Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1577/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2006-10-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6230 System oceny zgodności, certyfikacja
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Gronowski Sędziowie Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas (spr.) Asesor WSA Andrzej Kuna Protokolant Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 października 2006 r. sprawy ze skargi "F." Sp. z o.o. z siedzibą w G. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2006 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie nakazania wycofania z obrotu wyrobu budowlanego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...]; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego "F." Sp. z o.o. z siedzibą w G. kwotę 755 (siedemset pięćdziesiąt pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2006 r. Nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. stwierdził, że bateria kuchenna stojąca [...], producent: G. AG & CO, H.- Niemcy, importer: F. Sp. z o. o. z siedzibą w G. nie spełnia wymagań określonych w ustawie o wyrobach budowlanych w zakresie oznakowania, wobec powyższego nakazał wycofanie z obrotu znajdującej się w markecie budowlanym L. Sp. z o. o., w ilości 2 szt.

W uzasadnieniu organ I instancji podał m. in., że:

W dniu [...] lipca 2005 r. upoważnieni pracownicy Wojewódzkiego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w K. dokonali kontroli baterii kuchennej stojącej [...], produkcji: G. AG & CO, H., Niemcy, u sprzedawcy: L. Sp. z o. o. Sklep K., M. [...].

W trakcie kontroli stwierdzono, że w/w wyrób zakupiony bezpośrednio od firmy M. Sp. z o. o., ul. J., [...] W. nie jest oznakowany znakiem budowlanym lub oznakowaniem CE jak również nie posiada kompletu informacji, którą zgodnie z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 11 sierpnia 2004 r. w sprawie systemów oceny zgodności oraz sposobu znakowania ich znakiem budowlanym (Dz. U. z 2004 r. Nr 198, poz. 2041) i rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 11 sierpnia 2004 r. w sprawie systemów oceny zgodności, wymagań, jakie powinny spełniać notyfikowane jednostki uczestniczące w ocenie zgodności, oraz sposobu oznaczania wyrobów budowlanych oznakowaniem CE (Dz. U. z 2004 r. Nr 195, poz. 2011) do wyrobu winien dołączyć producent lub jego upoważniony przedstawiciel.

Wobec stwierdzonych jak wyżej nieprawidłowości pismem [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2005 r. zawiadomiono kontrolowanego sprzedawcę L. Sp. z o. o. oraz firmę M. Sp. z o. o. o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie nie spełniania przez wyrób budowlany wymagań określonych w ustawie z dnia 16 kwietnia 2004 r. o wyrobach budowlanych oraz zgodnie z art. 10 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego poinformowano strony o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów.

W odpowiedzi na otrzymane zawiadomienie firma M. Sp. z o. o. faxem z dnia [...] sierpnia 2005 r. przesłała kopię deklaracji zgodności wyrobu oraz przedstawiła firmę G. Sp. z o. o., ul. M., [...] W., jako importera wyrobu, jak również podmiot mogący udzielić dalszych wyjaśnień w sprawie.

W związku z faktem pozostawania poza terytorium Polski siedziby rzeczywistego producenta oraz rozbieżnością wstępnie otrzymanych ze strony firmy M. Sp. z o. o. oraz firmy G. Sp. z o. o., informacji dotyczących obrotu w/w wyrobem, podjęto czynności wyjaśniające mające na celu identyfikację rzeczywistego importera wyrobu oraz upoważnionego przedstawiciela producenta wyrobu. W toku powyższego dnia [...] sierpnia 2005 r. wystosowano do ww. firm oraz firmy F. Sp. z o. o., wezwania o przekazanie informacji mogących wyjaśnić zagadnienie legalności wprowadzania do obrotu kwestionowanych baterii [...], a w szczególności o potwierdzenie lub zaprzeczenie posiadania przez siebie statusu upoważnionego przedstawiciela firmy G. AG & CO.

Na powyższe wezwanie organ otrzymał kolejne oświadczenie firmy M. Sp. z o. o., informujące tym razem o nabyciu kwestionowanego wyrobu cyt. "od bezpośredniego importera firmy "F." Sp. z o. o." oraz oświadczenie firmy F. Sp. z o. o. określające firmę G. Sp. z o. o. jako upoważnionego przedstawiciela firmy G. AG & CO.

Firma G. Sp. z o. o. nie odniosła się do w/w wezwania.

W świetle powyższej okoliczności ponownie wskazującej firmę G. Sp. z o. o. jako upoważnionego przedstawiciela producenta oraz fakt występowania na przedstawionej deklaracji zgodności wyrobu danych tej firmy, w dniu [...] grudnia 2005 r. zawiadomiono firmę G. Sp. z o. o. o toczącym się postępowaniu administracyjnym oraz zgodnie z art. 10 poinformowano o możliwości zapoznania i wypowiedzenia się co do zgromadzonych dowodów i materiałów.

W dniu [...] grudnia 2005 r. wpłynęło pismo odpowiedzi od ww. strony, wyjaśniające zaistniałe nieprawidłowości oraz informujące o podjętych działaniach naprawczych mających na celu uzupełnienie brakującego oznakowania. W załączeniu przekazano kopię kolejnej deklaracji zgodności wyrobu nr [...], z dnia [...] października 2005 r. oraz wzór etykiety zawierającej oznakowanie znakiem budowlanym. Do pisma nie dołączono jakiegokolwiek dokumentu określającego status prawny podmiotu. Firma jedynie określiła się jako cyt.: "G. nadzoruje w Polsce sieć dystrybutorów wyrobów firmy G.AG & CO.KG, [...] H., H., Niemcy".

Mając na względzie § 11 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 11 sierpnia 2004 r. w sprawie systemów oceny zgodności oraz sposobów znakowania ich znakiem budowlanym cyt.:

"§ 11. Po wystawieniu krajowej deklaracji zgodności, a przed wprowadzeniem wyrobu budowlanego do obrotu, producent umieszcza na wyrobie znak budowlany, którego wzór określa załącznik nr 1 do ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o wyrobach budowlanych, oznaczający, że wyrób budowlany jest zgodny ze specyfikacją techniczną, co zostało potwierdzone przez dokonanie oceny zgodności określonej w rozporządzeniu".

W związku z niewykazaniem się przez firmę G. Sp. z o. o. statusem upoważnionego przedstawiciela producenta, który w świetle ustawy jest tożsamy z producentem wyrobu, stwierdzono niedopuszczalność uzupełnienia oznakowania, a tym samym braku podstaw wydania decyzji, o której mowa w art. 30 ust. 1 pkt 1, cyt.:

"Art. 30.1. Właściwy organ, w wyniku kontroli dotyczącej sprzedawcy, w przypadku stwierdzenia, że wyrób budowlany nie spełnia wymagań określonych w niniejszej ustawie, orzeka w drodze decyzji:

1. zakaz dalszego przekazywania określonej partii wyrobu budowlanego, nakładając na producenta obowiązek zapewnienia usunięcia w wyznaczonym terminie określonych nieprawidłowości, albo

2. nakaz wycofania z obrotu wyrobu budowlanego albo jego określonej partii".

Odwołanie od powyższej decyzji wniósł - radca prawny M. D. -pełnomocnik F.Sp. z o. o. z siedzibą w G., w uzasadnieniu odwołania wskazując, iż zaskarżona decyzja wydana została bez podstawy prawnej albowiem przepisy, na których została oparta, nie obowiązywały w dacie wprowadzenia przez skarżącego ww. wyrobów budowlanych do obrotu, a także, iż narusza ona liczne przepisy postępowania administracyjnego oraz przepisy przejściowe ustawy o wyrobach budowlanych. Nadto, przepisy wykonawcze na podstawie których organ administracyjny wydał zaskarżoną decyzję, tj. rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 11 sierpnia 2004 r. w sprawie systemów zgodności, wymagań jakie powinny spełniać notyfikowane jednostki uczestniczące w ocenie zgodności, oraz sposobu oznaczania wyrobów budowlanych oznakowaniem CE, wydane na podstawie art. 7 ust. 2 ustawy oraz rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 11 sierpnia 2004 r. w sprawie systemów oceny zgodności oraz sposobu znakowania wyrobów znakiem budowlanym, wydane na podstawie art. 8 ust. 6, weszły w życie odpowiednio 22 września 2004 r. oraz 11 października 2004 r.

Stwierdzić zatem należy, że żaden z aktów prawnych, w oparciu o które została wydana zaskarżona decyzja, nie obowiązywał jeszcze w dacie wprowadzenia przez skarżącą spółkę przedmiotowych wyrobów budowlanych do obrotu, tj. zarówno w dacie importu tychże wyrobów przez skarżącego na terytorium Polski, jak i w dacie ich sprzedaży na rzecz spółki M. Sp. z o. o. Stwierdzić zatem należy, że przedmiotowe wyroby budowlane dopuszczone zostały do obrotu w dniach [...] i [...] maja 2003 r., a zbyte na rzecz spółki M. Sp. z o. o. w dwóch partiach w dniach [...] czerwca i [...] lipca 2004 r.

Ponadto pełnomocnik spółki zarzucił naruszenie przez organ I instancji przy wydawaniu zaskarżonej decyzji art. 7 oraz 77 § 1 k.p.a.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2006 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (GINB) umorzył postępowanie odwoławcze.

W uzasadnieniu decyzji GINB podał, m.in., że:

O ile mogą powstawać wątpliwości co do przepisów prawa materialnego, które należałoby zastosować w celu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości - przepisy nowe czy przepisy obowiązujące w chwili wprowadzenia tych wyrobów do obrotu, o tyle nie ma wątpliwości co do przepisów proceduralnych. Organy administracji publicznej mogą stosować jedynie przepisy postępowania obowiązujące w chwili orzekania w sprawie. Przeprowadzenie postępowania administracyjnego w oparciu o przepisy procesowe w chwili orzekania, w braku regulacji intertemporalnych, stanowiłoby działanie bez podstawy prawnej.

Należy zatem stwierdzić, iż zgodnie z art. 33 ust. 1 ustawy o wyrobach budowlanych stronami w postępowaniu administracyjnym dotyczącym wyrobów budowlanych są producent lub sprzedawca określonej partii wyrobu budowlanego. Należy przy tym pamiętać, że przepisy w/w ustawy upoważniają organy nadzoru budowlanego do uwikłania w stosunek administracyjno-prawny jedynie tego sprzedawcę, u którego została przeprowadzona kontrola. Przepisy w/w ustawy jednoznacznie bowiem określają, jakie podmioty mogą być stronami postępowania i w tym zakresie wskazują, kto w rozumieniu art. 28 k.p.a. ma interes prawny w tym postępowaniu. Zatem poza wszelkimi wątpliwościami stroną w niniejszym postępowaniu jest ww. sprzedawca L. Sp. z o. o. Nie można tego jednak powiedzieć o w/w spółce F., nie jest bowiem ani producentem w/w wyrobu, ani jego kontrolowanym sprzedawcą. Ponadto fakt dokonania importu i wprowadzenia do obrotu przedmiotowego wyrobu przez skarżącą spółkę nie uzasadnia jej interesu prawnego względem dwóch sztuk zakwestionowanego wyrobu, który jest własnością innego podmiotu. Spółka F. może mieć jedynie interes faktyczny w określonym rozstrzygnięciu niniejszej sprawy - zgodnym z żądaniem zawartym w odwołaniu, co nie wystarcza, aby być stroną tego postępowania.

Skarżąca spółka F. oczywiście mogłaby być stroną ewentualnie w innym postępowaniu administracyjnym dotyczącym znajdujących się w jej posiadaniu wyrobów budowlanych, jeśli najpierw właściwy organ nadzoru budowlanego dokonałby u niej - jako u sprzedawcy - stosownej kontroli, a kontrola ta wykazywałaby nieprawidłowości będące podstawą wszczęcia nowego postępowania administracyjnego w sprawie wyrobów budowlanych niespełniających wymagań ustawy o wyrobach budowlanych.

Pomimo zatem doręczenia skarżonej decyzji Nr [...] [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] kwietnia 2006 r. znak: [...], w/w spółce F., organ odwoławczy, działając jako organ II instancji, ma obowiązek zbadać kwestię posiadania przez skarżącego przymiotu strony prowadzonego postępowania administracyjnego. Samo bowiem doręczenie decyzji jakiemuś podmiotowi nie powoduje, iż nabywa on przymiot strony postępowania.

Biorąc fakt, iż odwołanie zostało złożone przez podmiot nie będący stroną w niniejszej sprawie, organ odwoławczy nie mógł przejść do merytorycznego rozpatrzenia zarzutów skarżącego zawartych w odwołaniu, a dotyczących przedmiotowej sprawy i na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. umorzył postępowanie, gdyż postępowanie stało się bezprzedmiotowe, z uwagi na fakt, iż odwołanie zostało złożone przez podmiot nie będący stroną w sprawie.

Skargę na powyższą decyzję wniosła F. Sp. z o. o. z siedzibą w G. - zwana dalej skarżącym, reprezentowana przez radcę prawnego M. D..

W uzasadnieniu skargi skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 156 § 1 pkt 4 k.p.k. w zw. z art. 33 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o wyrobach budowlanych, poprzez niewłaściwe ich zastosowanie, skutkujące brakiem stwierdzenia nieważności decyzji organu I instancji, mimo, że jak w zaskarżonej decyzji stwierdziła strona przeciwna, skarżącemu nie przysługiwał status strony postępowania.

Strona skarżąca, wobec powyższego, wnosiła na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a. - o uwzględnienie żądania skargi w całości przez stronę przeciwną we własnym zakresie i na podstawie art. 201 § 1 p.p.s.a. - o zasądzenie od strony przeciwnej na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych, zaś w razie nieuwzględnienia powyższego, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, a także art. 145 § pkt 2 w zw. z art. 135 p.p.s.a. - o uchylenie zaskarżonej decyzji i stwierdzenie nieważności decyzji I instancji oraz na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. - o zasądzenie od strony przeciwnej na rzecz skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi strona skarżąca podniosła, iż w zaskarżonej decyzji GINB wskazał, że skarżącemu nie przysługiwał status strony w postępowaniu przed organem I instancji, gdyż nie należy on do podmiotów wymienionych w art. 33 ust. 1 ustawy o wyrobach budowlanych, tj. nie jest sprzedawcą ani producentem partii wyrobów budowlanych, których przedmiotowe postępowanie dotyczyło.

Jakkolwiek skarżący nie kwestionuje ustaleń strony przeciwnej w zakresie, w jakim organ ten odmówił mu statusu strony postępowania, to jednak skutki proceduralne wyprowadzone z tego faktu uznaje za wadliwe. W szczególności bowiem wydanie decyzji, o której mowa w art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a., bez wyeliminowania z obrotu decyzji organu I instancji, powoduje, że mamy do czynienia z rozstrzygnięciem o charakterze niekonsekwentnym i wewnętrznie sprzecznym. Odmawiając skarżącemu statusu strony postępowania strona przeciwna utrzymała bowiem w obrocie prawnym, w stosunku do skarżącego, decyzję organu I instancji, nakładającą na skarżącego określone obowiązki, tj. wycofanie z obrotu partii wyrobów budowlanych. Powyższe należy uznać za wadliwe.

Utrzymana w mocy decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. wymienia skarżącego jako stronę niniejszego postępowania, a także, narusza sferę jego interesu prawnego, nakładając na skarżącego określone obowiązki, tj. wycofanie z obrotu partii wyrobów budowlanych. Stąd też, mimo, że organ II instancji odmówił skarżącemu legitymacji do działania w charakterze strony w postępowaniu, to na skutek wydanego przez ten organ rozstrzygnięcia wiążąca stała się decyzja organu I instancji, nakładająca na skarżącego, mimo braku statusu strony, określone obowiązki.

Powyższe świadczy więc o wadliwości zaskarżonej decyzji, której konsekwencją jest powstanie kwalifikowanej wady prawnej, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. - nabycie mocy wiążącej przez decyzję skierowaną do osoby nie będącej stroną w sprawie i nałożenie na tę osobę określonego obowiązku.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podając argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, a ponadto stwierdził, iż nie można zgodzić się ze stanowiskiem skarżącego, iż decyzja została obarczona wadą kwalifikowaną z art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. Samo bowiem doręczenie decyzji administracyjnej jakiemuś podmiotowi nakładającej obowiązki na kogoś innego nie spowoduje, że podmiot ten stanie się stroną postępowania i będzie miał interes prawny w zaskarżeniu orzeczenia. Spółka F. została wprawdzie wymieniona w rozdzielniku [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego, jednak nie mogło to przesądzać o tym, że ww. spółka stała się tylko dlatego stroną postępowania administracyjnego dotyczącego kontrolowanej partii wyrobu znajdującej się u sprzedawcy L. Sp. z o. o. Skarżąca spółka była zawiadomiona o wszczęciu postępowania administracyjnego, jednak było to spowodowane tym, że organ I instancji w ramach postępowania dowodowego miał obowiązek ustalenia kręgu podmiotów, które są stronami w sprawie. Ze wstępnych ustaleń wynikało bowiem, że w/w spółka mogła działać jako upoważniony przedstawiciel producenta - co ostatecznie nie zostało potwierdzone. Ponieważ podmiot ten został zawiadomiony o wszczęciu postępowania administracyjnego, także doręczono mu decyzję. Celem w/w doręczenia było jedynie poinformowanie w/w spółki o zakończeniu wszczętego postępowania administracyjnego organu I instancji. Jednocześnie GINB pragnie zauważyć, że wyrażenie "osoba, do której skierowano decyzję", nie znaczy to samo co "podmiot, któremu decyzję doręczono" lub "podmiot, do którego decyzję wysłano". Osoba, do której skierowano decyzję to taki podmiot, który otrzymał decyzję ze skutkiem doręczenia, a z treści decyzji wynika, że podmiot ten ma obowiązek tę decyzję wykonać.

W związku z powyższym nie można uznać żądań spółki F. za zasadne, w decyzji organu I instancji nie wskazano bowiem, iż skarżąca spółka F. ma dokonać wycofania z obrotu zakwestionowanego wyrobu w ilości 2 szt.

Zatem decyzja organu I instancji oraz GINB - będąca przedmiotem skargi – nie nakładają żadnych obowiązków na ww. spółkę F. i nie dotyczą jej praw.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym, przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

Zgodnie z art. 135 p.p.s.a. Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.

Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, skarga zasługuje na uwzględnienie.

W niniejszym postępowaniu Sąd objął kontrolą zarówno decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego jak i [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K., a to z tej przyczyny, że w ocenie Sądu obie decyzje naruszają przepisy postępowania w stopniu nie pozwalającym na pozostawienie ich w obrocie prawnym.

Decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...] jest decyzją, która narusza treść art. 107 § 1 k.p.a. w stopniu znacznym. Zgodnie z wyżej wymienionym przepisem decyzja powinna zawierać: oznaczenie organu administracji publicznej, datę wydania, oznaczenie strony lub stron, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, uzasadnienie faktyczne i prawne, pouczenie, czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie, podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania decyzji. Decyzja, w stosunku do której może być wniesione powództwo do sądu powszechnego lub skarga do sądu administracyjnego, powinna zawierać ponadto pouczenie o dopuszczalności wniesienia powództwa lub skargi.

W wyżej wymienionej decyzji brak jest w ocenie Sądu oznaczenia strony decyzji - jej adresata jak również spersonifikowanego rozstrzygnięcia. Zarówno w komparycji decyzji jak i w jej uzasadnieniu organ wymienia kilka podmiotów, które brały udział w postępowaniu administracyjnym nie wskazuje jednak na który z tych podmiotów nakłada obowiązek wycofania z obrotu przedmiotowych baterii kuchennych stojących [...]. Nie można podzielić poglądu Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wyrażonego na rozprawie, że art. 30 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o wyrobach budowlanych (Dz. U. Nr 92, poz. 881 z 2004 r.) wskazuje na zobowiązany podmiot, gdyż zgodnie z treścią powyższego art. obowiązek może być nałożony tylko na sprzedawcę tj. L. Sp. z o. o.

Również w ocenie Sądu nie jest dopuszczalne wyjaśnienie w uzasadnieniu decyzji drugoinstancyjnej, kogo dotyczy ten obowiązek, gdyż nie jest to suplement decyzji pierwszoinstancyjnej. Zgodnie z treścią art. 107 § 1 k.p.a. rozstrzygnięcie ma być jasne i zawarte w decyzji ponadto decyzja winna wskazywać jej adresata, czego organ również nie dopełnił.

Wojewódzki Sąd Administracyjny nie podziela ponadto stanowiska Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego jeżeli chodzi o kwestię rozumienia pojęcia sprzedawcy, o którym mowa w ustawie o wyrobach budowlanych. Zgodnie z art. 2 pkt 7 tejże ustawy sprzedawcą jest podmiot przekazujący innemu podmiotowi wyrób budowlany wprowadzony do obrotu, w celu jego dalszego przekazania bądź zastosowanie w obiekcie budowlanym.

Ratio legis tego przepisu w ocenie Sądu wskazuje na konieczność traktowania sprzedawcy szeroko, a więc sprzedawcą są wszyscy uczestnicy obrotu danym materiałem budowlanym.

Takie traktowanie sprzedawcy należy wywieść z prawidłowego rozumienia przepisu art. 28 k.p.a., gdzie zostało szczegółowo wyjaśnione pojęcie strony. Stroną w postępowaniu administracyjnym jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.

W wyroku z dnia 13 marca 2001 r. sygn. akt I SA 2312/99 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że "aby mieć przymiot strony, należy wykazać interes prawny w danym postępowaniu lub w żądaniu dokonania czynności przez organ. Pojęcie interesu prawnego ma charakter materialnoprawny, to znaczy, że musi wynikać z przepisów prawa materialnego, czyli normy prawnej stanowiącej podstawę ustalenia uprawnienia lub obowiązku. Nie wystarczy wykazać jakiegokolwiek interesu, ale musi mieć on charakter prawny, a więc musi istnieć norma prawna przewidująca w określonym stanie faktycznym i w odniesieniu do określonego podmiotu możliwość wydania określonej decyzji lub podjęcia czynności. Uznanie przez organ danego podmiotu za stronę postępowania, nie czyni go taką stroną, jeżeli nie spełnia on przesłanek art. 28 k.p.a.".

W świetle wykształconego na gruncie art. 28 k.p.a. orzecznictwa administracyjnego pojęcie strony może być wyprowadzone tylko z przepisów prawa materialnego, czyli z normy prawnej, która stanowi podstawę ustalenia uprawnienia lub obowiązku (por. wyrok NSA z dnia 19 stycznia 1995 r. I SA 1326/93 oraz wyrok NSA z 15 października 1998 r. III SA 955/97). Zatem podstawowe znaczenie dla kwestii czy ktoś jest stroną, ma ocena, czy zainteresowany ma "interes prawny" w załatwieniu sprawy, nie zaś jedynie interes faktyczny. O ocenie interesu prawnego nie decyduje wewnętrzne przekonanie danej osoby, lecz przepis prawa materialnego, w rozpoznawanej sprawie (por. wyrok NSA z dnia 21 stycznia 1999 r., III SA 4729/97).

Wymaga także podkreślenia, że istotą interesu prawnego, o którym mowa w art. 28 k.p.a., jest jego związek z konkretną normą prawa materialnego - taką normą, którą można wskazać jako jego podstawę i z której podmiot legitymujący się tym interesem może wywodzić swoje racje. Może to być norma należąca do każdej gałęzi prawa - oczywiście nie tylko do prawa administracyjnego, ale za każdym razem norma dająca się indywidualnie określić i wyodrębnić spośród innych norm - norma, której treść można do końca ustalić.

Rozpatrując kwestie przymiotu strony w niniejszym postępowaniu należy podkreślić, że ustawa prawo o wyrobach budowlanych z dnia 16 kwietnia 2004 r. (Dz. U. Nr 92, poz. 881) nie zawiera w tym zakresie bliższych wskazań.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego stwierdził, że postępowanie administracyjne I instancji, zgodnie z art. 28 ustawy o wyrobach budowlanych, zostało wszczęte z urzędu na podstawie ustaleń kontroli u sprzedawcy L. Sp. z o. o. (przeprowadzonej w sklepie: K., M., [...] M.) i wykazało ono, że przedmiotowy wyrób budowlany nie spełnia wymagań w/w ustawy. Zatem organ I instancji, orzekł nakaz wycofania z obrotu ww. partii wyrobu budowlanego w ilości 2 szt., znajdującej się u kontrolowanego sprzedawcy - obowiązek jej wycofania z obrotu ciąży na tym sprzedawcy, tj. L. Sp. z o. o. W/w kontrolowany sprzedawca ma obowiązek wykonania tego nakazu, gdyż tylko on jest posiadaczem w/w partii wyrobu i tylko on może dokonać wycofania jej z obrotu. Ewentualne grzywny w celu przymuszenia powinny być kierowane do w/w sprzedawcy L. Sp. z o. o., a nie do spółki F..

W związku z powyższym decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. nie naruszała interesu prawnego skarżącej spółki F.. Spółka F. nie była stroną tego postępowania administracyjnego, gdyż nie jest sprzedawcą, producentem, ani upoważnionym przedstawicielem producenta w/w partii wyrobu. Zgodnie bowiem z art. 33 ust. 1 ustawy o wyrobach budowlanych, stronami w postępowaniu administracyjnym są producent lub sprzedawca określonej partii wyrobu, co oznacza że w/w przepisy jednoznacznie wskazują, jakie podmioty mogą być stronami postępowania i w tym zakresie wskazują, kto w rozumieniu art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego ma interes prawny w postępowaniu administracyjnym w sprawie wyrobu budowlanego niespełniającego wymagań w/w ustawy.

Przepisy kodeksu cywilnego – księgi trzeciej zobowiązania przewidują odpowiedzialność odszkodowawczą za niewłaściwe wykonanie zobowiązania. I właśnie w tych przepisach należy poszukiwać interesu prawnego skarżącej spółki F., czego organ nie rozważył.

Reasumując należy stwierdzić, że obszerne piśmiennictwo na temat interesu prawnego oraz orzecznictwo sądowe upatruje istotę interesu prawnego w jego związku z konkretną normą prawa materialnego. Może to być norma należąca do każdej gałęzi prawa, nie tylko administracyjnego. Źródłem interesu prawnego jest zatem norma prawa na podstawie, której w postępowaniu administracyjnym określony podmiot, w określonym stanie faktycznym może domagać się konkretyzacji jego uprawnień lub obowiązków, bądź żądań przeprowadzenia kontroli określonego aktu lub czynności w celu ochrony jego sfery praw i obowiązków przed naruszeniami dokonanymi tym aktem i doprowadzenia tego aktu do stanu zgodnego z prawem. Stwierdzenie interesu prawnego wymaga więc ustalenia owego związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą prawną a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa polegającego na tym, że akt stosowania tej normy (decyzji administracyjnej) może mieć wpływ na sytuację prawną tego podmiotu w zakresie prawa materialnego. Interes taki powinien być bezpośredni, konkretny, realny i znajdować potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, które uzasadniałyby zastosowanie normy prawa materialnego. Interes prawny nie jest więc kategorią abstrakcyjną. Reasumując, należy więc stwierdzić, że Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego rozpatrując odwołanie skarżącej dopuścił się naruszenia art. 28 k.p.a. i art. 107 § 1 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie, czy skarżąca rzeczywiście nie ma przymiotu strony w niniejszym postępowaniu, biorąc pod uwagę ewentualne roszczenia odszkodowawcze, jakie firma M. Sp. z o. o. może mieć w stosunku do F. Sp. z o. o. w związku z nakazem wycofania z obrotu przedmiotowych baterii kuchennych stojących [...], a także poprzez pozostawienie w obrocie prawnym decyzji pierwszoinstancyjnej, która nie odpowiada wymogom art. 107 § 1 k.p.a.

Dlatego tez na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c orzeczono jak w sentencji. O niewykonalności uchylonych decyzji orzeczono w oparciu o art. 152 p.p.s.a. a o kosztach w oparciu o art. 200 p.p.s.a.