Wyrok NSA, sygn. akt III OSK 1384/22
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-06-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6133 Informacja o środowisku
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 66 ust. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2020 poz 283
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Masternak-Kubiak Sędziowie: Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak (spr.) Sędzia del. WSA Mariusz Kotulski Protokolant: asystent sędziego Dominika Daśko po rozpoznaniu w dniu 13 czerwca 2023 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej spółki A. z/s w T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 16 grudnia 2021 r. sygn. akt II SA/Rz 1210/21 w sprawie ze skargi spółki B. z/s w J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krośnie z dnia 21 maja 2021 r. nr [...] w przedmiocie braku potrzeby przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko 1. uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargę, 2. zasądza od B. sp. z o.o. z siedzibą w J. na rzecz A. S.A. z siedzibą w T. kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 16 grudnia 2021 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, po rozpoznaniu skargi B. sp. z o.o. z siedzibą w J. (dalej: spółka lub inwestor) uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krośnie z 21 maja 2021 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Gminy Jedlicze z 30 września 2020 r. w przedmiocie "braku potrzeby przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko".

W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że kolejnymi decyzjami z 10 grudnia 2018 r., 28 czerwca 2019 r. i z 31 marca 2020 r. Burmistrz Gminy Jedlicze odmawiał spółce określenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia pn. "Rozbudowa i przebudowa instalacji termicznego przekształcania odpadów innych niż komunalne wraz z wyposażeniem infrastruktury gospodarowania tymi odpadami", na działkach o nr ewid. [...]. Decyzje te były uchylane przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krośnie odpowiednio decyzjami z 28 stycznia 2019 r., z 20 września 2019 r. oraz z 22 czerwca 2020 r. W ostatniej z tych decyzji organ odwoławczy wskazał na konieczność ustalenia kręgu stron postępowania i sposobu doręczenia pism pełnomocnikowi B. S.A. z siedzibą w T. (dalej: uczestnik postępowania lub skarżący kasacyjnie). Wskazano również na obowiązek sprawdzenia zawartości raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko w kontekście spełnienia wymogów formalnych i merytorycznych.

Decyzją z 30 września 2020 r. Burmistrz Gminy Jedlicze ponownie orzekł o odmowie określenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia. Podstawę prawną tej decyzji stanowiły art. 37, art. 66 i art. 82 z ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2020 r., poz. 283 ze zm., dalej: ustawa środowiskowa).

Odwołanie od powyższej decyzji wniosła spółka.

Decyzją z 21 maja 2021 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krośnie utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.

Spółka wniosła skargę na powyższą decyzję z 21 maja 2021 r.

Uwzględniając skargę Sąd I instancji wyjaśnił, że w ocenie organów złożony przez inwestora raport wraz z aneksem i uzupełnieniami nie spełnia wymogów ustawy środowiskowej, ponieważ nie zawiera racjonalnego wariantu alternatywnego oraz wariantu najkorzystniejszego dla środowiska. Natomiast wariant proponowany przez inwestora jest w rzeczywistości tożsamy z wariantem alternatywnym z taką jedynie różnicą, że dodatkowo uwzględniono separator wraz z instalacją odbioru i turbinę. Zdaniem organów, inwestor, pomimo wielokrotnych wezwań, nie dokonał uzupełnień w tym zakresie, co skutkuje wadliwością raportu i uniemożliwia wydanie pozytywnej dla inwestora decyzji.

W ocenie Sądu I Instancji, w tej sprawie wariantowość realizacji przedsięwzięcia musi być rozpatrywana z uwzględnieniem, że instalacja, która ma być przedmiotem rozbudowy - modernizacji już istnieje i funkcjonuje. Jej rozbudowa rzutuje na sposób skonstruowania i przedstawienia rozwiązań alternatywnych, których realizacją "inwestor raczej nie jest zainteresowany". Wariantowanie realizacji przedsięwzięcia musi odnosić się więc do ewentualnej modyfikacji już istniejącej instalacji, a nie całkowicie odmiennych warunków realizacji przedsięwzięcia. W związku z tym Sąd I instancji podzielił zarzuty skargi, że wymagane warianty alternatywne zostały prawidłowo przedstawione w raporcie, pomimo, że opierają się na analizie alternatywnych technologii mogących posłużyć do realizacji już istniejącego przedsięwzięcia, funkcjonującego w określonych warunkach (w określonym otoczeniu i lokalizacji, które narzucają określone ograniczenia).

Sąd I instancji podzielił również stanowisko, że wariant inwestycyjny może być uznany za wariant najkorzystniejszy dla środowiska i w praktyce może być jedynym możliwym do realizacji ze względu na ograniczenie wynikające z powierzchni istniejących działek i położonych na nich obiektów.

Sąd I instancji orzekł, że organy naruszyły art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r., poz. 735 ze zm., dalej: k.p.a.).

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł uczestnik postępowania.

W pierwszej kolejności skarżący kasacyjnie zarzucił naruszenie prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie na skutek uznania, że w ustalonym stanie faktycznym należy przyjąć, że raport spełnia warunki z art 66 ust. 1 pkt 5 ustawy środowiskowej. W ocenie skarżącego kasacyjnie, naruszenie powołanego przepisu polegało także na jego błędnej wykładni.

Skarżący kasacyjnie zarzucił także naruszenie przepisów postępowania.

Po pierwsze, przez przyjęcie, że należało uchylić zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji z uwagi na naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 k.p.a. Oznacza to, że doszło także do naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) (z ostrożności procesowej także lit. a)) ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 259 ze zm., dalej: p.p.s.a.). Uczestnik postępowania zaznaczył, że Sąd I instancji nie stwierdził naruszenia art 66 ust. 1 pkt 5 ustawy środowiskowej.

Po drugie, art. 133 § 1 i art. 141 § 4 p.p.s.a. co polegało na błędnym ustaleniu stanu faktycznego sprawy przez przyjęcie, że raport obejmuje inne warianty poza wariantem inwestora. Ponadto doszło do błędnego uzasadnienia zaskarżonego wyroku na skutek błędów w zakresie wykładni i zastosowania przepisów prawa materialnego.

Po trzecie, art. 141 § 4 p.p.s.a. co polegało na "podaniu" w uzasadnieniu wyroku wzajemnie wykluczających się tez.

Po czwarte, art. 141 § 4 in principio w związku art. 12 p.p.s.a. W ocenie skarżącego kasacyjnie, Sąd I instancji nie odniósł się do przedstawionego przez niego stanowiska w sprawie.

Uczestnik postępowania wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku i oddalenie skargi.

Skarżący kasacyjnie wniósł ponadto o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz rozpoznanie sprawy na rozprawie.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną inwestor wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

W świetle art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:

1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,

2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Podkreślić przy tym trzeba, że Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, ponieważ w świetle art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. (a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak), to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej.

Podstawowym elementem postępowania w sprawie określenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia jest ocena oddziaływania tego przedsięwzięcia na środowisko. W postępowaniu tym raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko stanowi podstawowy dowód w sprawie, ponieważ tego rodzaju dokument oparty jest na wiadomościach specjalnych. Z tego względu raport ma charakter specjalistycznego opracowania uwzględniającego aktualny stan prawny w zakresie jego wymagań formalnych, a autor takiego opracowania - zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądowo-administracyjnym - powinien posiadać wiedzę specjalistyczną. Organ jest zobowiązany do oceny zawartości raportu w kontekście spełnienia warunków, o jakich stanowi art. 66 ustawy środowiskowej.

Zadaniem organu prowadzącego postępowanie jest zatem w pierwszej kolejności sprawdzenie raportu pod względem spełnienia wymogów formalnych oraz materialnych. Obowiązkiem organu jest również weryfikacja materiałów stanowiących podstawę sporządzonego raportu. Organ nie jest związany treścią raportu, a ustalenia w nim zawarte mogą służyć wydaniu decyzji, jeżeli raport jest rzetelny, spójny, wolny od niejasności i nieścisłości. Brak jest możliwości wydania pozytywnej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach na podstawie niekompletnego raportu, który nie spełnia warunków określonych w art. 66 ustawy środowiskowej W tej sytuacji organ prowadzący postępowanie jest zobowiązany do wnikliwej i krytycznej weryfikacji przedłożonego przez inwestora raportu pod kątem wymagań uregulowanych w art. 66 ustawy środowiskowej

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, organy orzekające w sprawie prawidłowo orzekły, że przedłożony przez inwestora raport i zawarte w nim twierdzenia nie odpowiadają w całości wymogom z art. 66 ustawy środowiskowej. Organy obu instancji dokonały prawidłowej wykładni przepisów art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy środowiskowej, natomiast ocena Sądu I instancji wyrażona w tym zakresie nie jest prawidłowa.

W dniu 1 stycznia 2017 r., weszła w życie zmiana ustawy środowiskowej, wynikająca z ustawy z 9 października 2015 r. o zmianie ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2015 r. poz. 1936). Jednak na mocy art. 6 ust. 2 ustawy nowelizującej do spraw wszczętych na podstawie ustawy zmienianej w art. 1 (tj. ustawy środowiskowej), dla których przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy przedłożono raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko lub wydano postanowienie określające zakres raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, stosuje się przepisy dotychczasowe. Z akt sprawy wynika, że raport w tej sprawie złożono przed wejściem w życie nowelizacji ustawy środowiskowej, a zatem zastosowanie ma zasada określona w art. 6 ustawy nowelizującej.

Zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy środowiskowej, w brzmieniu mającym zastosowanie w tej sprawie, raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko powinien zawierać opis analizowanych wariantów, w tym wariantu proponowanego przez wnioskodawcę oraz racjonalnego wariantu alternatywnego (lit. a) oraz wariantu najkorzystniejszego dla środowiska (lit. b), wraz z uzasadnieniem ich wyboru.

W tej sprawie autorzy raportu w opisie analizowanych wariantów (s. 125 raportu, pkt 8) wskazali jedynie na "racje", jakimi kierowali się sporządzając raport. Następnie wskazano wariant proponowany przez wnioskodawcę (pkt 8.1) oraz wariant alternatywny (pkt 8.2), który obejmuje te same elementy co wariant proponowany przez wnioskodawcę oraz dodatkowe elementy instalacji (wersja maksymalna). Z kolei w pkt 8.3 wskazano wariant najkorzystniejszy dla środowiska wraz z uzasadnieniem wyboru. Z treści opisu tego wariantu wynika, że jest to ten sam wariant, który został wskazany jako wariant proponowany przez wnioskodawcę. Już zatem na tej podstawie należało stwierdzić, że opis wariantów przedstawionych w raporcie nie odpowiada wymogom z art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy środowiskowej, ponieważ zawiera wyłącznie dwa warianty, natomiast opis wyboru wariantu dotyczy wyłącznie wariantu proponowanego przez wnioskodawcę. Nie wyjaśniono natomiast w żaden sposób wyboru wariantu alternatywnego, a tym bardziej nie wskazano racjonalności jego wyboru, czego wymaga art. 66 ust. 1 pkt 5 lit. a) ustawy środowiskowej. Przeciwnie, jako wariant alternatywny wskazano tzw. wersję maksymalną, której realizacją inwestor w żadnej mierze nie jest zainteresowany. Ponadto, w ramach opisu wariantu proponowanego przez inwestora wydzielono trzy "warianty" realizacji przedsięwzięcia różniące się od siebie rodzajem użytych urządzeń, przy czym nie wiadomo, czy którykolwiek z tych "wariantów" mieści się w zakresie art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy środowiskowej, szczególnie uwzględniając, że w dalszej części raportu opisano wpływ realizacji przedsięwzięcia na poszczególne komponenty środowiska, podsumowując je niezrozumiałym sformułowaniem "Wariant A, B, C jak wyżej". Nieprawidłowo został również sformułowany pkt 8.4 raportu "Określenie przewidywanego oddziaływania na środowisko analizowanych wariantów, w tym również w przypadku wystąpienia poważnej awarii przemysłowej, a także możliwości transgranicznego oddziaływania na środowisko". Nie wynika bowiem z niego oddziaływanie na środowisko poszczególnych wariantów, a jedynie opis wpływu przedsięwzięcia w przypadku, jak należy zakładać, realizacji wariantu proponowanego przez wnioskodawcę.

Należy zwrócić uwagę, że wprowadzenie ustawowego wymogu przedstawienia opisu trzech wariantów w raporcie miało na celu umożliwienie organowi dokonania własnej analizy, który z tych wariantów jest możliwy do realizacji z punktu widzenia zagrożeń dla środowiska. Brak chociaż jednego z wariantów w tej sprawie (a brak ten wynika jednoznacznie nawet z pobieżnej lektury raportu), skutkuje tym, że raport ten jest niepełny i nie spełnia wymagań określonych w art. 66 ust. 1 pkt 5 lit. a) i b) ustawy środowiskowej.

Nieprawidłowe jest stanowisko Sądu I instancji, zgodnie z którym w tej sprawie należało uwzględnić specyfikę przedmiotowego przedsięwzięcia, które dotyczy rozbudowy już istniejącej instalacji. Taka wykładnia art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy środowiskowej jest sprzeczna z literalnym brzemieniem tego przepisu, który nie pozwala na odstąpienie od przedstawienia wariantów realizacji przedsięwzięcia w zależności od rodzaju lub zakresu planowanego do realizacji przedsięwzięcia.

W obecnym stanie prawnym, trzecim wariantem uregulowanym w ustawie środowiskowej nie jest "wariant najkorzystniejszy dla środowiska", ale racjonalny wariant najkorzystniejszy dla środowiska. Dodanie przez ustawodawcę kwantyfikatora "racjonalny" wynika z ze zmian wprowadzonych w ustawie z 9 października 2015 r. o zmianie ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko oraz niektórych innych ustaw, które stanowią transpozycję dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/92/UE z 13 grudnia 2011 r. w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko (Dz. Urz. UE L 26 z 28.01.2012, str. 1). Oznacza to, że wariant najkorzystniejszy dla środowiska powinien być również racjonalny, co wynika z art. 5 ust. 1 lit. d, dyrektywy 2011/92/UE. Powyższa dyrektywa obowiązywała już dacie obowiązywania poprzedniego brzmienia art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy środowiskowej i brak jest podstaw do przyjęcia, że w poprzednim stanie prawnym wariant najkorzystniejszy dla środowiska mógł być "nieracjonalny". Wykładnia art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy środowiskowej musi uwzględniać treść traktatów UE. Zgodnie z art. 191 ust. 1 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz.U.2004.90.864/2), polityka Unii Europejskiej w dziedzinie środowiska naturalnego przyczynia się do osiągania następujących celów: – zachowania, ochrony i poprawy jakości środowiska naturalnego; – ochrony zdrowia ludzkiego; – rozsądnego i racjonalnego wykorzystywania zasobów naturalnych; – promowania na płaszczyźnie międzynarodowej środków zmierzających do rozwiązywania regionalnych lub światowych problemów środowiska, w szczególności zwalczania zmian klimatu. Polityka Unii Europejskiej w dziedzinie środowiska stawia sobie za cel wysoki poziom ochrony, z uwzględnieniem różnorodności sytuacji w różnych jej regionach. Opiera się na zasadzie ostrożności oraz na zasadach działania zapobiegawczego, naprawiania szkody w pierwszym rzędzie u źródła i na zasadzie "zanieczyszczający płaci" (art. 191 ust. 2 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej). Należy więc ponownie podkreślić, że zgodnie z prawidłową wykładnią art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy środowiskowej wymagana wariantowość przedsięwzięcia polega na przedstawieniu co najmniej trzech wariantów z uzasadnieniem ich wyboru. Ten ostatni wymóg trzeba wyeksponować. Przedstawione warianty powinny się różnić przede wszystkim pod względem sposobu w jaki wnioskowane przedsięwzięcie będzie oddziaływać na środowisko w związku z różnymi sposobami jego realizacji. Celem wskazania racjonalnego wariantu alternatywnego jest poszukiwanie alternatywnych rozwiązań pozwalających zrealizować przedsięwzięcie w sposób racjonalnie oddziałujący na środowisko. Nie można zatem zredukować wymaganych trzech wariantów w istocie do jednego lub kilku wariantów inwestycyjnych tak jak zrobiono to w tej sprawie wraz z jednoczesnym uznaniem jednego z wariantów inwestycyjnych za najkorzystniejszy dla środowiska.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, wariant najkorzystniejszy dla środowiska nie może być utożsamiany z jednym z wariantów proponowanych do realizacji przez wnioskodawcę, ponieważ decydującym czynnikiem w wyborze tego ostatniego wariantu jest czynnik najczęściej ekonomiczny, a nie ochrona środowiska. Nawet w przypadku rozbudowy istniejącego przedsięwzięcia możliwa jest daleko idąca modyfikacja przedsięwzięcia tak, żeby uzyskać racjonalne rezultaty najkorzystniejsze dla środowiska, związane przykładowo z technologią budowy czy sposobem rozwiązania poszczególnych problemów technicznych. Wskazywał na to już organ I instancji w toku postępowania administracyjnego. W przypadku opisu wariantu najkorzystniejszego dla środowiska, kwestia opłacalności ekonomicznej przedsięwzięcia ma drugorzędne znaczenie, ponieważ brana jest pod uwagę przede wszystkim w innych wariantach - inwestorskim i racjonalnym wariancie alternatywnym. Z kolei przyjęcie, że wariant proponowany przez wnioskodawcę jest jednocześnie racjonalnym najkorzystniejszym wariantem dla środowiska nie spełnia wymagań z art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy środowiskowej, bowiem w takim przypadku raport przedstawia dwa, a nie trzy wymagane warianty.

Racjonalny wariant alternatywny i wariant najkorzystniejszy dla środowiska nie mogą mieć charakteru abstrakcyjnego czy też teoretycznego. Nie należy więc przedstawiać wariantu, którego faktyczna realizacja jest technicznie lub faktycznie niemożliwa albo jego realizacja jest skazana na niepowodzenie (np. ze względów finansowych czy środowiskowych lub społecznych). Z kolei "alternatywność" oznacza, że wariant ten musi się różnić od wariantu proponowanego przez inwestora w zakresie oddziaływania na środowisko. "Alternatywność" wymaga, co do zasady, zaproponowania wariantu różnego pod względem kryteriów przestrzennych (jak np. lokalizacja, skala i rozmiar przedsięwzięcia) lub technologicznych (jak np. rodzaj użytych materiałów, urządzeń lub instalacji). Nie jest też wykluczone odwoływanie się do innych różnic, wynikających np. z kryteriów ekonomicznych i społecznych. Nie ulega jednak wątpliwości, że wariant racjonalny nie może mieć charakteru pozornego, tj. nie może się sprowadzać do zaproponowania realizacji przedsięwzięcia w tej samej lokalizacji przy niewielkich różnicach technologicznych (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21 lutego 2018 r., II OSK 1871/17).

Tego rodzaju wada oznacza istotną wadliwość całego przedłożonego w tej sprawie raportu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28 kwietnia 2020 r., sygn. II OSK 1476/19, LEX nr 3018151). Inwestor jest zobowiązany przedłożyć taki raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, w którym zostanie rzetelnie przedstawiona analiza wszystkich wariantów, o których stanowi art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy środowiskowej (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 17 stycznia 2018 r., II OSK 813/16 oraz II OSK 89/16). Celem wariantowania jest niedopuszczenie do podjęcia działalności mogącej negatywnie oddziaływać na środowisko. Skuteczność działań prewencyjnych w indywidualnej ocenie konkretnego przedsięwzięcia uzależniona jest w dużej mierze od jakości opracowanych w raporcie wariantów oraz prawidłowej ich oceny przez organ wydający decyzję środowiskową. Zasada prewencji oraz zasada przezorności z art. 6 ustawy z 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2021 r., poz. 1973 ze zm. – dalej: p.o.ś.), w ocenie oddziaływania na środowisko wymaga stosowania odpowiednich rozwiązań technicznych i technologicznych, które powinny znaleźć się w opisie wariantów (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 maja 2020 r., II OSK 3327/19, LEX nr 30121470).

Powyższe oznacza, że na uwzględnienie zasługiwał zarzut podnoszący naruszenie art 66 ust. 1 pkt 5 ustawy środowiskowej. Na uwzględnienie zasługiwał także zarzut podnoszący naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 k.p.a., ponieważ Sąd I instancji nieprawidłowo orzekł, że doszło do naruszenia tych przepisów k.p.a. i na tej podstawie nieprawidłowo zastosował art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) Nie doszło natomiast do naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a., ponieważ Sąd I instancji nie powołał tego przepisu jako podstawy rozstrzygnięcia sprawy.

Pozostałe zarzuty skargi kasacyjnej nie zasługiwały na uwzględnienie.

Naruszenie określonej w art. 133 § 1 p.p.s.a. zasady orzekania na podstawie akt sprawy mogłoby stanowić podstawę kasacyjną np. w sytuacji oddalenia skargi pomimo niekompletnych akt sprawy, pominięcia istotnej części tych akt, przeprowadzenia postępowania dowodowego przez sąd z naruszeniem przesłanek zawartych w art. 106 § 3 p.p.s.a., czy oparcia orzeczenia na własnych ustaleniach sądu, tzn. dowodach lub faktach nieznajdujących odzwierciedlenia w aktach sprawy, o ile nie znajduje to umocowania w art. 106 § 3 p.p.s.a. Zaskarżony wyrok nie jest dotknięty tego rodzaju uchybieniami. Na uwzględnienie nie zasługiwał także zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., zgodnie z którym uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. Wszystkie te elementy uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera, w tym podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz szczegółowe wyjaśnienie powodów, dla których Sąd I instancji uwzględnił skargę. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, stanowisko Sądu I instancji wyrażone w tym zakresie jest wystarczające i pozwala na poddanie zaskarżonego wyroku kontroli instancyjnej, chociaż ze wskazanych wyżej względów stanowisko to nie jest prawidłowe. Natomiast zarzutem naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie można kwestionować oceny prawnej wojewódzkiego sądu administracyjnego. Ponadto, w świetle uchwały składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 lutego 2010 r. sygn. akt II FPS 8/09, przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.), jeżeli uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia, co w tej sprawie oczywiście nie nastąpiło. Nie doszło także do naruszenia art. 141 § 4 in principio w związku art. 12 p.p.s.a. Wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej, Sąd I instancji odniósł się do twierdzeń uczestnika postępowania przedstawiając własne stanowisko w zakresie wariantów realizacji przedsięwzięcia.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej uczestnik postępowania odniósł się ponadto do kwestii wymogów raportu w zakresie informacji o przewidywanych rodzajach i ilości emisji, jednak Naczelny Sąd Administracyjny nie miał możliwości rozpoznania sprawy w tej części, ponieważ w podstawach kasacyjnych nie sformułowano zarzutu naruszenia art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. c) ustawy środowiskowej.

Mając na uwadze, że istota sprawy została dostatecznie wyjaśniona, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 w związku z art 151 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok i oddalił skargę. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 203 pkt 2 p.p.s.a.