Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 1022/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2021-11-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 17 ust. 1, art. 17 ust. 1b, art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a.
journal: Dz.U. 2020 poz 111
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - t.j.
article: art. 7, art. 77 par. 1 , art. 80, art. 9, art. 79a, art. 136 par. 1.
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 106 par. 3, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c.
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 103 ust. 3, art. 134 ust. 1 pkt 1, art. 134 ust. 2 pkt 2
journal: Dz.U. 2021 poz 291
law: Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Asesor WSA Krzysztof Szydłowski po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 18 listopada 2021 r. sprawy ze skargi B. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Z. z dnia [...] r. nr [...].


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia 20 kwietnia 2021 r. B. K. (dalej: "wnioskodawczyni", "strona", "skarżąca") wystąpiła o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego

w związku z opieką nad mężem – K. K..

Decyzją z dnia [...] r. nr [...] wydaną na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020 r., poz. 256 ze zm. dalej "k.p.a.") i art. 17 ust. 1b ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2020 r., poz. 111 ze zm.- dalej "u.ś.r."), Kierownik Sekcji Świadczeń Rodzinnych, Świadczeń Wychowawczych i Funduszu Alimentacyjnego Miejsko - Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Z., działający z upoważnienia Burmistrza Z., odmówił przyznania wnioskowanego świadczenia w kwocie [...]zł od dnia 1 stycznia 2021 r. na czas nieokreślony.

Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie organ I instancji wskazał, że z treści przedłożonego do wniosku orzeczenia Z. Rejonowej Komisji Lekarskiej w S. z dnia [...] marca 2021 r. nr [...] wynika, że mąż wnioskodawczyni ma ustalony znaczny stopień niepełnosprawności od dnia 30 grudnia 2020 r., czyli po ukończeniu 18 i 25 roku życia, natomiast strona nie przedłożyła innego orzeczenia o niepełnosprawności, z którego wynikałaby wymagana do przyznania ww. świadczenia data powstania niepełnosprawności, co oznacza brak zachowania kryterium wiekowego określonego w art. 17 ust. 1b u.ś.r., a tym samym stanowi podstawę do odmowy przyznania wnioskowanego świadczenia. Ponadto organ I instancji w oparciu o przeprowadzony telefonicznie w dniu [...] r. wywiad środowiskowy ustalił, że strona przebywa na rodzicielskim świadczeniu uzupełniającym, zaś osobie wymagającej opieki ustalono I grupę inwalidzką w związku z niezdolnością do samodzielnej egzystencji. W ocenie organu wywiad potwierdził sprawowanie opieki przez wnioskodawczynię nad niepełnosprawnym mężem.

B. K. odwołała się od powyższej decyzji podnosząc brak uwzględnienia orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r., sygn. akt K 38/13 oraz z dnia 26 czerwca 2019 r., sygn. akt SK 2/17, jak też wyroku NSA z dnia 30 kwietnia 2020 r., sygn. akt I OSK 154/19. Powołując się na stanowisko NSA odwołująca się podniosła, że fakt pobierania przez nią emerytury niesprawiedliwie wykluczył ją z możliwości starania się o świadczenie pielęgnacyjne. Zgodnie z poglądem NSA zasadę równości narusza taka wykładnia art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a), która pozbawia w całości prawa do świadczenia pielęgnacyjnego osoby mające ustalone prawo do emerytury w wysokości niższej niż to świadczenie.

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. (dalej "Kolegium" lub "SKO") orzekło o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji.

Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie organ odwoławczy wskazał, że bezspornie skarżąca sprawuje opiekę nad niepełnosprawnym mężem. Ponadto wyjaśnił, że przepis art. 17 ust. 1b u.ś.r., stanowiący jedną z podstaw odmowy przyznania wnioskowanego świadczenia, został poddany kontroli Trybunału Konstytucyjnego, który w wyroku

z dnia 21 października 2014 r. sygn. akt K 38/13 stwierdził, że art. 17 ust. 1b u.ś.r.

w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności, jest niezgodny z art. 32 ust. 1 Konstytucji. Z powołanego orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego wynika, że organy, rozpoznając wniosek o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego złożony przez opiekuna dorosłej osoby niepełnosprawnej, w obecnym stanie prawnym mają obowiązek zbadać, czy wnioskodawca spełnia warunki do przyznania tego świadczenia określone w art. 17 u.ś.r., tj. z wyłączeniem tej części tego przepisu, która z dniem 23 października 2014 r. została ostatecznie uznana za niekonstytucyjną. Tym samym przy rozpatrywaniu wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego organ winien uwzględnić niekonstytucyjność przedmiotowego przepisu i rozpoznać wniosek z pominięciem kryterium wieku, w jakim powstała niepełnosprawność osoby dorosłej, co oznacza, że decyzja organu I instancji w tym zakresie nie jest właściwa.

Nadto Kolegium stwierdziło, że skoro bezspornie wnioskodawczyni ma ustalone prawo do rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego, zatem okoliczność ta stanowi o wystąpieniu negatywnej przesłanki, o której mowa w art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) ustawy o świadczeniach rodzinnych, będącej podstawą do odmowy przyznania świadczenia.

Zdaniem organu uznanie żądania wnioskodawczyni za uzasadnione w aktualnym stanie prawnym naruszyłoby przywołany wyżej przepis, który organy administracji zobowiązane są stosować. Posiadanie dochodu z tytułu rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego, powoduje wyłączenie strony z kręgu osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego, gdyż nie jest możliwy zbieg obu tych świadczeń ani ich wzajemna kompensata. Rodzicielskie świadczenie uzupełniające, choć niższe niż świadczenie pielęgnacyjne jest świadczeniem pewnym i stabilnym, odmiennie niż świadczenie pielęgnacyjne stanowiące element systemu zabezpieczeń społecznych.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie złożyła B. K. zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię oraz niewłaściwe zastosowanie art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) u.ś.r., przy ocenie spełnienia kryteriów przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z uwagi na ustalone prawo do emerytury.

Ponadto zarzuciła naruszenie prawa procesowego – art. 9, art. 10, art. 77 oraz art. 79a Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez:

a) brak poinformowania o możliwości złożenia wniosku o zawieszenie emerytury i uzależnieniu przyznania świadczenia pielęgnacyjnego od przedstawienia decyzji o wstrzymaniu jej wypłaty przez co nie podjęto wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia sprawy i naruszono zasadę informowania, a w konsekwencji przyjęcie, że wnioskodawczyni nie spełnia kryteriów przyznania świadczenia pielęgnacyjnego i przedwczesne wydanie decyzji odmawiającej;

b) przyjęcie, że skarżąca pobiera rodzicielskie świadczenie uzupełniające na podstawie ustawy z dnia 31 stycznia 2019 r. o rodzicielskim świadczeniu uzupełniającym (Dz.U. z 2021 r. poz. 419 t.j.), gdy tymczasem pobiera ona emeryturę przyznaną na podstawie ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, co w konsekwencji doprowadziło do przyjęcia, że skarżąca nie spełnia kryteriów przyznania świadczenia pielęgnacyjnego.

Wobec powyższego strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji a nadto zobowiązanie organu do wydania decyzji przyznającej prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, po uprzednim poinformowaniu o możliwości złożenia wniosku o zawieszenie emerytury i uzależnieniu przyznania świadczenia od przedstawienia decyzji o wstrzymaniu jej wypłaty oraz przeprowadzenie dowodu z zaświadczenia z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 16 lipca 2021 r. oraz decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 13 października 2017 r. na okoliczność pobierania emerytury i braku pobierania rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego.

Skarżąca nie zgodziła się z odmową przyznania jej świadczenie pielęgnacyjnego z tytułu opieki nad niepełnosprawnym mężem z powodu przysługującego jej "rzekomo" prawa do rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego, w sytuacji gdy pobiera emeryturę z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Powołując się na stanowisko sądów administracyjnych skarżąca podniosła, że osoba, która spełnia warunki do przyznania wyższego świadczenia pielęgnacyjnego i chce je otrzymać, a pobiera emeryturę, winna móc dokonać wyboru jednego z tych świadczeń przez rezygnację z pobierania świadczenia niższego. O możliwości złożenia wniosku o zawieszenie emerytury i uzależnieniu przyznania świadczenia pielęgnacyjnego od przedstawienia decyzji o wstrzymaniu jej wypłaty organ winien stronę poinformować.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie oraz utrzymało swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone

w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. dalej "p.p.s.a.").

Przeprowadzona w tak zakreślonych ramach sądowa kontrola legalności zaskarżonej decyzji, a także z mocy art. 135 p.p.s.a. poprzedzającej ją decyzji organu

I instancji, doprowadziła Sąd do uznania, że akty te nie odpowiadają prawu. Niniejsza sprawa rozpoznana została na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów,

w trybie uproszczonym na wniosek strony przy jednoczesnym braku sprzeciwu organu (stosownie do treści art. 119 pkt 2 p.p.s.a.).

Przedmiotem skargi uczyniono decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji

o odmowie przyznania skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego w związku ze sprawowaniem opieki nad niepełnosprawnym mężem.

Materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonych decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2020 r., poz. 111, dalej: "u.ś.r."). Stosownie do treści art. 17 ust. 1 ustawy, świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje:

1) matce albo ojcu,

2) opiekunowi faktycznemu dziecka,

3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia

9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej,

4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób

o znacznym stopniu niepełnosprawności,

- jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.

Zgodnie z art. 17 ust. 1b ustawy, świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała:

1) nie później niż do ukończenia 18. roku życia lub

2) w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25 roku życia.

Okolicznością bezsporną w niniejszej sprawie jest to, że skarżąca sprawuje opiekę nad niepełnosprawnym mężem – K. K. legitymującym się orzeczeniem o trwałej niezdolności do służby w [...] z dnia [...] r. nr [...], w którym zaliczono badanego do pierwszej grupy inwalidzkiej od dnia 30 grudnia 2020 r. w związku z niezdolnością do samodzielnej egzystencji, co stanowi o spełnieniu przesłanki określonej w art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r.

W realiach niniejszej sprawy organ I instancji, powołując się na regulację wynikającą z art. 17 ust. 1b, odmówił wnioskowanego świadczenia, z uwagi na powstanie niepełnosprawności u osoby wymagającej opieki po 25 roku życia.

Mając na uwadze uzasadnienie organu I instancji Sąd uznał za konieczne wyjaśnienie, że wobec wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 21 października 2014 r., sygn. K 38/13, utraciło przymiot konstytucyjności przewidziane art. 17 ust. 1b ustawy kryterium momentu powstania niepełnosprawności, jako uniemożliwiające uzyskanie świadczenia pielęgnacyjnego przez opiekunów dorosłych niepełnosprawnych, których niepełnosprawność powstała później niż w okresach wskazanych w ust. 1b pkt 1 i 2 ustawy. Z tych przyczyn w odniesieniu do opiekunów dorosłych niepełnosprawnych, oceny spełnienia przesłanek niezbędnych dla przyznania świadczenia pielęgnacyjnego należy dokonywać z pominięciem tego kryterium, a zatem w tym zakresie, wbrew stanowisku organu I instancji, na co prawidłowo zwróciło uwagę Kolegium, spełniony został warunek do uzyskania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego.

Nadto organy stwierdziły, że skarżąca ma ustalone prawo do rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego, a zatem zaistniała podstawa odmowy przyznania wnioskowanego świadczenia, określona w art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) ustawy, zgodnie z którym świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do emerytury, renty, renty rodzinnej z tytułu śmierci małżonka przyznanej w przypadku zbiegu prawa do renty rodzinnej i innego świadczenia emerytalno-rentowego, renty socjalnej, zasiłku stałego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, zasiłku przedemerytalnego, świadczenia przedemerytalnego lub rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego, o którym mowa w ustawie z dnia 31 stycznia 2019 r. o rodzicielskim świadczeniu uzupełniającym.

Mając na względzie regulację określoną w art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) u.ś.r. organy były zobowiązane do jednoznacznego ustalenia jakiego rodzaju uprawnienie nabyła skarżąca, które w ich ocenie stanowi negatywną przesłankę przyznania wnioskowanego świadczenia. Organy obu instancji przyjęły, że stronie przysługuje prawo do rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego. Zdaniem Sądu, wskazane ustalenie budzi poważne wątpliwości. Skarżąca w dołączonym do sprawy oświadczeniu z dnia 20 kwietnia 2021 r. (k.21 akt administracyjnych) podała, że pobiera emeryturę, który to fakt potwierdziła dodatkowo podczas wywiadu środowiskowego przeprowadzonego w dniu [...] r. (k.16 akt administracyjnych). Nadto w aktach sprawy znajduje się wydruk komputerowy z oddziału ZUS w K. wskazujący na odprowadzanie składek przez stronę z tytułu: "emeryt lub rencista lub osoba pobierająca rodzicielskie świadczenie uzupełniające" (k.23 akt administracyjnych).

Uwzględniając powyższe należy stwierdzić, że kwestia przysługującego skarżącej prawa do jednego ze świadczeń określonych w art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) u.ś.r. nie została przez organy ustalona w sposób prawidłowy i bezsporny.

Podkreślenia wymaga, że zgodnie z art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego, w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Przepis ten wyraża jedną z podstawowych zasad postępowania administracyjnego, zasadę prawdy obiektywnej. Zasada ta oznacza, że na organ administracji publicznej nałożony jest obowiązek wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą w celu ustalenia stanu faktycznego zgodnego z rzeczywistością.

W myśl art. 77 § 1 i 80 k.p.a. organ administracji publicznej jest obowiązany

w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, a następnie na podstawie całokształtu materiału dowodowego ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona.

Organy administracji publicznej są więc na podstawie przytoczonych przepisów zobowiązane do podjęcia wszelkich niezbędnych czynności proceduralnych w celu zebrania pełnego materiału dowodowego, dopiero bowiem wówczas mogą ocenić, czy dana okoliczność została wyjaśniona i udowodniona. Obowiązki te ciążą zarówno na organie pierwszej, jak i drugiej instancji. Stosownie do przepisu art. 136 § 1 k.p.a. organ odwoławczy może przeprowadzić uzupełniające postępowanie dowodowe (na żądanie strony lub z urzędu), jest on bowiem obowiązany ponownie rozpatrzyć sprawę.

Skoro w realiach sprawy organy administracji nie wyjaśniły w pełni wszystkich istotnych okoliczności, które pozwoliłyby na ustalenie stanu faktycznego zgodnego

z rzeczywistością, naruszyły tym samym powołane przepisy art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 i art. 136 § 1 k.p.a. W sytuacji gdy Sąd dostrzegł potrzebę przeprowadzania postępowania wyjaśniającego co do okoliczności faktycznych mających stanowić podstawę do zastosowania przepisów prawa materialnego poprzez ustalenie rodzaju przysługującego stronie świadczenia, o którym mowa w art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) tracą na znaczeniu podniesione w skardze zarzuty dotyczące naruszenia art. 9, art. 10 oraz art. 79a k.p.a. zgłoszone w kontekście braku poinformowania wnioskodawczyni przez organ o możliwości złożenia wniosku o zawieszenie emerytury i uzależnieniu przyznania świadczenia pielęgnacyjnego od przedstawienia decyzji o wstrzymaniu jej wypłaty. Choć niewątpliwie zaznaczenia wymaga, że w razie ustalenia, iż skarżącej istotnie przysługuje prawo do emerytury – takie informacje powinny jej zostać udzielone – o czym będzie mowa poniżej.

Odnosząc się do wniosku skarżącej o przeprowadzenie dowodu z dołączonych do skargi pism stanowiących kserokopie: zaświadczenia ZUS Oddziału w K. z dnia [...] lipca 2021 r. o pobieraniu przez skarżącą emerytury oraz decyzji ZUS Oddziału w K. z dnia [...] października 2017 r. przyznającej skarżącej emeryturę od dnia 1 września 2017 r. – na okoliczność pobierania przez skarżącą emerytury - wyjaśnić należy, że przedłożone kserokopie pism (których oryginałów nie okazano ani nie potwierdzono ich zgodności z oryginałem) nie mogą stanowić dowodu uzupełniającego z dokumentu o którym mowa w art. 106 § 3 p.p.s.a. Niemniej wskazane pisma wiążą się z niedostatecznym wyjaśnieniem przez organy stanu faktycznego sprawy, która to okoliczność została przez Sąd dostrzeżona oraz omówiona we wcześniejszej części rozważań, będzie stanowiła przedmiot ponownie prowadzonego przez organy postępowania, tym samym nieuwzględnienie wskazanego wniosku dowodowego przez Sąd nie spowoduje negatywnych konsekwencji dla strony.

Niezależnie od powyższego, w sytuacji gdy organ w wyniku ponownego rozpoznania sprawy ustali, że strona uprawniona jest do emerytury, powinien mieć na uwadze, że prawo do emerytury nie może automatycznie przekreślać możliwości ubiegania się przez opiekuna osoby niepełnosprawnej o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie art. 17 ust. 1 ustawy.

Sąd nie podziela stanowiska tej linii orzeczniczej sądów, na którą zwróciła uwagę skarżąca w odwołaniu od decyzji organu I instancji jak i skardze do Sądu, polegającego na przyjęciu, że osobie posiadającej uprawnienie do jednego ze świadczeń wymienionych w powyższym przepisie, należy przyznać świadczenie pielęgnacyjne, w wysokości stanowiącej różnicę między wysokością tego świadczenia wynikającą z ustawy i pobieranym świadczeniem emerytalnym. Zdaniem Sądu, podzielić należy stanowisko wyrażone w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 lutego 2021 r. w sprawie o sygn. akt II OSK 2511/20, z dnia 18 czerwca 2020 r. w sprawie I OSK 254/20, z dnia 27 maja 2020 r. I OSK 2375/19 oraz z dnia 11 sierpnia 2020 r. I OSK 764/20 (dostępne na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl), w których to orzeczeniach podkreślono, że wypłata świadczenia pielęgnacyjnego w wysokości odpowiadającej różnicy pomiędzy ustawową wysokością tego świadczenia i wysokością emerytury pozostawałaby w sprzeczności z treścią art. 17 ust. 3 u.ś.r., który wysokość świadczenia pielęgnacyjnego określa jednoznacznie kwotowo i nie pozwala na samodzielne określanie jego wysokości przez organ administracji, w oparciu o jakiekolwiek przesłanki. W tej sytuacji właściwszym rozwiązaniem jest umożliwienie osobie uprawnionej wyboru pomiędzy świadczeniem pielęgnacyjnym a świadczeniem emerytalno – rentowym przez rezygnację z pobierania świadczenia niższego, czyli w realiach niniejszej sprawy emerytury.

Podkreślić należy, że w przypadku pobierania emerytury wybór taki można zrealizować przez złożenie do organu rentowego wniosku o zawieszenie prawa do emerytury na podstawie art. 103 ust. 3 ustawy z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. 2021 r. poz. 291). Zgodnie z tym przepisem na wniosek emeryta można zawiesić wypłatę m.in. emerytury, do której uprawniona jest jedna osoba. Ustawa nie ogranicza możliwości złożenia takiego wniosku. Zawieszenie prawa do emerytury, zgodnie z art. 134 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy, skutkować będzie wstrzymaniem wypłaty emerytury poczynając od miesiąca, w którym została wydana decyzja o wstrzymaniu wypłaty (art. 134 ust. 2 pkt 2). Emerytura jest prawem niezbywalnym, ale uznać należy, że zawieszenie tego prawa eliminuje negatywną przesłankę z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) ustawy, w postaci posiadania prawa do emerytury. Istota ograniczenia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, wynikająca z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) ustawy, musi być interpretowana jako wiążąca się nie z samym prawem do emerytury, lecz z jego realizacją w postaci wypłaty świadczenia. Skoro zawieszenie prawa do emerytury skutkuje wstrzymaniem jej wypłaty, to uznać należy, że eliminuje się w ten sposób negatywną przesłankę wyłączającą nabycie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. W realiach niniejszej sprawy zastosowanie prokonstytucyjnej i zgodnej z celem ustawy wykładni art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) oznacza, że skarżąca, która spełnia warunki do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego i jest uprawniona do emerytury (jeżeli okoliczność ta zostanie potwierdzona przez organ) powinna dokonać wyboru jednego z wymienionych świadczeń przez rezygnację z pobierania świadczenia w niższej kwocie.

O możliwości złożenia wniosku o zawieszenie emerytury i uzależnieniu przyznania świadczenia pielęgnacyjnego od przedstawienia decyzji o wstrzymaniu jej wypłaty, organ winien stronę poinformować, zgodnie z art. 9 k.p.a.

Ponadto, zgodnie z art. 79a k.p.a., w postępowaniu wszczętym na żądanie strony, informując o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, organ administracji publicznej jest obowiązany do wskazania przesłanek zależnych od strony, które nie zostały na dzień wysłania informacji spełnione lub wykazane, co może skutkować wydaniem decyzji niezgodnej z żądaniem strony. Taka informacja powinna być udzielona stronie wówczas, gdy postępowanie z wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego wykaże, że zachodzą przesłanki umożliwiające uwzględnienie wniosku i jedyną przeszkodą jest pobieranie emerytury. Wówczas, o ile strona doprowadzi do zawieszenia prawa do emerytury, możliwe będzie płynne przejście osoby uprawnionej z systemu świadczeń emerytalnych do systemu świadczeń rodzinnych.

Podsumowując należy stwierdzić, że organy administracji nie wyjaśniły w pełni okoliczności sprawy, a tym samym naruszyły przepisy art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 § 1, art. 80 i art. 136 § 1 k.p.a., które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto organ I instancji dokonał niewłaściwej wykładni art. 17 ust. 1b u.ś.r., co uzasadnia uchylenie zarówno zaskarżonej, jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) w związku z art. 135 ustawy p.p.s.a.

Rozpoznając sprawę ponownie organy winny w pierwszej kolejności ustalić, jakiego rodzaju uprawnienie nabyła skarżąca, a następnie zastosować się do przedstawionej wykładni art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) oraz art. 17 ust. 1b u.ś.r. wynikającej

z rozważań Sądu.