Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1949/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-02-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6033 Zajęcie pasa drogowego (zezwolenia, opłaty, kary z tym związane)
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Dyrektor Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art.4 pkt 1 ,a art.5 ust. 1, art. 19, art. 2 ust. 3,, art.  40 ust. 1 i ust. 12 pkt 1, art. 2a ust. 1, art. 4 pkt  1, 2, 4, art. 20, art. 39 ust. 1 pkt 1-12, art. 39 ust. 3, art. 40
journal: Dz.U. 2007 nr 19 poz 115
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jednolity
article: par. 1 ust. 1
journal: Dz.U. 2004 nr 140 poz 1481
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 1 czerwca 2004 r. w sprawie określenia warunków udzielania zezwoleń na zajęcie pasa drogowego.
article: art. 75
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki Sędziowie Sędzia WSA Dorota Wdowiak Sędzia WSA Danuta Szydłowska (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lutego 2012 r. sprawy ze skargi A. K., J. K. i K. K. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2011 roku Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad, po rozpatrzeniu wniosku A. K., J. K.i K. K. o ponowne rozpoznanie sprawy, utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] czerwca 2011 roku, ustalającą karę pieniężną za zajęcie pasa drogowego drogi krajowej nr [...] K. – T. (dawniej nr 4) przy działce nr 372/26 w W. w obrębie działki nr 372/25 w celu prowadzenia robót oraz wykonania ogrodzenia - bez zezwolenia zarządcy drogi.

Uzasadniając swoje stanowisko organ wyjaśnił, iż zgodnie z art. 4 pkt. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r o drogach publicznych (Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115 ze zm.), pas drogowy jest to wydzielony liniami granicznymi grunt wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią, w którym są zlokalizowane droga oraz obiekty budowlane i urządzenia techniczne związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, a także urządzenia związane z potrzebami zarządzania drogą. Działka nr 372/25 stanowi własność Skarbu Państwa, na której zostały zrealizowane obiekty i urządzenia drogowe na podstawie decyzji wydanych przez organy architektoniczno-budowlane, w tym decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu wydaną przez Burmistrza Miasta i Gminy W. z dnia [...] lutego 2002 r. oraz decyzję Wojewody M. z dnia [...] października 2003r. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę.

W rozpatrywanym przypadku droga krajowa istniała przed jej rozbudową, a więc zbędne było zaliczanie jej do kategorii dróg krajowych. Procedura, jakiej zastosowania żąda strona jest określona w ustawie o drogach publicznych w art. 5 ust. 1 i 2 i dotyczy nowo wybudowanych odcinków dróg lub dróg istniejących dla których następuje zmiana kategorii, a nie modernizacji dróg istniejących. W rozpatrywanym przypadku nastąpiło jedynie poszerzenie drogi już istniejącej, zaliczonej do dróg krajowych o nadanym numerze i określonej klasie technicznej. Wszelkie uregulowania dotyczące pasa drogowego dróg publicznych zawarte są w ustawie o drogach publicznych. Między innymi są przepisy określające zasady prowadzenia robót w pasie drogowym i wymogi co do uzyskania zezwolenia zarządcy drogi na ich prowadzenie. Prawo użytkowania wieczystego nie zwalnia stron od stosowania przepisów ustawy o drogach. Organ podkreślił, iż prowadzenie robót w pasie drogowym odbywało się bez zezwolenia zarządcy drogi w formie decyzji administracyjnej, jak stanowi art. 40 ust. 1 ustawy o drogach publicznych, w związku z czym należało nałożyć karę pieniężną zgodnie z art. 40 ust. 12 pkt. 1 powołanej ustawy.

Organ podniósł, iż prawo użytkowania wieczystego strony nabyły w drodze umowy z Miastem i Gmina W., w której zastrzeżono, że w przypadku konieczności podziału nieruchomości nabywcy zrzekają się odszkodowania za grunty przeznaczone pod budowę dróg i ulic. Sprawa odszkodowania i wyłączenia z obszaru użytkowania wieczystego gruntu stanowiącego pas drogowy jest przedmiotem postępowania sądowego, którego prowadzenie, zdaniem organu, nie może prowadzić do uznania, że do chwili jego rozstrzygnięcia strony mogą dowolnie dysponować gruntem wchodzącym w obszar pasa drogowego, który podlega uregulowaniom ustawy o drogach publicznych i w wypadku zajęcia pasa drogowego nie są przewidziane żadne odstępstwa od stosowania jej przepisów.

W ocenie organu stwierdzenie podniesione w odwołaniu, że to nie ukarane strony zajęły pas drogowy, jest bezpodstawne, albowiem zajęcie pasa drogowego było wynikiem prowadzenia robót na w/w działce.

Roboty prowadzone były na dużym obszarze, a jedynie fragmentem wkroczyły w obszar pasa drogowego. Część zajęcia pasa drogowego nastąpiła w wyniku wykonania ogrodzenia działki przez właściciela.

Odnośnie wyrażonych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wątpliwości co do stwierdzenia w decyzji, że wykonawcy robót działający na zalecenie GDDKiA są niezależni i organizują samodzielnie prowadzone przez siebie roboty, organ stwierdził, iż roboty drogowe na zlecenie GDDKiA były prowadzone na autostradzie, a nie na drodze krajowej w pobliżu przedmiotowej działki a więc w znacznej odległości. Budowa autostrady była powierzona wyspecjalizowanemu przedsiębiorstwu. Inwestor zlecając wykonanie określonych robót firmie specjalistycznej nie jest uprawniony do kontroli jej działalności, sprawdzania jakiego rodzaju roboty wykonuje i na czyje zlecenie i w jaki sposób organizuje swoją działalność. Odpowiedzialność inwestora za sposób realizacji jego inwestycji na terenie placu budowy nie może być rozszerzana na działalność firmy wykonywaną na obszarze nie mającym żadnego związku z inwestycją.

W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie A.K., J. K. i K. K., zwani dalej skarżącymi, wnieśli o uchylenie wydanych w sprawie decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania

Zaskarżonej decyzji strona skarżąca zarzuciła:

nieważność na zasadzie art. 156 § 1 pkt 1 kpa;

nieważność na zasadzie art. 156 § pkt 2 kpa;

nadto

- rażące naruszenie art. 233 k.c. w zw. z art. 1 protokołu Nr 1 i Nr 4 do Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności (Dz. U. z 1995r. Nr 36, poz. 175) w zw. z art. 21 Konstytucji RP w zw. z art. 7 i 8 kpa poprzez wyzucie skarżących z prawa użytkowania wieczystego, naruszenie zasady praworządności i pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa;

- naruszenie art. 4 pkt 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych w zw. z art. 77 § 1 kpa poprzez niewłaściwe oznaczenie pasa drogowego;

- naruszenie art. 10 kpa poprzez naruszenie zasady czynnego udziału w postępowaniu.

W uzasadnieniu skargi skarżąca rozwinęła podniesione zarzuty stwierdzając między innymi, że zaskarżona decyzja, jak i decyzja ją poprzedzająca są nieważne na mocy art. 156 § 1 pkt 1 kpa. Generalny Dyrektor Dróg i Autostrad nie jest bowiem organem właściwym w sprawie pomimo wydania decyzji Ministra Infrastruktury w której uchylił swoją decyzję i odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody M. z dnia [...]grudnia 2003 r., stwierdzającej nabycie z dniem 7 czerwca 2002 r. przez Skarb Państwa prawa własności nieruchomości położonej w obrębie 3 – W., oznaczonej jako działki nr 372/21, 372/25, 372/27, 372/31, 372/32 oraz ustalającej odszkodowania za przedmiotową nieruchomość na rzecz Gminy W.. Zdaniem skarżących nota bene decyzja została wydana również z rażącym naruszeniem prawa. Skarżący podnieśli, iż kluczowym dla wyjaśnienia prawidłowości postępowania organu jest zbadanie skutków użytkowania wieczystego skarżących. Przytoczyli treść Art. 1 protokołu Nr 1 i Nr 4 do Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności oraz art. 21 Konstytucji stwierdzając, iż na gruncie polskiego prawa prywatnego - prawo użytkowania wieczystego jest objęte ochroną art. 1 protokołu dodatkowego. Skarżący mają zatem prawo domagać się poszanowania uprawnień wynikających z prawa użytkowania wieczystego a norma gwarantuje, iż nie mogą zostać wyzuci ze swoich praw podmiotowych. Wyzucie ze swoich praw podmiotowych może nastąpić jedynie w interesie publicznym i na warunkach przewidzianych przez ustawę oraz zgodnie z ogólnymi zasadami prawa międzynarodowego. W ocenie skarżących istotę użytkowania wieczystego, którą należy interpretować łącznie z normami konstytucyjnymi i Europejską Konwencją Praw Człowieka oddaje art. 233 k.c. Skarżący stwierdzili, iż organ nie przyjmuje do wiadomości poglądu wyrażonego w Systemie Prawa Prywatnego - Prawo rzeczowe pod red. Edwarda Gniewka (Warszawa 2005) str. 168 oraz w Systemie prawa cywilnego t. II Ossolineum 1985 r. str. 571 i n., iż wśród wyraźnie wymienionych przez ustawodawcę uprawnień służących użytkownikowi wieczystemu znajduje się prawo do korzystania z gruntu. Podkreślili, iż w żaden sposób nie można zakwalifikować - jak to czyni organ - ustawy o drogach publicznych do katalogu ustaw ograniczających prawo podmiotowe użytkowania wieczystego. Ukształtowana linia orzecznicza dotycząca zaliczenia danej drogi do drogi publicznej wskazuje, że art. 2a ustawy o drogach publicznych nie stanowi materialnoprawnej podstawy "uwłaszczenia" Skarbu Państwa gruntem stanowiącym drogę publiczną a taki skutek zdaje się chce wywołać organ. W dalszej kolejności skarżący wskazali, iż żaden przepis nie przewiduje automatycznego przejścia prawa własności gruntu zajętego pod drogę na rzecz Skarbu Państwa z chwilą wejścia w życie jakiegokolwiek aktu, który stanowiłby o zaliczeniu drogi do kategorii drogi publicznej a okoliczność, że część nieruchomości w odniesieniu do której wydano jakikolwiek akt o zaliczeniu go do kategorii dróg publicznych nie przesądza o przejęciu gruntu nim objętego na własność Skarbu Państwa ani o skuteczności zaliczenia go do kategorii drogi publicznej. W decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] maja 2011 r., które ma znaczenie w niniejszej sprawie organ stwierdził w sposób nieuprawniony i wprost sprzeczny z prawem, iż "przy piśmie pełnomocnika GDDKiA z dnia 27 stycznia 2011r. nadesłano do organu nadzorczego poświadczone za zgodność z oryginałem kopię decyzji M. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego Nr [...] z dnia [...] stycznia 2006 r. w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie inwestycji drogowej. Z treści decyzji wynika, iż m.in. działki nr: 372/21, 372/25, 372/27 i 372/29 zostały objęte w/w. decyzją w sprawie pozwolenia na użytkowanie drogi krajowej nr 4. Należy zatem stwierdzić, iż w niniejszej sprawie zaistniał nieodwracalny skutek prawny w postaci oddania do użytku drogi krajowej".

Takie uzasadnienie Ministra wprost dowodzi na problemy samych organów aparatu państwowego z przyporządkowaniem działki nr 372/25 do pasa drogi krajowej.

Ponadto kluczowe dla sprawy nie jest przeliczenie punktów granicznych wg układu 1965-strefa 1 na układ 2000-strefa 7 programem Geonet - Unitrans, lecz czynności tyczenia granic, albowiem to one wraz z granicami na mapie ewidencyjnej są podstawą do dokonania przeliczeń i zastosowania w/w programu. W tych czynnościach strony nie brały udziału. Czynności dokonane przez geodetę 21 maja 2010 r. bez udziału stron miały fundamentalne znaczenie dla sprawy, były bowiem przesłanką do zastosowania samej kary, jak i jej wysokości. W tym stanie sprawy wyznaczenie oględzin na których wskazano wyniki przeprowadzenia wstępnego postępowania dowodowego nie mogło zastąpić prawa do czynnego udziału w każdym stadium postępowania i stanowić potwierdzenie dla czynności dowodowych odbytych bez udziału stron. Co więcej, organ nie udowodnił skarżącym, iż to ich działania spowodowały zajęcie pasa drogowego oraz nie wykazał związku przyczynowo skutkowego między naruszeniem terenu skarpy a osunięciem gruntu.

Na poparcie swojej argumentacji skarżąca powołała się na stanowisko doktryny oraz konkretnie wskazane wyroki Sądu Najwyższego, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i ETPC.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

W piśmie procesowym datowanym na dzień 15 lutego 2012 r., stanowiącym odpowiedź na skargę, skarżący podnieśli dodatkowo zarzuty rażącego naruszenia art. 7 kpa - poprzez brak przeanalizowania możliwości zastosowania w sprawie art. 233 k.c., pomimo ustalenia, że skarżący są użytkownikami wieczystymi oraz naruszenia art. 107 § 1 kpa poprzez zaniechanie w uzasadnieniu prawnym wskazania, jaki to akt prawny spowodował zaliczenie działki nr 372/25 do pasa drogi krajowej a przez to arbitralne ustalenie, że w istocie ww. działka należy do pasa drogi krajowej.

W uzasadnieniu skargi stwierdzili m.in., iż skoro są użytkownikami wieczystymi a organ tego faktu nie negował i sam przyznał w treści decyzji, to winien wziąć pod uwagę art. 233 k.c. w trakcie prowadzonego postępowania i rozważyć jego zastosowanie, czego nie uczynił.

Zdaniem skarżących ustalenie, w jakich sytuacjach na użytkownika wieczystego nieruchomości może być nałożona kara administracyjna na podstawie art. 40 ustawy o drogach publicznych wymaga rozważenia, na czym polega bezprawność czynu sprawcy przewidzianego w art. 40 ust. 12 ww. ustawy czego organ w uzasadnieniu decyzji nie uczynił a co potwierdził w odpowiedzi na skargę. Bez wątpienia, skoro zachowanie skarżących nie jest bezprawne, jako że wykonują oni swoje uprawnienia z art. 233 k.c., to nie można nałożyć kary administracyjnej. Gdyby organ w postępowaniu administracyjnym przeanalizował sytuację prawną skarżących zapewne nie nałożyłby na nich kary. Zaniechanie badania tejże sytuacji stanowi istotną wadę postępowania. Nadto skarżący podnieśli, iż Wojewoda M. decyzją z dnia [...] maja 2011 r. umorzył postępowanie w sprawie wywłaszczenia na rzecz Skarbu Państwa prawa użytkowania wieczystego nieruchomości składającej się m.in. z działki 372/25 położonej w W. Skarżący zadali pytanie na podstawie jakiego aktu prawnego działka 372/25 stała się pasem drogi krajowej. W obrocie prawnym nie ma bowiem żadnego, który przyporządkowywałby działkę 372/25 do tego pasa. Skoro organ twierdzi, iż to nie procedura z art. 1 i 2 jest właściwą procedurą - to jaka zatem jest ? Tego organ w uzasadnieniu decyzji nie wyjaśnił, czym naruszył art. 107 § 1 kpa a przyjął niedopuszczalny aksjomat, że działka 372/25 jest w istocie pasem drogi krajowej bez jakiejkolwiek próby wyjaśnienia takiego ustalenia. W ocenie skarżących organ próbuje udowodnić zaliczenie do pasa drogi krajowej czynnościami faktycznymi. Ponadto organ nie posiada trwałego zarządu na przedmiotowej działce.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja i decyzja ją poprzedzająca nie naruszają prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik rozstrzygnięcia.

W działaniu organu Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości, zarówno, gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa. Wyjaśnione zostały motywy podjętego rozstrzygnięcia, a przytoczona na ten temat argumentacja jest wyczerpująca.

Przypomnieć należy, że przepisy ustawy o drogach publicznych, regulując kwestie związane z korzystaniem z dróg publicznych różnych kategorii i zarządzaniem nimi, mają służyć ochronie samych dróg i urządzeń z drogą związanych oraz stworzeniu warunków optymalnie bezpiecznego i wygodnego ruchu drogowego.

Przepis art. 2 ustawy o drogach publicznych określa klasyfikację dróg publicznych o charakterze funkcjonalnym, dzieląc drogi publiczne na kategorie i funkcjonalno-technicznym, dzieląc te drogi na klasy. Przy czym należy wskazać, że podziałowi na kategorie dróg należy przypisać pierwszeństwo. Ze względu na położenie drogi i podmiot będący jej właścicielem, zgodnie z art. 2 ust. 1, wyróżnia się 4 kategorie dróg publicznych

drogi krajowe;

drogi wojewódzkie;

drogi powiatowe;

drogi gminne.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 u.d.p. do dróg krajowych zalicza się:

autostrady i drogi ekspresowe oraz drogi leżące w ich ciągach do czasu wybudowania autostrad i dróg ekspresowych;

drogi międzynarodowe;

drogi stanowiące inne połączenia zapewniające spójność sieci dróg krajowych;

drogi dojazdowe do ogólnodostępnych przejść granicznych obsługujących ruch osobowy i towarowy bez ograniczeń ciężaru całkowitego pojazdów (zespołu pojazdów) lub wyłącznie ruch towarowy bez ograniczeń ciężaru całkowitego pojazdów (zespołu pojazdów);

drogi alternatywne dla autostrad płatnych;

drogi stanowiące ciągi obwodnicowe dużych aglomeracji miejskich;

drogi o znaczeniu obronnym.

Zarządcą dróg krajowych jest co do zasady Dyrektor Generalny Dróg Krajowych i Autostrad - centralny organ administracji rządowej, podległy ministrowi właściwemu do spraw transportu (por. art. 19 u.d.p.).

Sieć dróg krajowych określa rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 24 marca 2010 r. w sprawie ustalenia przebiegu dróg krajowych w województwach: dolnośląskim, kujawsko-pomorskim, lubelskim, lubuskim, łódzkim, małopolskim, mazowieckim, opolskim, podkarpackim, podlaskim, pomorskim, śląskim, świętokrzyskim, warmińsko-mazurskim, wielkopolskim, zachodniopomorskim (Dz. U. Nr 59, poz. 371). Zgodnie z załącznikiem nr 6 w/w a droga Kraków –Targowisko jest drogą krajową.

Przepis art. 2 ust. 3 u.d.p. statuuje podział dróg publicznych na klasy, odsyłając do przepisów wykonawczych wydanych na podstawie art. 7 ust. 2 pkt 2 pr. bud. Stosownie do § 3 pkt 4 r.w.t.d., przez pojęcie klasy drogi należy rozumieć przyporządkowanie drodze odpowiednich parametrów technicznych, wynikających z jej cech funkcjonalnych.

W myśl art. 2a ust. 1 drogi krajowe stanowią własność Skarbu Państwa. Art. 2a u.d.p. ma zasadnicze znaczenie dla określenia prawa własności nieruchomości, na których znajdują się drogi publiczne. Nawiązuje ona do koncepcji własności państwowej (publicznej), mającej swoje źródła w prawie rzymskim (Viam publicam eam dicimus, cuius etiam solum publicum est. - Drogą publiczną nazywa się tę, która jest położona na gruncie publicznym., J. Pieńkos, Praecepta Iuris, Warszawa-Poznań 2010, s. 80) i stanowi expressis verbis, że drogi publiczne stanowią odpowiednio własność publiczną lub samorządową. Regulacja ta jest jednocześnie samoistną podstawą prawną dla wpisu prawa własności w księdze wieczystej. Sąd wieczystoksięgowy przy wpisie prawa własności na rzecz Skarbu Państwa w przypadku drogi krajowej powołuje art. 2a ust. 1 u.d.p., (por. A. Maziarz, Postępowanie wieczystoksięgowe Komentarz, Warszawa 2008, s. 117).

Konsekwencją rozstrzygnięcia o publicznoprawnym charakterze własności dróg publicznych jest wyłączenie ich z obrotu prawnego. Jako że drogi publiczne stanowią rzeczy wyłączone z obrotu powszechnego (reges extra commercium), nie mogą one być zbyte ani podlegać egzekucji, jak również "za bezwzględnie wykluczone należy uznać ustanowienie lub istnienie hipoteki na nieruchomości stanowiącej drogę publiczną. Droga publiczna nie może przejść na własność innego podmiotu niż właściwy zarządca drogi i zawsze może służyć wyłącznie celom publicznym. Dopiero pozbawienie drogi charakteru drogi publicznej umożliwia wprowadzenie jej do obrotu cywilnoprawnego" (R. Skwarło, glosa do uchwały SN z dnia 13 października 2004 r. III CZP 52/04, Sam. Teryt. 2006, nr 11, s. 74).

Ochronę drogi, rozumianą, jako opisane w art. 4 pkt 21 u.d.p. działania, mające na celu niedopuszczenie do przedwczesnego zniszczenia drogi, obniżenia klasy drogi, ograniczenia jej funkcji, niewłaściwego jej użytkowania oraz pogorszenia warunków bezpieczeństwa ruchu, sprawuje - zgodnie z art. 20 pkt 10 i 12 u.d.p., zarządca drogi (przypomnieć należy, iż dla drogi krajowej zarządcą jest Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad, stosownie do art. 19 ust. 1, ust. 2 pkt 1 ustawy o drogach publicznych). Do niego też należy wydawanie zezwoleń na zajęcie pasa drogowego (art. 20 pkt 8 u.d.p.). Działania stanowiące ochronę drogi realizowane są w obrębie pasa drogowego. Stosownie do treści art. 4 pkt 1 u.d.p., pas drogowy to wydzielony liniami granicznymi grunt wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią, w którym zlokalizowane są droga oraz obiekty budowlane i urządzenia techniczne związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, a także urządzenia związane z potrzebami zarządzania drogą. Z cytowanego przepisu wynika zasada, w myśl, której w obszarze pasa drogowego mogą znajdować się tylko obiekty i urządzenia służące drodze i odbywającemu się na niej ruchowi. Do tej zasady są konsekwentnie dostosowane dalsze regulacje ustawowe. Natomiast jako drogę ustawa określa budowlę wraz z drogowymi obiektami inżynierskimi, urządzeniami oraz instalacjami, stanowiącą całość techniczno-użytkową, przeznaczoną do prowadzenia ruchu drogowego, zlokalizowaną w pasie drogowym (art. 4 pkt 2 u.d.p.). Jezdnia zaś według definicji ustawowej jest częścią drogi przeznaczoną do ruchu pojazdów (art. 4 pkt 4 u.d.p.).

Art. 18 w ust. 1 omawianej ustawy stanowi, iż centralnym organem administracji rządowej właściwym w sprawach dróg krajowych jest Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad. Przepisy art. 18 mają typowo kompetencyjny charakter i określają właściwość rzeczową (kompetencje i zadania) drugiego, po ministrze właściwym do spraw transportu, organu wchodzącego w skład administracji drogowej. Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad jest monokratycznym, centralnym organem administracji rządowej, tj. jednoosobowym, o zasięgu działania na obszarze całego kraju.

Do zarządcy drogi należą sprawy z zakresu planowania, przebudowy, remontu, utrzymania i ochrony dróg. Łączy się z tym szereg obowiązków spoczywających na zarządcy dróg a tylko przykładowo wyliczonych w art. 20 ustawy u.d.p. I tak do zarządcy drogi należy m.in.:

utrzymanie nawierzchni drogi, chodników, drogowych obiektów inżynierskich, urządzeń zabezpieczających ruch i innych urządzeń związanych z drogą (pkt 4);

wydawanie zezwoleń na zajęcie pasa drogowego i zjazdy z dróg oraz pobieranie opłat i kar pieniężnych (pkt 8);

wykonywanie robót interwencyjnych, robót utrzymaniowych i zabezpieczających (pkt 11)

przeciwdziałanie niszczeniu dróg przez ich użytkowników (pkt 12).

Odpowiedzialność zarządców dróg nie jest ograniczona do odpowiedzialności za ochronę bezpieczeństwa ruchu drogowego. Zasadą jest, że zajęcie pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg może być dokonane tylko za zgodą zarządcy drogi, który ma prawo rozważenia (biorąc pod uwagę okoliczności istotne z punktu widzenia ochrony dróg publicznych) możliwości wyrażenia zgody na to zajęcie, a także określenia warunków zajęcia – odpowiednich do okoliczności.

Zasadę tę statuuje art. 39 u.d.p., który zabrania dokonywania w pasie drogowym czynności, które mogłyby powodować niszczenie lub uszkodzenie drogi i jej urządzeń albo zmniejszenie jej trwałości oraz zagrażać bezpieczeństwu ruchu drogowego. Art. 39 ust. 1 pkt 1-12 zawiera niezamknięty katalog czynności zabronionych.

I tak art. 39 w szczególności zabrania:

lokalizacji obiektów budowlanych, umieszczania urządzeń, przedmiotów i materiałów niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego;

włóczenia po drogach oraz porzucania na nich przedmiotów lub używania pojazdów niszczących nawierzchnię drogi;

poruszania się po drogach pojazdów nienormatywnych;

samowolnego ustawiania, zmieniania i uszkadzania znaków drogowych i urządzeń ostrzegawczo-zabezpieczających;

umieszczania reklam poza obszarami zabudowanymi, z wyjątkiem parkingów;

umieszczania urządzeń zastępujących obowiązujące znaki drogowe;

niszczenia rowów, skarp, nasypów i wykopów oraz samowolnego rozkopywania drogi;

zaorywania lub zwężania w inny sposób pasa drogowego;

odprowadzania wody i ścieków z urządzeń melioracyjnych, gospodarskich lub zakładowych do rowów przydrożnych lub na jezdnię drogi;

wypasania zwierząt gospodarskich;

rozniecania ognisk w pobliżu drogowych obiektów inżynierskich i przepraw promowych oraz przejeżdżania przez nie z otwartym ogniem;

usuwania, niszczenia i uszkadzania zadrzewień przydrożnych.

Użycie zwrotu "w szczególności" oznacza, że zakazane są nie tylko czynności określone ustawowo i wymienione w art. 39 ust. 1 pkt 1-12 u.d.p., ale również wszelkie inne działania, które mogą prowadzić do niszczenia lub uszkodzenia drogi lub zagrażać bezpieczeństwu ruchu drogowego.

Przepis art. 39 ust. 3 u.d.p. dopuszcza warunkowe odstępstwo od zakazu określonego w art. 39 ust. 1 pkt 1 u.d.p. Regulacja dozwala bowiem lokalizowanie w pasie drogowym obiektów budowlanych lub urządzeń niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego. Warunki tego odstępstwa są następujące:

dotyczy ono tylko i wyłącznie szczególnie uzasadnionych przypadków;

może nastąpić wyłącznie za zezwoleniem właściwego zarządcy drogi.

Ustawodawca dopuścił zatem na zasadzie wyjątku możliwość zajęcia pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg i w przedmiocie takiego zezwolenia zarządca drogi orzeka w drodze decyzji administracyjnej.

Stosownie bowiem do art. 40 ust. 1 zajęcie pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg wymaga zezwolenia zarządcy drogi, w drodze decyzji administracyjnej.

Jak stanowi ust. 4 opłatę za zajęcie pasa drogowego w celu, o którym mowa w ust. 2 pkt 1 i 4, ustala się jako iloczyn liczby metrów kwadratowych zajętej powierzchni pasa drogowego, stawki opłaty za zajęcie 1 m2 pasa drogowego i liczby dni zajmowania pasa drogowego, przy czym zajęcie pasa drogowego przez okres krótszy niż 24 godziny jest traktowane jak zajęcie pasa drogowego przez 1 dzień. Za zajęcie pasa drogowego m.in. bez zezwolenia zarządcy drogi - zarządca drogi wymierza, w drodze decyzji administracyjnej, karę pieniężną w wysokości 10-krotności opłaty ustalanej zgodnie z ust. 4-6 (ust 12) .

W świetle przywołanych przepisów zarządcą drogi krajowej nr 94 (d. 4) Kraków-Targowisko jest Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad, a więc również jest to organ administracji publicznej uprawniony do działań obejmujących pas drogowy tej drogi krajowej.

Nie może zatem zasługiwać na akceptację stanowisko profesjonalnego pełnomocnika skarżących, domagające się stwierdzenia nieważności zaskarżonych decyzji na podstawie art. 156 § 1 kpa z powodu niewłaściwości Dyrektora Generalnego Dróg Krajowych i Autostrad w sprawie (str. 2 skargi), jak również kwestionujące charakter drogi Kraków-Targowisko w pasie której znajduje się działka będąca w użytkowaniu wieczystym skarżących.

Ponadto, mając na uwadze przekonanie profesjonalnego pełnomocnika skarżących, wyrażone w piśmie procesowym z dnia 15 lutego 2012 r., należy wyraźnie podkreślić, że odpowiedzialność określona w art. 40 ust. 12 u.d.p. jest obiektywna, niezależna od winy sprawcy naruszenia

Zgodnie bowiem z doktryną prawa, jak również z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych kara administracyjna, o której mowa w powyższym przepisie, jest oparta o konstrukcję prawną odpowiedzialności obiektywnej. Realizuje się ona poprzez samo zaistnienie sytuacji naruszenia prawa.

Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 18 kwietnia 2008r., II GSK 68/08, LEX nr 489107 "związanie właściwego organu dyspozycją przepisu art. 40 ust. 12 u.d.p. (...) uzależnione jest od stwierdzenia określonego przepisem stanu faktycznego, w konkretnym przypadku zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia. Dokonując tego ustalenia organ nie bada przyczyny, dla której nastąpił stan nieakceptowalny przez obowiązujące przepisy, poza jego zainteresowaniem pozostaje również stopień winy strony przy zajęciu pasa drogowego, nie ma też możliwości miarkowania kary pieniężnej"

Linię orzeczniczą wskazującą na to, że decyzje w sprawach samowolnego zajęcia pasa drogowego mają charakter decyzji związanych, w których zakres kognicji organu orzekającego jest ograniczony, reprezentują również wyroki WSA w Warszawie.

I tak, w wyroku WSA w Warszawie z dnia 5 września 2007 r., sygn. akt

VI SA/Wa 831/07, LEX nr 440029, stwierdzono, co następuje:

"1. Stwierdzenie zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi zobowiązuje ten organ do naliczenia, według zasad określonych w ustawie, kary nakładanej w drodze decyzji administracyjnej. W przypadku stwierdzenia takiej sytuacji organ nie może nawet badać przyczyn zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia, oceniać stopnia winy strony przy takim zajęciu czy też miarkować wysokości wymierzanej kary. Organ może jedynie, po stwierdzeniu faktu zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia, wydać decyzję administracyjną wymierzającą karę w przewidzianej w ustawie wysokości.

2. Dla stwierdzenia niedopuszczalności czynności w pasie drogowym nie jest konieczne rzeczywiste uszkodzenie drogi, albo zmniejszenie jej trwałości względnie rzeczywiste zagrożenie bezpieczeństwa ruchu drogowego wystarczy, iż taka hipotetyczna sytuacja mogła zaistnieć".

Podobnie w wyroku WSA w Warszawie z dnia 3 marca 2006 r., sygn. akt

VI SA/Wa 1819/05, LEX nr 222269, uznano, że "1. Zarządca drogi ma stwierdzić określony stan, tzn. wpłynięcie wniosku o zajęcie pasa drogowego w celach określonych w ustawie z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (...), a więc przez ustawę akceptowalnych, albo zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia. W obu przypadkach zarządca drogi jest obowiązany wydać decyzję, w której w pierwszym przypadku występują elementy uznania administracyjnego - ale tylko w odniesieniu do kwalifikacji ustawowo określonego celu, który uzasadnia wydanie zezwolenia na zajęcie pasa drogowego, w drugim zaś ma miejsce pełne związanie administracji. Stwierdzenie zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi zobowiązuje zatem ten organ do naliczenia, według zasad określonych w ustawie, kary nakładanej w drodze decyzji administracyjnej. W przypadku stwierdzenia takiej sytuacji organ nie może nawet badać przyczyn zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia, oceniać stopnia winy strony przy takim zajęciu czy też miarkować wysokości wymierzanej kary".

A zatem w świetle art. 40 ust. 1 ustawy o drogach publicznych zajęcie pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg wymaga zezwolenia zarządcy drogi. W myśl ust. 12 za zajęcie pasa drogowego m.in. bez zezwolenia zarządcy drogi - zarządca drogi wymierza, w drodze decyzji administracyjnej, karę pieniężną w wysokości 10-krotności opłaty ustalanej zgodnie z ust. 4-6. Stawki opłat zostały określone w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 31 maja 2004 roku w sprawie wysokości stawek opłat za zajęcie pasa drogowego dróg, których zarządcą jest Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad (Dz. U. 129, poz. 1369 ze zm.).

Zgodnie bowiem z § 1 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 1 czerwca 2004r. w sprawie określenia warunków udzielania zezwoleń na zajęcie pasa drogowego (Dz. U. Nr 140, poz. 1481) zajmujący pas drogowy przed planowanym zajęciem pasa składa wniosek do zarządcy drogi o wydanie zezwolenia na zajęcie pasa drogowego. Wymaganego wniosku skarżący nie złożyli, a tym samym nie otrzymali stosownego zezwolenia, co uzasadniało stwierdzenie organu administracji o zajęciu pasa drogi bez zezwolenia.

Zatem stwierdzenie zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi zobowiązuje ten organ do naliczenia, według zasad określonych w ustawie, kary nakładanej w drodze decyzji administracyjnej. Jak już wyżej wskazano w przypadku stwierdzenia takiej sytuacji organ nie może nawet badać przyczyn zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia, oceniać stopnia winy strony przy takim zajęciu czy też miarkować wysokości wymierzanej kary. Organ może jedynie, po stwierdzeniu faktu zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia, wydać decyzję administracyjną wymierzającą karę w przewidzianej w ustawie wysokości.

Na organie orzekającym spoczywa obowiązek ustalenia stanu faktycznego, którego następstwem jest wydanie decyzji nakładającej karę. W takim postępowaniu wystarczy jedynie ustalić, że: a) nastąpiło bezprawne, tzn. bez wymaganej zgody, b) zajęcie, c) pasa drogowego.

W ocenie Sądu organ, ustalając stan faktyczny rozpatrywanej sprawy, nie naruszył wskazanych przez skarżących przepisów prawa procesowego i w konsekwencji, przepisów prawa materialnego.

Sąd zauważa, iż w świetle uregulowań zawartych w kodeksie postępowania administracyjnego postępowanie dowodowe jest oparte na zasadzie oficjalności, co oznacza, że organ administracji jest obowiązany z urzędu przeprowadzić dowody służące ustaleniu stanu faktycznego sprawy, czyli ustalić jakie dowody są niezbędne do prawidłowego załatwienia sprawy. Stosownie do art. 75 k.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Organ w toku postępowania wyjaśniającego zobowiązany jest zebrać cały materiał dowodowy rozumiany jako suma konkretnych dowodów w danej sprawie, by następnie po ich rozpatrzeniu, wydać decyzję administracyjną. Nie jest w tym względzie skrępowany żadnymi ograniczeniami, co do mocy wiążącej poszczególnych dowodów, gdyż każdy z dowodów może być w trakcie postępowania zakwestionowany innym dowodem (wyrok NSA z dnia 12 lutego 2009 r. sygn. akt II GSK 775/08, Lex nr 515976). Natomiast w myśl art. 75 k.p.a. niedopuszczalne jest stosowanie formalnej teorii dowodów poprzez twierdzenie, że daną okoliczność można udowodnić wyłącznie określonymi środkami dowodowymi bądź też przez tworzenie nowych reguł korzystania ze środków dowodowych.

Oceniając przebieg postępowania dowodowego w sprawie pod takim kątem Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości zarówno w ocenie dowodów dokonanej przez organy, jak też w ustalonym na tej podstawie stanie faktycznym.

W rozpatrywanej sprawie, nie ulega wątpliwości, że strona - niezależnie od przyczyn - nie występowała o wydanie zgody na zajęcie pasa drogowego, a zarządca drogi takiej zgody nie wydał.

Poza sporem jest więc, iż skarżący, będący użytkownikami wieczystymi przedmiotowej działki, w dniach 25 maja 2010 r. oraz w dniach od 3 do 21 marca 2010 r., nie posiadali zezwolenia na zajęcie pasa drogowego w miejscowości W. w km.440+200 - km.440+300 str. prawa w celu prowadzenia robót poprzez wykonanie wykopu w skarpie drogowej oraz zajęcia pasa drogowego na prawach wyłączności poprzez wykonanie ogrodzenia w granicach pasa drogowego działki nr 372/25.

Jak wynika z akt administracyjnych podczas rutynowego objazdu drogi, w dniu 11 lutego 2010 r. stwierdzono, że na granicy pasa drogowego i działki sąsiadującej prowadzone są roboty ziemne. Stwierdzone zajęcie pasa drogowego zostało odnotowane w książce objazdów drogi krajowej. Sporządzono również notatkę służbową z dnia 12 lutego 2010 r. wykonane zostały zdjęcia terenu.

Zgodnie z art. 67 kpa organ administracji publicznej winien sporządzić zwięzły protokół z każdej czynności postępowania, mającej istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, chyba że czynność została w inny sposób utrwalona na piśmie. W orzecznictwie przyjmuje się, iż różnego rodzaju notatki i zapisy pracowników organu mogą stanowić przynajmniej element pomocniczy przy ustalaniu stanu faktycznego (przykładowo wyrok WSA w Warszawie z 20 lipca 2004r., II SA 1336/03, LEX nr 158911).

Postępowanie administracyjne wobec użytkowników wieczystych sąsiadującego z drogą terenu wszczęto 18 lutego 2010 r. Skarżący byli prawidłowo powiadomieni o wszczęciu postępowania z urzędu (art. 61 § 4 kpa), jak i o przysługujących im uprawnieniach (art. 10 kpa).

W oględzinach w terenie, przeprowadzonych 3 marca 2010 r. uprawniony geodeta w obecności stron postępowania, okazał granicę pasa drogowego. Przeprowadzone pomiary geodezyjny wskazały, że zajęty został pas drogowy na prowadzenie robót w obrębie skarpy drogowej oraz umieszczono część ogrodzenia przyległej działki nr 372/26 w pasie drogowym.

Geodezyjne wskazanie granicy pasa drogowego geodeta przeprowadził opierając się na wirtualnych stacjach referencyjnych (VRS) systemu ASG-EUPOS. Punkty graniczne dostarczone zostały w układzie 1965-strefa 1. Przeliczono je na układ 2000-strefa 7 (południk osiowy 21°) programem Geonet - Unitrans .

Stwierdzić należy, iż Główny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad jest inwestorem wykonywanych robót drogowych, których wykonawcy, działający na zlecenie GDDKiA, są niezależni i organizują samodzielnie wszelkie prowadzone przez siebie roboty. Należy zatem uznać za trafne stanowisko organu, iż o ile faktycznie któryś z wykonawców robót na autostradzie pozyskuje grunt z terenu w W. , jest to jego samodzielne, niezależne od GDDKiA działanie, które musi być uzgodnione z władającym terenem przyległym do drogi. Logicznym jest wniosek organu, iż wykluczonym jest, aby obcy przedsiębiorca wkroczył w teren bez wiedzy skarżących i wykonywał prace ziemne na tak dużym obszarze i przy użyciu ciężkiego sprzętu jak to uwidoczniono w znajdującej się w aktach administracyjnych dokumentacji fotograficznej.

Bez znaczenia dla samego faktu zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia pozostaje także okoliczność tymczasowości wykonanego ogrodzenia, w sytuacji umieszczenia go w części w pasie drogowym, co zostało potwierdzone geodezyjnie,

Z operatu pomiarowego, sporządzonego przez geodetę po oględzinach w terenie wynika, że w dniu 3 marca 2010 r. zajęta powierzchnia pasa drogowego pod ogrodzenie (PI) wynosiła 42 m2, a powierzchnia zajęcia na roboty (P2) 143 m2.

Sytuacja w terenie po dniu 3 marca 2010 r. została udokumentowana w książce objazdów drogi. Od 4 marca 2010 r. zapisy potwierdzają kontynuowanie prac w obrębie skarpy drogowej. 8 marca 2010 r. stwierdzono, że "trwają prace przy dosypywaniu ziemi w miejscu wcześniejszego wykonywania wykopów". 22 marca 2010 r. zostało przestawione ogrodzenie. W dniu 25 maja 2010 r. przeprowadzono powtórnie oględziny w terenie z udziałem stron i geodety. Potwierdzony został fakt przesunięcia ogrodzenia poza granicę pasa drogowego. W obrębie skarpy stwierdzono uszkodzenia na powierzchni 86 m2, udokumentowane przez geodetę szkicem pomiarowym wraz z obliczeniem powierzchni zajęcia. W szkicu pomiarowym zostało oznaczone "zajęcie 1" oraz "zajęcie 2".

Natomiast odnośnie braku powiadomienia skarżących o pomiarach prowadzonych w dniu 21 maja 2010 r. stwierdzić należy, były to czynności poprzedzające oględziny w dniu 25 maja 2010 r., o których strony były powiadomione i w wyniku których informowane przez geodetę o zakresie zajęcia pasa drogowego. Skarżącym okazano także przebieg granicy, mogli żądać dodatkowych wyjaśnień jak też przeprowadzenia dodatkowych pomiarów.

Zdaniem Sądu organy zasadnie przyjęły, że zgromadzone w/w dowody są wystarczające do uznania, że dokonano zajęcia pasa drogowego.

W takiej sytuacji w rozpoznawanej sprawie, na tle prawidłowo ustalonego stanu faktycznego nie może budzić wątpliwości, iż skarżący samowolnie zajmowali pas drogowy we wskazanym w decyzji okresie czasu. Organ prawidłowo ustalił także sposób naliczania kar w oparciu o następujące dane: powierzchnia, czas zajęcia pasa drogowego, stawka za 1m2 zajętego pasa mnożona razy 10. Wskazać należy, iż skarżący nie kwestionowali sposobu obliczenia nałożonej kary jak i też jej wysokości.

Również za bezzasadny należało uznać zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 233 k.c. albowiem powołany wyżej przepis prawa nie stanowił podstawy prawnej zaskarżonej decyzji. Całkowicie niezrozumiałym jest stanowisko profesjonalnego pełnomocnika skarżących wyrażone zarówno w skardze jak i w piśmie procesowym z dnia 15 lutego 2012 r. Należy zatem wyjaśnić wprost, iż podstawą materialno prawną rozstrzygnięć organów administracji publicznej w prowadzonych przez te organy postępowaniach administracyjnych rozstrzygających o prawach lub nakładających obowiązki są przepisy prawa administracyjnego- w niniejszej sprawie jest to ustawa o drogach publicznych.

Także zarzut naruszenia artykułu 1 Protokołu Nr 1 do Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności (Dz. U. z 1995 r. Nr 36, poz. 175), który gwarantuje każdemu prawo do poszanowania prawa własności nie zasługuje na uwzględnienie. Tu także trzeba mieć na uwadze, że zarówno Konwencja o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, jak i Protokół Nr 1 do tejże Konwencji nie mogły zostać w niniejszej sprawie przez organ administracji naruszone, ponieważ odnoszą się do postępowania w sprawach cywilnych i karnych. Tymczasem w rozpoznawanej sprawie rozstrzygnięcie organu nie dotyczyło kwestii, objętych regulacją prawa karnego, czy prawa cywilnego i nie wywołuje skutków karnoprawnych i cywilnoprawnych. W niniejszej sprawie decyzja organu administracyjnego w prawo własności nie ingeruje. Przedmiotem postępowania bowiem jest nałożenie kary administracyjnej za naruszenie normy prawa materialnego administracyjnego. Ponadto uwadze autora skargi uszło, że stosownie do regulacji, zawartej w zdaniu trzecim artykułu 1 cytowanego Protokołu "postanowienia te nie będą w żaden sposób naruszać prawa państwa do stosowania takich ustaw, jakie uzna za konieczne do uregulowania sposobu korzystania z własności zgodnie z interesem powszechnym lub w celu zabezpieczenia uiszczania podatków bądź innych należności lub kar pieniężnych".

Organ nie naruszył również zasady ochrony własności, wyrażonej w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Wszak trzeba mieć na względzie to, że wymierzenie kary, przewidzianej przez ustawę, mimo że stanowi ingerencję w prawa majątkowe jednostki, to jednak ingerencję dopuszczalną, związaną z niewykonaniem obowiązków nałożonych przez prawo.

Niezrozumiałym jest także kwestionowanie przez skarżących położenia ich działki w pasie drogi krajowej. Abstrahując od przedstawionych wyżej rozważań można wskazać, iż w uzasadnieniu wyroku Sądu Rejonowego w W. z dnia [...] sierpnia 2011 r. sygn. [...] na który to wyrok, jak i wyrok omówiony w dalszej części uzasadnienia, powołał się sam pełnomocnik skarżących ustalono m.in., iż. "działki oddane w użytkowanie wieczyste zostały podzielone w związku z przygotowaniem inwestycji poszerzenia pasa drogowego drogi nr 4 na trasie K. – W. i wyodrębniono z nich między innymi działki objęte żądaniem pozwu, tj. nr 372/21, 372/25, 372/27, 372/31 i 372/32 (powstały z działki nr 372/1). Jak wynika z pisma Wydziału Geodezji i Urbanistyki Urzędu Miasta i Gminy w W. z dnia 4 września 2007 r. sporne działki w planie zagospodarowania przestrzennego z dnia 25 marca 1987 r. były położone w terenie oznaczonym jako rezerwa pod poszerzenie drogi krajowej nr 4. W następnie obowiązującym planie z dnia 27 kwietnia 1993 r. znajdowały się w terenie komunikacji drogowej, przy czym plan ten obowiązywał do dnia 31 grudnia 2002 r. Z opinii sporządzonej dla potrzeb niniejszej sprawy przez biegłego sądowego wynika, iż zgodnie z aktualnym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego miasta i gminy W. z dnia 23 października 2006 r. działki leżą w terenie oznaczonym symbolem KDGP - drogi publiczne - droga główna ruchu przyspieszonego (droga krajowa).

Aktualny stan prawny w niniejszej sprawie jest taki, iż właścicielem gruntów składających się z działek nr 372/21, 372/25, 372/27, 372/31 i 372/32 jest strona pozwana Skarb Państwa, a ich użytkownikami wieczystymi powodowie. Jak wynika z informacji przedstawionych przez stronę pozwaną przez szereg lat sporne działki były w planie zagospodarowania przestrzennego przeznaczone dla poszerzenia drogi. Obecnie jest to strefa dróg publicznych...".

Natomiast w wyroku z dnia [...] września 2010 r. sygn. [...] Sąd Rejonowy w W. wobec faktu, że strona powodowa nie wykazała legitymacji czynnej do wystąpienia z powództwem, powództwo oddalił. Jednocześnie Sąd uznał za zbędne badanie okoliczności czy działania na działce 372/26 spowodowały uszkodzenie muru oporowego na skarpie oraz czy zagrażają stabilności skarpy a także czy działania te obciążają użytkowników wieczystych tej działki.

Sąd nie podziela zarzutów skargi akcentujących niedostateczne zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego, albowiem wywody skarżących w tym względzie ograniczają się do polemiki z oceną dowodów dokonaną w zaskarżonej decyzji. Podważenie tej oceny mogłoby być skuteczne, gdyby zostało wykazane, że naruszone zostały zasady prawidłowego wnioskowania na bazie poczynionych ustaleń faktycznych. Skarżący jednak tego nie dowiedli w toku postępowania.

Wobec niezasadności zarzutów skargi oraz niestwierdzenia przez Sąd z urzędu tego rodzaju uchybień, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, które sąd ma obowiązek badać z urzędu - skargę należało oddalić.

Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.