Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1852/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-07-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6461 Wynalazki
Hasła tematyczne: Własność przemysłowa
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. art. 24, 24, 26, 247 ust. 2
journal: Dz.U. 2003 nr 119 poz 1117
law: Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej
article: art. 84 par. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Protokolant sekr. sąd. Jarosław Kielczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 lipca 2015 r. sprawy ze skargi Z. B. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia patentu na wynalazek oddala skargę


UZASADNIENIE

Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (dalej UP RP) decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r., nr [...], działając na podstawie art. 24, art. 25 i art. 26 w związku z art. 246 i art. 247 ust. 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117 ze zm., cytowanej dalej jako "p.w.p."), po rozpoznaniu sprawy o unieważnienie patentu na wynalazek pt. "Sposób wtórnego zabezpieczenia górniczego wyrobiska chodnikowego i zespół opinki

do realizacji tego sposobu" nr [...], udzielonego na rzecz Z. B., S. K. i W. D., na skutek sprzeciwu wniesionego przez D. Sp. z o.o. z siedzibą w M. (dalej uczestnik) uznanego za bezzasadny, unieważnił patent na ww. wynalazek.

Do wydania powyższej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Decyzją z dnia [...] lutego 2011 r. Z. B., S. K. i W. D., uzyskali patent na wynalazek pt. "Sposób wtórnego zabezpieczania górniczego wyrobiska chodnikowego i zespół opinki do realizacji tego sposobu" nr [...].

W dniu [...] stycznia 2012 r. do UP RP wpłynął sprzeciw wniesiony przez uczestnika w sprawie unieważnienia ww. patentu.

Wobec uznania przez uprawnionych do patentu sprzeciwu za bezzasadny, na podstawie art. 247 ust. 2 ustawy p.w.p., sprawa została przekazana do rozstrzygnięcia w postępowaniu spornym.

Za podstawę swojego żądania wnoszący sprzeciw wskazał brak spełnienia, w dacie zgłoszenia przedmiotowego rozwiązania do ochrony, ustawowych warunków określonych w art. 24, art. 25 i art. 26 p.w.p., tj. brak spełnienia wymogu nowości oraz poziomu wynalazczego, w oparciu o polski opis patentowy [...] pt. "Sposób wzmacniania obudowy wyrobisk korytarzowych".

W uzasadnieniu sprzeciwu uczestnik podniósł, że w patencie [...] został ujawniony sposób zabezpieczania górniczego wyrobiska charakteryzujący się wszystkimi obligatoryjnymi (tj. bez cech korzystnych/opcjonalnych) cechami "sposobu" według spornego patentu ujętymi w zastrzeżeniu niezależnym nr 1, w związku z czym rozwiązanie nie jest nowe. Natomiast w odniesieniu do wszystkich cech zawartych w zastrzeżeniu nr 1, tj. również cechy korzystnej/opcjonalnej - "bez likwidacji pierwotnej opinki (1)", sporny "sposób wtórnego zabezpieczania", w ocenie uczestnika, nie posiada poziomu wynalazczego. W tym drugim przypadku wnoszący sprzeciw uznał, że roboty zabezpieczające polegające na zabudowaniu opinki można wykonać albo likwidując opinkę pierwotną, albo pozostawiając ją, co stanowi typowy dobór inżynierski zależny od stanu górniczego wyrobiska chodnikowego. W odniesieniu do zastrzeżeń zależnych wnoszący sprzeciw wskazał, że również nie posiadają one poziomu wynalazczego (dotyczy zastrzeżeń nr 3 i nr 5) oraz nie są nowe (dotyczy zastrzeżeń nr 4 i nr 6). Dodatkowo w odniesieniu do zastrzeżenia nr 5, wnoszący sprzeciw przedstawił drugi dokument, mianowicie polski opis patentowy [...], w którym ujawniono kwestię łączenia opinki w celu wytworzenia siatki łańcuchowej.

Uczestnik odniósł się również do drugiego wynalazku objętego spornym patentem, mianowicie do "zespołu opinki" określonego w zastrzeżeniu nr 2, twierdząc, że powyższe rozwiązanie nie jest nowe w świetle wspomnianego już patentu [...] i przy założeniu, że "kratownica" i "siatka" są pojęciami tożsamymi, co - jego zdaniem - znajduje potwierdzenie w nomenklaturze górniczej. Jednak, jak podał wnoszący sprzeciw, w sytuacji gdyby uznać, że pojęcia "kratownica" i "siatka" nie są technicznie tożsame, skuteczny jest zarzut braku poziomu wynalazczego postawiony w oparciu o kompilację patentów [...] i [...], jako że oba środki techniczne (kratownica i siatka) mają zbliżoną konstrukcję. Argumentując powyższe uczestnik wyjaśnił, że w publikacji [...] ujawniona jest siatka okładzinowa łańcuchowa w postaci kratownicy. Odniósł się również do cech "zespołu opinki" ujętych w zastrzeżeniach zależnych nr 7-11, wskazując, że są one oczywiste (nie posiadają poziomu wynalazczego), bowiem stanowią typowy dobór inżynierski lub są znane z wcześniejszych dokumentów lub też z powszechnego stosowania, czy też wiedzy ogólnej.

Uprawnieni z patentu [...] w piśmie z dnia [...] października 2012 r., w odpowiedzi na twierdzenia i argumentację wnoszącego sprzeciw, przedstawili swoje stanowisko w zakresie postawionych zarzutów. Stwierdzili, że w odniesieniu do zastrzeżenia niezależnego nr 1, wskazany patent [...] nie stanowi skutecznego materiału dowodowego ze względu na to, iż dotyczy innych elementów obudowy wyrobisk aniżeli sporny "sposób", tj. dotyczy wzmacniania wykładki a nie, tak jak w spornym rozwiązaniu, wzmacniania opinki. Natomiast, odnosząc się do "zespołu opinki" ujętego w zastrzeżeniu nr 2, wskazali, że przeciwstawiony patent [...] nie jest skuteczny zarówno z wyżej wymienionego powodu, jak i z uwagi na fakt, że rozwiązanie to dotyczy zespołu opinki, a nie pojedynczego elementu. Pozostałe cechy ujęte w zastrzeżeniach zależnych dotyczących obu wynalazków ("sposobu wtórnego zabezpieczania" i "zespołu opinki") są, zdaniem uprawnionych, w świetle powołanego stanu techniki również nowe i nieoczywiste.

Uczestnik w piśmie z dnia [...] listopada 2012 r. uznał argumenty uprawnionych zawarte w ich piśmie z dnia [...] października 2012 r. za całkowicie nietrafne. Wskazał w szczególności, że patent [...] dotyczy identycznego środka technicznego, tj. tożsamej cechy technicznej, jednak ujętej innymi słowami. Ponadto wyjaśnił, że z opisu rozwiązania przeciwstawnego wyraźnie wynika, że metalowa siatka wykładzinowa jest właśnie opinką. Odnośnie do kwestii "opinki" i "zespołu opinki" wyjaśnił, że w patencie [...] ujawniono również inne elementy, które stanowią część rozwiązania, jak np. haki mocujące siatkę do drzwi. W tym kontekście uznał, że brak użycia pojęcia "zespół", przy braku jego jednoznacznego zdefiniowania w spornym patencie, nie może stanowić kryterium zawężającego cechy przedmiotu tylko do jednego elementu. Stwierdził ponadto, że rozwiązanie przedstawione w spornym patencie jest banalne, bowiem wynika z podstawowej wiedzy ogólnej. Wyjaśnił, że w odniesieniu do "sposobu" ujętego w zastrzeżeniu niezależnym nr 1, oczywistym jest naprawa uszkodzonego miejsca poprzez załatanie go takim samym materiałem. Również drugi wynalazek, tj. "zespół opinki" ujęty w zastrzeżeniu nr 2, jest oczywisty, a zastosowanie znanych środków technicznych jako opinki wtórnej (zamiast pierwotnej) nie świadczy o zdolności patentowej rozwiązania.

Uprawnieni w piśmie z dnia [...] grudnia 2012 r. nie zgodzili się z argumentacją wnoszącego sprzeciw. Wskazali na wyraźne różnice w terminologii górniczej, między innymi w oparciu o normę techniczną, pomiędzy pojęciami "wykładka" i "opinka". Uznali, że przeciwstawiony patent [...] może co najwyżej stanowić najbliższy stan techniki spornego rozwiązania, jednak ze względu na fakt, iż dotyczy innego technicznego, nie może stanowić skutecznego materiału podważającego zdolność patentową patentu [...]. Uprawnieni ze spornego patentu wyjaśnili, że sporny patent dotyczy wtórnego, tj. dodatkowego, zabezpieczenia wyrobiska i zespołu środków stosowanych do tego celu, a nie wzmacniania obudowy lub wykładki i nie należy tych czynności oraz środków utożsamiać ze sobą.

Na rozprawie w dniu [...] grudnia 2012 r. uprawnieni przedstawili dokumenty (norma branżowa, wyciągi ze słowników górniczych, poradnika górnika, zasad projektowania i doboru obudowy wyrobisk korytarzowych) na dowód odmienności terminów "opinka" i "wykładka".

W piśmie z dnia "[...] stycznia 2012 r." uczestnik odniósł się do argumentów uprawnionych, wskazując, że nowe materiały i przedstawiona argumentacja nie wnoszą do sprawy nowych okoliczności, w konsekwencji czego podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o unieważnienie patentu [...] w całości w oparciu o zarzut braku nowości lub w oparciu o zarzut braku poziomu wynalazczego.

Uprawnieni w piśmie z dnia [...] kwietnia 2013 r. wskazali między innymi, że sporne rozwiązanie [...] dotyczące "sposobu wtórnego zabezpieczania górniczego wyrobiska chodnikowego i zespołu opinki do realizacji tego sposobu" oraz rozwiązanie zawarte w publikacji [...] dotyczące "sposobu wzmacniania obudowy wyrobisk korytarzowych", zwłaszcza wykładki tej obudowy, odnoszą się do różnych przedmiotów zdefiniowanych jednoznacznie w terminologii górniczej. Wyjaśnili, że zgodnie z przytoczoną literaturą specjalistyczną, pojęcia takie jak "opinka", "wykładka" i "wzmacnianie obudowy" odnoszą się do różnych elementów i funkcji. Wskazali ponadto, że ich wynalazek wprowadza nowe pojęcie, nieznane do tej pory w górnictwie, mianowicie "opinka wtórna", które nie jest ani siatką wzmacniającą, ani siatką okładzinową, ani siatką metalową, ani również opinką, a zastosowany "zespół opinki" należy traktować jako całość, nie zaś zbiór osobnych elementów, które są następnie porównywane z rozwiązaniami ze stanu techniki. W konsekwencji uznali, że wynalazek chroniony spornym patentem jest nowy i posiada poziom wynalazczy, bowiem dotyczy nieznanego dotychczas środka technicznego i sposobu jego zastosowania, które łącznie umożliwiły rozwiązanie problemu zabezpieczenia wyrobiska bez usuwania uszkodzonej opinki z zastosowaniem opinki wtórnej dostosowanej do kroku obudowy.

Urząd Patentowy RP decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r. unieważnił patent na wynalazek pt. "Sposób wtórnego zabezpieczenia górniczego wyrobiska chodnikowego i zespół opinki do realizacji tego sposobu" nr [...].

UP RP w uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia podał, że przy ocenie zdolności patentowej należy mieć na uwadze, iż z punktu widzenia ochrony rozwiązania, najistotniejsze jest pierwsze zastrzeżenie patentowe, tj. (prawidłowo) zastrzeżenie niezależne, dotyczące wynalazku określonej kategorii, które to zastrzeżenie definiuje podstawowe i nieodłączne cechy wynalazku. Natomiast zastrzeżenia zależne, jeżeli występują, określają odmiany i uzupełnienia dla cech ujętych w zastrzeżeniu niezależnym bądź cech ujętych w innym zastrzeżeniu zależnym. W konsekwencji, wystarczające jest przeprowadzenie badania zdolności patentowej wynalazku w oparciu o cechy objęte pierwszym zastrzeżeniem (niezależnym), jako że te właśnie cechy stanowią główną istotę rozwiązania odróżniającą wynalazek od konstrukcji znanych ze stanu techniki.

Biorąc pod uwagę powyższe, UP RP ograniczył się do wynalazku w kategorii "sposób" dotyczącego "sposobu wtórnego zabezpieczania górniczego wyrobiska chodnikowego", którego główne cechy istotne zostały ujęte w zastrzeżeniu niezależnym nr 1 oraz do wynalazku w kategorii "wytwór" dotyczącego "zespołu opinki do wtórnego zabezpieczania górniczego wyrobiska chodnikowego", którego cechy znamienne zostały określone w zastrzeżeniu nr 2. I tak, UP RP uznał za skuteczne zarzuty braku nowości rozwiązania w stosunku do "sposobu" (zastrzeżenie nr 1) oraz braku poziomu wynalazczego w stosunku do "zespołu opinki" (zastrzeżenie nr 2).

Zdaniem UP RP, uzyskane przez uprawnionych rozwiązanie (patent na wynalazek pt. "Sposób wtórnego zabezpieczenia górniczego wyrobiska chodnikowego i zespół opinki do realizacji tego sposobu") o tak ogólnikowo/szeroko ujętych cechach znamiennych, było w świetle przedłożonych dowodów powszechnie znane przed datą, według której oznacza się pierwszeństwo do uzyskania patentu. W ocenie UP RP, powołane w sprawie dokumenty przeciwstawne, w szczególności polski opis patentowy [...], mieści się we wskazanym zakresie ochrony i dowodzi postawionego przez wnoszącego sprzeciw zarzutu braku nowości rozwiązania.

UP RP podkreślił, że problem techniczny przedstawiony w obu rozwiązaniach, tj. w spornym patencie [...] i w patencie [...] - jest tożsamy, bowiem dotyczy sposobu wtórnego wzmacniania/zabezpieczania obudowy górniczego wyrobiska chodnikowego/korytarzowego w sytuacji uszkodzenia warstwy zabezpieczającej pierwotnej. Przy czym, jak podał UP RP, należy jednocześnie zauważyć, że w przypadku podnoszenia bezpieczeństwa wyrobisk chodnikowych poprzez stosowanie dodatkowych środków technicznych na obudowę, pojęcia "zabezpieczenie" i "wzmacnianie" są równoznaczne.

UP RP zestawił sposób rozwiązania objęty spornym patentem ze "sposobem" według patentu [...] i wyjaśnił, że nie neguje różnic pomiędzy "wykładką" a opinką, a jedynie wskazuje, że zakres ochrony "sposobu zabezpieczenia wyrobiska chodnikowego" według spornego patentu jest ujęty na tyle ogólnie/szeroko, że rozwiązanie to mieści się w zakresie "sposobu" ujawnionego w patencie [...].

UP RP zwrócił uwagę, że w nomenklaturze górniczej często pojęcia "opinka" i "wykładka" stosowane są zamiennie. Uprawnieni, na dowód wskazania różnic pomiędzy oboma środkami technicznymi, załączyli fragmenty "Ilustrowanego Górniczego Słownika Encyklopedycznego" (Stalinogród 1955, Wydawnictwo Górniczo-Hutnicze) z definicjami obu pojęć. W definicji "wykładki" podano informację oznaczoną wykrzyknikiem (co zgodnie z objaśnieniem układu słownika oznacza słowa niewłaściwe i barbaryzmy), że jest ona "w znaczeniu: opinką". Jak podał UP RP, skoro w specjalistycznym słowniku terminów górniczych podano, że "wykładka" jest określana (choć niewłaściwie) mianem "opinki", to oznacza, że takie zamienne stosowanie obu pojęć jest bardzo powszechne, a w związku z tym ustalenie, czy dane rozwiązanie dotyczy konkretnie wykładki, czy też opinki, może być znacznie utrudnione.

Odnosząc się natomiast do rozwiązania ujętego w zastrzeżeniu nr 2 dotyczącego "zespołu opinki do wtórnego zabezpieczenia górniczego wyrobiska chodnikowego", UP RP uznał, że nie posiada ono poziomu wynalazczego, bowiem wynika w sposób oczywisty ze wskazanego przez wnoszącego sprzeciw stanu techniki, mianowicie z polskich opisów patentowych - wspomnianego wcześniej [...] oraz [...].

Rozpatrując kwestię oczywistości rozwiązania dotyczącego "zespołu opinki", UP RP wskazał, że znawca posiadający przeciętną wiedzę w tej dziedzinie techniki jest w stanie bez wkładu myśli twórczej, z kompilacji informacji zawartych w obu patentach [...] i [...], zbudować "zespół opinki" o cechach konstrukcyjnych, jak określono w zastrzeżeniu nr 2.

Wobec powyższego UP RP uznał, że brak zdolności patentowej obu wynalazków objętych patentem [...] został udowodniony. W szczególności, rozwiązanie dotyczące "sposobu wtórnego zabezpieczania górniczego wyrobiska chodnikowego" ujęte w zastrzeżeniu niezależnym nr 1 nie jest nowe, a rozwiązanie dotyczące "zespołu opinki do wtórnego zabezpieczenia górniczego wyrobiska chodnikowego" ujęte w zastrzeżeniu nr 2 nie posiada poziomu wynalazczego.

W skardze na powyższą decyzję UP RP z dnia [...] kwietnia 2013 r., wniesionej zarówno przez Z. B., jak i S. K., zwrócono się o uchylenie tej decyzji w całości.

Skarżący zarzucili zaskarżonej decyzji naruszenie następujących przepisów postępowania, a mianowicie art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 78, art. 80, art. 107 § 3 Kpa., poprzez:

- niedostateczne, bez należytej wnikliwości wyjaśnienie stanu faktycznego i rozpatrzenie materiału dowodowego,

- nieuwzględnienie wniosku skarżących o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego,

- niepełne oraz wadliwe odniesienie się do stanowiska skarżących w kwestii oceny poziomu wynalazczego wynalazków,

- niepełne oraz wadliwe odniesienie się do stanowiska skarżących w kwestii oceny nowości wynalazków,

- niepełne oraz wadliwe merytorycznie i prawnie uzasadnienie podjętej w sprawie decyzji.

Nadto postawiono w skardze zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. art. 25 w związku z art. 24 p.w.p. przez wadliwą ich wykładnię i w efekcie niewłaściwe zastosowanie, polegające na błędnym rozumieniu przesłanki nowości wynalazku oraz art. 26 w związku z art. 24 p.w.p. przez wadliwą ich wykładnię i w rezultacie niewłaściwe zastosowanie, polegające na błędnym rozumieniu przesłanki poziomu wynalazczego wynalazku.

Skarżący stwierdzili, odnosząc się do uzasadnienia zaskarżonej decyzji, że wnioski wysnute przez UP RP przedstawione są pod z góry założoną tezę, wynikającą z subiektywnego, wewnętrznego przekonania organu, a nie z właściwej analizy materiału źródłowego.

Wobec stwierdzonej przez UP RP tożsamości problemu technicznego przedstawionego w obu rozwiązaniach, tj. w spornym patencie oraz patencie [...], skarżący wskazali między innymi, że słowa "zabezpieczenie" i "wzmocnienie" nie są synonimiczne ani nawet bliskoznaczne. Dodali, że opisy patentowe, tj. sporny i kolizyjny dotyczą odmiennych rozwiązań technicznych stosowanych w różnych celach.

Nadto skarżący podali, że UP RP nie rozważył z urzędu celowości unieważnienia patentu w części, zgodnie z art. 89 ust. 1 p.w.p.

Sąd postanowieniem z dnia 16 października 2014 r. odrzucił skargę S. K. jako wniesioną przedwcześnie, tj. przed doręczeniem temu skarżącemu rozstrzygnięcia UP RP wydanego w niniejszej sprawie.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej, podtrzymując dotychczas zaprezentowane stanowisko.

Pismem z dnia [...] lipca 2015 r. uczestnik postępowania D. Sp. z o.o. złożyła pismo procesowe, w którym przedstawiła swoje stanowisko w sprawie. W ocenie uczestnika organ przedstawił szczegółowe i wyczerpujące rozumienie pojęć technicznych "wykładki" oraz "opinki". W ocenie uczestnika ścisłe i nie przewidujące wyjątków słownikowe rozumienie pojęć "wykładki" oraz "opinki" postulowane przez skarżącego odbiega od faktycznego stosowania tych terminów w branży górniczej. Urząd Patentowy zajął stanowisko zarówno względem słownikowego rozumienia pojęcia "wykładki" i "opinki" jak i ich rozumienia potocznego.

Uczestnik zwrócił uwagę na akceptację przez orzecznictwo subiektywnej oceny poziomu wynalazczego przez Urząd Patentowy.

Uczestnik wskazał, że UP jedynie incydentalnie korzysta z opinii biegłych, gdyż to UP jest uprawniony do oceny ustawowych przesłanek zdolności patentowej wynalazku.

W ocenie Uczestnika UP bez wniosku skarżącego nie jest możliwe unieważnienie patentu w części, gdyż wiąże się to z koniecznością zmiany zastrzeżeń patentowych.

[...] lipca 2015 r. skarżący złożył pismo procesowe, w którym rozwinął argumentację ze skargi uzupełniając ją stosownymi rysunkami oraz zaproponował konkretną propozycję ograniczenia zakresu ochrony wynalazku poprzez nową redakcję zastrzeżeń patentowych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Urząd Patentowy wydaje decyzje o unieważnieniu patentu jeżeli stwierdzi, że nie spełnione są ustawowe przesłanki do jego uzyskania.

Przedmiotowy wynalazek został zgłoszony do Urzędu Patentowego [...] września 2005 r. tj. w okresie obowiązywania ustawy prawo własności patentowej.

Przedmiotem oceny w niniejszej sprawie jest decyzja Urzędu Patentowego RP z dnia [...] kwietnia 2013 r., w przedmiocie unieważnienia patentu na wynalazek "Sposób wtórnego zabezpieczenia górniczego wyrobiska chodnikowego i zespołu opinki do realizacji tego sposobu" nr [...] udzielonego na rzecz Z. B., S. K. i W. D..

Jak wynika z akt administracyjnych sprzeciw przeciwko powyższemu prawu ochronnemu został zgłoszony w terminie przewidzianym w art. 246 p.w.p. przez D. Sp. z o.o. (uczestnika postępowania.)

Za podstawę swojego żądania wnoszący sprzeciw wskazał brak spełnienia, w dacie zgłoszenia przedmiotowego rozwiązania do ochrony, ustawowych warunków określonych w art. 24, art. 25 i art. 26 ustawy p.w.p., tj. brak spełnienia wymogu nowości oraz poziomu wynalazczego, w oparciu o polski opis patentowy [...]

pt. "Sposób wzmacniania obudowy wyrobisk korytarzowych" i opis patentowy [...] "Siatka okładzinowa zgrzewana łańcuchowo".

Wobec uznania przez uprawnionych, pismem z dnia [...] czerwca 2012 r., sprzeciwu za bezzasadny, na podstawie art. 247 ust. 2 ustawy p.w.p., sprawa została przekazana do rozstrzygnięcia w postępowaniu spornym.

Zgodnie z art. 24 p.w.p. patenty są udzielane bez względu na dziedzinę techniki - na wynalazki, które spełniają następujące kryteria:

- są nowe,

- posiadają poziom wynalazczy,

- nadają się do przemysłowego stosowania.

Wynalazek uważa się za nowy, jeśli nie jest on częścią stanu techniki. Przez stan techniki rozumie się wszystko to, co przed datą, według której oznacza się pierwszeństwo do uzyskania patentu, zostało udostępnione do wiadomości powszechnej w formie pisemnej lub ustnego opisu, przez stosowanie, wystawienie lub ujawnienie w inny sposób (art. 25 p.w.p.).

Wynalazek uważa się za posiadający poziom wynalazczy, jeżeli nie wynika on w sposób oczywisty ze stanu techniki, co oznacza, że nawet znawca w danej dziedzinie nie będzie mógł odtworzyć tego wynalazku bez dokonań twórczych, w sposób zawodowo rutynowy dojść do zastrzeganego rozwiązania (art. 26 p.w.p.).

W szczególności za rozwiązanie oczywiste uważa się rutynowe dostosowanie zwanego rozwiązaniem do danych warunków, proste wykorzystanie znanej zasady dla osiągnięcia oczywistego w świetle tej zasady celu, proste zastąpienie znanych środków technicznych w znanym rozwijaniu ich ekwiwalentami, proste skojarzenie kilku znanych rozwiązań, itp. Sposób uwzględnienia stanu techniki polega na wybraniu jednego dokumentu najbliższego rozwiązaniu przedmiotowemu (lub kilku dokumentów, gdy przedmiotowe rozwiązanie ma charakter agregatu kilku rozwiązań cząstkowego) i rozpatrzenia nieoczywistości przedmiotowego rozwiązania w stosunku do tego dokumentu.

W tym miejscu Sąd podkreśla, że rozpatrywane kryterium nieoczywistości rozwiązania Urząd Patentowy może zgodnie z orzecznictwem sądowoadministracyjnym kierować się oceną subiektywną (II SA 724/02) tego rozwiązania.

Wynalazek uważany jest za nadający się do przemysłowego stosowania, jeżeli według wynalazku może być uzyskiwany wytwór lub wykorzystany sposób, w rozumieniu technicznym, w jakiejkolwiek działalności przemysłowej, nie wykluczając rolnictwa.

Jak słusznie zauważył Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku o sygn. akt 6 II SA 3937/02 wynalazkiem jest rozwiązanie problemu przy posłużeniu się zdatnymi do opanowania siłami przyrody dla osiągnięcia przyczynowo przewidywalnego rezultatu leżącego poza sferą intelektualnego oddziaływania człowieka. Technika jest sferą działalności człowieka, której bazą teoretyczną są stosowane nauki przyrodnicze wymagające weryfikacji eksperymentalnej. Poza sferą techniki pozostają obszary działalności ludzkiej, których bazą teoretyczną są takie nauki jak matematyka, lingwistyka, programowanie wymagające wyłącznie weryfikacji logicznej. Dla oceny rozwiązania należy rozłożyć je na elementy składowe wśród których są zarówno elementy techniczne jak i nietechniczne. Rozwiązanie jest patentowalnym wynalazkiem o ile w obszarze technicznym jest przynajmniej jeden nowy nieoczywisty element. Jeśli wkład wynalazczy leży wyłącznie w obszarze nietechnicznym rozwiązanie należy uznać za niepatentowalne.

W niniejszej sprawie Urząd Patentowy uznał, że przedmiotowy wynalazek nie jest rozwiązaniem nowym uznał również, że w niniejszej sprawie brak jest poziomu wynalazczego w odniesieniu do "zespołu opinki".

Przedmiotowemu rozwiązaniu przeciwstawiony został polski patent [...] "Sposób wzmocnienia obudowy wyrobisk korytarzowych, a zwłaszcza wkładki tej obudowy oraz patent [...] "Siatka okładzinowa zgrzewana łańcuchowo".

Jak słusznie zauważył Urząd Patentowy sporny patent to rozwiązanie określone w zastrzeżeniach niezależnych w sposób ogólnikowy i szeroki.

Patent sporny "Sposób wtórnego zabezpieczenia górniczego wyrobiska chodnikowego zabudowanego obudową odrzwiową i zabezpieczonego opinką, w którym opinka uległa uszkodzeniu lub deformacji" został określony w zastrzeżeniu niezależnym 1, jako znamienny tym, że "od strony wyrobiska pod pierwotną opinkę (1) zabudowuje się, korzystnie bez likwidacji pierwotnej opinki (1), wtórną opinkę (2) mocowaną do odrzwi (3) obudowy chodnikowej zabudowanych w rozstawie L."

Przeciwstawiony patent [...] mieści się we wskazanym powyżej zakresie ochrony bowiem jak słusznie zauważył Urząd Patentowy dotyczy sposobu wtórnego wzmacniania (zabezpieczania obudowy górniczego wyrobiska chodnikowego) korytarzowego w sytuacji uszkodzenia warstwy zabezpieczenia pierwotnego.

Skarżący doskonale zdaje sobie sprawę, że zastrzeżenia patentowe niezależne są błędnie sformułowane, gdyż sam w piśmie z [...] lipca 2015 r. stawia zarzut nie unieważnienia przedmiotowego patentu [...] w części oraz proponuje ograniczenie wynalazku poprzez nową redakcje zastrzeżeń patentowych.

W tym miejscu Sąd wskazuje, że po udzieleniu patentu na wynalazek Urząd Patentowy sam nie podejmuje żadnych działań w zakresie zmian redakcyjnych zastrzeżeń patentowych (podobnie WSA w Warszawie w wyroku o sygn. akt VISA/Wa 2388/11).

Przy ocenie nowości należy pamiętać, że ogólne ujawnienie nie pozwala zazwyczaj postawić zarzutu braku nowości szczególnej postaci takiego rozwiązania leżącej w zakresie ujawnienia. Natomiast szczegółowe rozwiązanie należące do stanu techniki, mieszczące się w szerokim określeniu przedmiotu zgłoszenia (jak w niniejszym przypadku obejmującym to znane rozwiązanie szkodzi nowości tego zgłoszenia).

W niniejszej sprawie przedmiotowy patent jest rozwiązaniem ogólnym, w którym mieści się rozwiązanie szczególne patent [...], który jest znany ze stanu techniki.

Problem techniczny przedstawiony w spornym patencie [...] i w patencie przeciwstawionym [...] jak słusznie zauważył Urząd Patentowy, jest tożsamy, dotyczy bowiem sposobu wtórnego wzmacniania/zabezpieczania obudowy górniczego wyrobiska chodnikowego/korytarzowego w sytuacji uszkodzenia warstwy zabezpieczającej pierwotnej.

W zastrzeżeniu nr 1 przedmiotowego patentu wskazuje się, że pod opinkę pierwotną, która jest uszkodzona, mocuje się opinkę wtórną mocowaną do odrzwi obudowy chodnikowej zabudowanych w rozstawie L.

Natomiast korzystną tj. opcjonalną cechą "sposobu" jest wykonanie opinki wtórnej bez likwidacji opinki pierwotnej.

Natomiast przeciwstawiony patent [...] polega na tym, że pod pierwotną warstwą wzmacniającą, będącą dowolnym środkiem technicznym (wkładką, opinką) zabudowywuje się po usunięciu uszkodzonej warstwy pierwotnej, wtórną opinką, wkładką w postaci siatki wzmacniającej.

Sąd zauważa, że wbrew twierdzeniom skarżącego Urząd zauważa różnicę między "wkładką", a "opinką", jednak z uwagi na ogólnikowość przedmiotowego patentu Urząd stoi na stanowisku, że przedmiotowe rozwiązanie mieści się w zakresie "sposobu" ujawnionego w patencie [...].

Urząd podkreślił ponadto, że "opinka" i "wkładka" w nomenklaturze górniczej często stosowane są zamiennie przytaczając na tę okoliczność stosowną literaturę. Sąd w pełni ten pogląd podziela.

Reasumując należy uznać, że przedmiotowy patent ujęty w zastrzeżeniu nr 1 nie jest rozwiązaniem nowym.

Rozpatrując kwestię oczywistości rozwiązania dotyczącego "zespołu opinki", w ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie prawidłowo uznał, że znawca posiadający przeciętną wiedzę w dziedzinie techniki, bez wkładu myśli twórczej, w oparciu o kompilację informacji zawartych w obu patentach [...] i [...], zbudować "zespół opinki", określony w zastrzeżeniu nr 2.

Jak wynika z treści zastrzeżenia nr 2, zespół opinki stanowią siatka (wtórnej opinki) wykonana jako kratownica z wzajemnie zgrzanych prętów podłużnych i poprzecznych oraz elementy mocujące siatkę wtórnej opinki do odrzwi.

Jak wynika z analizy przeciwstawionych patentów [...] i [...], elementy mocujące siatkę do odrzwi znane są z pierwszego z nich, natomiast z patentu [...] znana jest siatka okładzinowa składana z podłużnych i poprzecznych prętów tworzących kratownicę i wzajemnie zgrzewanych. Tak więc powyższe informacje są w ocenie Sądu wystarczające, by znawca w tej dziedzinie techniki mógł skonstruować "zespół opinki" o cechach konstrukcyjnych jak w spornym patencie. Na marginesie sprawy Sąd zauważa, że jako twórca patentu [...] ujawniony jest również Pan noszący imię i nazwisko skarżącego tj. Z. B..

Reasumując należy wskazać, że opisy patentowe [...] i [...] dowodzą, że postawiony w sprzeciwie zarzut braku poziomu wynalazczego "zespołu opinki" jest słuszny.

Odnosząc się do poszczególnych zarzutów skargi należy uznać je za bezzasadne.

Sąd nie dopatrzył się w niniejszym postępowaniu naruszenia przepisów k.p.a. wskazanych w skardze. Materiał dowodowy zgromadzony w sprawie został rozpatrzony w sposób prawidłowy, uzasadnienie decyzji spełnia natomiast wymogi stawiane mu przez art. 107 § 3 k.p.a.

Organ nie naruszył również art. 84 § 1 k.p.a., gdyż członkowie Kolegium Urzędu Patentowego dysponowali wymaganą wiedzą do oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Rolą biegłego jest przedstawienie fachowej opinii, a nie rozstrzyganie sprawy. Natomiast twórcy przedmiotowego patentu wnioskowali o dokonanie przez biegłego oceny, czy dowody uprawnionych stanowią podstawę odrzucenia sprzeciwu i uznania, że są to niezależne rozwiązania techniczne.

Biorąc powyższe pod rozwagę należy przyjąć, że Urząd Patentowy prawidłowo unieważnił patent na wynalazek "Sposób wtórnego zabezpieczania górniczego wyrobiska chodnikowego i opinki do realizacji tego sposobu" uznając, że nie spełnia on zarówno warunków nowości jak i nieoczywistości.

Reasumując, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd skargę oddalił.