Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 1850/11
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2013-03-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Prezes Agencji Rynku Rolnego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy: article: art. 13 par. 2, art. 28 par. 1, art. 31 par. 1 i 2, art. 32, art. 57 par. 1 pkt 2, art. 178, art. 180, art. 183 par. 2 pkt 2 i 5, art. 185 par. 1, art. 193, art. 207 par. 2
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 2 ust. 1, art. 5 ust. 1, art. 6 ust. 1,3, art. 7 ust. 1, 3 pkt 1 i 2, art. 13, art. 13b, art. 17, art. 30, art. 31, art. 33, art. 34, 34a, 34e, 34g, 34h
journal: Dz.U. 2007 nr 231 poz 1702
law: Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o Agencji Rynku Rolnego i organizacji niektórych rynków rolnych - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Zajda Sędzia NSA Zofia Borowicz (spr.) Sędzia del. WSA Jacek Czaja Protokolant Monika Tutak-Rutkowska po rozpoznaniu w dniu 27 lutego 2013 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Agencji Rynku Rolnego z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w O. z dnia 16 czerwca 2011 r. sygn. akt II SA/Op 26/11 w sprawie ze skargi S. S. na czynność Agencji Rynku Rolnego z siedzibą w W. z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] w przedmiocie pomocy finansowej ze środków z budżetu Unii Europejskiej 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w W.; 2. odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości


UZASADNIENIE

Wyrokiem objętym skargą kasacyjną Wojewódzki Sąd Administracyjny w O. po rozpoznaniu sprawy ze skargi S. S. na czynność Dyrektora Agencji Rynku Rolnego Oddział Terenowy w O. z dnia [...] listopada 2010 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy na rzecz działania "Modernizacja gospodarstw rolnych", uchylił zaskarżoną czynność, określił, że zaskarżona czynność nie podlega wykonaniu w całości oraz zasądził od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.

Przedstawiając stan sprawy Sąd I instancji wskazał, że S. S. w dniu [...] grudnia 2009 r. złożył w Oddziale Terenowym Agencji Rynku Rolnego w O. wniosek o przyznanie pomocy na rzecz dywersyfikacji "Modernizacja gospodarstw rolnych", numer [...] w ramach Krajowego Programu Restrukturyzacji. Wniósł o przyznanie pomocy w wysokości [...] zł z tytułu kupna maszyn.

Dyrektor Oddziału Terenowego ARR w O. pismem z dnia [...] listopada 2010 r. poinformował S. S. o pozytywnym rozpatrzeniu wniosku o przyznanie pomocy. Jednocześnie do pisma załączył dwa jednobrzmiące egzemplarze "umowy o przyznanie i wypłatę pomocy" z prośbą o podpisanie obydwu z nich i złożenie jednego egzemplarza umowy (zaparafowanego przez Agencję) w oddziale terenowym ARR w O. w terminie 7 dni od dnia jego otrzymania. Wskazał, że za datę złożenia umowy listem poleconym, uznaje się dzień wpływu umowy do Agencji. Termin ten ma charakter bezwzględnie obowiązujący i niezłożenie umowy lub jej niepodpisanie w powyższym terminie skutkuje odmową przyznania pomocy.

Powyższe pismo z załączonymi dwoma egzemplarzami umów zostało doręczone S. S. w dniu [...] listopada 2010 r.

S. S. w dniu [...] listopada 2010 r. odesłał podpisany jeden egzemplarz umowy poleconą przesyłką pocztową nadaną w Urzędzie Pocztowym nr [...] w N. Powyższa umowa wpłynęła do Agencji w dniu 18 listopada 2010 r.

Wobec powyższego Dyrektor Oddziału Terenowego ARR w O. pismem z dnia 18 listopada 2010 r. poinformował S. S. o odmowie przyznania mu pomocy na podstawie art. 34h ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o Agencji Rynku Rolnego i organizacji niektórych rynków rolnych (Dz.U. z 2007 r. Nr 231, poz. 1702 ze zm., dalej: ustawa o ARR). Organ wyjaśnił, że skarżący nie dochował 7-dniowego terminu do odesłania podpisanego egzemplarza umowy określonego w § 14 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 22 października 2009 r. w sprawie określenia szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy w ramach działań objętych Krajowym Programem Restrukturyzacji (Dz.U. Nr 183, poz. 1433, dalej: rozporządzenie z dnia 22 października 2009 r.). S. S. w dniu 9 listopada 2010 r. otrzymał informację o pozytywnym rozpatrzeniu wniosku, natomiast podpisany przez niego egzemplarz umowy wpłynął do organu dopiero w dniu 18 listopada 2010 r.

Dyrektor Oddziału Terenowego ARR w O. w odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa pismem z dnia [...] grudnia 2010 r. podtrzymał swoje stanowisko w sprawie.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w O. wniósł S. S.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Sąd I instancji stwierdził, że istotą sporu jest zachowanie przez skarżącego trybu postępowania w sprawie przyznania pomocy, a konkretnie dochowania siedmiodniowego terminu do odesłania egzemplarza umowy o przyznanie i wypłatę pomocy. Sąd I instancji powołując się na § 14 ust. 1 rozporządzenia z dnia 22 października 2009 r. wskazał, iż zastrzeżenie budzi zastosowany przez organ tygodniowy termin do złożenia przez skarżącego umowy, o którym pouczono skarżącego w informacji z dnia [...] listopada 2010 r. o pozytywnym rozpatrzeniu wniosku o przyznanie pomocy. Za datę złożenia umowy listem poleconym organ uznał dzień wpływu umowy do organu. Przyjęte przez organ rozwiązanie jest odmienne od regulacji zawartych w § 14 ust. 1 rozporządzenia. Przepis ten nie precyzuje sposobu doręczenia przez wnioskodawcę egzemplarza umowy (oferty), pozostawiając mu swobodę w tym zakresie. Rozporządzenie nie definiuje także "daty złożenia umowy listem poleconym". Dookreślenie przez organ pojęcia daty (terminu) złożenia umowy w przypadku listu poleconego, narusza w ocenie Sądu treść powołanego przepisu.

Sąd I instancji wskazał również, iż § 14 ust. 2 rozporządzenia warunkuje odmowę przyznania pomocy wnioskodawcy od nieprzyjęcia przez niego oferty, zgodnie z przepisami kodeksu cywilnego. Tym samym przepis ten odsyła do stosowania uregulowań kodeksowych dotyczących zawarcia umowy, w tym także do art. 67 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz.U. Nr 16, poz. 93). Zgodnie z powołanym przepisem, jeżeli oświadczenie o przyjęciu oferty nadeszło z opóźnieniem, lecz z jego treści lub z okoliczności wynika, że zostało wysłane w czasie właściwym, umowa dochodzi do skutku, chyba, że składający ofertę zawiadomi niezwłocznie drugą stronę, iż wskutek opóźnienia odpowiedzi poczytuje umowę za niezawartą. Zdaniem Sądu skarżący dopełnił wymogów związanych z przyjęciem oferty w terminie zakreślonym przepisem prawa. Niezwłocznie, tj. w dniu 10 listopada 2010 r. korzystając z poczty, odesłał wymagany egzemplarz umowy.

Ponadto wątpliwości Sądu I instancji budzi doręczenie skarżącemu informacji z dnia [...] listopada 2010 r. o przyznaniu pomocy. Nie jest w szczególności wiadome komu doręczono powyższą informację. Na pocztowym potwierdzeniu odbioru widnieje adnotacja , że korespondencję doręczono S. S., jednakże w miejscu przeznaczonym na podpis odbiorcy, postawiono nieczytelną parafkę. Zdaniem Sądu I instancji w razie wątpliwości, czy okoliczności zawarte w dowodzie doręczenia odpowiadają rzeczywistości, organ powinien z urzędu podjąć czynności sprawdzające, zwłaszcza w przypadku, gdy użyty druk potwierdzenia odbioru przesyłki nie zawiera szczegółowych informacji o osobie odbiorcy.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku jak w niej określono wniósł Dyrektor Agencji Rynku Rolnego Oddziału Terenowego w O., zaskarżając to orzeczenie w całości, wnosząc o jego uchylenie w całości i rozpoznanie skargi przez NSA ewentualnie uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, a także o zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono:

Na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a., naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. § 14 ust. 1 i 2 rozporządzenia z dnia 22 października 2009 r. w związku z art. 67 kodeksu cywilnego, poprzez błędną ich wykładnię sprowadzającą się do uznania w stanie faktycznym sprawy, iż:

– organ w informacji z dnia [...] listopada 2010 r. zamieścił niezgodne z przepisami § 14 ust. 1 ww. rozporządzenia, pouczenie o obowiązku złożenia podpisanej umowy w Oddziale Terenowym ARR bezpośrednio lub listem poleconym w terminie 7 dni od dnia otrzymania egzemplarza umowy, przy czym za datę złożenia umowy listem poleconym uznano dzień wpływu umowy do Oddziału terenowego ARR.

– w kontekście uregulowania art. 67 kodeksu cywilnego w związku z § 14 ust. 2 rozporządzenia, umowa stron została zawarta, albowiem składający ofertę nie zawiadomił niezwłocznie drugiej strony, iż wskutek opóźnienia odpowiedzi uznał umowę za niezawartą.

Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a., naruszenie przepisów prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a. poprzez błędne przyjęcie przez Sąd, że naruszenie przez organ przepisu art. 39 k.p.a. polegające na bezpodstawnym przyjęciu skutku doręczenia informacji z dnia [...] listopada 2010 r., wnioskodawcy w dniu 9 listopada 2010 r., a nie w dniu 10 listopada 2010 r. (data zwrotnego wysłania przez wnioskodawcę podpisanej umowy w placówce pocztowej zgodnie z dowodem wysłania) mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że siedmiodniowy termin w ciągu którego Agencja oczekuje na przyjęcie oferty należało liczyć od daty 10 listopada 2011 r. (zwrotne wysłanie przez wnioskodawcę podpisanej umowy w placówce pocztowej zgodnie z dowodem wysłania). Przyjęcie oferty zostało doręczone do Agencji w dniu 18 listopada 2010 r., a więc po upływie wyznaczonego terminu. Termin określony w § 14 ust. 1 rozporządzenia ma charakter materialnoprawny, nieprzywracalny, co oznacza, że wraz z jego bezskutecznym upływem, każdy uprawniony, z uwagi na wygaśnięcie uprawnienia traci możliwość otrzymania pomocy. Jak wskazał organ zgodnie z wytyczną § 14 ust. 1 termin, w ciągu którego Agencja będzie oczekiwać przyjęcia oferty, wynosi 7 dni od dnia doręczenia informacji.

Organ wskazał również na błędne zastosowanie w sprawie art. 67 kodeksu cywilnego. Zdaniem organu pouczenie zawarte w informacji z dnia [...] listopada 2010 r. odpowiadało wytycznej art. 67 kodeksu cywilnego, bez niezbędności składania jakiegoś dalszego oświadczenia woli składającego ofertę o nie przyjęciu spóźnionego oświadczenia woli wnioskodawcy.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną S. S. wniósł o jej oddalenie i o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym pełnomocnik organu wnoszącego skargę kasacyjną wyjaśnił, iż działa w imieniu Agencji Rynku Rolnego, która jest stroną umowy o przyznanie pomocy, zaś Dyrektor Oddziału Terenowego ARR w O. działał w imieniu Agencji, co może wykazać stosownymi dokumentami.

Prezes Agencji Rynku Rolnego w piśmie z dnia [...] stycznia 2013 r., działając w imieniu Agencji Rynku Rolnego oświadczył, że zatwierdza sporządzenie i wniesienie przez radcę prawnego J. S. w imieniu Agencji Rynku Rolnego skargi kasacyjnej od wyroku WSA w O. z dnia 16 czerwca 2011 r. w sprawie ze skargi S. S. na informację o odmowie udzielenia pomocy przez Agencję Rynku Rolnego z dnia 19 listopada 2010 r. Z załączonego pełnomocnictwa dla radcy prawnego J. S. wynika, że Prezes Agencji Rynku Rolnego na mocy art. 7 ust. 2 ustawy o ARR i § 17 Statutu Agencji Rynku Rolnego upoważnił J. S. do reprezentowania Agencji w zakresie sporządzenia, wniesienia i popierania skargi kasacyjnej z dnia [...] lipca 2011 r. (k. 66 akt NSA).

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna zasługiwała na uwzględnienie.

Z uwagi na treść art. 178 oraz art. 180 w zw. z art. 193 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany jest przede wszystkim rozważyć czy wniesiona skarga kasacyjna jest dopuszczalna, a także, stosownie do okoliczności, podjąć czynności w zakresie uzupełnienia stwierdzonych braków, oczywiście pod rygorem jej odrzucenia. Skarga kasacyjna wniesiona przez podmiot niebędący stroną podlega odrzuceniu. Odrzucić skargę kasacyjną na podstawie art. 178 p.p.s.a. można jedynie w przypadku, gdy nie ma wątpliwości, że skarga została wniesiona przez podmiot, który ze względu na przyjęte kryteria prawne – w ogóle nie może być stroną w rozumieniu art. 12 p.p.s.a.

Rozstrzygnięcie, czy w świetle art. 173 § 2 p.p.s.a. skarga kasacyjna została wniesiona przez organ, którego działanie było przedmiotem skargi (art. 32 p.p.s.a.) wymaga ustalenia jaka działalność i jakiego organu administracyjnego została w sprawie zaskarżona skargą przez S. S.

Z akt administracyjnych wynika, że S. S. złożył do Agencji Rynku Rolnego – Oddziału Terenowego w O. wniosek o przyznanie pomocy na rzecz dywersyfikacji "Modernizacja gospodarstw rolnych".

Z treści informacji o odmowie przyznania pomocy z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] wynika, że czynności tej dokonała Agencja Rynku Rolnego, w imieniu której działał Dyrektor Oddziału Terenowego ARR w O.

Skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w O., po uprzednim wezwaniu Agencji Rynku Rolnego do usunięcia naruszenia prawa, przez S. S. została skierowana przeciwko Agencji Rynku Rolnego w O. bo Agencja odmówiła pomocy w piśmie z dnia [...] listopada 2010. Do skargi S. S. załączył szereg dokumentów dotyczących jego wniosku o przyznanie pomocy finansowej. Ponadto Sąd I instancji dysponował aktami administracyjnymi tej sprawy. W odpowiedzi na skargę, podmiot którego działanie zostało zaskarżone wskazał: "Agencja Rynku Rolnego" aczkolwiek oznaczono przy tym Oddział Terenowy w O.

Zgodnie z art. 57 § 1 pkt 2 p.p.s.a. skarga powinna m.in. zawierać oznaczenie organu, którego działanie lub bezczynności skarga dotyczy. Powyższe ma znaczenie m.in. z uwagi na treść art. 13 § 2 p.p.s.a., w myśl którego do rozpoznania sprawy właściwy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny, w którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona.

W świetle treści skargi oraz dokumentów znajdujących się w aktach sprawy Sąd I instancji w pierwszym rzędzie zobligowany był więc do ustalenia działalność jakiego organu administracji publicznej jest przedmiotem tejże skargi. Wymagało w szczególności wyjaśnienia czy zdolność sądową czyli zdolność występowania jako strona (organ, którego działanie jest przedmiotem skargi – art. 32 p.p.s.a.) ma Dyrektor Agencji Rynku Rolnego Oddział Terenowy w O. czy też Agencja Rynku Rolnego. W przypadku osoby prawnej (art. 28 § 1 p.p.s.a.) czynności procesowe dokonuje w jej imieniu upoważniony do działania organ.

W naszym systemie prawnym o właściwości organu administracji publicznej do rozpoznania i załatwienia określonej kategorii spraw stanowią przepisy regulujące kompetencje, które są zawarte w ustawach o charakterze materialnoprawnym albo z wydanych na ich podstawie aktach prawnych.

Ustalenie powyższej kwestii wymagało więc analizy przepisów regulujących kompetencje organów administracji, które występują w charakterze podmiotów postępowania zmierzającego do przyznania pomocy finansowej w ramach działania "Modernizacja gospodarstw rolnych objętego Krajowym Programem Restrukturyzacji".

Kwestie te zostały uregulowane w ustawie z dnia 11 marca 2004 r. o Agencji Rynku Rolnego i organizacji niektórych rynków rolnych (Dz.U. z 2007 r. Nr 231, poz. 1702 ze zm. – dalej: ustawa o ARR) oraz w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 22 października 2009 r. w sprawie określenia szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy w ramach działań objętych Krajowym Programem Restrukturyzacji (Dz.U. Nr 183, poz. 1433 ze zm. – dalej: rozporządzenie).

Stosownie do treści art. 33 ust. 5 ustawy o ARR w zakresie określonym przepisami Unii Europejskiej, o których mowa w art. 30 ust. 1, Agencja w szczególności przyznaje pomoc na rzecz dywersyfikacji i dodatkową pomoc na rzecz dywersyfikacji, zgodnie z krajowym programem restrukturyzacji. W myśl art. 34 ust. 1 tej ustawy pomoc na rzecz dywersyfikacji, o której mowa w art. 33 ust. 1 pkt 5, zwana dalej "pomocą", przyznawana jest zgodnie z krajowym programem restrukturyzacji zgłoszonym przez Agencję na podstawie art. 14 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 968/2006 z dnia 27 czerwca 2006 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonywania rozporządzenia Rady (WE) nr 320/2006 ustanawiającego tymczasowy system restrukturyzacji przemysłu cukierniczego we Wspólnocie (Dz.Urz. UE L 176 z 30 czerwca 2006 r., s. 32 ze zm., dalej: Krajowy Program Restrukturyzacji) jest przyznawana w ramach działań:

1) "Modernizacja gospodarstw rolnych",

2) "Zwiększenie wartości dodanej podstawowej produkcji rolnej i leśnej".

Jak wynika z art. 33 ust. 1 pkt 5 i art. 33 ust. 3 ustawy o ARR Prezes Agencji Rynku Rolnego realizując ww. zadania udziela pomocy restrukturyzacyjnej.

Zgodnie z art. 34e ustawy o ARR pomoc jest przyznawana na wniosek.

Pomoc jest przyznawana na podstawie umowy zawieranej, pod rygorem nieważności, w formie pisemnej.

Stosownie do art. 34g ust. 1 ustawy o ARR do postępowań w sprawach dotyczących przyznawania pomocy nie stosuje się przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, z tym że przepisy dotyczące właściwości miejscowej organów, wyłączenia pracowników organu, doręczeń i wezwań, udostępniania akt, a także skarg i wniosków, stosuje się odpowiednio.

W myśl art. 34 h ust. 1 ustawy o ARR w przypadku, gdy nie są spełnione warunki przyznawania pomocy, Agencja informuje wnioskodawcę, w formie pisemnej, o odmowie jej przyznania z podaniem przyczyn odmowy oraz o prawie wniesienia skargi do sądu administracyjnego.

Natomiast z § 11 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia wynika, że wniosek o przyznanie pomocy składa się:

1) w przypadku działania "Modernizacja gospodarstw rolnych" – bezpośrednio w oddziale terenowym Agencji, właściwym ze względu na miejsce zamieszkania albo siedzibę producenta rolnego lub listem poleconym nadanym w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego.

Z regulacji powyższych bezspornie wynika więc, że właściwym podmiotem – organem administracji publicznej w znaczeniu funkcjonalnym, kompetentnym do rozpoznania i załatwienia wniosku o przyznanie pomocy finansowej w ramach działania "Modernizacja gospodarstw rolnych" jest Agencja Rynku Rolnego.

Stosownie do art. 2 ust. 1 ustawy o ARR Agencja jest państwową osobą prawną. Siedzibą Agencji jest miasto stołeczne Warszawa (art. 3). Agencja działa na podstawie niniejszej ustawy oraz statutu (art. 5 ust. 1). W myśl art. 6 ust. 1 ustawy organem wykonawczym i zarządzającym Agencji jest Prezes Agencji. Według art. 6 ust. 3 ustawy Prezes Agencji kieruje działalnością Agencji przy pomocy zastępców Prezesa Agencji oraz dyrektorów oddziałów terenowych.

Z treści art. 7 ust. 1 i ust. 3 pkt 1 i 2 oraz art. 13, art. 13b, a także art. 17 i art. 31 ust. 1 ustawy o ARR wyraźnie wynika rozróżnienie kompetencji Prezesa Agencji, dyrektorów oddziałów terenowych czy też ministra do spraw rolnictwa. Jednocześnie treść art. 33 ust. 1 ustawy o ARR i art. 34a ust. 1, art. 34e ust. 2, a przede wszystkim art. 34h ust. 1 ustawy o ARR wskazuje, że w zakresie niektórych form przyznawania pomocy kompetencje realizowane są przez Agencję Rynku Rolnego, w imieniu której (jako osoby prawnej) działa Prezes (organ osoby prawnej).

Istotne dla rozpoznawanej sprawy jest to, że Agencja Rynku Rolnego w świetle przepisów ustawy jest podmiotem realizującym działanie "Modernizacja gospodarstw rolnych". Powyższe oznacza, że właściwym rzeczowo organem w znaczeniu funkcjonalnym jest Agencja Rynku Rolnego jako podmiot wdrażający.

Wskazanie organów właściwych do działania za konkretne podmioty musi opierać się na przepisach regulujących ich strukturę organizacyjną i działalność.

Jak już wyżej wskazano z ustawy o Agencji Rynku Rolnego nie sposób wywieść, aby pomocy, której dotyczył wniosek skarżącego, udzielał inny podmiot aniżeli Agencja. Przede wszystkim z ustawy o Agencji Rynku Rolnego nie wynika kompetencja dyrektora oddziału terenowego do podjęcia tego rodzaju działań. Oddział terenowy Agencji nie ma osobowości prawnej, gdyż tę w świetle regulacji ustawowej ma wyłącznie Agencja. To, że zgodnie z § 11 ust. 1 rozporządzenia wniosek składa się w oddziale terenowym Agencji właściwym dla miejsca zamieszkania producenta rolnego nie uprawnia do formułowania tezy, że kompetencje do działania zostały przyznane oddziałowi terenowemu. Jest to tylko kwestia organizacyjna ułatwiająca producentom rolnym składanie wniosków pomocowych. Oczywiście Prezes Agencji może działać przy pomocy zastępców, a także dyrektorów oddziałów terenowych. Takie kompetencje do działania wynikają z § 2, § 7 oraz z § 17 Statutu Agencji. To jednak nie oznacza, że dyrektor oddziału terenowego podejmuje stosowne działania we własnym imieniu. Tego rodzaju działalność oznacza jedynie działanie w imieniu umocowanego, tj. Prezesa Agencji. Powyższe potwierdza treść pełnomocnictwa Prezesa Agencji udzielonego Dyrektorowi Oddziału Terenowego w O. a złożonego do akt sprawy na żądanie WSA. Treść pkt 5 lit. c/ złożonego do akt sprawy ww. pełnomocnictwa udzielonego w oparciu o art. 7 ust. 2 ustawy i § 17 pkt 1 Statutu Agencji wskazuje, iż Dyrektor Oddziału Terenowego w O. był umocowany do działania w imieniu Prezesa Agencji jedynie do prowadzenia postępowań w sprawie przyznawania i wypłaty pomocy. Natomiast nie był on umocowany do działania w imieniu Prezesa Agencji w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Innymi słowy Dyrektor Oddziału Terenowego w O. był w oparciu o przedmiotowe pełnomocnictwo umocowany do przyjmowania i rozpoznawania wniosków o przyznanie pomocy, w tym podejmowania czynności, o których stanowi art. 34 ust. 1 ustawy o ARR, lub też zawierania w imieniu Agencji umów o przyznanie pomocy. Jednakże w przypadku skargi na odmowę przyznania pomocy przez Agencję, złożonej w trybie art. 34h ust. 2 ustawy o ARR, Dyrektor Oddziału Terenowego w O. nie legitymował się umocowaniem do działania w postępowaniu sądowoadministracyjnym w imieniu Agencji Rynku Rolnego. Skoro podmiotem wdrażającym w tym przypadku jest Agencja (art. 33 ust. 1 pkt 5, art. 34h ust. 1), której organem jest Prezes z siedzibą w Warszawie, to właściwym miejscowo w sprawie skarg na pisma informujące wnioskodawcę o odmowie pomocy finansowej wydane przez podmiot wdrażający jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie ze względu na siedzibę organu administracji (art. 13 § 2 p.p.s.a.). Podobny pogląd został wyrażony w orzecznictwie NSA na gruncie uregulowań ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. Nr 98, poz. 634 – por. post NSA z dnia 3 grudnia 2008 r., II GZ 281/08; z dnia 16 grudnia 2008 r., II GZ 321/08; z dnia 20 stycznia 2009 r., II GZ 3/09, bazaorzeczeń.nsa.gov.pl).

Na powyższe kwestie nie zwrócił uwagi Sąd I instancji co skutkowało określonymi nieprawidłowościami.

Przede wszystkim Sąd I instancji w sposób nieprecyzyjny oznaczył organ, którego działalność była przedmiotem skargi. Te wadliwości skutkowały tym, że Naczelny Sąd Administracyjny w pierwszej kolejności zobowiązany był ustalić czy podmiot wnoszący skargę kasacyjną jest prawidłowo oznaczony, legitymowany i reprezentowany. W tym stanie rzeczy zostały podjęte czynności w trybie art. 31 § 1 i 2 p.p.s.a. Złożone do akt sprawy oświadczenie Prezesa Agencji, a także pełnomocnictwo dla radcy prawnego, który sporządził i wniósł skargę kasacyjną w imieniu Prezesa Agencji Rynku Rolnego umożliwiły konwalidowanie powyższej wadliwości, ale wyłącznie na etapie tzw. postępowania kasacyjnego. Zastosowano bowiem reżim przewidziany w art. 178, 180 i 193 p.p.s.a. oraz art. 31 § 1 i 2 p.p.s.a. Zauważyć przy tym należy, że z treści akt sprawy wyraźnie wynika, iż skarżący S. S. w sposób dostateczny oznaczył organ, którego dotyczyła skarga, co umożliwiło jego prawidłowe oznaczenie. Wszelkie wadliwości w tej kwestii stanowią jedynie nieprecyzyjne oznaczenie przez Sąd I instancji organu administracji publicznej, którego działanie jest przedmiotem skargi. Wyjaśnione zostały też kwestie umocowania pełnomocnika do sporządzenia skargi kasacyjnej (por. post. NSA z dnia 8 lutego 2006 r., sygn. akt II FZ 33/06; z dnia 13 marca 2007 r., II FZ 821/06, bazaorzeczeń.nsa.gov.pl). W orzecznictwie sądowym dopuszcza się możliwość uściślenia oznaczenia strony i to także w sytuacji, gdy jako strona wskazana została jednostka organizacyjna osoby prawnej zamiast tej osoby (por. post. SN z dnia 28 stycznia 2004 r., sygn. akt IV CK 183/03, lex 530709; wyrok SN z dnia 24 lutego 2011 r., sygn. akt III CSK 157/10, lex 811921).

Tym samym powyższe wadliwości mogły zostać uzupełnione, co w konsekwencji uprawniało Naczelny Sąd Administracyjny do rozpoznania skargi kasacyjnej.

Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W myśl art. 183 § 2 pkt 2 p.p.s.a. nieważność postępowania zachodzi jeżeli strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej, organu powołanego do jej reprezentowania lub przedstawiciela ustawowego, albo gdy pełnomocnik strony nie był należycie umocowany.

Skoro stroną postępowania w myśl art. 32 p.p.s.a. był organ, którego działania dotyczyła skarga, to organem tym była Agencja Rynku Rolnego. Bezsprzecznie Agencja Rynku Rolnego nie miała przed WSA w O. pełnomocnika należycie umocowanego. Także organ ten nie był należycie reprezentowany w postępowaniu przed Sądem I instancji, gdyż Dyrektor Oddziału Terenowego ARR w O. tego rodzaju pełnomocnictwem się nie legitymował. Powyższe zostało jednoznacznie stwierdzone przed Naczelny Sądem Administracyjnym. Tym samym wystąpiła przesłanka dotycząca nieważności postępowania z art. 183 § 2 pkt 2 p.p.s.a. W konsekwencji stwierdzić przyjdzie, że Agencja Rynku Rolnego jako strona postępowania sądowoadministracyjnego w rozumieniu art. 32 p.p.s.a. została także pozbawiona możności obrony swych praw (art. 183 § 2 pkt 5 p.p.s.a.).

Zatem z przyczyn wyżej wskazanych zachodziły podstawy do uchylenia zaskarżonego wyroku. Zauważyć należy, że z przyczyn na wstępie wyjaśnionych przez Naczelny Sąd Administracyjny, Wojewódzki Sąd Administracyjny w O. nie był właściwy miejscowo do rozpoznania niniejszej skargi. Jednakże to uchybienie nie czyniło postępowania przeprowadzonego przed tym sądem nieważnym. Przyczyną uchylenia wyroku były stwierdzone podstawy nieważności postępowania.

Z przyczyn wyżej wskazanych Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 13 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji, mając na względzie, że WSA w O. nie był sądem właściwym do rozpoznania sprawy w chwili wniesienia skargi.

Naczelny Sąd Administracyjny stosując art. 207 § 2 p.p.s.a. miał na uwadze, że przyczyną sprawiającą uchylenie zaskarżonego wyroku były przesłanki z art. 183 § 2 p.p.s.a. Ponownie rozpoznając sprawę Sąd I instancji dokona prawidłowego oznaczenia organu, którego skarga dotyczy i ponownie rozpozna skargę.