Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1488/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-03-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6033 Zajęcie pasa drogowego (zezwolenia, opłaty, kary z tym związane)
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca: Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Sędziowie: Sędzia WSA Aneta Lemiesz Sędzia WSA Danuta Szydłowska (spr.) Protokolant: ref. staż. Julia Murawska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 marca 2015 r. sprawy ze skargi A.F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławcze w [...] z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego oddala skargę


UZASADNIENIE

. Uzasadnienie

.

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2014 r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], na podstawie art. 138, art. 127 § 1 i 2 w zw. z art. 17 pkt 1 k.p.a., art. 1 ust. 1, art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001r. Nr 79, poz. 856, ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania A. F. utrzymało w mocy decyzję Zarządu Dróg Miejskich w [...] działającego w imieniu Prezydenta Miasta [...] z [...] grudnia 2013 r. wymierzającą karę pieniężną w wysokości 3.900 zł za zajęcie pasa drogowego drogi powiatowej Al. [...] w rej. [...] w dniach 7-12, 14-18, 20-30 czerwca oraz 01-03, 05-12, 15-19 i 22 lipca 2013 r. bez zezwolenia zarządcy drogi poprzez umieszczenie w nim reklamy na przenośnej tablicy reklamowej dwustronnej o powierzchni 0,7 m2.

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym.

W dniu [...] czerwca 2013 r. podczas patrolowania terenu Al. [...] w [...] przez pracowników Wydziału Kontroli Pasa Drogowego, stwierdzono nielegalne zajęcie pasa drogowego reklamą umieszczoną na przenośnej tablicy reklamowej przez A. F. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą A. Dokonano obmiaru powierzchni reklamy i wykonano szkic sytuacyjny oraz sporządzono dokumentację fotograficzną. Z dokonanych czynności sporządzono protokół nr [...]. Następnie w dniach: 07-12, 14-18, 20-30 czerwca 01-03, 05-12, 15-19, 22 lipca 2013 r. przeprowadzono kolejne kontrole ww. pasa drogowego, które potwierdziły jego zajęcie przez ww. reklamę.

Zawiadomieniem z dnia 30 września 2013 r. organ wszczął wobec A. F. postępowanie w przedmiocie zajęcia pasa drogowego bez wymaganego zezwolenia zarządcy drogi oraz poinformował go o możliwości zapoznania i wypowiedzenia się w zakresie zgromadzonego materiału dowodowego.

Skarżący skorzystał z przysługującego mu prawa i stawił się w siedzibie Wydziału Kontroli Pasa Drogowego w celu zapoznania się ze zgromadzoną w sprawie dokumentacją.

Pismem z dnia 10 października 2013 r. skarżący poinformował, że reklama mogła być przestawiana na teren pasa drogowego przez pracowników firmy sprzątającej. Skarżący wskazał, że jak zauważył takie przestawienie reklamy to za każdym razem ustawiał ją z powrotem na terenie [...] w wejściu korytarzowym.

Organ I instancji uzasadniając decyzję z dnia [...] września 2013 r. podkreślił, że jest mało prawdopodobne, aby osoba przeprowadzająca kontrolę pasa drogowego każdorazowo trafiała na chwilowo przestawioną reklamę. W ocenie organu materiał dowodowy zgromadzony w sprawie wskazuje, że reklama była przymocowana do znaku drogowego oznaczającego przejście dla pieszych, co bezsprzecznie potwierdza, że reklama była na stałe umieszczona w pasie drogowym.

W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący przedstawił oświadczenie Dyrektora [...], które potwierdza wyrażenie zgody na ustawienie reklamy w budynku [...]. Zdaniem skarżącego organ nie podjął próby weryfikacji jego twierdzenia o przestawianiu reklamy w obszar chodnika przez pracowników firmy sprzątającej. Jeżeli reklama znajdowała się na pasie drogowym to zarządca drogi powinien był wydać decyzję o przywróceniu pasa drogowego do stanu poprzedniego, tymczasem skarżący takiej decyzji nie otrzymał. Skarżący zakwestionował również wysokość wymierzonej kary pieniężnej i sposób jej wyliczenia bowiem dzienna stawka opłaty za zajęcie 1 m2 pasa drogowego na drogach powiatowych wynosi 0,80 zł.

Po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2014 r. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z regułą przyjętą w art. 40 ust. 1 ustawy o drogach publicznych, zajęcie pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg wymaga zezwolenia zarządcy drogi w drodze decyzji administracyjnej. Przepis ten nakłada obowiązek uzyskania zezwolenia zarządcy drogi na zajęcie pasa drogowego, przed jego rzeczywistym zajęciem, co oznacza, że zajęcie pasa drogowego może nastąpić tylko na podstawie zezwolenia wydanego przez właściwy organ.

W ocenie SKO, na zasadność nałożenia kary i jej wymiar nie mogą wpłynąć okoliczności podniesione w odwołaniu. Nierealne jest bowiem, aby sytuacja przypadkowego wystawiania przez personel sprzątający tylko i wyłącznie reklamy skarżącego mogła mieć miejsce przez 39 dni w okresie 2 miesięcy. Ze zgromadzonej dokumentacji wynika, że skarżący zajmował fragment pasa drogowego Al. [...] w rej. [...] pod reklamę przenośną. Wymiar tablicy na której znajdowała się reklama wynosił 50 cm x 70 cm, a z uwagi, że tablica reklamowa była dwustronna, powierzchnia zajęcia pasa drogowego wynosi dwukrotność tej powierzchni. SKO podkreśliło, że skarżący nie kwestionował powierzchni reklamy, oraz faktu jej ustawienia w obszarze chodnika. Kara pieniężna została wyliczona w oparciu o art. 40 ust. 2 pkt 3 ustawy o drogach publicznych w związku z Uchwałą Nr [...] Rady m. st. Warszawy z dnia [...] maja 2004 roku w sprawie wysokości opłat za zajęcie pasa drogowego dróg publicznych na obszarze m. st. Warszawy, z wyjątkiem autostrad i dróg ekspresowych. Przy czym wysokość dziennej stawki, zgodnie z art. 40 ust. 12 pkt 1 ustawy o drogach publicznych wynosi 10-krotność opłaty ustalonej na podstawie ww. Uchwały. Zgodnie z załącznikiem nr 3 do ww. uchwały w brzmieniu obowiązującym w dacie dokonania naruszeń, dzienna stawka za zajęcie 1 m2 pasa drogowego za posadowienie reklamy na przenośnych tablicach reklamowych znajdujących się w ciągach pieszych i pieszo - jezdnych wynosiła 10 zł.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie A. F. zwany dalej skarżącym, powtarzając argumentację przedstawiona w odwołaniu od decyzji organu I instancji, wniósł o umorzenie postępowania i cofnięcie nałożonej na niego kary. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie art. 7, 8 i 11 kpa oraz art. 40 ust. 8 ustawy o drogach publicznych poprzez ich niezastosowanie.

Zdaniem skarżącego mogło się zdarzać, że pracownicy firmy sprzątającej [...], którzy mają ograniczoną sprawności intelektualną, przestawiali jego reklamę w obszar chodnika. Firma sprzątająca [...] wykonuje swoje obowiązki codziennie. Skarżący nie ma możliwości odniesienia się co do faktów przestawiania reklam innych osób w obszar pasa drogowego, gdyż nie wie czy podobne postępowania toczą się w stosunku do innych prowadzących usługi w [...] lub jej okolicach. Zarządca drogi nie poinformował skarżącego o przestawianiu reklamy z przejścia korytarzowego w pas drogowy, więc skarżący nie miał możliwości dopilnowania i przytwierdzenia reklamy tak, aby służby sprzątające nie miały możliwości przestawienia jej w pas drogowy.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest bezzasadna.

Na wstępie odnosząc się do wniosku skarżącego w przedmiocie umorzenia postępowania i cofnięcie nałożonej na niego kary, należy wyjaśnić, że w świetle aktualnie obowiązującej struktury sądowej kontroli decyzji administracyjnej, kontrola Sądu, co do zgodności zaskarżonych decyzji z prawem nie wkracza w sferę bezpośredniego rozstrzygania sprawy administracyjnej, co należy do właściwości organów administracji. Kompetencja sądu administracyjnego w stosunku do zaskarżonych rozstrzygnięć jest wyłącznie kasacyjna (v. art. 145 p.p.s.a.).

Materialnoprawną podstawą do wymierzenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia jest art. 40 ust. 12 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2013 r. poz. 260 ze zm.).

Jedną z form działania stanowiącego delikt administracyjny objęty odpowiedzialnością z art. 40 ust. 12 ustawy o drogach publicznych, jest umieszczenie w pasie drogowym reklamy. Bezprawny charakter temu działaniu nadaje okoliczność związana z brakiem zezwolenia organu na zajecie pasa drogowego. Zgodnie z tym przepisem za zajęcie pasa drogowego: 1) bez zezwolenia zarządcy drogi, 2) z przekroczeniem terminu zajęcia określonego w zezwoleniu zarządcy drogi, 3) o powierzchni większej niż określona w zezwoleniu zarządcy drogi - zarządca drogi wymierza, w drodze decyzji administracyjnej, karę pieniężną w wysokości 10-krotności opłaty ustalanej zgodnie z art. 40 ust. 4-6.

Zajęcie pasa drogowego o powierzchni mniejszej niż 1 m2 lub powierzchni pasa drogowego zajętej przez rzut poziomy obiektu budowlanego lub urządzenia mniejszej niż 1 m2 jest traktowane jak zajęcie 1 m2 pasa drogowego (art. 40 ust. 10 powołanej ustawy).

Dla rozstrzygnięcia w sprawach o nałożenie kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia, istotne znaczenie ma ustalenie czy zajęty został pas drogowy drogi publicznej, kto dokonał zajęcia, w jaki sposób i w jakim okresie czasu, oraz czy miał do tego podstawę w postaci stosownego zezwolenia zarządcy drogi.

To, że w kontrolowanej sprawie mamy do czynienia z reklamą w rozumieniu art. 4 pkt 23 ustawy o drogach publicznych, a także że strona skarżąca nie legitymuje się zezwoleniem właściwego zarządcy drogi na zajęcie pasa drogi, nie jest sporne.

W ocenie Sądu w sprawie wykazane także zostało, że umieszczenie reklamy nastąpiło w pasie drogowym drogi publicznej. Dla porządku wskazać należy, że zgodnie z art. 4 pkt 1 ustawy o drogach publicznych pas drogowy jest to wydzielony liniami granicznymi grunt wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią, w którym są zlokalizowane droga oraz obiekty budowlane i urządzenia techniczne związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, a także urządzenia związane z potrzebami zarządzania drogą. W ramach kontrolowanej sprawy o przebiegu zajętego pasa drogowego świadczą takie dowody jak sporządzona dokumentacja fotograficzna, szkic sytuacyjny oraz mapy geodezyjne z wyraźnym wskazaniem linii granicznych pasa drogowego i zaznaczeniem lokalizacji reklamy.

Okresy zajęcia pasa drogowego prawidłowo ustalono w postępowaniu administracyjnym na podstawie danych wynikających ze znajdujących się w aktach notatek służbowych pracowników Wydziału Kontroli Pasa Drogowego.

W ocenie Sądu nie zasługują na uwzględnienie zarzuty skarżącego zmierzające do wykazania, że reklama była przypadkowo wystawiana w obszar pasa drogowego przez pracowników firmy sprzątającej. Jak wynika z notatek urzędowych pracowników dokonujących kontroli pasa drogowego Al. [...] w rejonie [...], każdorazowo była w nim umieszczona reklama skarżącego. Zdaniem Sądu argument skarżącego, że reklama była codziennie wystawiana przez pracowników firmy sprzątającej a skarżący nie mógł temu zapobiec nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd zgadza się z organem, że nierealne jest, aby sytuacja przypadkowego wystawiania przez personel sprzątający tylko i wyłącznie reklamy skarżącego mogła mieć miejsce przez 39 dni w okresie 2 miesięcy. Należy przy tym podkreślić, że jak wynika z dokumentacji fotograficznej, reklama była przymocowana do znaku drogowego, co przeczy twierdzeniom o jej przypadkowym wystawieniu.

W ocenie Sądu organy administracji rozpatrzyły całokształt zebranego w sprawie materiału dowodowego i oceniły go w kontekście przesłanek nałożenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego przez umieszczenie reklamy bez zezwolenia zarządcy drogi. Organy administracji przed wydaniem decyzji umożliwiły stronie wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszenia żądań, realizując w ten sposób prawo skarżącego do czynnego udziału w postępowaniu i dając możliwość zajęcia końcowego stanowiska w sprawie będącej przedmiotem rozstrzygnięcia. Wydając rozstrzygnięcie organy działały na podstawie przepisów prawa, prowadziły postępowanie w sposób budzący zaufanie do organów i podjęły wszelkie niezbędne działania w celu wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy. Organy orzekające wzięły pod uwagę wszystkie podnoszone przez skarżącego okoliczności i zgromadzone w toku postępowania dowody, a odnosząc je do podstawy materialnoprawnej rozstrzygnięcia sformułowały wnioski, które mieszczą się w granicach swobodnej oceny dowodów. Sąd nie stwierdził więc naruszenia przez organy orzekające w sprawie podnoszonych przez skarżącego przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego.

Także wysokość nałożonej kary pieniężnej została wyliczona w sposób określony w art. 40 ust. 12 ustawy o drogach publicznych z uwzględnieniem postanowień Uchwały Nr [...] Rady m. st. Warszawy z dnia [...] maja 2004 roku w sprawie wysokości opłat za zajęcie pasa drogowego dróg publicznych na obszarze m. st. Warszawy, z wyjątkiem autostrad i dróg ekspresowych. Zgodnie z załącznikiem nr 3 do ww. uchwały w brzmieniu obowiązującym w dacie dokonania naruszeń, dzienna stawka za zajęcie 1 m2 pasa drogowego za posadowienie reklamy na przenośnych tablicach reklamowych znajdujących się w ciągach pieszych i pieszo jezdnych wynosiła 10 zł. Zatem wymierzona kara pieniężna jako iloczyn liczby dni zajęcia (39) oraz dziesięciokrotności wskazanej stawki powinna wynieść 3.900 złotych i kara pieniężna w takiej wysokości została przez organ wymierzona.

Wobec niezasadności zarzutów skargi oraz niestwierdzenia przez Sąd z urzędu tego rodzaju uchybień, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, które sąd ma obowiązek badać z urzędu - skargę należało oddalić.

Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.