Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 382/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2018-06-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Zasądzono zwrot kosztów postępowania
Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 141
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 18, art. 64
journal: Dz.U. 2017 poz 1201
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Eugeniusz Christ, Sędziowie WSA Agata Ćwik-Bury (spr.), Bożena Pindel, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 21 czerwca 2018 r. sprawy ze skargi A S.A. w B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia postanowienia po wznowieniu postępowania egzekucyjnego 1) uchyla zaskarżone postanowienie, 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach na rzecz strony skarżącej kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

1. Przedmiotem skargi A S.A. (dawniej A’ S.A., dalej: Spółka, Skarżąca, Strona) jest wydane na podstawie art. 145a ustawy z dnia z 14 czerwca 1966 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1257, z późn. zm., dalej: k.p.a.) postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach (dalej: SKO, Kolegium, organ nadzoru) nr [...] z dnia [...], którym odmówiono uchylenia postanowienia Kolegium nr [...] z dnia [...] z powodu braku podstaw do jego uchylenia.

2. Postępowanie przed organami administracji.

2.1. Z ustalonego w zaskarżonym postanowieniu stanu faktycznego wynika, że Prezydent Miasta R. postanowieniem nr [...] z dnia [...] w oparciu o przepisy art. 64 § 1 pkt 4 i § 6 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tj. Dz. U. z 2017 r. poz. 1201, ze zm., dalej: ustawa egzekucyjna, u.p.e.a.) ustalił koszty egzekucyjne na łączną kwotę [...] zł, na którą składała się: a) opłata manipulacyjna w wysokości [...] zł, naliczona w dniu 29 grudnia 2009 r. w wysokości 1 % egzekwowanej należności, tj. kwoty [...] zł oraz b) koszty zajęcia rachunku bankowego w wysokości [...] zł, naliczone w dniu 18 stycznia 2010 r. w wysokości 5 % egzekwowanej należności, tj. kwoty [...] zł.

2.2. Następnie postanowieniem nr [...] z dnia [...] Kolegium utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie organu egzekucyjnego.

2.3. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 18 lipca 2013 r. sygn. akt I SA/Gl 150/13 oddalił skargę Strony. Z kolei, Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 24 kwietnia 2014 r. sygn. akt II FSK 3267/13 oddalił skargę kasacyjną Spółki. Przedmiotem sporu w sprawie była kwestia stosowania art. 64c § 3 ustawy egzekucyjnej w sytuacji, gdy nieostateczna, zaopatrzona w rygor natychmiastowej wykonalności decyzja podatkowa, będąca podstawą wystawienia tytułów wykonawczych, po faktycznym wyegzekwowaniu od zobowiązanego objętych nimi należności i pobraniu stosownych kosztów egzekucyjnych, została następnie uchylona przez organ odwoławczy w wyniku rozpatrzenia złożonego od niej odwołania.

2.4. Wnioskiem z dnia 16 września 2016 r. Spółka złożyła skargę o wznowienie postępowania zakończonego ostatecznym postanowieniem SKO z [...] nr [...] utrzymującym w mocy postanowienie Prezydenta Miasta R. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia Spółce kosztów egzekucyjnych. Powyższy wniosek został złożony z uwagi na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 28 czerwca 2016 r. o sygn. akt SK 31/14, na mocy którego częściowo uznano niektóre przepisy u.p.e.a. za niezgodne z Konstytucją RP. Jednocześnie w tym samym czasie Spółka złożyła do NSA, skargę o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem NSA z dnia 24 kwietnia 2014 r. sygn. akt II FSK 3267/13 w przedmiocie skargi kasacyjnej Strony od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 18 lipca 2013 r. sygn. akt I SA/Gl na postanowienie Kolegium z dnia [...] nr [...] w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych.

2.5. Wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 maja 2017 r. sygn. akt II FSK 3399/16 oddalona została skarga o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem NSA z dnia 24 kwietnia 2014 r. sygn. akt II FSK 3267/13 oddalającym skargę kasacyjną Spółki od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 18 lipca 2013 r. sygn. akt I SA/Gl 150/13. NSA, powołując się na art. 272 § 1 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2017 poz.1369, dalej: p.p.s.a.) wskazał, że przepis będący częścią aktu normatywnego, o którego niezgodności z Konstytucją RP orzekł Trybunał Konstytucyjny nie był podstawą wydania wyroku, którego uchylenia domagała się strona wnosząca skargę o wznowienie postępowania. Do czasu rozpatrzenia sprawy przez NSA, SKO zawiesiło postępowanie w sprawie wniosku Spółki z dnia 16 września 2016 r.

2.6. Postanowieniem z dnia [...] nr [...] Kolegium wznowiło postępowanie zakończone ostatecznym postanowieniem z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie kosztów egzekucyjnych, a następnie postanowieniem z dnia [...] nr [...], doręczonym Skarżącej w dniu 31 stycznia 2018 r., po przeprowadzeniu postępowania wznowionego, odmówiło uchylenia postanowienia tego organu z dnia [...] nr [...], stwierdzając brak podstaw do jego uchylenia na podstawie art. 145a k.p.a.

Według Kolegium, postanowienie o kosztach egzekucyjnych zostało wydane na podstawie przepisów u.p.e.a., które wyrokiem TK z dnia 28 czerwca 2016 r. o sygn. akt SK 31/14 zostały częściowo uznane za niezgodne z Konstytucją RP, w związku z tym okoliczność ta stanowiła podstawę do wznowienia postępowania w sprawie. Natomiast wydane postanowienie, stanowiło dopiero podstawę do przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Należało zatem ustalić, czy postanowienie Kolegium wydane zostało z uwzględnieniem niekonstytucyjnych regulacji zawartych w postanowieniu nr [...] z dnia [...] oraz postanowieniu Prezydenta Miasta R. nr [...] z dnia [...].

Zdaniem Kolegium postanowienie wydane przez organ egzekucyjny w przedmiocie kosztów egzekucyjnych, jak i postanowienie SKO utrzymujące w mocy postanowienie organu I instancji, zostały oparte na tej części przepisów, które nie zostały zakwestionowane przez Trybunał Konstytucyjny i są zgodne z Konstytucją RP. Wskazać bowiem należy, że TK tylko częściowo zakwestionował treść art. 64 § 1 pkt 4 i art. 64 § 6 ustawy egzekucyjnej. Pierwszy z tych przepisów został uznany częściowo za niezgodny z Konstytucją w zakresie, w jakim nie określa maksymalnej wysokości opłaty za dokonane czynności egzekucyjne. Natomiast drugi z powołanych przepisów również częściowo został uznany za niezgodny z art. 2 Konstytucji RP w związku z art. 64 ust. 1 i art. 84 Konstytucji RP w zakresie, w jakim nie określa maksymalnej wysokości opłaty manipulacyjnej.

Wydany przez Trybunał Konstytucyjny wyrok zalicza się do wyroków ustalających zaniechanie prawodawcze (ustawodawcze). W orzecznictwie TK przyjęto, że pominięcie prawodawcze to unormowanie niepełne, a więc takie, które z punktu widzenia norm konstytucyjnych cechuje zbyt wąski zakres zastosowania, bądź też, które z uwagi na przedmiot oraz cel regulacji, pomija treści dla niej istotne. Natura prawna tego typu orzeczeń pozwala na wyprowadzenie wniosku, iż są to orzeczenia o charakterze deklaratoryjnym. Orzeczenia te nie stwarzają bowiem nowego stanu rzeczy (nowej sytuacji) w systemie prawnym, a jedynie stwierdzają okoliczność uprzedniego braku działania (zaniechania) prawodawcy, określają granice tegoż zaniechania i umożliwiają przyszłe działania prawodawcy polegające na podjęciu zaniechanych przed wydaniem orzeczenia czynności regulacyjnych. Ponadto, o ile orzeczenia ustalające zaistnienie "pominięcia prawodawczego" mają charakter interpretacyjny, to można przyjąć, że akt normatywny (w tym wypadku art. 64 § 1 pkt 4 i § 6 u.p.e.a.) znajduje się w stanie warunkowej zgodności z Konstytucją. Natomiast warunkiem ustanowienia pełnej i bezwarunkowej zgodności będzie usunięcie pominięcia przez stosowne uzupełnienie powołanego przepisu (por. Marian Grzybowski "Zaniechanie prawodawcze w praktyce polskiego Trybunału Konstytucyjnego"). Co istotne, sam Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu wyroku SK 31/14 z dnia 28 czerwca 2016 r. wskazał, że "dla właściwej realizacji wyroku Trybunału w rozpatrzonej sprawie konieczna będzie interwencja ustawodawcy, który powinien, w granicach norm konstytucyjnych i z uwzględnieniem wniosków wynikających z wyroku Trybunału, określić nie tylko maksymalną wysokość opłaty egzekucyjnej, o której mowa w art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. oraz opłaty manipulacyjnej, o której mowa w art. 64 § 6 u.p.e.a., ale także maksymalną wysokość innych opłat egzekucyjnych (...). Ustawodawca powinien nadto określić sposób obliczania wysokości tych opłat w razie umorzenia postępowania w związku z dobrowolną zapłatą egzekwowanej należności po dokonaniu czynności egzekucyjnych. Trybunał Konstytucyjny, jako "ustawodawca negatywny", nie ma w tym zakresie kompetencji". Przedstawione stanowisko znajduje również oparcie w orzecznictwie administracyjnym. Tak, między innymi w wyroku WSA w Gliwicach (sygn. akt I SA/Gl 431/17 z dnia 31 lipca 2017 r.),

Zdaniem SKO w aktualnym stanie prawnym brak jest podstawy prawnej do adekwatnej reakcji organów egzekucyjnych i uwzględnienia wniosku strony. W dalszym ciągu bowiem ustawodawca nie określił kwotowo maksymalnej wysokości opłaty za dokonane czynności, jak również maksymalnej wysokości opłaty manipulacyjnej. Zatem żaden organ egzekucyjny, ani też organ nadzoru nie mogą zmienić określonej postanowieniem wysokości kosztów egzekucyjnych, gdyż w istocie mogłoby zapaść wyłącznie rozstrzygnięcie odpowiadające treści dotychczasowemu postanowieniu. Zwrócił również uwagę, na niedopuszczalność pozostawienia swobody decyzyjności organom w zakresie określenia każdorazowo maksymalnych stawek opłat określonych w art. 64 § 1 pkt 4 o § 6 u.p.e.a. z uwagi na treść art. 2 w zw. z art. 84 i art. 217 Konstytucji RP. Przepisy te nakładają obowiązek określania danin publicznych w drodze ustawy zarówno pod względem podmiotowym, przedmiotowym, jak i co do ich wysokości. Ponadto, obowiązujące przepisy nie uzależniają wysokości kosztów egzekucyjnych od rzeczywistych wydatków i kosztów związanych z dokonaniem w toku postępowania egzekucyjnego poszczególnych czynności egzekucyjnych, przy uwzględnieniu ich pracochłonności, czy czasochłonności. Co więcej, wprowadzenie przez ustawodawcę maksymalnej kwoty opłaty egzekucyjnej, o której mowa w art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. oraz opłaty manipulacyjnej, o której mowa w art. 64 § 6 u.p.e.a., ale także maksymalnych wysokości innych opłat egzekucyjnych wcale nie oznacza, że ustalając koszty egzekucyjne obowiązkiem organów będzie ich miarkowanie przez organy egzekucyjne.

3. Postępowanie przed Sądem I instancji.

3.1. W skardze pełnomocnik Spółki wniósł o uchylenie postanowienia Kolegium z uwagi na naruszenie:

1) art. 6 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. oraz w zw. z art. 190 ust. 1 i 3 Konstytucji RP poprzez uznanie, że pomimo stwierdzenia wprost przez TK wyrokiem z dnia 28 czerwca 2016 r., o sygn. akt SK 31/14 (Dz. U. z 2016 r. poz. 1244) o niezgodności art. 64 § 1 pkt 4 i art. 64 § 6 u.p.e.a. z Konstytucją RP, wskazane przepisy u.p.e.a. nie zostały uchylone i w dalszym ciągu obowiązują w systemie prawnym;

2) art. 7 w zw. z art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez poczynienie błędnych ustaleń faktycznych polegających na uznaniu, iż wyrok TK z dnia 28 czerwca 2016 r., o sygn. akt SK 31/14, nie stanowi wystarczającej przesłanki do uchylenia postanowienia organu odwoławczego z dnia [...] nr [...], pomimo iż zostało ono oparte na przepisach, których niezgodność z Konstytucją RP została wprost stwierdzona ww. wyrokiem TK;

3) art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. oraz w zw. z art. 190 ust. 4 Konstytucji RP poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na bezpodstawnej odmowie uchylenia przez organ odwoławczy postanowienia tego organu z dnia 12 grudnia 2012 r. pomimo wystąpienia podstaw uzasadniających jego uchylenie na mocy przepisu art. 151 § 1 pkt 2 w zw z art. 145a § 1 kp.a. - TK orzekł bowiem o braku zgodności z Konstytucją RP przepisów (art. 64 § 1 pkt 4 i art. 64 § 6 u.p.e.a.), na podstawie których to przepisów wydane zostało to postanowienie.

W związku z powyższym pełnomocnik wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a.; zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wraz z kwotą opłaty skarbowej, na rzecz Skarżącej na podstawie art. 200 oraz art. 205 p.p.s.a.

W ocenie Spółki spór w niniejszej sprawie sprowadza się kwestii czy wyrok TK o sygn. akt SK 31/14, uzasadnia zgłoszone przez Spółkę żądanie uchylenia, w trybie wznowienia postępowania administracyjnego, ostatecznego postanowienia SKO z dnia [...] określającego Spółce - na podstawie, uznanych ww. wyrokiem TK za niekonstytucyjne, art. 64 § 1 pkt 4 i § 6 u.p.e.a. wysokość kosztów egzekucyjnych, w związku z przeprowadzoną egzekucją administracyjną, na podstawie tytułów wykonawczych Prezydenta Miasta R. z dnia [...], nr [...]. Zdaniem Skarżącej żądanie to należy uznać za w pełni uzasadnione, na poparcie czego przywołać należy prawomocne wyroki tut. Sądu z dnia 12 września 2017 r., sygn. I SA/Gl 116/17 i I SA/Gl 117/17.

3.2. W odpowiedzi na skargę SK podtrzymało w całości stanowisko zawarte w uzasadnieniu do zaskarżonego postanowienia i wniosło o oddalenie skargi.

4. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

4.1. Skarga okazała się zasadna.

4.2. Istota sporu pomiędzy organem nadzoru a Skarżącą sprowadza się do odpowiedzi na pytanie czy wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 28 czerwca 2016r. o sygn. akt SK 31/14 uzasadnia żądanie uchylenia w trybie wznowienia postępowania administracyjnego zaskarżonego postanowienia.

Sąd za podstawę orzekania przyjął wskazany w zaskarżonym postanowieniu stan faktyczny sprawy.

4.3. Na wstępie wskazać przyjdzie, że w niniejszej sprawie mamy do czynienia z instytucją wzruszenia ostatecznego postanowienia administracyjnego. Jego wzruszenie może nastąpić tylko w ściśle określonych przypadkach przewidzianych przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego lub ustaw szczególnych. Jednym z tzw. nadzwyczajnych trybów postępowania jest instytucja wznowienia postępowania (art. 145 i nast. k.p.a.). Wznowienie postępowania jest instytucją procesową mającą na celu stworzenie prawnej możliwości przeprowadzenia ponownego postępowania wyjaśniającego i ponownego rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, w której została już wydana decyzja ostateczna lub postanowienie ostateczne (zob. G. Łaszczyca, Cz. Martysz, A. Matan, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Tom II. LEX 2010, wyd. III. Komentarz do art. 145 k.p.a.).

W postępowaniu w sprawie wznowienia wyodrębnia się dwa zasadnicze etapy. W pierwszym, zwanym etapem wstępnym (wyjaśniającym), bada się jedynie zagadnienie formalnej dopuszczalności przeprowadzenia postępowania wznowieniowego. Z kolei etap drugi (właściwy), rozpoczynający się po wydaniu postanowienia o wznowieniu, ma na celu zbadanie zaistnienia przesłanek wznowienia i zmierza do przeprowadzenia postępowania dowodowego w sprawie. Oznacza to, że przedmiotem drugiego etapu postępowania jest: a) ustalenie, czy postępowanie było dotknięte jedną z wad wymienionych w art. 145 § 1 i art. 145a bądź art. 145b k.p.a.; b) przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w celu rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej rozstrzygniętej decyzją ostateczną lub postanowieniem (zob. M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. LEX/el 2016. Komentarz do art. 149 k.p.a.).

Podkreślić także należy, że postępowanie prowadzone w trybie art. 145 i n. k.p.a. jest postępowaniem nadzwyczajnym. Dlatego też z uwagi na zasadę trwałości decyzji ostatecznych wynikającą z art. 16 § 1 k.p.a. wykładnia przesłanek stanowiących podstawę wznowienia (art. 145 § 1, art. 145a i art. 145b k.p.a.) winna mieć charakter zwężający.

4.4. W rozpoznawanej sprawie Spółka żądanie wznowienia postępowania oparła przesłance z art. 145a § 1 k.p.a. Zgodnie z powołanym przepisem wznawia się postępowanie w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja/postanowienie. W literaturze podniesiono, iż aby można było wznowić postępowanie administracyjne na tej podstawie, muszą być spełnione łącznie dwie przesłanki. Pierwszą z nich jest zakończenie sprawy decyzją ostateczną (art. 145a w związku z art. 145 § 1 k.p.a.). Wynika stąd, że przesłanka ta nie ma zastosowania, gdy orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego stało się ostateczne przed wydaniem decyzji, jak również w postępowaniu odwoławczym. Organy rozstrzygające sprawę są związane orzeczeniem Trybunału i winny je uwzględniać w dniu wydania decyzji. (...) Przesłanka druga, wynikająca bezpośrednio z art. 145a k.p.a. wiąże się z wydaniem orzeczenia Trybunału o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja. Ważna zatem jest tutaj data ogłoszenia tego orzeczenia. W razie gdy orzeczenie to ogłoszone zostało po dacie wydania decyzji ostatecznej, istnieje podstawa do wznowienia postępowania, jeżeli natomiast orzeczenie obowiązywało przed wydaniem decyzji i nie zostało ono uwzględnione, decyzja taka jest nieważna (G. Łaszczyca, Cz. Martysz, A. Matan, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Tom II. LEX 2010, wyd. III. Komentarz do art. 145a k.p.a.).

Ponadto wniosek o wznowienie musi być złożony również z zachowanie terminu wynikającego z art. 145a § 2 k.p.a. Ustawa przewiduje termin jednego miesiąca od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. Orzeczenia Trybunału wchodzą w życie z dniem ich ogłoszenia, niemniej Trybunał może określić inny termin utraty mocy obowiązującej danego aktu normatywnego.

4.5. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że spełnione zostały obie przesłanki, które zostały przywołane wyżej. Ponadto wniosek został złożony w miesięcznym terminie liczonym od daty wejścia w życie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 28 czerwca 2016 r. o sygn. akt SK 31/14, co nastąpiło z dniem jego ogłoszenia, tj. z dniem 16 sierpnia 2016 r. (data ogłoszenia w Dzienniku Ustaw). Zatem spełnione zostały wymogi formalne wszczęcia postępowania wznowieniowego.

Kolejnym krokiem jest ocena, czy organ nadzoru prawidłowo odmówił uchylenia własnego ostatecznego postanowienia określającego wysokość kosztów egzekucyjnych.

Zdaniem Sądu, stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu jest wadliwe, ponieważ wyrokiem z dnia 28 czerwca 2016 r. o sygn. akt SK 31/14 Trybunał Konstytucyjny stwierdził niekonstytucyjność przepisów, na podstawie których zostało wydane kontrolowane postanowienie w ramach postępowania nadzwyczajnego. Trybunał Konstytucyjny orzekł bowiem, że art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. w zakresie, w jakim nie określa maksymalnej wysokości opłaty za dokonane czynności egzekucyjne jest niezgodny z wynikającą z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej zasadą zakazu nadmiernej ingerencji w związku z art. 64 ust. 1 i art. 84 Konstytucji oraz nie jest niezgodny z art. 31 ust. 3 Konstytucji, oraz że art. 64 § 6 u.p.e.a. w zakresie, w jakim nie określa maksymalnej wysokości opłaty manipulacyjnej, jest niezgodny z wynikającą z art. 2 Konstytucji zasadą zakazu nadmiernej ingerencji w związku z art. 64 ust. 1 i art. 84 Konstytucji oraz nie jest niezgodny z art. 31 ust. 3 Konstytucji.

Stwierdzić należy, że ustalone w zaskarżonym postanowieniu opłaty manipulacyjne, a zwłaszcza – opłaty za zajęcie rachunku bankowego, odpowiadają sytuacji, którą Trybunał Konstytucyjny wskazał jako przejaw oderwania tychże wartości od rzeczywistego nakładu pracy organu egzekucyjnego i podjętych przez niego czynności. Zatem ustalenie wysokości kosztów egzekucyjnych nastąpiło z pominięciem kryteriów wskazanych w wyroku Trybunału Konstytucyjnego.

Okoliczność ta wskazuje na ewidentne naruszenie zasady zakazu nadmiernej ingerencji, polegające na naruszeniu proporcji pomiędzy, wynikającym z art. 84 Konstytucji, obowiązkiem ponoszenia ciężarów publicznoprawnych, a prawem jednostki do własności (art. 64 § 1 Konstytucji), co stanowiło zasadniczy powód uznania powołanych przepisów za niekonstytucyjne.

Jednocześnie nie można tracić z pola widzenia, że wskazując na skutki wyroku, Trybunał jednoznacznie stwierdził w końcowej części uzasadnienia, że: "dla właściwej realizacji wyroku Trybunału w rozpatrzonej sprawie konieczna będzie interwencja ustawodawcy, który powinien, w granicach norm konstytucyjnych i z uwzględnieniem wniosków wynikających z wyroku Trybunału, określić nie tylko maksymalną wysokość opłaty egzekucyjnej, o której mowa w art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. oraz opłaty manipulacyjnej, o której mowa w art. 64 § 6 u.p.e.a., ale także maksymalną wysokość innych opłat egzekucyjnych, przeciwko którym można wysunąć zarzuty podobne do rozpatrzonych w niniejszej sprawie".

W ocenie Sądu, bezczynność ustawodawcy nie może bowiem prowadzić do pozostawienia w obrocie prawnym orzeczeń opartych na niekonstytucyjnej podstawie prawnej. Wyrok Trybunału Konstytucyjnego obowiązuje, został ogłoszony i opublikowany. Zawarte w jego uzasadnieniu wywody nakazują kierować się przy stosowaniu przepisów uznanych za niekonstytucyjne w zakresie, w jakim nie określają maksymalnej wysokości opłaty egzekucyjnej i opłaty manipulacyjnej, tymi przepisami Konstytucji, które Trybunał powołał jako wzorzec konstytucyjności. Nakaz bezpośredniego odwołania się do Konstytucji obowiązuje nie tylko Sąd, ale także organy państwa, działające na podstawie przepisów obowiązującego prawa.

W konsekwencji, zdaniem składu orzekającego, organ nadzoru bezzasadnie odmówił uchylenia swego postanowienia określającego koszty egzekucyjne, które kontrolowane było w postępowaniu wznowieniowym. Wobec tego, że wspomniane postanowienie dotknięte zostało wadą określona w art. 145a k.p.a. organ nadzoru, działając na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 w związku z art. 126 k.p.a., winien uchylić postanowienie ostateczne i wydać nowe postanowienie rozstrzygające o istocie sprawy. Podkreślić jednak należy, że ustalając wysokość kosztów egzekucyjnych, organ powinien wziąć pod uwagę rzeczywiste wydatki i koszty związane z dokonaniem w toku postępowania egzekucyjnego poszczególnych czynności egzekucyjnych, przy uwzględnieniu, o ile to możliwe, ich praco- i czasochłonności.

Zaprezentowane powyżej stanowisko Sądu znajduje wsparcie w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. prawomocne wyroki WSA w Gliwicach z dnia 12 września 2017 r., sygn. I SA/Gl 116/17 i I SA/Gl 117/17, wyrok WSA w Lublinie z dnia 15 listopada 2017r., I SA/Lu 800/17, wyrok WSA w Poznaniu z dnia 21 czerwca 2017r., I SA/Po1694/16, CBOSA).

4.6. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie.

O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i 205 § 1 p.p.s.a.