Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 995/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-04-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 130 a ust. 10 h
journal: Dz.U. 2012 poz 1137
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Owsińska – Gwiazda, Sędziowie Sędzia WSA Renata Nawrot (sprawozdawca), Sędzia WSA Iwona Szymanowicz – Nowak, Protokolant Specjalista Ilona Obara, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2017 r. w Radomiu sprawy ze skargi H. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia opłaty za usunięcie, przechowywanie i oszacowanie pojazdu 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...]; 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącego H. K. kwotę [...] ([...]) złote tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem rozpoznania Sądu jest skarga H. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. Nr [...] z [...] września 2016 r. nakładająca obowiązek zapłaty kwoty [...] zł tytułem kosztów związanych z przechowywaniem oraz oszacowaniem pojazdu–samochodu osobowego [...].

Do wydania zaskarżonej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym:

Przedmiotowy pojazd został usunięty z drogi w dniu [...] kwietnia 2007 roku na podstawie art. 217, 221-234, 236 k.p.k. zgodnie z dyspozycją wydaną przez Komendę Powiatową Policji w G., pojazd po kolizji drogowej.

Decyzją z [...] sierpnia 2016 r. Starosta G. (dalej starosta, Organ I instancji) na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2013 r. poz. 267, dalej k.p.a.) oraz art. 130 a ust. 10 h ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (tj. Dz. U. z 2012 r. poz. 1137 z późn. zm., dalej ustawy Prawo o ruchu drogowym, p.r.d.) orzekł: o zobowiązaniu H. K. do zapłaty kwoty [...] zł z tytułu kosztów związanych

z usunięciem, przechowywaniem oraz oszacowaniem, sprzedażą i zniszczeniem pojazdu marki [...] o nr rej. [...], który był własnością w/w do dnia

[...] lutego 2016 r.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że usunięty pojazd przez firmę [...]Sp Jawna J. K. – O. , W. S., [...] G., ul. M. [...], został umieszczony na parkingu strzeżonym w Zalesiu prowadzonym przez [...] Sp Jawna J. K. – O., W. S.. Dalej podał, że w dniu 23 kwietnia 2007 r., Posterunek Policji w M. powiadomił H. K. o skutkach nie odebrania pojazdu w terminie 6 miesięcy od dnia usunięcia.

Wyjaśnił następnie, że w dniu 12 listopada 2015 r. Starosta powiadomił zainteresowanego H. K. na podstawie art. 130a ust. 10 ustawy Prawo

o ruchu drogowym w zw. z art. 10 , art. 11 ust. 1 i 2 art. 12 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych ustaw (Dz. U. 152 poz. 1018 z 2010) o obowiązku odebrania w terminie 30 dni od dnia doręczenia powiadomienia dotyczącego pojazdu marki [...], o nr rej. [...]. Ponadto został on poinformowany o obowiązku poniesienia wszelkich kosztów związanych

z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu powstałych od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania.

W związku z nieodebraniem pojazdu przez właściciela w ustawowym terminie, działając na podstawie art. 130 a ust. 10 ww. ustawy Powiat G. reprezentowany przez Starostę G. złożył w Sądzie Rejonowym w G. I Wydział Cywilny wniosek o przepadek przedmiotowego pojazdu na rzecz powiatu. Postanowieniem wydanym w sprawie sygn. akt [...] Ns [...] z dnia [...] grudnia 2015 roku Sąd Rejonowy w G. orzekł przepadek przedmiotowego pojazdu na rzecz Powiatu G..

Przedmiotowy pojazd został poddany wycenie przez biegłego skarbowego powołanego na zlecenie Powiatu G.. Z uwagi na ustaloną przez biegłego znikomą wartość rynkową pojazdu wynikającą ze stanu technicznego uniemożliwiającego eksploatację pojazdu, zakwalifikowanego przez biegłego do zezłomowania w całości, Starosta G. przekazał ww. pojazd do likwidacji uprawnionej stacji demontażu pojazdów. Zdaniem organu zgodnie z art. 130 a ust. 10 h ustawy Prawo o ruchu drogowym koszty związane z usunięciem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu powstałe od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania ponosi osoba będąca właścicielem pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu. Łącznie do zapłaty ustalono kwotę [...] zł, na która składają się:

koszt usunięcia pojazdu z drogi - 0,00 zł.

koszt przechowywania pojazdu w okresie

od 5.04.2007 r. do 20.08.2011 r. - 1.598 dób x [...] zł = [...] zł, od 21.08.2011 r. do 2.07.2013 r. - 681 doby x [...] zł = [...] zł, od 03.07.2013 r. do 10.02.2016 r. - 952 doby x [...] zł = [...] zł.

koszt postępowania sądowego - [...] zł

koszt oszacowania pojazdu - [...] zł

Odwołanie od powyższej decyzji złożył H. K. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości bowiem jest ona obarczona wadami. Wywiódł, iż Starosta Powiatowy wydając powyższą decyzję naruszył prawo materialne tj. art. 130 a ust. 10 h ustawy prawo o ruchu drogowym poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że osoba będąca właścicielem pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia tego pojazdu ponosi wszystkie koszty związane z jego usunięciem, przechowywaniem sprzedażą, szacowaniem i zniszczeniem do czasu zakończenia postępowania, w przypadku kiedy osoba ta ponosi jedynie uzasadnione koszty, ponadto od dnia 24 października 2007 r. Skarb Państwa z mocy prawa stał się właścicielem pojazdu.

Decyzją z [...] września 2016 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. (dalej Kolegium, organ odwoławczy) na podstawie 138 § 1 pkt 2 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania: uchyliło zaskarżoną decyzję w całości

i nałożyło na odwołującego obowiązek zapłaty kwoty [...] zł tytułem obciążenia kosztami związanymi z przechowywaniem oraz oszacowaniem pojazdu – samochodu osobowego [...] o nr rej. [...], który był własnością H. K. do dnia [...] lutego 2016 r.

W uzasadnieniu organ odwoławczy po przypomnieniu przebiegu postępowania

i dokonanych ustaleniach przez Starostę stwierdził, iż koszty związane z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu powstałe od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania ponosi osoba będąca właścicielem tego pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 10 d i 10 i art. 130 a ustawy prawo o ruchu drogowym.

Kolegium uznało za bezsporne, że w/w pojazd usunięty z drogi został umieszczony na parkingu strzeżonym znajdującym się pod adresem Z. [...] (G. ul. M. [...] parking - Sp. Jawna [...]- J. K.-O., W. S.), przy czym właściciel tego pojazdu nie uiścił opłaty za jego usunięcie i przechowywanie, jak również nie podjął działań zmierzających do odbioru pojazdu, pomimo stosownego powiadomienia go o takim obowiązku. Starosta G. pismem z 12 listopada 2015 r. powiadomił odwołującego o obowiązku odebrania pojazdu marki [...] z parkingu depozytowego Komendy Powiatowej Policji w G. – Z. [...].

W związku z nieodebraniem pojazdu, Starosta wystąpił do Sądu Rejonowego

w G. o stwierdzenie przepadku na rzecz Powiatu G. samochodu [...] o nr rej [...], zaś postanowieniem z [...] listopada 2015 r. Sąd Rejonowy

w G. orzekł o przepadku przedmiotowego samochodu.

W dniu 25 marca 2016 r. rzeczoznawca Techniki Samochodowej i Ruchu Drogowego dokonał oględzin i wyceny wartości rynkowej przedmiotowego pojazdu, która wyniosła [...] zł brutto. Rzeczoznawca stwierdził w ekspertyzie, znajdującej się

w aktach sprawy, że pojazd nie nadaje się do dalszej eksploatacji, stan techniczny uniemożliwia dopuszczenie do ruchu. Z uwagi na powyższe ustalenia przedmiotowy pojazd przekazany został do likwidacji (demontażu) i został zdemontowany w stacji demontażu.

Następnie Kolegium wyjaśniło, że Firma J. K.-O., W. S. Sp. Jawna miała podpisane 2 umowy na usuwanie pojazdów z dróg Powiatu G. i na parkowanie usuniętych pojazdów - łączny okres objęty umowami: od 17 lipca 2013 r. do 18 lipca 2015 r. Jednocześnie Kolegium stwierdziło, że w okresie od dnia 1 marca 2011 r. nie było wyznaczonej jednostki prowadzącej parking strzeżony, dla celów przechowywania pojazdów, oraz jednostki do holowania pojazdów o jakich mowa w art. 130a ust. 5f Prawa o ruchu drogowym.

Analizując stan prawny w przedmiotowej sprawie, Kolegium dostrzegło, że konstrukcja obecnie obowiązujących uregulowań dotyczących usuwania, przechowywania, wyceny i sprzedaży lub złomowania pojazdu oraz przepadku na rzecz powiatu wprowadzona została do ustawy Prawo o ruchu drogowym od dnia 4 września 2010 r. Wówczas to weszły w życie przepisy ustawy z dnia 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2010 r. Nr 152, poz. 1018 ze zm.). Od tej daty jak podał organ odwoławczy, ustawa reguluje

w sposób kompleksowy problematykę usuwania, przemieszczania i blokowania pojazdów. Wprowadzone zmiany wynikały z wyroku Trybunału Konstytucyjnego,

z 3 czerwca 2008 r. sygn. akt P 4/06, w którym stwierdzono niekonstytucyjność art. 130a ust. 10 ustawy w zakresie w jakim dopuszcza odjęcie prawa własności pojazdu bez prawomocnego orzeczenia sądu.

Za istotne Kolegium uznało, że dodano wówczas art. 130 a ust. 10 h ww. ustawy, z którego wynika, że koszty związane, m. in. z przechowywaniem pojazdu ponosi co do zasady właściciel tego pojazdu, przy czym decyzję w tym przedmiocie wydaje starosta. Kolegium zauważyło, iż przywołana wyżej ustawa zmieniająca z dnia 22 lipca 2010 r. zawiera również regulacje intemporalne, art. 13 tej ustawy stanowi, że Skarb Państwa ponosi koszty przechowywania pojazdów, które powstały po upływie terminu, o którym mowa w art. 130 a ust. 10 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym w brzmieniu dotychczasowym, do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, wobec pojazdów, których 6-miesięczny termin od dnia ich usunięcia upłynął

w okresie od dnia 11 czerwca 2009 r. do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy (do 4 września 2010 r.).

Analiza art. 13 tej ustawy daje podstawę do stwierdzenia, w ocenie Kolegium, że Skarb Państwa ponosi koszty przechowywania pojazdów także wówczas, gdy termin 6-miesięczny od dnia usunięcia pojazdu upłynął przed dniem 11 czerwca 2009 r.

Zdaniem Kolegium, skoro przedmiotowy pojazd został usunięty z drogi w dniu 5 kwietnia 2007 r., a następnie umieszczony na parkingu strzeżonym w Zalesiu, to obecnie nieuprawnionym jest żądanie od byłego właściciela tego pojazdu opłaty za parkowanie w okresie przypadającym przed 4 września 2010 r. Przepis art. 130 a ustawy, w brzmieniu sprzed dnia 4 września 2010 r. nie precyzował bowiem kto ma taką opłatę ponosić, w sytuacji gdyby pojazd nie został odebrany z parkingu.

W świetle powyższych rozważań Kolegium stwierdziło, że zasadnym jest nałożenie na odwołującego obowiązku zapłaty kwoty [...] zł tytułem obciążenia kosztami wynikającymi z przechowywania oraz oszacowania pojazdu - samochodu osobowego marki [...] nr rej. [...], którego właścicielem był do dnia 10 lutego 2016 r. Na wskazaną kwotę składają się n/w koszty: przechowywania pojazdu

w wysokości [...] zł, ustalone wg poniższego wyliczenia:

- [...] zł przechowywanie w okresie od 4 września 2010 r. do 28 lutego 2011 r. (178 dni x [...] zł za każdą dobę);

- [...] zł przechowywanie w okresie od 17 lipca 2013 r. do 18 lipca 2015 r. (731 dni × [...] zł za każda dobę)

Organ odwoławczy wyjaśnił przy tym, że w okresie od dnia 1 marca 2011 r. do dnia 20 sierpnia 2011 r. (tj. do daty zmiany stanu prawnego - uchylenia ust. 5 c art. 130 a ustawy) brak jest rozstrzygnięcia Starosty G. o wyznaczeniu parkingu strzeżonego dla pojazdów usuniętych w przypadkach, o których mowa w art. 130 a ust. 1 i 2 Prawa o ruchu drogowym, natomiast od 21 sierpnia 2011 r. (tj. daty wprowadzenia ust.5 f art. 130 a ustawy) do 16 lipca 2013 r. oraz od 19 lipca 2015 r. do 10 lutego

2016 r. brak było odpowiednich jednostek, o których mowa w ust. 5 f art. 130 a ustawy.

Natomiast koszt oszacowania pojazdu wynosi [...] zł. W ocenie Kolegium obowiązujące przepisy art. 130 a ustawy, nie pozwalają na żądanie od właściciela kosztów sądowych, związanych z przeniesieniem własności pojazdu, zaś koszty usunięcia pojazdu nie zostały ustalone , bowiem w aktach sprawy brak jest dowodów na zaistnienie tych kosztów.

Końcowo organ odwoławczy odniósł się do kwestii przewlekłości postępowania, uznając, iż kwestia ta nie jest przedmiotem badania Kolegium w prowadzonym postępowaniu. Wyjaśnić przy tym należy, że odwołujący został poinformowany pismem z dnia 23 kwietnia 2007 r. o usunięciu jego pojazdu, przyczynach usunięcia, adresu pod jakim umieszczono usunięty pojazd i konsekwencjach nieodebrania pojazdu.

Za niezasadny Kolegium uznało argument odwołania odnoszący się do nie powiadomienia odwołującego o losach jego pojazdu.

Pismem z 18 października 2016 r. H. K. reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika (dalej skarżący) złożył skargę na decyzję Kolegium. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, zasądzenie kosztów, zarzucił jej:

naruszenie art. 7, 8, 77 § 1 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla prawidłowego i pełnego rozstrzygnięcia danej sprawy oraz naruszenie zasady zaufania obywateli do organów władzy publicznej, w szczególności poprzez przyjęcie, że H. K. był właścicielem pojazdu marki [...] nr rej. [...] do dnia 10 lutego 2016 r. w sytuacji gdy w dniu 23 października 2007 r. na podstawie obowiązującego wówczas art. 130 a ust. 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. prawo o ruchu drogowym Skarb Państwa z mocy prawa stał się właścicielem pojazdu marki [...] nr rej. [...], co miało istotny wpływ na ustalenie stanu faktycznego danej sprawy na podstawie którego doszło do wydania zaskarżonej decyzji,

naruszenie art. 12 k.p.a. poprzez wydanie decyzji o obciążeniu kosztami przechowywania pojazdu H. K. po upływie 9 lat od dnia usunięcia pojazdu z drogi, co spowodowało nadmierny wzrost tych kosztów.

naruszenie art. 130 a ust. 10 h ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. prawo o ruchu drogowym poprzez jego niewłaściwe zastosowanie do sprawy, w której stan faktyczny wskazuje, że zaistniała ona przed wejściem w życie powyższego przepisu.

W uzasadnieniu skargi skarżący w obszerny sposób wywiódł, iż decyzje obu organów obarczone są błędami. W szczególności zarzucił niezasadne przyjęcie przez organy, że skarżący był właścicielem pojazdu marki [...] nr rej. [...] do dnia 10 lutego 2016 r. i niewłaściwe zastosowanie przepisu art. 130 a ust. 10 h ustawy

z 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.) – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( dalej p.p.s.a.) sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) nie będąc w sprawowaniu tej kontroli związany granicami skargi – zarzutami, wnioskami oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania.

Na wstępie należy zauważyć, że z akt postępowania administracyjnego wynika, że dyspozycja zatrzymania i przechowania pojazdu marki [...] nr rej. [...], została wydana w dniu 5 kwietnia 2007 r. przez Komendę Powiatową Policji

w G. (z uwagi na cyt. "śmiertelny wypadek drogowy do badania biegłego"). Usunięcia pojazdu z miejscowości K. gm. M. trasa [...] dokonał podmiot [...] Sp. Jawna – J. K.-O., W. S.. Wskazać dodatkowo należy, że pojazd [...] stanowił własność skarżącego. Powyższe okoliczności nie były kwestionowane przez żadną ze stron postępowania i należy uznać je za bezsporne.

Przypomnieć zatem należy, że Starosta decyzją nr [...] jako organ I instancji zobowiązał skarżącego do zapłaty kwoty [...] zł, zaś Kolegium uchyliło decyzje Starosty G. i nałożyło na skarżącego obowiązek zapłaty kwoty [...] zł, przyjmując iż na kwotę tę składają się koszty przechowywania pojazdu za okresy podane w decyzji (okres od 4 września 2010 r. do 28 lutego 2011 r., od 17 lipca 2013 r. do 18 lipca 2015 r., plus koszty oszacowania pojazdu), którego skarżący był właścicielem do 10 lutego 2016 r.

Skarżący natomiast podnosi, iż organy obu instancji niezasadnie przyjęły, iż był właścicielem pojazdu do dnia 10 lutego 2016 r., gdy tymczasem pojazd stał się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa, po upływie 6 miesięcy od dnia jego usunięcia.

Podstawę kwestionowanych w skardze rozstrzygnięć stanowiły przepisy ustawy

z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r., poz. 1137

z późn. zm., dalej: "p.r.d."). Zgodnie z art. 103 a ust. 2 p.r.d. pojazd może być usunięty

z drogi na koszt właściciela, jeżeli nie ma możliwości zabezpieczenia go w inny sposób, w przypadku, gdy (1) kierowała nim (a) osoba znajdująca się w stanie nietrzeźwości lub w stanie po użyciu alkoholu albo środka działającego podobnie do alkoholu, (b) nieposiadająca przy sobie dokumentów uprawniających do kierowania lub używania pojazdu; (2) jego stan techniczny zagraża bezpieczeństwu ruchu drogowego, powoduje uszkodzenie drogi albo narusza wymagania ochrony środowiska.

Jak wynika przy tym z art. 130 a ust. 4 pkt 1 w zw. z art. 130 a ust. 2 p.r.d., dyspozycję przemieszczenia lub usunięcia pojazdu z drogi wydaje policjant. Ustawodawca wskazuje zarazem w art. 130 a ust. 5c p.r.d., że pojazd usunięty z drogi, w przypadkach określonych w art. 130 a ust. 2 p.r.d., umieszcza się na wyznaczonym przez starostę parkingu strzeżonym do czasu uiszczenia opłaty za jego usunięcie

i parkowanie. Usuwanie pojazdów i prowadzenie parkingu strzeżonego dla pojazdów usuniętych w przypadkach, o jakich mowa w art. 130 a ust. 1-2 p.r.d., należy do zadań własnych powiatu.

Zgodnie z art. 130 a ust. 10 p.r.d. starosta w stosunku do pojazdu usuniętego

z drogi, w przypadkach określonych w art. 130 a ust. 1 i 2 p.r.d., występuje do sądu

z wnioskiem o orzeczenie jego przepadku na rzecz powiatu, jeżeli prawidłowo powiadomiony właściciel lub osoba uprawniona nie odebrała pojazdu w terminie 3 miesięcy od dnia jego usunięcia. Powiadomienie powinno zawierać przy tym pouczenie o skutkach nieodebrania pojazdu. Jak wynika zarazem z art. 130 a ust. 10 f p.r.d., do wykonania orzeczenia sądu o przepadku pojazdu obowiązany jest starosta. Wykonanie tego orzeczenia następuje w trybie i na zasadach określonych w ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postepowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2016 r., poz. 599 z późn. zm.), z uwzględnieniem przepisów powołanej ustawy – Prawo o ruchu drogowym. Ustawodawca wskazuje zarazem w art. 130 a ust. 10 h p.r.d., że koszty związane z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu powstałe od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania ponosi osoba będąca właścicielem tego pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu, z zastrzeżeniem art. 130 a ust. 10 d i 10 i p.r.d. Decyzję o zapłacie tych kosztów wydaje starosta.

W tym miejscu należy jednak podkreślić, że przedstawiona powyżej regulacja obowiązywała w innym kształcie w dacie wydania dyspozycji usunięcia rozważanego pojazdu. Treść art. 130 a ust. 2, 4 i 5 c p.r.d. według stanu prawnego w dniu 5 kwietnia 2007 r. odpowiadała brzmieniu tych przepisów w dniu orzekania przez organ II instancji. Różnice między tymi przepisami mają jedynie redakcyjne znaczenie. Zmiany

o charakterze istotnym dotyczą natomiast pozostałej części przytoczonego uregulowania. Zamiast bowiem art. 130 a ust. 10-10 l p.r.d. ustawodawca przewidywał

tylko art. 130 a ust. 10 p.r.d., zgodnie z którym pojazd usunięty w trybie art. 130 a ust. 1

i 2 p.r.d. i nieodebrany przez uprawnioną osobę w terminie 6 miesięcy od dnia usunięcia uznaje się za porzucony z zamiarem wyzbycia się. Pojazd ten przechodzi na rzecz Skarbu Państwa z mocy ustawy.

Należy przy tym zaznaczyć, że w wyroku z dnia 3 czerwca 2008 r., sygn. akt P 4/06 (Dz. U. nr 100, poz. 649), Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że art. 130 a ust. 10 p.r.d. w obowiązującym ówcześnie brzmieniu jest niezgodny z art. 21 ust. 1, art. 46 i art. 64 ust. 1 w zw. z art. 31 ust. 3 i art. 64 ust. 4 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej

z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. nr 78, poz. 483 z późn. zm.) w zakresie, w jakim dopuszcza odjęcie prawa własności pojazdu bez prawomocnego orzeczenia sądu. Jednocześnie Trybunał Konstytucyjny postanowił, że wymieniony przepis utraci moc obowiązującą z upływem 12 miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. Orzeczenie to zostało opublikowane w dniu 11 czerwca

2008 r., a zatem art. 130 a ust. 10 p.r.d. w opisanym brzmieniu utracił moc obowiązującą w dniu 11 czerwca 2009 r.

Mimo wyznaczenia długiego okresu vacatio legis dla powyższego wyroku z dnia 3 czerwca 2008 r. odpowiednia nowelizacja przepisów powołanej ustawy – Prawo

o ruchu drogowym nastąpiła dopiero na mocy art. 1 pkt 10 ustawy z dnia 22 lipca

2010 r. o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustawy (Dz. U. nr 152, poz. 1018 z późn. zm.). Nowelizacja ta weszła w życie w dniu

4 września 2010 r., nadając art. 130 a ust. 10-10 l p.r.d. brzmienie obowiązujące

w dacie orzekania przez organ II instancji.

Podstawowe wątpliwości, jakie wyłoniły na tle niniejszej sprawy, dotyczyły pytania, czy koszty związane z usunięciem, przechowaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu zostały prawidłowo wyliczone przez organy administracji publicznej. Organ I instancji przyjął w tej mierze, że art. 130 a ust. 10 h p.r.d.

w aktualnym brzmieniu powinien znaleźć w pełnej rozciągłości zastosowanie do ustalonego stanu faktycznego, a więc że skarżący ponosi koszty od momentu usunięcia pojazdu. Organ odwoławczy uznał z kolei, że niektóre okresy powinny być wyłączone

i nie powinny negatywnie oddziaływać na sferę prawną skarżącego, zatem koszty parkowania powstałe w tych okresach nie mogą go obciążać. Skarżący wywodził natomiast, że skoro nie odebrał pojazdu – z upływem 6 miesięcy, to Skarb Państwa stał się jego właścicielem, a zatem nie powinien być także adresatem nałożonego na niego obowiązku.

Przede wszystkim należy zauważyć, że rozważany samochód został usunięty na podstawie dyspozycji wydanej w dniu 5 kwietnia 2007 r., przez Komendę Powiatową

w G.. W tym okresie obowiązywał art. 130 a ust. 10 p.r.d. w brzmieniu poprzedzającym nowelizację z dnia 22 lipca 2010 r. Wprawdzie już wcześniej w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 3 czerwca 2008 r. przepis ten został uznany za niekonstytucyjny w zakresie, w jakim wprowadzał przepadek własności pojazdu na rzecz Skarbu Państwa z mocy samego prawa. Niemniej powołany wyrok Trybunału

z dnia 3 czerwca 2008 r. wszedł w życie dopiero w dniu 12 czerwca 2009 r.

W powyższym okresie przejściowym wymieniony art. 130 a ust. 10 p.r.d. pozostawał zatem w mocy i stanowił dla podmiotów prawa administracyjnego źródło praw

i obowiązków. W świetle dotychczasowych uwag należy w konsekwencji wskazać, że własność omawianego pojazdu przeszła ex lege na rzecz Skarbu Państwa w dniu 23 października 2008 r., tj. po upływie 6-miesięcznego terminu z art. 130 a ust. 10 p.r.d.

w ówczesnym brzmieniu.

Mając na uwadze art. 130 a ust. 5 c p.r.d., nie ulega zatem zdaniem Sądu wątpliwości, że skarżący jest obowiązany do pokrycia opłat związanych z usunięciem

i parkowaniem pojazdu, powstałych w okresie od dnia 23 kwietnia 2007 r. do dnia 23 października 2007 r. Trzeba przy tym wskazać, że opłata za parkowanie na parkingu strzeżonym powinna być naliczona za okres rozpoczynający się od faktycznego umieszczenia pojazdu na parkingu, a nie od daty zawiadomienia o tym fakcie (zob. wyrok NSA z dnia 10 marca 2009 r., sygn. akt I OSK 1399/08, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl; wyrok WSA

w Gliwicach z dnia 16 września 2008 r., sygn. akt I SA/Gl 203/08, tamże).

Kluczowe kontrowersje w rozpatrywanej sprawie budzi natomiast możliwość obciążenia A. J. kosztami przechowania, szacowania i likwidacji pojazdu, powstałymi po dniu 23 października 2007 r.

Zgodnie z art. 130 a ust. 10 p.r.d. w brzmieniu obowiązującym przed dniem 4 września 2010 r. przejście prawa własności pojazdu na rzecz Skarbu Państwa dokonywało się z mocy samego prawa. Tym samym zmiana właściciela samochodu następowała bez potrzeby uzyskania orzeczenia sądowego, a nawet wbrew woli podmiotu dotychczas uprawnionego do pojazdu. Trzeba ponadto zaznaczyć, że przejście prawa własności powoduje zmiany nie tylko w sferze aktywów (uzyskanie praw do rzeczy), lecz także w sferze pasywów (obowiązek ponoszenia ciężarów związanych z rzeczą). Wniosek ten ma istotne znaczenie, gdyż konsekwentnie należy przyjąć, że wraz z upływem terminu, o jakim była mowa w powołanym przepisie, koszty powstałe po dacie przepadku pojazdu spoczywały tylko na Skarbie Państwa jako właścicielu pojazdu. Przepisy ustawy Prawo o ruchu drogowym w brzmieniu obowiązującym do dnia 4 września 2010 r. nie zawierały regulacji umożliwiającej nałożenie na skarżącego obowiązku pokrycia kosztów powstałych po przejściu prawa własności pojazdu na Skarb Państwa, tj. za okres od dnia 23 października 2007 r. Stanowisko takie było przyjęte w ówczesnym orzecznictwie (zob. wyrok WSA

w Olsztynie z dnia 25 listopada 2010 r., sygn. akt I SA/Ol 608/10, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl; wyrok NSA z dnia 10 marca 2009 r., sygn. akt I OSK 1399/08, tamże; wyrok WSA w Gliwicach z dnia 16 września 2008 r., sygn. akt I SA/Gl 203/08, tamże).

Należy zauważyć także, że wieloletnie prowadzenie przez organy administracji postępowania związanego z przejęciem przedmiotowego pojazdu przez Skarb Państwa i jego likwidacją doprowadziło do powstania kolejnej wątpliwości, a mianowicie czy

w związku z wejściem w życie w dniu 4 września 2009 r. powołanej ustawy nowelizującej z dnia 22 lipca 2010 r. możliwe jest obciążenie skarżącego omawianymi kosztami – powstałymi po dniu 23 października 2007 r. – na podstawie art. 130 a ust. 10 h p.r.d. w aktualnym brzmieniu. Trzeba bowiem podkreślić w tym miejscu, że powołana ustawa nowelizująca z dnia 22 lipca 2010 r. nie zawiera w rozważanym zakresie odpowiednich przepisów przejściowych. Regulacja intertemporalna dotycząca kosztów związanych z usunięciem, przechowaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu została wyrażona tylko w art. 13 tejże ustawy. Zgodnie z tym przepisem, Skarb Państwa ponosi koszty przechowywania pojazdów, które powstały po upływie terminu, o jakim mowa w art. 130 a ust. 10 p.r.d. w jego dawnym brzmieniu, do dnia wejścia w życie ustawy nowelizującej, wobec pojazdów, których 6-miesięczny termin od dnia ich usunięcia upłynął w okresie od dnia 11 czerwca 2009 r. do dnia wejścia w życie ustawy nowelizującej. Tymczasem, jak sygnalizowano wcześniej, termin wymieniony w art. 130 a ust. 10 p.r.d. w poprzednim brzmieniu w niniejszej sprawie upłynął w dniu 23 października 2007 r., a zatem przytoczony przepis przejściowy nie znajduje w niej zastosowania.

W przekonaniu Sądu uzasadnione jest przyjęcie, że art. 130 a ust. 10 h p.r.d.

w nowym brzmieniu oddziałuje tylko na przyszłość, a zatem regulacja ta znajduje zastosowanie do kosztów związanych z usuwaniem, przechowaniem, szacowaniem, sprzedażą lub likwidacją pojazdu powstałych po dniu 4 września 2010 r. Wniosek ten należy jednak uzupełnić, wskazując, że powołane przepisy stosuje się do (1) pojazdów usuniętych po dniu 4 września 2010 r. albo (2) pojazdów usuniętych przed dniem 4 września 2010 r., jeżeli do tej daty nie nastąpił ich przepadek na rzecz Skarbu Państwa. Taka interpretacja pozostaje w zgodzie z zasadą lex severior retro non agit, w świetle której nie można nakładać obowiązków z mocą wsteczną.

W tej sytuacji skoro od dnia 23 października 2007 r. na skarżącym nie ciążył obowiązek poniesienia omawianych kosztów i koszty te obciążały Skarb Państwa jako właściciela pojazdu, to nie można przyjąć, że w wyniku wejścia w życie ustawy z dnia 22 lipca 2010 r. koszty te miałyby zostać aktualnie przeniesione na skarżącego. Za takim wnioskiem przemawia również posiłkowo treść art. 13 powołanej ustawy nowelizującej, który zakłada implicite odpowiedzialność Skarbu Państwa.

Reasumując art. 130 a ust. 10 h p.r.d. nie może stanowić podstawy obciążenia skarżącego kosztami powstałymi w okresie po dniu 4 września 2010 r.

Nie ulega wątpliwości w ocenie Sądu w składzie orzekającym, że organy administracji publicznej dokonały wadliwej interpretacji art. 130 a ust. 10 p.r.d.

w dawnym brzmieniu (organ I instancji) i art. 130 a ust. 10-10 l p.r.d. w brzmieniu aktualnie obowiązującym (Kolegium). W wyniku tego uchybienia obciążono skarżącego kosztami związanymi z wydaniem dyspozycji usunięcia pojazdu za okres następujący po dniu przepadku z mocy prawa omawianego pojazdu na rzecz Skarbu Państwa, tj. po dniu 23 października 2007 r., w sytuacji gdy brak było podstaw do nałożenia powyższego obowiązku. Błędna wykładnia powołanych przepisów prawa materialnego przełożyła się zatem na wydanie nieprawidłowego rozstrzygnięcia. Z tego względu zasadne było wyeliminowanie decyzji obu organów z obrotu prawnego.

W tej sytuacji Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a") uchylił zaskarżone decyzje, uznając skargę za uzasadnioną.

Sąd orzekł o kosztach postępowania na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a., przy czym na koszty te składają się wpis sądowy [...] zł, koszty zastępstwa procesowego [...] zł i opłata skarbowa od pełnomocnictwa 17 zł.