...] stycznia 2017 r. ustalono, że M. W. nie będąc posiadaczem gruntów, zgłaszał je do płatności. Faktyczny posiadacz działek rolnych nie deklarował gruntów do płatności, z tego też powodu kontrole przeprowadzane przez agencję nie mogły wykryć nieprawidłowości. M. W. pobrał płatności nie będąc w dobrej wierze. Tych ustaleń nie można podważyć w postępowaniu nadzwyczajnym wszczętym na żądanie strony, która jako przyczynę wznowienia wskazała tę z art. 145 § 1 pkt 5) k.p.a.: wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Zeznania R. K. złożone w innej sprawie administracyjnej oraz zeznania R. W. i K. J., którzy mieliby złożyć zeznania, nie mogą stanowić przyczyny wznowieniowej w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z [...] stycznia 2017 r.

Według art. 149 § 3 k.p.a., odmowa wznowienia postępowania następuje w drodze postanowienia. To postanowienie ma charakter formalny, podobnie jak i postanowienie wydane w trybie art. 61a k.p.a., a przesłanki ich stosowania są takie same – zachodzi niedopuszczalność wszczęcia postępowania z powodów podmiotowych lub przedmiotowych. Zgodnie z art. 61a § 1 i 2 k.p.a., gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Na postanowienie, o którym mowa w § 1, służy zażalenie. Rozstrzygnięcie przewidziane w części dyspozytywnej art. 61a § 1 k.p.a., tj. odmowa wszczęcia postępowania nie jest uzależnione od uznania organu administracji publicznej, stanowiąc obligatoryjne następstwo stwierdzenia przez organ przesłanek w tym przepisie wyszczególnionych. Odmowa wszczęcia postępowania stanowi zatem obowiązek organu administracji w przypadku zaistnienia opisanej w tym przepisie sytuacji. Postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania powoduje, że nie zachodzi skutek z art. 61 § 3 k.p.a.:" Datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania organowi administracji publicznej." Przepis art. 61a § 1 k.p.a. ma zastosowanie wyłącznie do postępowań wszczynanych na wniosek, i rozwiązanie takie jest podyktowane ekonomiką postępowania. Jeżeli bowiem już w momencie wszczęcia postępowania na wniosek strony można przewidzieć, że zostanie wydana decyzja umarzająca postępowanie, mija się z celem nie tylko prowadzenie takiego postępowania, ale również jego wszczynanie. W orzecznictwie uznaje się, że zwrot "nie może być wszczęte" należy odnieść przede wszystkim do sytuacji, gdy wszczęciu postępowania administracyjnego stoi na przeszkodzie przepis prawa bądź poszczególne przepisy, których interpretacja uniemożliwia prowadzenie tego postępowania i rozpatrzenie treści żądania w sposób merytoryczny. Wszczęcie postępowania na żądanie strony nastąpić może jedynie wówczas, gdy przepis prawa normuje możliwość żądania określonego zachowania organu administracji (tak Naczelny Sąd Administracyjnego w wyroku z 1 grudnia 2004 r., FPS 583/2004). W doktrynie akcentuje się, że zwrot "nie może być wszczęte" należy odnieść do sytuacji, gdy wszczęciu postępowania stoi na przeszkodzie przepis prawa bądź poszczególne przepisy, których interpretacja uniemożliwia prowadzenie tego postępowania i rozpatrzenie treści żądania w sposób merytoryczny. Przesłanki odmowy wszczęcia postępowania zostały określone w sposób szeroki, gdyż organ wydaje postanowienie o odmowie, jeżeli z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte. Omawiana tutaj instytucja, w razie bezpodstawnego jej zastosowania wpływa negatywnie na prawo strony do wniesienia skargi do sądu administracyjnego, a więc na prawo do sądu wyrażone wprost w art. 45 ust. 1 oraz zagwarantowane w art. 77 ust. 2 Konstytucji RP. Z zasady demokratycznego państwa prawnego wynika dyrektywa interpretacyjna zakazująca zawężającej wykładni prawa do sądu (por. orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z 7 stycznia 1992 r. sygn. akt K 8/91, OTK 1992/1/5). Ta zasada powinna być brana pod uwagę przez organy administracji publicznej przy wykładni i stosowaniu art. 61a § 1 k.p.a. (art. 149 § 3 k.p.a.), ponieważ bezpodstawne i pochopne zastosowanie omawianej instytucji (podlegającej kontroli sądowo administracyjnej) narusza szeroko rozumiane konwencyjne i konstytucyjne prawo do sądu, a w szczególności prawo do rozpoznania sprawy w rozsądnym terminie.

Regulacje Rozdziału 12 Wznowienie postępowania (k.p.a.) zasadniczo dotyczą spraw zakończonych decyzją ostateczną wydaną w trybie zwyczajnym. W postępowaniu zwykłym, głównym przedmiotem rozpoznania jest rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej w trybie przewidzianym przepisami postępowania i zgodnie z przepisami prawa materialnego. Natomiast przedmiotem postępowania nadzwyczajnego jest przeprowadzenie weryfikacji decyzji wydanej w postępowaniu zwyczajnym. To ostatnie ma przy tym własną, odrębną podstawę prawną i polega na ponownym rozpatrzeniu sprawy zakończonej ostateczną decyzją w celu sprawdzenia, czy któraś z okoliczności wznowieniowych nie wpłynęła na treść decyzji wydanej w postępowaniu zwyczajnym. Skoro w postępowaniu nadzwyczajnym organ administracji publicznej nie rozpoznaje ponownie merytorycznie sprawy zakończonej decyzją ostateczną, to tym samym nie stosuje przepisów dotyczących zasad prowadzenia postępowania administracyjnego, w tym dowodowego. Wojewódzki sąd administracyjny dokonując kontroli działalności administracji publicznej sprawuje tę kontrolę jedynie pod względem zgodności z prawem decyzji ostatecznej wydanej w postępowaniu nadzwyczajnym. Inaczej mówiąc, sąd bada jedynie to czy w toku postępowania w przedmiocie wznowienia postępowania prowadzonego na podstawie przepisów k.p.a. nie naruszono przepisów tego postępowania (Rozdział 12 Wznowienie postępowania) oraz to, czy prawidłowe było ustalenie dokonane w tym postępowaniu, że nie istnieją przesłanki wznowieniowe wskazane w żądaniu strony.

Przyjmuje się, że prawo materialne to normy prawne bezpośrednio regulujące stosunki pomiędzy podmiotami prawa, określając przesłanki (fakty) powodujące ich powstanie, zmianę lub wygaśnięcie. Do prawa materialnego zalicza się również normy prawne regulujące określone obowiązki, zakazy lub nakazy i przewidujące określone sankcje za ich nieprzestrzeganie. Inaczej mówiąc, przepisy prawa materialnego to takie, które kształtują sytuację prawną podmiotu. Przepisy postępowania mogą być zawarte w tym samym akcie normatywnym co normy prawa materialnego. Przepisy zawarte w Rozdziale 12 Wznowienie postępowania (k.p.a.) kompleksowo regulują przebieg postępowania nadzwyczajnego: inicjatywę wszczęcia postępowania; tryb i termin wniesienia podania o wznowienie postępowania; formę wszczęcia oraz odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia; właściwość organu; rodzaje decyzji kończących postępowanie. Istota postępowania wznowieniowego sprowadza się do ustalania przez organ administracji publicznej istnienie jednej (lub kilku) z jedenastu przesłanek wznowieniowych. Organ właściwy nie prowadzi postępowania dowodowego według reguł z Rozdziału 4 Dowody (k.p.a.), nie ma obowiązku w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. W tym postępowaniu organ administracji z urzędu lub na żądanie strony stwierdza brak podstaw do uchylenia decyzji ostatecznej; stwierdza istnienie podstaw do uchylenia decyzji ostatecznej; stwierdza wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa.

Przepis art. 151 § 1 pkt 1) k.p.a., który jest podstawą prawną decyzji ostatecznej wydanej w postępowaniu nadzwyczajnym, jest przepisem prawa materialnego. Ustalenie, że brak jest podstaw do uchylenia decyzji ostatecznej jest ustaleniem z zakresu faktów dokonywanym przez organ administracji publicznej po przeprowadzeniu analizy stanu faktycznego i stanu prawnego sprawy zakończonej decyzją ostateczną. Występując z żądaniem o wznowienie postępowania strona zakreśla granice postępowania wznowieniowego, i nie może żądać od organu administracji publicznej aby w ramach wznowionego postępowania analizował wszystkie dowody zgromadzone w sprawie zakończonej decyzją ostateczną. Istota trybu szczególnego, jakim jest wznowienie postępowania, sprowadza się do zbadania jednostkowej okoliczności lub określonego dowodu ujawnionego po zakończeniu postępowania, a nie do weryfikacji ustaleń poczynionych w postępowaniu głównym.

Uruchomienie trybu nadzwyczajnego, w którym weryfikuje się decyzję ostateczną wydaną w trybie nadzwyczajnym jest prawnie dopuszczalne wyłącznie jeżeli: art. 145 § 1 pkt 2) k.p.a. - decyzja wydana została w wyniku przestępstwa - z urzędu lub na żądanie strony; art. 145 § 1 pkt 4) k.p.a. - strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu - tylko na żądanie strony.

Oparcie żądania wznowienia na przesłance z art. 145 § 1 pkt 5) k.p.a.: "wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję" jest dopuszczalne, ale prawnie nieskuteczne z tego powodu, że w zakończonym już decyzją ostateczną postępowaniu wznowieniowym nie prowadzono postępowania dowodowego. Nowość, o jakiej mowa w tym przepisie dotyczy jedynie postępowania zwyczajnego.

Oparcie żądania wznowienia postępowania na przesłance z art. 145 § 1 pkt 5) k.p.a. w odniesieniu do postępowania nadzwyczajnego skutkuje wydaniem przez organ właściwy do wznowienia postępowania postanowienia o odmowie wznowienia postępowania (art. 149 § 3 k.p.a.).

Według art. 174 pkt 2) p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Oparcie skargi kasacyjnej na naruszeniu przepisów postępowania jest niezbędne w sytuacji, gdy strona zamierza kwestionować stan faktyczny przyjęty przy wyrokowaniu przez Sąd I instancji. Przepisy postępowania, które mają zastosowanie w rozpoznawanej sprawie sądowoadministracyjnej to przepisy k.p.a. oraz przepisy p.p.s.a.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi nie naruszył art. 134 § 1 p.p.s.a. (Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a). Naruszenia tego przepisu kasator w istocie dopatruje się w tym, że Sąd I instancji zaakceptował stan faktyczny sprawy ustalony przez organ administracji publicznej. Jest to zarzut nietrafny, ponieważ Sąd I instancji badając w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonej decyzji ostatecznej oceniał przede wszystkim prawidłowość ustaleń faktycznych w zakresie istnienia przesłanki wznowieniowej z art. 145 § 1 pkt 5) k.p.a. Kasator nie wskazał, jak również nie uzasadnił, jakich to innych uchybień, których dopuścił się organ administracji publicznej, nie podniesionych w skardze - nie dostrzegł Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi.

Według art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przepis ten normuje postępowanie sądowe w sprawach z zakresu kontroli działalności administracji publicznej określając kompetencję sądu administracyjnego w fazie orzekania i co do zasady nie może stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej, ponieważ jego naruszenie przez Sąd I instancji jest zawsze następstwem uchybienia innym przepisom postępowania. Nie jest naruszeniem przepisów postępowania (p.p.s.a.) zastosowanie przez Sąd I instancji środka określonego w ustawie - art. 151 p.p.s.a., kiedy Sąd nie stwierdzi naruszenia prawa z art. 145 § 1 p.p.s.a. Zarzucając Sądowi I instancji w pkt 1) petitum skargi kasacyjnej naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. kastor nie wskazał, jakie konkretnie przepisy postępowania zostały naruszone, tym samym nie uprawdopodobnił, że uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionej podstawy z art. 174 pkt 2) p.p.s.a.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na mocy art. 184 in fine p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.

Odnosząc się natomiast do wniosku o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnia, że o kosztach nieopłaconej pomocy prawnej orzeka Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi na podstawie art. 254 § 1 p.p.s.a. Z tego powodu nie zawarto w orzeczeniu rozstrzygnięcia dotyczącego tej kwestii.

Na mocy art. 207 § 2 p.p.s.a. odstąpiono od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, bowiem w sytuacji gdy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi przyznał Skarżącemu prawo pomocy (III SPP/Łd 12/21) ustanawiając dla niego adwokata, zaś oceniając sytuację majątkową skarżącego wskazał, że jego sytuacja materialna jest niekorzystna, to w sprawie tej należało odstąpić od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości, uznając że w sprawie zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek, o którym stanowi przepis art. 207 § 2 p.p.s.a.