Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 2257/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2007-11-27 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6274 Nabywanie nieruchomości przez cudzoziemca
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie
Powołane przepisy: article: art 1 ust 1
journal: Dz.U. 2004 nr 167 poz 1758
law: ustawa z dnia 24 marca 1920 r. o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Dorota Mydłowska, Sędzia WSA - Joanna Zabłocka, asesor WSA - Marta Laskowska (spr.), Protokolant - Rafał Dul, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 listopada 2007 r. sprawy ze skargi D. D. S.A. w W. na postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] czerwca 2007 r. Nr [...] w przedmiocie zgłoszenia sprzeciwu na wydanie zezwolenia na nabycie nieruchomości 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] kwietnia 2007r., nr [...] 2. zasądza od Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na rzecz D. D. S.A. z siedzibą w W. kwotę 357 zł (trzysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2007 r. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi po rozpoznaniu wniosku złożonego przez D.D. S.A. z siedzibą w W. o ponowne rozpatrzenie sprawy utrzymał w mocy postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] kwietnia 2007 r., którym zgłosił sprzeciw na wydanie zezwolenia na nabycie przez D. D. S.A. z siedzibą w W. nieruchomości oznaczonej działkami nr [...] o łącznej powierzchni [...] ha, położonej w W przy ul. M., stanowiącej własność spółki z o.o. D. D. G, z siedzibą w W..

Rozstrzygnięcia organu zapadły w następującym stanie faktycznym.

W dniu 12 lutego 2007 r. D. D. S.A. z siedzibą w W., będący cudzoziemcem w rozumieniu ustawy z dnia 24 marca 1920 r. o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców (t.j. Dz. U. z 2004 r. Nr 167, poz. 17585 ze zm.), wystąpił do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z wnioskiem o zezwolenie na nabycie własności nieruchomości oznaczonej działkami nr [...] o łącznej powierzchni [...] ha, położonej w W. przy ul. M., stanowiącej własność spółki z o.o. D. D. G. z siedzibą w W..

Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji pismem z dnia [...] marca 2007 r. zwrócił się do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi o zajęcie stanowiska w tej sprawie zgodnie z art. 1 ust. 1 cyt. ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców.

Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi postanowieniem dnia [...] kwietnia 2007 r. zgłosił sprzeciw na wydanie zezwolenia na nabycie przez D. D. S.A. z siedzibą w Warszawie nieruchomości powyżej opisanej. W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia wskazał, że z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu [...] w gminie W. B. zatwierdzonego uchwałą Rady Gminy nr [...] z dnia [...] września 2002 r. wynika, że część działek [...] oraz cała działka nr [...] ) przeznaczona jest pod zabudowę mieszkaniową wielorodzinną i jednorodzinną (symbol MW/MN) oraz pod usługi, natomiast w północno – wschodnim narożniku działki nr [...] projektowana jest droga lokalna.

Działki oznaczone nr [...] i [...] oraz fragmenty działek nr [...] leżą poza ustaleniami obowiązującego planu. Z wypisów z rejestru gruntów wynika, że przedmiotowe działki to grunty rolne klasy II, IIIb, IVb, V, sady klasy II, IIIb, IVb, V oraz drogi.

Jak wskazał organ przedmiotem działalności wnioskodawcy jest budownictwo i inwestycje związane z nieruchomościami, sprzedaż lokali mieszkalnych, zarządzanie nieruchomościami itp. Zdaniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi wymieniona nieruchomość jest nabywana przez spółkę w celu realizacji na niej funkcji mieszkaniowo – usługowych zgodnie z działalnością statutową. Wnioskodawca zamierza wykorzystać przedmiotową nieruchomość rolną na cele nierolne. Jest to więc niezgodne z interesem rolnictwa, a nabyciu przedmiotowej nieruchomości sprzeciwiają się względy polityki społecznej.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, dokonanym na skutek wniosku strony, Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi postanowieniem z dnia [...] czerwca 2007 r. utrzymał w mocy postanowienie z dnia [...] kwietnia 2007 r., podtrzymując przedstawioną w nim argumentację.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego pełnomocnik D. D. S.A. z siedzibą w W. wniósł o uchylenie postanowienia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] czerwca 2007 r. oraz poprzedzającego go postanowienia z dnia [...] kwietnia 2007 r. Postanowieniu temu zarzucił:

- naruszenie przepisu art. 1 a ust. 1 ustawy z dnia 20 marca 1920 r. o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców poprzez naruszenie ustawowych przesłanek, których spełnienie pozwala na nabycie nieruchomości przez cudzoziemca,

- naruszenie art. 7 kpa wyrażającego się na niepodjęciu przez organ administracji wszelkich kroków zmierzających do ustalenia stanu faktycznego sprawy, a mających wpływ na wynik sprawy,

- naruszenie art. 28 kpa wyrażającego się w niedoręczeniu obu postanowień właścicielowi nieruchomości,

- naruszenie art. 77 § 1 kpa wyrażające się w pobieżnym zebraniu dowodów, nieprzesłuchaniu strony, uniemożliwienie stronie prowadzenia dowodów przeciwnych,

- naruszenie art. 80 kpa poprzez brak oceny całokształtu materiału dowodowego.

W uzasadnieniu skargi pełnomocnik skarżącej spółki opisał postępowanie przed organem – Ministrem Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz stan faktyczny i prawny niniejszej sprawy, szczegółowo rozwijając wskazane zarzuty. Podkreślił w szczególności, że zaskarżone postanowienie nie zawiera żadnych ustaleń, w jaki sposób polityka społeczna pozostaje w opozycji do planowanego przeznaczenia gruntu rolnego na cele nierolnicze, nie zawiera ustaleń wskazujących aby naruszono jakikolwiek przepis ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego. Zdaniem pełnomocnika skarżącej spółki Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi nie przeanalizował przedmiotowych okoliczności w stopniu wystarczającym, nie wyjaśnił dokładnie stanu faktycznego i w konsekwencji nie uzasadnił odpowiednio swego stanowiska.

W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w dniu 27 listopada 2007 r. pełnomocnik skarżącej spółki podniósł, iż w analogicznej sytuacji działając na wniosek tego samego podmiotu Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi zezwolił spółce D. D. S.A. z siedzibą w W. na nabycie nieruchomości rolnych bezpośrednio sąsiadujących z nieruchomościami objętymi wnioskiem. Dołączył odpis decyzji w tym przedmiocie, a Sąd dopuścił ją jako dowód w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Na wstępie zauważyć należy, że sądy administracyjne, w tym sąd wojewódzki, sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, która jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269). Sąd administracyjny badając zaskarżony akt administracyjny ustala, czy organ orzekający w sprawie prawidłowo zinterpretował i zastosował przepisy prawa w odniesieniu do właściwie ustalonego stanu faktycznego. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone postanowienie odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi uchylenie rozstrzygnięcia. Rozważając w tym kontekście zarzuty skargi stwierdzić należy, iż jest ona uzasadniona.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 24 marca 1920 r. o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców (Dz. U. z 2004 r. Nr 167, poz. 1758), nabycie nieruchomości przez cudzoziemca wymaga zezwolenia. Zezwolenie jest wydawane przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych i administracji, jeżeli sprzeciwu nie wniesie Minister Obrony Narodowej, a w przypadku nieruchomości rolnych, jeżeli sprzeciwu nie wniesie minister właściwy do spraw rozwoju wsi.

Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, jako organ współdziałający na podstawie ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców, uwzględnia nie tylko przedmiot sprawy administracyjnej, ale także zakres swoich zadań. Postanowienia art. 1 pkt 1 i pkt 1a powyższej ustawy nie zawierają przesłanek uzasadniających wniesienie sprzeciwu lub wyrażenie stanowiska o braku sprzeciwu przez ministra właściwego do spraw rozwoju wsi. Minister, załatwiając sprawę, kieruje się ogólną dyrektywę wynikającą z art. 7 kpa, a zatem powinien uwzględniać interes ogólny i słuszny interes obywatela. Rozstrzyganie w ramach uznania administracyjnego nie oznacza bowiem dowolności i wymaga przedstawienia motywów, którymi kierował się organ. Działając w ramach uznania administracyjnego, organ administracji publicznej jest zobowiązany - stosownie do art. 7 kpa - załatwić sprawę w sposób zgodny z interesem społecznym i słusznym interesem obywatela (wyrok NSA z dnia 14.12.2005 r., II OSK 175/05).

Organ administracji publicznej prowadzący postępowanie ma obowiązek zebrania i rozpatrzenia dostępnego materiału dowodowego, tak aby ustalić stan faktyczny sprawy zgodny z rzeczywistością. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreśla się, iż jest on "w szczególności (...) obowiązany dokonać wszechstronnej oceny okoliczności konkretnego przypadku na podstawie analizy całego materiału dowodowego, a stanowisko wyrażone w decyzji uzasadnić w sposób wymagany przez przepisy kpa" (wyrok NSA z 26 maja 1981 r., SA 810/81, ONSA 1981, nr 1, poz. 45).

Dołączona przez pełnomocnika skarżącej spółki decyzja Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] listopada 2007 r. zezwalającą D D. S.A. z siedzibą w W. na nabycie nieruchomości rolnych dowodzi, że doszło do sytuacji, w której Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wydał dwa postanowienia odmienne w swojej treści, a dotyczące prawdopodobnie analogicznego stanu faktycznego i prawnego.

Zasadą wynikającą z art. 8 kpa jest, że organy administracji publicznej obowiązane są prowadzić postępowanie w taki sposób, aby pogłębiać zaufanie obywateli do organów Państwa oraz świadomość i kulturę prawną obywateli. Uregulowanie to ma szczególny związek z fundamentalną zasadą, na jakiej opiera się nasz system prawny – zasadą równości obywateli wobec prawa. W niniejszej sprawie skarżący twierdzi, że zasada równości wobec prawa została naruszona (pomimo, że orzeczenia dotyczą tego samego podmiotu).

Rozpatrując ponownie sprawę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi przeprowadzi wnikliwe postępowanie wyjaśniające i ustali czy istotnie zarzut taki jest zasadny, czy w sprawie, na którą powołuje się strona rzeczywiście zapadły postanowienia o odmiennej treści i czy rzeczywiście były to sprawy, w których występowała analogiczna sytuacja faktyczna i prawna.

Mając na względzie powyższe, Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.