Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SAB/Bd 42/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2023-05-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 658
6272 Wizy, zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony, na osiedlenie się, wydalenie z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
Hasła tematyczne: Przewlekłość postępowania
Cudzoziemcy
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 112 a ust. 2 pkt 1-3
journal: Dz.U. 2023 poz 103
law: Ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Klotz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Saniewski Sędzia WSA Joanna Brzezińska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 30 maja 2023 r. sprawy ze skargi I. G. na bezczynność Wojewody [...] w przedmiocie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy oddala skargę.


UZASADNIENIE

Obywatel G. I. G. (dalej jako: "skarżący"), działając przez pełnomocnika radcę prawnego, wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na bezczynność Wojewody [...] w sprawie wniosku złożonego [...] maja 2022 r. o zezwolenie na pobyt czasowy.

Skarżący w piśmie z [...] maja 2022 r. złożył wniosek do Wojewody [...] o zezwolenie na pobyt czasowy. Następnie [...] lipca 2022 r. złożył ponaglenie na niezałatwienie sprawy w terminie i bezczynność organu oraz wniósł o wgląd w akta sprawy. Wystąpił również o wydanie zaświadczenia potwierdzającego złożenie wniosku oraz tego , że wniosek nie zawiera braków formalnych i merytorycznych. Skarżący oświadczył, że wniosek nie został rozpoznany, a od daty jego złożenia upłynęło już 8 miesięcy.

W skardze do Sądu pełnomocnik zarzucił rażące przekroczenie terminów do załatwienia sprawy i wniósł o:

1) stwierdzenie bezczynności organu skutkującej niezałatwieniem w terminie sprawy z wniosku skarżącego o zezwolenie na pobyt czasowy,

2) stwierdzenie, że bezczynność postępowania miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa,

3) zobowiązanie organu do wydania decyzji w sprawie w terminie 14 dni od daty otrzymania przez organ odpisu prawomocnego wyroku,

4) przyznanie od organu na rzecz strony skarżącej kwoty 15 000 złotych na podstawie art. 149 § 2 w zw. z art. 154 § 6 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi,

5) skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, bez przeprowadzania rozprawy,

6) zasądzenie od organu na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego i opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.

Pełnomocnik podał w skardze, że zawiniona przez organ bezczynność wyraża się w tym, że organ dotychczas:

1) nie rozpoczął opiniowania wniosku,

2) nie poinformował o wszczęciu postępowania,

3) nie umożliwił stronie uzyskania pieczątki do paszportu w trybie art. 108 u.o.c.

4) nie przekazał organowi II instancji złożonego ponaglenia,

5) nie umożliwił pełnomocnikowi wglądu w akta sprawy niezwłocznie po otrzymaniu wniosku w tym przedmiocie,

6) nie wydał stronie zaświadczenia, na podstawie którego możliwym byłoby spełnienie przesłanek z art. 112a ust. 1 i 2 ustawy o cudzoziemcach,

7) nie wezwał strony do uzupełnienia jakichkolwiek braków formalnych lub merytorycznych wniosku od ponad roku,

8) nie poinformował pełnomocnika, jakie przesłanki do wydania decyzji nie zostały przez stronę spełnione, o co pełnomocnik wnioskował,

9) nie poinformował strony o przyczynach nierozpoznania sprawy w terminie oraz o przedłużeniu terminu do jej rozpoznania, nie wskazał na obiektywne okoliczności usprawiedliwiające przedłużenie tego terminu,

10) nie udzielił pełnomocnikowi wglądu w akta sprawy,

11) nie poinformował pełnomocnika o przekazaniu ponaglenia do organu II instancji,

Pełnomocnik skarżącego wskazał, że na skutek wielomiesięcznego ignorowania przez organ strona odczuwa obecnie strach o swoją przyszłość w Polsce oraz o swój legalny pobyt. Twierdzi, że skarżącego nie dotyczy w żadnej części ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa. Zakres podmiotowy tej ustawy w art. 1 ust. 1 wskazuje jednoznacznie, że ustawa określa szczególne zasady zalegalizowania pobytu obywateli Ukrainy, którzy przybyli na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej z terytorium Ukrainy w związku z działaniami wojennymi prowadzonymi na terytorium tego państwa, oraz obywateli Ukrainy posiadających Kartę Polaka, którzy wraz z najbliższą rodziną z powodu tych działań wojennych przybyli na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Strona nie jest obywatelem Ukrainy, a także nie przybyła na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej z terytorium Ukrainy w związku z działaniami wojennymi prowadzonymi na terytorium tego państwa, zatem wszelakie jej zapisy nie mają zastosowania do sytuacji prawnej i faktycznej strony.

Z daleko posuniętej ostrożności procesowej Pełnomocnik wskazał, że na dzień składania skargi już nie obowiązuje art. 100c wprowadzony ustawą z dnia 8 kwietnia 2022 r. o zmianie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2022 r. poz. 830 - dalej jako: "ustawa nowelizująca"), który ograniczał możliwość składania skarg na przewlekłość i bezczynność cudzoziemcom, do których odnosiła się ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa . Nawet, gdyby w przyszłości wprowadzono inną regulację, która normowałaby podobnie ww. zagadnienie, to w dacie składania przez stronę skargi przepis taki nie obowiązywał. W kontekście zasady pewności prawa oraz zasady nieretroaktywności prawa, regulacje które mogą wejść w życie w przyszłości nie mają dla strony żadnego znaczenia.

Pełnomocnik podał, że wraz ze skarżącym uczynili dotychczas wszystko, aby ustalić, od którego konkretnie dnia płynie termin wskazany w art. 112a ust. 2 pkt 1 - 3 u.o.c. Pełnomocnik wniósł m.in. o wydanie przez organ zaświadczenia, czy strona spełniła warunki wskazane w pkt 1-3. Intencją strony było uzyskanie urzędowego potwierdzenia, że wniosek strony nie zawiera już żadnych braków formalnych lub braków z art. 106 ust. 2 pkt 2 u.o.c. Zaświadczenie takie nie zostało dotychczas wydane. W ocenie pełnomocnika, wniosek nie zawiera braków formalnych lub braków z art. 106 ust. 2 pkt 2 u.o.c, zatem bieg terminu do zakończenia postępowania został już przez organ przekroczony z chwilą złożenia kompletnego wniosku przez stronę.

W udzielonej odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Odnosząc się do podniesionych zarzutów Wojewoda wskazał, że na podstawie art. 100c oraz 100d ustawy z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa (Dz. U. z 2023 r. poz. 103 ze zm.) bieg terminów na załatwienie spraw między innymi udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy w postępowaniach prowadzonych przez wojewodę nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na okres do 24.08.2023 r.

Organ dodał, że ustawodawca początkowo wyznaczył okres zawieszenia terminów do 31.12.2022 r., jednak 28.01.2023 r. na mocy ustawy z dnia 13 stycznia 2023 r. o zmianie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2023 r. poz. 185 ze zm.), został wprowadzony analogiczny przepis, art. 100d ustawy specjalnej, który wyznacza okres spoczywania terminów do 24.08.2023 r. Wskazany przepis został wprowadzony z mocą od 01.01.2023 r. co oznacza że obecnie okres spoczywania terminów jest nieprzerwany od momentu wprowadzenia art. 100c ustawy specjalnej do końca okresu wyznaczonego przez art. 100d ww. ustawy tj. do 24.08.2023 r.

Organ wskazał, że Skarżący złożył wniosek [...] .05.2022 r. . Termin na wydanie decyzji w sprawie skarżącego przypadał na okres zawieszenia biegu terminów tj. po wejściu w życie art. 100c ustawy specjalnej. Okres spoczywania terminów załatwiania spraw przez wojewodów, według obecnie obowiązujących przepisów, kończy się z dniem 24.08.2023 r.

Organ, odpowiadając na zarzut, że przepisem z art. 100c ustawy specjalnej objęci są wyłącznie obywatele Ukrainy, wskazał, że bieg terminów załatwiania spraw w postępowaniach przed wojewodami wynikający z tegoż przepisu dotyczy wszystkich postępowań bez względu na obywatelstwo ich stron.

Organ, odnosząc się do zarzutu nieumożliwienia pełnomocnikowi wglądu w akta sprawy wskazał, że Wojewoda w piśmie z dnia [...] .07.2022 r. wyjaśnił pełnomocnikowi zasady przyjęte w Urzędzie dot. przeglądu akt sprawy. Pełnomocnik nie podjął dalszych czynności zmierzających do przeglądu akt sprawy.

W nawiązaniu do zarzutu nie wydania zaświadczenia o wskazanej treści, Wojewoda wskazał, że wydał w sprawie zaświadczenie dotyczące części wniosku i postanowienie w sprawie odmowy wydania zaświadczenia w pozostałej części. Sprawa jest objęta osobnym postępowaniem z uwagi na zażalenie na ww. postanowienie.

Wojewoda [...] wskazał, że realizując wytyczne Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców określone w piśmie nr [...] z dnia [...] .06.2022 r. zaprzestał przekazywania do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców ponagleń wraz z m.in. stanowiskami do tych podań, o czym informowano pełnomocnika skarżącego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga okazała się niezasadna.

Na wstępie wskazać trzeba, że na podstawie art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm.) - dalej jako: "p.p.s.a.", sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.). Na wskazanej podstawie prawnej Sąd rozpoznał niniejszą sprawę.

Zgodnie z brzmieniem art. 53 § 2b p.p.s.a., wymogiem skutecznego wniesienia do sądu administracyjnego skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest jej poprzedzenie ponagleniem skierowanym do właściwego organu. Z kolei zgodnie z art. 37 § 1 k.p.a. stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli:

1) nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a. (bezczynność),

2) postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość).

Ponaglenie wnosi się do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie, do organu prowadzącego postępowanie - jeżeli nie ma organu wyższego stopnia (art. 37 § 3 k.p.a.). W niniejszej sprawie wymóg złożenia ponaglenia do właściwego organu został spełniony. Skarga wniesiona do sądu administracyjnego została poprzedzona ponagleniem. Skarga jest zatem dopuszczalna.

Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje m.in. rozpatrywanie skarg na bezczynność organów. W takich przypadkach kontroli poddany jest brak aktu lub czynności w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie w określonym przez prawo terminie. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie mają znaczenia powody, dla jakich akt nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, jak również, czy bezczynność organu spowodowana została zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu.

Nadto z art. 149 § 1 p.p.s.a. wynika, że sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy (...):

1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności;

2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;

3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.

Z kolei art. 149 § 1a p.p.s.a. stanowi, że jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

Podkreślenia wymaga także, że o ile przepisy prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie definiują pojęcia "bezczynności", pojęcie to zostało zdefiniowane przez doktrynę i orzecznictwo. Warto jednak zwrócić uwagę na to, że bezczynność organu, czyli niekorzystanie z kompetencji, którą ze względu na zaistnienie wymaganych przez prawo okoliczności organ jest obowiązany wykorzystać, stanowi specyficzny przejaw nielegalności zachowań administracji publicznej (por. M. Miłosz, Bezczynność organu administracji publicznej w postępowaniu administracyjnym, Warszawa 2012 r., s. 92 i nast.). Pojęcie bezczynności pośrednio zawarte jest w art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a., przepisie regulującym instytucję ponaglenia. Zgodnie z ww. przepisem stronie służy prawo wniesienia ponaglenia, jeżeli nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub przepisach szczególnych, ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a. Zarówno doktryna, jak i orzecznictwo sądów administracyjnych są zgodne co do tego, że z bezczynnością organu mamy zatem do czynienia wówczas, gdy w ustalonym przepisami terminie organ administracji publicznej nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu, albo nie podjął stosownej czynności materialnej (wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a.). W konsekwencji istota skargi na bezczynność polega na tym, że sąd uwzględniając taką skargę, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa lub stwierdzenia, że organ dopuścił się bezczynności w prowadzonym postępowaniu (art. 149 § 1 p.p.s.a.). Instytucja skargi na bezczynność ma zatem na celu doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie.

W myśl ogólnej reguły wyrażonej w art. 12 § 1 k.p.a., organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia i realizując jednocześnie obowiązek wszechstronnego zbadania stanu faktycznego sprawy. Z kolei przepis art. 35 § 1-3 k.p.a. stanowi rozwinięcie zasady ekonomiki postępowania wyrażonej w art. 12 § 1 i 2 k.p.a. Zgodnie z powołanym przepisem - niezwłocznie winny być załatwione sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ. Natomiast załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego winno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie, określonym w art. 35 k.p.a. lub w przepisach szczególnych, organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia (art. 36 § 1 k.p.a.). Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 k.p.a.).

Przechodząc zatem do merytorycznej kwestii zasadności skargi wskazać należy, że Skarżący, jak wynika z jego wniosku wjechał do Polski [...] lutego 2022 r. Zatem jego wniosek winien być procedowany na podstawie ustawy o cudzoziemcach w brzmieniu ustalonym obowiązującą od 29 stycznia 2022 r. ustawą z dnia 17 grudnia 2021 r. o zmianie ustawy o cudzoziemcach oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2022 r. poz. 91). Zgodnie z dodanym do ustawy o cudzoziemcach przepisem art. 112a ust. 1 decyzję w sprawie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy wydaje się w terminie 60 dni. Termin ten biegnie od dnia, w którym nastąpiło ostatnie z następujących zdarzeń: cudzoziemiec złożył wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy osobiście lub nastąpiło jego osobiste stawiennictwo w urzędzie wojewódzkim po złożeniu tego wniosku, chyba że wobec cudzoziemca nie stosuje się wymogu osobistego stawiennictwa, lub (pkt 1), cudzoziemiec złożył wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, który nie zawiera braków formalnych lub zostały one uzupełnione, lub (pkt 2), cudzoziemiec przedłożył dokumenty, o których mowa w art. 106 ust. 2 pkt 2, lub wyznaczony przez wojewodę termin, o którym mowa w art. 106 ust. 2a, upłynął bezskutecznie (pkt 3).

Uregulowania z art. 106 ust. 2 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach wprowadzają też obowiązek dla cudzoziemców ubiegających się o zezwolenie na pobyt czasowy by do wniosku przedłożyli ważny dokument podróży oraz: aktualną fotografię (pkt 1), dokumenty niezbędne do potwierdzenia danych zawartych we wniosku i okoliczności uzasadniających ubieganie się o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy. Jeżeli do wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy nie zostały dołączone dokumenty, o których mowa w ust. 2, wojewoda wzywa cudzoziemca do ich przedłożenia w terminie nie krótszym niż 14 dni. Określając termin, wojewoda ocenia czas niezbędny do uzyskania przez cudzoziemca określonego dokumentu (ust. 2a ustawy o cudzoziemcach). Wezwanie, o którym mowa w ust. 2a, może nastąpić jednocześnie z wezwaniem do osobistego stawiennictwa na podstawie art. 105 ust. 2, wezwaniem do złożenia odcisków linii papilarnych lub wezwaniem do uzupełnienia braków formalnych wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy na podstawie art. 64 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. W tym przypadku termin wyznaczony przez wojewodę na podstawie ust. 2a nie może być krótszy od najdłuższego z terminów określonych w tych wezwaniach (ust. 2b ustawy o cudzoziemcach).

Odnotować także należy, że na podstawie art. 1 pkt 44 ustawy z dnia 8 kwietnia 2022 r. o zmianie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2022 r. poz. 830), dalej jako "ustawa zmieniająca", został wprowadzony art. 100c do przywołanej wcześniej ustawy z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa. Zgodnie z treścią art. 33 pkt 2 ustawy zmieniającej art. 1 pkt 44 tego aktu wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia. Publikacja w Dzienniku Urzędowym Rzeczpospolitej Polskiej nastąpiła w dniu 14 kwietnia 2022 r., a tym samym stosownie do art. 100c ust. 1 ustawy o pomocy, w okresie od dnia 15 kwietnia 2022 r. do dnia 31 grudnia 2022 r. bieg terminów załatwienia spraw dotyczących udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy w postępowaniach prowadzonych przez wojewodę nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres.

Wedle art. 100c ust. 2 ustawy, czynności dokonane w okresie od dnia 15 kwietnia 2022 r. do dnia 31 grudnia 2022 r. są skuteczne. Z kolei z art. 100c ust. 3 tej ustawy wynika, że w powołanym przedziale czasowym:

1) przepisów o bezczynności organu oraz o obowiązku organu prowadzącego postępowanie w sprawach, o których mowa w ust. 1, do powiadamiania strony lub uczestnika postępowania o niezałatwieniu sprawy w terminie nie stosuje się;

2) organowi prowadzącemu postępowanie w sprawach, o których mowa w ust. 1, nie wymierza się grzywny ani nie zasądza się od niego sum pieniężnych na rzecz skarżących za niewydanie rozstrzygnięć w terminach określonych przepisami prawa.

Z kolei w treści art. 100c ust. 4 ustawy wskazano, że zaprzestanie czynności przez organ prowadzący postępowanie w sprawach, o których mowa w ust. 1, lub ich dokonywanie z opóźnieniem, w okresie, o którym mowa w ust. 1, nie może być podstawą wywodzenia środków prawnych dotyczących bezczynności, przewlekłości lub naruszenia prawa strony do rozpoznania sprawy bez zbędnej zwłoki.

Dokonując subsumcji powołanych przepisów do sprawy wniosku Skarżącego, wskazać należy, że Skarżący złożył wniosek o udzielenie zgody na pobyt czasowy, w trybie art. 105 ustawy o cudzoziemcach, w dniu [...] maja 2022 r. W dacie złożenia przez Skarżącego wniosku do Wojewody, obowiązywał już art. 100c ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy, skutkiem której to regulacji w okresie od dnia 15 kwietnia 2022 r. do dnia 31 grudnia 2022 r. bieg terminów załatwienia spraw dotyczących udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy w postępowaniach prowadzonych przez wojewodę (określonych m.in. ww. przepisach k.p.a.) nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu w tym przedziale czasowym. Co więcej, mocą kolejnej ustawy nowelizującej - z dnia 13 stycznia 2023 r. (Dz. U. z 2023 r. poz. 185) do ustawy o pomocy dodano art. 100d, który wydłuża ww. okres do 24 sierpnia 2023 r.

Powołane regulacje mają zastosowanie tylko w odniesieniu do okresu, w którym obowiązuje zaistniała sytuacja. Inaczej rzecz ujmując, w okresie od dnia 15 kwietnia 2022 r. do dnia 31 grudnia 2022 r. (obecnie 24 sierpnia 2023 r.) organy administracji nie pozostają w bezczynności i nie prowadzą postępowania przewlekle, i nie można wyciągać w stosunku do nich negatywnych konsekwencji w postaci wymierzania kar i grzywien, ani zasądzać od nich sum pieniężnych na rzecz skarżących za niewydanie rozstrzygnięć w terminach określonych przepisami prawa, jednak tylko w odniesieniu do bezczynności lub przewlekłości powstałych w takich okresach. Powołany art. 100c ustawy jest wyjątkiem wprowadzonym na czas szczególny, do którego nie można odnosić bezwzględnie zasad postępowania administracyjnego dotyczących czasu jego trwania. W sytuacji, kiedy należy wspierać osoby uciekające przed konfliktem zbrojnym nie można wymagać od organów normalnego funkcjonowania i prowadzenia postępowania z zachowaniem terminów ustawowych.

Zauważyć też należy, że ustawodawca w ustawie o pomocy użył w powołanym przepisie pojęcia "cudzoziemiec", którego wcześniej w tej ustawie nie zdefiniowano. Z kolei sama ustawa odnosi się do obywateli Ukrainy lub obywateli Ukrainy posiadających Kartę Polaka, którzy przybyli do Polski od 24 lutego 2022 r. w związku z działaniami wojennymi na obszarze Ukrainy i tymi pojęciami ustawodawca konsekwentnie posługuje się w tej ustawie. Definicji pojęcia "cudzoziemiec" należy zatem, w ocenie Sądu, poszukiwać w ustawie o cudzoziemcach. Zgodnie zaś z jej art. 3 pkt 2 cudzoziemiec, to każdy, kto nie posiada obywatelstwa polskiego. Zatem pojęcie "cudzoziemca" ma szerszy zakres niż pojęcie "obywatel Ukrainy". Dotyczy osób mających także inne obywatelstwo nie będące obywatelstwem polskim. Zatem dotyczy on także Skarżącego, nie posiadającego przecież obywatelstwa polskiego. W konsekwencji regulacja art. 100c ustawy o pomocy ma zastosowanie do wszystkich wymienionych w niej postępowań dotyczących cudzoziemców w okresie od wejścia w życie powołanego przepisu do końca roku 2022 r. - w tym i do Skarżącego.

Na marginesie dodać wypada, że powołany przepis szczególny art. 100c ustawy o pomocy nie był dotychczas objęty kontrolą konstytucyjności, co oznacza, że domniemanie prawne jego konstytucyjności nie zostało obalone, a tym samym nie było podstawy do odmowy stosowania tego przepisu. Regułą ogólną jest bowiem zasada, że domniemanie zgodności ustawy z Konstytucją może być obalone jedynie wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego, a przewidziane w art. 178 ust. 1 Konstytucji związanie sędziego ustawą obowiązuje dopóty, dopóki ustawie tej przysługuje moc obowiązująca. Powyższe stanowisko jest zbieżne z poglądem tut. Sądu wyrażonym w wyroku z 28.02.2023 r. II SAB/Bd 156/22, LEX nr 3523036.

Reasumując - w niniejszej sprawie nie można stwierdzić, że organ dopuścił się bezczynności ani przewlekłego prowadzenia postępowania. Z okoliczności faktycznych wynika bowiem, że zarówno w okresie złożenia wniosku, jak i wystosowanego ponaglenia w trybie art. 37 k.p.a. oraz wywiedzionej do Sądu skargi na bezczynność organu i przewlekłe prowadzenie postępowania, ustawodawca zawiesił na okres od dnia 15 kwietnia 2022 r. do dnia 31 grudnia 2022 r. bieg terminów m.in. w sprawie o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, a przepis art. 100c i art. 100d ustawy o pomocy obowiązywał również w dacie wydania niniejszego orzeczenia przez Sąd.

Tym samym za chybione uznać należało zarzuty skargi, twierdzenia o rażącym naruszeniu przepisów prawa i żądanie przyznania wnioskowanej sumy pieniężnej.

W tym stanie rzeczy skargę należało oddalić na podstawie art. 151 p.p.s.a.