Wyrok NSA, sygn. akt III OSK 4952/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2024-10-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6213 Inne  świadczenia finansowe związane z lokalem mieszkalnym
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Prezes Agencji Mienia Wojskowego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok oraz decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 17 ust. 3
journal: Dz.U. 2015 poz 1322
law: Ustawa z dnia 10 lipca 2015 r. o Agencji Mienia Wojskowego
article: art. 188
journal: Dz.U. 2024 poz 935
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Olga Żurawska-Matusiak (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Rafał Stasikowski Sędzia del. WSA Maciej Kobak Protokolant: starszy asystent sędziego Magdalena Zając po rozpoznaniu w dniu 10 października 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej P.K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 grudnia 2020 r., sygn. akt II SA/Wa 1362/20 w sprawie ze skargi P.K. na decyzję Prezesa Agencji Mienia Wojskowego z dnia 12 maja 2020 r., nr BP-DZ.413.23.2020/2 w przedmiocie odmowy wypłaty świadczenia mieszkaniowego 1. uchyla zaskarżony wyrok i zaskarżoną decyzję oraz decyzję Dyrektora Agencji Mienia Wojskowego Oddziału Regionalnego w [...] z dnia 18 marca 2020 r., nr OG-DZ.413.10.2020/3; 2. zasądza od Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej na rzecz P.K. kwotę 257 (dwieście pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 10 grudnia 2020 r., II SA/Wa 1362/20, oddalił skargę P.K. (dalej: "skarżący") na decyzję Prezesa Agencji Mienia Wojskowego z 12 maja 2020 r., nr BP-DZ.413.23.2020/2 w przedmiocie odmowy wypłaty świadczenia mieszkaniowego.

Powyższy wyrok został wydany w następującym stanie faktycznym sprawy.

Starszy szeregowy P.K. (dalej: "skarżący") 27 grudnia 2020 r. złożył do Dyrektora Agencji Mienia Wojskowego w [...] (dalej: "organ pierwszej instancji" lub "Dyrektor Regionalnego AWM") wniosek o wypłatę świadczenia mieszkalnego po zawarciu kolejnego kontraktu w okresie od [...] 2020 r. do [...] 2024 r.

Decyzją z 19 marca 2019 r., nr OG-DZ.413.10.2019/3, Dyrektor Regionalnego AWM, działając na podstawie art. 17 ust. 3 ustawy z dnia 10 lipca 2015 r. o Agencji Mienia Wojskowego (Dz. U. z 2020 r. poz. 231 z późn. zm. – dalej "ustawa o AMW") w zw. z art. 21 ust. 6 pkt 1, art. 48d ust. 1, ust. 12 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2018 r. poz. 2356 z późn. zm. – dalej: "ustawa o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP"), odmówił skarżącemu wypłaty świadczenia mieszkaniowego od 1 stycznia 2020 r. W ocenie organu, w sytuacji, gdy z pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego skorzystała już małżonka skarżącego – M.K. - będąca funkcjonariuszem Policji, to tym samym, potrzeby mieszkaniowe skarżącego zostały zaspokojone, co skutkować musi odmową wypłaty wnioskowanego świadczenia.

Po rozpoznaniu odwołania skarżącego Prezes Agencji Mienia Wojskowego (dalej jako "organ odwoławczy" lub "Prezes WAM") decyzją z 12 maja 2020 r., nr BP-DZ.413.23.2020/2, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. i art. 17 ust. 4 ustawy o AMW oraz art. 21 ust. 1,2 i 4, art. 48d ust. 12 w zw. z art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Prezes WAM w uzasadnieniu decyzji przytoczył za organem pierwszej instancji ustalony stan faktyczny sprawy i stwierdził, że organ ten prawidłowo wyjaśnił stan sprawy, jak i właściwie została wskazana podstawa prawna, w oparciu o którą odmówiono odwołującemu się wypłaty odprawy mieszkaniowej, tj. art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP. Jeżeli bowiem żona skarżącego skorzystała już z pomocy finansowej na zakup lokalu mieszkalnego przysługującej jej na podstawie z przepisów ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2019 r. poz. 161 z późn. zm., dalej "ustawa o Policji"), to skarżący pełniący służbę w formacji wojskowej pomoc takiej nie może już uzyskać.

W ocenie organu odwoławczego odmienna interpretacja art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP stoi w sprzeczności z ich treścią oraz funkcją, jaką miałaby pełnić, czyli wykluczenia możliwości wielokrotnego korzystania z pomocy Państwa. W niniejszej sprawie została zatem spełniona negatywna przesłanka, określona w art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy o zakwaterowaniu Sil Zbrojnych RP, ponieważ przepis ten znajduje zastosowanie w każdej sytuacji, w której z pomocą Państwa zrealizowane zostało prawo do kwatery. Kategoryczny sposób sformułowania zawarty w tym przepisie "nie przysługuje prawo do zakwaterowania" oraz ogólne określenie negatywnych przesłanek realizacji prawa do zakwaterowania, z uwzględnieniem celowościowej i systemowej interpretacji powyżej powoływanych przepisów pozwala na wniosek, że tak wyjątkowe prawo, jak prawo do zaspokajania potrzeb żołnierza (rodziny żołnierza) można wykorzystać tylko raz. Zamiarem ustawodawcy było bowiem wyłączenie z tego uprawnienia osób, które już skorzystały z pomocy Państwa (ze środków publicznych) na cele mieszkalne. Odmienna interpretacja powyższego przepisu prowadziłaby do nieuprawnionego zróżnicowania sytuacji żołnierzy i byłaby nie do pogodzenia z konstytucyjną zasadą równości.

Na powyższą decyzję skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przywołanym powyżej wyrokiem uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm., dalej "p.p.s.a.") oddalił ją.

Uzasadniając swoje stanowisko, Sąd pierwszej instancji wskazał, że żona skarżącego M.K. w 2016 r., jako funkcjonariusz Policji otrzymała pomoc finansową na zakup lokalu mieszkalnego. Nie ulega zatem wątpliwości, że wypłacając żonie skarżącego przedmiotowe świadczenia, Państwo udzieliło mu pomocy w zamian za realizację prawa do kwatery. Decydujące znaczenie ma - zgodnie z treścią art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy o zakwaterowaniu Sil Zbrojnych RP - sam fakt otrzymania pomocy finansowej. Samo nabycie tego świadczenia, skutkuje tym, że organ nie może pozytywnie rozpatrzyć wniosku żołnierza o przydział kwatery albo innego lokalu mieszkalnego, czy też odprawy mieszkaniowej. Tym samym organy obu instancji prawidłowo uznały, że w niniejszej sprawie została spełniona przesłanka negatywna, określona w art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, ponieważ przepis ten znajduje zastosowanie w każdej sytuacji, w której z pomocą Państwa zrealizowane zostało prawo do otrzymania pomocy finansowej w formie zaliczkowej lub bezzwrotnej.

W ocenie Sądu ustawodawca w art. 21 ww. ustawy określił zarówno sposoby realizacji prawa żołnierza zawodowego do zakwaterowania, jak i przesłanki negatywne, których spełnienie wyłącza dopuszczalność realizacji tego prawa, zarówno w formie przydziału kwatery, jak i w formie zastępczej, w tym wypłaty świadczenia mieszkaniowego. Kategoryczny jednak sposób sformułowania w art. 21 ust. 6 ustawy "nie przysługuje prawo do zakwaterowania" oraz ogólne określenie negatywnych przesłanek realizacji prawa do zakwaterowania, z uwzględnieniem celowościowej i systemowej interpretacji przepisów, dotyczących prawa do zakwaterowania żołnierzy zawodowych, pozwala na wniosek, że takie wyjątkowe prawo, jak prawo do zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych, może zostać wykorzystane tylko jeden raz. Zamierzeniem ustawodawcy, wyrażonym w art. 21 ust. 6 ww. ustawy, było bowiem wyłączenie z powyższego uprawnienia osób, które już skorzystały z pomocy Państwa (ze środków publicznych) na cele mieszkalne.

Konkludując Sąd pierwszej instancji wskazał, że nie do zaakceptowania jest stanowisko pełnomocnika skarżącego, że w przypadku powołania do zawodowej służby wojskowej, możliwe jest otrzymanie pomocy Państwa w celu zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych niezależnie od wcześniej już uzyskanej pomocy finansowej przez żonę skarżącego w ramach pełnienia służby Policji. Taka interpretacja art. 21 ust. 6 ustawy stoi w sprzeczności z jego treścią oraz funkcją, jaką miały pełnić, czyli wykluczenia możliwości parokrotnego korzystania z pomocy Państwa.

Skarżący w skardze kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego zaskarżył wyrok Sądu pierwszej instancji w całości, zarzucając orzeczeniu na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. - naruszenie przepisów prawa materialnego, to jest art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, polegające na błędnej jego wykładni i uznanie, że skarżącemu nie przysługuje prawo do zakwaterowania ze względu na fakt otrzymania przez jego małżonkę pomocy finansowej na zakup lokalu mieszkalnego na podstawie ustawy o Policji, podczas gdy prawidłowa wykładnia tego przepisu powinna prowadzić do wniosku, że skarżącemu przysługuje prawo do zakwaterowania, ponieważ on ani jego małżonka nie otrzymali pomocy finansowej wyłącznie na podstawie przepisów ustawy z o zakwaterowaniu sił zbrojnych RP.

Wobec powyższych zarzutów skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi (art. 188 p.p.s.a.) oraz o zasądzenie od organu na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych, oraz kosztów uiszczonej opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. Jednocześnie skarżący wniósł o rozpoznanie niniejszej skargi kasacyjnej na rozprawie.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący przedstawił argumentację, mającą na celu wykazanie zasadności podniesionych zarzutów.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną z 11 maja 2021 r. Prezes WAM wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie na rzecz organu kosztów postępowania kasacyjnego.

Pismem z 14 listopada 2022 r. kastor poinformował Naczelny Sąd Administracyjny, że w analogicznym stanie faktycznym i prawnym (pomimo niezakończenia przed NSA niniejszego postępowania) organ pierwszej instancji w wyniku rozpoznania wniosku skarżącego z 7 lipca 2022 r. naliczył skarżącemu świadczenie mieszkaniowe. Zdaniem kasatora świadczy to uznaniu racji skarżącego do posiadania prawa do zakwaterowania również na czas wydawania spornych decyzji. Jako dowód kasator dołączył do ww. pisma zawiadomienie Agencji Mienia Wojskowego Oddział Regionalny w [...] z 9 września 2022 r., nr OG-DZ 430.623.2022/2, informujące o umieszczeniu skarżącego na wykazie żołnierzy zawodowych do wypłaty świadczenia mieszkaniowego wypłacanego comiesięcznie od [...] 2022 r., przyjmując za datę rozpoczęcia wypłaty świadczenia [...] 2022 r.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki enumeratywnie wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. w rozpoznawanej sprawie nie występują. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd ten w odróżnieniu do wojewódzkiego sądu administracyjnego nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej.

Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie.

W myśl art. 21 ust. 1 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP żołnierzowi zawodowemu od dnia wyznaczenia na pierwsze stanowisko służbowe do dnia zwolnienia z czynnej służby wojskowej przysługuje prawo do zakwaterowania na czas pełnienia służby wojskowej w miejscowości, w której żołnierz pełni służbę, albo w miejscowości pobliskiej albo za jego zgodą w innej miejscowości. Prawo do zakwaterowania żołnierza zawodowego jest realizowane w jednej z następujących form:

1) przydziału kwatery albo innego lokalu mieszkalnego;

2) przydziału miejsca w internacie albo kwaterze internatowej;

3) wypłaty świadczenia mieszkaniowego (ust. 2).

Żołnierzowi służby kontraktowej prawo do zakwaterowania realizuje się, na jego wniosek, w pierwszej kolejności w formie przydziału kwatery albo innego lokalu mieszkalnego. W przypadku nieprzydzielenia kwatery albo innego lokalu mieszkalnego żołnierz ten wybiera, na swój wniosek, jedną z form zakwaterowania, o których mowa w ust. 2 pkt 2 i 3 (ust. 4). Art. 21 ust. 6 ww. ustawy zawiera katalog przesłanek negatywnych, które wyłączają dopuszczalność realizacji prawa do zakwaterowania. Zgodnie z art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy żołnierzowi zawodowemu nie przysługuje prawo do zakwaterowania, jeżeli on lub jego małżonek, otrzymał pomoc finansową wypłaconą w formie zaliczkowej lub bezzwrotnej do dnia 31 grudnia 1995 r. na podstawie przepisów ustawy z dnia 20 maja 1976 r. o zakwaterowaniu sił zbrojnych (Dz. U. z 1992 r. poz. 19 oraz z 1994 r. poz. 36). W myśl art. 23 ust. 9 pkt 1 ustawy o zakwaterowaniu odprawa mieszkaniowa nie przysługuje żołnierzowi zawodowemu jeżeli żołnierz skorzystał z uprawnień w przypadkach określonych w ust. 6 i art. 21 ust. 6. Stosownie zaś do art. 23 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy odprawa mieszkaniowa, o której mowa w art. 47, przysługuje żołnierzowi zwalnianemu z zawodowej służby wojskowej, który do dnia zwolnienia z zawodowej służby wojskowej nie otrzymał decyzji o przydziale lokalu mieszkalnego, z wyłączeniem przypadków, o których mowa w art. 21 ust. 6, o ile nabył prawo do emerytury wojskowej lub wojskowej renty inwalidzkiej.

Zaistniała w rozpoznawanej sprawie istota sporu między stronami dotyczy wykładni art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP i sprowadza się do wyjaśnienia, czy skarżącemu będącemu żołnierzem zawodowym służby kontraktowej przysługuje prawo do świadczenia mieszkaniowego, jeżeli wcześniej żona skarżącego jako funkcjonariusz Policji skorzystała z pomocy państwa na cele mieszkaniowe.

Zasadnym wydaje się wskazanie, że tak określony problem prawny był już przedmiotem rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego w szeregu sprawach m.in. w wyrokach z: 24 listopada 2023 r., III OSK 2942/21, z 9 lutego 2021 r., III OSK 3338/21, 1 czerwca 2021 r., III OSK 3501/21, 7 października 2021 r., III OSK 4247/21, 17 grudnia 2021 r., III OSK 4678/21 i argumentację przedstawioną w tych orzeczeniach Sąd w tym składzie w pełni podziela.

Interpretację przepisu art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP dokonaną przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie należy zatem uznać za nieprawidłową.

Wykładnia językowa analizowanego przepisu prowadzi do wniosku, że chodzi w nim wyłącznie o pomoc finansową udzieloną żołnierzowi lub jego małżonkowi na podstawie określonej w przepisie ustawy, a nie o jakąkolwiek inną pomoc finansową na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych, z jakiegokolwiek innego tytułu prawnego, udzieloną na podstawie innych ustaw. Oznacza to, że żołnierzowi w czasie pełnienia służby przysługuje jednokrotnie pomoc Państwa w zaspokojeniu jego potrzeb mieszkaniowych. Żołnierz nie może ponownie skorzystać z prawa do zakwaterowania, jeżeli z tego prawa już skorzystał (lub skorzystał jego małżonek) czy to na podstawie poprzednio obowiązujących, czy też aktualnie obowiązujących przepisów dotyczących zakwaterowania Sił Zbrojnych. Jednoznaczna treść omawianego przepisu nie daje podstaw do zastosowania wyjątku ograniczającego prawo żołnierza do zakwaterowania poza regulację zawartą w tym przepisie.

Zgodzić się oczywiście należy z organem, że w procesie wykładni nie wolno całkowicie ignorować wykładni celowościowej lub systemowej. Może się bowiem zdarzyć, że sens przepisu okaże się wątpliwy, gdy skonfrontujemy go z innymi przepisami lub weźmiemy pod uwagę cel regulacji prawnej. Jest to istotne, jeśli zważy się chociażby na to, że jednym z najmocniejszych argumentów o poprawności interpretacji jest okoliczność, że wykładnia językowa, systemowa i funkcjonalna dają zgodny wynik (por. M. Zieliński, Wykładnia prawa. Zasady, reguły, wskazówki, Warszawa 2010, s. 291 i n., L. Morawski, Zasady Wykładni Prawa, Toruń 2010, s. 74-83, a także wyroki WSA w Warszawie z: 17 lipca 2020 r., sygn. akt II SA/Wa 2715/19 i 21 lipca 2020 r., sygn. akt II SA/Wa 2169/19 oraz powołane tam orzecznictwo). Względy celowościowe zostały jednak w przedmiotowej sprawie wadliwie wykorzystane przez organ i doprowadziły do rezultatu, który jest sprzeczny z pełną wykładnią (literalną, celowościową i systemową) tego przepisu, która winna zostać zastosowana w sprawie.

Prezes Agencji Mienia Wojskowego, powołując się na konieczność stosowania wykładni funkcjonalnej i systemowej art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP wskazał, że dosłowne odczytywanie treści tego przepisu sprzeciwia się celowi ustawy oraz narusza zasadę równości wynikającą z art. 32 ust. 1 i art. 2 Konstytucji RP. W swej argumentacji oparł się jedynie na ogólnym celu ustawy – zakwaterowaniu żołnierza i jego rodziny i posiłkował się pozanormatywną argumentacją, że taka treść przepisu prowadzi do zaakceptowania praktyki wielokrotnego udzielania przez Państwo wsparcia na zaspokajania potrzeb mieszkaniowych.

Zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stanowisko Prezesa Agencji Mienia Wojskowego, że zastosowanie w niniejszej sprawie art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP wedle jego brzmienia, narusza wartości konstytucyjne równości i sprawiedliwości społecznej – jest nieprawidłowe. Organ odwoławczy naruszenie zasad konstytucyjnych, określonych w art. 2 i 32 ust. 1 Konstytucji RP, upatruje w ewentualnym dwukrotnym przyznaniu wsparcia Państwa na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych funkcjonariusza. W ocenie organu stawiałoby go to bowiem w pozycji uprzywilejowanej nie tylko w stosunku do innych żołnierzy zawodowych, ale także innych funkcjonariuszy.

Z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP wynika, że wszyscy są wobec prawa równi, wszyscy mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne. Zasada równości sprowadza się do jednakowego traktowania wszystkich adresatów norm prawnych charakteryzujących się w takim samym stopniu tą samą, relewantną cechą i jednocześnie dopuszcza odmienne traktowanie podmiotów, które takiej cechy nie posiadają (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 18 lutego 2014 r., sygn. akt U 2/12, OTK-A 2014/2/12, cz. III pkt 4.2; M. Ziółkowski, Zasada równości w prawie, PiP 2015/5/s. 96, 99).

Zróżnicowanie sytuacji określonych podmiotów może mieć konstytucyjne umocowanie (np. art. 19 i 69 Konstytucji RP), ale może też wynikać z posiadania przez nie odmiennych cech relewantnych. W doktrynie i orzecznictwie podkreśla się związek zasady równości z zasadami sprawiedliwości społecznej (por. L. Garlicki w: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz, Wyd. Sejmowe 2003, t. III, s. 22-23, uw. 22 do art. 32 Konstytucji RP; M. Masternak-Kubiak, Prawo do równego traktowania, /w:/ red. B. Banaszak, A. Preisner, Prawa i wolności obywatelskie w Konstytucji RP, Warszawa 2002, s. 123). Równość jest pochodną, konkretyzacją sprawiedliwości, a więc równe traktowanie jest niejako z definicji sprawiedliwe. Zasady równego traktowania nie naruszają też pewne uprzywilejowania jednych w stosunku do drugich, jeżeli są uzasadnione jakimiś obiektywnie uzasadnionymi celami, a więc nie są dyskryminujące, lecz jedynie różnicujące. Równe traktowanie nie oznacza równości bezwzględnej, absolutnej.

W ramach prawnie relewantnej cechy – bycia żołnierzem – każdy z podmiotów jest równy wobec prawa. Każdy żołnierz w zakresie prawem przepisanym ma możliwość ubiegania się o prawo do zakwaterowania na takich samych zasadach. W rozpoznawanej sprawie skarżący chciał skorzystać z prawa do świadczenia mieszkaniowego, które przysługuje żołnierzom zawodowym na podstawie art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, w sytuacji gdy oni lub ich współmałżonkowie nie otrzymali pomocy finansowej na zakwaterowanie w oparciu o ustawę o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP. W rozpoznawanej sprawie nie doszło zatem do naruszenia art. 32 ust. 1, ani art. 2 Konstytucji RP.

Podkreślenia wymaga, że organy administracji publicznej nie mają kompetencji "poprawiania" przepisów ustawy we własnym zakresie, przez nadanie im innej treści, odpowiadającej przyjętym na własny użytek kryteriom konstytucyjności.

W demokratycznym państwie prawa, organy administracji publicznej rozstrzygając o prawach obywatela są zobowiązane podejmować decyzje w oparciu o wyraźną podstawę prawną przewidzianą w powszechnie obowiązujących przepisach prawa. Zastosowany przez organ przepis art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP jest jednoznaczny i brak jest podstaw do przyjęcia, że ta jasna wypowiedź racjonalnego prawodawcy nie jest adekwatna do jego zamierzeń normatywnych. Nie sposób przyjąć, że ustawodawcy w tym przepisie chodziło o pomoc finansową wypłaconą żołnierzowi lub jego małżonkowi w formie zaliczkowej lub bezzwrotnej do 31 grudnia 1995 r. (a tym bardziej później) także na podstawie innych ustaw, które przewidują taką lub podobną pomoc, np. funkcjonariuszom Policji, a nie tylko na podstawie przepisów ustawy z dnia 20 maja 1976 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych (skoro w tym przepisie explicite wskazał tylko tę ustawę). Zadaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego nie jest dokonywanie oceny przyczyn i zasadności przyjętych przez ustawodawcę regulacji normatywnych. Zauważyć jednak należy, iż obecnie obowiązująca ustawa o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP była już wielokrotnie nowelizowana. To ustawodawca, który ma na względzie takie kreowanie prawa, aby realizowało zasadę racjonalnego wydatkowania funduszy publicznych, do chwili obecnej nie zmienił brzmienia art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, ani też nie wprowadził innych regulacji dopełniających tę kwestię. Zawarty w art. 21 ust. 6 cyt. ustawy katalog przesłanek negatywnych przyznania prawa do zakwaterowania żołnierza zawodowego nie został poszerzony lub zmieniony przez wyeliminowanie tego uprawnienia w stosunku do żołnierza zawodowego, który pełniąc służbę w innej formacji mundurowej, uzyskał tam pomoc finansową. To przede wszystkim na ustawodawcy spoczywa obowiązek zapewnienia normatywnej spójności systemu prawnego, także w zakresie korzystania z uprawnienia do zakwaterowania w różnych służbach.

Z tych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zawarty w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia prawa materialnego, tj. art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP – jest zasadny, gdyż organy dokonujące wykładni rozszerzającej tego przepisu, zastosowały go wbrew jego jednoznacznemu brzmieniu.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że skarga kasacyjna została oparta na usprawiedliwionych podstawach i w oparciu o art. 188 p.p.s.a. i art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok, zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Dyrektora Regionalnego AWM w [...] z 19 marca 2019 r. Ponownie rozpoznając sprawę, przy ocenie zasadności wniosku skarżącego o przyznanie świadczenia mieszkaniowego, organ winien uwzględnić przedstawioną powyżej wykładnię art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP. Powinien również mieć na względzie okoliczności podnoszone w piśmie kasatora z 14 listopada 2022 r., które to pismo jak wynika z jego treści, zostało wysłane do pełnomocnika organu odwoławczego w trybie art. 66 § 1 p.p.s.a.

O zwrocie kosztów postępowania orzeczono na zasadzie art. 203 pkt 1 p.p.s.a.