Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2190/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-03-06 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6460 Znaki towarowe
Hasła tematyczne: Własność przemysłowa
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 132 ust. 2 pkt 2.
journal: Dz.U. 2003 nr 119 poz 1117
law: Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Królikowska-Przewłoka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Grzelak Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Protokolant st. ref. Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 marca 2012 r. sprawy ze skargi M. z siedzibą w D., Niemcy na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] września 2011 r. nr [...] w przedmiocie udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją Urząd Patentowy RP utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] lutego 2011 r. odmawiającą uznania prawa ochronnego na znak towarowy TIP zarejestrowany pod nr IR [...] w trybie Porozumienia Madryckiego o międzynarodowej rejestracji znaków na rzecz M. z siedzibą w Niemcy, skarżącej w niniejszej sprawie.

Decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Ww. słowno-graficzny znak towarowy TIP, został wyznaczony na Polskę w trybie Porozumienia Madryckiego dnia [...] lutego 2006 r. (z pierwszeństwem od dnia [...] września 2005 r.) do oznaczania towarów w klasach 1 do 14 i od 16 do 20.

Urząd Patentowy Notyfikacją z dnia [...] listopada 2007 roku powiadomił Uprawnionego (poprzez Biuro Międzynarodowe w G.) o zaistniałej kolizji ze względu na jego podobieństwo do:

- wcześniejszego słownego znaku TIP, zarejestrowanego pod numerem R [...], z pierwszeństwem od dnia [...] marca 2004 r., na rzecz B., przeznaczonego do oznaczania następujących towarów w klasie 20: "wyroby stolarstwa meblowego, zestawy meblowe, meble biurowe, szkolne i kuchenne, fotele, kanapy, komody, kontuary, kredensy, krzesła, ławy, lustra, łóżka, materace do łóżek, poduszki, półki, pudełka drewniane lub z tworzyw sztucznych, sekretery, skrzynie, kufry, sofy, stojaki, szafy, szafki, szkatułki, szuflady, taborety, toaletki, wałki, wieszaki, wózki meblowe, zagłówki",

- wcześniejszego słownego znaku TIPP, zarejestrowanego pod numerem IR - [...], z pierwszeństwem od dnia [...] lipca 1995 r., na rzecz A. GmbH & Co. KG, Niemcy, przeznaczonego do oznaczania m.in. następujących towarów w klasie 19: materiały instalacyjne do rur wodociągowych, głównie z materiałów niemetalowych, pierścienie mocujące rury głównie z materiałów niemetalowych

i wyznaczył termin do wypowiedzenia się w kwestii podobieństwa znaków. Uprawniony poprzez pełnomocnika w piśmie z dnia [...] czerwca 2008 r. nie zgodził się ze stanowiskiem Urzędu. Odnośnie podobieństwa towarów znaku przedmiotowego do tych wskazanych w znaku R - [...] podniósł, że w przedmiotowym znaku występuje wiele towarów, które są inne od mebli zawartych w znaku przeciwstawionym. Wskazał również na inny zapis porównywanych oznaczeń, co jego zdaniem skutkuje inną ich wymową (znak przedmiotowy "te i pe", znak wcześniejszy "tip"), podkreślił obecność grafiki w znaku przedmiotowym. Odnośnie podobieństwa do znaku IR - [...], wskazał na bardzo wąski zakres ochrony znaku wcześniejszego - tj. "niemetalowe materiały instalacyjne do rur wodociągowych i części do nich", podczas gdy przedmiotowy znak, zdaniem Uprawnionego, "skupia się na towarach takich jak panele ścienne i podłogowe, pokrycia podłogowe, tynki ścienne itp.", co świadczy zdaniem uprawnionego o braku podobieństwa między porównywanymi towarami. Przywołał kilka przypadków zarejestrowanych znaków, które miałyby świadczyć za uznaniem ochrony w przedmiotowej sprawie.

Decyzją z dnia [...] lutego 2011 r. Urząd Patentowy RP na podstawie art. 132 ust. 2 pkt 2 w zw. z art. 1523 ustawy Prawo własności przemysłowej z dnia 30 czerwca 2000 r. (Dz. U. 2003 r., Nr 119, poz. 1117) odmówił w części uznania prawa ochronnego na ww. znak towarowy dla towarów w klasie 19: rury (niemetalowe) dla budownictwa oraz w kl. 20: meble, lustra, ramki, artykuły pościelowe (zawarte w tej klasie),materace, materace sprężynowe, poduszki, stelaże listwowe, pojemniki z tworzywa sztucznego, skrzynki na butelki, kosze (nie z metali szlachetnych), regały na skrzynki butelek, wieszaki odzieżowe, regały i systemy półek niemetalowe (ruchome), wieszaki na płaszcze, w tym zdejmowane, poduszki i materace dmuchane (nie do użytku medycznego), materace, materace składane kempingowe, meble ogrodowe i ich części z drewna, trzciny, metalu lub tworzyw sztucznych, kołki/śruby (kołki) śruby montażowe (kołki) niemetalowe, zamknięcia niemetalowe i nieelektryczne, stoły kreślarskie.

Analizując podobieństwo kwestionowanego zakresu towarów w klasie 19 Urząd Patentowy stwierdził, że wynika ono z komplementarności i uzupełniających się wzajemnie towarów znaku przedmiotowego "tubes (non métalliques) pour le secteur du bâtiment;" /rury (niemetalowe) dla budownictwa/ oraz wskazanych w znaku wcześniejszym IR – [...] "Matériaux d'installation pour tuyaux de conduites d'eau, principalement en matières non métalliques, colliers d'attache pour tuyaux principalement en matières non métalliques." /materiały instalujące do rur wodociągowych, głównie z materiałów niemetalowych, pierścienie mocujące rury głównie z materiałów niemetalowych/". Znak wcześniejszy przeznaczony jest do oznaczania niemetalowych materiałów instalujących i mocujących rury, w tym wodociągowe, podczas gdy przedmiotowa rejestracja międzynarodowa wymienia w wykazie rury dla budownictwa, należy więc uznać, że towary te pozostają ze sobą w bardzo bliskim związku, są względem siebie uzupełniające i komplementarne, ponieważ jeśli ktoś chce zamocować rurę musi skorzystać ze specjalnych elementów mocujących, a więc z takich do oznaczania, których przeznaczony jest wskazany znak wcześniejszy.

Analizując podobieństwo kwestionowanego zakresu towarów w klasie 20 organ podniósł, że towary, których dotyczy odmowa, tj. "Meubles, glaces (miroirs), cadres; literie (comprise dans cette classe), à savoir matelas, sommiers à ressorts, oreillers, cadres à lattes; récipients d'emballage en matières plastiques, caisses à bouteilles, paniers (non en métaux précieux), étagères pour caisses de bouteille (non métalliques), cintres à vêtements, etageres et systemes de rayonnages non metalliąues (mobilier), portemanteaux, egalement amovibles; coussins et matelas a air (a usage non medical), matelas, matelas pliables pour le camping, meubles de jardineHeurs parties en bois, rotin, metal ou plastiąue; goujons (goujons d'assemblage, chevilles), non metalliąues, serrures non metalliąues (non electriąues); tables a dessin" /meble, lustra, ramki, artykuły pościelowe (zawarte w tej klasie) a mianowicie materace, materace sprężynowe, poduszki, stelaże listwowe, pojemniki z tworzywa sztucznego, skrzynki na butelki, kosze (nie z metali szlachetnych), regały na skrzynki butelek, wieszaki odzieżowe, regaty i systemy półek niemetalowe (ruchome), wieszaki na płaszcze, w tym zdejmowane, poduszki i materace dmuchane (nie do użytku medycznego), materace, materace składane kempingowe, meble ogrodowe i ich części z drewna, trzciny, metalu lub tworzyw sztucznych, kołki/śruby (kołki/śruby montażowe, kołki) niemetalowe, zamknięcia niemetalowe i nieelektryczne, stoły kreślarskie/ podobne do są do towarów wskazanych w znaku wcześniejszym o numerze R - [...], który wymienia "wyroby stolarstwa meblowego, zestawy meblowe, meble biurowe, szkolne i kuchenne, fotele, kanapy, komody, kontuary, kredensy, krzesła, ławy, lustra, łóżka, materace do łóżek, poduszki, półki, pudełka drewniane lub z tworzyw sztucznych, sekretery, skrzynie, kufry, sofy, stojaki, szafy, szafki, szkatułki, szuflady, taborety, toaletki, wałki, wieszaki, wózki meblowe, zagłówki".

Z powyższej analizy zdaniem Urzędu wynika, że zachodzi podobieństwo towarów pomiędzy porównywanymi znakami.

Dokonując oceny podobieństwa oznaczeń Urząd Patentowy stwierdził, że przedmiotowy znak jest znakiem słowno-graficznym, element słowny TIP wykonany został czarnymi, wielkimi, pogrubionymi literami umieszczony jest w elipsie, położonej nieco ukośnie na tle trzech niebieskich pasków o różnej długości. Dwa przeciwstawione znaki są wyłącznie słowne, warstwę słowną znaku R - [...] stanowi napis tip, wykonany małymi literami, natomiast warstwę słowną znaku IR - [...] stanowi napis TIPP wykonany wielkimi literami.

Wszystkie porównywane znaki wymawiane są identycznie jako "tip", a nawet gdyby uznać, że wcześniejszy znak TIPP będzie wymawiany dokładnie tak jak jest zapisany, czyli z powtórzeniem litery "p", a więc jako "tipp" to dalej istnieje zbieżność fonetyczna między nim i znakiem przedmiotowym. Trudno zgodzić się, zdaniem Urzędu, z uprawnionym do znaku przedmiotowego, który twierdzi, że zapis znaku TIP w postaci wielkich liter sugeruje ich wymowę jako "te i pe", pomiędzy literami nie ma kropek, ani innych znaków przestankowych, które wymuszałyby tego rodzaju wymowę. Z drugiej strony można byłoby podnieść tezę, że znak R - [...] tip również może być wymawiany jako "te i pe", natomiast znak TIPP jako "te i pe pe", tego rodzaju wymowa również wskazuje nam zbieżność fonetyczną porównywanych oznaczeń. Grafika znaku przedmiotowego stanowi tło dla warstwy słownej TIP, nie umniejsza ona czytelności, ani samego postrzegania słowa TIP, nie przykuwa również w takim stopniu uwagi potencjalnego nabywcy jak warstwa słowna oznaczenia. Dominującym elementem znaku przedmiotowego jest zatem, zdaniem Urzędu, słowo TIP. Zgodnie z istniejącą praktyką przyjmuje się, że dla nabywcy decydujące znaczenie przy wyborze towaru mają zbieżne elementy oznaczeń, jest to usprawiedliwione z psychologicznego punktu widzenia, gdyż nabywca zachowuje w pamięci jedynie ogólny zarys oznaczenia, jakiego poszukuje. Ponadto w znakach słowno - graficznych większą siłę oddziaływania mają elementy słowne znaku i to one przede wszystkim pozostają w pamięci przeciętnego odbiorcy. Potencjalni nabywcy nie mają bowiem często możliwości zapoznania się z zapisem graficznym znaku towarowego np. przy przekazie słownym lub reklamie radiowej, koncentrują się zatem na danym słowie.

Przytoczone przykłady oznaczeń, które uzyskały ochronę nie mogą być argumentem w sprawie, ponieważ każda sprawa rozpatrywana jest indywidualnie ze względu na to, że każda sprawa posiada sobie tylko charakterystyczne cechy i okoliczności.

Znakiem towarowym może być jedynie znak, do którego można przyznać wyłączność tylko jednemu podmiotowi, bez naruszania uprawnień innych podmiotów. W związku z tym, nie może być znakiem towarowym oznaczenie, które w jakikolwiek sposób może sugerować związek z towarami i uprawnionym z prawa ochronnego na znak z pierwszeństwem, a także gdy istnieją wątpliwości, czy interesy uprawnionego z prawa ochronnego nie doznają uszczerbku z powodu użycia zgłoszonego znaku. Zatem przyznanie prawa ochronnego na znak TIP o numerze IR - [...] prowadziłoby, w ocenie Urzędu, do mylenia znaków i w konsekwencji skutkowałoby konfliktem interesów oraz budziło niepotrzebne wątpliwości, a przecież podstawowym zadaniem znaku towarowego jest funkcja odróżniająca.

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżący wniósł o ponowne rozpatrzenie przez Urząd Patentowy sprawy dotyczącej uznania na terytorium Polski prawa ochronnego na słowno-graficzny znak towarowy "TIP" nr IR-[...] w klasach 01, 02, 03, 04, 05, 06, 07, 08, 09, 10, 11, 12, 13, 14, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28 oraz uchylenie decyzji Urzędu Patentowego RP z dnia [...] lutego 2011 r. (nota o definitywnej odmowie uznania ochrony doręczona przez Biuro międzynarodowe dnia [...] kwietnia 2011 r.) w części dotyczącej klasy 20 i uznanie na terytorium Polski prawa ochronnego na słowno-graficzny znak towarowy "TIP" nr IR-[...] w klasach 01, 02, 03, 04, 05, 06, 07, 08, 09, 10, 11, 12, 13, 14, 16, 17, 18, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28.

Zdaniem skarżącego znak nr IR-[...] zawiera w klasie 20 szereg towarów, które są niepodobne do towarów zastrzeżonych dla znaku R-[...] w tej samej klasie tj. ramki, artykuły pościelowe (zawarte w tej klasie), stelaże listwowe, skrzynki na butelki, kosze (nie z metali szlachetnych), regały na skrzynki butelek, regały i systemy półek niemetalowe (ruchome), kołki/śruby, zamknięcia niemetalowe i nieelektryczne, stoły kreślarskie.

Powyższe towary nie tylko nie są wymienione wprost w klasie 20 znaku R-[...], ale też nie posiadają żadnych odpowiedników. Samo zaś umieszczenie ich w tej samej klasie, co towary znaku wcześniejszego, nie stanowi o ich podobieństwie do tych towarów, bo klasyfikacja nicejska ma charakter wyłącznie administracyjny.

Znak wcześniejszy został zarejestrowany na gotowe produkty meblarskie, takie jak meble biurowe, szkolne, kuchenne czy konkretne typy mebli, jak fotele, kanapy czy komody. Tymczasem przedmiotowy znak wnioskodawcy w ujętym wyżej zakresie odnosi się do przedmiotów (niekoniecznie drewnianych), które mogą być co najwyżej postrzegane jako elementy składowe lub elementy konstrukcyjne mebli, przykładowo stelaże listwowe, regały i systemy półek niemetalowe (ruchome), kołki/śruby, zamknięcia niemetalowe i nieelektryczne. Wskazane towary są zatem przeznaczone dla innego rodzaju odbiorców, nie dla konsumentów, którzy wybierają gotowy produkt meblarski, lecz dla profesjonalistów, którzy takie ostateczne produkty wytwarzają.

Ponadto, również stoły kreślarskie są niepodobne do towarów znaku wcześniejszego. Stół kreślarski jest przyrządem stosowanym przy wykonywaniu rysunków technicznych, architektonicznych, a także do wykonywania szkiców czy do czytania wielkoformatowych map czy rysunków. Współczesne stoły kreślarskie są w istocie wysoce wyspecjalizowanymi urządzeniami przeznaczonymi dla profesjonalistów, nie zaś dla ogółu konsumentów. Przeciętny odbiorca towarów w klasie 20 wcześniejszego znaku nie zakłada, że producenci mebli są jednocześnie producentami tak specjalistycznych przyrządów.

Przedmioty, takie jak skrzynki na butelki oraz regały na skrzynki butelek nie występują wśród towarów objętych krajową rejestracją R-[...]. Nie są to przedmioty, które można zakwalifikować jako meble, zwykle też nie będą wykonane z drewna. Są one przeznaczone do przechowywania butelek, bądź też całych skrzyń z butelkami, tym samym nie są przeznaczone dla ogólnej publiki, lecz raczej dla klienteli wyspecjalizowanej z zapotrzebowaniem na przechowywanie dużych ilości płynów, a zatem sprzedawców, restauratorów bądź przykładowo koneserów wina.

Ponadto, także ramki, kosze (nie z metali szlachetnych) czy artykuły pościelowe w ogóle nie występują wśród towarów w klasie 20 znaku wcześniejszego, nie stanowią one mebli i zazwyczaj są produkowane przez inne podmioty, niż te które produkują meble. W szczególności, brak podstaw do przyjęcia, że podmioty, które produkują łóżka, będą jednocześnie produkowały artykuły pościelowe, gdyż zupełnie inny jest rodzaj oraz przeznaczenie tych produktów, jak i technologia ich wytwarzania.

Skarżący nie zgodził się również z oceną Urzędu w zakresie podobieństwa znaków.

Wskazał, że na płaszczyźnie wizualnej znak posiada charakterystyczną stylistykę i kolorystykę, co stanowi o braku podobieństwa do przeciwstawionych znaków.

Duży wpływ na taki odbiór znaku ma, zdaniem skarżącej, okoliczność, że znak jest używany wyłącznie w jego sieciach dystrybucyjnych. Jest to zarazem skojarzenie, które strona buduje w odniesieniu do swoich produktów od wielu lat, bo jest uprawnioną ze słowno-graficznej rejestracji na tożsamy znak "TIP", zawierający dodatkowy element słowny "TANIE I PEWNE", który posiada pierwszeństwo od dnia [...] lipca 1998 r., a zatem był używany na długo przed zgłoszeniem przeciwstawianego mu znaku "TIP" R-[...], co miało miejsce dopiero dnia [...] marca 2004 r.

W ocenie skarżącego dla przeciętnych konsumentów jego produktów, a zatem tych, którzy korzystają z jego sieci dystrybucyjnych wnioskodawcy, znak ten posiada jednoznaczne znaczenie, a tym samym jednoznacznie kojarzy się ze skarżącym, co wyklucza ryzyko wprowadzenia konsumentów w błąd.

Decyzją z dnia [...] września 2011 r. Urząd Patentowy RP na podstawie art. 245 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (Dz. U. 2003 r., nr 119, poz. 1117) utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

W uzasadnieniu decyzji Urząd podniósł, że zarzucany brak jednorodzajowości towarów w porównywanych znakach nie znajduje uzasadnienia. W odniesieniu do podobieństwa towarów w klasie 19 wnioskodawca nie ustosunkował się do analizy przedstawionej w decyzji Urzędu, co należy uznać, że została ona przyjęta jako prawidłowa i świadcząca o istniejącym podobieństwie.

Urząd, biorąc pod uwagę przedstawioną we wniosku analizę podobieństwa towarów klasie 20, zwrócił uwagę na wyszczególniony, ograniczony wykaz towarów w stosunku do podanego w decyzji, który zdaniem wnioskodawcy ma świadczyć o braku podobieństwa towarów. Wymienione towary zostały uznane jako niepodobne i nie posiadające odpowiedników w towarach znaku przeciwstawionego. Przedstawione we wniosku wybrane towary przedmiotowego znaku znajdują jednak swoje odpowiedniki w znaku kolizyjnym i są towarami podobnymi rodzajowo. I tak, ramki lub ramy (fr. cadres) są typowym wyrobem stolarstwa meblowego, moją zastosowanie do obramowania obrazów lub luster, wchodzą w zakres wyposażenia meblowego mieszkania - są wyrobem uzupełniającym np. do luster, które wymienione są w znaku przedmiotowym jak i kolizyjnym. Dalsze towary wskazane we wniosku jako niepodobne: "artykuły pościelowe (zawarte w tej klasie), stelaże listwowe" - należą niewątpliwie do grupy takich towarów wskazanych w znaku kolizyjnym jak "łóżka, materace do łóżek, poduszki", ponieważ oczywistym jest, iż materac lub poduszka są artykułami, które zalicza się do towarów pościelowych, zaś "stelaże" stanowią element łóżka, na który układa się materac. Wymienione "skrzynki na butelki, kosze (nie z metali szlachetnych), regały na skrzynki na butelki, regały i systemy półek niemetalowe (ruchome)" stanowią grupę towarów, która jest tożsama lub przynajmniej rodzajowo podobna do takich towarów oznaczanych znakiem kolizyjnym, jak: "półki, pudełka drewniane lub z tworzyw sztucznych, skrzynie, stojaki". Także "stoły kreślarskie", jeżeli zostały, jako takie, sklasyfikowane w klasie 20, nie mogą być "wysoce wyspecjalizowanymi urządzeniami", jak to zostało określone we wniosku, a jedynie mogą mieć swój odpowiednik w określeniu "meble biurowe", zawartym w znaku kolizyjnym. Elementy złączne, takie jak wymienione we wniosku "kołki/śruby, zamknięcia niemetalowe i nieelektryczne", są elementami stosowanymi w stolarstwie i jako takie stanowią elementy składowe różnych wyrobów stolarskich, zarówno mebli, regałów, skrzynek lub stelaży, a zatem ich przynależność do grupy towarów podobnych rodzajowo nie powinna być kwestionowana.

Rozpatrując zarzut braku podobieństwa towarów, Urząd zwrócił uwagę na brak spójności w stanowisku wnioskodawcy, który przedstawiając swoją analizę braku podobieństwa towarów ogranicza ją do wyszczególnionych towarów, równocześnie wnioskując o uznanie przedmiotowej rejestracji w odniesieniu do całości towarów w klasie 20. Stanowisko wnioskodawcy, jakoby "znak wcześniejszy został zarejestrowany na gotowe wyroby meblarskie, ...", zaś znak wnioskodawcy odnosi się do "przedmiotów (niekoniecznie drewnianych), które mogą być, co najwyżej, postrzegane jako składowe lub konstrukcyjne mebli, ..."jest sprzeczne ze stanem faktycznym, bowiem znak TIP według rejestracji międzynarodowej nr IR-[...]przeznaczony jest do oznaczania mebli jako całości, także mebli ogrodowych, a nie tylko ich elementów składowych.

Ponadto, jednorodzajowość towarów nie może być, zdaniem Urzędu, interpretowana jako ich "identyczność". O jednorodzajowości towarów decyduje przede wszystkim to, czy nabywcy mogą sądzić, że towary wytwarzane są przez to samo przedsiębiorstwo, a jednym z istotnych kryteriów określania przynależności towarów do jednego rodzaju są warunki zbytu towarów (p. m. in. Wyrok NSA z dnia 24.02.2011 sygn. akt II GSK 274/10). W obecnej sytuacji rynkowej istnieje możliwość nabywania mebli w elementach, do samodzielnego składania, w tym także do kupowania na tych samych stoiskach różnorodnych elementów złącznych do samodzielnego montażu sprzętu. W tych samych punktach sprzedaży można również nabywać wyposażenie do aranżacji garderoby, szaf, regałów i innych pomieszczeń, gdzie np. przechowuje się butelki, butle w skrzynkach lub w koszach. Zatem, wyszczególnione we wniosku, jako odrębne towary, w rezultacie są towarami na pewno podobnymi rodzajowo, jeżeli nawet nie są one tożsame.

Dokonując oceny podobieństwa oznaczeń, należy wziąć, jak stwierdził Urząd, pod uwagę rodzaj towarów, które mogą być oznaczane porównywanymi znakami. Stwarza to sytuację, kiedy przeciętny nabywca np. stelażu, regału lub zamka oznaczonego znakiem przedmiotowym, słowno-graficznym TIP może być wprowadzony w błąd, co do pochodzenia tych towarów, sądząc, że stelaż będzie odpowiedni do łóżka, półki będą odpowiadały rozmiarami do regału, a zamek będzie nadawał się do wymiany w szafce, w towarach oznaczanych znakiem o identycznej warstwie słownej TIP.

Tego rodzaju zakupy, chociaż mogą to nie być towary bardzo kosztowne, to jednak nie są to przedmioty codziennych zakupów, a zatem oznaczenie będzie zapamiętanie raczej tylko w ogólnym zarysie. Istotnym elementem występującym w porównywanych znakach jest element słowny TIP. W niniejszej sprawie zachodzi ocena podobieństwa znaku kombinowanego z wcześniejszym znakiem słownym, a w tym przypadku według stanowiska doktryny prawa elementy słowne mają charakter decydujący.

Przedmiotowego oznaczenia słowno-graficznego - owal z czarnym napisem TIP na białym tle, obwiedziony czarnymi łukami, usytuowany na tle trzech równoległych pasków o różnym natężeniu koloru - nie można porównywać z przedstawionymi we wniosku przykładowymi wstążkami. W oznaczeniu tym brak jest przynajmniej dwóch elementów charakterystycznych - okrągłego elementu w tym samym kolorze jak wstążka, lub przynajmniej obwiedzionego tym samym kolorem, oraz wysuniętych poniżej tego elementu dwóch rozchylonych pasków wstążki. Zatem, nie można przyjąć, iż takie oznaczenie cechuje się charakterystyczną stylistyką, ponieważ nie kojarzy się z podanymi przykładowymi oznaczeniami. W związku z tym, jednak decydujące znaczenie w postrzeganiu tego oznaczenia słowno-graficznego, ma element słowny.

Również, nie można, zdaniem Urzędu, uznać, że wnioskodawca (skarżący) sprzedaje swoje produkty wyłącznie za pośrednictwem własnych sieci dystrybucyjnych, jak zostało to przedstawione we wniosku, ponieważ w wykazie towarów brak jest tego rodzaju ograniczenia w odniesieniu do podanych towarów. Znajomość oznaczenia na polskim rynku nie odnosi się do towarów w klasie 20, gdyż rejestracja w kraju pod nr R-[...] znaku słowno-graficznego TIP TANIE I PEWNE, na rzecz wnioskodawcy, nie zawiera towarów w tej klasie, a ponadto tak rozwinięta warstwa słowna nie jest użyta w przedmiotowym znaku według rejestracji międzynarodowej IR-[...]. Nie można więc przyjmować, że nabywca mebli, materaca lub regału rozszyfruje znak TIP, jako skrót określeń TANIO I PEWNIE, ponieważ bardziej prawdopodobne będzie skojarzenie tego znaku z identycznym oznaczeniem słownym wcześniejszego znaku kolizyjnego TIP według rejestracji krajowej nr R-[...]. Bardziej prawdopodobne jest skojarzenie obu znaków jako dwóch znaków krótkich, identycznie fonetyczne brzmiących, oraz znaczeniowo podobnych do określenia "typ", co byłoby uzasadnione w odniesieniu do tego rodzaju towarów, jako wyroby, elementy, "typowe" w odróżnieniu np. od wyrobów niestandardowych, wykonywanych na specjalne zamówienie, a więc może droższych i nie zawsze pasujących do nabytych wcześniej towarów tego samego rodzaju.

Całkowicie nieuprawnione jest więc twierdzenie, iż w niniejszej sprawie brak jest możliwości wprowadzenia odbiorców w błąd co do pochodzenia towarów polegający w szczególności na ryzyku skojarzenia znaków. Podobieństwo towarów, a także podobieństwo oznaczeń, pozwala na stwierdzenie, że zostały spełnione przesłanki art. 132 ust. 2 pkt. 2 cytowanej ustawy.

W skardze na powyższą decyzję w części dotyczącej klasy 20 skarżący zarzucił naruszenie: art. 7, 77 § 1 kpa w zw. z art. 252 pwp polegające na wadliwym dokonaniu oceny podobieństwa znaków, a ponadto naruszenie art. 107 § 3 kpa polegające na braku prawidłowego uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji; art. 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez niewywiązanie się z obowiązku zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, w wyniku czego została wydana błędna decyzja oraz naruszenie art. 11 kpa poprzez brak należytego wyjaśnienia przesłanek leżących u podstaw podjętej decyzji.

Podnosząc powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w części dotyczącej klasy 20 i zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

Zdaniem skarżącej organ nie dokonał wyczerpującej analizy w zakresie podobieństwa towarów.

Nie uwzględnił profilu odbiorców stołów kreślarskich. Stół kreślarski jest przyrządem stosowanym przy wykonywaniu rysunków technicznych, architektonicznych, a także do wykonywania szkiców czy do czytania wielkoformatowych map czy rysunków. Współczesne stoły kreślarskie są w istocie wysoce wyspecjalizowanymi urządzeniami dla profesjonalistów, nie zaś dla ogółu konsumentów. Przeznaczenie towarów dla szczególnej grupy skłania do przyjęcia, że ich producent nie będzie jednocześnie postrzegany jako producent mebli. Urząd nie przedstawił żadnych przesłanek, które uzasadniać miałyby pominięcie kryterium przeznaczenia towaru przy ocenie podobieństwa towarów. Ograniczył się do stwierdzenia, że stoły kreślarskie, "nie mogą być wysoce wyspecjalizowanymi urządzeniami". Takie postępowanie kłóci się z zasadą przekonywania (art. 11 kpa) oraz nie stanowi przykładu starannego i wyczerpującego uzasadnienia, co jest w sprzeczności z art. 107 § 3 kpa.

Ponadto "kołki/śruby, zamknięcia niemetalowe i nieelektryczne" są niepodobne do towarów znaku wcześniejszego. Zwłaszcza, że te pierwsze mogą być również użyte do innych celów. Przedmiotowe kołki/śruby, zamknięcia niemetalowe i nieelektryczne znajdują w szeroki sposób zastosowanie poza stolarstwem meblowym. Z reguły także przeznaczone są dla profesjonalistów, którzy dopiero wytwarzają produkty meblarskie.

Odnosząc się do podobieństwa oznaczeń skarżący podniósł, że zgodnie z doktryną i orzecznictwem oznaczenia powinny być ocenianie, jako całość, gdyż sama powtarzalność wyodrębnionych elementów lub zbieżność członów oznaczeń nie musi determinować stworzenia ryzyka wprowadzenia odbiorców w błąd.

Przeciwstawione znaki są identyczne w warstwie fonetycznej, składające się z tych samych liter i jednej sylaby. Ponadto są to słowa, które nie niosą żadnych treści. W konsekwencji jako znaki fantazyjne nie mogą być porównywane w płaszczyźnie znaczeniowej. W warstwie wizualnej oba oznaczenia są odmienne. Zgłaszany znak towarowy ma charakter złożony i składa się z następujących części:

1) trzy ukośne paski w kolorze niebieskim, poczynając od ciemnego niebieskiego z lewej strony, przez jaśniejszy niebieski, aż po bardzo jasny błękit z prawej strony;

2) delikatnie wygięty ku dołowi, napis "TIP", napisany grubą, lekko ukośną czcionką.

Wszystkie wymienione elementy stanowią jako całość znak towarowy i mogą być przedmiotem analizy jedynie w swoim całokształcie. Z kolei znak towarowy R-[...] obejmuje oznaczenie "tip" pisane prostą czcionką. Przeciwstawione oznaczenia różnią się, zdaniem strony, znacząco w warstwie wizualnej.

Znak skarżącej oparty jest na określonej koncepcji wizualnej, podług której element słowny umieszczony jest w owalnej ramce na tle trzech ukośnych pasów. Grafika stanowi element wyróżniający, który jako pierwszy przyciąga wzrok odbiorcy.

Organ niezasadnie, w ocenie skarżącej, uznał warstwę słowną znaków za decydującą o postrzeganiu znaku i błędnie przyjął, że przedstawiony przez skarżącego we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy znak towarowy R-[...], ma sugerować, że słowo "TIP" będzie przez odbiorców rozszyfrowywane jako skrót od określenia "TANIO I PEWNIE".

Nietrafnie też przyjął, że "bardziej prawdopodobne jest skojarzenie znaków krótkich, identycznie fonetycznie brzmiących, oraz znaczeniowo podobnych do określenia "typ", co byłoby uzasadnione w odniesieniu do tego rodzaju towarów, jako wyroby, elementy, "typowe" w odróżnieniu np. od wyrobów niestandardowych [...]" i nie przedstawił żadnych dowodów, które uzasadniałyby takie twierdzenie.

W odpowiedzi na skargę Urząd Patentowy wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym stosownie do § 2 powołanego artykułu, kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zw. ppsa - Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.).

Badając skargę wg powyższych kryteriów Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja nie nosi bowiem znamion wadliwości w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

Podstawą materialnoprawną decyzji odmawiającej w części uznania prawa ochronnego na przedmiotowy znak towarowy tj. w zakresie wskazanych w decyzji towarów z kl. 19 i 20 jest art. 132 ust. 2 pkt 2 ustawy Prawo własności przemysłowej, zgodnie z którym nie udziela się prawa ochronnego na znak towarowy identyczny lub podobny do znaku towarowego, na który udzielono prawa ochronnego z wcześniejszym pierwszeństwem na rzecz innej osoby dla towarów identycznych lub podobnych, jeżeli zachodzi ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd, które obejmuje w szczególności ryzyko skojarzenia znaku ze znakiem wcześniejszym.

Rzeczą organu było zatem dokonanie oceny przedmiotowego znaku z punktu widzenia powołanego przepisu i Urząd Patentowy RP takiej oceny dokonał zarówno w decyzji z dnia [...] lutego 2011 r. jak i w zaskarżonej decyzji podjętej wskutek rozpoznania wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej tą decyzją dając swemu stanowisku wyraz w uzasadnieniu decyzji stosownie do wymogu art. 107 § 3 kpa tyle, że skarżący w zakresie odnoszącym się do wskazanych towarów z kl. 20 stanowiska Urzędu nie podziela prezentując odmienną niż przyjęta przez organ ocenę pod względem podobieństwa towarów, do których ww. znak i znaki przeciwstawione są przeznaczone. Ta jednak okoliczność w świetle niewadliwych w tym zakresie ustaleń Urzędu nie stanowi skutecznego uzasadnienia twierdzeń skarżącej co do naruszenia wskazanych w skardze przepisów prawa procesowego.

Podnieść przy tym należy, iż chociaż skarżący zarzuca w ogólności brak wyczerpującej analizy przesłanki podobieństwa towarów to jednak w istocie kwestionuje jedynie ocenę i ustalenia organu w tym względzie odnoszące się do dwóch grup towarów tj. "stoły kreślarskie" i "kołki/śruby (kołki) śruby montażowe, kołki niemetalowe, zamknięcia niemetalowe i nieelektryczne.

Podnieść jednak należy, iż przeciwstawiony znak towarowy R-[...] przeznaczony jest do oznaczania m.in. wyrobów stolarstwa meblowego, zestawów meblowych, mebli biurowych, szkolnych i kuchennych, foteli, kanap, komód, kontuarów, kredensów, krzeseł, ław, półek, pudełek drewnianych lub z tworzyw sztucznych, skrzyni, taboretów. Natomiast kołki, śruby i zamknięcia niemetalowe stanowią, jak zasadnie uznał Urząd Patentowy, a skarżący w tym zakresie wątpliwości nie podnosi, elementy złączne i jako takie są elementami stosowanymi w stolarstwie, a tym samym elementami różnych wyrobów stolarskich w tym wyrobów, do których oznaczania znak towarowy R-[...] jest przeznaczony. Skarżący w istocie tych ustaleń nie podważa. Podnosi jedynie, że kołki i śruby mogą być również stosowane poza stolarstwem meblowym. Ta jednak okoliczność nie uzasadnia przypisania wadliwości powyższym ustaleniom Urzędu co do jednorodzajowości powyższych towarów. Dominujący zakres zastosowania w stolarstwie meblowym i zaliczenie do towarów w kl. 20 ukierunkowuje ich przeznaczenie w sposób przyjęty przez Urząd jako wyrób stolarstwa meblowego. Ustalone przez Urząd Patentowy podobieństwo towarów w tym zakresie do towarów znaku przeciwstawionego nie może być zatem kwestionowane.

Podnieść przy tym należy, iż tak, jak podkreślił Urząd w zaskarżonej decyzji "jednorodzajowość" towarów nie może być rozumiana jako ich "identyczność". Istotnym w tym względzie jest kwestia, czy nabywcy mogą sądzić, że towary wytwarzane są przez to samo przedsiębiorstwo co wymaga w szczególności odniesienia się do warunków zbytu towarów i Urząd Patentowy dokonał oceny w tym aspekcie wyprowadzając prawidłowy wniosek co do tego, iż warunki dystrybucji wskazują na to, iż wyszczególnione przez skarżącą jako odrębne towary są towarami podobnymi rodzajowo co skutkuje ich podobieństwem w rozumieniu art. 132 ust. 2 pkt 2 pwp, także w zakresie towarów w postaci "stołów kreślarskich". W zaskarżonej decyzji Urząd Patentowy uznał bowiem, iż "stoły kreślarskie" sklasyfikowane w kl. 20 mogą mieć swój odpowiednik w określeniu "meble biurowe" objęte przeciwstawionym znakiem i jako takie do towarów oznaczonych znakiem R-[...] są podobne. Ograniczenie się tylko do powyższego stwierdzenia nie skutkuje, jak uznaje skarżący naruszeniem art. 11 kpa i art. 107 § 3 kpa. Nie może być bowiem wątpliwości co do tego, iż jak podniósł organ w odpowiedzi na skargę podstawowym elementem tego rodzaju stołów jest "deska" tj. duża powierzchnia drewniana pozwalająca na przypięcie kalki kreślarskiej i bristolu i jako taka trafnie została uznana za mebel biurowy.

Nie ma również podstawy, by przypisać wadliwość ustaleniom Urzędu co do podobieństwa przedmiotowego znaku i znaków przeciwstawionych. W tym zakresie Urząd dokonał szczegółowej oceny znaków uwzględniając elementy graficzne, jak i podobieństwo fonetyczne i znaczeniowe zasadnie uznając, iż znaki te w rozumieniu art. 132 ust. 2 pkt 2 pwp są znakami do siebie podobnymi. Konsekwencją powyższych ustaleń jest również trafność stanowiska Urzędu, iż zachodzi również trzecia z przesłanek określonych w powołanych przepisie w postaci ryzyka wprowadzenia odbiorców w błąd obejmującego w szczególności ryzyko skojarzenia przedmiotowego znaku ze przeciwstawionym znakiem wcześniejszym.

W tym stanie rzeczy Sąd uznał skargę za niezasadną i na podstawie art. 151 ppsa orzekł, jak w sentencji.