Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 232/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2010-06-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6072 Scalenie oraz podział nieruchomości
Hasła tematyczne: Gospodarka gruntami
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 93 ust. 3
journal: Dz.U. 2004 nr 261 poz 2603
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jedn.
article: art. 151, art. 3 par 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 88
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
article: art. 155
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel,, Sędzia WSA Arkadiusz Windak, Protokolant Krzysztof Chudy, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 16 czerwca 2010r. sprawy ze skargi E. W.- J. i W. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości oddala skargę


UZASADNIENIE

Pismem z dnia [...] r. E.W. J. i W.J. wystąpili z wnioskiem do Burmistrza [...] o uchylenie decyzji tego organu z dnia [...] r. w sprawie podziału nieruchomości wnioskodawców w części dotyczącej punktu 2 dotyczącego działki Nr [...] w[...] , który stanowił, że podziału dokonuje się pod warunkiem, że przy zbywaniu działek wydzielonych w wyniku podziału zostaną ustanowione służebności drogowe na rzecz wymienionych w tym punkcie działek, natomiast za spełnienie warunku uważa się sprzedaż wydzielonych działek wraz ze sprzedażą udziału w prawie do działki gruntu stanowiącej drogę wewnętrzną. W konsekwencji małżonkowie J. wnieśli

o przejęcie na rzecz gminy [...] działki Nr [...] zwanej drogą wewnętrzną

z przeznaczeniem na drogę publiczną. W uzasadnieniu pisma wnioskodawcy powołali się na wyrok ETPC z dnia 6 listopada 2007 r. nr 22531/05, w sprawie Bugajny v Polska. Zarzucali, że decyzja Burmistrza [...] z dnia [...] r. powoduje, że złamane zostało prawo do poszanowania własności prywatnej poprzez zmuszenie wnioskodawców do zaakceptowania publicznego charakteru prywatnej drogi, co jest niezgodne z art. 1 Protokołu Nr 1 do Europejskiej Konwencji Praw Człowieka. Małżonkowie J. podali również, że nie mieli świadomości

o przysługujących im prawach, w tym w czasie podpisywania w dniu [...] r. umowy określającej prawa i obowiązki stron w związku z przystąpieniem do zmian w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego.

Burmistrz [...] decyzją z dnia [...] r. na podstawie art. 155 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze. zm.), zwanej dalej "Kpa", po rozpoznaniu wniosku E.W.-J. i W. J. o uchylenie decyzji Nr [...] z dnia [...] r. zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości oznaczonej geodezyjnie jako działka nr [...] położonej w Ł., orzekł o odmowie jej uchylenia.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że w dniu [...] r. Burmistrz [...] na wniosek E.W.-J. i W. J. jako współwłaścicieli działki nr [...] o pow. [...] ha [...] a 27 m2, wydał decyzję zatwierdzającą projekt podziału w/w nieruchomości położonej w [...] na [...] działek, oznaczonych od nr [...] do [...] .

Podział został dokonany pod warunkiem, że przy zbywaniu działek wydzielonych w wyniku podziału zostaną ustanowione następujące służebności drogowe:

-w działce nr [...] stanowiącej drogę wewnętrzną na rzecz działek nr: [...]

Za spełnienie warunku uważa się także sprzedaż wydzielonych działek gruntu wraz ze sprzedażą udziału w prawie do działki gruntu stanowiącej drogę wewnętrzną.

- w działce [...] na rzecz działek nr: [...]

Podział był zgodny z wnioskiem strony.

Następnie, organ po przytoczeniu treści art. 155 Kpa wskazał, że możliwość zmiany lub uchylenia decyzji ostatecznych podlega szczególnej ochronie z uwagi na trwałość tych decyzji (art. 16 § 1 Kpa) i jest obwarowana kilkoma warunkami,

a mianowicie:

- decyzja jest ostateczna;

- na mocy decyzji strona nabyła prawo;

- strona wyraziła zgodę na uchylenie decyzji;

- przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu łub zmianie takiej decyzji;

- za uchyleniem przemawia interes społeczny lub słuszny interes strony.

Odnosząc się do trzech pierwszych przesłanek organ I instancji stwierdził, iż zostały one spełnione w całości, tj:

- decyzja z dnia [...] r., o której uchylenie wnosi strona, wobec braku wniesienia odwołania w terminie wskazanym w art. 129 Kpa, stała się ostateczna

w dniu [...] r.

- pojęcie "nabycia praw" użyte w art. 155 Kpa rozumie się szeroko, przyjmując, że każde indywidualne rozstrzygnięcie prawne, które ma znamiona rozstrzygnięcia merytorycznego w sprawie i kształtuje sytuację prawną strony, należy traktować jako rozstrzygnięcie, na podstawie którego strona "nabyła prawo" (wyrok NSA z dnia

27 maja 2003 r. IV S.A. 3205/01, M. Prawn. 2003/14/27). W zakres pojęcia decyzji na mocy, której strona nabyła prawa, wchodzą zatem wszystkie decyzje, poza nieostatecznymi, odmownymi i deklaratoryjnymi. Wobec powyższego organ przyjął, iż decyzja z dnia [...] r. zatwierdzająca projekt podziału działki nr [...]

w[...] , jest decyzją, na mocy, której strona nabyła prawo.

- zgoda strony stanowi kolejną przesłankę stosowania przepisu art. 155 Kpa i nie może być dorozumiana ani domniemana, lecz musi być wyrażona w sposób wyraźny, jednoznaczny i nie budzący wątpliwości. I choć tryb postępowania przewidziany w art. 155 Kpa nie przewiduje działania na wniosek, to podanie złożone przez stronę w sprawie uchylenia (zmiany) decyzji na podstawie art. 155 Kpa można uznać za wyrażenie przez nią zgody na dokonanie stosownej zmiany (wyrok WSA VI SA/Wa8/08). Tym samym wniosek z dnia 1 października 2009 r. złożony przez E.W.-J. i W. J. o uchylenie decyzji potraktowano jako zgodę strony na uchylenie przedmiotowej decyzji.

Burmistrz [...] wskazał, że przepis art. 155 Kpa stwarza jedynie możliwość uchylenia lub zmiany decyzji przez organ administracji publicznej, który sam ocenia, czy powinien wzruszyć decyzję, czy pozostawić ją bez zmian. Możliwość zastosowania wskazanego przepisu w konkretnej sprawie należy rozważyć w świetle przepisów prawa materialnego i tylko wtedy, gdy daje on organowi administracji pewną swobodę. Tylko w obszarze tego "luzu decyzyjnego" wzgląd na interes społeczny lub słuszny interes strony może doprowadzić do uchylenia lub zmiany decyzji.

Zdaniem organu I instancji, wzruszenie ostatecznej decyzji z dnia[,,,] ., orzekającej o podziale nieruchomości oznaczonej geodezyjnie jako działka

nr [...] , położonej w[...] , poprzez uchylenie zapisu: "2. Podział został dokonany pod warunkiem, że przy zbywaniu działek wydzielonych w wyniku podziału zostaną ustanowione enumeratywnie wymienione służebności drogowe. Za spełnienie warunku uważa się także sprzedaż wydzielonych działek gruntu wraz ze sprzedażą udziału w prawie do działki gruntu stanowiącej drogę wewnętrzną - w działce [..] na rzecz działek nr[...] " nie jest możliwe z uwagi na zakaz zawarty

w przepisach odrębnych prawa materialnego, tzn. w art. 93 ust. 3 ustawy

o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261 poz. 2603 ze. zm.).

Zgodnie z treścią tego przepisu, podział nieruchomości nie jest dopuszczalny, jeżeli projektowane do wydzielenia działki gruntu nie mają dostępu do drogi publicznej; za dostąp do drogi publicznej uważa się również wydzielenie drogi wewnętrznej wraz z ustanowieniem na tej drodze odpowiednich służebności dla wydzielonych działek gruntu albo ustanowienie dla tych działek innych służebności drogowych, jeżeli nie ma możliwości wydzielenia drogi wewnętrznej z nieruchomości objętej podziałem. Nie ustanawia się służebności na drodze wewnętrznej

w przypadku sprzedaży wydzielonych działek gruntu wraz ze sprzedażą udziału

w prawie do działki gruntu stanowiącej drogę wewnętrzną[...]."

W ocenie organu, art. 93 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami należy traktować jako przepis szczególny, sprzeciwiający się uchyleniu na podstawie art. 155 Kpa decyzji zatwierdzającej projekt podziału działki nr 537.

Organ I instancji podkreślił, że postępowanie prowadzone w trybie art. 155 Kpa nie ma na celu ponownego merytorycznego rozpatrzenia sprawy zakończonej decyzją ostateczną lecz jedynie sprawdzenie czy w sprawie nie zachodzi któraś

z określonych w tym artykule przesłanek, przemawiających za uchyleniem bądź zmianą decyzji ostatecznej w trybie nadzwyczajnym.

W odwołaniu od powyższej decyzji, E.-J. oraz W. J.i wnieśli o jej uchylenie oraz podnieśli naruszenie art. 1 Protokółu Nr 1 do Europejskiej Konwencji Praw Człowieka. Odwołujący się podnieśli zarzuty w zakresie naruszenia ich podstawowych praw przy powołaniu się na tezy z wyroku ETPC w sprawie Bugajny przeciwko Polsce. W ocenie odwołujących się grunty pod działką nr 537/94 przeszły na własność Gminy [...] , za co należy im się stosowne odszkodowanie. Dlatego też, bezzasadnym było powoływanie się przez organ I instancji na treść art. 93 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, błędna była również interpretacja art. 155 Kpa, albowiem brak było przesłanek negatywnych do zastosowania tego przepisu, a w konsekwencji do przejęcia przez Gminę dróg wewnętrznych, będących w rzeczywistości drogami publicznymi.

Decyzją z dnia 20 stycznia 2010 r. Nr SKO.Sz.440.4503/09 na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 155 Kpa oraz art. 1 ust. 1 ustawy z dnia

12 października 2004 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych ( Dz. U z 2001, Nr 79, poz. 856 ze. zm.) w zw. z art. 96 ust 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r.

o gospodarce nieruchomościami (Dz. U z 2004 r., Nr 261, poz. 2603 ze. zm.), Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [..] utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu decyzji organ II instancji podał, że w rozpoznawanej sprawie istotne znaczenie ma ostatnia z przesłanek art.155 Kpa w postaci braku przeszkody do zmiany lub uchylenia decyzji, wynikającej z przepisów szczególnych.

Organ odwoławczy zauważył, iż wniosek o uchylenie decyzji podziałowej dotyczy wyłącznie jej części, dotyczącej zastrzeżenia warunku, polegającego na obowiązku ustanowienia służebności drogowej obciążającej działki nr [...] na rzecz kilkudziesięciu nowopowstałych działek pozbawionych dostępu do drogi publicznej w przypadku zbycia działek władnących. Przy tym z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, a w szczególności z przedłożonego przez strony, projektu podziału działki nr [...] , jednoznacznie wynika, iż nowopowstałe działki o nr:[...] , nie mają zapewnionego bezpośredniego dostępu do drogi publicznej. Tymczasem zgodnie z art. 93 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami podział nieruchomości nie jest dopuszczalny, jeśli projektowane do wydzielenia działki nie mają dostępu do drogi publicznej, przy czym za dostęp do drogi publicznej uważa się również wydzielenie drogi wewnętrznej wraz

z ustanowieniem na tej drodze odpowiednich służebności dla wydzielonych działek gruntu albo ustanowienie dla tych działek innych służebności drogowych, jeżeli nie ma możliwości wydzielenia drogi wewnętrznej z nieruchomości objętej podziałem

z tym, że nie ustanawia się służebności na drodze wewnętrznej w przypadku sprzedaży wydzielonych działek gruntu wraz ze sprzedażą udziału w prawie do działki gruntu stanowiącej drogę wewnętrzną. Natomiast zgodnie z art. 99 tej ustawy jeżeli zapewnienie dostępu do drogi publicznej ma polegać na ustanowieniu służebności, o których mowa w art. 93 ust. 3, podziału nieruchomości dokonuje się pod warunkiem, że przy zbywaniu działek wydzielonych w wyniku podziału zostaną one ustanowione. Za spełnienie warunku uważa się także sprzedaż wydzielonych działek gruntu wraz ze sprzedażą udziału w prawie do działki gruntu stanowiącej drogę wewnętrzną. Jednocześnie z postanowień miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego - aktu stanowiącego źródło prawa lokalnego - wynika, iż grunty na działkach nr [...] nie są przeznaczone pod drogi publiczne, lecz pod drogi wewnętrzne dojazdowe.

Reasumując Kolegium stwierdziło, iż nie jest możliwe uchylenie decyzji Burmistrza z dnia 7 maja 2008 r. w części wskazanej przez wnioskodawców, albowiem skutkowałoby to pozostawieniem znacznej części działek powstałych

w wyniku podziału działki nr 537 bez dostępu do publicznej. Podjęciu takiego orzeczenia stoi na przeszkodzie dyspozycja normy zawartej w art. 93 ust. 3 ustawy

o gospodarce nieruchomościami, co z kolei przesądza o ziszczeniu się w niniejszej sprawie negatywnej przesłanki do częściowego uchylenia omawianej decyzji w trybie art. 155 Kpa.

Kolegium wskazało, że nie podziela stanowiska stron, że decyzja zatwierdzająca podział nieruchomości, w kwestionowanej przez strony części narusza art. 1 Protokółu Nr 1 do Konwencji o ochronie praw człowieka

i podstawowych wolności (Dz. U z 2005 r., nr 36, poz. 175 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem każda osoba fizyczna i prawna ma prawo do poszanowania swego mienia i nikt nie może być pozbawiony swojej własności, chyba że w interesie publicznym

i na warunkach przewidzianych przez ustawę oraz zgodnie z ogólnymi zasadami prawa międzynarodowego; powyższe postanowienia nie będą jednak w żaden sposób naruszać prawa państwa do stosowania takich ustaw, jakie uzna za konieczne do uregulowania sposobu korzystania z własności zgodnie z interesem powszechnym lub w celu zabezpieczenia uiszczania podatków bądź innych należności lub kar pieniężnych.

Z treści przytoczonego przepisu Protokółu, możliwość stosowania obostrzeń w zakresie wykonywania prawa własności nie została wykluczona, byleby obostrzenia te nałożone zostały w akcie prawnym o randze ustawy i służyły realizacji określonych w Protokole celów. Takie właśnie obostrzenie zostało zawarte m.in.

w art. 93 ust. 3 i 99 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Dlatego też, decyzja

o podziale działki nr [...] pod warunkiem ustanowienia służebności drogowej obciążającej działki nr[...] , na rzecz kilkudziesięciu nowopowstałych działek pozbawionych dostępu do drogi publicznej w przypadku zbycia działek władnących, nie narusza prawa do ochrony własności, określonego w przywołanym Protokole do Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności.

Odnosząc się natomiast do przywołanego przez strony wyroku Europejskiego Trybunału Praw Człowieka z dnia 6 listopada 2007 r. nr 22531/05 w tzw. sprawie Bugajny przeciwko Polsce, organ II instancji stwierdził, że jest to wyrok wydany

w jednostkowej sprawie i jako taki nie stanowi źródła prawa powszechnie obowiązującego. Ponadto wskazane orzeczenie dotyczyło odmowy wypłaty odszkodowania za drogi określone mianem dróg wewnętrznych, a w rzeczywistości posiadających walor dróg powszechnie dostępnych, nie zaś kwestii ustanowienia służebności drogowej dla działek powstałych w wyniku podziału. Z treści powołanego wyroku Trybunału, wynika również postulat poszanowania prawa własności skierowany do organów władzy przede wszystkim na etapie tworzenia miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego oraz ustalania odszkodowania za drogi, tak aby właścicielom nieruchomości nie był narzucany obowiązek budowy

i utrzymywania dróg, które w rzeczywistości mają charakter ogólnodostępny i w swej istocie pełnią de facto rolę dróg publicznych. Tezy płynące z komentowanego wyroku nie dają podstawy do uznania, jakoby organy administracji publicznej, w ramach postępowania o podział nieruchomości, były kompetentne do weryfikowania czy podważania ustaleń planu miejscowego, choćby w ten sposób, że drogę określoną

w planie miejscowym jako droga wewnętrzna na potrzeby postępowania podziałowego zakwalifikują samodzielnie jako drogę publiczną.

W ocenie Kolegium, wnioskodawcy mogą jednakże przy powołaniu się na argumenty podniesione przez Trybunał, dochodzić odszkodowania za "faktyczne wywłaszczenie" gruntów na działkach [...].

Na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie E. J.-W. i W.J. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie wnosząc o jej uchylenie. W skardze powtórzono zarzuty zawarte w odwołaniu od decyzji organu I instancji.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] podtrzymało argumenty zawarte w uzasadnieniu skarżonej decyzji oraz wniosło

o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ), zwanej dalej "P.p.s.a.", w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Pod tym kątem badane są zaskarżone do sądu administracyjnego akty administracyjne, w tym decyzje. Przeprowadzona przez Sąd, pod tym kątem, analiza zaskarżonej decyzji nie daje podstaw do stwierdzenia, iż wydana ona została

z naruszeniem prawa.

W pierwszej kolejności zauważyć należy, że postępowanie administracyjne

w sprawie zakończonej zaskarżoną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] r. dotyczyło odmowy uchylenia za zgodą stron ostatecznej decyzji Burmistrza [...] z dnia [...] r. zatwierdzającej podział nieruchomości oznaczonej jako działka nr 537 o powierzchni 52ha 62a 27m2, stanowiącej własność Ewy W. – J.j i .W J,. Właściciele nieruchomości domagali się uchylenia decyzji Burmistrza oraz przejęcia na rzecz gminy [...] z przeznaczeniem na drogę publiczną działki Nr[...] , opisanej w punkcie 2 decyzji jako droga wewnętrzna, co do której dopuszczono obciążenie służebnościami drogowymi na rzecz działek wymienionych w pkt 2 decyzji lub sprzedaż udziału w tej nieruchomości na rzecz nabywców działek wymienionych w pkt 2 decyzji zatwierdzającej podział.

W uzasadnieniu wniosku o uchylenie decyzji zatwierdzającej podział wnioskodawcy, powołując się na wydany w dniu 6 listopada 2007 r. wyrok Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w sprawie Bugajny v. Polska zarzucili, że decyzja Burmistrza [...] narusza prawo do poszanowania własności prywatnej, wyrażone w art. 1 Protokołu Nr 1 do Europejskiej Konwencji Praw Człowieka.

Zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja Burmistrza [...]zostały wydane na podstawie art. 155 Kpa. Stosownie do treści tego przepisu, decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, lub przez organ wyższego stopnia, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony; przepis art. 154 § 2 stosuje się odpowiednio.

Taka konstrukcja przepisu art. 155 Kpa powoduje, że nie można w nim upatrywać środka zmierzającego do ponownego rozpoznania sprawy zakończonej ostateczną decyzją administracyjną, niejako "w kolejnej instancji". Postępowanie prowadzone na podstawie art. 155 Kpa jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym, a jego celem jest jedynie ustalenie, czy zachodzą przesłanki do uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej określone w art. 155 Kpa i czy ewentualnemu uchyleniu lub zmianie nie sprzeciwiają się przepisy szczególne (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 13 października 1995 r., III SA 27/95, LEX nr 26991; z dnia 13 sierpnia 1997 r., III SA 854/96, LEX nr 30615).

Burmistrz [...] decyzją z dnia [...] r. orzekł nie tylko

w przedmiocie zatwierdzenia podziału nieruchomości, ale również w przedmiocie wydzielenia i przejęcia przez Gminę [...] działek nr [...] wydzielonych pod drogę publiczną zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (art. 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami) jak i ustanowienia służebności drogowych na działce nr [...] dla działek wydzielonych w wyniku podziału (art. 99 ustawy o gospodarce nieruchomościami).

Nie ulega zatem wątpliwości w niniejszej sprawie, że w decyzji podziałowej nie rozstrzygano kwestii wydzielenia i przejęcia przez gminę pod drogę publiczną działki nr[...] . Zauważyć należy, że decyzja wydana na podstawie art. 155 Kpa może dotyczyć wyłącznie kwestii rozstrzygniętych decyzją ostateczną organu, tj. decyzją której dotyczy postępowanie o zmianę lub uchylenie, a nie kwestii nowych. Podnoszona przez wnioskodawców kwestia przejęcia przez gminę drogi wewnętrznej i nadanie jej statusu drogi publicznej nie była przedmiotem rozpoznania w decyzji zatwierdzającej podział chociażby z tego powodu, że takie rozstrzygnięcie naruszałoby postanowienia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który status publicznej drogi gminnej przewidywał dla działek nr [...].

Podnieść również należy, iż przepis art. 155 Kpa jest jednym z trybów nadzwyczajnych, dających możliwość wzruszenia decyzji ostatecznej, z tym że tak jak wzruszenie decyzji w drodze wznowienia postępowania, czy też stwierdzenia jej nieważności, dotyczy decyzji dotkniętych wadami kwalifikowanymi, to przepisy art. 155 Kpa dotyczą wzruszenia (uchylenia, zmiany) decyzji dotkniętych wadami niekwalifikowanymi oraz decyzji prawidłowych - niedotkniętych żadnymi wadami.

Podkreślenia wymaga, że postępowanie prowadzone na podstawie art. 155 Kpa jest postępowaniem nadzwyczajnym, którego przedmiotem - w przeciwieństwie do postępowania głównego (rozpoznawczego) - nie jest merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy, lecz przeprowadzenie weryfikacji wydanej już decyzji ostatecznej z jednego tylko punktu widzenia, a mianowicie, czy za zmianą (uchyleniem) przemawia interes społeczny lub słuszny interes strony. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia z dnia 14 czerwca 2005 r., sygn. OSK 1667/04 (niepubl.), wyraził jednak pogląd, że wskazał, że postępowanie w trybie nadzwyczajnym (tu: art. 154 Kpa) może być wszczęte tylko z urzędu w stosunku do decyzji ostatecznych niedotkniętych wadami kwalifikowanymi, przy wydaniu, których organ administracji miał pewne luzy decyzyjne, czyli do decyzji uznaniowych, a nie do decyzji związanych, przy wydawaniu, których organ jest ściśle związany przepisami prawa i które jednoznacznie obligują go do takiego, a nie innego rozstrzygnięcia sprawy. Nie do przyjęcia jest bowiem pogląd, że w drodze art. 154 kpa można wzruszyć każdą decyzję ostateczną, na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa, jeżeli przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Gdyby tak dosłownie rozumieć ten przepis, to w przypadku tzw. decyzji związanych dochodziłoby do kolizji z art. 156 § 1 pkt 2 Kpa, co byłoby zaprzeczeniem podstawowych reguł wykładni prawa, gdyż wykładnia nie może prowadzić do takich sprzeczności (w ramach jednego aktu prawnego - ustawy).

Przyjąć zatem należało, że w trybie art. 155 Kpa nie mogą być uchylane lub zmieniane tzw. decyzje związane przy wydaniu, których przepisy prawa nie pozwalają organom na swobodne uznanie i ta okoliczność powinna być brana pod uwagę w pierwszej kolejności. Interes społeczny lub słuszny interes strony, o których mowa w art. 155 § 1 Kpa, może przemawiać za uchyleniem lub zmianą decyzji ostatecznej na mocy, której żadna ze stron nie nabyła prawa, tylko w przypadku decyzji uznaniowych, kiedy przy wydaniu ich organ nie jest ściśle związany przepisami prawa (podobnie do art. 154 Kpa :glosa S. Jędrzejewskiego do wyroku NSA z dnia 21 marca 1995 r., SA/Po 2119/94, OSP 1996, nr 4, poz. 77, podobnie NSA w wyroku z dnia 26.01.2007 r., II OSK 232/06, LEX nr 341253 i w wyroku z dnia 11.10.2005 r., I OSK 815/05, LEX nr 217423).

Decyzja, której zmiany domagali się skarżący , tj, decyzja Burmistrza [...] z dnia 7 maja 2008 r. jest decyzją związaną, albowiem wynika to wprost z art. 93ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.), który stanowi, że podziału nieruchomości można dokonać, jeżeli jest on zgodny z ustaleniami planu miejscowego. Z ustaleń obowiązującego na terenie gminy planu miejscowego (uchwała Nr XLV/449/2002 Rady Gminy w [..] z dnia 17 września 2002 r. – Dz. Urz. Woj. Zacho. Nr 72, poz. 1499) wynika, że ostateczna decyzja Burmistrza[...] ., której uchylenia domagali się skarżący jest z tym planem zgodna i okoliczności tej skarżący nie kwestionowali ani to w postępowaniu administracyjnym jak i w skardze do Sądu.

Podkreślenia wymaga, że decyzja zatwierdzająca podział nieruchomości nie reguluje przeznaczenia wydzielonych działek powstałych w wyniku podziału nieruchomości, lecz określa ich przeznaczenia zgodnie z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Za bezzasadne należało zatem uznać żądanie strony uchylenia decyzji podziałowej w trybie art. 155 Kpa w kwestii dotyczącej przeznaczenia wydzielonych działek pod drogi publiczne z obowiązkiem ich przejęcia przez gminę.

Wskazywany we wniosku o uchylenie decyzji podziałowej w odwołaniu oraz

w skardze wyrok Europejskiego Trybunału Praw Człowieka z dnia 6 listopada 2007 r. wydany w sprawie Bugajny i inni przeciwko Polsce, dotyczący wywłaszczenia działek gruntu wykorzystywanych pod drogi dojazdowe oraz odszkodowania za te działki nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia tej sprawy, której istotą jest ustalenia istnienia przesłanek z art. 155 Kpa uzasadniających uchylenie decyzji o co wnieśli skarżący.

Dodać również należy, że wyroki Europejskiego Trybunału Praw Człowieka

w Strasburgu nie należą do konstytucyjnych źródeł prawa (art. 88 Konstytucji RP),

a polskie sądy nie są związane orzeczeniami Trybunału, ponieważ jego orzeczenia stwierdzają tyko, czy w przedstawionej mu sprawie doszło do naruszenia Europejskiej Konwencji Praw Człowieka i Podstawowych Wolności. Pogląd taki wyraził Sąd Najwyższy w wyroku z 15 października 2008r. (sygn. I CSK 175/08)

i jakkolwiek odnosi się on do spraw cywilnych, to zdaniem składu orzekającego ma on zastosowanie do spraw rozstrzygniętych przez sądy administracyjne.

Sąd stwierdził, że organy obu instancji prawidłowo dokonały wykładni art. 155 Kpa i w konsekwencji ustaleń faktycznych i prawnych odmówiły jego zastosowania

w odniesieniu do decyzji Burmistrza [...]. z dnia [...]. r. Jak to już wyżej wskazano, Burmistrz [...] wydając decyzję o zatwierdzeniu podziału nieruchomości był związany ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.