Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA 3315/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2004-10-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Sędziowie : Sędzia WSA Protokolant: po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 października 2004r. sprawy ze skargi Z. P. i W. P. wspólników spółki jawnej [...] na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2003r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę


UZASADNIENIE

[...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] lutego 2003 roku nr [...] na podstawie art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o transporcie drogowym /Dz.U. Nr 125, poz. 1371 z póż. zm. / oraz zgodnie z ustaleniami protokołu kontroli nr [...] z dnia [...] lutego 2003 roku nałożył na Z. P., W. P. sp. j. [...] w S. karę pieniężną w wysokości 3000.00 złotych za samowolną zmianę wskazań urządzeń pomiarowo – kontrolnych zainstalowanych w pojeździe przy wykonywaniu przewozu na potrzeby własne. Okazana podczas kontroli tarcza tachografu z [...].02.2003 r. nie posiadała zapisów przejechanych około 60 km. Jako podstawę prawną naruszenia organ wskazał na art. 92 ust. 1 pkt 3 i art. 15 ust.3 pkt 4 ustawy o transporcie drogowym /Dz.U. nr 125, poz. 1371 ze zm./,zaś podstawę wymiaru kary stanowiły przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2002 roku w sprawie kar pieniężnych w transporcie drogowym /Dz.U. nr 115, poz.999 z póż. zm./.

Główny Inspektor Transportu Drogowego, po rozpoznaniu odwołania wniesionego przez Z. P., W. P. sp. j. [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, art. 92 ust. 1 pkt 13 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o transporcie drogowym, lp. 13. 1 załącznika do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2002 roku w sprawie wysokości kar pieniężnych w transporcie drogowym, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzją.

W ocenie Głównego Inspektora Transportu Drogowego odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie. W czasie kontroli drogowej, w dniu [...] lutego 2003 roku, stwierdzono brak ciągłości w zapisach na tarczy tachografu, co oznacza, że jazda odbywała się bez włożonej tarczki. Zaistniałe zdarzenie wyczerpuje, zdaniem organu II instancji, dyspozycję art. 92 ust. 1 pkt 13 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o transporcie drogowym. Zgodnie ze wskazanym przepisem, kto wykonuje transport drogowy lub przewozy na potrzeby własne samowolnie zmieniając urządzenia pomiarowo – kontrolne, zainstalowane w pojeździe podlega karze pieniężnej. Wysokość kary została określona w lp. 13. 1 załącznika do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2002 roku w sprawie wysokości kar pieniężnych w transporcie drogowym i wynosi 3000.00 złotych.

Twierdzenie strony, zdaniem organu, iż kuriozalnym wydaje się obciążenie przedsiębiorcy odpowiedzialnością za nieprawidłową obsługę tachografu przez pracownika jest niesłuszne. Zgodnie z art. 35 ust. 3 ustawy z dnia 24 września 2001 roku o czasie pracy kierowców pracodawcy zapewniają prawidłowe funkcjonowanie przyrządu kontrolowanego a kierowcy jego właściwe użytkowanie. Artykuł 93 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 roku stanowi jednak, iż uprawnieni do kontroli mają prawo nałożyć na kontrolowanego, decyzją administracyjną, karę pieniężną. Pod pojęciem kontrolowanego należy rozumieć przedsiębiorcę a nie kierowcę, ponieważ to przedsiębiorca, jako jednostka organizacyjna, podejmuje się wykonywania usług w zakresie transportu drogowego lub wykonywania przewozów na potrzeby własne jako działalności pomocniczej w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej. Kierowca wykonuje tylko dyspozycje wydane mu przez pracodawcę. Odpowiedzialnością za funkcjonowanie przedsiębiorstwa jako całości, w tym za przestrzeganie przepisów prawa, obarczony jest zawsze przedsiębiorca a nie pracownik. Okoliczności przerwy w pracy tachografu, spowodowane wyjęciem baterii z akumulatorów w celu udzielenie pomocy innemu kierowcy, nie mogą stanowić podstawy uchylenia decyzji nakładającej karę pieniężną. O samowolnej zmianie wskazań urządzeń pomiarowo – kontrolnych świadczy dodatkowo notatka służbowa sporządzona w dniu [...] lutego 2003 roku.

Od decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2003 roku skargę do Naczelnego Sadu Administracyjnego złożyli Z. P. i W. P. – wspólnicy spółki jawnej A[...] w S. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, zasądzenie kosztów postępowania.

Zaskarżonej decyzji zarzucili wydanie jej z rażącym naruszeniem prawa polegającym na:

1. błędnej interpretacji przepisu art. 35 ust. 3 ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 roku o czasie pracy kierowców polegające na tym, iż za prawidłowe funkcjonowanie przyrządu kontrolnego /tachografu/ w każdej sytuacji odpowiada pracodawca, podczas gdy w tym konkretnym wypadku to kierowca, w sposób sprzeczny z przepisami, użytkował przyrząd kontrolny, na co oni jako pracodawcy nie mieli żadnego wpływu i dlatego nie mogą ponosić odpowiedzialności, za spowodowany przez kierowcę, stan sprzeczny z prawem,

2. dokonanie ustaleń sprzecznych z zebranym w sprawie materiałem dowodowym, a mianowicie treścią protokołu kontroli i oparcie ich na sprzecznej z protokołem treści "Notatki służbowej", co doprowadziło do bezpodstawnego utrzymania w mocy zaskarżonej decyzji. Treść notatki jest sprzeczna z protokołem kontroli. Brak zapisów wynikających z treści notatki w protokole kontroli podważa wiarygodność treści notatki. Wyjęcie baterii spowodowane było zdarzeniem losowym a zachowanie kierowcy zasługuje na akceptację a nie bezduszne potraktowanie.

Wojewódzki Sad Administracyjny zważył co następuje:

Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1271/sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed 1 stycznia 2004 roku i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz.1270/ Niniejsza sprawa należy do takiej kategorii spraw.

W świetle art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sadów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz. 1269/sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W grę wchodzi kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej pod względem zgodności z prawem materialnymi i przepisami procesowymi nie zaś według kryteriów słusznościowych.

Kontrolując zaskarżona decyzję punktu widzenia powyższych zasad skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Trafnie Główny Inspektor Transportu Drogowego wskazał na art. 92 ust. 1 pkt 13 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o transporcie drogowym /Dz.U. nr 125, poz. 1371 ze zm. w związku z lp.13.1 załącznika do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2002 roku w sprawie wysokości kar pieniężnych w transporcie drogowym /Dz.U. nr 115, poz. 999 ze zm./jako podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji. Naprawił tym samym wadę prawną decyzji organu I instancji. Błędnie bowiem [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego wskazał jako podstawę prawną decyzji art. 92 ust. 1 pkt 3 ustawy o transporcie drogowym. Podstawę faktyczną niniejszej sprawy stanowiła samowolna zmiana wskazań urządzeń pomiarowo-kontrolnych, zainstalowanych w pojeździe należącym do skarżących, przy wykonywaniu transportu drogowego. Ta zaś wyczerpuje dyspozycję przepisu art. 92 ust. 1 pkt 13 ustawy o transporcie drogowym. Natomiast art. 92 ust. 1 pkt 3 dotyczy zdarzenia nie objętego stanem faktycznym niniejszej sprawy a art. 15 ust. 3 ustawy cofnięcia licencji. Również rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2002 roku w sprawie wysokości kar pieniężnych w transporcie drogowym /Dz. U. Nr 115, poz. 999 ze zm./ zostało powołane ogólnie bez wskazania pozycji załącznika. Decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego usunęła błędy organu I instancji.

Zarzut skarżących naruszenia przepisu art. 35 ust. 3 ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 roku o czasie pracy kierowców/Dz. U. Nr 123, poz. 1354 ze zm./przez błędną jego interpretację polegająca na przyjęciu, że za prawidłowe funkcjonowanie przyrządu kontrolnego w każdej sytuacji odpowiada pracodawca nie jest trafny. Istotnie zgodnie z art. 35 ust. 3 ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 roku o czasie pracy kierowców, pracodawcy zapewniają prawidłowe funkcjonowanie przyrządu kontrolnego a kierowcy jego właściwe użytkowanie. Przepis ten dotyczy relacji pracodawca-pracownik /kierowca/i odpowiedzialności tego ostatniego wobec przedsiębiorcy w sytuacji naruszenia przez niego zasad właściwego użytkowania, w tym wypadku tachografu. Zgodnie z art. 93 ust.1 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o transporcie drogowym kontrolowanym jest przedsiębiorca a nie kierowca. To przedsiębiorca prowadzi działalność gospodarczą w zakresie transportu drogowego lub wykonywania przewozów na potrzeby własne zakresie i to on ponosi odpowiedzialność za prawidłowe jego funkcjonowanie, w tym przestrzeganie prawa. Kierowca jest tylko pracownikiem. Jego odpowiedzialność za ewentualne przewinienia regulują przepisy kodeksu pracy. Ustawa o czasie pracy kierowców konkretyzuje podstawę takiej odpowiedzialności. W zaistniałej sytuacji faktycznej odpowiedzialność ponosi przedsiębiorca albowiem to on jest przewoźnikiem, podmiotem wykonującym transport drogowy. Przepis art. 92 ust. 1 pkt 13 penalizuje odpowiedzialność takich właśnie podmiotów.

Również drugi zarzut skargi nie jest trafny i nie może się ostać.

Okoliczności uzasadniające nałożenie kary pieniężnej na skarżących zostały szczegółowo opisane w protokole. Opis zdarzenia stanowiący podstawę wymierzenia kary, zawarty w uzasadnieniu decyzji organu I instancji nie różni się od tego zawartego w protokole kontroli. Istotnie znajdująca się w aktach sprawy notatka nie znalazła swojego odzwierciedlenia w protokole i dalej w decyzji organu I instancji. Ona jednak nie stanowiła podstawy faktycznej uzasadniającej wymierzenie kary pieniężnej. Tym samym rozstrzygnięcie organu I instancji było prawidłowe. Notatka służbowa miała tylko znaczenie uboczne. Został sporządzona w związku z zatrzymaniem dowodu rejestracyjnego, co wynika z jej treści Rozstrzygnięcie oparte zostało na treści protokołu. O tym, że tachograf był otwierany potwierdza jego wykres znajdujący się w aktach sprawy. Przytoczone powody, dla których doszło do przerwy pracy tachografu, nie mogą stanowić podstawy uchylenia decyzji albowiem są to względy słusznościowe, a te nie stanowią kryterium oceny decyzji administracyjnej.

Mając powyższe na uwadze i na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 września 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd orzekł jak w wyroku.