Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 307/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2024-07-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6038 Inne uprawnienia  do  wykonywania czynności  i zajęć w sprawach objętych symbolem 603
Hasła tematyczne: Uprawnienia do wykonywania zawodu
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2024 poz 935
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
article: art. 61a par. 1, art. 105 par. 1, art. 16 par. 1
journal: Dz.U. 2022 poz 2000
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.

SENTENCJA

Dnia 4 lipca 2024 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Monika Krzyżaniak Sędziowie: Sędzia WSA Małgorzata Kowalska Sędzia WSA Joanna Wyporska-Frankiewicz (spr.) po rozpoznaniu w dniu 4 lipca 2024 roku na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 12 marca 2024 roku nr SKO.4121.22.2024 w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z 12 marca 2024 r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi (dalej również: kolegium lub SKO) utrzymało w mocy decyzję Marszałka Województwa Łódzkiego z 26 lutego 2024 r. o umorzeniu w całości postępowania administracyjnego, jako bezprzedmiotowego, wszczętego na wniosek J. K. (dalej również: strona, strona skarżąca lub skarżący) w sprawie skreślenia z ewidencji egzaminatorów prowadzonej przez Marszałka Województwa Łódzkiego.

W sprawie ustalono następujące okoliczności faktyczne i prawne:

29 kwietnia 2022 r. strona zwróciła się z wnioskiem o skreślenie jej z ewidencji egzaminatorów ze względu na zmianę miejsca zamieszkania.

11 maja 2023 r. Marszałek Województwa Łódzkiego wszczął postępowanie administracyjne w przedmiocie skreślenia strony z ewidencji egzaminatorów.

Postanowieniem z 11 maja 2022 r. Marszałek Województwa Łódzkiego zawiesił z urzędu postępowanie w sprawie skreślenia strony z ewidencji egzaminatorów, z uwagi na konieczność rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego tj. rozpatrzenia skargi kasacyjnej przez NSA złożonej przez SKO od wyroku WSA w Łodzi z 24 listopada 2021 r., sygn. akt III SA/Łd 554/21 – wyrokiem tym uchylono decyzję SKO z 30 marca 2021 r. o nr SKO.4121.43.2021 oraz poprzedzającą ją decyzję Marszałka Województwa Łódzkiego z 25 lutego 2021 r. w sprawie skreślenia strony z przedmiotowej ewidencji (podstawę skreślenia strony stanowił art. 67 ust. 1 pkt 6 i art. 71 ust. 1 pkt 4 lit a) ustawy z 5 stycznia 2011 roku o kierujących pojazdami – dalej: u.k.p. - tj. dopuszczenie się przez stronę rażącego naruszenia przepisów poprzez wielokrotne przeprowadzenie egzaminu państwowego w sposób niezgodny z przepisami u.k.p.

Strona złożyła zażalenie na wskazane powyżej postanowienie Marszałka Województwa Łódzkiego z 11 maja 2022 r. o zawieszeniu z urzędu postępowania w sprawie jej wniosku z 29 kwietnia 2022 r. o skreślenie z listy egzaminatorów z uwagi na zmianę miejsca zamieszkania.

Postanowieniem z 31 maja 2022 r. SKO utrzymało w mocy zaskarżone doń postanowienie Marszałka Województwa Łódzkiego z 11 maja 2022 r. Niemniej jednak na strona zaskarżyła wskazane postanowienie SKO z 31 maja 2022 r. – składając nań skargę do WSA w Łodzi, który wyrokiem z 5 października 2023 r., sygn. akt III SA/Łd 496/22 - rozstrzygając, czy w niniejszej sprawie zaistniały przesłanki uzasadniające zawieszenie postępowania, tj. czy w prowadzonym przez organy na wniosek strony postępowaniu wystąpiło zagadnienie wstępne, o którym mowa w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. - uchylił zaskarżone postanowienie SKO oraz poprzedzające je postanowienie Marszałka Województwa Łódzkiego z 11 maja 2022 r. w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego w sprawie skreślenia z ewidencji egzaminatorów. W wyroku tym sąd wskazał, iż brak było podstaw do twierdzenia, że w niniejszej sprawie wystąpiło zagadnienie wstępne, na które wskazywały organy obydwu instancji, a co za tym idzie nie było też podstaw do zawieszenia, w oparciu o art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., postępowania wszczętego wnioskiem strony skarżącej z dnia 29 kwietnia 2022 r. Przy czym, mając na względzie, że postępowanie w sprawie wniosku strony z 29 kwietnia 2022 r. już się toczy, sąd nie przesądził treści rozstrzygnięcia organu administracji. Na powyższy wyrok SKO złożyło skargę kasacyjną do NSA, który to sąd wyrokiem z 8 listopada 2023 r., sygn. akt II GSK 33/23, oddalił skargę kasacyjną kolegium podzielając stanowisko wyrażone przez WSA w Łodzi.

Decyzją z 26 lutego 2024 r. Marszałek Województwa Łódzkiego orzekł o umorzeniu w całości postępowania administracyjnego, jako bezprzedmiotowego, wszczętego na wniosek strony, w sprawie skreślenia z ewidencji egzaminatorów prowadzonej przez Marszałka Województwa Łódzkiego. W uzasadnieniu tej decyzji organ I instancji wskazał, że postępowanie zainicjonowane wnioskiem strony z 29 kwietnia 2022 r. w sprawie skreślenia z ewidencji egzaminatorów ze względu na zmianę miejsca zamieszkania, jest bezprzedmiotowe, bowiem strona została już wcześniej, ostatecznie skreślona z ewidencji egzaminatorów na podstawie decyzji SKO w Łodzi z 30 marca 2021 r. znak SKO.4121.43.2021 oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji z 25 lutego 2021 r.

Strona złożył odwołanie od powyższej decyzji.

Wskazaną na wstępie decyzją z 12 marca 2024 r. SKO utrzymało w mocy zaskarżoną doń decyzję Marszałka Województwa Łódzkiego z 26 lutego 2024 r., uznając, że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia kolegium przywołało treść art. 71 ust. 2 pkt 3 u.k.p., który stanowi, iż marszałek województwa skreśla egzaminatora z ewidencji egzaminatorów na wniosek egzaminatora oraz wskazało, iż w jego ocenie w sytuacji, gdy do organu wpłynął wniosek skarżącego o skreślenie go z ewidencji egzaminatorów, a w obrocie prawnym funkcjonuje decyzja Marszałka Województwa Łódzkiego z 25 lutego 2021 r. o skreśleniu strony z ewidencji egzaminatorów na podstawie art. 71 ust. 1 pkt 4 lit. a) u.k.p. to organ nie powinien wszczynać kolejnego postępowania w sprawie skreślenia skarżącego z ewidencji egzaminatorów na podstawie art. 71 ust. 1 pkt 3 u.k.p. Skoro bowiem w dacie złożenia wniosku strona była już wykreślona z ewidencji egzaminatorów na podstawie ostatecznej decyzji Marszałka Województwa Łódzkiego z 25 lutego 2021 r. (decyzja ta została bowiem utrzymana w mocy decyzją kolegium z 30 marca 2021 r.), to strona nie może być ponownie wykreślony z tej ewidencji z innej przyczyny. Nie można bowiem dwa razy wykreślać egzaminatora z ewidencji, gdyż pierwsze wykreślenie skutkuje tym, że egzaminator nie figuruje już w ewidencji. W ocenie kolegium po złożeniu przez skarżącego kolejnego wniosku o wykreślenie go z ewidencji egzaminatorów organ administracji powinien odmówić wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. z powodu jego niedopuszczalności, a w sytuacji gdy postępowanie zostało już wszczęte powinno ono zostać umorzone jako bezprzedmiotowe.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi strona zaskarżyła wskazaną powyżej decyzję kolegium z 12 marca 2024 r. w całości, zarzucając jej naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1) art. 105 § 1 k.p.a. poprzez jego zastosowanie i uznanie, że postępowanie jest bezprzedmiotowe i należy je umorzyć;

2) art. 15 k.p.a. poprzez brak samodzielnego rozpoznania sprawy;

3) art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. poprzez zaniechanie zebrania i oceny w sposób wyczerpujący materiału dowodowego w sprawie;

4) art. 152 p.p.s.a., gdyż w dacie wniesienia wniosku o skreślenie do dnia dzisiejszego strona jest czynnym egzaminatorem i wykonuje ten zawód w pełnym zakresie, a umorzenie postępowania stanowi obejście prawomocnego wstrzymania wykonania decyzji o skreśleniu z ewidencji oraz art. 152 p.p.s.a.;

5) art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a. poprzez pominięcie w zaskarżonej decyzji odniesienia się do argumentów strony, w szczególności obejmujących kwestię ważności przeprowadzonych przez stronę egzaminów po 30 marca 2021 r.

W oparciu o wskazane powyżej zarzuty strona wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej do sądu decyzji kolegium z 12 marca 2024 r. oraz poprzedzającej ją decyzji Marszałka Województwa Łódzkiego z 26 lutego 2024 r. Ponadto strona wniosła o zasądzenie od organu na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania według norm prawem przepisanych.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym rozstrzygnięciu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r., poz. 935) - dalej: "p.p.s.a." - wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Należy również podkreślić, że sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest wyłącznie w granicach danej sprawy, a sąd nie jest związany ani zarzutami, ani wnioskami skargi, ani powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). W myśl art. 145 § 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b), inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c); 2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach; 3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w k.p.a. lub innych przepisach. Z przepisów tych wynika, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Podkreślić przy tym należy, że sądy administracyjne nie zastępują organów administracji publicznej i nie przejmują ich kompetencji do końcowego załatwienia sprawy administracyjnej oraz wydania rozstrzygnięcia. Orzeczenia sądów administracyjnych, w razie uwzględnienia skarg, rozstrzygają o uchyleniu lub stwierdzeniu nieważności zaskarżonego aktu bądź zobowiązują organ administracji publicznej do określonego zachowania się w toku dalszego załatwiania sprawy administracyjnej.

Przeprowadzona przez sąd - w zakreślonych powyżej ramach - kontrola legalności zaskarżonej decyzji wykazała, że organy nie naruszyły prawa w stopniu obligującym sąd do wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego.

W niniejszej sprawie należało ustalić, czy organy zasadnie umorzyły postępowanie uznając, iż jest ono bezprzedmiotowe, czy też – jak wskazuje strona skarżąca - dopuszczalne było skreślenie egzaminatora z ewidencji egzaminatorów na podstawie art. 71 ust. 2 pkt 3 u.k.p. (tj. ze względu na zmianę miejsca zamieszkania), mimo iż uprzednio (tj. na podstawie ostatecznej decyzji SKO z 30 marca 2021 r.) została ona już wykreślona z ewidencji egzaminatorów z przyczyn, o których mowa w art. 71 ust. 1 pkt 4 lit. a) u.k.p. (tj. z uwagi na dopuszczenie się rażącego naruszenia przepisów poprzez wielokrotne przeprowadzenie egzaminu państwowego w sposób niezgodny z przepisami ustawy). Zdaniem sądu w niniejszej sprawie organy słusznie przyjęły, iż koniecznym było wydanie decyzji o umorzeniu postępowania zainicjowanego wnioskiem strony z 29 kwietnia 2022 r. o skreślenie jej z listy egzaminatorów z uwagi na jego bezprzedmiotowość.

Podstawą zaskarżonych do sądu decyzji był art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r., poz. 775 ze zm.) – dalej: "k.p.a.". Przepis ten stanowi, iż w sytuacji "gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części". W literaturze przedmiotu instytucję umorzenia postępowania wiąże się z powstaniem trwałej i nieusuwalnej przeszkody w kontynuacji postępowania, zastojem trwałym i ostatecznym postępowania, co różni tę instytucję od zawieszenia postępowania, w której przeszkoda w prawidłowym prowadzeniu postępowania ma charakter przeszkody przemijającej i usuwalnej (zob. A. Wiktorowska [w:] Postępowanie administracyjne, Warszawa 1996 r., s. 160; J. Borkowski, Komentarz do art. 105 k.p.a. [w:] Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2012 r., s. 413; a także A. Wróbel, Komentarz do art. 105 k.p.a. [w:] M. Jaśkowska, M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel, Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego, Lex/el 2024 r.). Umorzenie postępowania zamyka drogę do konkretyzacji praw lub obowiązków stron i kończy bieg postępowania w określonej instancji administracyjnej, stanowiąc załatwienie sprawy w "inny sposób" w rozumieniu art. 104 § 2 k.p.a. (J. Borkowski, Komentarz do art. 105 k.p.a. [w:] Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2012 r., s. 413). Samo podjęcie bezprzedmiotowości postępowania odnosi się do sprawy, w której ono się toczy. Umorzenie postępowania na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. jest obligatoryjne, bezprzedmiotowość postępowania stanowi w tym przypadku refleks bezprzedmiotowości sprawy administracyjnej, która miała być rozstrzygnięta w trybie tego postępowania. Wystąpienie przesłanki bezprzedmiotowości postępowania stwarza obowiązek zakończenia postępowania w danej instancji przez jego umorzenie, z uwagi na fakt, iż nie będzie wtedy podstaw do rozstrzygnięcia sprawy co do jej istoty (zob. J. Borkowski, Komentarz do art. 105 k.p.a. [w:] Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2012 r., s. 413; a także przywoływane tam poglądy W. Dawidowicza, Zarys procesu administracyjnego, Warszawa 1989 r., s. 134.). Bezprzedmiotowość postępowania, o której mowa w treści art. 105 § 1 k.p.a. oznacza, że brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, a wobec tego nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez jej rozstrzygnięcie co istoty. Przesłanki umorzenia postępowania trzeba oceniać w odniesieniu do przedmiotu postępowania w trybie zwykłym, w którym rozstrzyga się o prawach lub obowiązkach stron. Bezprzedmiotowość postępowania może wynikać z różnych przyczyn, które w doktrynie dzieli się na podmiotowe oraz przedmiotowe.

W niniejszej sprawie organy obydwu instancji słusznie dostrzegły bezprzedmiotowość postępowania prowadzonego w oparciu o wniosek z 29 kwietnia 2022 r., którym strona wnosiła o skreślenie jej z listy egzaminatorów z uwagi na zmianę miejsca zamieszkania. Jak już bowiem wskazywano Marszałek Województwa Łódzkiego decyzją z dnia 25 lutego 2021 r. skreślił stronę skarżącą z ewidencji egzaminatorów prowadzonej przez Marszałka Województwa Łódzkiego na podstawie art. 71 ust. 1 pkt 4 lit. a) u.k.p., a decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją SKO z dnia 30 marca 2021 r. Przy czym decyzja SKO z 30 marca 2021 r. ma przymiot ostateczności, nie służy od niej bowiem ani odwołanie w administracyjnym toku instancji, ani wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. W myśl bowiem wyrażonej w art. 16 § 1 k.p.a. zasady trwałości decyzji ostatecznych, gwarantującej pewność rozstrzygnięcia – uchylenie lub zmiana decyzji ostatecznych, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub ustawach szczególnych. Tym samy więc dopóki decyzja administracyjna rozstrzygająca sprawę co do istoty funkcjonuje w obrocie prawnym, i nie została zweryfikowana przy wykorzystaniu środków prawnych, postępowanie administracyjne wszczęte w tej samej sprawie jako bezprzedmiotowe podlega umorzeniu (por. M. Dyl, Komentarz do art. 105 k.p.a. [w:] Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, Warszawa 2014 r., s. 425; oraz wskazane tam poglądy judykatury, zob. chociażby wyrok WSA w Warszawie z 29 listopada 2007 r., sygn. akt II SA/Wa 1462/07).

Wskazana powyżej decyzja SKO z 30 marca 2021 r. została zaskarżona do sądu administracyjnego. Wprawdzie zgodnie z art. 61 § 1 p.p.s.a. wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności (skarga do sądu administracyjnego jest środkiem prawnym niesuspensywnym), to jednak przepisy p.p.s.a. przewidują wyjątki od tej reguły – dopuszczalne jest bowiem, przy spełnieniu określonych ustawowo przesłanek, wstrzymanie wykonania aktu lub czynności, przez organ administracji (przed przekazaniem skargi sądowi administracyjnemu) oraz przez sąd administracyjny (po przekazaniu mu skargi). I z takim właśnie przypadkiem mamy do czynienia w niniejszej sprawie, gdyż po wniesieniu do sądu administracyjnego skargi na decyzję SKO z dnia 30 marca 2021 r., sąd ten - postanowieniem z dnia 24 czerwca 2021 r., sygn. akt III SA/Łd 554/21, na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. – wstrzymał jej wykonanie (tj. wstrzymał wykonanie zaskarżonej doń decyzji SKO z 30 marca 2021 r.) udzielając tym samym stronie skarżącej tzw. ochrony tymczasowej. Zauważyć należy, iż w postępowaniu, którego celem jest udzielenie ochrony tymczasowej nie ocenia się zgodności z prawem kwestionowanego przed sądem aktu, a wyłącznie wystąpienie przesłanek niebezpieczeństwa wyrządzenia stronie skarżącej znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Wstrzymanie wykonania zaskarżonego do sądu aktu – określane również mianem ochrony tymczasowej lub prowizorycznej - pozwala więc wstrzymać wykonanie kwestionowanych aktów czy też zawiesić ich moc, tj. zachować stan prawny i faktyczny istniejący przed ich podjęciem, do czasu rozpatrzenia sprawy przez sąd. W literaturze wskazuje się, iż wstrzymanie wykonania nie powoduje zawieszenia mocy aktu, lecz jest związane jedynie z elementem realizacji przyznanych komuś uprawnień bądź wypełnienia nałożonych na kogoś obowiązków, a więc sferą zdeterminowanych przez normę jednostkowo-konkretną zachowań różnych podmiotów: organów administracji publicznej, adresatów rozstrzygnięcia, osób trzecich (Z. Kmieciak, Ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadminsitracyjnym, Państwo i Prawo z 2003 r., z. 5, s. 18 - 29). Wstrzymanie wykonania aktu lub czynności jest jednak niejako "konsumowane" przez orzeczenie sądowe – w myśl bowiem art. 61 § 6 p.p.s.a. "Wstrzymanie wykonania aktu lub czynności traci moc z dniem: 1) wydania przez sąd orzeczenia uwzględniającego skargę; 2) uprawomocnienia się orzeczenia oddalającego skargę". Równocześnie trzeba mieć na względzie, iż w myśl art. 152 § 1 p.p.s.a. "W razie uwzględnienia skargi na akt lub czynność, nie wywołują one skutków prawnych do chwili uprawomocnienia się wyroku, chyba, że sąd postanowi inaczej". Tym samym więc przepis art. 152 § 1 p.p.s.a. zapewnia swego rodzaju kontynuację ochrony strony skarżącej, której skargę uwzględniono, przy czym ochrona ta służy stronie skarżącej do chwili uprawomocnienia się wyroku. W niniejszej sprawie wyrokiem z dnia 24 listopada 2021 r., sygn. akt III SA/Łd 554/21 WSA w Łodzi uchylił decyzję SKO z dnia 30 marca 2021 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Marszałka Województwa Łódzkiego z dnia 25 lutego 2021 r. – wyrok ten nie jest jednak jeszcze prawomocny, gdyż SKO złożono od niego skargę kasacyjną do NSA, która nie została jeszcze rozpoznana. Wobec powyższego sąd stoi na stanowisku, iż z uwagi na fakt, że w dacie orzekania w niniejszej sprawie przez organy administracji wskazany powyżej wyrok WSA w Łodzi z 24 listopada 2021 r. (sygn. akt III SA/Łd 554/21) nie był prawomocny, to tym samym nie wywołał on skutku w postaci wyeliminowania z obrotu prawnego wydanych w tej sprawie decyzji - ani decyzji SKO w Łodzi z 30 marca 2021 r., ani poprzedzającej ją decyzji Marszałka Województwa Łódzkiego z dnia 25 lutego 2021 r. Sąd podziela bowiem stanowisko judykatury, iż art. 152 § 1 p.p.s.a. wywiera taki sam skutek co wstrzymanie wykonania aktu lub czynności na podstawie art. 61 § 2 i 3 p.p.s.a. (np. wyroki NSA: z dnia 20 kwietnia 2017 r., II FSK 457/17; z dnia 10 października 2017 r., II FSK 2825/17; z dnia 27 stycznia 2016, II GSK 3698/15; a także z dnia 24 kwietnia 2018 r., II FSK 2561/17). Podobnie bowiem jak w przypadku wstrzymania wykonania aktu lub czynności na podstawie art. 61 § 2 i 3 p.p.s.a., tak w przypadku o którym mowa w art. 152 § 1 p.p.s.a. akt lub czynność nie podlega wykonaniu w ograniczonym czasie. Wobec powyższego należało podzielić stanowisko wyrażone przez organy administracji w zaskarżonych do sądu rozstrzygnięciach, iż w obrocie prawnym funkcjonuje ostateczna decyzja Marszałka Województwa Łódzkiego z dnia 25 lutego 2021 r. o skreśleniu strony skarżącej z ewidencji egzaminatorów prowadzonej przez Marszałka Województwa Łódzkiego na podstawie art. 71 ust. 1 pkt 4 lit. a) u.k.p. pomimo tego, że nie wywołuje ona skutków prawnych z uwagi na treść art.152 § 1 p.p.s.a. – na fakt ten zwracał już zresztą uwagę sąd, na marginesie swoich rozważań, w wyroku z 5 października 2022 r., sygn. akt III SA/Łd 496/22 wskazując, iż "(...) rację ma strona skarżąca, iż zgodnie z art. 152 p.p.s.a., w związku z uwzględnieniem jej skargi w sprawie o sygn. akt III SA/Łd 554/21, decyzje skreślające nie wywołują skutków do chwili uprawomocnienia się tego wyroku. To z kolei oznacza, jak słusznie wywiedziono w skardze, że obecnie i do czasu wydania rozstrzygnięcia przez Naczelny Sąd Administracyjny strona skarżąca może wykonywać (a jak wynika z jej oświadczenia wykonuje ona) obowiązki egzaminatora przeprowadzając egzaminy na prawo jazdy". Zatem zarówno art. 61 § 3 p.p.s.a., jak również art. 152 p.p.s.a. mają za zadanie chronić stronę w czasie, gdy oczekuje ona na prawomocne rozstrzygnięcie jej sprawy przez sąd. To z kolei oznacza jedynie to, że – najprościej rzecz ujmując - korzystając z tej ochrony strona może nie wykonywać wydanej w jej sprawie, a zaskarżonej do sądu decyzji, a więc jak w niniejszym przypadku może ona skutecznie przeprowadzać egzaminy aż do czasu wydania w sprawie prawomocnego orzeczenia przez sąd. Nie zmienia to jednak faktu, iż w obronie prawnym znajduje się, nadal funkcjonuje – póki co – ostateczna decyzja o skreśleniu strony z ewidencji egzaminatorów, niemniej jednak jej wykonalność została zawieszona w czasie – najpierw na skutek działania art. 61 § 3 p.p.s.a., a obecnie art. 152 p.p.s.a. Należy bowiem odróżniać wstrzymanie wykonalności uchylonej decyzji na podstawie art. 152 p.p.s.a. (a więc wynikające z przepisów ustawy wstrzymanie skutków prawnych tej decyzji), od utraty przez uchyloną decyzję bytu prawnego. O ile bowiem wstrzymanie skutków następuje już po wydaniu wyroku przez sąd I instancji, o tyle utrata bytu prawnego następuje dopiero po uprawomocnieniu się wyroku (por. np. wyrok NSA z dnia 15 marca 2022 r., sygn. akt III OSK 773/21). Zatem samo uchylenie przez WSA ostatecznej decyzji o skreśleniu strony z ewidencji egzaminatorów – wobec złożenia od tego wyroku (tj. od wyroku z dnia 24 czerwca 2021 r., sygn. akt III SA/Łd 554/21) skargi kasacyjnej przez SKO – nie spowodowało jej wyeliminowania z obrotu prawnego, a tym samym nadal po wydaniu wyroku WSA w Łodzi z 24 czerwca 2021 r. posiada ona cechę ostateczności (por. np. wyrok NSA z dnia 30 czerwca 2021 r., sygn. akt III FSK 2323/21). Tym samym więc w dacie orzekania w niniejszej sprawie przez organy administracji obydwu instancji w obrocie prawnym funkcjonowała ostateczna decyzja o skreśleniu strony z ewidencji egzaminatorów.

Zatem w świetle powyższego w sytuacji, gdy w dniu 29 kwietnia 2022 r. do organu wpłynął wniosek strony skarżącej o skreślenie jej z ewidencji egzaminatorów z uwagi na zmianę miejsca zamieszkania (wniosek złożony na podstawie art. 71 ust. 2 pkt 3 u.k.p.), a w obrocie prawnym nadal funkcjonuje decyzja Marszałka Województwa Łódzkiego z dnia 25 lutego 2021 r. o skreśleniu strony skarżącej z ewidencji egzaminatorów na podstawie art. 71 ust. 1 pkt 4 lit. a) u.k.p. to nie było podstaw do wszczęcia kolejnego postępowania w sprawie skreślenia strony z ewidencji egzaminatorów na podstawie art. 71 ust. 2 pkt 3 u.k.p. - organ nie powinien w takim przypadku w ogóle wszczynać kolejnego postępowania w sprawie skreślenia skarżącego z ewidencji egzaminatorów, a wręcz przeciwnie powinien odmówić wszczęcia takiego postępowania w oparciu o art. 61a k.p.a. Skoro bowiem w dacie złożenia przez stronę skarżącą kolejnego wniosku o skreślenie jej z listy egzaminatorów – tj. wniosku z 29 kwietnia 2022 r. – strona była już wykreślona z ewidencji egzaminatorów na podstawie ostatecznej decyzji Marszałka Województwa Łódzkiego z 25 lutego 2021 r. to nie może być ona ponownie wykreślona z tej ewidencji z innej przyczyny. Nie można bowiem kolejny razy wykreślić egzaminatora z ewidencji, gdyż pierwsze wykreślenie skutkuje tym, że egzaminator nie figuruje już w ewidencji (nie można bowiem wykreślić wpisu, którego już nie ma). Oceny tej nie zmienia fakt, że egzaminator korzystając początkowo z dobrodziejstwa art. 61 § 3 p.p.s.a., a obecnie art. 152 p.p.s.a. może nadal wykonywać swój zawód – gdyż decyzje skreślające go z listy egzaminatorów mimo, że nadal funkcjonują w obrocie prawnym i są ostateczne to jednak nie wywołują obecnie (aż do czasu uprawomocnienia się wyroku z 24 czerwca 2021 r., sygn. akt III SA/Łd 554/21) skutków. Zatem, w świetle powyższego, w ocenie sądu po złożeniu przez stronę skarżącą w dniu 29 kwietnia 2022 r. kolejnego wniosku o wykreślenie jej z ewidencji egzaminatorów organ administracji powinien odmówić wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. Zgodnie bowiem z art. 61a § 1 k.p.a., organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania, gdy żądanie, o którym mowa w art. 61 k.p.a. (tj. żądanie wszczęcia postępowania) zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte. Należy jednak pamiętać, że postanowienie o którym mowa w art. 61a k.p.a. powinno być wydane w pierwszej fazie postępowania, czego jednak organ nie uczynił w niniejszej sprawie. Wobec powyższego, tj. w sytuacji gdy postępowanie zostało już wszczęte, toczyło się i organ administracji podejmował w jego toku działania procesowe (chociażby wskazywane już postanowienie o zawieszeniu postępowania - wyeliminowane przez tutejszy sąd prawomocnym wyrokiem z dnia 5 października 2022 r., sygn. akt III SA/Łd 496/22) to nie można było już wydać postanowienia o którym mowa w art. 61a § 1 k.p.a., tj. postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. Niemniej jednak prowadzone przez organ postępowanie należało zakończyć. A jedynym możliwym z punktu widzenia procesowego instrumentem było wydanie decyzji o umorzeniu toczącego się już postępowania z uwagi na jego bezprzedmiotowość. Ta z kolei -tj. bezprzedmiotowość postępowania - stanowi swego rodzaju refleks bezprzedmiotowości sprawy administracyjnej, która miała być rozstrzygnięta w postępowaniu wszczętym na wniosek z 29 kwietnia 2022 r. – tj. sprawy dotyczącej skreślenia strony z listy egzaminatorów - w niniejszym przypadku sprawą, która toczyła się przed organem była sprawa dotycząca skreślenia strony z listy egzaminatorów, a sprawa taka została już ostatecznie załatwiona przez organ. Tym samym organ zasadnie wydał decyzję o umorzeniu postępowania toczącego się z wniosku strony z 29 kwietnia 2022 r. z uwagi na jego bezprzedmiotowość - strona skarżąca złożyła bowiem wniosek o skreślenie jej z ewidencji egzaminatorów (tj. wniosek z 29 kwietnia 2022 r.), w sytuacji gdy w obrocie prawnym funkcjonowała już ostateczna decyzja o skreśleniu jej z ewidencji egzaminatorów. Zatem w dacie złożenia wniosku z 29 kwietnia 2022 r. strona nie figurowała już w ewidencji egzaminatorów i z tego powodu nie można jej ponownie wykreślić z tejże ewidencji z innej przyczyny. W dacie złożenia wskazanego powyżej wniosku istniała bowiem przeszkoda do wszczęcia kolejnego postępowania w sprawie skreślenia strony z ewidencji egzaminatorów w postaci istniejącej już w obrocie prawnym ostatecznej decyzji Marszałka Województwa Łódzkiego z dnia 25 lutego 2021 r. (choć nie wywołującej jeszcze skutków) o skreśleniu strony skarżącej z ewidencji egzaminatorów na podstawie art. 71 ust. 1 pkt 4 lit. a) u.k.p.

Wobec powyższego sąd nie dopatrzył się uchybień w przeprowadzonym w niniejszej sprawie postępowaniu. Organy wyczerpująco zbadały bowiem wszelkie istotne okoliczności sprawy, natomiast ustalony stan faktyczny i prawny został przedstawiony w uzasadnieniach wydanych decyzji zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. Z uwagi na powyższe sąd nie podzielił zarzutów skargi. Wobec powyższego uznać więc należy, że organy orzekające w niniejszej sprawie działały w sposób prawidłowy.

Mając na uwadze powyższe, sąd oddalił wniesioną skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a., o czym orzeczono jak w sentencji wyroku.

a.kr