Postanowienie NSA, sygn. akt I OSK 48/07
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2007-01-30 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Hasła tematyczne: Odrzucenie skargi kasacyjnej
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Odrzucono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 178 w związku z art. 180
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Dnia 30 stycznia 2007 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Łuczaj po rozpoznaniu w dniu 30 stycznia 2007 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej H. S. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 30 sierpnia 2006 roku, sygn. akt II SA/Ke 408/06 o odrzuceniu skargi w sprawie ze skargi H. S. na decyzję Wojewody Świętokrzyskiego z dnia [...] znak:/ w przedmiocie odmowy uchylenia we wznowionym postępowaniu decyzji dotyczącej wywłaszczenia nieruchomości postanawia: odrzucić skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 30 sierpnia 2006 roku, sygn. akt II SA/Ke 408/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach odrzucił skargę H. S. na decyzję Wojewody Świętokrzyskiego z dnia [...] znak [...] w przedmiocie odmowy uchylenia we wznowionym postępowaniu decyzji dotyczącej wywłaszczenia nieruchomości

W uzasadnieniu postanowienia Sąd podał, iż skargę na powyższą decyzję Wojewody Świętokrzyskiego wniósł w dniu 4 lipca 2006 roku pełnomocnik skarżącej – H. E. B. Ponieważ do skargi nie został dołączony dokument pełnomocnictwa, który pełnomocnik zobowiązany jest złożyć przy pierwszej czynności procesowej przed sądem (art. 37 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ), zarządzeniem z dnia 16 sierpnia 2006 roku, doręczonym w dniu 21 sierpnia 2006 roku, H. E. B. został zobowiązany do uzupełnienia tego braku formalnego skargi, w terminie 7 dni pod rygorem jej odrzucenia. W wyznaczonym terminie, tj. do dnia 28 sierpnia 2006 roku, H. E. B. nie złożył pełnomocnictwa od H. S.

Sąd pierwszej instancji wskazał, iż zgodnie z art. 221 - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi pisma wnoszone przez adwokata lub radcę prawnego, które nie są należycie opłacone, pozostawia się bez rozpoznania albo odrzuca bez wezwania o uiszczenie opłat, jeżeli pismo podlega opłacie stałej. Stosownie zaś do "par. 2.3 ust. 5" rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. Nr 06.45.322) wpis stały od skargi będącej przedmiotem postępowania wynosi 200 zł.

Sąd, powołując się na orzecznictwo Sądu Najwyższego wypracowane na gruncie art. 17 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych podkreślił, iż wniesienie przez H. E. B., będącego adwokatem, wpisu stałego od skargi byłoby prawnie skuteczne gdyby nastąpiło po wniesieniu skargi, ale przed upływem terminu do jej wniesienia ( por. uchwała SN z 25.IX.1970r., 111 CZP 85/70, OSNCP 1971, nr 9, poz. 146, postanowienie SN z 14 XI 2002r. III RN 73/02, niepubl.). Z akt postępowania administracyjnego wynika, że termin do wniesienia skargi upłynął dnia 5 lipca 2006 roku a to oznacza, iż adwokat H. E. B. był zobowiązany do uiszczenia wpisu stałego w kwocie 200 zł w tym samym terminie. Wpis taki został uiszczony w dniu 9 sierpnia 2006 roku, co wynika z polecenia przelewu znajdującego się w aktach sprawy, a zatem z uchybieniem 30 - dniowego terminu określonego w art. 53 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Uznając, że skarga została wniesiona przez osobę nieuprawnioną, a ponadto nie został uiszczony wpis stały przy jej wniesieniu przez adwokata H. E. B., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach orzekł o odrzuceniu skargi na podstawie art. 53 § 1 i art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.).

W dniu 10 października 2006 roku H. S., reprezentowana przez H. E. B., wniosła skargę kasacyjną od powyższego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach, zaskarżając je w całości.

W skardze kasacyjnej zarzucono naruszenie przepisów postępowania, co spowodowało istotny wpływ na wynik sprawy, czyli odrzucenie zaskarżonym postanowieniem skargi na decyzję Wojewody Świętokrzyskiego i wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia przez "przyjęcie skargi w całości z uwagi na okoliczności faktyczne dopełnienie wymogu staranności przez pełnomocnika, uiszczenie opłaty sadowej i doręczenie pełnomocnictwa czyli przekazanie sprawy do rozpatrzenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oraz rozpatrzenie przedmiotowej sprawy na rozprawie, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie do ponownego rozpoznania z wnioskiem o rozpatrzenie sprawy na rozprawie".

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, iż strona skarżąca nie dokonała opłaty wpisowej w terminie określonym przez Sąd postanowieniem z dnia 30 sierpnia 2006 roku - bez swojej winy w uchybieniu terminu a uiszczenie opłaty zostało dokonane poleceniem przelewu przez pełnomocnika w dniu 9 sierpnia 2006 roku po otrzymaniu w dniu 4 sierpnia 2006 roku pisma Wojewody Świętokrzyskiego o przekazaniu skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach, które jako odpowiedź na skargę wpłynęło do Sądu w dniu 4 sierpnia 2006 roku. Zgodnie z art. 54 § 1 p. o p.p.s.a. strona wniosła skargę za pośrednictwem Wojewody Świętokrzyskiego, który w terminie 30 dni był zobowiązany przekazać skargę do Sądu lub uwzględnić skargę w zakresie swojej właściwości - art. 54 § 3 ustawy p. o p.p.s.a.

Mając na uwadze powyższe okoliczności, a w szczególności 30 - dniowy termin złożenia skargi do Sądu przez Wojewodę Świętokrzyskiego, pełnomocnik nie uiszczał opłaty wpisowej do kasy Sądu, ponieważ czekał na zawiadomienie o przekazaniu sprawy do Sądu i nadaniu przez Sąd sygnatury akt sprawy - nie będąc pewnym, że skarga może być uwzględniona przez organ drugiej instancji w całości bez kierowania do rozpoznania w trybie procesowym.

Pełnomocnik H. S. stwierdził, iż zachował pełną staranność w podjęciu czynności uiszczenia opłaty będąc osobiście w miesiącu lipcu 2006 roku w Sądzie z zapytaniem, czy skarga wpłynęła do biura podawczego lub do Wydziału II WSA oraz, czy przed wpłynięciem skargi powinien uiścić opłatę wpisową do tej sprawy. Pełnomocnik wielokrotnie telefonicznie informował się, czy skarga wpłynęła i uzyskała sygnaturę akt. Dopiero po otrzymaniu zawiadomienia strony przeciwnej, że skarga została złożona w Sądzie w dniu 4 sierpnia 2006 roku pełnomocnik w dniu 7 sierpnia 2006 roku - po konsultacji telefonicznej z sekretariatem - uzyskał wiadomość o wpłynięciu skargi, która nie miała jeszcze sygnatury, lecz pracownica sekretariatu poinformowała, żeby uiścić opłatę bez podania sygnatury w celu dotrzymania terminu, co zostało dokonane przelewem.

H. E. B. zaznaczył, że zgodnie z zarządzeniem Sądu z dnia 16 sierpnia 2006 roku, jako pełnomocnik strony skarżącej, wysłał faxem 2 pełnomocnictwa do swojej klientki w celu podpisania i odwrotnie faxem otrzymał podpisane pełnomocnictwa z daty 22 sierpnia 2006 roku do spraw sygn. akt. II SA/Ke 408/06 i 409/06, które listem poleconym z opłatą skarbową wysłał na adres Sądu - przedmiotowe pełnomocnictwo, doręczone w dniu 28 sierpnia 2006 roku, jest w aktach sprawy. Nadto pismem z dnia 22 sierpnia 2006 roku pełnomocnik poinformował Sąd, że oryginał pełnomocnictwa zostanie wysłany na adres Sądu przez klientkę w jak najszybszym terminie. H. S. listem poleconym z dnia 23 sierpnia 2006 roku wysłała na adres WSA w Kielcach oryginał pełnomocnictwa o godz. 1530, który w terminie 4 dni powinien otrzymać Sąd ( dowód: wzór pełnomocnictwa i dowód nadania poczty szwedzkiej - fax, pismo przewodnie pełnomocnika ).

W tym stanie faktycznym i prawnym strona skarżąca dochowała szczególnej staranności w doręczeniu pełnomocnictwa procesowego szczególnego na termin określony przepisami prawa i przez Sąd - przy uwzględnieniu, że pełnomocnictwo z daty 1 grudnia 2003 roku obejmowało upoważnienie do reprezentowania generalnego przed Sądami wszystkich instancji.

Reasumując, pełnomocnik stwierdził, iż nie odnosi się co do zasadności postanowienia, które w świetle powołanych przepisów jest spójne i zasadne, lecz odnosi się co do okoliczności faktycznych dotyczących winy nieumyślnej, która w tej sprawie nie miała miejsca, ponieważ uchybienie terminu nastąpiło w wyniku wątpliwości i informacji, które były w przekonaniu pełnomocnika wiarygodne. Wobec powyższego pełnomocnik skarżącej wniósł o rozstrzygnięcie wątpliwości na jego korzyść.

Naczelny Sąd Administracyjny, zważył co następuje:

Zgodnie z art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm. ), zwanej dalej "p.p.s.a.", skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonego orzeczenia z prawem materialnym i procesowym w granicach skargi kasacyjnej. Dokonując tej kontroli Sąd nie jest uprawniony do badania ewentualnej wadliwości zaskarżonego orzeczenia wykraczającej poza ramy wyznaczone zarzutami skargi kasacyjnej. Oznacza to związanie zarzutami i wnioskami skargi kasacyjnej. A zatem zakres rozpoznania sprawy wyznacza strona wnosząca skargę kasacyjną przez przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie.

Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze. Oznacza to konieczność powołania konkretnych przepisów prawa, którym zdaniem skarżącego – uchybił Sąd, uzasadnienia ich naruszenia a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego - wskazania dodatkowo, że naruszenie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Kasacja nie odpowiadająca tym wymogom pozbawiona konstytuujących ją elementów treściowych uniemożliwia sądowi ocenę jej zasadności.

Ze względu na to, że skarga kasacyjna jest bardzo sformalizowanym środkiem prawnym jest obwarowana przymusem adwokacko – radcowskim (art. 175 § 1 – 3 p.p.s.a.). Opiera się on na założeniu, że powierzenie tej czynności wykwalifikowanym prawnikom zapewni skardze odpowiedni poziom merytoryczny i formalny.

Z brzmienia art. 176 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jednoznacznie wynika, że autor skargi ma przytoczyć podstawy kasacyjne i je uzasadnić. Przedstawienie okoliczności uzasadniających przyjęcie kasacji do rozpoznania nie może ograniczyć się do powtórzenia treści przepisu art. 174 p.p.s.a., wymieniającego podstawy kasacji. Konieczne jest uzasadnienie podnoszonej podstawy skargi kasacyjnej przez wskazanie, które przepisy ustawy – oznaczone numerem artykułu (paragraf, ustęp) - zostały naruszone, na czym to naruszenie polega oraz jaki mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Warunek przytoczenia podstaw zaskarżenia i ich uzasadnienia nie jest spełniony, gdy skarga zawiera wywody zmuszające Naczelny Sąd Administracyjny do domyślania się, który przepis prawa skarżący miał na uwadze, podnosząc zarzut naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania. Przepis ten musi być wskazany wyraźnie.

W skardze kasacyjnej wniesionej w niniejszej sprawie pełnomocnik skarżącej ograniczył się wyłącznie do postawienia ogólnie sformułowanego zarzutu naruszenia przepisów postępowania, "co spowodowało istotny wpływ na wynik sprawy, czyli odrzucenie zaskarżonym postanowieniem skargi na decyzję Wojewody Świętokrzyskiego".

Z istoty skargi kasacyjnej jako środka odwoławczego od wyroku Sądu administracyjnego pierwszej instancji wynika, że podstawą skargi kasacyjnej naruszenia prawa procesowego jest naruszenie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

W niniejszej sprawie autor skargi kasacyjnej, podnosząc zarzut naruszenia przepisów postępowania, tak w petitum środka odwoławczego jak i w jego uzasadnieniu, nie wskazał żadnego konkretnego przepisu prawa regulującego postępowanie sądowoadministracyjne tj. przepisu ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, którego naruszenia miałby się dopuścić Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach.

Wprawdzie w uzasadnieniu skargi kasacyjnej przywołano "art. 54 § 1 p. o p.p.s.a." nakazujący wnoszenie skargi do sądu administracyjnego za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi i "art. 54 § 3 p. o p.p.s.a." przewidujący kompetencje organu do uwzględnienia skargi w całości ( do dnia rozpoczęcia rozprawy ), lecz powołanie tych przepisów nastąpiło jako przedstawienie okoliczności zaistniałych w niniejszej sprawie. Autor skargi kasacyjnej nie zarzucił Sądowi pierwszej instancji naruszenia jakiegokolwiek przepisu ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

W tym stanie rzeczy należy uznać, że podstawa kasacji nie została przytoczona (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 marca 2004 r., sygn. akt FSK 258/04, Przegląd podatkowy 2004/7/53, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 września 2005 r., sygn. akt I OSK 794/05 - niepublikowane).

Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi, przy takim oznaczeniu podstawy zaskarżenia, nie pozwala na odniesienie się do tak wskazanego zarzutu. W tym miejscu należy podkreślić, że Naczelny Sąd Administracyjny, działając jako sąd kasacyjny, nie jest uprawniony do samodzielnego konkretyzowania zarzutów lub też stawiania hipotez co do tego, jakiego przepisu dotyczy podstawa kasacji. A zatem warunek przytoczenia podstaw zaskarżenia i ich uzasadnienia nie jest spełniony, gdy skarga kasacyjna zawiera wywody zmuszające sąd kasacyjny do domyślania się, który przepis prawa materialnego lub przepisów postępowania miał doznać naruszenia ( por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 marca 2004 roku, sygn. akt FSK 41/04, ONSAiWSA 2004/1/9, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 czerwca 2004 r., sygn. akt OSK 421/04, LEX nr 146732 postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 kwietnia 1997 r., III CKN 29/97, OSNC 1997, nr 6 - 7, poz. 96, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 17 stycznia 2002 roku, sygn. akt III CKN 760/00, LEX nr 53138).

Skarga kasacyjna wniesiona w niniejszej sprawie - wobec nie wskazania jej podstaw – nie spełnia wymogów ustanowionych w art. 176 w związku z art. 174 p.p.s.a.

Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił skargę kasacyjną na podstawie art. 178 w związku z art. 180 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 , poz. 1270 ze zm. ).