Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1236/09
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2009-12-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6079 Inne o symbolu podstawowym 607
6411 Rozstrzygnięcia nadzorcze dotyczące gminy; skargi organów gminy na czynności nadzorcze
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 98 ust. 3, art. 91 ust. 5
journal: Dz.U. 2001 nr 142 poz 1591
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 o samorządzie gminnym - tekst jednolity
article: art. 37
journal: Dz.U. 2004 nr 261 poz 2603
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jedn.
article: art. art. 184
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 156 § 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Janina Antosiewicz Sędzia NSA Anna Lech (spr.) Sędzia WSA del. Jolanta Rudnicka Protokolant Barbara Dąbrowska po rozpoznaniu w dniu 18 grudnia 2009 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Gminy M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 14 kwietnia 2008 r. sygn. akt II SA/Gl 159/08 w sprawie ze skargi Gminy M. na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Ś. z dnia (...) listopada 2007 r. nr (...) w przedmiocie gospodarki mieniem oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 14 kwietnia 2008 r., sygn. akt II SA/Gl 159/08, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę Gminy M. na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Ś. z dnia (...) listopada 2007 r. nr (...) w przedmiocie gospodarki mieniem.

W uzasadnieniu powyższego wyroku Sąd wskazał na następujący stan faktyczny i prawny sprawy: Rada Miasta M. uchwałą z dnia (...) października 2007 r. nr (...), wydaną na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. a ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r., nr 142, poz. 1591) w związku z art. 37 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r., nr 261, poz. 2603), wyraziła zgodę na odstąpienie od obowiązku przetargowego trybu wydzierżawienia na czas nieokreślony, z przeznaczeniem na stację paliw i zieleń izolacyjną, nieruchomości gruntowej stanowiącej własność gminy, położonej w M. u zbiegu ulic (...), zajętej częścią budynku stacji paliw, stanowiącej część działek o numerach ewidencyjnych (...) o powierzchni całkowitej (...) m2.

Wojewoda Ś. rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia (...) listopada 2007 r., nr (...), wydanym na podstawie art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r., Nr 142, poz. 1591 z późń. zm.), stwierdził nieważność wskazanej wyżej uchwały jako niezgodnej z art. 37 ust. 1 i 4 powołanej ustawy o gospodarce nieruchomościami.

Organ wskazał, że zawieranie umów użytkowania, najmu lub dzierżawy nieruchomości na czas oznaczony dłuższy niż trzy lata lub na czas nieoznaczony następuje w drodze przetargu. Odpowiednia rada gminy może wyrazić zgodę na odstąpienie od przetargowego trybu zawarcia umowy w konkretnym przypadku, wskazanym we wniosku organu wykonawczego, przy czym katalog przypadków uzasadniających odstąpienie od trybu przetargowego ma charakter zamknięty, oparty na odpowiednio stosowanym art. 37 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Wyrażenie zgody na odstąpienie od obowiązkowego przetargu jest zatem możliwe jedynie w przypadkach wskazanych w art. 37 ust. 3 wskazanej ustawy i to tylko w sytuacji, gdy o zawarcie umowy nie ubiega się więcej podmiotów spełniających warunki ustawowe. Organ zaznaczył, że nieruchomość, o jakiej mowa w przedmiotowej uchwale nie jest przeznaczona na żaden z celów, o jakich mowa w art. 37 ust. 3 powołanej ustawy o gospodarce nieruchomościami, w związku z czym Rada Miasta M. nie była uprawniona do wyrażenia zgody na odstąpienie od przeprowadzenia przetargu.

Na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Ś. Gmina M. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wnosząc o uchylenie tego rozstrzygnięcia, zarzucając mu niezgodność z prawem przez przyjęcie, iż rada gminy może wyrazić zgodę na bezprzetargowe wydzierżawienie nieruchomości jedynie w sytuacjach określonych w art. 37 ust. 1 – 3 powołanej ustawy o gospodarce nieruchomościami. Podniesiono także, że zarówno zawiadomienie o wszczęciu postępowania nadzorczego, jak i samo rozstrzygnięcie nadzorcze zostało skierowane do Rady Miasta M., a nie Gminy M., natomiast w niniejszej sprawie właściwą stroną postępowania nadzorczego jest gmina.

Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, organ którego działanie zaskarżono, dokonał prawidłowej wykładni art. 37 ust. 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 24 sierpnia 2007 r. (Dz. U. Nr 173, poz. 1218). Sąd wskazał, że katalog przypadków, w których dopuszczalne jest wyrażenie zgody na odstąpienie od trybu przetargowego ma charakter zamknięty, a wyrażenie zgody na odstąpienie od obowiązku przetargowego trybu możliwe jest w drodze indywidualnej uchwały właściwego organu, jedynie w przypadkach wskazanych w art. 37 ust. 3 ustawy i to jedynie wówczas, gdy o zawarcie umowy nie ubiega się więcej niż jeden podmiot spełniający warunki ustawowe. Zamieszczenie w ustawie odrębnej podstawy, regulującej tryb zawierania takich umów, można uznać za uzasadnione względami techniki prawodawczej.

W związku z tym Sąd pierwszej instancji stwierdził, że rozszerzenie ustawowego katalogu przypadków, w których rada gminy władna jest do wyrażenia indywidualnej zgody na bezprzetargowy tryb zawierania umowy dzierżawy nieruchomości na czas nieoznaczony, jak to nastąpiło w niniejszej sprawie, narusza art. 37 ust. 4 w zw. z ust. 1 i 3 ustawy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach podkreślił, że należy też mieć na uwadze specyfikę gospodarowania mieniem Skarbu Państwa i jednostek samorządu terytorialnego, a także źródła powstania tego mienia. Mienie to, co do zasady, winno służyć celom publicznym i zaspokajać potrzeby wspólnoty lokalnej, zaś o ile jest zbędne na takie cele, wyzbycie się majątku, czy oddanie na długi czas do użytkowania innemu podmiotowi, powinno nastąpić przy uwzględnieniu zasady dbałości o interes publiczny i finanse jednostki samorządu terytorialnego.

Odnosząc się do zarzutu skarżącej Gminy, dotyczącego błędnego oznaczenia strony postępowania nadzorczego, Sąd uznał, że określenie strony postępowania nadzorczego prowadzonego w trybie art. 91 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym jest prawidłowe.

Od wyroku Wojewódzkiego Sądy Administracyjnego w Gliwicach skargę kasacyjną złożyła Gmina M., wnosząc o jego uchylenie w całości i uchylenie rozstrzygnięcia nadzorczego Wojewody Ś. z dnia (...) listopada 2007 r.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie prawa materialnego polegające na:

a) błędnej wykładni przepisu art. 37 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r., nr 261, poz. 2603, z późn. zm.) w wyniku czego bezzasadnie przyjęto, iż rada gminy może wyrazić zgodę na bezprzetargowe oddanie nieruchomości gminnych w użytkowanie, najem bądź dzierżawę, jedynie w sytuacjach określonych ściśle w odpowiednio stosowanych przepisach art. 37 ust. 1-3 tej ustawy;

b) błędnej wykładni przepisów rozdziału 10 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r., nr 142, poz. 1591, z późn. zm.), a w szczególności przepisu art. 98 ust. 1 tej ustawy, poprzez przyjęcie, że stroną postępowania nadzorczego jest organ, który wydał kwestionowany przez organ nadzoru akt, podczas gdy prawidłowa wykładnia przepisów powołanej ustawy zamieszczonych w jej rozdziale 10 prowadzi do wniosku, iż stroną postępowania nadzorczego jest gmina;

c) niezastosowaniu w sprawie przepisu art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. w związku z art. 91 ust. 5 ustawy o samorządzie gminnym w sytuacji, gdy zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Ś. zostało skierowane do podmiotu nie będącego stroną postępowania nadzorczego.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że z treści przepisu art. 98 ust. 1 zdanie 1 powołanej ustawy o samorządzie gminnym wynika, że ustawodawca wyraźnie odróżnia rozstrzygnięcia organu nadzoru na te dotyczące gminy i na te dotyczące organów związków i porozumień międzygminnych.

Powołując się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazano, że właściwą stroną postępowania nadzorczego jest gmina, a nie jej organ stanowiący, w związku z czym Rada Miasta M. nie powinna być stroną postępowania nadzorczego.

Autor skargi kasacyjnej wskazał, że z przepisu art. 37 ust. 1 powołanej ustawy o gospodarce nieruchomościami wynika, iż zawieranie umów użytkowania, najmu lub dzierżawy na czas oznaczony dłuższy niż 3 lata lub na czas nieoznaczony wymaga przeprowadzenia przetargu, za wyjątkiem sytuacji przewidzianych w ust. 2 i 3 powołanego przepisu.

Gmina M. podniosła ponadto, że do umów użytkowania, najmu bądź dzierżawy nie można zastosować wyłączeń określonych w art. 37 ust. 2 pkt 1 oraz art. 37 ust. 2 pkt 5. Z kolei prawo użytkowania jako prawo niezbywalne nie może być przedmiotem aportu, stąd też w tym zakresie nie można stosować przepisu art. 37 ust. 2 pkt 7 ustawy o gospodarce nieruchomościami.

W ocenie skarżącej kasacyjnie gminy nie ma jakichkolwiek przesłanek, by twierdzić, że art. 37 ust. 4 zdanie 2 powołanej ustawy o gospodarce nieruchomościami stosuje się wyłącznie do sytuacji określonych w przepisach art. 37 ust. 2 i 3 tej ustawy.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Wojewoda Ś. wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej, podzielając argumentację Sądu pierwszej instancji.

Postanowieniem z dnia 18 grudnia 2008 r., sygn. akt I OSK 1035/08, Naczelny Sąd Administracyjny zawiesił postępowanie do czasu rozstrzygnięcia pytania prawnego zadanego w sprawie o sygn. akt I OSK 1035/08, to jest: "Czy katalog przypadków, w których rada gminy, stosownie do art. 37 ust. 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jednolity Dz. U. z 2004 r., nr 261, poz. 2603 z późn. zm.) może wyrazić zgodę na odstąpienie od obowiązku przetargowego trybu zawarcia umów użytkowania, najmu lub dzierżawy na czas oznaczony dłuższy niż 3 lata lub na czas nieoznaczony nieruchomości stanowiących własność gminy, ograniczony jest do sytuacji określonych w art. 37 ust. 3 tej ustawy?"

Naczelny Sąd Administracyjny uchwałą podjętą w składzie siedmiu sędziów z dnia 27 lipca 2009 r., sygn. akt I OPS 1/09, rozstrzygnął pytanie prawne we wskazanej wyżej sprawie, w związku z czym postanowieniem z dnia 28 sierpnia 2009 r., sygn. akt I OSK 1037/08, podjął postępowanie w sprawie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności określone w art. 183 § 2 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zatem Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej.

Naczelny Sąd Administracyjny na wstępie swych rozważań pragnie wskazać, że stroną w postępowaniu nadzorczym jest każdorazowo organ gminy, który podjął kontrolowany akt, bowiem zgodnie z art. 98 ust. 3 zdanie 2 ustawy o samorządzie gminnym, podstawą wniesienia skargi do sądu administracyjnego jest uchwała lub zarządzenie organu, który je podjął lub którego dotyczy rozstrzygnięcie nadzorcze. Taki zaskarżony akt nadzoru dotyczy interesu prawnego gminy, którą na podstawie art. 31 ustawy o samorządzie gminnym reprezentuje organ wykonawczy, czyli wójt, burmistrz (prezydent miasta) i żaden przepis tej ustawy nie przewiduje, by gmina mogła być reprezentowana przez jej organ stanowiący. Należy jednak wskazać, iż w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w związku z kategorią spraw, które dotyczyły odrzucenia skargi rady gminy na rozstrzygnięcie nadzorcze, ukształtował się pogląd, iż podmiotem praw i obowiązków jest gmina jako wspólnota terytorialna, a nie jej organy, lecz organy gminy nie mogą być traktowane jako podmiot od niej niezależny, bowiem gmina działa przez swoje organy.

W związku z tym uznać należy, że przepisy ustawy o samorządzie gminnym tworzą konstrukcję nadzoru opartą o kontrolę legalności działalności oddzielnie każdego z organów gminy (rady, wójta, burmistrza, prezydenta miasta), wyposażając każdego z nich w uprawnienie do decydowania o zaskarżeniu rozstrzygnięcia nadzorczego do sądu administracyjnego. Należy zatem przyjąć, że w imieniu gminy ze skargą może wystąpić zarówno rada gminy, jak i przewodniczący rady gminy, który staje się pełnomocnikiem rady gminy. Takie stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 14 czerwca 2007 r. sygn. akt II OSK 706/07 oraz w wyroku z dnia 1 czerwca 2004 r. sygn. akt OSK 289/04.

Należy przy tym zwrócić uwagę na szczególny charakter postępowania nadzorczego, które nie jest postępowaniem sensu stricto administracyjnym uregulowanym przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego. Natomiast wynikająca z art. 91 ust. 5 ustawy o samorządzie gminnym zasada odpowiedniego zastosowania przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego powoduje, iż rozstrzygnięcie nadzorcze nie jest decyzją administracyjną, ani postanowieniem, ale rozstrzyga się nim tylko o zgodności lub sprzeczności z prawem uchwał organów gminy.

Naczelny Sąd Administracyjny pragnie podkreślić, że odpowiednie stosowanie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego należy rozumieć jako unormowanie pomocnicze wszędzie tam, gdzie ustawa o samorządzie gminnym nie normuje cech rozstrzygnięcia nadzorczego w tym jego sposobu oraz trybu podjęcia. Orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, jak i doktryna, stoją na stanowisku, że przyczyny stwierdzenia nieważności, wyszczególnione w art. 156 § 1 K.p.a., wykraczają poza kryterium naruszenia prawa, czy też sprzeczności z prawem, i są dostosowane do specyfiki decyzji administracyjnych. Dlatego też ich posiłkowe stosowanie do uchwał lub zarządzeń organów gminy jest niedopuszczalne (wyrok NSA z 7 października 1991 r., SA/Wr 841/91, ONSA 1993, nr 1, poz. 5, z glosą A. Agopszowica, OSP 1993, nr 1, poz. 21....)" - Samorząd Gminny - Komentarz A. Szewc, G. Jyż, Z. Pławecki, Wydawnictwo ABC, str. 557).

Zauważyć należy, że powołana w skardze kasacyjnej uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 października 2002 r., sygn. akt OPS 9/02, wskazuje, iż stwierdzenie nieważności uchwały samorządu terytorialnego następuje w formie deklaratoryjnego aktu administracyjnego, to jest nowej formy prawnej działania administracji i dlatego w zasadzie żaden z przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących stwierdzenia nieważności decyzji nie da się zastosować nawet odpowiednio na zasadzie art. 91 ust. 5 ustawy o samorządzie gminnym, a samo postępowanie nadzorcze też nie może się toczyć według reguł przewidzianych dla postępowania jurysdykcyjnego.

Mając na uwadze powyższe wywody oraz odnosząc je do stanu fatycznego niniejszej sprawy uznać należy, że zarzuty skargi kasacyjnej o naruszeniu w zaskarżonym wyroku art. 98 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, przez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, iż stroną postępowania nadzorczego jest organ, który wydał zaskarżony akt, a nie gmina oraz tym samym naruszenie prawa materialnego przez niezastosowanie w sprawie przepisu art. 156 § 1 pkt 4 K.p.a. w związku z art. 91 ust. 5 ustawy o samorządzie gminnym, przez skierowanie rozstrzygnięcia nadzorczego do podmiotu niebędącego stroną postępowania, należy uznać za nieusprawiedliwione.

W odniesieniu do zarzutu naruszenia w zaskarżonym wyroku art. 37 ustawy o gospodarce nieruchomościami, w pierwszej kolejności należy wskazać na stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w uchwale z dnia 27 lipca 2009 r., sygn. akt I OPS 1/09, które sąd w składzie rozpatrującym niniejszą sprawę w pełni podziela. Uchwała ta stanowi, że rada gminy, na podstawie art. 37 ust. 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.), może wyrazić zgodę na odstąpienie od obowiązku przetargowego trybu zawarcia umów użytkowania, najmu lub dzierżawy na czas oznaczony dłuższy niż 3 lata lub na czas nieoznaczony nieruchomości stanowiącej własność gminy tylko w przypadkach określonych w art. 37 ust. 3 tej ustawy.

W szczególności, na uwagę zasługuje wyrażony w uzasadnieniu tej uchwały pogląd, że "skoro zamiarem ustawodawcy było wprowadzenie obowiązku zawierania umów dzierżawy w drodze przetargu, to przyjęcie wykładni, iż rada gminy w każdym przypadku może wyrazić zgodę na odstąpienie od przetargu prowadziłoby w istocie rzeczy do pozbawienia tego obowiązku realnego znaczenia". Zdaniem Sądu, gdyby ustawodawca chciał wprowadzić obowiązek zawierania umów, o których mowa w art. 37 ust. 4 ustawy w drodze przetargu i jednocześnie dać radzie gminy prawo wyrażania zgody na odstąpienie od tego obowiązku w każdym przypadku, to całkowicie zbędne byłoby odsyłanie do art. 37 ust. 1, gdyż wystarczyło w zdaniu pierwszym art. 37 ust. 4 określić, że przy zawieraniu tych umów stosuje się przetarg.

Naczelny Sąd Administracyjny w omawianej uchwale wskazał, że przepis art. 37 ust. 3 ustawy szeroko określa cele, których realizacja z wykorzystaniem mienia komunalnego uzasadnia odstąpienie od przetargu, w związku z czym brak jest argumentów, które przemawiałyby za tym, aby także inne cele mogły przemawiać za odstąpieniem od obowiązku przeprowadzenia przetargu. Zauważył ponadto, iż w art. 37 ust. 3 została przyjęta zasada stanowiąca, że możliwości odstąpienia od przetargu nie stosuje się w przypadku, gdy o nabycie nieruchomości ubiega się więcej niż jeden podmiot. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, interpretacja pozwalająca na wyłączenie stosowania tego przepisu przy zawieraniu umów, o których mowa w art. 37 ust. 4 ustawy, prowadziłoby do rezultatu, iż w przypadku ubiegania się o zawarcie umowy przez kilka podmiotów, wyboru podmiotu z którym zostanie zawarta umowa dokonywałby organ gminy bez stosowania jakichkolwiek kryteriów ustawowych. Nie stwarzałoby to jasności procedur w szczególności dla tych podmiotów, które starały się o zawarcie umowy, lecz do zawarcia takiej umowy nie doszło. W zakresie dotyczącym obrotu nieruchomościami Skarbu Państwa oraz jednostek samorządu terytorialnego, przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami regulują czynności cywilnoprawne w sposób szczególny w stosunku do ogólnych zasad określonych w Kodeksie cywilnym. Wynika to stąd, że działalność Skarbu Państwa oraz jednostek samorządu terytorialnego w odniesieniu do mienia stanowiącego ich własność nie opiera się wyłącznie na przepisach prawa cywilnego, ale ze względu na publicznoprawny status Skarbu Państwa i jednostek samorządu terytorialnego oraz przysługującego im mienia, obrót ten regulowany jest także przepisami prawa publicznego. Publicznoprawny charakter tych podmiotów oraz przeznaczenie mienia, którym dysponują na zaspokojenie potrzeb wspólnoty stanowi uzasadnienie wprowadzenia ograniczeń w zakresie swobody dysponowania mieniem i swobody zawierania umów oraz samodzielności jednostek samorządu terytorialnego. Szczególne unormowania ustawy dotyczące obrotu nieruchomościami stanowiącymi własność Skarbu Państwa oraz jednostek samorządu terytorialnego podyktowane są tym, iż mienie to ma służyć przede wszystkim celom publicznym. Dlatego też przyjęta w Kodeksie cywilnym fundamentalna zasada swobody umów oraz swoboda właściciela rozporządzania jego rzeczą doznaje określonych ograniczeń. Takim ograniczeniem jest wprowadzenie w ustawie jako zasady sprzedawania lub oddawania w użytkowanie wieczyste tych nieruchomości w drodze przetargu. Przetarg bowiem, jako jeden ze sposobów zawierania umowy, zapewnia udział według jednolitych reguł postępowania, wszystkim zainteresowanym zawarciem umowy oraz wybór najkorzystniejszej oferty spośród ofert zgłoszonych przez uczestników postępowania przetargowego, na co wskazano w uzasadnieniu powołanej wyżej uchwały z dnia (...) lipca 2009 r.

Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że wskazana przez skarżącą gminę wykładnia przepisu art. 37 ust. 4 powołanej ustawy o gospodarce nieruchomościami, pozwalająca na odejście w każdym przypadku od przetargu oznaczałaby, przy braku odniesienia do kryteriów ustawowych, że nadzór wojewody oraz sądu administracyjnego nad legalnością uchwały staje się iluzoryczny.

Uznać zatem trzeba, że niezasadny jest zarzut skargi kasacyjnej odnoszący się do naruszenia art. 37 ustawy o gospodarce nieruchomościami, poprzez błędną wykładnię oraz przyjęcie, iż rada gminy może wyrazić zgodę na bezprzetargowe oddanie nieruchomości gminnych jedynie w sytuacjach określonych ściśle w odpowiednio stosowanych przepisach art. 37 ust. 1-3 tej ustawy.

W związku z tym stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie zarówno stanowisko organu nadzorczego, jak i Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach w niniejszej sprawie nie narusza obowiązującego prawa.

Do akt sprawy w trakcie postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wpłynęło pismo pełnomocnika Gminy M. z wnioskiem o podjęcie ponownej uchwały w sprawie zakresu stosowania art. 37 ust. 4 powołanej ustawy o gospodarce nieruchomościami w związku z tym, że w dniu 25 września 2009 r., Sejm uchwalił ustawę o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz o zmianie innych ustaw. Zmiana ta dotyczy art. 37 ust. 4 tej ustawy i eliminuje zakaz odpowiedniego stosowania ust. 1, 2 i 3 art. 37.

Wniosek ten nie mógł być uwzględniony, gdyż sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podziela stanowisko zajęte w uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 lipca 2009 r., sygn. akt I OPS 1/09, a przepis art. 269 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, na podstawie którego został zgłoszony wniosek, ma zastosowanie do sytuacji, gdy skład sądu nie podziela stanowiska zajętego w uchwale.

Ponadto, przypomnieć wypada, że Naczelny Sąd Administracyjny dokonuje oceny legalności rozstrzygnięcia nadzorczego wojewody według stanu prawnego obowiązującego w dniu podjęcia uchwały, która była przedmiotem rozstrzygnięcia nadzorczego. Zatem późniejsza zmiana ustawy nie ma znaczenia dla wykładni tego przepisu, w treści obowiązującej w dacie podjęcia uchwały przez radę gminy.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.