Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 628/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2016-05-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 156 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia WSA Lidia Serwiniowska, Sędziowie : Sędzia WSA Wanda Wiatkowska-Ilków (sprawozdawca), Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski, Protokolant : sekretarz sądowy Aneta Januszkiewicz, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi M. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności pkt 3 decyzji z dnia [...] października 2013 r., nr [...] dotyczącej przyznania dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. decyzją z dnia [...] czerwca 2015 r., po rozpatrzeniu na posiedzeniu niejawnym wniosku M. L. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z dnia [...] kwietnia 2015r. nr [...] Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności pkt 3 decyzji nr [...] z dnia [...] października 2013r. działającego z upoważnienia Burmistrza Miasta i Gminy P., Dyrektora Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w P. dotyczącej przyznania dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego - opieka nad dzieckiem niepełnosprawnym, przyznany na J. L., w kwocie 400,00 zł miesięcznie, na okres od 1 listopada 2013r. do 31 marca 2014r. - na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego - dalej k.p.a. (Dz.U. z 2013r., poz. 267 z późn. zm.) orzekło o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji.

W uzasadnieniu podano, że:

Wnioskiem z dnia 15 stycznia 2015r. M. L. wystąpiła do Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w P. o wypłatę tytułem uzupełnienia dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego, w związku z urodzeniem bliźniąt J. i K. L. Kwotę dodatku ustalono bowiem w błędnej wysokości 400,00 zł miesięcznie, tj. w pojedynczej wysokości, zamiast na dwoje dzieci. Strona wniosła o stwierdzenie nieważności pkt 3 decyzji nr [...] z dnia [...] października 2013r. na podstawie art. 156 k.p.a., jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa.

Pismem z dnia 25 czerwca 2015 r. SKO zawiadomiło wnioskodawczynie o wszczęciu postępowania na jej wniosek z dnia 15 stycznia 2015 r.

Następnie decyzją z dnia [...] kwietnia 2015r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. odmówiło stwierdzenia nieważności pkt 3 decyzji nr [...] z dnia [...] października 2013r.

W uzasadnieniu decyzji Kolegium wskazało, że stwierdzenie nieważności jest postępowaniem szczególnym, stanowiącym wyjątek od generalnej zasady trwałości decyzji ostatecznych, statuowanej w przepisie art. 16 § 1 k.p.a. gwarantującej stabilność nabytych w trybie administracyjnym praw lub orzeczonych obowiązków. Powołując się na doktrynę i utrwalone orzecznictwo sądów administracyjnych, tut. Kolegium wskazało, że zaakceptowany został pogląd, iż zaistnienie przesłanki skutkującej stwierdzeniem nieważności musi być oczywiste. Dalej podkreśliło, że odnosząc ten warunek do zarzutu rażącego naruszenia prawa, jako przesłanki nadzwyczajnej czynności weryfikacyjnej należy wskazać, że o rażącym naruszeniu prawa można mówić wówczas, gdy treść decyzji pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią przepisu przez proste ich zestawienie, a charakter naruszenia powoduje, że nie może być ona akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa i nie daje się pogodzić z systemem obowiązujących norm. Kolegium wskazało również, że ocena co do zaistnienia przesłanki rażącego naruszenia prawa musi być prowadzona w odniesieniu do stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania kwestionowanej decyzji. Stwierdzenie nieważności oznacza, że decyzja, której to stwierdzenie dotyczy, obarczona była kwalifikowaną wadą od dnia wydania, czyli ze skutkiem ex tunc.

Kolegium wskazało, że analiza treści przepisu art. 8 pkt 2 w zw. z art. 10 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych, stanowiących podstawę prawną kwestionowanego przez M. L. pkt 3 decyzji nr [...] z dnia [...] października 2013r. nie pozwala na stwierdzenie, iż przedmiotowa decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa. W orzecznictwie sądów administracyjnych istniały bowiem dwie linie orzecznicze dotyczące interpretacji tych przepisów. Zgodnie z pierwszym, dominującym w orzecznictwie poglądem, przepisy art. 8 pkt 2 i art. 10 ust. 1 i 2 wspomnianej ustawy, regulujące kwestię przyznania dodatków do zasiłków rodzinnych z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego nie budziły jakichkolwiek wątpliwości. Dodatek przysługiwał rodzicom lub opiekunom korzystającym z urlopu wychowawczego i nie uzależniał wysokości dodatku od liczby dzieci wychowywanych przez taką osobę. Jedynie liczba urodzonych dzieci podczas jednego porodu determinowało czas. na jaki dodatek taki był przyznawany. Z kolei zgodnie z drugim poglądem, związanie dodatku z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego z zasiłkiem rodzinnym, przyznawanym na każde dziecko, uprawniało do poglądu, że na gruncie ustawy o świadczeniach rodzinnych – przy uwzględnieniu wykładni językowej, systemowej i celowościowej - dodatek niniejszy przysługiwał do każdego zasiłku.

Kolegium wskazało ponadto na kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia wykładni powołanych przepisów uchwały podjętej przez Naczelny Sąd Administracyjny w składzie siedmiu sędziów w dniu 26 czerwca 2014r., sygn. akt I OPS 15/13, która miała na celu wyjaśnienie przepisów prawnych, których stosowanie wywołało rozbieżności w orzecznictwie sądów administracyjnych.

Dla podkreślenia zasadności swojego rozstrzygnięcia Kolegium wskazało na stanowiska przyjęte przez Naczelny Sąd Administracyjny w kwestii zdefiniowania pojęcia "rażące naruszenie prawa". W wyroku z dnia 9 lutego 2005r., sygn. akt OSK 1134/04 Sąd przyjął, że w sposób rażący może być naruszony wyłącznie przepis, który może być stosowany w bezpośrednim rozumieniu, to znaczy który nie wymaga wykładni prawa. Natomiast w wyroku z dnia 13 lipca 2001r., sygn. akt III SA 1110/00, Sąd stwierdził, że rażące naruszenie prawa występuje, gdy orzeczenie wydane przez organ w sposób ewidentny odbiega od normy prawnej, przy czym wykładnia tej normy nie budzi wątpliwości.

Kolegium stwierdziło, że możliwość dokonania dwóch rozbieżnych interpretacji prawnych przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych, stanowiących podstawę rozstrzygnięcia o prawie strony do dodatku z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego, świadczy o braku rażącego naruszenia tych przepisów przez działającego z upoważnienia Burmistrza Miasta i Gminy P., Dyrektora Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w P. orzekającego o prawie do świadczeń.

Dodatkowo Kolegium wskazało, że nawet jeżeli doszło do naruszenia przepisów art. 8 pkt 2 w zw. z art. 10 ust. 1 i 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych, to naruszenie to nie miało charakteru rażącego, a zatem nie ziściła się przesłanka określona w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

Kolegium wskazało ponadto, iż w dalszym ciągu organ I instancji nie rozpatrzył wniosku strony o przyznanie dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego wnioskowanego na K. L., na co wskazuje treść decyzji z dnia [...] października 2013r. nr [...].

Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, wniósł reprezentujący M. L., pełnomocnik. Pełnomocnik strony zarzuciła zaskarżonej decyzji:

1. naruszenie prawa materialnego, a to art. 31 w związku z art. 8 ust. 2 i art. 10 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych poprzez nie przyznanie skarżącej dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem za okres od 1 listopada 2013r. do 31 marca 2014r. na K. L. w wysokości 400,00 zł,

2.naruszenie art. 155 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i nie uchylenie pkt 3 decyzji Dyrektora Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w P. działającego z upoważnienia Burmistrza Miasta i Gminy P. nr [...] z dnia [...] października 2013r., mimo że przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu, a za uchyleniem przemawia zarówno słuszny interes strony, jak i interes społeczny.

W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik strony przywołał uchwałę 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 czerwca 2014r. (sygn. akt I OPS 15/13), stwierdzając, że na jej podstawie należy uznać, iż dodatek z tytułu wychowywania dziecka każdorazowo powiązany jest z zasiłkiem rodzinnym na dane dziecko, przysługuje odrębnie na każde z dzieci spełniających warunki określone w art. 10 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Pełnomocnik kwestionuje argumentację zaskarżonego rozstrzygnięcia w zakresie braku przesłanek do stwierdzenia nieważności decyzji w żądanym zakresie. Podkreśliła, powołując się na wyrok NSA z dnia 5 maja 2004r.. sygn. akt FSK 2/04, że rozbieżność orzecznictwa sądowego nie wyklucza sama przez się możliwości, że jeden z dwóch sprzecznych ze sobą poglądów wyrażonych w tym orzecznictwie jest na tyle wadliwy, iż jego przyjęcie przez organ podatkowy stanowi rażące naruszenie prawa. Reprezentujący stronę pełnomocnik podkreślił przy tym, że rozstrzygnięcie zapadło w postępowaniu podatkowym, jednak myśl ta może znaleźć zastosowanie do jakiegokolwiek postępowania administracyjnego.

Pełnomocnik strony stwierdził ponadto, iż abstrahując od rzekomego braku podstawy do zastosowania art. 156 k.p.a., należy zwrócić uwagę na istnienie art. 155 k.p.a., na podstawie którego M. L. wnioskiem z dnia 18 stycznia 2013r. prosiła o zmianę niekorzystnej dla niej decyzji. Pełnomocnik podkreślił, iż w przedmiotowej sprawie zachodzą przesłanki określone w powołanym przepisie, jest zgoda strony, a ponadto za podjęciem rozstrzygnięcia przemawia interes strony oraz interes społeczny. Pełnomocnik wskazał, że nie ma żadnych przeciwwskazań aby takie działanie organ podjął z urzędu. Podkreślił również, iż nie było żadnych przeszkód, aby uchylić zaskarżoną decyzję i przekazać ją. z uwagi na treść art. 155 k.p.a., do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, czego Kolegium nie uczyniło.

Pełnomocnik skarżącej wskazał ponadto, że skoro zdaniem NSA świadczenie rodzinne w postaci dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego przysługuje na oboje dzieci urodzonych w czasie jednego porodu, w tej konkretnej sprawie na J. i K. L., w wysokości odpowiadającej kwocie zasiłku pomnożonej przez liczbę dzieci, to należy uznać, że przyznanie jej jedynie na jedno dziecko w kwocie 400 zł było błędem podmiotu realizującego zadania w zakresie świadczeń rodzinnych.

Po rozpatrzeniu wniosku pełnomocnika strony i analizie akt sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. stwierdziło, co następuje.

Na wstępie wskazało, iż przedmiotowe postępowanie prowadzone jest na wniosek M. L. o stwierdzenie nieważności pkt 3 decyzji nr [...] z dnia [...] października 2013r. działającego z upoważnienia Burmistrza Miasta i Gminy P., Dyrektora Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w P. Postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji jest odrębnym postępowaniem ograniczonym wyłącznie do zbadania decyzji pod kątem wystąpienia przesłanek wynikających z art. 156 § 1 k.p.a.

Należy przy tym podkreślić, iż wniosek strony o zmianę pkt 3 decyzji nr [...] z dnia [...] października 2013r. działającego z upoważnienia Burmistrza Miasta i Gminy P., Dyrektora Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w P. w trybie art. 155 k.p.a. był przedmiotem odrębnego postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną tut. Kolegium z dnia [...] marca 2015r. nr [...]. Zatem nie ma podstaw prawnych aby Kolegium w toku prowadzonego postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji odnosiło się do zarzutów podniesionych przez pełnomocnika strony we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, wskazujących na naruszenie art. 155 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i nie uchylenie pkt 3 powołanej decyzji.

Przechodząc do meritum, w ocenie składu orzekającego Kolegium ponownie rozpatrującego sprawę, brak jest podstaw do pozytywnego rozpatrzenia wniosku strony o stwierdzenie nieważności pkt 3 decyzji nr [...] z dnia [...] października 2013r. działającego z upoważnienia Burmistrza Miasta i Gminy P., Dyrektora Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w P. dotyczącej przyznania dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego - opieka nad dzieckiem niepełnosprawnym, przyznany na J. L. w kwocie 400,00 zł miesięcznie, na okres od 1 listopada 2013r. do 31 marca 2014r.

W pełni zgodzić się bowiem należy z ustaleniami zaskarżonej decyzji, iż działanie organu I instancji nie jest dotknięte naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., co mogłoby stanowić podstawę do stwierdzenia nieważności powołanej decyzji, we wnioskowanym zakresie.

Wskazać tu należy, że naruszenie prawa, uznane za rażące, może dotyczyć przepisów prawa materialnego, przepisów o charakterze ustrojowym lub kompetencyjnym, jak również przepisów procesowych. Zatem ciężkie naruszenie może pojawić się w całym obszarze prawa stosowanego przez dany organ. Należy przy tym oddzielić od siebie błędy wykładni prawa i nieprawidłowości w ustaleniu zakresu jego stosowania od ciężkiego naruszenia jego przepisów. Wada powodująca nieważność decyzji może powstać w wyniku ciężkiego naruszenia prawnie uregulowanego porządku lub treści czynności prowadzonych w postępowaniu zmierzającym do wydania decyzji lub też w stadium orzekania, czyli przy załatwieniu sprawy ostateczną decyzją. Naruszenie prawa będzie miało cechę "rażącego" wtedy, gdy czynności postępowania organu lub istota załatwienia sprawy są w swej treści zaprzeczeniem treści obowiązującej regulacji prawnej. Działanie organu w toku postępowania lub rozstrzygnięcie sprawy w decyzji w ogóle nie odpowiada nakazom wynikającym z prawa obowiązującego lub też łamie zakazy w nim ustanowione. W dotychczasowym orzecznictwie sądowym oraz doktrynie przyjmuje się, że rażące naruszenie prawa następuje wtedy, gdy ..treść decyzji pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że owa decyzja nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa" (por. wyrok NSA z dnia 17 września 1997r., sygn. akt. III SA 1425/96).

Również Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 18 lutego 2015r., sygn. akt III UK 104/14 stanął na stanowisku, że decyzja administracyjna może zostać uznana za wydaną, "z rażącym naruszeniem prawa", o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., tylko wówczas, gdy w odniesieniu do niej spełnią się kumulatywnie następujące przesłanki: 1) oczywistość naruszenia prawa polegająca na widocznej prima facie, tzn.

rzucającej się w oczy, sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia, a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną; 2) przepis, który został naruszony, nie wymaga przy jego stosowaniu wykładni prawa; 3) skutki, które wywołuje decyzja, są nie do pogodzenia z wymaganiami praworządności, które należy chronić nawet kosztem obalenia tej decyzji.

W sposób rażący może zostać naruszony wyłącznie przepis, który może być stosowany w bezpośrednim rozumieniu, to znaczy taki, który nie wymaga stosowania wykładni prawa. Sankcji w postaci stwierdzenia nieważności decyzji nie można więc stosować, jeżeli decyzja została wydana na podstawie przepisów prawa, których stosowanie wymaga złożonego procesu wykładni i której wynik jest sporny w judykaturze. Odmienna wykładnia konkretnego przepisu prawa, nie stanowi rażącego naruszenia prawa, a tym samym nie może stanowić podstawy do stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji (por. wyrok NSA z dnia 16 stycznia 2014r., sygn. akt II GSK 1666/12, z dnia 6 lutego 2014r., sygn. akt I OSK 3072/12, z dnia 11 kwietnia 2014r., sygn. akt II GSK 224/13).

Podstawę prawną kwestionowanego przez pełnomocnika M. L. pkt 3 decyzji nr [...] z dnia [...] października 2013r. stanowił przepis art. 8 pkt 2 w zw. z art. 10 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006r., Nr 139. poz. 992 z późn. zm.). Zgodnie z art. 8 ust. 2 ustawy, do zasiłku rodzinnego przysługuje dodatek z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego. Przedmiotowy dodatek, zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy, przysługuje matce lub ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu dziecka, jeżeli dziecko pozostaje pod jego faktyczną opieką, uprawnionemu do urlopu wychowawczego, nie dłużej jednak niż przez okres:

1) 24 miesięcy kalendarzowych;

2) 36 miesięcy kalendarzowych, jeżeli sprawuje opiekę nad więcej niż jednym dzieckiem urodzonym podczas jednego porodu;

3) 72 miesięcy kalendarzowych, jeżeli sprawuje opiekę nad dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o niepełnosprawności albo orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.

Dodatek przysługuje w wysokości 400.00 zł miesięcznie (ust. 2 powołanego przepisu).

Analiza treści powołanych przepisów, stanowiących podstawę prawną kwestionowanego przez M. L. pkt 3 decyzji nr [...] z dnia [...] października 2013r., nie pozwala na stwierdzenie, iż przedmiotowa decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa. W orzecznictwie sądów administracyjnych istniały bowiem dwie linie orzecznicze dotyczące interpretacji tych przepisów, na co wskazało tut. Kolegium w zaskarżonej decyzji z dnia [...] kwietnia 2014r. Dominujący w orzecznictwie pogląd, stanowił, że przepisy art. 8 pkt 2 i art. 10 ust. 1 i 2 wspomnianej ustawy, regulujące kwestię przyznania dodatków do zasiłków rodzinnych z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego nie budziły jakichkolwiek wątpliwości. Dodatek przysługiwał rodzicom lub opiekunom korzystającym z urlopu wychowawczego i nie uzależniał wysokości dodatku od liczby dzieci wychowywanych przez taką osobę. Jedynie liczba urodzonych dzieci podczas jednego porodu determinowało czas. na jaki dodatek taki był przyznawany. Takie też stanowisko przyjął organ I instancji orzekając w sprawie przyznania stronie prawa do tego świadczenia. Z kolei zgodnie z drugim poglądem, związanie dodatku z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego z zasiłkiem rodzinnym, przyznawanym na każde dziecko, uprawniało do poglądu, że na gruncie ustawy o świadczeniach rodzinnych - przy uwzględnieniu wykładni językowej, systemowej i celowościowej - dodatek niniejszy przysługiwał do każdego zasiłku. Zatem wystąpił ewidentny spór w judykaturze wymagający złożonego procesu wykładni.

Decydujące znaczenie dla rozstrzygnięcia kwestii wątpliwości wykładni powołanych przepisów miała uchwała podjęta przez Naczelny Sąd Administracyjny w składzie siedmiu sędziów w dniu 26 czerwca 2014r., sygn. akt I OPS 15/13. Przedmiotową uchwałą NSA wyjaśnił przepisy prawa, których stosowanie wywołało rozbieżności w orzecznictwie sądów administracyjnych.

Zatem wbrew ocenie pełnomocnika skarżącej, organ I instancji orzekając o prawie strony do dodatku z tytułu wychowywania dziecka w okresie korzystania z urlopu wychowawczego nie naruszył w sposób rażący przepisów art. 8 ust. 2 w zw. z art. 10 ust. 1 i ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Zatem nie zachodzą przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji nr [...] z dnia [...] października 2013r. działającego z upoważnienia Burmistrza Miasta i Gminy P., Dyrektora Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w P., we wnioskowanym zakresie. Spór co do wykładni przepisu prawa materialnego, jak wykazano, nie może stanowić przesłanki do uznania, że decyzja ostateczna została wydana z rażącym naruszeniem prawa i stwierdzenia nieważności tej decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

Odnosząc się do zarzutu pełnomocnika strony, naruszenia prawa materialnego, tj. art. 31 w zw. z art. 8 ust. 2 i art. 10 ust. 1, ust. 2 ustawy, poprzez nie przyznanie dodatku z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego na dwoje dzieci, należy podkreślić, iż postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji jest odrębnym postępowaniem ograniczonym wyłącznie do zbadania decyzji pod kątem wystąpienia przesłanek wynikających z art. 156 § 1 k.p.a., co oznacza, że organ administracji prowadząc postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji orzeka wyłącznie kasacyjnie, tj. może jedynie albo stwierdzić nieważność decyzji, albo jej niezgodność z prawem, a w sytuacji braku przesłanek do takiego orzeczenia, odmówić stwierdzenia nieważności decyzji. Organ ten nie jest zatem władny zmienić takiej decyzji ani też - uchylając ją - orzec co do istoty o prawach lub obowiązkach stron postępowania. Decyzja kasacyjna wydawana w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności nie stwarza bowiem żadnych nowych możliwości, nie pogłębia ani nie rozszerza faktycznej perspektywy sprawy, lecz odnajduje wyłącznie ewentualne uchybienia wymienione w art. 156 § 1 pkt 1 -7 k.p.a. na co tut. Kolegium wskazywało również w decyzji z dnia [...] marca 2015r. nr [...].

W tym stanie, należy stwierdzić, że jeżeli nawet doszło do naruszenia przepisów prawa, to naruszenie to nie miało charakteru rażącego, a zatem nie ziściła się przesłanka określona w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Należy jednak wskazać, iż w dalszym ciągu pozostaje nie rozpatrzony wniosek M. L. z dnia [...] września 2013r. w części dotyczącej przyznania dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego na K. L.

Skargę na powyższą decyzję wniosła M. L.

Zaskarżonej decyzji zarzuciła:

- naruszenie prawa materialnego a to art. 31 w związku z art. 8 ust. 2 i art. 10 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych poprzez nieprzyznanie skarżącej dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego za okres od 1 listopada 2013 r. do 31 marca 2014 r. na oboje dzieci: J. i K. L.; a jedynie na J. L.

W związku z powyższym wniosła o:

1. uchylenie zaskarżonej decyzji w całości;

2. przyznanie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

Uzasadniając skargę stwierdziła, że zaskarżone rozstrzygnięcie jest błędne.

Wskazała, że zgodnie z najnowszą uchwałą 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 czerwca 2014 r. (sygn. akt: I OPS 15/13), należy uznać, że wprowadzone ustawą z 2003 r. świadczenie, służące wsparciu rodzin, mających na utrzymaniu dzieci, które każdorazowo powiązane jest z zasiłkiem rodzinnym na dane dziecko, przysługuje odrębnie na każde z dzieci, spełniających warunki określone w art. 10 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych.

W związku z cytowanym przez Kolegium orzecznictwem dotyczącym rażącego naruszenia prawa jako podstawy do stwierdzenia nieważności administracyjnej, skarżąca przywołała stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, który w wyroku z dnia 5 maja 2004 r., FSK 2/04, wyraźnie wskazał, że: "Rozbieżność orzecznictwa sądowego nie wyklucza sama przez się możliwości, że jeden z dwóch sprzecznych ze sobą poglądów wyrażonych w tym orzecznictwie jest na tyle wadliwy, iż jego przyjęcie przez organ podatkowy stanowi rażące naruszenie prawa (...)" Nie ma przy tym jakiegokolwiek znaczenia, że pierwotna decyzja podjęta została w związku z postępowaniem podatkowym, bo ta sama myśl może znaleźć zastosowanie do jakiegokolwiek postępowania administracyjnego.

Dalej wskazała, że abstrahując od kwestii rzekomego braku podstaw do zastosowania art. 156 k.p.a. należy również zwrócić uwagę na istnienie art. 155 k.p.a. Wnioskodawczyni już poprzednio (wnioskiem z dnia 18 stycznia 2013 r.) wnosiła o zmianę niekorzystnej dla niej decyzji (a więc tym bardziej się na to godziła), w sytuacji gdy przepisy szczególne się temu nie sprzeciwiają, a za uchyleniem tej decyzji przemawia słuszny interes strony oraz interes społeczny. Zarówno interes strony, jak i słuszny interes społeczny (chociażby z uwagi na fakt istnienia uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie mówiąc o niedawnym wyroku tutejszego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 22 kwietnia 2015 r., IV SA/Wr 900/14) został przez wnioskodawczynię wykazany.

Nie ma żadnych przeciwskazań, by takie działanie organ podjął z urzędu (na to wskazuje gramatyczna wykładnia przepisu), a tym bardziej w sytuacji, gdy strona — nie reprezentowana ówcześnie przez profesjonalnego pełnomocnika - o to pierwotnie wnosiła, a potem ujmowała to innymi słowy. Oczywiście, pełnomocnik jest świadomy faktu, że uchylić, na mocy art. 155 k.p.a., może organ, który kwestionowaną decyzję wydał, a więc Burmistrz Miasta i Gminy P., ale takie niuanse nie muszą być i nie były znane wnioskodawczyni. Nie było więc żadnych przeszkód, aby uchylić zaskarżoną decyzję i przekazać ją - z uwagi na treść art. 155 k.p.a. - do ponownego rozpoznania organowi I instancji, czego Kolegium nie uczyniło.

Skoro zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego świadczenie rodzinne w postaci dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego przysługuje na oboje dzieci urodzonych w czasie jednego porodu, w tej konkretnej sprawie na J. i K. L., w wysokości odpowiadającej kwocie zasiłku pomnożonej przez liczbę dzieci, to należy uznać, że przyznanie jej na oboje dzieci w łącznej kwocie 400 zł było błędem podmiotu realizującego zadania w zakresie świadczeń rodzinnych.

Skoro art. 31 ustawy o świadczeniach rodzinnych przewiduje możliwość wypłaty świadczeń rodzinnych za 3 lata wstecz w sytuacji błędu podmiotu realizującego zadania w zakresie świadczeń rodzinnych, to tym bardziej wypłata powinna nastąpić za okres objęty pismem wnioskodawczyni.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie a uzasadniając ten wniosek przywołał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2014 r. poz. 1647 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie zaś do art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) – dalej p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawie skargi między innymi na decyzje administracyjne. Zgodnie z art. 145 § 1 p.p.s.a. uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć wpływ na wynik sprawy, a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność decyzji lub wydania jej z naruszeniem prawa.

Stosownie natomiast do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] kwietnia 2015 r. Nr [...] odmawiającą stwierdzenia nieważności pkt 3 decyzji nr [...] z dnia [...] października 2013 r. Dyrektora Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w P. dotyczącej przyznania dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego – opieka nad dzieckiem niepełnosprawnym przyznany na J. L. na okres od 1 listopada 2013 r. do 31 marca 2014 r. w kwocie 400 zł.

Została ona wydana w związku z pismem wnioskodawczyni z dnia 15 stycznia 2015 r., w którym wniosła "o wypłatę z tytułu uzupełnienia dodatku z tytułu opieki nad dziećmi w okresie korzystania z urlopu wychowawczego w związku z urodzinami bliźniaków błędnie ustalonego w kwocie 400 zł miesięcznie zamiast w prawidłowej kwocie 800 zł to jest w kwocie 400 zł miesięcznie za okres wsteczny tj. od daty przyznania świadczeniami w pojedynczej wysokości zamiast w podwójnej wysokości (...) a tym samym wnoszę o weryfikację stosownych punktów wszystkich decyzji wydanych przez Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w P. przyznających pojedynczy dodatek z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego w celu sprawowania opieki nad więcej niż jednym dzieckiem urodzonym podczas porodu za okres od 1 lutego 2013 r. do chwili obecnej czyli punktu 3 decyzji z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...], punktu 3 decyzji z dnia [...] października 2013 r. nr [...], punktu 1 decyzji z dnia [...] marca 2014 r. nr [...]".

Wniosła w pierwszej kolejności o zmianę w/w punktów decyzji w trybie art. 155 k.p.a. lub w innym trybie ze względu na interes społeczny lub słuszny interes strony. Wskazała, że jeżeli zmiana decyzji nie byłaby możliwa to w dalszej kolejności wnosi o stwierdzenie nieważności w/w punktów decyzji na podstawie art. 156 k.p.a. jako wydanych z rażącym naruszeniem prawa. Skarżąca twierdziła, że "zmiana decyzji w tym wypadku w trybie art. 156 k.p.a. dotyczy jedynie wprowadzenia usankcjonowanej i właściwej interpretacji przepisów ustawy zastosowanych w uprzednio wydanej decyzji w sposób naruszający prawo i w tym wypadku można żądać na podstawie art. 156 § 1 pkt 2, 3 i 7 k.p.a. stwierdzenia jej nieważności". Dodała, że "niezasadne jest zatem twierdzenie, że uchwała nie jest nową okolicznością. Jest przesłanką o fundamentalnym znaczeniu, gdyż wskazuje błędną interpretację organów samorządowych oraz wskazuje dobitnie, że ocena i dotychczasowe decyzje podejmowane były w sposób błędny i naruszający prawo. To nie jest dowód lecz przesłanka jasno wskazująca, iż bliźniaki, trojaczki to w rozumieniu prawa każde z tych dzieci to pojedynczy obywatele, którym należą się świadczenia w rozumieniu art. 32, art. 71 ust. 1 oraz art. 72 ust. 1 Konstytucji RP".

Dodała też, że w świetle podjętej uchwały 7 sędziów NSA z dnia 26 czerwca 2014 r. sygn. akt I OPS 15/13 nie sposób również mówić o niejednoznacznej interpretacji przepisów skoro dokonana została wykładnia art. 10 ustawy o świadczeniach rodzinnych przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Organy – Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w P. oraz Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. – rozpoznając odwołanie od decyzji organu I instancji nie widząc podstaw do uwzględnienia wniosku w trybie art. 155 k.p.a. odmówiły zmiany wymienionych decyzji. Decyzje w tym przedmiocie są ostateczne.

Przedmiotem oceny organów w niniejszej sprawie jak stwierdzono wyżej była decyzja Miejsko – Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w P. z dnia [...] października 2013 r. Nr [...] przyznająca dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem niepełnosprawnym, przyznany na J. L., w kwocie 400 zł miesięcznie, na okres od 1 listopada 2013 r. do 31 marca 2014 r.

Zgodnie z art. 156 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego – ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.) – dalej k.p.a. organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która:

1) wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości,

2) wydana została bez podstawy prawnej lub rażącym naruszeniem prawa,

3) dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną,

4) została skierowana do osoby nie będącej stroną w sprawie,

5) była niewykonalna w dniu jej wykonania i jej niewykonalność ma charakter trwały,

6) w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą,

7) zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa.

Podstawę prawną części kwestionowanej przez skarżącą opisanej wyżej decyzji stanowił art. 8 ust. 2 w zw. z art. 10 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych. Zgodnie z art. 8 ust.2 tej ustawy do zasiłku rodzinnego przysługuje w dodatek z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego. W myśl art. 10 ust. 1 zasiłek ten przysługuje matce lub ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka lub opiekunowi prawnemu dziecka, jeżeli dziecko pozostaje pod jego faktyczną opieką, uprawnionemu do urlopu wychowawczego, nie dłużej jednak niż przez okres:

1) 24 miesięcy kalendarzowych;

2) 36 miesięcy kalendarzowych, jeżeli sprawuje opiekę nad więcej niż jednym dzieckiem urodzonym podczas jednego porodu;

3) 72 miesięcy kalendarzowych jeżeli sprawuje opiekę nad dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o niepełnosprawności albo orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Dodatek przysługuje w wysokości 400 zł miesięcznie (ust. 2).

Przepis ten nie był jednolicie interpretowany przez organy i sądy. W orzeczeniach sądów administracyjnych istniały dwie linie orzecznicze dotyczące interpretacji tych przepisów. Według jednej z nich opisany w art. 10 ustawy o pomocy społecznej dodatek przysługiwał na wniosek, na każde dziecko urodzone podczas jednego porodu. Według drugiej nie uzależniono wysokości dodatku od liczby dzieci wychowanych przez wskazaną w powołanym przepisie osobę. Jedynie liczba urodzonych dzieci podczas jednego porodu determinowała czas, na jaki ten dodatek był przyznany. Ten ostatni pogląd został przyjęty przez organ I instancji w sprawie przyznania stronie prawa do tego dodatku, wnioskowanego na J. i K. L.

Organ I instancji przedstawił przykładowo wyroki sądów reprezentujących oba stanowiska.

Rozbieżność w orzecznictwie, wynikająca z odmiennych interpretacji art. 10 ust. 1 i ust. 2 w zw. z art. 8 ust. 2 była podstawą do – co wynika z uzasadnienia – podjęcia uchwały przez Naczelny Sąd Administracyjny w składzie 7 sędziów w dniu 26 czerwca 2014 r. sygn. akt I OPS 15/13. Sąd ten przesądził, że dodatek z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego, o którym mowa w art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2004 r. (...), w przypadku korzystania z urlopu wychowawczego w celu sprawowania opieki nad więcej niż jednym dzieckiem urodzonym podczas jednego porodu, przysługuje do zasiłku rodzinnego na każde z tych dzieci.

Przesądzająca wykładnia Naczelnego Sądu Administracyjnego art. 8 i 10 ustawy o pomocy społecznej stanowiła, co wynika z pisma skarżącej z dnia 15 stycznia 2015 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy oraz skargi, podstawę do złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności pkt 3 decyzji z dnia [...] października 2013 r. MGOPS w P.

Według skarżącej odmienna wykładnia niż ta, którą przedstawił NSA w zaskarżonej decyzji stanowi rażące naruszenie prawa i uzasadnia złożenie wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji.

Sąd zauważa, że stwierdzenie nieważności decyzji/postanowienia może mieć miejsce tylko wtedy, gdy są one w sposób niewątpliwy dotknięte przynajmniej jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Dlatego wykładnia przesłanek zawartych w powołanych przepisach prawa winna mieć charakter ścieśniający.

W ocenie Sądu, brak jest podstaw do stwierdzenia, że opisana decyzja MGOPS w P. została wydana z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 in fine k.p.a.). Pojęcie "rażącego naruszenia prawa" nie zostało zdefiniowane w Kodeksie postępowania administracyjnego, doczekało się jednak bogatej wykładni doktrynalnej oraz orzeczniczej. Przeważa pogląd, który upatruje rażące naruszenie prawa nie w błędach jego wykładni, lecz w przekroczeniach prawa, jasnych i niedwuznacznych norm prawnych i to takich, które z uwagi na ich skutki powodują że dotknięte wadą rozstrzygnięcie nie da się pogodzić z panującym porządkiem prawnym. O tym, czy miało miejsce rażące naruszenie prawa decyduje zatem przede wszystkim oczywistość tego naruszenia, prowadząca do nadania prawa lub jego odmowy wbrew wszystkim przesłankom przepisu. Innymi słowy, stwierdzenie nieważności decyzji/postanowienia na podstawie "rażącego" naruszenia prawa może nastąpić tylko w sytuacji jednoznacznego i niebudzącego wątpliwości ustalenia, że w bezspornym stanie prawnym i faktycznym nie mogłoby zostać wydana (-e) decyzja/postanowienie o danej treści. W orzecznictwie sądów administracyjnych dominuje pogląd wskazujący, że "rażące naruszenie prawa" zachodzi wtedy, gdy treść decyzji/postanowienia pozostaje w wyraźnej sprzeczności z przepisami prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że akt taki nie może być akceptowany jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. Cechą rażącego naruszenia prawa jest również to, że treść decyzji/postanowienia pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią zastosowanego w niej przepisu. Nie chodzi przy tym o błędy w wykładni prawa, ale o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny (wyrok NSA z dnia 26 września 2000, V SA 2998/99, por. też wyrok NSA z dnia 11 sierpnia 2000 roku, III SA 1935/99, wyrok NSA z dnia 9 marca 2010 r. II GSK 465/09, wyrok NSA z dnia 18 lipca 1994 r. V SA 535/94, wyrok NSA z dnia 9 lutego 2005 r. OSK 1134/04, wyrok NSA z dnia 21 października 1992 r., V SA 86/92).

Mając na uwadze przedstawione wyżej rozumienie pojęcia rażącego naruszenia prawa – należy uznać, że takie naruszenie prawa nie miało miejsca w niniejszej sprawie. Cytowany wyżej art. 8 oraz art. 10 ustawy o świadczeniach rodzinnych, nie został sformułowany jednoznacznie i jego treści nie można odczytać wprost czy dodatek do świadczenia rodzinnego w okresie korzystania z urlopu wychowawczego, przysługuje na każde dziecko urodzone czasie jednego porodu, czy też jedna kwota (400 zł) niezależnie od ilości urodzonych dzieci. Fakt niejednoznacznego brzmienia w tym zakresie powołanych przepisów znajdowało odbicie w rozbieżnym orzecznictwie sądowoadministracyjnym. To właśnie rozbieżne orzecznictwo spowodowało konieczność jego ujednolicenia czemu miała służyć wymienione przez skarżącą i stanowiące podstawę jej wniosku z 15 stycznia 2015 r. uchwała NSA z dnia 26 czerwca 2014 r. I OPS 15/13. W części wstępnej uzasadnienia uchwała NSA przedstawia argumenty, które przytaczały wojewódzkie sądy administracyjne na swoje rozstrzygnięcia.

Jak wynika z podsumowania NSA i Prokuratora Generalnego dominującym poglądem dotyczącym interpretacji art. 8 i art. 10 ustawy o świadczeniach rodzinnych był pogląd, który reprezentowały organy w decyzjach, których stwierdzenia nieważności żąda wnioskodawczyni.

Powyżej przedstawione okoliczności dają ostatecznie podstawę do uznania, że organy wydając decyzję nie naruszyły rażąco prawa.

Tym samym brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności pkt 3 decyzji MGOPS z dnia [...] października 2013 r. Nr [...] – w oparciu o art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

Działając z urzędu Sąd stwierdza, że przy wydawaniu ostatecznej decyzji MGOPS w P. nie doszło również do innych uchybień dających podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji. Wniosek o przyznanie dodatku do świadczeń rodzinnych, rozpoznawał właściwy dla tego wniosku organ, decyzja została wydana w oparciu o właściwą podstawę prawną (art. 8 i art. 10 ustawy o pomocy społecznej) wniosek o przyznanie świadczenia był pierwszym wnioskiem a decyzja została skierowana do właściwego osoby. Nie zachodzi również przesłanka niewykonalności decyzji, a jej realizacja nie może wywołać czynu zagrożonego karą.

Nie ma również zastosowania przepis art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a. Może być on podstawą stwierdzenia nieważności decyzji jedynie wtedy gdy przepis prawa materialnego wyraźnie stanowi, że określone w nim wadliwości decyzji powoduje jej nieważność (wyrok NSA z dnia 21 stycznia 1988 r., IV SA 941/87). Omawiana decyzja nie jest wadliwa, nie ma również przepisu, który wskazywałby – mając na uwadze przedmiot sprawy, że dokonanie innej wykładni określonego przepisu przez NSA niż dokonał tego organ powoduje jej nieważność.

Reasumując należy uznać, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze wydając decyzję z dnia [...] kwietnia 2015 r. odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w P. nr [...] z dnia [...] października 2013 r. a następnie decyzje z dnia [...] czerwca 2015 r. utrzymująca w mocy tę decyzję, nie naruszyło prawa.

Odnośnie zarzutów skargi należy ponadto zauważyć, że przedmiotem rozpoznania organu i Sądu był wniosek skarżącej z dnia 15 stycznia 2015 r. w przedmiocie stwierdzenia nieważności wskazanych decyzji MGOPS w P., zatem zgodnie z tym wnioskiem organy i Sąd badały, czy zaistniały podstawy do stwierdzenia nieważności. Skarga w zasadzie nie zarzuca w tej kwestii żadnych uchybień, wskazuje natomiast na inną podstawę prawną, która wg skarżącej powinna być przedmiotem oceny organów a mianowicie art. 31 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Artykuł ten mówi, że: jeżeli odmowa przyznania świadczeń rodzinnych lub ustalenia ich wysokości były następstwem błędu podmiotu realizującego zadania w zakresie świadczeń rodzinnych, wypłata świadczeń rodzinnych, może nastąpić za 3 lata wstecz, licząc od dnia zawiadomienia o popełnieniu błędu lub dnia wydania decyzji prostującej błąd z urzędu.

Jak wynika z powołanej treści art. 31 ustawy o świadczeniach rodzinnych i ewentualnie wniesienie na jego podstawie sprawy uzasadnia badanie innych przesłanek, wymienionych w art. 31.

W tym postępowaniu organy i Sąd były związane wnioskiem z dnia 15 stycznia 2015 r. i ograniczały się do badania istnienia przesłanek uzasadniających stwierdzenie nieważności decyzji.

Zauważyć też należy, że w niniejszej sprawie Sąd nie jest upoważniony do ustosunkowania się do twierdzeń skargi dotyczących naruszenia przez organ art. 155 k.p.a.

Jak wcześniej stwierdzono, w tym zakresie organy wydały już ostateczne decyzje. Mogą być one przedmiotem oceny Sądu w innym postępowaniu.

Sąd zauważa także, że zainteresowana we wniosku z dnia 25 września 2013 r. prosiła o przyznanie omawianego dodatku również na syna K. Jednakże organ wydający decyzję z dnia [...] października 2013 r. nie odniósł się do jego wniosku. Zgodzić się należy z organem, że w tym zakresie wniosek powinien być rozstrzygnięty.

Reasumując: zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja z dnia [...] kwietnia 2015 r. nie naruszają prawa – tym samym w oparciu o art. 151 prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak wyżej.

PM.2.06.2016 r.