Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt I SA/Wr 964/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2024-05-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Odpady
Czystość i porządek
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Oddalono skargę w całości
Powołane przepisy: article: art. 6q,  art. 6m ust. 1,2,  art. 6o,  art. 6i ust. 1,  art. 6j ust. 3 w zw. z  art. 6h
journal: Dz.U. 2023 poz 1469
law: Ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jarosław Horobiowski Sędziowie: Sędzia WSA Piotr Kieres Asesor WSA Łukasz Cieślak (sprawozdawca) Protokolant: Specjalista Anna Terlecka po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 14 maja 2024 r. sprawy ze skargi B. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Jeleniej Górze z dnia 25 września 2023 r. nr SKO.CP/41/19/23 w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres od 01.01.2021 r. do 31.12.2021 r., od 01.01.2022 r. do 30.09.2022 r., od 01.10.2022 r. do 31.10.2022 r., od 01.11.2022 r. do 28.02.2023 r. oraz od 01.03.2023 r. oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi wniesionej przez B. T. (dalej: strona, skarżąca, strona skarżąca) jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Jeleniej Górze (dalej: SKO, Kolegium, organ odwoławczy) z dnia 25 września 2023 r. nr SKO.CP/41/19/23, którą po rozpatrzeniu odwołania strony utrzymano w mocy decyzję Prezydenta Miasta J. (dalej: organ I instancji) z dnia 30 marca 2023 r. nr 12/6232.11/2023 o określeniu stronie wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla nieruchomości położonej w J. przy ul. [...] za okres od 1 stycznia 2021 r. do 31 grudnia 2021 r. w kwocie 44,38 zł/mies., za okres od 1 stycznia 2022 r. do 30 września 2022 r. w kwocie 96,48 zł/mies., za okres od 1 października do 31 października 2022 r. w kwocie 0 zł/mies., za okres od 1 listopada 2022 r. do 28 lutego 2023 r. w kwocie 96,48 zł/mies., za okres od 1 marca 2023 r. - w kwocie 125,14 zł/mies.

Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji i akt sprawy wynika, że strona jest właścicielem nieruchomości położonej w J. przy ul. [...]. Strona złożyła następujące deklaracje o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi:

- od dnia 29 marca 2013 r. - 1 pojemnik o pojemności 110 l, w polu "Wytworzone przez prowadzenie działalności gospodarczej", miesięczna wysokość zobowiązania 44,00 zł,

- od dnia 1 lipca 2014 r. - 1 worek o pojemności 60 l, w polu "Wytworzone przez prowadzenie działalności gospodarczej", miesięczna wysokość zobowiązania 24,00 zł,

- bez oznaczenia daty zmiany (wpływ 21 czerwca 2021 r.) - 1 pojemnik o pojemności 60 l dla frakcji niesegregowane (zmieszane) odpady komunalne, 1 pojemnik o pojemności 60 l dla frakcji metale i tworzywa sztuczne, 1 pojemnik o pojemności 60 l dla frakcji papier, 1 pojemnik o pojemności 60 l dla frakcji szkło, miesięczna wysokość zobowiązania 31,70 zł,

- od dnia 1 stycznia 2022 r. - 1 pojemnik o pojemności 60 l dla frakcji niesegregowane (zmieszane) odpady komunalne, 1 pojemnik o pojemności 60 l dla frakcji metale i tworzywa sztuczne, 1 pojemnik o pojemności 60 l dla frakcji papier, 1 pojemnik o pojemności 60 l dla frakcji szkło, miesięczna wysokość zobowiązania 68,90 zł,

- od dnia 1 października 2022 r. - deklaracja o ustaniu obowiązku uiszczania opłaty w związku z niewytwarzaniem odpadów na terenie nieruchomości - najemca lokalu przebywał na zwolnieniu lekarskim,

- od dnia 1 listopada 2022 r. - 1 pojemnik o pojemności 60 l dla frakcji niesegregowane (zmieszane) odpady komunalne, 1 pojemnik o pojemności 60 l dla frakcji metale i tworzywa sztuczne, 1 pojemnik o pojemności 60 l dla frakcji papier, 1 pojemnik o pojemności 60 l dla frakcji szkło, miesięczna wysokość zobowiązania 68,90 zł,

- 1 marca 2023 r. - 1 pojemnik o pojemności 60 l dla frakcji niesegregowane (zmieszane) odpady komunalne, 1 pojemnik o pojemności 60 l dla frakcji metale i tworzywa sztuczne, 1 pojemnik o pojemności 60 l dla frakcji papier, miesięczna wysokość zobowiązania 71,50 zł, deklaracja opatrzona adnotacją, w której strona zwraca uwagę na fakt niewytwarzania odpadów frakcji szkło oraz bioodpady.

Pismami z dnia 19 lipca 2021 r., 30 września 2021 r., 5 listopada 2021 r., 19 września 2022 r. organ I instancji informował stronę o zasadach składania deklaracji o wysokości opłat za odbiór odpadów, jak również o zasadach opłat za gospodarowanie odpadami wynikającymi z kolejnych uchwał Rady Miejskiej J. Niemniej wobec braku złożenia przez stronę deklaracji o wysokości opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi frakcji bioodpady od 1 stycznia 2021 r. oraz frakcji szkło i bioodpady od 1 marca 2023 r., organ I instancji stwierdził, że zaszły podstawy do określenia stronie wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres od 1 stycznia 2021 r. dla frakcji bioodpady oraz od 1 marca 2023 r. dla frakcji szkło i bioodpady, na zasadzie przepisu art. 6o ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2023 r., poz. 1469 ze zm.; dalej: u.c.p.g.).

W odwołaniu od decyzji organu I instancji strona podniosła, że Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...]", zarządzająca nieruchomością, wyznaczyła jedno pomieszczenie zamknięte dla segregacji 4 odpadów, tj. bio, zmieszanych, papier i plastik oraz dwa pojemniki dla szkła poza ogrodzeniem. Nieruchomość odwołującej nie jest zamieszkała i nie jest samodzielna (ma samodzielne tylko wejście), a mieszkanie nr [...] jest na I piętrze nad lokalem usługowym [...] i w części mieszkalnej są mieszkania do trzeciego piętra. W ocenie odwołującej się, skoro jest to jeden budynek i jedno pomieszczenie do segregacji odpadów komunalnych dla odpadów z mieszkań i lokali użytkowych, to winna być uśredniona cena usług wywozu i częstotliwość odbioru w miesiącu. Odwołująca się podała, że wnosiła stosowne deklaracje DGO-2 za rok 2021, 2022 i 2023 wg zaistniałych potrzeb dla zakładu fryzjerskiego. Odwołująca podała, że nie można rozliczać wszystkich rodzajów frakcji odpadów komunalnych, jakie występują w mieszkaniach i dla lokali użytkowych. W przypadku jednoosobowego stanowiska fryzjerskiego nie występują odpady bio i szkło, a przynajmniej dwa razy w miesiącu skarżąca wywozi z lokalu posegregowane odpady. Następnie strona wskazała na specyfikę funkcjonowania zakładu fryzjerskiego, brak występowania szkła od dwóch lat, a więc absurdem jest zmuszanie naliczania wszystkich rodzajów odpadów, gdyż przekracza to stawkę dla mieszkania 40,70 zł do wielkości lokalu użytkowego w kwocie 125,14 zł od 1 marca 2023 r. o 307,5%. Wskazała też na swoje pismo w sprawie opłat za gospodarowanie odpadami złożone do Regionalnej Izby Obrachunkowej. Zwróciła także uwagę, że analiza za lata ubiegłe jest nie do przyjęcia, bowiem w 2013 r. były dwa stanowiska fryzjerskie, a od 1 października 2019 r. jedno.

Rozpatrując odwołanie, Kolegium wskazało, że przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest kwestia zasadności określenia stronie wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla ww. nieruchomości za wskazane okresy, przy kwestionowanym przez stronę obowiązku złożenia deklaracji na wywóz odpadów frakcji bioodpady od dnia 1 stycznia 2021 r. oraz frakcji szkło od dnia 1 marca 2023 r.

Kolegium wskazało, że w przypadku Gminy Miejskiej J. stawki opłaty w kolejnych okresach objętych skarżoną decyzją organu I instancji określają kolejne uchwały: nr [...] Rady Miejskiej J. z dnia [...] lutego 2021 r. (Dz. Urz. Woj. Doln. poz. [...] ze zm.), nr [...] Rady Miejskiej J. z dnia [...] listopada 2021 r. (Dz. Urz. Woj. Doln. poz. [...]), nr [...] Rady Miejskiej J. z dnia [...] listopada 2022 r. (Dz. Urz. Woj. Doln. poz. [...]). Kolegium wskazało, że na zasadzie przepisu art. 5 ust. 1 pkt 3 u.c.p.g., od 1 stycznia 2021 r. na właścicieli nieruchomości nałożony został obowiązek zbierania odpadów komunalnych w sposób selektywny z podziałem na frakcje: papier, szkło, metale i tworzywa sztuczne, bioodpady, niesegregowane (zmieszane). Regulacja w tym zakresie doprecyzowana jest przez uchwałę nr [...] Rady Miejskiej J. z dnia [...] grudnia 2020 r. w sprawie Regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie miasta J. (Dz. Urz. Woj. Doln. poz. [...]) oraz uchwałę nr [...] Rady Miejskiej J. z dnia [...] grudnia 2020 r. w sprawie sposobu i zakresu świadczenia usług w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości i zagospodarowania tych odpadów (Dz. Urz. Woj. Doln. poz. [...] ze zm.).

Kolegium, przywołując kolejne uchwały i okresy rozliczeniowe, dokonało wyliczenia wysokości stawek opłat za gospodarowanie odpadami w wysokościach analogicznych jak wynikające z decyzji organu I instancji. Odnosząc się natomiast do stanowiska strony odnośnie do braku konieczności składania deklaracji Kolegium stwierdziło, że na podstawie m.in. art. 3 ust. 1 pkt 24 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2022 r. poz. 699) stworzony został system selektywnego zbierania odpadów nadających się do odzysku - zbierania, w ramach którego dany strumień odpadów, w celu ułatwienia specyficznego przetwarzania, obejmuje jedynie odpady charakteryzujące się takimi samymi właściwościami i takimi samymi cechami. Stosownie zaś do art. 3 ust. 2 pkt 5 u.c.p.g., selektywne zbieranie odpadów komunalnych obejmuje co najmniej: papier, metale, tworzywa sztuczne, szkło, odpady opakowaniowe wielomateriałowe oraz bioodpady. Zdaniem Kolegium, argumentacja odwołującej się wskazująca, że "skoro jest to jeden budynek i jedno pomieszczenie do segregacji odpadów komunalnych dla odpadów z mieszkań i lokali użytkowych, to winna być uśredniona cena usług wywozu i częstotliwość odbioru w miesiącu", nie odpowiada ustawowym warunkom, a fakt zlokalizowania jednego miejsca przeznaczonego do gromadzenia odpadów z lokali mieszkalnych i użytkowych w żaden sposób nie wskazuje na uchylenie obowiązku złożenia deklaracji. Przepisy ustawy są jednoznaczne w zakresie obowiązków wytwórcy odpadów. Zgodnie ze wskazanym powyżej przepisem art. 5 ust. 1 pkt 3 ustawy oraz regulaminem utrzymania czystości na terenie miasta, właściciel nieruchomości zobowiązany jest zapewnić utrzymanie czystości i porządku przez zbieranie w sposób selektywny powstałych na terenie nieruchomości odpadów komunalnych zgodnie z wymaganiami określonymi w regulaminie oraz sposobem określonym w przepisach wydanych na podstawie art. 4a ust. 1. Natomiast przepisy art. 6m ust. 1 pkt 3 i ust. 11 pkt 1 oraz art. 6o ust. 1 i 2 ustawy wskazują na obowiązek oraz podmioty zobowiązane do złożenia stosownej deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi do wójta, burmistrza lub prezydenta miasta - przez właścicieli nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, jeżeli rada gminy podjęła uchwałę, o której mowa w art. 6c ust. 2, a właściciele nieruchomości nie złożyli skutecznego oświadczenia, o którym mowa w art. 6c ust. 3b. W razie natomiast niezłożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi albo uzasadnionych wątpliwości co do danych zawartych w deklaracji organ administracyjny określi w drodze decyzji wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, biorąc pod uwagę dostępne dane właściwe dla wybranej przez radę gminy metody, a w przypadku ich braku - uzasadnione szacunki, w tym w przypadku nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, średnią ilość odpadów komunalnych powstających na nieruchomościach o podobnym charakterze. Stąd też Kolegium podkreśliło, że przepisy nie przewidują badania stanu faktycznego nieruchomości, podziału na lokale usługowe i mieszkalne, uzależnienia obowiązku składania deklaracji od zorganizowania miejsca składowania odpadów, czy też zróżnicowania opłat lub obowiązku składania deklaracji w zależności od danych nieruchomości wynikających z decyzji podatkowych. Zdaniem Kolegium, polemika strony z obowiązującymi ustawowymi zasadami składania deklaracji i rozliczania opłat za wywóz odpadów, nie może stanowić argumentu za nieskładaniem deklaracji, czego konsekwencją jest określenie opłaty w drodze decyzji - co prawidłowo uczynił organ I instancji z powołaniem się na stosowne przepisy ustawy oraz uchwał Rady Miejskiej J.

Z przytoczoną decyzją Kolegium nie zgodziła się strona, wnosząc w jej przedmiocie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. W skardze podniosła, że podtrzymuje swoje stanowisko co do błędnego naliczania opłat za wywóz odpadów z nieruchomości przy ul. [...] w J. Skarżąca wskazała, że jej lokal użytkowy wchodzi w skład nieruchomości mieszkalno-usługowej zarządzanej przez Spółdzielnię Mieszkaniową "[...]". Lokal skarżącej posiada tylko niewielki udział w nieruchomości wspólnej. Skarżąca z tego względu korzysta z tzw. "gniazda" na odpady udostępnionego przez spółdzielnię. Zdaniem skarżącej, jej lokal użytkowy nie jest samodzielną nieruchomością.

Skarżąca powołała się na pismo Dyrektora Departamentu Gospodarki Odpadami Ministerstwa Klimatu i Środowiska z dnia 19 października 2023 r. nr [...], adresowane do niej, z którego – zdaniem skarżącej – wynika, że gmina ma możliwość obniżenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnym poprzez odpowiednie przepisy regulaminu utrzymania czystości i porządku, np. poprzez zmianę częstotliwości odbioru odpadów poszczególnych frakcji, jeśli są wytwarzane w małych ilościach. Dalej skarżąca zauważyła, że z ww. pisma wynika, że rada gminy może ustalić naliczanie opłat według różnych metod, jednak prośby skarżącej o zmianę metody rozliczania nie zostały uwzględnione. Skarżąca nadto wskazała, że próbowała z pracownikami organu I instancji negocjować możliwość rezygnacji z frakcji bioodpadów i szkła, bowiem jej stanowisko fryzjerskie nie generuje takich odpadów, ale negocjacje te nie odniosły zamierzonego skutku.

W odpowiedzi na skargę Kolegium podtrzymało stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenie skargi.

W piśmie z dnia 14 grudnia 2023 r. (stanowiącym odpowiedź na wezwanie o podanie wartości przedmiotu zaskarżenia) skarżąca podtrzymała argumentację skargi, dodając, że w czynszu za mieszkanie, opłacanym do Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]", skarżąca ponosiła opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi ze swojego mieszkania. Ponadto pokrywa koszty użytkowania "gniazda" na odpady, do którego kieruje odpady zarówno z mieszkania, jak i zakładu fryzjerskiego. Zatem, w ocenie skarżącej, ponosi ona podwójnie koszty gospodarowania odpadami.

W piśmie z dnia 8 kwietnia 2024 r. (stanowiącym reakcję na zawiadomienie o terminie rozprawy) skarżąca przekazała informacje na temat posadowienia "gniazd" na odpady na określonych nieruchomościach.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach; 3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Przy tym w myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a., które nie ma zastosowania w niniejszej sprawie. Zgodnie natomiast z art. 151 p.p.s.a., w razie nieuwzględnienia skargi sąd ją oddala.

Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji w świetle przywołanych przepisów p.p.s.a., Sąd stwierdził, że skarga nie miała uzasadnionych podstaw.

Istota sporu w badanej sprawie dotyczy istnienia podstaw prawnych do nałożenia na stronę obowiązku ponoszenia opłaty za gospodarowanie odpadami w wysokościach wynikających z zaskarżonej decyzji. Organ I instancji, a za nim Kolegium, określiło stronie miesięczne opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnym. Skarżąca natomiast kwestionuje ustalenie opłaty w zakresie bioodpadów oraz szkła, bowiem twierdzi, że nie są one wytwarzane w jej zakładzie fryzjerskim. Z pism skarżącej wynika przy tym, że wydaje się ona kwestionować w ogóle obowiązek uiszczania opłaty dotyczącej lokalu użytkowego, twierdząc, że koszty wywozu odpadów i utrzymania "gniazd" na odpady ponosi regulując należności na rzecz spółdzielni mieszkaniowej z tytułu zajmowania lokalu mieszkalnego.

Rozpatrując tak zarysowany spór, należy wskazać, że z akt sprawy wynika (co jest niesporne), że skarżąca jest właścicielem – w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 4 u.c.p.g. – nieruchomości położonej w J. przy ul. [...], na której nie zamieszkują mieszkańcy. Podkreślenia i wyjaśnienia skarżącej wymaga, że zgodnie z art. 46 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2023 r. poz. 1610 ze zm.), nieruchomościami są części powierzchni ziemskiej stanowiące odrębny przedmiot własności (grunty), jak również budynki trwale z gruntem związane lub części takich budynków, jeżeli na mocy przepisów szczególnych stanowią odrębny od gruntu przedmiot własności. Lokal skarżącej – wbrew jej przekonaniu – stanowi odrębną nieruchomość, co wynika między innymi z przedkładanych przez skarżącą uchwał organów Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" w sprawie ustanowienia odrębnej własności tegoż lokalu.

Kolejno wskazać należy, że bezsporne jest, że na ww. nieruchomości wytwarzane są odpady, przy czym strona podnosi, iż nie wytwarza bioodpadów i szkła. Zauważyć zatem trzeba, że z art. 3 ust. 1 u.c.p.g. wynika, iż utrzymanie czystości i porządku jest obowiązkowym zadaniem własnym gminy. Realizując to zadanie, gminy zapewniają odbieranie odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy (art. 6c ust. 1 u.c.p.g.) oraz – co istotne w rozpoznawanej sprawie – rada gminy może, w drodze uchwały stanowiącej akt prawa miejscowego, postanowić o odbieraniu odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają na nich odpady komunalne (art. 6c ust. 2 u.c.p.g.). Zgodnie z art. 6h pkt 3 u.c.p.g., opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi są obowiązani ponosić właściciele nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, jeżeli rada gminy podjęła uchwałę, o której mowa w art. 6c ust. 2 - na rzecz gminy, na terenie której są położone nieruchomości lub lokale. Skoro w przepisie art. 6h pkt 3 u.c.p.g. mowa jest ogólnie o art. 6c ust. 2, to należy przyjąć, że jeśli rada gminy postanowi o odbieraniu odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady, to w oczywisty sposób na właścicielach tych nieruchomości również spoczywa obowiązek ponoszenia opłaty za gospodarowanie odpadami.

Dalej należy wskazać, że zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 3 u.c.p.g., właściciele nieruchomości zapewniają utrzymanie czystości i porządku przez zbieranie w sposób selektywny powstałych na terenie nieruchomości odpadów komunalnych zgodnie z wymaganiami określonymi w regulaminie utrzymania czystości i porządku w gminie oraz sposobem określonym w przepisach wydanych na podstawie art. 4a ust. 1. Stosownie do art. 4a ust. 1 u.c.p.g., minister właściwy do spraw klimatu może określić, w drodze rozporządzenia, sposób selektywnego zbierania odpadów komunalnych spośród wskazanych w art. 3 ust. 2 pkt 5 i 6, kierując się potrzebą ujednolicenia wymagań w zakresie selektywnego zbierania i odbierania odpadów komunalnych oraz osiągnięcia wymaganych poziomów, o których mowa w art. 3b i art. 3c. Na tej podstawie wydane zostało rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 29 grudnia 2016 r. w sprawie szczegółowego sposobu selektywnego zbierania wybranych frakcji odpadów (Dz. U. z 2019 r. poz. 2028). W myśl § 3 tego rozporządzenia, selektywnie zbiera się: 1) papier; 2) szkło; 3) metale; 4) tworzywa sztuczne; 5) odpady ulegające biodegradacji, ze szczególnym uwzględnieniem bioodpadów. Przywołane rozporządzenie utraciło moc z dniem 1 lipca 2021 r. w związku z wejściem w życie rozporządzenia Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 10 maja 2021 r. w sprawie sposobu selektywnego zbierania wybranych frakcji odpadów (Dz. U. poz. 906). W § 1 tego rozporządzenia wskazano, że selektywnie zbiera się: 1) papier; 2) szkło; 3) metale; 4) tworzywa sztuczne; 5) odpady opakowaniowe wielomateriałowe; 6) bioodpady.

Kolejno należy powiedzieć, że Rada Miejska J. z dniem 1 lipca 2013 r. objęła systemem odbierania odpadów komunalnych nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, co wynika z uchwały nr [...] Rady Miejskiej J. z dnia [...] grudnia 2012 r. w sprawie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne (Dz. Urz. Woj. Doln. z 2013 r. poz. [...]). Z kolei z § 2 ust. 1 pkt 3 Regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie J. (uchwała nr [...] Rady Miejskiej J. z dnia [...] grudnia 2020 r. w sprawie Regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie miasta J.; Dz. Urz. Woj. Doln. poz. [...]) wynika, że do gromadzenia selektywnie zebranych odpadów komunalnych na terenach nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne stosuje się pojemniki do tego celu przeznaczone. Natomiast w myśl § 2 ust. 1 uchwały nr [...] Rady Miejskiej J. z dnia [...] grudnia 2020 r. w sprawie sposobu i zakresu świadczenia usług w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości i zagospodarowania tych odpadów (Dz. Urz. Woj. Doln. poz. [...] ze zm.), określa się, że w zamian za uiszczoną przez właścicieli nieruchomości opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi Miasto J. świadczy usługę odbierania od właścicieli nieruchomości zebranych odpadów komunalnych w każdej ilości, poza odpadami budowlanymi i rozbiórkowymi.

Z analizy powyższych przepisów prawa wynika, że obowiązkiem właściciela nieruchomości jest prowadzenie selektywnej zbiórki odpadów w przeznaczonych do tego pojemnikach i ponoszenie z tego tytułu opłaty. Pojemność pojemników i częstotliwość ich odbioru wynikają również z przywołanych uchwał Rady Miejskiej J. Należy zauważyć, że w myśl art. 87 ust. 2 Konstytucji RP źródłami powszechnie obowiązującego prawa Rzeczypospolitej Polskiej są na obszarze działania organów, które je ustanowiły, akty prawa miejscowego. Charakter aktów prawa miejscowego mają właśnie przywołane uchwały Rady Miejskiej J. i jako takie są wiążące zarówno dla sądów, jak i dla organów administracji publicznej. Dopóki uchwała tego rodzaju nie zostanie uchylona, zmieniona lub w innym trybie wyeliminowana z obrotu prawnego, to obowiązkiem organów jest stosować się do jej treści.

Przechodząc dalej, należy zauważyć, że zgodnie z art. 6i ust. 1 pkt 2 u.c.p.g., obowiązek ponoszenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi powstaje w przypadku nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady - za każdy miesiąc, w którym na danej nieruchomości powstały odpady komunalne. Z powyższego wynika, że stawka opłaty określona uchwałą jest ustalana miesięcznie. Z art. 6i ust. 1 pkt 2 u.c.p.g. wynika, że w przypadku nieruchomości niezamieszkałych przesłanką powstania obowiązku uiszczania opłaty w danym miesiącu jest powstanie odpadów. W istocie wokół tego przepisu koncentruje się spór prawny między skarżącą a organami. Strona bowiem wywodzi, że nie wytwarza odpadów komunalnych w postaci szkła oraz bioodpadów albo że odpady takie są w inny sposób usuwane (np. poprzez wyniesienie ich do pojemnika przynależącego do lokalu mieszkalnego skarżącej), zatem nie ma obowiązku ponoszenia cząstkowych opłat konkretnie od tych dwóch rodzajów odpadów. W ocenie Sądu, z argumentacją tą nie można się zgodzić. Podkreślenia wymaga, że z treści wyżej cytowanych przepisów wynika, że obowiązek ponoszenia opłaty ciąży na właścicielu nieruchomości niezależnie od rodzaju wytworzonych odpadów, a istotne jest, że na danej nieruchomości w ogóle powstały odpady komunalne. W takiej sytuacji powstaje obowiązek uiszczenia opłaty z uwzględnieniem wszystkich frakcji odpadów jakie przewidują cytowane wyżej rozporządzenia i o jakich mowa w odnośnych uchwałach rady miejskiej. Jeszcze raz podkreślić należy, że odpady na nieruchomości strony powstają, stąd istnieje obowiązek uiszczenia opłaty od wszystkich frakcji odpadów, a nie wybiórczo tylko od niektórych z nich. Zobowiązany do opłaty nie ma możliwości swobodnego jej kształtowania i wybiórczego deklarowania rodzaju odpadów, skoro podjęta przez Radę Miejską J. uchwała postanawia o odbieraniu odpadów komunalnych z nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne. W ocenie Sądu, organy w sposób prawidłowy określiły stronie wysokość opłaty miesięcznej za gospodarowanie odpadami komunalnymi na nieruchomości, na której nie zamieszkują mieszkańcy a powstają odpady komunalne, z uwzględnieniem także opłat cząstkowych od odpadów w postaci szkła i bioodpadów. Prawidłowo również w oparciu o przepisy prawa miejscowego w zaskarżonej decyzji ustalono minimalną ilość pojemników przewidzianą dla właścicieli nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, przyjmując stawki dla pojemników danej frakcji odpadów. Skoro bowiem powstają odpady na nieruchomości, to istnieje obowiązek uiszczania opłaty od wszystkich frakcji odpadów, a nie tylko od niektórych z nich wybranych przez właściciela nieruchomości. Zaakceptowanie stanowiska strony prowadziłoby praktycznie do dowolności w uiszczaniu opłat i wybieraniu przez właścicieli, od których frakcji odpadów będą płacić opłatę, a od której nie, pomimo w ogóle wytwarzania odpadów komunalnych na nieruchomości i pomimo obowiązku prowadzenia selektywnej zbiórki odpadów.

Dalej należy zauważyć, że opłata za gospodarowanie odpadami ma charakter powszechny i przymusowy. Podmioty zobowiązane do uiszczenia opłaty nie mają swobody kształtowania treści stosunku prawnego, w szczególności wysokości opłaty, ewentualnego jej obniżenia lub odstąpienia od niej oraz terminu zapłaty. Elementy te określa bowiem ustawa oraz akt prawa miejscowego w zakresie wskazanym w ustawie (art. 6k i art. 6l u.c.p.g.). Opłata należy do dochodów publicznych i jest przeznaczona na realizację celów publicznych. Danina ta nie stanowi w istocie odzwierciedlenia świadczenia drugiej strony (gminy), bowiem ma służyć pozyskaniu środków na funkcjonowanie całego systemu gospodarowania odpadami komunalnymi w gminie, co wynika z art. 6r u.c.p.g. Zatem wysokość opłaty nie stanowi dokładnego odzwierciedlenia kosztów, jakie gminy ponoszą z tytułu odbierania odpadów od konkretnego właściciela. Powstanie i zakres zobowiązania do ponoszenia opłaty nie są ściśle uwarunkowane ilością powstających odpadów, ustalenia w tym zakresie opierają się na deklaracjach i ryczałtach (zob. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 28 listopada 2013 r., K 17/12, OTK-A 2013/8/125). Zgodzić należy się również z poglądem, że właściciel nieruchomości niezamieszkałej ma obowiązek poddać się rygorom gminnego systemu gospodarowania odpadami komunalnymi i nie zwalnia takiego właściciela samodzielne zagospodarowanie odpadami komunalnymi. Opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi ma charakter świadczenia obowiązkowego, które należy uiszczać dopóty, dopóki spełnione są ustawowe przesłanki jego poboru, precyzowane w odpowiednich uchwałach będących aktami prawa miejscowego. Taką przesłanką jest również bycie właścicielem nieruchomości niezamieszkałej (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 marca 2024 r., III FSK 766/23 – orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych: orzeczenia.nsa.gov.pl).

Zauważyć wypada, że w art. 6m ust. 1 u.c.p.g. nałożono na właściciela obowiązek złożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w terminie 14 dni od dnia podjęcia uchwały na podstawie art. 6c ust. 2 u.c.p.g. W razie niezłożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi albo uzasadnionych wątpliwości co do danych zawartych w deklaracji wójt, burmistrz lub prezydent miasta określa, w drodze decyzji, wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi (art. 6o ust. 1 u.c.p.g.). Z powyższego wynika, że obowiązek uiszczenia opłaty aktualizuje się już w momencie powstania na danej niezamieszkanej nieruchomości odpadów komunalnych. Dopełnienie obowiązku złożenia deklaracji przez właściciela aktualizuje z kolei obowiązek gminy objęcia tego właściciela systemem gospodarowania odpadami komunalnymi. W ocenie Sądu, w tej sytuacji, istniały podstawy do wydania wobec strony decyzji określającej wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Wysokość opłaty została ustalona w prawidłowy sposób zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa miejscowego. Sąd nie dostrzegł w tym zakresie uchybień skutkujących koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji.

Dalej trzeba podkreślić, że mając na względzie art. 6q ust. 1 u.c.p.g., prowadzące postępowanie organy gminy zobowiązane są do stosowania przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 ze zm.; dalej: o.p., Ordynacja podatkowa). Należy zatem przypomnieć, że postępowanie podatkowe powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych (art. 121 § 1 o.p.). Z art. 122 o.p. wynika, że w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. W myśl art. 125 § 1 o.p. organy podatkowe powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Według art. 180 § 1 o.p., jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Zgodnie z art. 187 § 1 o.p., organ podatkowy jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. W myśl art. 191 o.p. organ podatkowy ocenia na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Zwieńczeniem przeprowadzonego postępowania podatkowego powinna być decyzja administracyjna, która zgodnie z art. 210 § 1 pkt 6 o.p. zawiera uzasadnienie faktyczne i prawne. Uzasadnienie faktyczne decyzji zawiera w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę, oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności, uzasadnienie prawne zaś zawiera wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa (art. 210 § 4 o.p.). Zdaniem Sądu, organy podatkowe nie naruszyły przywołanych zasad prowadzenia postępowania, a w uzasadnieniu decyzji organów obu instancji wskazano podstawy prawne i faktyczne poczynionych ustaleń. Podkreślić należy, że okoliczność, iż wyprowadzona z zebranego materiału dowodowego ocena prawna jest odmienna od oczekiwań strony nie może dowodzić wadliwości tej oceny, która zdaniem Sądu jest zgodna z prawem.

Końcowo należy wyjaśnić, że wątpliwości skarżącej związane z prawidłowością rozwiązań przyjętych przez Radę Miejską J. w zakresie ustalenia częstotliwości odbioru odpadów komunalnych czy też nałożenia obowiązku wyposażenia każdej nieruchomości niezamieszkałej, na której powstają odpady, w odrębne pojemniki (w sytuacji gdy skarżąca korzysta z tzw. "gniazd"), nie mogły rzutować na ocenę legalności zaskarżonej decyzji. Organy podatkowe, jak również sąd administracyjny, są bowiem związane treścią aktów prawa miejscowego, dopóki akty te nie zostaną wyeliminowane z obrotu prawnego. Sąd, oceniając legalność zaskarżonej decyzji, nie był przy tym właściwy do oceny legalności przywołanych wyżej uchwał Rady Miejskiej J., bowiem nie były one przedmiotem niniejszej sprawy.

Wziąwszy pod rozwagę wszystkie omówione okoliczności faktyczne i prawne oraz nie dopatrując się naruszeń prawa mogących skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji, które Sąd jest zobligowany brać pod uwagę z urzędu, a zatem nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.