Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 1702/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2024-03-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 138 § 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2023 poz 775
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Ewa Partyka Sędziowie WSA Paweł Zaborniak /spr./ WSA Maria Mikolik Protokolant starszy specjalista Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 marca 2024 r. sprawy ze skargi P. W. na decyzję Wojewody Podkarpackiego z dnia 11 sierpnia 2023 r. nr I-III.7721.16.6.2023 w przedmiocie umorzenia postępowania - skargę oddala -


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi PW (dalej: "Skarżąca") jest decyzja Wojewody Podkarpackiego (dalej: "Wojewoda", "Organ odwoławczy" lub "Organ II instancji") z 11 sierpnia 2023 r. nr I-III.7721.16.6.2023, wydana w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego.

Z uzasadnienia skargi oraz nadesłanych akt sprawy wynika, że wnioskiem z 9 stycznia 2023 r. P sp. z o.o. z/s w [...] (dalej: "Spółka") zwróciła się do Starosty Powiatu [...] (dalej: "Starosta" lub "Organ I instancji") o udzielenie pozwolenia na budowę dla inwestycji polegającej na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej wraz z wewnętrzną linią zasilającą i kanalizacją kablową na działce nr [...].

Decyzją z [...] maja 2023 r. nr [...] Starosta zatwierdził projekt zagospodarowania terenu i projekt architektoniczno-budowlany oraz udzielił pozwolenia na budowę wnioskowanej stacji bazowej telefonii komórkowej.

Organ I instancji podał, że inwestor spełnił niezbędne warunki do uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę na wnioskowane zamierzenie. Kontrola dokumentów złożonych przez inwestora prowadzi do stwierdzenia, że załączony projekt zagospodarowania terenu oraz projekt architektoniczno-budowlany jest kompletny, został opracowany przez osoby legitymujące się odpowiednimi uprawnieniami budowlanymi oraz posiada wymagane przepisami opinie i uzgodnienia. Ponadto Organ I instancji wskazał, iż dokumentacja jest zgodna z zapisami decyzji Wójta Gminy [...] z [...] listopada 2022 r. nr [...] o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego.

Od powyższej decyzji odwołania wnieśli Skarżąca oraz Z.S., kwestionując poprawność wydanego przez organ I instancji rozstrzygnięcia.

Decyzją z 11 sierpnia 2023 r. nr I-III.7721.16.6.2023 Wojewoda Podkarpacki umorzył postępowanie odwoławcze zainicjowane odwołaniami.

Wojewoda podał, że odwołujący nie byli stronami postępowania zakończonego decyzją Starosty, wobec czego pismami z 5 lipca 2023 r. wezwał odwołujących do przedłożenia dokumentu (aktualny odpis z księgi wieczystej, akt notarialny lub inny dokument) potwierdzającego, iż w powyższej sprawie posiadają interes prawny w rozumieniu art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. poz. 682 z późn. zm.) – dalej: "u.p.b.". W odpowiedzi na wezwanie, Skarżąca oświadczyła, że jest współwłaścicielką działki nr [...], a Z.S. – współwłaścicielem działki nr [...], znajdujących się w obszarze oddziaływania projektowanego obiektu budowlanego.

Organ odwoławczy podniósł, że zgodnie z art. 3 pkt 20 u.p.b., przez obszar oddziaływania obiektu należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zabudowie tego terenu. Analiza akt sprawy zakończonej decyzją Starosty wskazała, że odwołujący nie wykazali swojego indywidualnego interesu prawnego w omawianym postępowaniu. Działki nr [...] nie znajdują się w obszarze oddziaływania spornej inwestycji.

Z analizy projektu zagospodarowania terenu i projektu architektoniczno-budowlanego projektowanej inwestycji wynika, że planowana przez P sp. z o.o. stacja bazowa składa się z 9 anten sektorowych, które będą zainstalowane na trzech azymutach 30°, 150° i 270° (na każdym azymucie zainstalowane będą 3 anteny sektorowe) oraz 5 anten radioliniowych zawieszonych na azymutach 62°, 124°, 142°, 285° i 340°. W przypadku inwestycji polegającej na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej jej oddziaływanie polega na emisji promieniowania elektromagnetycznego. Z dniem 1 stycznia 2020 r. weszło w życie rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 17 grudnia 2019 roku w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku (Dz.U. z 2019 r., poz. 2448) określające zróżnicowane dopuszczalne poziomy pól elektromagnetycznych w środowisku dla terenów przeznaczonych pod zabudowę mieszkaniową i miejsc dostępnych dla ludności. W chwili obecnej dopuszczalny poziom pól elektromagnetycznych dla miejsc dostępnych dla ludności, określony w tabeli nr 2 załącznika nr 1 ww. rozporządzenia wynosi do 10 W/m2. Oznacza to, że ustawodawca ocenił, iż promieniowanie o wartości do 10 W/m2, jest bezpieczne dla ludzi. Organ odwoławczy wskazał ponadto, że definicję miejsc dostępnych dla ludności zawiera art. 124 ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 200 1r. Prawo ochrony środowiska, który stanowi, że przez miejsca dostępne dla ludności rozumie się wszelkie miejsca, z wyjątkiem miejsc, do których dostęp ludności jest zabroniony lub niemożliwy bez użycia sprzętu technicznego, ustalane według istniejącego stanu zagospodarowania i zabudowy nieruchomości.

Wojewoda podał, że w opisywanej sprawie na str. 16 projektu zagospodarowania terenu wskazano, iż "Obszar oddziaływania obiektu mieści się w całości na działce nr [...]. W związku z dojazdem do przedmiotowej inwestycji przez działkę nr [...], projektant podjął decyzje o rozszerzeniu obszaru oddziaływania do działek o numerach ewidencyjnych [...].". Parametry techniczne i maksymalne obszary pól elektromagnetycznych o poziomach wyższych od dopuszczalnych oraz moce EIRP wyznaczone dla anten sektorowych projektowanej stacji bazowej zostały przedstawione w znajdującej się na str. 10 i 11 projektu zagospodarowania terenu tabeli nr 1. Ponadto na str. 12 projektu zagospodarowania terenu wskazano: "Na podstawie przeprowadzonych obliczeń stwierdza się, ze pola elektromagnetyczne o wartościach gęstości mocy większych/równych zróżnicowanym wartościom określonym w Rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 17 grudnia 2019r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pół elektromagnetycznych w środowisku (Dz. U. 2019 poz. 2448), a pochodzące od anten sektorowych, wystąpią wyłącznie w miejscach niedostępnych dla ludności (zgodnie z powyższym rozporządzeniem). Zatem projektowana stacja nie będzie uciążliwa dla środowiska i ludzi oraz będzie spełniać wymagania określone w wyżej wymienionym rozporządzeniu".

Zdaniem Organu odwoławczego, z treści powyżej wskazanej tabeli oraz części graficznej projektu zagospodarowania terenu nie wynika, aby działki nr [...] oraz nr [...] znajdowały się w zasięgu występowania obszaru pola EM o gęstości większej od dopuszczonej przepisami prawa. Z graficznego ukazania obszarów maksymalnego zasięgu występowania strefy o gęstości mocy pola elektromagnetycznego przekraczającego dopuszczalną wartość (rys. "Projekt zagospodarowania terenu", str. 18) wynika, że zasięg ponadnormatywnego pola EM na każdym z azymutów występuje wyłącznie w granicach działki inwestycyjnej nr [...] i nie wykracza na żadną z działek sąsiednich. Ponadto z analizy rysunku projektu zagospodarowania terenu wynika, iż działki odwołujących nr [...] nie sąsiadują bezpośrednio z terenem inwestycji. Z rysunku wynika ponadto, że anteny nie zostały nawet skierowane w kierunku najbliżej położonej działki nr [...].

Wojewoda wskazał, że odległość projektowanej stacji bazowej do granicy działki nr [...] wynosi ponad 30 m. Z kolei działka nr [...] położona jest na południowy wschód względem terenu inwestycji i zlokalizowana jest w odległości ok. 180 m od granic działki nr [...], na której zaprojektowano sporną stację bazową. Przedstawione odległości pozwalają zatem stwierdzić, że działki odwołujących nie znajdują się w obszarze oddziaływania spornej inwestycji. Organ odwoławczy podkreślił przy tym, że przy ustalaniu obszaru oddziaływania chodzi nie tyle o faktyczne naruszenie konkretnego przepisu, co o potencjalną możliwość oddziaływania obiektu (ze względu na jego specyfikę) na otoczenie, w celu zagwarantowania zainteresowanym właścicielom (użytkownikom wieczystym, zarządcom) nieruchomości sąsiednich udziału w postępowaniu w celu ochrony ich interesów, które mogą być naruszone. W analizowanej sprawie projektowana inwestycja nie wprowadza nawet potencjalnych ograniczeń w zabudowie działek odwołujących.

Końcowo Wojewoda podniósł, że o przyznaniu Skarżącej przymiotu strony nie może świadczyć również fakt, iż - jak twierdzi odwołująca - projektowana inwestycja ma zapewniony dostęp do drogi publicznej poprzez działkę nr [...]. W zakresie działki nr [...] inwestor nie planuje do wykonania żadnych robót budowlanych. Ponadto, z projektu zagospodarowania terenu wynika, iż projektowana inwestycja ma zapewniony dostęp do drogi publicznej poprzez działkę nr [...]. Statusu strony nie można również wywodzić z treści rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 roku w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019r., poz. 1839 ze zm.), bowiem obecnie dla inwestycji polegających na budowie jakiejkolwiek stacji bazowej telefonii komórkowej brak jest obowiązku uzyskania decyzji środowiskowej w myśl art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008 roku o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Oznacza to, że z treści ww. rozporządzenia nie można wywodzić interesu prawnego w sprawie pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, PW wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji.

Zaskarżonej decyzji Skarżąca zarzuciła naruszanie:

1. art. 107 § 1 pkt 4, 5, 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. poz. 775 z późn. zm.) – dalej: "k.p.a." w związku z art. 45 ust 1 Konstytucji RP poprzez przyjęcie, iż właściciel sąsiedniej nieruchomości nie ma prawa do kwestionowania decyzji o pozwoleniu na budowę, ponieważ to inwestor decyduje, jaki jest obszar oddziaływania inwestycji a weryfikacja jego stanowiska jest niedopuszczalna;

2. art. 28 ust 2 w związku z art. 3 pkt 20 u.p.b. poprzez przyjęcie, iż obszar oddziaływania obiektu zgodnie z przepisami odrębnymi ogranicza się tylko i wyłączenie do jednego przepisu prawa materialnego bez uzasadnienia tego stanowiska;

3. art. 7, art. 8, art. 9, art. 77 § 1, art. 107 § 1, art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nie określenie w decyzji, jakie parametry techniczne organ analizował w sytuacji, w której zamiarem inwestora była budowa stacji o wielokrotnie większej mocy;

4. art. 7, art. 8, art. 9, art. 77 § 1, art. 107 § 1, art. 107 § 3 k.p.a. poprzez przyjęcie, że na etapie ustalania interesu prawnego przesądza się czy inwestycja wprowadza lub nie ograniczenia w zagospodarowaniu terenu i tylko w przypadku wprowadzenia ograniczeń właściciele sąsiednich nieruchomości mają prawo do kwestionowania dokumentacji. Ponadto organ nie udowodnił, iż pole elektromagnetyczne emitowane z telekomunikacyjnego obiektu oraz bliżej niezdefiniowanej stacji bazowej nie będzie znajdować się nad nieruchomością wnioskodawców z uwzględnieniem zjawiska odbić tym bardziej, że nie ustalono wszystkich stref, w którym osobom postronnym nie wolno przebywać;

5. § 9 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 października 2005 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać telekomunikacyjne obiekty budowlane i ich usytuowanie w związku z art. 28 ust 2 oraz 3 pkt 20 u.p.b. poprzez pominięcie okoliczności, iż strefa pośrednia oraz zagrożenia, wystąpi w odległości co najmniej 100 metrów od anten;

6. art. 38, art. 39, art. 74 ust 3 Konstytucji RP w związku z przepisami rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 17 grudnia 2019 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku (Dz.U. z 2019 r. poz. 2448] poprzez przyjęcie, że tylko i wyłącznie przepisy ww. aktu prawnego stanowią przepis odrębny na podstawie, którego ustala się obszar oddziaływania obiektu i to w sytuacji, w której w/w akt prawny został sporządzony bez udziału lekarzy oraz badań potwierdzających bezpieczeństwo nowej normy. Ponadto przepis ten nie dotyczy całego środowiska, lecz tylko jego części;

7. art. 28 k.p.a. w związku z art. 28 ust 2, art. 3 pkt 20, art. 5 ust 1 pkt 9 u.p.b. w powiązaniu z art. 143 Kodeksu cywilnego oraz 64 ust 3 Konstytucji RP poprzez uznanie, że przepisy Kodeksu cywilnego nie mogą stanowić źródła interesu prawnego w odniesieniu skarżących, pomimo że inwestycja narusza ich dobra chronione prawem i z tego powodu miał prawo do weryfikacji zaskarżonej decyzji;

8. § 20 ust. 1 pkt 9 lit. d) rozporządzenia rozporządzenie Ministra Rozwoju z dnia 11 września 2020 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego poprzez przez odstąpienie od sprawdzenia zgodności projektu budowlane z ww. przepisami i tym samym nie udowodnienie, iż obiekt nie będzie stanowił zagrożenia dla ludzi, zwierząt, roślin, czyli dla środowiska oraz nie będzie miał wpływu na dobra materialne.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas wyrażone stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga okazała się niezasadna, przez co została przez Sąd oddalona w całości.

Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2022 r. poz. 2492). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 269; zwana dalej w skrócie P.p.s.a.). Stosownie do tego przepisu Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Natomiast w myśl art. 145 P.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. Jednocześnie w ramach prowadzonej kontroli legalności decyzji Sąd stosuje przewidziane prawem środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 P.p.s.a.).

Sprawa nie została rozpoznana w trybie uproszczonym pomimo wniosku Organu opartym na art. 119 pkt 2 P.p.s.a., bowiem Skarżącą strona zażądała przeprowadzenia rozprawy w piśmie z dnia 23 października 2023 r. Wobec tego Sąd przeprowadził rozprawę, na którą Skarżąca mimo prawidłowego zawiadomienia nie stawiła się.

Sądowa kontrola przedmiotu skargi nie wykazała jakichkolwiek naruszeń przepisów postępowania jak i przepisów prawa materialnego, które mogłyby stanowić argument za uznaniem zarzutów skarżącej strony. Stan faktyczny sprawy został ustalony zgodnie z wymogami zasady prawdy materialnej tj. przepisami art. 7, art. 77 i art. 80 K.p.a., dzięki czemu mógł stanowić oparcie dla ustaleń faktycznych Sądu – art. 133 § 1 P.p.s.a. Przekazane do WSA akta sprawy dostatecznie przedstawiają konieczne do zastosowania przepisów prawa materialnego okoliczności faktyczne, nie wymagając tym samym przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego z dokumentów na podstawie art. 106 § 3 P.p.s.a.

Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie uczyniono decyzję Wojewody o umorzeniu postępowania odwoławczego, które zostało wszczęte w wyniku złożenia odwołań przez Skarżącą oraz [...] od decyzji Starosty Powiatu [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego oraz udzielenia pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej wraz z wewnętrzną linią zasilającą i kanalizacją kablową na działce o nr [...]. Decyzja o umorzeniu postępowania została poprzedzona postępowaniem wyjaśniającym związanym z ustaleniem statusu podmiotów odwołujących się od decyzji Organu I instancji.

W podstawie prawnej decyzji Wojewody podano art. 138 § 1 pkt 3 w zw. z art. 105 § 1 K.p.a. Umorzenie postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 K.p.a. może mieć miejsce wyłącznie wtedy, gdy organ II instancji stwierdzi, że zaszły okoliczności skutkujące bezprzedmiotowością tego postępowania. Bezprzedmiotowość postępowania odwoławczego ma miejsce wówczas, gdy w postępowaniu tym nastąpił brak któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego powodujący brak podstaw do merytorycznego załatwienia sprawy, co do jej istoty. Do niezbędnych elementów materialnego stosunku prawnego należą jego podmioty, których status co do zasady należy określać za pomocą przepisu art. 28 K.p.a., bądź przepisów szczególnych, właściwych dla danego rodzaju spraw administracyjnych.

W sprawach dotyczących udzielenia pozwolenia na budowę definicję strony określa art. 28 ust. 2 u.P.b. stanowiąc : Stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Z przytoczonego przepisu wynika, że udział w postępowaniu w charakterze strony ma zagwarantowany inwestor, natomiast dysponenci prawni nieruchomości powinni zostać uznani za strony, o ile ich nieruchomości znajdują się w obszarze oddziaływania obiektu. W przepisach u.P.b. nie chodzi bowiem o jakąkolwiek postać oddziaływania projektowanego obiektu budowlanego, a o takie oddziaływanie, które ustawodawca zdefiniował za pomocą art. 3 pkt 20 u.P.b. czyli terenu wyznaczonego w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z planowanym obiektem ograniczenia w zabudowie tego terenu. Zatem właściwy w sprawie pozwolenia na budowę organ architektioniczno – budowalny ustala obszar oddziaływania na podstawie przepisów odrębnych, które z uwagi na cechy obiektu budowlanego wprowadzają ograniczenia w zabudowie terenu inwestycji oraz terenów z nim sąsiadujących. Cechy obiektu właściwe dla tej oceny, to jego funkcja, forma, konstrukcja oraz pozostałe cechy charakterystyczne odgrywające znaczenie dla ewentualnego ograniczenia zabudowy nieruchomości. Przepisami odrębnymi, które z powodu wymienionych cech projektowanego obiektu mogą odgraniczać uprawnienia wywodzone z wolności budowlanej będą w szczególności przepisy rozporządzeń określających warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz przepisy z zakresu ochrony środowiska, ochrony zabytków, ochrony przyrody, prawo wodne oraz - w szczególnych przypadkach - także przepisy prawa cywilnego w zakresie ochrony prawa własności (por. wyrok WSA w Poznaniu z 20 grudnia 2023 r., sygn. IV SA/Po 423/23, LEX nr 3669523). Istnienie na gruncie prawa budowlanego przepisów określających cechy jakimi powinna wykazywać się strona postępowania o wydanie pozwolenia na budowę, nie pozwala za stronę traktować właściciela nieruchomości sąsiadującej z nieruchomością, która swoje roszczenia wywodzi wyłącznie z niepopartego określonymi przepisami hipotetycznych przekonań. Interes prawny w prawie administracyjnym to bowiem realna czyli rzeczywista, a nie oparta na stopniach prawdopodobieństwa potrzeba ochrony prawnej podmiotu tego prawa.

Zdaniem Sądu, Wojewoda prawidłowo ocenił, że Skarżąca strona nie posiadała uprawnienia do złożenia odwołania od decyzji Organu I instancji, bowiem jej nieruchomość nie znajduje się w obszarze oddziaływania projektowanej Stacji, a więc tym samym nie przysługiwał jej przymiot strony postępowania z art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 u.P.b.

W przypadku inwestycji polegającej na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej jej oddziaływanie na nieruchomości sąsiednie polega na emisji promieniowania elektromagnetycznego. Wynika to z treści § 314 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1225), który stanowi: Budynek z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi nie może być wzniesiony na obszarach stref, w których występuje przekroczenie dopuszczalnego poziomu oddziaływania pola elektromagnetycznego, określonego w przepisach odrębnych dotyczących ochrony przed oddziaływaniem pól elektromagnetycznych. Stacje bazowe o jakich mowa z uwagi na swe cechy konstrukcyjne nie mają zdolności powodujących zacienienie i przysłanianie nieruchomości; nie ograniczają także dostępu do drogi publicznej czy mediów. Przedmiotowa stacja nie jest także planowana do zlokalizowania w granicy czy choćby w bezpośrednim zbliżeniu do granic nieruchomości sąsiednich.

Oddziaływanie stacji bazowej poprzez immanentną dla tego urządzenia emisje pola elektromagnetycznego odgrywa znaczenie dla zabudowy nieruchomości z powodu obowiązywania przepisów określających dopuszczalne poziomy pól elektromagnetycznych dla miejsc dostępnych dla ludności. Ustawową definicje tych miejsc podaje art. 124 ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2024 r. poz. 54), wyjaśniając, że są to wszelkie miejsca, z wyjątkiem miejsc, do których dostęp ludności jest zabroniony lub niemożliwy bez użycia sprzętu technicznego, ustalane według istniejącego stanu zagospodarowania i zabudowy nieruchomości. Przez miejsca dostępne dla ludności należy zatem rozumieć nie tylko miejsca, w których wzniesiono już legalnie budynki z przeznaczeniem na pobyt ludzi, ale również miejsca, w których te budynki mogą być wznoszone zgodnie z wymogami obowiązujących przepisów, w tym postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (zob. wyrok NSA z 22 sierpnia 2023 r., sygn. II OSK 2684/20, LEX nr 3609933).

W chwili obecnej jak również w czasie trwania zakończonego postępowania administracyjnego przed Wojewodą dopuszczalny poziom pól elektromagnetycznych dla miejsc dostępnych dla ludności podawały przepisy rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 17 grudnia 2019 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku (Dz. U. poz. 2448). Wprowadzone tym rozporządzeniem zmiany w prawie dotyczącym dopuszczalnych pól oddziaływania elektromagnetycznego zostały dostosowane do aktualnego stanu wiedzy oraz tempa rozwoju technologicznego jaki wynika z zaleceń Międzynarodowej Komisji ds. Ochrony Przed Promieniowaniem Niejonizującym (International Commission on Non-Ionizing Radiation Protection - ICNIRP). Działania ICNIRP polegają między innymi na opracowaniu i rozpowszechnianiu, opartych na ugruntowanych podstawach naukowych, zaleceń dotyczących ograniczenia narażenia na promieniowanie niejonizujące. Komisja współpracuje z niezależnymi ekspertami z wielu krajów (Aktualizacja wytycznych ICNIRP - 5G: sieci telekomunikacyjne nowej generacji - Portal Gov.pl www.gov.pl). Ta organizacja przyjęte aktualnie w rozporządzeniach wykonawczych do u.P.o.ś. wartości rekomenduje od lat, i zostały one zaadaptowane w zdecydowanej większości państw Unii Europejskiej (zob. P. Daniel, K. Smoliński, Problematyka obszaru oddziaływania stacji bazowej telefonii komórkowej na środowisko w świetle zmiany wartości dopuszczalnych pól elektromagnetycznych w środowisku, ST 2020, nr 5, s. 54-63.).

Sąd oceniając działania wyjaśniające Organu przyjął za Naczelnym Sądem Administracyjnym pogląd wyrażony w uchwale z dnia 7 listopada 2022 r., o sygn. III OPS 1/22, iż nie ma podstaw do rozpatrywania przedsięwzięcia w innym zakresie, tj. innym układzie i nachyleniu do gruntu anten niż wskazuje inwestor w karcie przedsięwzięcia czy w dokumentacji projektowej. Podane parametry są wiążące zarówno dla organów, jak i inwestora na wszystkich dalszych etapach realizacji inwestycji. Zatem Wojewoda prawidłowo ocenił podane przez inwestora parametry stacji do w/w przepisów rozporządzenia, bowiem określił je na podstawie danych zawartych w przedłożonym przez niego projekcie budowlanym.

Z oceny Organu II instancji wyrażonej w uzasadnieniu skontrolowanej przez Sąd decyzji a opartej na dokumentacji przedstawionej przez inwestora jasno wynika, że maksymalny zasięg występowania niedozwolonych (poziomów gęstości mocy większych lub równych wartościom jakie określa rozporządzenie) obszarów pól elektromagnetycznych podanych w/w rozporządzeniu, emitowanych przez każdą z 9 anten sektorowych przy maksymalnym pochyleniu wiązki głównej promieniowania i maksymalnej mocy nadajnika oraz przy planowanej wysokości zawieszenia dla poszczególnych sektorów, wynosi maksymalnie 6,9 m. Tego zasięgu niedozwolonego oddziaływania nie przekraczają także ustalone obszary pól elektromagnetycznych emitowanych przez pięć anten radioliniowych stacji, skoro maksymalnie wynoszą one 6,101 m. Wymaga podkreślenia, że do swych obliczeń wnioskująca Spółka założyła, że obciążenie anten jest maksymalne, czyli urządzenia te pracują z maksymalną mocą (strona nr 10 i 11 projektu zagospodarowania terenu). Jednocześnie minimalna wysokość występowania promieniowania przekraczającego dopuszczalną wartość przy maksymalnym pochyleniu anten wynosi dla każdego z azymutów 51,5 m, co wynika z treści strony nr 38-40 projektu architektoniczno – budowlanego. W rezultacie, zasięg pola elektromagnetycznego mierzonego od miejsca wzniesienia stacji bazowej, którego granice zewnętrzne wyznaczają według art. 124 ust. 2 u.P.o.ś. miejsca dostępne dla ludności, nie wykracza poza granice działki podanej we wniosku o wydanie pozwolenia w postaci działki o nr 216/3. Ten obszar jak pokazują rysunki na mapach terenu inwestycji załączone do projektu budowlanego stacji nie sięgają nawet granic działki o nr 216/3. Skarżąca strona jest współwłaścicielem nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów nr 216/6, która jest oddzielona od miejsca położenia planowanej stacji działką o nr 216/7. Z informacji Wojewody oraz z akt sprawy wynika, iż granice własności działki skarżącej strony znajdują się w odległości 30 m od stacji bazowej. Zatem ma słuszność Organ dochodząc do wniosku, że działka należącą do skarżącej nie jest położona w obszarze oddziaływania stacji (art. 3 pkt 20 u.P.b.), w którym byłby wykluczony dostęp ludności. Oddziaływanie planowanej stacji nie pozbawia, jak również nie ogranicza przysługującego Skarżącej prawa do zabudowy jej nieruchomości, co jest kluczowe dla normy art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 u.P.b. Ponieważ pole elektromagnetyczne emitowane przez stacje bazową, co oczywiste będzie występować w obszarze granic prawa własności Skarżącej jednakże w granicach dopuszczonych przez prawo normujące poziomy pól elektromagnetycznych w środowisku, to jej cała powierzchnia stanowi miejsce dostępne dla ludności, a tym samym stanowi miejsce zdatne do zabudowy.

Sąd zgadza się, że przy ustalaniu obszaru oddziaływania stacji bazowej chodzi nie tylko o faktyczne naruszenie konkretnego przepisu, ale o istotną potencjalnie możliwość oddziaływania obiektu na otoczenie, co ma na celu zagwarantowanie zainteresowanym dysponentom nieruchomości sąsiednich udział w postępowaniu w celu ochrony ich interesów. Tymczasem projektowana inwestycja nie wprowadza choćby tak szeroko rozumianych ograniczeń w zabudowie działki odwołującej się Strony. Poza tym, projektowana inwestycja ma zapewniony dostęp do drogi publicznej przez działkę o nr [...].

Dodać też wypada, że przedsięwzięcie Spółki nie jest przedsięwzięciem uznawanym za negatywnie oddziaływujące na środowisko a więc także nie wpływa na różnorodność przyrodniczą jaka występuje na działce Skarżącej strony. Jak powszechnie zauważa się w orzecznictwie, od zmiany stanu prawnego jaki miał miejsce dnia 4 czerwca 2022 r. instalacje radiokomunikacyjne, radionawigacyjne i radiolokacyjne, z wyłączeniem radiolinii, emitujące pola elektromagnetyczne, nie są zaliczane do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Rozporządzenie Rady Ministrów z 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019 r. poz. 1839 z późn. zm.), nie wymienia bowiem instalacji radiokomunikacyjnej jako przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Nowy stan prawny przekłada się na sposób ustalenia kręgu stron postępowania, ponieważ nie ma aktualnie potrzeby badania miejsc dostępnych dla ludności wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania anteny od środka elektrycznego (por. wyrok WSA w Lublinie z 7 grudnia 2023 r., sygn. II SA/Lu 750/23, LEX nr 3649051).

Reasumując, Organ odwoławczy w sposób w pełni prawidłowy zinterpretował i zastosował definicję ustawową strony postępowania w przedmiocie udzielenia pozwolenia na budowę tj. definicję wyrażoną w art. 28 ust. 2 w zw. z art 3 pkt 20 u.P.b. Ocena przedłożonego wraz z wnioskiem projektu budowlanego została przeprowadzona pod kątem zachowania przez inwestora przepisów dotyczących dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku. Zachowano więc wymogi płynące z treści § 9 rozporządzenia Ministra Cyfryzacji z dnia 26 maja 2023 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać telekomunikacyjne obiekty budowlane i ich usytuowanie (Dz. U. poz. 1040), bowiem kierowano się wymaganiami bezpieczeństwa dotyczącymi ochrony przed polem elektromagnetycznym, z uwzględnieniem dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych, jakie mogą występować w środowisku.

Organ wydając decyzję nie stwierdził wbrew twierdzeniom skargi, że przepisy K.c. nie mogą stanowić źródła interesu prawnego do kwestionowania decyzji o pozwoleniu na budowę. Przepis art. 143 K.c. stanowi, że w granicach określonych przez społeczno-gospodarcze przeznaczenie gruntu własność gruntu rozciąga się na przestrzeń nad i pod jego powierzchnią. Wojewoda posługując się danymi pochodzącymi od inwestora wykazał, że niedozwolone prawem immisje pochodzące od stacji bazowej nie będą wkraczać w przestrzeń własności działki Skarżącej strony. Decyzja Starosty nie doprowadzi do powstania jakichkolwiek ograniczeń w zabudowie działki Strony, bowiem nie znajduje się ona nawet w potencjalnym obszarze oddziaływania projektowanej stacji - art. 3 pkt 20 u.P.b.

Z tych powodów decyzja o umorzeniu postępowania odwoławczego jest decyzją prawidłową. Działania wyjaśniające Wojewody spełniają wymogi zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7, 77, 80 K.p.a. Jego decyzja zawiera wszystkie wymagane prawem elementy jasno i przekonująco motywując swe stanowisko o konieczności zastosowania art. 105 § 1 i art. 138 § 1 pkt 3 K.p.a.. Organ odwoławczy w uzasadnieniu wydanej decyzji szczegółowo wyjaśnił motywy rozstrzygnięcia oraz w pełni ustosunkował się do istotnych zarzutów odwołania. Tą argumentację WSA w całości podziela i ocenia za prawidłową. Sąd działając poza granicami zarzutów skargi nie dostrzegł w działaniach procesowych tego Organu jakichkolwiek powodów do zastosowania kompetencji kasacyjnych – art. 145 § 1 i 2 P.p.s.a.

Z wyłożonych względów Sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 P.p.s.a. O kosztach postępowania przed WSA nie orzeczono z uwagi na art. 200 P.p.s.a.