Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 1690/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-10-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6531 Dotacje oraz subwencje z budżetu państwa, w tym dla jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne: Finanse publiczne
Skarżony organ: Minister Finansów
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 255 ust. 1, 2, 4, 5
journal: Dz.U. 2013 poz 885
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak, Sędzia NSA - Piotr Piszczek, Sędzia WSA - Michał Sowiński (spr.), , Protokolant specjalista - Marcin Wacławek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 października 2015 r. sprawy ze skargi M. G. na decyzję Ministra Finansów z dnia (...) lutego 2015 r. nr (...) w przedmiocie zwrotu do budżetu państwa kwoty dochodów z tytułu gospodarowania nieruchomościami stanowiącymi własność Skarbu Państwa; oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] października 2014 r. nr [...] wydaną na podstawie art. 255 ust. 1 pkt 1, ust. 3 pkt 2, ust. 4 i ust. 5 oraz art. 168 ust. 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2013 r. poz. 885, z późn. zm.); dalej: "u.f.p.", a także art. 104, art. 108 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, z późn. zm.); dalej: "k.p.a." Wojewoda [...] określił Miastu G. do zwrotu do budżetu państwa kwotę dochodów budżetowych pobranych w okresie od 1 stycznia 2009 r. do 10 lipca 2014r. w związku z gospodarowaniem nieruchomością stanowiącą własność Skarbu Państwa, położoną przy ul. [...] w G. i nieprzekazanych przez Miasto G. do budżetu państwa w łącznej kwocie 16.046,02 zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych.

Organ wskazał, że materialnoprawną podstawę orzekania w rozpoznawanej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych. Zgodnie z art. 255 ust. 1 pkt 1 zarząd jednostki samorządu terytorialnego przekazuje pobrane dochody budżetowe związane z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych jednostce samorządu terytorialnego odrębnymi ustawami, pomniejszone o określone w odrębnych ustawach dochody budżetowe przysługujące jednostce samorządu terytorialnego z tytułu wykonywania tych zadań, na rachunek bieżący dochodów dysponenta części budżetowej przekazującego dotację celową, według stanu środków określonego na 10 dzień miesiąca – w terminie do 15 dnia danego miesiąca.

Dodatkowo, w myśl art. 255 ust. 3 pkt 2 u.f.p. wymienione dochody powinny być przekazane wraz z należnymi odsetkami naliczonymi w wysokości jak dla zaległości podatkowych w przypadku nieodprowadzonych dochodów budżetowych przez zarząd jednostki samorządu terytorialnego w wyżej wskazanych terminach.

Organ I instancji ustalił, że Miasto G. do dnia wydania decyzji nie dokonało zwrotu do budżetu państwa należnych za okres od 1 stycznia 2009 r. do 10 lipca 2014 r. dochodów budżetowych pobranych przez Miasto G. w związku z gospodarowaniem nieruchomościami stanowiącymi własność Skarbu Państwa i nieprzekazanych do budżetu państwa w wysokości 16.046,02 zł wraz z należnymi odsetkami.

Wojewoda wyjaśnił, że zgodnie z art. 925 w związku z art. 924 Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2014 r., poz. 121, z późn. zm.) spadek nabywa się z chwilą otwarcia spadku, które następuje z chwilą śmierci spadkodawcy (tj. z dniem śmierci spadkodawcy). Wobec powyższego momentem przejęcia przez Skarb Państwa przedmiotowego lokalu w wyniku nabycia spadku po zmarłej E. B. jest dzień 19 września 1993 r., a nie dzień prawomocności postanowienia o nabyciu spadku, tj. dzień 10 kwietnia 2012 r.

Rozpoznając sprawę w następstwie odwołania decyzją z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] Minister Finansów utrzymał zaskarżoną decyzję Wojewody [...] w mocy, wyjaśniając, że nie jest kwestią sporną w sprawie, że w 1969 r. nieruchomość położona w G. przy ul. [...] została przekazana w zarząd państwowy Miejskiemu Zarządowi [...]. Obecnie funkcję zarządcy pełni Zarząd Budynków [...] Sp. z o.o. – jednostka organizacyjna Gminy. Przedmiotowa nieruchomość nigdy nie była zatem własnością Miasta G. Wskazano, iż w związku ze sprawowanym zarządem państwowym pobierano określone dochody, które w spornym okresie nie zostały odprowadzone do budżetu państwa. Z wyjaśnień Prezydenta Miasta G. wynika jednoznacznie, że dochody z czynszu najmu wpływają na konto Miasta G. Na rachunek Skarbu Państwa nie została przekazana żadna kwota. W powyższym stanie faktycznym brak jest zatem podstaw do uznania, że w niniejszej sprawie naruszono art. 255 u.f.p.

Miasto G. wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję Ministra Finansów, domagając się uchylenia decyzji organów obu instancji.

W ocenie skarżącej zaskarżona decyzja narusza:

- art. 255 ust. 1 i 4 u.f.p. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w zakresie ustalenia zobowiązania do zwrotu dochodów budżetowych w związku z gospodarowaniem nieruchomością położoną w G. przy ul. [...] od dnia 1 stycznia 2009 r. do dnia 10 lipca 2014 r., która w okresie od 1 stycznia 2009 r. do dnia 31 maja 2012 r. formalnie stanowiła własność osoby fizycznej;

- art. 255 ust. 3 w zw. z art. 255 ust. 1 i 2 u.f.p. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w zakresie ustalenia terminu płatności należności odsetkowych tj. liczonych od dnia 16 stycznia 2009 r. pomimo faktu że w okresie od stycznia 2009 r. do dnia 31 maja 2012 r. jako właściciel nieruchomości położonej w G. przy ul. [...] w dokumentach urzędowych wpisana była osoba fizyczna.

W uzasadnieniu skargi wskazano, iż niezasadne jest nakładanie sankcji na skarżącą, która działając w dobrej wierze korzystała z nieruchomości należącej według zbiorów dokumentów do osoby fizycznej a następnie podjęła kroki zmierzające od komunalizacji. Obciążenie skarżącej odsetkami za okres od 16 stycznia 2009 r. do czasu założenia księgi wieczystej dla przedmiotowej nieruchomości i ujawnienie w niej Skarbu Państwa jako właściciela tj. w czasie kiedy w ewidencji gruntów i budynków ujawniona była osoba fizyczna, należy uznać za sprzeczne z celem instytucji odsetek. Za istotny uznano fakt, że skarżąca gospodarując przedmiotową nieruchomością uzyskiwała nie tylko dochody, ale ponosiła również koszty m.in. podłączenia do kanalizacji sanitarnej i deszczowej w kwocie 10.902,99 zł. Ponadto, skarżąca ponosiła wydatki związane z zarządzaniem nieruchomością, jak również płaciła podatek od nieruchomości. Zestawienie wydatków związanych z gospodarowaniem nieruchomością z uzyskiwanymi dochodami pozwala stwierdzić, że skarżąca z tytułu gospodarowania przedmiotową nieruchomością nie uzyskała de facto żadnych dochodów.

W odpowiedzi na skargę Minister Finansów wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas prezentowane w sprawie stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, z późn. zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.); określanej dalej jako: "p.p.s.a.", sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem.

W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jej wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi uchylenie rozstrzygnięcia.

Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, z późn. zm.) lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Zgodnie natomiast z treścią art. 134 p.p.s.a., sąd dokonując oceny zaskarżonego aktu rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Przedmiotem rozpoznania Sądu w niniejszej sprawie jest prawidłowość decyzji Ministra Finansów z dnia [...] lutego 2015 r. utrzymującej w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2014 r. orzekającą o obowiązku zwrotu przez Miasto G. do budżetu państwa kwoty dochodów budżetowych pobranych w okresie od 1 stycznia 2009 r. do 10 lipca 2014 r. w związku z gospodarowaniem nieruchomością stanowiącą własność Skarbu Państwa, położoną przy ul. [...] w G. i nieprzekazanych przez Miasto G. do budżetu państwa w łącznej kwocie 16.046,02 zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych.

Przechodząc do oceny zaskarżonej decyzji Sąd stwierdza, że jest ona prawidłowa. Ocena ta wynika z konfrontacji prawidłowo poczynionych ustaleń faktycznych z dyspozycjami norm zawartych w przepisach prawnych mających zastosowanie w sprawie.

Materialnoprawną podstawę orzekania w rozpoznawanej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych. Zgodnie z art. 255 ust. 1, 2 i 4 u.f.p. zarząd jednostki samorządu terytorialnego przekazuje pobrane dochody budżetowe związane z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych jednostce samorządu terytorialnego odrębnymi ustawami, pomniejszone o określone w odrębnych ustawach dochody budżetowe przysługujące jednostce samorządu terytorialnego z tytułu wykonywania tych zadań, na rachunek bieżący dochodów dysponenta części budżetowej przekazującego dotację celową, według stanu środków określonego na:

1) 10 dzień miesiąca – w terminie do 15 dnia danego miesiąca;

2) 20 dzień miesiąca – w terminie do 25 dnia danego miesiąca.

Pobrane do dnia 31 grudnia i nieprzekazane w terminach, o których mowa w ust. 1, dochody budżetowe związane z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych jednostce samorządu terytorialnego odrębnymi ustawami są przekazywane odpowiednio przez zarząd jednostki samorządu terytorialnego na rachunek bieżący dochodów dysponenta części budżetowej przekazującego dotację celową – w terminie do dnia 8 stycznia roku następującego po roku budżetowym, a gdy ten dzień jest dniem wolnym od pracy – do pierwszego dnia roboczego po tym terminie.

W przypadku nieprzekazania dochodów budżetowych w terminach, o których mowa w ust. 1 i 2, dysponent części budżetowej przekazujący dotację celową wydaje decyzję określającą kwotę dochodów przypadającą do zwrotu i termin, od którego naliczane są odsetki.

Do dochodów budżetowych nieprzekazanych przez jednostkę samorządu terytorialnego do budżetu państwa stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące zwrotu dotacji.

Jak wynika z akt sprawy skarżąca nie przekazała na rachunek bieżący dysponenta części budżetowej, tj. Wojewody [...], dochodów pobranych z tytułu najmu lokalu znajdującego się w budynku posadowionym na nieruchomości Skarbu Państwa położonej w G. przy ul. [...], oznaczonej geodezyjnie jako działka nr [...] o powierzchni 0,0822 ha. Prezydent Miasta G. poinformował w piśmie z 16 czerwca 2014 r., że w 2012 r. na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w Gl. sygn. akt [...] z dnia [...] marca 2012 r. spadek po E.B., na podstawie ustawy nabył Skarb Państwa. Z pisma z 22 lipca 2014 r. Prezydenta Miasta G. wynika, że skarżąca, w okresie od stycznia 2009 r. do lipca 2014 r. pobrała dochody z tytułu gospodarowania przedmiotową nieruchomością Skarbu Państwa w łącznej wysokości 21.394,80 zł, z czego nie przekazała na rachunek Wojewody [...] dochodów budżetowych w łącznej kwocie 16.046,02 zł. Kwota ta stanowi 75% dochodów pobranych w okresie od 1 stycznia 2009 r. do 10 lipca 2014 r. Pozostała kwota 5.348,78 zł to udział jednostki samorządu terytorialnego z tytułu realizacji zadania.

W ocenie Sądu, niezasadny jest zarzut naruszenia art. 255 ust. 1 i 4 u.f.p. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w zakresie ustalenia zobowiązania do zwrotu dochodów budżetowych w związku z gospodarowaniem nieruchomością położoną w G. przy ul. [...] od dnia 1 stycznia 2009 r. do dnia 10 lipca 2014 r., która w okresie od 1 stycznia 2009 r. do dnia 31 maja 2012 r. formalnie stanowiła własność osoby fizycznej. Należy wyjaśnić, iż zgodnie z art. 925 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku tj. z chwilą śmierci spadkodawcy. Nabycie przez Skarb Państwa nieruchomości położonej w G. przy ul. [...] nastąpiło w rezultacie w tym momencie. Orzeczenie sądowe w postaci stwierdzenia nabycia spadku ma z kolei jedynie deklaratywny charakter, bowiem potwierdza istniejący już stan prawny. Spadkodawczyni E. B. zmarła w dniu 19 września 1993 r. i od tego momentu Skarb Państwa stał się spadkobiercą, co zostało potwierdzone postanowieniem Sądu Rejonowego w G. z dnia [...] marca 2012 r., sygn. akt [...].

Nieuprawniony jest również zarzut naruszenia art. 255 ust. 3 w zw. z art. 255 ust. 1 i 2 u.f.p. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w zakresie ustalenia terminu płatności należności odsetkowych, tj. liczonych od dnia 16 stycznia 2009 r. pomimo faktu, że w okresie od stycznia 2009 r. do dnia 31 maja 2012 r. jako właściciel nieruchomości położonej w G. przy ul. [...] w dokumentach urzędowych wpisana była osoba fizyczna. Nie stanowi kwestii spornej fakt, iż we wskazanym w zaskarżonej decyzji okresie skarżąca pobrała dochody, które nie zostały odprowadzone do budżetu państwa. Zgodnie z art. 255 ust. 4 i 5 u.f.p. w przypadku nieprzekazania dochodów budżetowych w terminach, o których mowa w ust. 1 i 2, dysponent części budżetowej przekazujący dotację celową wydaje decyzję określającą kwotę dochodów przypadającą do zwrotu i termin, od którego naliczane są odsetki. Do dochodów budżetowych nieprzekazanych przez jednostkę samorządu terytorialnego do budżetu państwa stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące zwrotu dotacji.

Organ odwoławczy zasadnie wywiódł zatem, iż w analizowanym stanie faktycznym, nie ulega wątpliwości, że kwota nieprzekazanych dochodów budżetowych podlega zwrotowi do budżetu państwa wraz z odsetkami naliczonymi w wysokości jak dla zaległości podatkowych, gdyż decyzja wydawana na podstawie art. 255 ust. 4 i 5 u.f.p. nie jest decyzją pozostawioną uznaniu administracyjnemu. Z treści powołanych przepisów bezsprzecznie wynika, iż jednostka samorządu terytorialnego, która nieprzekazała dochodów budżetowych, jest obowiązana do ich zwrotu wraz z odsetkami.

Poza zakresem kontrolowanego postępowania pozostawały kwestie dotyczące ponoszenia przez skarżącą kosztów m.in. podłączenia do kanalizacji przedmiotowej nieruchomości oraz toczącego się postępowania odwoławczego od decyzji o odmowie przekazania na rzecz Gminy G. spornej nieruchomości. Skarżąca na realizację zadań związanych z gospodarowaniem nieruchomościami stanowiącymi własność Skarbu Państwa otrzymywała dotację celową z budżetu państwa. Należy ponadto zauważyć, iż postępowanie w sprawie komunalizacji przedmiotowej nieruchomości jest postępowaniem odrębnym, które nie oddziaływuje na sferę obowiązków skarżącej w zakresie przekazywania do budżetu państwa dochodów budżetowych.

Podsumowując uznać należy, iż organ II instancji dokonał prawidłowej wykładni przepisów prawa materialnego, a także przestrzegał wskazanych reguł procesowych. Z akt sprawy i z uzasadnienia decyzji wynika, że zbadał on wyczerpująco wszystkie okoliczności faktyczne i dokonał obiektywnej oraz wnikliwej ich oceny.

Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, uznając, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.