Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1303/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-01-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Gajewiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi M. R. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę w całości


UZASADNIENIE

Główny Inspektor Transportu Drogowego (w skrócie GITD) decyzją z dnia [...] lutego 2015 r., nr [...], po rozpatrzeniu odwołania M. R. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą C. w B. (dalej skarżący, strona), utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (w skrócie: WITD) z dnia [...] stycznia 2015 r., nr [...] o nałożeniu na stronę kary pieniężnej w wysokości 5.000 zł z tytułu wykonywania przejazdu pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii IV.

Do wydania powyższej decyzji doszło w oparciu o następujące ustalenia:

W dniu [...] września 2014 r. na drodze krajowej nr [...] w miejscowości T. został zatrzymany do kontroli dwuosiowy pojazd marki [...] o nr rej. [...] wraz z trzyosiową naczepą marki [...] o nr rej. [...] kierowany przez S. S. Pojazdem przewożony był ładunek profili stalowych (ładunek podzielny) w imieniu i na rzecz przedsiębiorcy C. M.R.

W toku kontroli po odjęciu 2% tolerancji zaokrąglonego w górę do 0,1 t., stwierdzono, że nacisk osi napędowej wyniósł 10,75 t. Ważenia dokonano na zatwierdzonym przez uprawnionego geodetę stanowisku do pomiaru mas i nacisków osi przy użyciu przenośnych wag do pomiarów statycznych typu SAW 10C o numerach fabrycznych [...] i [...] posiadającymi Świadectwo Legalizacji Ponownej. Kierowca został pouczony o procedurze ważenia, jak również został zapoznany ze świadectwami legalizacji wag, przymiaru mieszanego-ruletki, wysokościomierza teleskopowego oraz protokołem pomiaru pochylenia terenu w miejscu ważenia. Kierujący osobiście odczytywał wyniki pomiarów z urządzeń pomiarowych.

Jednocześnie ustalono, że wykonywany przejazd stanowił przejazd po drodze publicznej pojazdem nienormatywnym o parametrach przewidzianych dla zezwolenia kategorii IV. W toku kontroli kierujący pojazdem nie okazał wymaganego zezwolenia.

Ustalenia kontroli zawarto w protokole kontroli z dnia [...] września 2014 r. nr [...], podpisanym bez zastrzeżeń przez kierowcę.

Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego WITD decyzją z dnia [...] stycznia 2015 r. nałożył na stronę karę pieniężną w wysokości 5.000 zł za przejazd po drodze publicznej pojazdem nienormatywnym bez wymaganego zezwolenia kategorii III-IV. Jako podstawę kary powołał art. 140aa ust. 1-3 oraz art. 140ab ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm. – dalej prd).

W uzasadnieniu organ stwierdził, że odpowiedzialność za przestrzeganie obowiązujących przepisów podczas przejazdu po drogach publicznych została nałożona przez ustawodawcę na przedsiębiorców wykonujących przewozy drogowe. Ich też obciążają skutki takiego stanu pojazdu wraz z ładunkiem, który podczas przejazdu po drodze publicznej powoduje naciski osi przekraczające normy przewidziane dla tej drogi. Przejmując towar, przed rozpoczęciem przewozu, powinien sprawdzić stan pojazdu i towaru oraz sposób załadunku, gdyż ponosi pełną odpowiedzialność za warunki przewozu oraz za towar do czasu jego wydania odbiorcy. Z okoliczności sprawy wynika jednocześnie, że strona dokonała przewozu pojazdem nienormatywnym o parametrach przewidzianych dla zezwolenia kategorii IV, gdyż przejazd odbywał się po drodze krajowej nr [...], po której mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku osi napędowej do 10 t. (rzeczywisty nacisk pojedynczej osi napędowej ciągnika samochodowego wynosił 10,75 t. – nie został przekroczony nacisk powyżej 11,5 t.), nie została przekroczona dopuszczalna masa całkowita zespołu pojazdów oraz nie została przekroczona długość, szerokość i wysokość kontrolowanego pojazdu. WITD stwierdził zatem, iż nie można przyjąć aby strona dochowała należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem, oraz że nie miała wpływu na powstanie stwierdzonego naruszenia, a podnoszone przez przedsiębiorcę okoliczności nie mogą być podstawą do wyłączenia jego odpowiedzialności za naruszenie obowiązujących w tym zakresie norm.

Od powyższej decyzji strona wniosła odwołanie do GITD, w którym zarzuciła naruszenie:

1. Art. 140aa ust. 1, ust. 2 i ust. 3 pkt 1 prd w związku z art. 64 ust. 1 pkt 1 oraz art. 64 ust. 2 prd poprzez wadliwe uznanie, że w sprawie zachodzą przesłanki upoważniające organ do ukarania skarżącego przewoźnika karą pieniężną;

2. Art. 140aa ust. 4 pkt 1 prd poprzez jego niezastosowanie w sprawie;

3. Art. 140ab ust. 1 pkt 2 prd poprzez jego zastosowanie w sprawie oraz art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit a oraz art. 140ab ust. 1 pkt 1 prd poprzez jego niezastosowanie w sprawie;

4. Art. 7 i art. 8 kpa poprzez nienależyte wyjaśnienie stanu faktycznego;

5. Art. 75 § 1 kpa oraz art. 77 § 1 oraz kpa poprzez zaniechanie zebrania wyczerpującego materiału dowodowego poprzez nieprzeprowadzenie dowodów zmierzających do ustalenia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy.

Alternatywnie wskazała na naruszenie:

Art. 140ab ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 64c prd poprzez ich zastosowanie w sprawie, w wyniku wadliwego uznania, iż podmiot wykonujący przewóz zobowiązany był do posiadania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego kategorii IV i w konsekwencji poprzez nałożenie na skarżącego kary pieniężnej w kwocie 5.000 zł oraz art. 140ab ust. 1 pkt 1 lit c oraz ust. 1 pkt 3 lit b w zw. z art. 64a i art. 64d prd poprzez ich niezastosowanie.

Wskazując na powyższe naruszenia strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania.

Strona zakwestionowała także ocenę organu, iż przewoźnik zobowiązany był do posiadania zezwolenia kategorii IV. Podniosła, iż – w jej ocenie – do stanu faktycznego sprawy można zastosować sankcję za brak zezwolenia kategorii I lub VII.

Powołaną decyzją z dnia [...] lutego 2015 r. GITD utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie.

W uzasadnieniu wyjaśnił, że droga, którą poruszał się kontrolowany pojazd zgodnie z treścią rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 6 września 2012 r. w sprawie wykazu dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t, oraz wykazu dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t (Dz. U. z 2012 r., poz. 1061), została zaliczona do kategorii dróg, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t.

GITD w uzasadnieniu rozstrzygnięcia podniósł, że okoliczność w postaci prawnej niemożności uzyskania zezwolenia kategorii III-VII na przewóz ładunku podzielnego nie ma żadnego znaczenia, gdyż ustawodawca przyjął, że w takiej sytuacji nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia. Organ zauważył także, że obowiązki dotyczące przewozu ładunku wynikające z art. 61 prd skierowane są do nieograniczonego kręgu adresatów. Zatem także podmioty wykonujące przejazdy mają obowiązek przestrzegania nakazów płynących z normy prawnej określonej w art. 61 prd. Treść ust. 2 i 3, art. 61 prd jasno wskazuje, że ładunek na pojeździe umieszcza się w taki sposób, aby nie powodował przekroczenia dopuszczalnych nacisków osi pojazdu na drogę. Ładunek umieszczony na pojeździe powinien być zabezpieczony przed zmianą położenia lub wywoływaniem nadmiernego hałasu. Powyższe regulacje wyznaczają zbiór zakazów i nakazów, którymi powinien kierować się podmiot wykonujący przejazd, aby nie doszło do nienormatywności pojazdu. Nie dostosowanie się do nich przesądza o braku należytej staranności jak również o wpływie na powstałe naruszenie, bowiem świadczy o nieprzestrzeganiu zbioru zasad, którymi powinien kierować się podmiot wykonujący przejazd, aby nie doszło do naruszenia. Sposób doboru określonych środków (stworzenie własnych procedur załadunku, szczegółowa organizacja pracy, kształtowanie stosunków zobowiązaniowych z pozostałymi uczestnikami obrotu prawnego, ustalenie trasy przejazdu) jest kwestią indywidualną, a ustawodawca nie narzuca w tym względzie gotowych rozwiązań. W rozpatrywanym przypadku środki zastosowane przez przedsiębiorcę, w celu zapewnienia zgodności przewozu z obowiązującym prawem, okazały się niewystarczające co spowodowało przekroczenie dopuszczalnego nacisku pojedynczej osi napędowej pojazdu, pomimo że nie doszło jednocześnie do przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej.

GITD stwierdził występowanie normalnego i bezpośredniego związku przyczynowego pomiędzy zachowaniem strony a stwierdzonym naruszeniem oraz wskazał, że strona w toku prowadzonego postępowania nie przedstawiła dowodów wskazujących na dochowanie należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem i brakiem wpływu na powstałe naruszenie. Organ podniósł przy tym, że samo zakwestionowanie odpowiedzialności nie jest okolicznością wystarczającą do uwolnienia się od niej, gdyż okoliczności wyłączające odpowiedzialność muszą zaistnieć realnie. W tym miejscu GITD przypomniał, że to podmiot wykonujący przejazd decyduje o wyborze trasy, czy zachowaniu się na drodze podczas wykonywania przewozu i musi on uwzględniać w swych rachubach bezpieczeństwo zarówno kierowcy, wykonującego transport jak i innych uczestników ruchu. Nadto organ podkreślił, że dopracowanie się sprawnego systemu załadunku pojazdów, w którym powinien uczestniczyć zarówno załadowca jak i podmiot wykonujący przejazd, tak by nie przekraczane były normy wymagane przepisami o drogach publicznych, leży niewątpliwie w interesie podmiotu wykonującego przejazd. Normy w zakresie dopuszczalnych parametrów pojazdu mają bowiem charakter bezwzględnie obowiązujący, a fakt ich naruszenia skutkuje koniecznością nałożenia kary pieniężnej.

W ocenie organu odwoławczego w przedmiotowej sprawie WITD nie naruszył przepisów kpa, a ponadto wypełnił obowiązek wynikający z art. 7 oraz art. 77 kpa i zgromadził w aktach sprawy dowody, które są konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy oraz dopuścił jako dowód wszystko co może przyczynić się do jej wyjaśnienia, a nie jest sprzeczne z prawem.

Zdaniem GITD wskazane w zebranym materiale dowodowym okoliczności popełnienia zarzucanego naruszenia tj. wykonywania przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia, było okolicznością, na którą strona miała wpływ, a przy realizacji przejazdu nie dochowała należytej staranności w realizacji czynności związanych z kontrolowanym pojazdem.

Na wskazane powyżej rozstrzygnięcie M. R. reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę w której wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie:

1. Art. 140aa ust. 1, ust. 2 i ust. 3 pkt 1 prd w zw. z art. 64 ust. 1 pkt 1 oraz art. 64 ust. 2 prd poprzez wadliwe uznanie, iż w sprawie zachodzą przesłanki upoważniające organ do ukarania skarżącego przewoźnika karą pieniężną;

2. Art. 140aa ust. 4 pkt 1 prd poprzez jego niezastosowanie w sprawie;

3. Art. 140ab ust. 1 pkt 2 prd poprzez jego zastosowanie w sprawie oraz art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit a oraz art. 140ab ust. 1 pkt 1 prd poprzez jego niezastosowanie w sprawie;

4. Art. 7, art. 8, art. 75 § 1 kpa oraz art. 77 § 1 kpa poprzez:

a. nienależyte, niepełne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy,

b. zaniechanie zebrania wyczerpującego materiału dowodowego;

c. nieprzeprowadzenie dowodów zmierzających do ustalenia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, pomimo stosownych wniosków dowodowych złożonych przez skarżącego.

W uzasadnieniu złożonej skargi skarżący podniósł m. in., że GITD odmawiając zastosowania w przedmiotowej sprawie art. 140aa ust. 4 pkt 1 prd dopuścił się naruszenia prawa. Wskazał, że przewóz, w trakcie którego doszło do kontroli wykonywany był na podstawie zlecenia, z którego wynikało, iż łączna waga towaru ładowanego podczas załadunku w N. nie przekracza jakichkolwiek norm. Za załadunek pojazdu odpowiadał w całości załadowca, który odpowiedzialny był w szczególności za dobór i masę towaru przeznaczonego do przewozu oraz za sposób jego rozmieszczenia na środku transportowym. Kierowca obecny przy załadunku nie miał jakichkolwiek możliwości stwierdzenia, iż wskutek załadunku dojdzie do przekroczenia dopuszczalnego nacisku na osie pojazdu, zwłaszcza, iż posiadał on wiedzę wynikającą z przekazanych dokumentów przewozowych dotyczącą zakładanej wagi przesyłki, która to waga (w zestawieniu z masą własną pojazdu) nie powodowała przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu. Ponadto, z materiałów zabezpieczonych podczas kontroli wynika, iż towar rozmieszczony został na środku transportowym przez załadowcę w sposób równomierny. Sposób rozmieszczenia ładunku nie mógł w kierowcy wzbudzić wątpliwości i podejrzeń co do ewentualnych przekroczeń dopuszczalnych nacisków na osie pojazdu. Przewoźnik nie miał przy tym faktycznych możliwości zweryfikowania deklarowanej przez załadowcę wagi ładunku oraz sposobu rozmieszczenia ładunku w pojeździe, gdyż w miejscu załadunku nie znajdowały się przyrządy pomiarowe pozwalające ocenić zarówno masę całkowitą pojazdu, jak i poziom nacisku na poszczególne osie pojazdu.

Biorąc pod uwagę powyższe skarżący wskazał, iż przy wykonywaniu przewozu przewoźnik dochował należytej staranności, także z uwzględnieniem zawodowego charakteru prowadzonej działalności.

Ponadto skarżący wskazał, iż jako przewoźnik nie miał jakiegokolwiek wpływu na powstanie naruszenia, gdyż przygotowaniem ładunku do przewozu oraz doborem jego wielkości obciążony był załadowca. Ponieważ czynności załadowcze przeprowadzali w całości pracownicy załadowcy, przewoźnik nie miał żadnego wpływu na to, iż na podstawiony środek transportu załadowano ładunek o określonych parametrach i wymiarach.

Skarżący podniósł także, iż naruszenie stwierdzono na krótkim odcinku drogi krajowej w miejscowości T., na którym obowiązuje ograniczenie dopuszczalnego nacisku pojedynczej osi napędowej do 10 t. Dodał, iż była to jedyna droga dojazdowa do miejsca wskazanego przewoźnikowi jako miejsce rozładunku, a co za tym idzie przewoźnik nie miał możliwości wyboru innej, alternatywnej drogi.

W dalszej części uzasadnienia skarżący podniósł, że kwestią kluczową jest problem dotyczący dokonanej przez organy administracyjne kwalifikacji naruszenia dokonanego przez przewoźnika, a dokładniej ustalenia, jaką kategorię zezwolenia powinien posiadać przewoźnik dokonujący przewozu ładunku. W ocenie skarżącego przedmiotem wszczętego postępowania nie powinien być brak zezwolenia kategorii IV, ponieważ przewoźnik nie mógł otrzymać podobnego zezwolenia na przejazd, gdyż przewożony ładunek był podzielny. Wskazał, iż wobec tego podstawą nałożenia kary powinien być art. 140ab ust. 2 prd, który to natomiast nie określa sposobu wyznaczenia wysokości kary. Co więcej, z treści art. 64 ust. 2 prd wynika, iż ustawodawca dopuszcza możliwość przewozu ładunku podzielnego pojazdem nienormatywnym, w przypadku posiadania zezwolenia kategorii I lub II. Wskazując na powyższe oraz przywołując treść załącznika nr 1 do prd, skarżący podniósł, iż – jego zdaniem – pojazd kwalifikował się do otrzymania zezwolenia kategorii I a nie IV.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zaprezentowaną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja GITD, jak również utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji nie naruszają prawa. W działaniu organów wydających decyzje Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości, zarówno gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa. Wyjaśnione zostały motywy podjętego rozstrzygnięcia, a przytoczona na ten temat argumentacja jest pełna.

Przedmiotem zaskarżenia, a tym samym kontroli sądowoadministracyjnej w niniejszej sprawie jest decyzja GITD utrzymująca w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego nakładająca na skarżącego jako przewoźnika karę pieniężną za naruszenie przepisów o ruchu drogowym.

Podstawą faktyczną rozstrzygnięcia organów administracyjnych były ustalenia kontroli przeprowadzonej w dniu [...] września 2014 r., w wyniku której stwierdzono, że zatrzymanym do kontroli samochodem marki [...] wraz z naczepą marki [...] wykonywany był międzynarodowy transport drogowy rzeczy na trasie [...] – ładunku podzielnego – (profili stalowych) bez zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym kategorii IV.

Okolicznością niesporną w rozpatrywanej sprawie pozostawało, że droga krajowa nr [...], na której zatrzymano do kontroli pojazd skarżącego, zaliczona została do kategorii dróg, po których poruszać się mogą pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t. Pojazd strony został zważony wraz z ładunkiem na wyznaczonym, legalizowanym miejscu do ważenia i mierzenia pojazdów w miejscowości T. na drodze krajowej nr [...] za pomocą elektronicznych, przenośnych, legalizowanych wag do pomiarów statycznych typu SAW 10C o numerach fabrycznych [...] i [...] posiadającymi Świadectwo Legalizacji Ponownej. Ważenie – po odjęciu od stwierdzonej wagi 2% zaokrąglonych do 100 kg w górę) wskazało na pojedynczej osi napędowej pojazdu nacisk 10,75 t (czyli przekroczenie dopuszczalnego nacisku o 0.75 t).

Okoliczności powyższe wynikały jednoznacznie z protokołu kontroli przeprowadzonej na drodze w dniu [...] września 2014 r. i nie były negowane przez kontrolowanego kierowcę (podpisał protokół kontroli bez zastrzeżeń) ani przez skarżącego.

Sąd stwierdza, że protokół, jako dokument urzędowy w rozumieniu art. 76 § 1 kpa, sporządzony w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe, w ich zakresie działania, stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Protokół korzysta z wiarygodności zawartych w nim ustaleń z tego jeszcze względu, że sporządzany jest z udziałem przedstawiciela podmiotu kontrolowanego, który ma prawo wnieść do niego zastrzeżenia. Protokół obrazuje stan faktyczny, który później może być trudny, czy nawet niemożliwy do odtworzenia. W rozpatrywanej sprawie kierowca nie tylko nie wniósł uwag do sposobu przeprowadzenia kontroli ale podczas przeprowadzonej kontroli sam odczytywał wyniki pomiarów z urządzeń pomiarowych.

Orzecznictwo sądowe, które w pełni podziela skład orzekający w niniejszej sprawie przywiązuje istotne znaczenie do funkcji dowodowej protokołu kontroli drogowej (vide: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 września 2005 r., sygn. akt VI SA/Wa 1224/04, LEX nr 205475 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 stycznia 2012 r., sygn. akt II GSK 1399/10 LEX nr 1137861).

Odnosząc się do kwestii związanych z nałożeniem kary 5.000 złotych, na podstawie art. 140ab ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 140ab ust. 2 ustawy - Prawo o ruchu drogowym, należy wyraźnie wskazać, że z przepisu art. 64 ust. 2 prd wynika generalna zasada zakazu przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych, niż ładunek niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I lub kategorii II.

Ponadto, należy zauważyć, iż z treści przepisu art. 140ab ust. 2 prd wynika, że w przypadku naruszeń zakazu, o którym mowa w art. 64 ust. 2, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia.

W tym miejscu trzeba zauważyć, że organy Inspekcji Transportu Drogowego, ustalając kategorię wymaganego zezwolenia, kierują się wymiarami, masą, naciskami osi pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I-VII oraz drogi, po których pojazdy te mogą się poruszać. Powyższe warunki zostały określone przez ustawodawcę w załączniku nr 1 do ustawy - Prawo o ruchu drogowym. Następnie, organy dokonują wyboru kategorii zezwolenia, której posiadanie zwalniałoby stronę postępowania z konsekwencji prawnych wynikającymi z treści art. 140ab ust. 1 prd. Przy czym, należy wyraźnie podkreślić, że przy dokonywaniu kwalifikacji kategorii zezwolenia bez znaczenia jest okoliczność w postaci podzielności ładunku, albowiem stosownie do treści przepisu art. 140ab ust. 2 prd, w przypadku naruszeń zakazu, o którym mowa w art. 64 ust. 2, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia.

Organy Inspekcji Transportu Drogowego, ustalając kategorię zezwolenia, którą powinna legitymować się strona postępowania, kierują się następującymi kryteriami. Po pierwsze, rodzajem drogi, na której stwierdzono nienormatywność pojazdu. W tym miejscu, należy wskazać, że eliminowane są te kategorie zezwoleń, które nie mogłyby zostać przyznane na przejazd po drodze, na której stwierdzono naruszenie. Po drugie, organy te kierują się rodzajem parametrów normatywnych pojazdów, od spełnienia których ustawodawca uzależnił uzyskanie zezwolenia. Warto zauważyć, że parametry tego rodzaju nie mogą być przekroczone, co oznacza, że w tym zakresie muszą być normatywne. Przy ich wyodrębnieniu posłużono się zwrotem "nie większe od dopuszczalnych" (organy zatem badają, spośród kategorii zezwoleń odpowiadającej drodze, na której stwierdzono naruszenie, parametry normatywne pojazdu, eliminując następnie te kategorie zezwoleń, które nie spełniają tego rodzaju warunków). Po trzecie, organy Inspekcji Transportu Drogowego kierują się rodzajem parametrów nienormatywnych pojazdów, od spełnienia których ustawodawca uzależnił uzyskanie zezwolenia. W tym miejscu należy zauważyć, co jest bardzo istotne, że parametry tego rodzaju mogą zostać przekroczone, ale jedynie do górnej granicy określonej przepisami prawa. Przy ich wyodrębnieniu posłużono się zwrotem np. "o szerokości nie przekraczającej 3,2 m", "o długości nie przekraczającej 23 m dla zespołu pojazdów", "o wysokości nieprzekraczającej 4,3 m", "o rzeczywistej masie całkowitej nieprzekraczającej 60 t", "o naciskach osi nieprzekraczających wielkości przewidzianych dla dróg o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t". Kolejną czynnością jest zatem zakwalifikowanie przekroczonego parametru do kategorii zezwolenia, dla której możliwe byłoby jego uzyskanie i które nie przekraczałoby maksymalnych, ściśle określonych wielkości dla danej kategorii zezwolenia.

Jeżeli, pomimo tego, nie jest możliwe ustalenie kategorii zezwolenia od I do VI, to kwalifikacja stwierdzonego naruszenia jest dokonywana w oparciu o zezwolenie kategorii VII. Jeżeli zatem kontrolowany pojazd nie spełnia warunków normatywnych lub warunków nienormatywnych, albo poruszał się po kategorii drogi, dla której nie przewidziano przekroczenia parametru ustalonego podczas kontroli dla kategorii zezwoleń od I do VI, to wówczas możliwa jest kwalifikacja prawna stwierdzonego naruszenia jedynie w oparciu o brak zezwolenia kategorii VII. Zezwolenie na tę kategorię wydaje się bowiem, gdy przekroczono wielkości dopuszczalnych odstępstw określonych w zezwoleniach kategorii I - VI.

W związku z powyższym, Sąd po przeprowadzeniu analizy treści zezwoleń od kategorii I do kategorii VII - stwierdził, iż organy obu instancji prawidłowo zakwalifikowały stwierdzone w toku spornej kontroli naruszenie, jako wykonywanie przejazdu drogowego pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii IV.

Mając na względzie normy prawne wyrażone w przepisach art. 64 ust. 2 i art. 140ab ust. 2 prd, Sąd uznał, że z treści przepisu art. 140ab ust. 2 cyt. ustawy wynika jednoznacznie, że przy kwalifikowaniu naruszeń związanych z ustaleniem braku właściwej kategorii zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym, którym przewożony jest ładunek podzielny (jak w niniejszej sprawie), okoliczność w postaci prawnej niemożności uzyskania zezwolenia kategorii I -II nie ma żadnego znaczenia, albowiem ustawodawca wyraźnie przyjął, że w takiej sytuacji nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia.

W konsekwencji, należy zgodzić się z Głównym Inspektorem Transportu Drogowego, że mimo braku możliwości uzyskania przez skarżącą spółkę zezwolenia kategorii IV, z uwagi na fakt, iż ładunek był podzielny (vide: profile stalowe), organ - zgodnie z treścią art. 140ab ust. 2 prd - ustalił w sposób prawidłowy i nałożył karę pieniężną, jak za przejazd pojazdem bez zezwolenia kategorii IV.

Odnosząc się do zarzutu niezastosowania w sprawie art. 140aa ust. 4prd stosownie do którego postępowanie umarza się, gdy okoliczności sprawy i dowody wskazują, iż strona dochowała należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem bądź nie miała wpływu na powstanie naruszenia. Sąd podzielił tu stanowisko GITD, że nie wystarczy jedynie zakwestionowanie swojej odpowiedzialności oraz złożenie oświadczenia o dochowaniu należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem oraz, że nie miało się wpływu na powstałe naruszenia. Z konstrukcji ww. przepisu jasno wynika, iż to po stronie skarżącego leży obowiązek udowodnienia okoliczności na poparcie powyższych twierdzeń. Zatem brak wpływu na powstanie naruszenia musi realnie zaistnieć, a podmiot prowadzący działalność gospodarczą zobowiązany jest dołożyć maksimum staranności, aby prowadzona działalność gospodarcza była wykonywana zgodnie z przepisami prawa (tak np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 czerwca 2013 r., sygn. akt VI SA/Wa 604/13). W przedmiotowej sprawie skarżący nie przedstawił dowodów, które mogłyby stanowić podstawę do zastosowania art. 140aa ust. 4 prd, dlatego też zarzut niezastosowania powyższego przepisu nie może się ostać.

Reasumując, w ocenie Sądu, organy administracji obu instancji nie naruszyły przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania administracyjnego, w tym w szczególności art. 7,8, 75 § 1 oraz 77 § 1 kpa w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem podjęły niezbędne czynności w celu pełnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w oparciu o zebrany w sposób wyczerpujący materiał dowodowy. Poprzez pełne uzasadnienia faktyczne i prawne obu zaskarżonych decyzji organy nie naruszyły też normy postępowania administracyjnego wskazanej w przepisie art. 107 § 3 kpa.

Mając powyższe na uwadze, Sad na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.