Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1723/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-10-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6033 Zajęcie pasa drogowego (zezwolenia, opłaty, kary z tym związane)
Hasła tematyczne: Drogi publiczne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 40
journal: Dz.U. 2007 nr 19 poz 115
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jednolity
article: art. 45, art. 37-44, art. 1
journal: Dz.U. 2010 nr 106 poz 675
law: Ustawa z dnia 7 maja 2010 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych
article: art. 47 par. 1
journal: Dz.U. 1964 nr 16 poz 93
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Nowecki Sędzia NSA Zdzisław Romanowski Protokolant St. ref. Renata Lewandowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 października 2013 r. sprawy ze skargi T. Sp. z o.o. z siedzibą w Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] października 2011 r. 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz skarżącej T. Sp. z o.o. z siedzibą w Z. kwotę 9490 (dziewięć tysięcy czterysta dziewięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) w [...] utrzymało w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] października 2011 r. Nr [...] wymierzającą T. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] (dalej: strona, skarżąca) karę pieniężną w wysokości 227 284,43 zł za zajęcie pasa drogowego drogi wojewódzkiej Ronda [...] w rej. ul. [...] w [...] w okresie od [...] września 2006 r. do dnia [...] grudnia 2009 r. poprzez umieszczenie w gruncie urządzeń infrastruktury technicznej niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego, tj. dodatkowych rurociągów kanalizacji teletechnicznej o łącznej powierzchni 63,27 m2 rzutu poziomego urządzeń, większej niż określona w zezwoleniu zarządcy drogi.

Prezydent W. wydając decyzję z dnia [...] października 2011 r. działał na podstawie art. 40 ust. 12 pkt 3 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. 2007 r. Nr 19, poz. 115 ze zm., dalej u.d.p.) w związku z art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej K.p.a.) oraz uchwały nr XXXI/666/2004 Rady m. st. Warszawy z dnia 27 maja 2004 r. w sprawie wysokości stawek opłat za zajęcie pasa drogowego dróg publicznych na obszarze m. st. Warszawy z wyjątkiem autostrad i dróg ekspresowych (Dz. Urz. Województwa Mazowieckiego Nr 148, poz. 3717 z późn. zm.). W uzasadnieniu swej decyzji organ przypomniał, że decyzją z dnia [...] września 2006 r. Nr [...] Zarząd Dróg Miejskich (ZDM), po rozpoznaniu wniosku strony, wydał skarżącej zezwolenie na umieszczenie, w okresie od dnia [...] września 2006 r. - do dnia [...] grudnia 2007 r. w pasie drogowym Ronda [...] w rej. ul. [...] urządzeń infrastruktury technicznej niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego o pow. 18,81 m2 rzutu poziomego urządzenia, tj. kanalizacji teletechnicznej.

Następnie spółka uzyskała zezwolenia na dalsze funkcjonowanie przedmiotowych urządzeń w pasie drogowym:

- decyzja nr [...] z dnia [...] grudnia 2006 r. zezwalała na funkcjonowanie w terminie od dnia [...] stycznia 2007 r. do dnia [...] grudnia 2007 r. rurociągu kablowego o pow. 14,11 m2

- decyzja nr [...] z dnia [...] grudnia 2007 r. zezwalała na funkcjonowanie w terminie od dnia [...] stycznia 2008 r. do dnia [...] grudnia 2008 r. rurociągu kablowego o pow. 10,58 m2.

- decyzja nr [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r. zezwalała na funkcjonowanie w terminie od dnia [...] stycznia 2009 r. do dnia [...] grudnia 2009 r. rurociągu kablowego o pow. 9,52 m2

Spółka wnosząc o zezwolenia wykazywała mniejszą powierzchnię niż w pierwotnym wniosku, bowiem odsprzedała część rurociągów innym podmiotom. Powołując się na realizację zadania inwestycyjnego pn. "Zintegrowany System Zarządzania Ruchem na terenie Obszaru I", polegającego na wybudowaniu systemu zarządzania ruchem i sterowania sygnalizacją świetlną w obszarze powiązanym z systemem sterowania w tunelu pod [...], skarżąca wybudowała dodatkowe rurociągi teletechniczne, służące do prowadzenia komercyjnej działalności gospodarczej niezwiązanej z funkcją drogi lub zarządzania ruchem.

Organ podniósł, iż spółka posiadała zezwolenia, dotyczące wyłącznie urządzeń związanych ze Zintegrowanym Systemem Zarządzania Ruchem, pozostałe urządzenia zostały wbudowane bez zgody i wiedzy ZDM, co stanowi rażące naruszenie prawa. Umieszczenie dodatkowych teletechnicznych rurociągów kablowych potwierdziła dokumentacja powykonawcza dotycząca inwentaryzacji urządzeń służących systemowi zarządzania ruchem oraz liczne kontrole przeprowadzone w obszarze umieszczonych urządzeń.

W dniu [...] stycznia 2011 r. ZDM dokonał kontroli w terenie. O powyższej kontroli spółka została poinformowana, jednakże uznała swe uczestnictwo za bezcelowe.

Organ wskazał, iż w wyznaczonym dniu przy udziale funkcjonariuszy Straży Miejskiej odbyła się kontrola, podczas której dokonano otwarcia studni teletechnicznej znajdującej się w pasie drogowym Ronda [...] i stwierdzono, że znajduje się w niej [...] urządzeń w postaci rur [...] o średnicy 0,04 m każde. Na okoliczność przeprowadzonej kontroli w terenie sporządzono protokół, do którego dołączono dokumentację fotograficzną.

Organ zaznaczył, że spółka posiadała zezwolenie na umieszczenie 1 urządzenia, tj. rurociągu kablowego o średnicy 0,11 m, co stanowi 0,11 m łącznej szerokości rzutu poziomego. Kontrola w terenie potwierdziła umieszczenie rurociągów w większej ilości i o innych parametrach niż strona deklarowała. Podmioty, których nazwy widniały na części rurociągów, nie występowały z wnioskiem o uzyskanie zezwolenia na zajęcie pasa drogowego. Organ ustalił, iż spółka umieściła w pasie drogowym urządzenia o łącznej powierzchni 82,08 m2 rzutu poziomego, czyli była o 63,27 m2 większa niż określona w zezwoleniu. Odnosząc się do okresu za jaki została wymierzona kara organ podał, iż wymierzył ją za okres od dnia [...] września 2006 r., tj. dnia następnego po zakończeniu robót prowadzonych w oparciu o decyzję nr [...] - do dnia [...] grudnia 2009 r. - tj. dnia, w którym dodatkowe rurociągi kablowe kanalizacji teletechnicznej funkcjonowały bez stosownego zezwolenia. W ocenie organu, umieszczenie dodatkowych urządzeń w postaci kilkunastu rurociągów kablowych kanalizacji teletechnicznej o łącznej pow. 63,27 m2 pasa drogowego Ronda [...] jest zajęciem z przekroczeniem powierzchni zajęcia określonego w zezwoleniach zarządcy drogi i podlega karze pieniężnej. Zgodnie z przepisami u.d.p., każdy rurociąg jest odrębnym urządzeniem mogącym stanowić odrębną własność. Nadto, zdaniem organu, stronie zapewniono możliwość zapoznania się z aktami sprawy oraz wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów w toku postępowania, bowiem pismem z dnia [...] maja 2011 r. zawiadomiono spółkę o wszczęciu postępowania.

W odwołaniu od powyższej decyzji skarżąca wniosła o jej uchylenie, zarzucając naruszenie art. 40 ust. 12 u.d.p., zaprzeczyła aby umieściła dodatkowe rurociągi kanalizacji teletechnicznej o łącznej powierzchni 63,27 m2. Uzupełniając odwołanie skarżąca podniosła, że zarządca drogi stosuje nieprawidłowy sposób naliczania opłat za zajęcie pasa drogowego, gdyż nieprawidłowo przyjmuje, że każda z rur umieszczona w pasie drogowym stanowi odrębne urządzenie infrastruktury i nieprawidłowo stoi na stanowisku, że opłaty powinny być naliczane osobno dla każdej rury. Strona podniosła, że art. 40 ust. 5 u.d.p. mówi o jednym urządzeniu infrastruktury teletechnicznej i nakazuje traktować całość przedmiotowej inwestycji jako jedno urządzenie, od którego naliczana jest jedna opłata. Na potwierdzenie powyższego, załączyła opinię prawną dr hab. S. P. oraz stanowisko Departamentu Techniki Urzędu Komunikacji Elektronicznej.

SKO po rozpoznaniu odwołania wydało decyzję utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta W. W ocenie organu, poza sporem pozostaje okoliczność umiejscowienia w pasie drogowym - drogi wojewódzkiej Ronda [...] w rej. ul. [...] w [...] w okresie od dnia [...] września 2006 r. do [...] grudnia 2009 r. [...] rur [...] o średnicy 0,04 m każda, mimo wskazania w odwołaniu [...] rur. Organ zaznaczył, że każda z rur [...] stanowi odrębne urządzenie jakim jest rurociąg, którego umieszczenie w pasie drogowym wymagało osobnego zezwolenia zarządcy drogi. Nadto, rury nie są w żaden sposób uporządkowane, a ich ułożenie nie odpowiada stałemu (na całej długości rurociągu) modelowi bryły przestrzennej w jakimkolwiek regularnym układzie. Zebrany w sprawie materiał dowodowy, w tym dokumentacja fotograficzna, pozwalają na stwierdzenie, że jest to przypadkowym układ wielu poszczególnych rur, spiętych w wiązki plastikowymi opaskami, a następnie umieszczonych w wykopie wykonanym w pasie drogowym. Zdaniem Kolegium, załączone do pisma procesowego uzupełniającego odwołanie szkice techniczne, nie mogą być godnymi wiary dowodami w niniejszym postępowaniu ze względu na faktyczny układ rur w pasie drogowym oparty na przypadkowym ich położeniu, bez zachowania układu jednolitej na całej długości bryły przestrzennej. Z tego samego względu, nieprzydatna jest opinia dr hab. S. P. [z uwagi na odmienny stan faktyczny - tam rury umieszczone w sposób uporządkowany, nadto w opinii przyjęto błędną interpretację art. 45 ustawy z dnia 7 maja 2010 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych (Dz. U. Nr 106, poz. 675 z późn. zm., dalej u.w.r.u.s.t.) oraz nie uwzględnia faktu, że spółka dokonuje sprzedaży wobec przedsiębiorców telekomunikacyjnych poszczególnych rurociągów bez uprzedniego wyodrębnienia ich własności w obrębie całego urządzenia (kanalizacji) i z pominięciem warunków określonych w art. 41 ust. 1 w zw. z art. 45 ww. ustawy, a więc jako odrębnych, nie związanych ze sobą prawnie i funkcjonalnie urządzeń.]

Kolegium stwierdziło, że definicja kanalizacji kablowej wielootworowej wynika z art. 45 u.w.r.u.s.t., zgodnie z którym kanalizacja kablowa wielootworowa to zespół ułożonych jedna za drugą i połączonych ze sobą rur kanalizacyjnych tworzących kanał służący do ułożenia w nim kabli telekomunikacyjnych. Niewątpliwie kanalizacja taka, w zamyśle ustawodawcy, ma stanowić jedno urządzenie techniczne, jako że nakazuje on stosować odpowiednio przepisy wymienionej ustawy o odrębnej własności elementów infrastruktury telekomunikacyjnej do ustanawiania odrębnej własności przewodów w kablach telekomunikacyjnych innych niż światłowodowe oraz kanałach służących do ułożenia w nich kabli telekomunikacyjnych wchodzących w skład kanalizacji kablowej wielootworowej (art. 27 - 44 w zw. z art. 45 u.w.r.u.s.t.). Istotą przepisów o odrębnej własności infrastruktury telekomunikacyjnej jest to, że jeżeli następuje wyodrębnienie własności przewodu w kablu telekomunikacyjnym, to właścicielowi takiego przewodu przysługuje udział w części wspólnej całej kanalizacji kablowej, jako prawo związane z własnością przewodu. To samo dotyczy wyodrębnienia własności konkretnego kabla telekomunikacyjnego w obrębie jednego (tzn. w jego środku) rurociągu kablowego stanowiącego kanalizację kablową wielootworową. W myśl art. 38 ust. 1 zd. 2 u.w.r.u.s.t. nie można żądać zniesienia współwłasności części wspólnej kabla (rurociągu kablowego), dopóki trwa odrębna własność poszczególnych przewodów kablowych.

Wobec powyższego organ zauważył, że rurociągi wybudowane przez spółkę, składające się z [...] rur [...], nie zamykają się w jednym urządzeniu (nie mieszczą się w jednej rurze umieszczonej w pasie drogowym), co w istocie wyklucza traktowanie ich jako jednego urządzenia w postaci kanalizacji kablowej wielootworowej. Nadto, gdyby traktować przedmiotowe rurociągi kablowe jako jedno urządzenie stanowiące kanalizację kablową wielootworową, sprzedaż jednego rurociągu kablowego w ramach tego urządzenia musiałaby odpowiadać warunkom określonym w art. 27 - 44 w zw. z art. 45 u.w.r.u.s.t. Podstawowym warunkiem sprzedaży części kanalizacji kablowej wielootworowej jest przed zawarciem tej umowy dokonanie czynności w postaci ustanowienia odrębnej własności jednego rurociągu kablowego, co zgodnie z art. 40 ust. 1 w związku z art. 45 u.w.r.u.s.t. następuje w drodze umowy między właścicielem całej kanalizacji kablowej wielootworowej a nabywcą konkretnego rurociągu jako części tej kanalizacji, względnie w drodze jednostronnej czynności prawnej spółki albo orzeczenia sądu znoszącego współwłasność kanalizacji. Jeżeli byłaby jednostronna czynność, czynność prawna obejmująca oświadczenie woli o ustanowieniu odrębnej własności włókna światłowodowego wymaga, dla skutecznego ustanowienia tego prawa, zachowania formy pisemnej z urzędowym poświadczeniem daty (art. 40 ust. 3 w związku z art. 45 u.w.r.u.s.t.). Ponadto art. 41 ust. 1 u.w.r.u.s.t., który z woli ustawodawcy ma odpowiednie zastosowanie do sprzedaży części kanalizacji kablowej wielootworowej (art. 45 u.w.r.u.s.t.), wyraźnie stanowi, co powinna zawierać umowa ustanawiająca odrębną własność jednego rurociągu kablowego wchodzącego w skład wielootworowej kanalizacji kablowej.

Zdaniem organu, z kolejnych wniosków składanych przez spółkę obejmujących mniejszą niż pierwotna powierzchnię zajęcia pasa drogowego, a także z wiedzy posiadanej z urzędu (treść umów sprzedaży w sprawie o numerze [...]) wynika, że po wybudowaniu rurociągów kablowych spółka sprzedaje m.in. operatorom telekomunikacyjnym poszczególne rurociągi w ramach pewnej całości umieszczonej w pasie drogowym na terenie Warszawy. Zawarte umowy milczą na temat ustanowienia odrębnej własności rurociągu, nie zawierają również wymagań przewidzianych w art. 41 ust. 1 w związku z art. 45 u.w.r.u.s.t.. Wobec powyższego, skoro skarżąca nie dokonywała wyodrębnienia własności poszczególnych rurociągów w obrębie wybudowanej przez siebie kanalizacji kablowej wielootworowej, nie zawierała w umowach przenoszących własność poszczególnych rurociągów na rzecz osób trzecich koniecznych regulacji płynących z art. 41 ust. 1 w związku z art. 45 u.w.r.u.s.t., to nie mogła skutecznie przenieść na nabywców wyodrębnionej części pewnej całości, stanowiącej kanalizację kablową wielootworową w rozumieniu art. 45 u.w.r.u.s.t. Zbywanie zaś tych urządzeń mogło nastąpić jedynie w warunkach traktowania poszczególnych rurociągów kablowych jako oddzielnych urządzeń, do których nie znajdują zastosowania przepisy art. 27 - 44 w związku z art. 45 u.w.r.u.s.t., a których umieszczenie w pasie drogowym wymagało wcześniejszego zezwolenia zarządcy drogi.

W ocenie organu, spółka bezsprzecznie w okresie od [...] września 2006 r. do dnia [...] grudnia 2009 r. zajmowała bez zezwolenia zarządcy drogi pas drogowy drogi wojewódzkiej Ronda [...]w rej. ul. [...] w [...] co do powierzchni ujętej w zaskarżonej decyzji organu I instancji, a przewyższającej powierzchnię wskazaną we wnioskach spółki o wydanie zezwoleń na zajęcie pasa drogowego i wynikającą z wydanych zezwoleń, z uwagi na fakt, że powierzchnię tę zajmowały kolejne urządzenia, które nie były objęte zezwoleniami.

Kolegium uznało za bezpodstawne twierdzenia strony, iż zajmowała pas drogowy zgodnie z zezwoleniem, gdyż wnioski o wydanie zezwoleń, jak również same zezwolenia nie wskazują ilości rur, a jedynie powierzchnie zajmowaną przez umieszczane urządzenie. Organ podkreślił, że każde urządzenie wymaga odrębnej decyzji zezwalającej na zajęcie pasa drogowego określającej powierzchnię zajmowaną przez to konkretne urządzenie niezależnie, czy umieszczane jest ono obok, czy pod, czy nad innymi urządzeniami (które są już umieszczone w pasie drogowym lub będą jednocześnie umieszczane). Wobec powyższego za bezzasadny uznano zarzut naruszenia 40 ust. 5 u.d.p. Przepis ten w zakresie ustalenia opłaty za umieszczenie w pasie drogowym urządzenia w istocie odwołuje się do iloczynu stawki opłaty i rzutu poziomego samego urządzenia. Jednakże opłata za umieszczenie urządzenia nie może dotyczy tylko takiego urządzenia, które jest położone najbliżej powierzchni, zaś wszystkie urządzenia umieszczone poniżej już pozostają bez opłaty. W ocenie Kolegium, za każde urządzenie niezależnie od układu urządzeń w pasie drogowym (nawet, jeśli umieszczane są one głęboko jedno pod drugim, należy się osobna opłata.

Zezwolenia wydane na rzecz spółki dotyczą jednego urządzenia infrastruktury technicznej, to jest jednej kanalizacji teletechnicznej, która zajmuje określoną w decyzjach powierzchnię rzutu poziomego, bez wyszczególniania o ile rurociągów w niej chodzi. W ocenie organu 1 zezwolenie dotyczy 1 urządzenia, czyli 1 rurociągu (1 rury [...]). W związku z tym, że 1 urządzenie - 1 rurociąg HDPE zajmuje powierzchnię rzutu poziomego mniejszą niż określona w zezwoleniu, organ uznał, że pozostała i "niewykorzystana" powierzchnia rzutu poziomego wskazana w zezwoleniu obejmuje również część z pozostałych urządzeń - pozostałych rurociągów, aż do wyczerpania powierzchni rzutu poziomego wskazanej w zezwoleniu. Wobec braku zezwoleń, w zakresie 63,27 m2 rzutu poziomego (w takim zakresie w jakim rzuty poziome tych urządzeń przekraczają powierzchnię rzutu poziomego wynikającą z zezwoleń udzielonych spółce) zasadne jest w ocenie kolegium wymierzenie spółce kary pieniężnej z art. 40 ust. 12 u.d.p. w wysokości takiej, jak to uczynił organ I instancji, tj. w kwocie 227.284,43 zł, wynikającej z iloczynu zajętej powierzchni pasa drogowego Ronda [...] w rej. ul. [...], tj.

- jezdni o pow. 11,84 m2 oraz opłaty rocznej 150,00 zł za 1 m2 zajętej powierzchni przez rzut poziomy urządzeń infrastruktury technicznej, ustalonej stosunkowo dla okresu zajęcia, tj. 1.199 z 365 dni, powiększonej 10-krotnie,

- pozostałych elementów pasa drogowego (chodnika) o pow. 7,40 m2 oraz opłaty rocznej 100,00 zł za 1 m2 zajętej powierzchni przez rzut poziomy urządzeń infrastruktury technicznej, ustalonej stosunkowo dla okresu zajęcia, tj. 1.199 z 365 dni, powiększonej 10-krotnie,

- pozostałych elementów pasa drogowego (trawnika) o pow. 41,81 m2 oraz opłaty rocznej 100,00 zł za 1 m2 zajętej powierzchni przez rzut poziomy urządzeń infrastruktury technicznej, ustalonej stosunkowo dla okresu zajęcia, tj. 1.199 z 365 dni, powiększonej 10-krotnie,

- pozostałych elementów pasa drogowego (torowisko) o pow. 2,22 m2 oraz opłaty rocznej 100,00 zł za 1 m2 zajętej powierzchni przez rzut poziomy urządzeń infrastruktury technicznej, ustalonej stosunkowo dla okresu zajęcia, tj. 1.199 z 365 dni, powiększonej 10-krotnie.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżąca zarzuca naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędne zastosowanie przepisu art. 40 ust. 12 u.d.p. oraz błędną interpretację art. 40 ust. 2 pkt 2 i art. 40 ust. 5 ww. ustawy. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji, jak również decyzji ją poprzedzającej, umorzenie postępowania w sprawie wymierzenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego, względnie przekazanie sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia, zasądzenie kosztów postępowania wg. norm przepisanych. Nadto na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. wniosła o dopuszczenie dowodów z dokumentów wskazanych w treści uzasadnienia.

Zdaniem spółki, bezsporne jest umieszczenie przez nią w pasie drogowym drogi wojewódzkiej Ronda [...] w rej. ul. [...] w [...] rurociągu teletechnicznego o profilu składającego się z kilku (kilkunastu) rur [...] o średnicy fi 40 – rurociąg wielootworowy. Natomiast sporną kwestią jest to, czy posiadane przez skarżącą zezwolenie zezwala na umieszczenie w pasie drogowym całego rurociągu wielootworowego czy tylko jego części, tj. kilku rur [...] fi 40, a w konsekwencji czy część rurociągu wielootworowego w postaci kilku ww. rur jest umieszczona w pasie drogowym bez zezwolenia.

W ocenie spółki, rurociąg wielootworowy jest jednym urządzeniem teletechnicznym składającym się z kilku (kilkunastu) rur [...] średnica fi 40 ułożonych warstwami pod sobą w kilku poziomach, po kilka rur na każdym poziomie, których rzut poziomy zajmuje taką powierzchnię pasa drogowego jaka widnieje w zezwoleniu na umieszczenie.

Skarżąca zaznaczyła, że złożyła jeden wniosek do Prezydenta m. st. Warszawy o wyrażenie zgody na dysponowanie terenem pod budowę kanalizacji technicznej w pasie drogowym, dotyczący jednego urządzenia o nazwie roboczej "kablowa kanalizacja teletechniczna" składającego się z określonej liczby rur. Prezydent dnia [...] maja 2006 r. wydał postanowienie nr [...] (załączone do skargi), wyraził zgodę na dysponowanie terenem pod budowę kablowej kanalizacji teletechnicznej m.in. w pasie drogowym ul. [...] - tzw. decyzja lokalizacyjna. To, iż organ wydał decyzje lokalizacyjną na przedmiotowy rurociąg składający się z ułożonych warstwowo rur wynika z sentencji postanowienia, jak i jego uzasadnienia. Tym samym organ uznał przedmiotowy rurociąg za jedno urządzenie. Następnie skarżąca wystąpiła o wydanie pozwolenia na budowę rurociągu wielootworowego, a [...] lipca 2006 r. została wydana jedna decyzja Nr [...] (załączona do skargi) - pozwolenie na budowę jednego urządzenia rurociągu teletechnicznego, zgodnie z wnioskiem.

Spółka podała, że po wybudowaniu rurociągu wielootworowego wystąpiła do Prezydenta o wydanie zezwolenia na umieszczenie jednego rurociągu technicznego, nie określając z ilu rur i jak ułożonych będzie się ono składać. W myśl art. 40 ust. 5 u.d.p. powyższe informacje nie są wymagane, gdyż w procedurze o wydanie zezwolenia na umieszczenie urządzenia, właściciel urządzenia podaje jedynie liczbę metrów kwadratowych powierzchni pasa drogowego zajętej przez rzut poziomy urządzenia. Prezydent wydał zgodnie z wnioskiem zezwolenie na umieszczenie rurociągu wielootworowego jako jednego urządzenia. Zezwolenia dotyczyły jednego urządzenia ze wskazaniem jego powierzchni, a nie ilości rur.

W ocenie strony, z powyższego jednoznacznie wynika, że organy administracyjne w trzech różnych postępowaniach traktowały rurociąg wielootworowy jako jedno urządzenie teletechniczne, wobec czego niedopuszczalna jest zmiana stanowiska organu i uznanie rurociągu wielootworowego za kilka (kilkanaście) odrębnych urządzeń. Działania organów nie mogą abstrahować od zdarzeń i postępowań administracyjnych, które miały miejsce w toku procesu inwestycyjnego rurociągu wielootworowego.

Skarżąca podała, że w świetle art. 40 ust. 2 pkt 2 i art. 40 ust. 5 u. d. p. rurociąg wielootworowy stanowi jedno urządzenie infrastruktury teletechnicznej. Dlatego też należy naliczyć opłatę od jednego urządzenia składającego się z kilku (kilkunastu) rur, ułożonych warstwami pod sobą w kilku poziomach. Opłata została naliczona w zezwoleniu na umieszczenie, a zezwolenie to - zdaniem skarżącej - obejmuje cały rurociąg wielootworowy jako jedno urządzenie składające się z kilku rur, ułożonych pod sobą, wobec czego łączna powierzchnia rzutu poziomego całego urządzenia jest mniejsza niż suma rzutów poziomych wszystkich jego części (rur). Dla potwierdzenia powyższego skarżąca powołała się na opinię prawną dr hab. S. P. (załączona do skargi), znajdujące się w aktach pisma Urzędu Komunikacji Elektronicznej, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie sygn. akt VI SA/Wa 842/12 (załączony do skargi). Strona podkreśliła, że ww. orzeczenie zostało wydane w analogicznej sprawie dotyczącej kary pieniężnej za umieszczenie urządzenia teletechnicznego w pasie drogowym bez zezwolenia. W sprawie tej SKO prezentowało poglądy zgodne ze stanowiskiem skarżącej odnośnie rurociągu wielootworowego, dlatego też zmiana stanowiska podważa zaufanie do organu administracji.

Skarżąca odnosząc się do argumentacji Kolegium co do przypadkowego układu rur umieszczonych w jednym wykopie wyjaśniła, że może to być wynikiem zmiany położenia pod wpływem masy ziemi, czy też spowodowane wykopem rewizyjnym dokonanym przez zarządcę drogi. W odpowiedzi na argument SKO, że poszczególne rury nie zostały umieszczone w jednej rurze zgodnie z art. 45 u.w.r.u.s.t., skarżąca zauważyła, że przedmiotowa ustawa weszła w życie po wybudowaniu rurociągu wielootworowego i po uzyskaniu pierwotnej decyzji umieszczeniowej. Tym samym zastosowanie ww. ustawy wprost jest nieuprawnione. Przepisy ww. ustawy dotyczą reguł ustanawiania odrębnej własności elementów infrastruktury teletechnicznej a nie postępowań administracyjnych, mają charakter cywilnoprawny. Nie mogą stanowić samodzielnej podstawy do rozstrzygnięcia kluczowej kwestii w sprawie, powinny być stosowane posiłkowe Nadto wspomniany wyżej przepis art. 45 ustawy nie zawiera wymogu aby poszczególne rurociągi składające się na rurociąg wielootworowy znajdowały się we wspólnej rurze.

Skarżąca podała, że umowy z P. Sp. z o.o. oraz T. Sp. z o.o. zostały zawarte na długo przed wejściem w życie ustawy o wspieraniu telekomunikacji, dlatego też nie miała możliwości zwarcia w nich żadnych wymagań określonych w art. 41 ust. 1 i 45 cytowanej ustawy. Podkreśliła, że do chwili ustanowienia odrębnej własności poszczególnych rurociągów składowych, rurociąg wielootworowy pozostaje zgodnie z ustawą o wspieraniu telekomunikacji jednym urządzeniem. Dopiero w miarę ustanawiania odrębnej własności poszczególnych składowych rurociągów powstają formalnie odrębne urządzenia teletechniczne.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. W odniesieniu do argumentu skarżącego, że u.w.r.u.s.t. weszła w życie dopiero po wybudowaniu rurociągu wielootworowego i po uzyskaniu pierwotnej decyzji umieszczeniowej, a zatem jej stosowanie wprost w przedmiotowej sprawie jest nieuprawnione, Kolegium zauważyło, że przyjęcie takiego argumentu tym bardziej potwierdzałoby słuszność stanowiska organów, że w niniejszej sprawie w pasie drogowym umieszczono kilka urządzeń - kilka rurociągów.

W takiej bowiem sytuacji trzeba by uznać stanowisko Spółki sprowadzające się do twierdzenia, że Spółka wybudowała jedno urządzenie - kanalizację wielootworową, za całkowicie pozbawione podstaw, gdyż przed wejściem w życie ustawy o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych i art. 45 tej ustawy, ) który wskazuje jak należy rozumieć pojęcie "kanalizacji wielootworowej", nie można byłoby w ogóle wyróżniać na gruncie prawnym takiego urządzenia jak: "kanalizacja wielootworową". Tym samym w ogóle nie można by twierdzić, że możliwe jest wydanie zezwolenia na umieszczenie takiego urządzenia w pasie drogowym.

Organ stwierdził, że ustawa nie wprowadziła w art. 45 nowej kategorii urządzenia, lecz wprowadziła do prawa i opisała istniejący stan rzeczy, to jest urządzenie, które już wcześniej funkcjonowało w praktyce - co potwierdzają chociażby dokumenty przedstawione przez Spółkę (opinia dr hab. S. P. - str. [...] i [...] opinii, wyjaśnienia z Urzędu Komunikacji Elektronicznej).

W ocenie organu, kluczowym dla uznania, że dane urządzenie jest kanalizacją wielootworową jest stwierdzenie, że stanowi ono jeden kanał - rurociąg o większym profilu, w którym w środku umieszczone są kable/rury o mniejszych profilach. Natomiast umieszczone przez spółkę rury nie zamykają się w jednym urządzeniu, gdyż nie mieszczą się w jednej większej rurze umieszczonej w pasie drogowym, a zatem w istocie wyklucza to traktowanie ich jako jednego urządzenia w postaci kanalizacji kablowej wielootworowej.

Poszczególne rurociągi mogą funkcjonować samodzielnie i samodzielnie wypełniać funkcje przesyłową, co potwierdza chociażby fakt odsprzedaży poszczególnych rurociągów różnym, konkurującym ze sobą podmiotom (przedsiębiorcom telekomunikacyjnym). Poszczególne rurociągi mogą zostać z łatwością odłączone bez uszkodzenia pozostałych rur, a poszczególne rurociągi będą funkcjonować niezależnie od tego jaka będzie ich liczba.

Odnosząc się do przywołanego w skardze wyroku WSA w Warszawie z dnia 11 września 2012 r. w sprawie o sygn. akt: VI SA/Wa 842/12, należy wskazać, iż wbrew twierdzeniom skarżącego, Sąd nie potwierdził stanowiska Spółki i nie przesądził, że rurociągi umieszczone przez Spółkę stanowią jedno urządzenie - kanalizację wielootworową. Wydaje się, że założeniem, które przyjął Sąd jest, że powierzchnia zajęcia pasa drogowego przez rurociąg, w którym można bez kolejnych zezwoleń umieszczać wewnątrz kolejne przewody wynika ze średnicy przekroju największej rury (obudowy), w której te przewody miałyby być następnie umieszczone, a dokładanie przewodów/kabli do takiego rurociągu jest ograniczone zarówno w pionie i w poziomie rozmiarami rurociągu (czyli jego obudowy). Tylko bowiem w przypadku istnienia takiej stałej obudowy możliwe jest precyzyjne ustalenie zajętości pasa drogowego (średnica przekroju rury).

Przyjmując racjonalność działania ustawodawcy i mając na względzie utrzymanie bezpieczeństwa i porządku w pasie drogowym, a także uwzględniając wyżej przywołane rozważania Sądu, należy zatem stwierdzić, że do zajęcia pasa drogowego przez jedno urządzenie dochodzi w sytuacji umieszczenia w pasie drogowym jednego rurociągu, którym można przesyłać sygnał, którego granice wyznacza największa obudowa rury, z której jest zbudowany, a powierzchnia zajętego pasa stanowi średnicę przekroju tej rury. W takiej sytuacji jasne jest jaka jest maksymalna zajętość pasa drogowego i jakie są wymiary urządzenia (w pionie i w poziomie), w którym w środku można umieszczać kable i przewody bez kolejnych zezwoleń (z ograniczeniem wynikającym z rozmiaru obudowy). Każdy kolejny rurociąg służący do samodzielnego przesyłania sygnału - położony jednocześnie, czy później obok, nad, czy pod innym - stanowi natomiast nowe urządzenie, które wymaga uzyskania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego o powierzchni stanowiącej średnice przekroju rury stanowiącej obudowę tego urządzenia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.– Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.; zwaną dalej p.p.s.a.).

Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że zasługuje ona na uwzględnienie.

Przedmiotem rozpoznania przez Sąd była skarga na decyzję SKO w [...], z dnia [...] kwietnia 2013 r., utrzymano w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] października 2011 r. wymierzającą T. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] karę pieniężną w wysokości 227 284,43 zł za zajęcie pasa drogowego drogi wojewódzkiej Ronda [...] w rej. ul. [...] w [...] w okresie od [...] września 2006 r. do dnia [...] grudnia 2009 r. poprzez umieszczenie w gruncie urządzeń infrastruktury technicznej niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego, tj. dodatkowych rurociągów kanalizacji teletechnicznej o łącznej powierzchni 63,27 m2 rzutu poziomego urządzeń, większej niż określona w zezwoleniu zarządcy drogi.

Spółka zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie prawa materialnego, a w szczególności błędne zastosowanie przepisu art. 40 ust. 12 ustawy o drogach publicznych oraz błędną interpretację art. 40 ust. 2 pkt 2 i art. 40 ust. 5 ww. ustawy.

Natomiast w ocenie SKO kluczową kwestią dla uznania, że dane urządzenie jest kanalizacją wielootworową jest stwierdzenie, że stanowi ono jeden kanał - rurociąg o większym profilu, w którym w środku umieszczone są kable/rury o mniejszych profilach. Inaczej mówiąc, SKO uznało, że zasadnicze znaczenie dla rozpatrywanej sprawy ma określenie kanalizacji kablowej wielootworowej, zawarte w art. 45 ustawy o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych. A ponieważ umieszczone przez spółkę rury nie zamykają się w jednym urządzeniu, gdyż nie mieszczą się w jednej większej rurze umieszczonej w pasie drogowym, wykluczone jest, według SKO, traktowanie ich jako jednego urządzenia w postaci kanalizacji kablowej wielootworowej.

Należy tutaj najpierw przypomnieć, że zgodnie z powołanym przepisem "Przepisy art. 37-44 stosuje się odpowiednio do ustanawiania odrębnej własności przewodów w kablach telekomunikacyjnych innych niż światłowodowe oraz zespołu ułożonych jedna za drugą i połączonych ze sobą rur kanalizacyjnych tworzących kanał służący do ułożenia w nim kabli telekomunikacyjnych wchodzących w skład kanalizacji kablowej wielootworowej, a także podejmowania decyzji w zakresie czynności dotyczących tych kabli i tej kanalizacji kablowej jako całości, partycypacji w kosztach ich utrzymania, eksploatacji, konserwacji, naprawy lub wymiany oraz odpowiedzialności za zobowiązania związane z tymi czynnościami."

Z powyższego przepisu SKO wyciąga wniosek, że fakt, iż umieszczone przez spółkę rury nie zamykają się w jednym urządzeniu, gdyż nie mieszczą się w jednej większej rurze umieszczonej w pasie drogowym, wyklucza traktowanie ich jako jednego urządzenia w postaci kanalizacji kablowej wielootworowej; mamy tutaj, w ocenie SKO, z wielością odrębnych urządzeń (rurociągów), które mogą funkcjonować samodzielnie i samodzielnie wypełniać funkcje przesyłową, co potwierdza fakt odsprzedaży poszczególnych rurociągów różnym przedsiębiorcom telekomunikacyjnym. Poszczególne rurociągi mogą zostać odłączone - bez uszkodzenia pozostałych rur - a poszczególne rurociągi będą funkcjonować niezależnie od tego jaka będzie ich liczba. W konsekwencji – w ocenie SKO – jeżeli urządzenia (rurociągi) nie są umieszczone w jednym kanale, stanowiącym rurociąg o większym profilu, w którym w środku umieszczone są kable/rury o mniejszych profilach, to brak podstaw do uznania tego rodzaju urządzeń infrastruktury telekomunikacyjnej za kanalizację kablową wielootworową.

Odnosząc się do powyższego zarzutu należy przede wszystkim zgodzić się ze skarżącą spółką, że przedmiotowa ustawa weszła w życie po wybudowaniu rurociągu wielootworowego i po uzyskaniu pierwotnej decyzji lokalizacyjnej i pozwolenia na budowę – właśnie dla jednego urządzenia. Tym samym zastosowanie ww. ustawy wprost jest nieuprawnione.

Istotniejsze znaczenie w rozpatrywanej sprawie ma jednak, w ocenie Sądu, sam charakter ustawy o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych, która reguluje określone w niej kwestie (art. 1) w sposób kompleksowy, normując m.in. zarówno zagadnienia administracyjno-prawne, związane ze szczególnymi zasadami lokalizowania inwestycji telekomunikacyjnych (rozdział 5), jak i szczególne zasady lokalizowania regionalnych sieci szerokopasmowych (rozdział 6), czy wręcz kwestie kompetencyjne, związane z działalnością w zakresie telekomunikacji jednostek samorządu terytorialnego i podmiotów wykonujących zadania z zakresu użyteczności publicznej oraz zasady dostępu do infrastruktury telekomunikacyjnej i innej infrastruktury technicznej finansowanych ze środków publicznych (rozdział 2), jak i kwestie cywilno-prawne, dotyczące odrębnej własności elementów infrastruktury telekomunikacyjnej (rozdział 4).

W odniesieniu do tej ostatniej kwestii Sąd podziela ocenę zawartą w opinii prof. S. P., że art. 45 powołanej ustawy "...został wprowadzony do obowiązującego prawa aby umożliwić nabywanie uprawnień majątkowych do poszczególnych rur wchodzących w skład kanalizacji kablowej wielootworowej. Przed wprowadzeniem przepisu art. 45 w zw. z art. 37-44 u.w.r.u.s.t. było to niemożliwe ze względu na bezwzględny zakaz wynikający z art. 47 § 1 K.c., zgodnie z którym część składowa rzeczy nie może być odrębnym przedmiotem własności i innych praw rzeczowych. Przepis art. 47 § 1 K.c. stanowi, iż "Częścią składową rzeczy jest wszystko, co nie może być od niej odłączone bez uszkodzenia lub istotnej zmiany całości albo bez uszkodzenia lub istotnej zmiany przedmiotu odłączonego," ponieważ rura wchodząca w skład kanalizacji kablowej nie mogła być odłączona od tej kanalizacji bez istotnej zmiany swej funkcjonalności, to powszechnie uznawano, a ustawodawca podzielił ten pogląd, iż rura taka stanowi część składową kanalizacji kablowej. Dopiero zmiany wprowadzone przepisami 37-45 u.w.r.u.s.t. umożliwiły nabywanie uprawnień majątkowych do części składowych kanalizacji kablowej wielootworowej w postaci poszczególnych rur. Cytowane przepisy u.w.r.u.s.t. jednoznacznie potwierdzają, że poszczególne rury wchodzące w skład wielootworowej kanalizacji kablowej są traktowane jako część składowa tej kanalizacji, a nie samodzielne urządzenia infrastruktury telekomunikacyjnej."

Zgadzając się z powyższą oceną należy jednocześnie podkreślić, że przepisy rozdziału 4 u.w.r.u.s.t. ("Odrębna własność elementów infrastruktury telekomunikacyjnej") odnoszą się do wszystkich elementów tej infrastruktury, poczynając od stwierdzenia, że odrębnym przedmiotem własności i innych praw rzeczowych w rozumieniu K.c. może stanowić włókno światłowodowe umieszczone w kablu światłowodowym wchodzące w skład sieci telekomunikacyjnej (art. 37). Dotyczy to również kabla światłowodowego i jego części wspólnej.

Reasumując, przepisy rozdziału 4 u.w.r.u.s.t. dotyczą cywilistycznej strony kanalizacji kablowej wielootworowej, czy ściślej nawet – regulują samą możliwość ustanawiania odrębnej własności elementów infrastruktury telekomunikacyjnej. W tej sytuacji należy uznać, że art.45 u.w.r.u.s.t. zawiera nie tyle definicję kanalizacji kablowej wielootworowej, ile określa warunki i zasady ustanawiania odrębnej własności przewodów w kablach telekomunikacyjnych innych niż światłowodowe. Poza tym doświadczenie wykazuje, że omnis definitio in iure civili periculosa est.

Dla rozpatrywanej tu sprawy możliwość ustanawiania odrębnej własności elementów infrastruktury telekomunikacyjnej nie ma, wbrew twierdzeniom SKO, bezpośredniego znaczenia. Znacznie istotniejsze są przepisy bezpośrednio odnoszące się do alokacji tych urządzeń w pasie drogowym, w tym zwłaszcza art. 40 u.d.p., rozpatrywane w związku z określeniem tych urządzeń w ustawie – Prawo budowlane (art. 3 pkt 3 i 3a, zawierający definicję obiektu liniowego) oraz w Prawie telekomunikacyjnym (art. 2 pkt 8 – określający pojęcie infrastruktury telekomunikacyjnej).

W niniejszej sprawie zasadniczą do rozstrzygnięcia kwestią była ocena poglądu organów rozstrzygających w sprawie, zgodnie z którym zapisy ustawy z dnia 7 maja 2010 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych wskazujące na to, że w przypadku, gdy kanalizacja teletechniczna budowana jest z więcej niż jednego rurociągu kablowego, każdy z rurociągów jest odrębnym urządzeniem mogącym stanowić odrębną własność - przesądzają o tym, że możliwe jest potraktowanie jako bezprawnie zajętej powierzchni urządzenia umieszczonego dodatkowo, lecz na innym poziomie, w świetle tego samego fragmentu pasa drogowego.

W ocenie Sądu przy rozpoznaniu sprawy doszło do mającego wpływ na rozstrzygnięcie naruszenia prawa materialnego art. 40 u.d.p. w postaci wadliwej interpretacji ww. przepisu mającego wpływ na rozstrzygnięcie.

Organ wskazał, iż w wykonaniu obowiązków wynikających z art. 40 ust. 1 oraz ust. 2 pkt 2, Spółka wystąpiła zezwolenie na umieszczenie w pasie drogowym wskazanym w decyzji, urządzenia infrastruktury technicznej niezwiązanego z potrzebami zarządzania drogami i potrzebami ruchu drogowego o wskazanej powierzchni rzutu poziomego urządzenia. Ze znajdujących się w aktach administracyjnych decyzji wynika, że spółka T. Sp. z o.o. posiadała zezwolenie na zajęcie pasa drogowego:

- Nr [...] na umieszczenie, w okresie od dnia [...] września 2006 r. - do dnia [...] grudnia 2007 r. w pasie drogowym urządzeń infrastruktury technicznej niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego o pow. 18,81 m2 rzutu poziomego urządzenia, tj. kanalizacji teletechnicznej.

Następnie spółka uzyskała zezwolenia na dalsze funkcjonowanie przedmiotowych urządzeń w pasie drogowym:

- decyzja nr [...] z dnia [...] grudnia 2006 r. zezwalała na funkcjonowanie w terminie od dnia [...] stycznia 2007 r. do dnia [...] grudnia 2007 r. rurociągu kablowego o pow. 14,11 m2

- decyzja nr [...] z dnia [...] grudnia 2007 r. zezwalała na funkcjonowanie w terminie od dnia [...] stycznia 2008 r. do dnia [...] grudnia 2008 r. rurociągu kablowego o pow. 10,58 m2.

- decyzja nr [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r. zezwalała na funkcjonowanie w terminie od dnia [...] stycznia 2009 r. do dnia [...] grudnia 2009 r. rurociągu kablowego o pow. 9,52 m2

W wyniku kontroli organ ustalił, że spółka umieściła w pasie drogowym znacznie więcej urządzeń, których powierzchnia, zdaniem organu, przekroczyła o 63,27 m2 rzutu poziomego (w takim zakresie w jakim rzuty poziome tych urządzeń przekraczają powierzchnię rzutu poziomego wynikającą z zezwoleń udzielonych spółce).

Zdaniem organu, spółka posiadała zezwolenie na umieszczenie 1 urządzenia, tj. rurociągu kablowego o średnicy 0,11 m, co stanowi 0,11 m łącznej szerokości rzutu poziomego, natomiast przeprowadzona kontrola wykazała, że w pasie drogowym Ronda Daszyńskiego znajduje się w niej [...] urządzeń w postaci rur [...] o średnicy 0,04 m każde. zarządcy drogi.

Stan faktyczny sprawy został ustalony przez organ przede wszystkim na podstawie kontroli przeprowadzonej w dniu [...] stycznia 2011 r.

Zgodnie z art. 40 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych:

1. Zajęcie pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg wymaga zezwolenia zarządcy drogi, w drodze decyzji administracyjnej.

2. Zezwolenie, o którym mowa w ust. 1, dotyczy:

1) prowadzenia robót w pasie drogowym,

2) umieszczania w pasie drogowym urządzeń infrastruktury technicznej niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego,

3) umieszczania w pasie drogowym obiektów budowlanych niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego oraz reklam.

W sentencji decyzji wskazuje się, iż nastąpiło zajęcie pasa drogowego o powierzchni większej, niż określona w zezwoleniu zarządcy drogi. Zajęcie tego rodzaju miało nastąpić poprzez umieszczenie w gruncie urządzeń infrastruktury technicznej niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego, tj. rurociągów kablowych.

Należy w tym miejscu wskazać, iż zgodnie z art. 40 ust. 5 ustawy, podstawę do ustalenia opłaty za zajęcie pasa drogowego stanowi liczba metrów kwadratowych powierzchni pasa drogowego zajętej przez rzut poziomy urządzenia.

Pojęcie rzutu poziomego urządzenia należy - w ocenie składu orzekającego - interpretować jako powierzchnię najszerszego fragmentu urządzenia, ustaloną w płaszczyźnie równoległej do powierzchni gruntu.

Gdyby intencją ustawodawcy było inne ustalenie podstawy naliczenia opłaty, to wówczas winien byłby użyć innego miernika wartości zajęcia pasa drogowego, np. objętości (kubatury) urządzenia, albo winien wyraźnie wskazać, iż w przypadku urządzeń wielowarstwowych powierzchnię przyjętą jako podstawa naliczenia opłaty należy sumę powierzchni wszystkich urządzeń (rur), ułożonych w kilku warstwach.

W ocenie Sądu, nieprawidłowa interpretacja art. 40 ust. 5 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych dokonana przez organy I oraz II instancji prowadzi do wniosku, iż organ ustala opłaty za każdą rurę oddzielnie, zamiast za całe urządzenie, mimo, iż w myśl obowiązującego prawa stanowią one jeden przedmiot decyzji.

Stąd należy uznać stanowisko organów, wyrażone w zaskarżonej decyzji, aprobującej podbieranie opłaty za powierzchnię rzutu poziomego poszczególnej rury, a nie za jedno urządzenie teletechniczne - za nieuzasadnione i sprzeczne z prawem.

Skarżąca nie kwestionuje, iż w przedmiotowym pasie drogowym funkcjonuje urządzenie infrastruktury technicznej w postaci wielootworowego rurociągu kablowego, ale organ administracji nie jest uprawniony do pobierania opłat od poszczególnych rur, lecz tylko zgodnie z powołanym art. 40 ust. 5 ustawy za zajętość rzut poziomy urządzenia w pasie drogowym. Zgodnie bowiem z art. 40 ust. 5 ustawy wymaganym parametrem jest jedynie liczba metrów kwadratowych powierzchni pasa drogowego zajętej przez rzut poziomy urządzenia. Zgodnie z wnioskami rurociąg umieszczono w poziomach, ułożonych pod sobą - schemat blokowy budowy.

Organ nie uwzględnia faktu, iż rury mogą być układane nie tylko poziomo, ale i jedne pod drugimi na różnych poziomach w obrębie tej samej powierzchni pasa drogowego. Wówczas powierzchnia zabudowy się nie zmienia. Taka logika wynika z literalnego brzmienia art. 40 ust. 5 ustawy , w którym ustala się opłatę za zajęcie pasa drogowego jako iloczyn liczby metrów kwadratowych powierzchni pasa zajętej przez rzut poziomy urządzenia. Ustawa nie posługuje się parametrem metrów sześciennych. Są one celowo pominięte, gdyż ustawodawcę nie interesuje kubatura zabudowy. Tym samym należy podnieść, iż umieszczenie dwóch, czterech, czy ośmiu rurociągów nie wpływa w żaden sposób na ilość zajmowanych metrów kwadratowych powierzchni przez T.

Z powyższych względów Sąd doszedł do przekonania, iż decyzja została wydana z mającym wpływ na rozstrzygnięcie naruszeniem przepisów art. 40 ustawy o drogach publicznych.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy uwzględnią powyższe stanowisko Sądu.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.

Na podstawie art. 152 powołanej ustawy orzeczono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 powołanej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.