Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 780/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2022-11-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
Hasła tematyczne: Inne
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
article: art. 5, art. 6, art. 19 ust. 3
journal: Dz.U. 2019 poz 908
law: Ustawa z dnia 20 lutego 2015 r. o rzeczach znalezionych - t.j.
article: art. 45
journal: Dz.U. 2020 poz 1740
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Stanisław Śliwa /spr./ Sędziowie WSA Marcin Kamiński WSA Piotr Godlewski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 15 listopada 2022 r. sprawy ze skargi K. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie z dnia 25 kwietnia 2022 r. nr SKO.4100/22/2021 w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia - skargę oddala -


UZASADNIENIE

Postanowieniem z 25 kwietnia 2022 r. nr SKO.4100/22/2021 Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) w Rzeszowie utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta [...] z 18 listopada 2021 r. nr ORA-G.5314.18.2021 o odmowie wydania zaświadczenia, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm.), zwanej dalej "K.p.a.".

We wniosku z 12 października 2021 r. K. P. wystąpił jako znalazca rzeczy o wydanie zaświadczenia stwierdzającego upływ terminów przechowania rzeczy oraz informacji o wydaniu rzeczy. Wskazał, że w dniu 7 lipca 2017 r. utworzył konto na giełdzie Bitbay.net (https://bitbay.net/). Następnie, 13 lipca 2017 r., w celu nauczenia się zawierania i przeprowadzania transakcji na giełdzie kryptowalut, dokonał przelewu środków finansowych w wysokości 150 zł ze swojego prywatnego rachunku na konto utworzone na giełdzie. Założenie konta na portalu miało na celu nie tyle działalność zarobkową, a przede wszystkim chęć poznania mechanizmu funkcjonowania przedmiotowej giełdy i kryptowalut. W okresie od 16 lipca 2017 r. do 21 sierpnia 2017 r. dokonał kilku transakcji zakupu i sprzedaży kryptowalut, takich jak: Usk, Ethereum, Bitcoin Cash BCC. W dniu 21 sierpnia 2017 r. nabył kryptowalutę BTC w wysokości 0.01436805 BTC za kwotę 214,97 zł, którą to kryptowalutę sprzedał w dniu 23 sierpnia 2017 r. za kwotę 221,73 zł. Od tego momentu nie nabywał już kryptowaluty BTC, a jedynie obracał kryptowalutą Lisk LSK. W dniu 26 września 2017 r. otrzymał na swoją skrzynkę pocztową wiadomość e-mail z giełdy kryptowalut o zaksięgowaniu w jego prywatnym portfelu 50 sztuk kryptowaluty BTC. Następnie, dnia 27 września 2017 r. po odczytaniu wiadomości e-mail z giełdy Bitbay.net zalogował się na konto giełdowe i potwierdził fakt uzyskania 50 BTC. Z uwagi na brak możliwości ustalenia osoby lub instytucji, która dokonała wpłaty, w dniu 28 września 2017 r., zgłosił fakt przedmiotowej wpłaty na Komisariacie Policji Nr [...] w [...]. Z zawiadomienia została sporządzona przez dyżurnego jedynie notatka. Z informacji, jakie uzyskał jego ojciec wynika, że wszelkie transakcje/wpłaty w obrębie giełdy Bitbay.net są anonimowe i tym samym nie jest już możliwe zidentyfikowanie nadawcy wpłaty. Następnie, w dniu 8 listopada 2017 r. przesłał do Prokuratury Okręgowej w [...] informację o anomaliach na jego rachunku prowadzonym na giełdzie Bitbay.net, wskazując na niepodjęcie jakichkolwiek czynności przez Policję oraz na brak wiedzy co do osoby, która dokonała wpłaty na Jego konto. Skarżący podał, że w związku z licznymi artykułami prasowymi oraz informacyjnymi w serwisach internetowych dotyczącymi bańki spekulacyjnej na kryptowalucie BTC, w celu zabezpieczenia środków znajdujących się na rachunku w serwisie Bitbay.net, przetransferował zgromadzone na nim wartości i zdeponował przedmiotowe środki w kwocie 1.581.408,65 zł na swoim rachunku bankowym w mBank, o czym poinformował Prokuraturę Rejonową w [...] pismem z 27 listopada 2017 r. W dniu 18 stycznia 2018 r., na mocy postanowienia Prokuratury Rejonowej w [...], dokonano blokady środków w kwocie 1.581.408,65 zł na czas oznaczony 3 miesięcy, z uwagi na możliwość wykorzystywania działalności banku w celu ukrycia działań przestępczych lub dla celów mających związek z przestępstwem. Z kolei, w dniu 8 czerwca 2018 r. prokurator Prokuratury Rejonowej w [...] wydał postanowienie, którym umorzył dochodzenie w sprawie uzyskania bez uprawnienia dostępu do konta na nieustalonej platformie internetowej magazynującej kryptowalutę BITCOIN oraz za pomocą uzyskanych danych dostępowych, dokonanie nieautoryzowanego wpływu w dniu 26 września 2017 r., środków w ilości 50 sztuk BTC przez nieznanego sprawcę, tj. o przestępstwo określone w art. 267 k.k. Jednocześnie, prokurator uznał za dowód rzeczowy uzyskaną równowartość 50 sztuk kryptowaluty, oddając ją na Jego przechowanie do czasu wyjaśnienia uprawnienia do odbioru oraz zarządził złożenie do depozytu sądowego kwoty 1.581.408,65 zł do czasu wyjaśnienia uprawnienia do odbioru.

Prezydenta Miasta [...], wskazanym postanowieniem z 18 listopada 2021r., odmówił wydania zaświadczenia. Podniósł, że w związku z brzmieniem art. 5 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o rzeczach znalezionych (Dz. U. z 2019 r. poz. 908), zwanej dalej "u.o.r.z.", znalazca winien niezwłocznie zawiadomić o znalezieniu rzeczy starostę właściwego ze względu na miejsce zamieszkania znalazcy lub miejsce znalezienia rzeczy (w tym przypadku Prezydenta Miasta [...]), co skutkowałoby wszczęciem przez ten Organ procedury określonej w art. 12 i dalszych ustawy, mającej na celu odszukanie właściciela rzeczy. W przypadku nieodebrania rzeczy przez osobę uprawnioną w terminie wynikającym z art. 187 Kodeksu cywilnego ("K.c."), znalazca zgodnie z art. 19 u.o.r.z. może sam odebrać rzecz. Wówczas wydawane jest zaświadczenie stwierdzające upływ terminów przechowania rzeczy oraz zawierające informację o wydaniu rzeczy. W przedmiotowym wypadku postępowanie znalazcy rzeczy było nieprawidłowe i nie wyczerpywało uregulowań powyższej ustawy. Znalazca nie zawiadomił o znalezieniu rzeczy Prezydenta Miasta [...], co skutkowało brakiem wszczęcia procedury mającej na celu odszukanie właściciela rzeczy.

K. P. złożył zażalenie na wskazane postanowienie, zarzucając naruszenie:

- art. 187 § 1 K.c. poprzez jego błędne zastosowanie w postaci stwierdzenia braku zawiadomienia o znalezieniu rzeczy Prezydenta Miasta [...], gdy zawiadomił niezwłocznie o znalezieniu rzeczy organy administracji publicznej tj. Komisariat Policji numer [...] w [...] oraz Prokuraturę Okręgową w [...], które to organy były właściwe w sprawie z uwagi na element prawnokarny sprawy oraz posiadają większe możliwości w zakresie poszukiwania znalazcy niż organ właściwy zgodnie z art. 187 K.c., co oznacza, że zadośćuczynił swoim obowiązkom z art. 187 K.c., a w związku

z faktem, iż od przedmiotowego zawiadomienia upłynął już okres ponad 4 lat, a osoba uprawniona nie odebrała rzeczy będącej jej własnością, Prezydent Miasta [...] był zobowiązany do wydania zaświadczenia stwierdzającego upływ terminów przechowania rzeczy oraz zawierającego informację o wydaniu rzeczy;

- art. 6 u.o.r.z. poprzez jego niezastosowanie w postaci nieuznania, że zawiadomienie właściwych organów państwowych miało miejsce w dniu 28 września 2017 r., podczas gdy w niniejszej sprawie istniały przesłanki do podejrzenia popełnienia przestępstwa, co uzasadniało zawiadomienie Policji o znalezieniu 50 sztuk kryptowaluty BTC, a w takiej sytuacji to zadaniem Policji jest zawiadomienie starosty o znalezieniu rzeczy, co wynika z art. 6 zd. 2 u.o.r.z.

SKO w Rzeszowie, postanowieniem z 25 kwietnia 2022 r., utrzymało w mocy kwestionowany akt. Podniosło, że postępowanie znalazcy rzeczy było w niniejszej sprawie nieprawidłowe, ponieważ nie zawiadomił On o znalezieniu rzeczy Prezydenta Miasta [...] co skutkowało brakiem wszczęcia procedury mającej na celu odszukanie właściciela rzeczy. Treść art. 5 ust. 3 u.o.r.z. jest zaś jednoznaczna i wskazuje tylko i wyłącznie starostę jako podmiot właściwy do powiadomienia o znalezieniu rzeczy w postaci pieniędzy i papierów wartościowych a do takich można zaliczyć kryptowaluty. Zdaniem Kolegium, zawiadomienie z art. 6 u.o.r.z. nie może być w jakikolwiek sposób utożsamiane z dyspozycja art. 5 ust. 3 tego aktu. Ustawodawcza celowo oddzielił te dwie kwestie. Przepis art. 6 u.o.r.z. wymienia jedynie rzeczy, których posiadanie wymaga pozwolenia, w szczególności broń, amunicję, materiały wybuchowe albo dowód osobisty lub paszport. Pojęcie kryptowaluty nie mieści się zatem w dyspozycji tego przepisu.

K. P. zaskarżył postanowienie SKO w Rzeszowie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, zarzucając naruszenie:

I. przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy:

1) art. 45 K.c. w zw. z art. 5 ust. 3 u.o.r.z. poprzez błędne uznanie kryptowaluty BTC za rzecz w rozumieniu art. 45 K.c. oraz że kryptowaluta BTC wchodzi w zakres pojęciowy dyspozycji art. 5 u.o.r.z., w wyniku dokonania nieprawidłowej, rozszerzającej wykładni pojęć "pieniądze, papiery wartościowe, kosztowności" z art. 5 ust. 3 u.o.r.z., a w konsekwencji uznanie, że nie uczynił zadość swoim obowiązkom co do postępowania z rzeczą znalezioną;

2) art. 6 u.o.r.z. w zw. z art. 187 K.c., poprzez błędne uznanie katalogu rzeczy

wymienionych w art. 6 u.o.r.z. za katalog enumeratywny oraz że pojęcie kryptowaluty BTC nie mieści się w zakresie dyspozycji z art. 6 u.o.r.z., pomimo prawnokarnego elementu sprawy i uzasadnionego okolicznościami faktycznymi podejrzenia, że znalezione rzeczy są przedmiotami wykonawczymi przestępstwa, a w konsekwencji uznanie, że zawiadamiając o znalezionej rzeczy Policję i Prokuraturę nie uczynił zadość swoim obowiązkom co do postępowania z rzeczą znalezioną, podczas gdy zawiadomił niezwłocznie o znalezieniu rzeczy organy administracji publicznej, tj. Komisariat Policji numer [...] w [...] oraz Prokuraturę Okręgową w [...], które to organy były właściwe w niniejszej sprawie z racji jej prawnokarnego charakteru, wynikającego z faktu prowadzenia postępowania karnego z uwagi na podejrzenie popełnienia przestępstwa z art. 299 Kodeksu karnego, jako że organy ścigania posiadają większe możliwości w zakresie poszukiwania znalazcy, niż organ właściwy na podstawie art. 187 K.c.;

II. przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy:

1) art. 6, art. 7, art. 11 K.p.a. w zw. z art. 77 § 1 K.p.a. i art. 80 K.p.a. poprzez nienależyte wyjaśnienie stanu faktycznego i niewykonanie wyczerpującego zbadania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego sprawy tj. w szczególności poprzez bezzasadne pominięcie okoliczności, że w dniu 28 września 2017 r. zgłosił fakt wpłaty na swoje konto (prywatny portfel) na giełdzie Bitbay.net 50 sztuk kryptowaluty BTC z nieznanego źródła na Komisariacie nr [...] w [...] i okoliczności, że przesłał do Prokuratury Okręgowej w [...] informację o anomaliach na Jego rachunku prowadzonym na giełdzie Bitbay.net, a które to działania w całokształcie odpowiadają sformułowaniu, że uczynił zadość obowiązkom co do postępowania w zakresie znalezionych rzeczy;

2) naruszenie art. 7b i art. 8 K.p.a. poprzez brak współdziałania organów administracji publicznej, tj. w szczególności poprzez nieuwzględnienie, że to w zakres obowiązków Komisariatu Policji Nr [...] w [...] oraz Prokuratury Okręgowej w [...] wchodziło właściwe zawiadomienie Prezydenta Miasta [...] o znalezieniu 50 sztuk kryptowaluty BTC;

3) naruszenie art. 107 § 3 w zw. z art. 8 oraz art. 11 K.p.a., poprzez brak odniesienia się do poszczególnych zarzutów podniesionych w zażaleniu oraz brak logicznego, zupełnego i precyzyjnego wyjaśnienia przesłanek, którymi Kolegium kierowało się przy wydawaniu postanowienia.

W oparciu o powyższe Skarżący wniósł o uchylenie skarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia Prezydenta Miasta [...] i przekazanie sprawy do ponownego rozparzenia oraz o zobowiązanie organu do wydania zaświadczenia stwierdzającego upływ terminów przechowania rzeczy oraz informacji o wydaniu rzeczy, jak też o zasądzenie kosztów postępowania.

Skarżący zauważył, że bitcoin ze względu na swój niematerialny charakter nie może być rzeczą na gruncie przepisów prawa cywilnego, a zgodnie z art. 45 k.c. rzeczami są tylko przedmioty materialne. Wyjątkowo ustawodawca, na mocy przepisu szczególnego, może wprawdzie uczynić przedmiotem prawa rzeczowego dobro o charakterze niematerialnym. Regulacje tego typu mają jednak charakter wyjątków od reguły (lex specialis) i nie można interpretować ich rozszerzająco. W przypadku kryptowaluty nie ma de lege lata takiej regulacji szczególnej. Bitcoina na gruncie polskiego prawa nie można traktować na równi z prawnym środkiem płatniczym, gdyż nie funkcjonuje on jako instrument rynku pieniężnego w rozumieniu odrębnych przepisów. Nie jest on też walutą uznawaną jako prawny środek płatniczy. Nie jest stosowany w rozliczeniach międzynarodowych w sensie prawnym, ponieważ nie posługują się nim instytucje publiczne, nie funkcjonuje jako instrument rynku pieniężnego. Kryptowaluty BTC nie można zakwalifikować do grona instrumentów finansowych. Bitcoin, mimo że zalicza się go w poczet mienia, nie jest rzeczą, środkiem płatniczym, instrumentem finansowym, pieniądzem ani pieniądzem elektronicznym. Ponadto brak jest przepisu szczególnego, na mocy którego bitcoin mógłby być explicite przedmiotem praw rzeczowych. W konsekwencji nie znajduje co do niego zastosowania przepis art. 5 ust. 1 u.o.r.z. oraz nie można uznać go za wchodzącego w zakres sformułowania "pieniądze, papiery wartościowe, kosztowności" w rozumieniu art. 5 ust. 3 tego aktu. W związku z powyższym na znalazcy kryptowaluty BTC nie ciąży obowiązek zawiadomienia o znalezieniu rzeczy starosty lub prezydenta miasta właściwego ze względu na miejsce zamieszkania znalazcy w myśl art. 5 ust. 1 u.o.r.z. Ponadto, zdaniem Skarżącego, katalog rzeczy wymieniony w art. 6 u.o.r.z. jest katalogiem otwartym.

SKO w Rzeszowie w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, odwołując się do argumentacji skarżonego postanowienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", jednym z przedmiotów skargi może być postanowienie, na które służy zażalenie. Podlega ono kontroli z punktu widzenia legalności, a zatem zgodności z prawem, o czym przesądza art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137 ze zm.). Wyeliminowanie takiego aktu z obrotu prawnego możliwe jest w razie stwierdzenia: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego bądź też innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeśli badane postanowienie uchybia przepisom prawa we wskazany wyżej sposób, wówczas sąd uchyla je w całości lub w części (art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Jeśli natomiast kwestionowany akt dotknięty jest przesłankami stwierdzenia nieważności określonymi w art. 156 § 1 K.p.a. bądź w innych przepisach, sąd stwierdza jego nieważność (art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Gdy skarga jest bezzasadna, podlega ona oddaleniu na podstawie art. 151 P.p.s.a.

Kontrolowanym w sprawie postanowieniem z 25 kwietnia 2022 r. SKO w Rzeszowie utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta [...] z 18 listopada 2021 r. o odmowie wydania Skarżącemu zaświadczenia, o które wnosił On w piśmie datowanym na 12 października 2021 r. W piśmie tym Skarżący zwrócił się mianowicie o zaświadczenie stwierdzające upływ terminów przechowania rzeczy oraz zawierające informację o wydaniu rzeczy. Organy obydwu instancji przyjęły, że Skarżący jako znalazca rzeczy winien był poinformować o tym fakcie tzn. o znalezieniu rzeczy Prezydenta Miasta [...], a to z uwagi na treść art. 5 ust. 1 u.o.r.z., jednakże czynności takiej nie dokonał, bowiem zawiadomił Policję i Prokuraturę, który to tryb postępowania uregulowany jest w art. 6 u.o.r.z. i nie ma zastosowania w realiach niniejszej sprawy, jako że dotyczy jedynie rzeczy, których posiadanie wymaga pozwolenia. Organy podniosły, że w świetle art. 187 K.p.c., tylko zachowanie wymogów przewidzianych w art. 5 u.o.r.z. uprawniałoby do wydania zaświadczenia o żądanej treści.

Nie zgadzając się ze stanowiskiem Organów Skarżący argumentował, że w okolicznościach sprawy uprawnionym było zachowanie trybu z art. 6 u.o.r.z., a to z uwagi na możliwość popełnienia czynu zabronionego, gdzie zawiadomienie organów ścigania jest uzasadnione z uwagi na większe możliwości tych podmiotów w zakresie odszukania właściciela rzeczy.

Kwestia wydania zaświadczenia, o które ubiegał się Skarżący uregulowana jest w art. 19 u.o.r.z., który to przepis odwołuje się do treści art. 187 K.c. Obydwa unormowania pozostają ze sobą w ścisłym związku. Ostatnio wymieniona regulacja stanowi, że rzecz znaleziona, która nie zostanie przez osobę uprawnioną odebrana w ciągu roku od dnia doręczenia jej wezwania do odbioru, a w przypadku niemożności wezwania – w ciągu dwóch lat od dnia jej znalezienia, staje się własnością znalazcy, jeżeli uczynił on zadość swoim obowiązkom. Jeżeli jednak rzecz została oddana staroście, znalazca staje się jej właścicielem, jeżeli rzecz odebrał w wyznaczonym przez starostę terminie.

Z kolei, wedle art. 19 ust. 1 u.o.r.z., w przypadku gdy rzecz znaleziona nie została odebrana przez osobę uprawnioną do jej odbioru, w terminie określonym w art. 187 Kodeksu cywilnego, właściwy starosta zawiadamia o tym znalazcę oraz wzywa go do odbioru rzeczy w terminie, nie krótszym niż 2 tygodnie, z pouczeniem, że w przypadku nieodebrania rzeczy w tym terminie jej właścicielem stanie się powiat. Przepisy art. 18 ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio (dotyczą one obowiązku pokrycia przez znalazcę kosztów przechowywania oraz poszukiwania osoby uprawnionej do odbioru rzeczy).

Zgodnie z art. 19 ust. 3 u.o.r.z., właściwy starosta wydaje znalazcy, który odebrał rzecz, zaświadczenie stwierdzające upływ terminów przechowania rzeczy oraz zawierające informację o wydaniu rzeczy. W zaświadczeniu zamieszcza się informację o treści ust. 1.

Wydanie powyższego zaświadczenia poprzedzone jest prowadzonym przez starostę postępowaniem uregulowanym we wcześniejszych przepisach rozdziału 3 u.o.r.z., zatytułowanego "Postępowanie w sprawach odbierania zawiadomień o znalezieniu rzeczy, przyjmowania i przechowania rzeczy znalezionych oraz poszukiwania osób uprawnionych do ich odbioru".

Strony niniejszego sporu skupiły swoją uwagę na brzmieniu art. 5 u.o.r.z. i art. 6 u.o.r.z. (artykuł ten odnosi się do znalezienia rzeczy, której posiadanie wymaga pozwolenia), wskazując na zasadność zastosowania procedury w nich unormowanej, natomiast nie zauważyły (tak Organy) bądź też nie wyprowadziły właściwych wniosków (tak Strona skarżąca) w odniesieniu do kwestii pierwotnej, a mianowicie, że ustawa o rzeczach znalezionych, jak sama jej nazwa wskazuje, znajduje zastosowanie do postępowania z rzeczami, o czym mowa już w jej tytule. Wprawdzie sama nie zawiera ona definicji rzeczy, jednak w dwóch miejscach odwołuje się do ustawy Kodeks cywilny, w art. 45 którego ustawodawca wskazał, co należy rozumieć pod tym pojęciem. Skoro więc w przedmiotowej ustawie nie ma wyjaśnienia podstawowego, użytego w niej pojęcia, to z uwagi na powiązanie tego aktu z Kodeksem cywilnym, wyartykułowane we wspomnianym art. 19 ust. 1, ale i w art. 9 ust. 1, nie może ulegać wątpliwości, że w zakresie sposobu rozumienia sformułowania "rzecz" należy odwołać się do treści wskazanego art. 45 K.c., w myśl którego, rzeczami są tylko przedmioty materialne. W kolejnym artykule (art. 46 K.c.) prawodawca wyjaśnia natomiast pojęcie "nieruchomości" jako części powierzchni ziemskiej stanowiące odrębny przedmiot własności (grunty), jak również budynki trwale z gruntem związane lub części takich budynków, jeżeli na mocy przepisów szczególnych stanowią odrębny od gruntu przedmiot własności.

Nie ulega wątpliwości, że na gruncie ustawy o rzeczach znalezionych może być mowa jedynie o rzeczach ruchomych, a zatem przedmiotach materialnych i wyodrębnionych z przestrzeni tj. z ogółu materii. Rzeczą o niewątpliwie specyficznym charakterze są zaś pieniądze, postępowanie z którymi jako rzeczami znalezionymi ustawa o rzeczach znalezionych reguluje odrębnie. I tak, wedle art. 5 ust. 1 u.o.r.z., kto znalazł rzecz i nie zna osoby uprawnionej do jej odbioru lub nie zna jej miejsca pobytu, niezwłocznie zawiadamia o znalezieniu rzeczy starostę właściwego ze względu na miejsce zamieszkania znalazcy lub miejsce znalezienia rzeczy (właściwy starosta). Z kolei, według art. 5 ust. 3 u.o.r.z., kto znalazł pieniądze, papiery wartościowe, kosztowności, o których mowa w art. 21 ust. 4, lub rzeczy o wartości historycznej, naukowej lub artystycznej i nie zna osoby uprawnionej do ich odbioru lub nie zna jej miejsca pobytu, oddaje rzecz niezwłocznie właściwemu staroście, chyba że znalezione zostały jedynie pieniądze a ich kwota nie przekracza 100 złotych lub równowartości tej kwoty obliczonej według kursu średniego ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski z dnia znalezienia pieniędzy, a w przypadku gdy w tym dniu nie ogłoszono takiego kursu, według ostatniego kursu ogłoszonego przed tym dniem.

Brzmienie powołanych art. 5 ust. 1 i ust. 3 u.o.r.z. wskazuje jednoznacznie, że chodzi w nich o rzecz w rozumieniu art. 45 K.c., bowiem tylko w odniesieniu do takiej można mówić o jej zgubieniu, a następnie odnalezieniu, a zatem o czynnościach utraty faktycznego władztwa nad rzeczą czy objęcia rzeczy w fizyczne władanie.

Kryptowaluta, której dotyczy niniejsza sprawa nie należy z pewnością do kategorii rzeczy zdefiniowanej w art. 45 K.c. Ma bowiem wyłącznie postać cyfrową, stanowiąc pewną umowną jednostkę, zapis księgowy. Nie ma natomiast formy fizycznej. Nie może być uznana za pieniądz, bowiem wedle art. 31 i art. 32 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o Narodowym Banku Polskim (Dz. U. z 2022 r. poz. 492), znakami pieniężnymi Rzeczypospolitej Polskiej są emitowane przez NBP banknoty i monety opiewające na złote i grosze, będące prawnymi środkami płatniczymi na obszarze RP. Kryptowaluta nie mieści się także w kategorii wartości dewizowych, którymi według art. 2 pkt 8 ustawy z dnia 27 lipca 2002 r. Prawo dewizowe (Dz. U. z 2022 r. poz. 309) są zagraniczne środki płatnicze oraz złoto dewizowe i platyna dewizowa. Przy czym, zagraniczne środki płatnicze (art. 2 pkt 9) to waluty obce i dewizy, waluty obce (art. 2 pkt 10) to znaki pieniężne (banknoty i monety) będące poza krajem prawnym środkiem płatniczym, a także wycofane z obiegu, lecz podlegające wymianie, z tym, że na równi z walutami obcymi traktuje się wymienialne rozrachunkowe jednostki pieniężne stosowane w rozliczeniach międzynarodowych, w szczególności jednostkę rozrachunkową Międzynarodowego Funduszu Walutowego (SDR). Z kolei, dewizy (art. 2 pkt 12) stanowią papiery wartościowe i inne dokumenty pełniące funkcję środka płatniczego, wystawione w walutach obcych. Zaś przez papiery wartościowe należy rozumieć (art. 2 pkt 14) papiery wartościowe udziałowe, w szczególności akcje i prawa poboru nowych akcji oraz papiery wartościowe dłużne, w szczególności obligacje, wyemitowane lub wystawione na podstawie przepisów państwa, w którym emitent lub wystawca ma swoją siedzibę albo w którym dokonano ich emisji lub wystawienia. Przy czym, jeśli chodzi o papiery wartościowe to pewną ogólną regulację w ich przedmiocie zawiera Kodeks cywilny (art. 9216 – 92116), natomiast są jeszcze przepisy szczegółowe, dotyczące poszczególnych typów papierów wartościowych np. ustawa z dnia 28 kwietnia 1936 r. – Prawo wekslowe (Dz.U. z 2022r. poz. 282); ustawa z 28 kwietnia 1936 r. – Prawo czekowe (Dz.U. z 2016 r. poz. 462), czy ustawa z 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi (Dz.U. z 2022 r. poz. 861).

Kryptowaluty nie zalicza się do kategorii wspomnianych papierów wartościowych, jak też nie jest ona pieniądzem elektronicznym, którym w myśl art. 2 pkt 21a ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o usługach płatniczych (Dz. U. z 2021 poz. 1907) jest wartość pieniężna przechowywana elektronicznie, w tym magnetycznie, wydawana, z obowiązkiem jej wykupu, w celu dokonywania transakcji płatniczych, akceptowana przez podmioty inne niż wyłącznie wydawca pieniądza elektronicznego.

Na wszystkie te wyżej podniesione kwestie, a zatem dotyczące charakteru kryptowaluty Strona skarżąca zwróciła uwagę w złożonej skardze z tym, że wyprowadzona przez Nią konkluzja stoi w sprzeczności z tymi uregulowaniami. Skoro bowiem, zarówno art. 5, jak i art. 6 u.o.r.z. stanowią o rzeczach, to nie można przyjąć, że kryptowaluta nie będąc rzeczą nie jest objęta treścią art. 5 u.o.r.z., ale odnosi się już do niej art. 6 tej ustawy.

Nie stanowiąc więc rzeczy w rozumieniu art. 45 K.c., w tym nie będąc pieniądzem czy papierem wartościowym, kryptowaluta nie mogła być objęta zaświadczeniem, o którym mowa w powołanym wyżej art. 19 ust. 3 u.o.r.z. Tym samym, słusznie rozpoznające niniejszą sprawę organy uznały, że brak było podstaw do wydania tego rodzaju zaświadczenia, chociaż przedstawione przez nie motywy były inne niż stanowisko zajęte przez Sąd. Dlatego też złożoną skargę należało oddalić na podstawie art. 151 P.p.s.a.

Odnosząc się do argumentacji Skarżącego należy wskazać – na co już wyżej zwrócono zresztą uwagę - że popadł On w sprzeczność, bowiem z jednej strony zarzucił Organom błędne uznanie kryptowaluty za rzecz, o której mowa w art. 45 K.c., a z drugiej nie zgodził się ze stanowiskiem, że kryptowaluta nie mieści się w zakresie dyspozycji art. 6 u.o.r.z., który stanowi o znalezieniu rzeczy, której posiadanie wymaga pozwolenia. Powyższe zarzuty nie są ze sobą spójne, bowiem albo Skarżący uznaje kryptowalutę za rzecz, do której zastosowanie znajdują unormowania ustawy o rzeczach znalezionych albo też przyjmuje - tak jak zrobił to Sąd - iż nie jest ona rzeczą i brak jest w takiej sytuacji podstaw do procedowania w oparciu na przepisach wymienionego aktu.

Z wymienionych wyżej względów, a zatem mając na uwadze, że kryptowaluta, której dotyczy niniejsza sprawa nie jest rzeczą, a ustawa o rzeczach znalezionych normuje kwestie dotyczące rzeczy, brak było możliwości przychylenia się do wniosku Skarżącego i wydania zaświadczenia, o którym mowa w art. 19 ust. 3 u.o.r.z. Tym samym, złożona skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 P.p.s.a.