Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 1092/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2006-05-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 7, art. 77 par. 1, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Teza: Niezbędnym warunkiem wydania zgodnego z prawem rozstrzygnięcia jest należyte ustalenie stanu faktycznego danej sprawy. W tym celu organ

administracyjny powinien w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy - art. 77 ustawy z dnia 14.06.1960 r. Kodeks postępowania

administracyjnego. Przypisane organom administracyjnym władztwo w rozstrzyganiu o prawach lub obowiązkach strony postępowania wymaga, aby w

procesie dowodzenia w sposób szczególny zwracać uwagę na te okoliczności sprawy, które pozostają sporne. Organy bowiem administracji publicznej

powinny stosować w każdym postępowaniu ogólną zasadę według której organy administracyjne zobowiązane są w toku postępowania podjąć wszelkie

niezbędne kroki w celu dokładnego wyjaśnienia sprawy - art. 7 KPA. Bezkrytyczne zaś oparcie się przez organ administracyjny na swoich ustaleniach

faktycznych (prawda formalna), bez odniesienia się do zarzutów stron postępowania, nie daje gwarancji należytego ustalenia stanu faktycznego sprawy.

TEZY

Niezbędnym warunkiem wydania zgodnego z prawem rozstrzygnięcia jest należyte ustalenie stanu faktycznego danej sprawy. W tym celu organ

administracyjny powinien w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy - art. 77 ustawy z dnia 14.06.1960 r. Kodeks postępowania

administracyjnego. Przypisane organom administracyjnym władztwo w rozstrzyganiu o prawach lub obowiązkach strony postępowania wymaga, aby w

procesie dowodzenia w sposób szczególny zwracać uwagę na te okoliczności sprawy, które pozostają sporne. Organy bowiem administracji publicznej

powinny stosować w każdym postępowaniu ogólną zasadę według której organy administracyjne zobowiązane są w toku postępowania podjąć wszelkie

niezbędne kroki w celu dokładnego wyjaśnienia sprawy - art. 7 KPA. Bezkrytyczne zaś oparcie się przez organ administracyjny na swoich ustaleniach

faktycznych (prawda formalna), bez odniesienia się do zarzutów stron postępowania, nie daje gwarancji należytego ustalenia stanu faktycznego sprawy.


SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Danuta Tryniszewska-Bytys, Sędziowie sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk (spr.),, asesor WSA Wojciech Stachurski, Protokolant Marta Marczuk, po rozpoznaniu w dniu 9 maja 2006 r. sprawy ze skargi TP E. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K. Region W. w L. na postanowienie P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] października 2005 r., Nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego 1. uchyla zaskarżone postanowienie, 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonane w całości do czasu uprawomocnienia się wyroku, 3. zasądza od P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. na rzecz strony skarżącej kwotę 355 złotych (trzystu pięćdziesięciu pięciu) tytułem zwrotu kosztów procesu.


UZASADNIENIE

Decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2004 roku Prezydent Miasta B.

w sprawie [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę TP E. spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w K. Region W. w L. - rozbudowę istniejącej wieży SLR B. o wysokości 59 m n.p.t. do wysokości 71 m n.p.t. wraz z montażem systemów antenowych TV i UKF, na działce nr ewidencyjny gruntu [...], położonej w B. przy ulicy C. 3A. Jednocześnie wskazał, iż winne być zachowane następujące warunki, zgodnie z art. 36 oraz art. 42 ust. 2 i 3 ustawy Prawo budowlane tj.:

1. szczegółowe wymagania dotyczące nadzoru na budowie: zobowiązuje się inwestora do ustanowienia inspektora nadzoru inwestorskiego,

2. inwestor jest zobowiązany uzyskać pozwolenie na użytkowanie obiektu budowlanego,

3. inwestor jest zobowiązany zawiadomić właściwy organ nadzoru budowlanego, co najmniej 21 dni przez zamierzonym terminem przystąpienia do użytkowania, o zakończeniu budowy,

4. kierownik budowy jest obowiązany prowadzić dziennik budowy.

W dniu [...] czerwca 2005 roku inwestor złożył wniosek o wydanie pozwolenia na użytkowanie przedmiotowego obiektu. Do wniosku inwestor dołączył wszystkie wymagane przepisami ustawy – Prawo budowlanego dokumenty. W związku

z powyższym w dniu [...] czerwca 2005 roku Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w B. dokonał kontroli obowiązkowej zakończonej budowy obiektu budowlanego i ustalił, iż obiekt nadaje się do użytkowania. Ponadto organ stwierdził działanie systemów antenowych TV (TVN) oraz UKF (wgląd do szaf technologicznych).

Następnie w dniu [...] czerwca 2006 roku Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w B. wydał pozwolenie na użytkowanie przedmiotowego obiektu budowlanego. Jednocześnie w tym samym dniu organ wymierzył TP E. spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w K. Region Wschodni w L. karę z tytułu nielegalnego użytkowania wieży SLR w B. przy ul. C. [...] w B. w części obejmującej rozbudowę wieży od wysokości 59 m n.p.t. do wysokości 71 m n.p.t. wraz z montażem systemów antenowych TV i UKF, w wysokości 25.000 złotych. W uzasadnieniu swego stanowiska organ wskazał, iż inwestor przed przystąpieniem do użytkowania w/w obiektu, zgodnie z decyzją o pozwoleniu na budowę wydaną przez Prezydenta Miasta B. z dnia [...] kwietnia 2004 roku nr [...], był zobowiązany do uzyskania pozwolenia na użytkowanie, czego nie uczynił albowiem w dacie przeprowadzonej kontroli ustalono, iż przystąpiono już do nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego.

Od decyzji tej pełnomocnik TP E. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością

w K. Regionie Wschodnim w L. wniósł zażalenie do P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia na tej podstawie, iż nie doszło do nielegalnego użytkowania przedmiotowej inwestycji.

P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. w dniu [...] lipca 2005 roku uchylił zaskarżone postanowienie w przedmiocie wymierzenia grzywny z tytułu nielegalnego użytkowania wieży SLR w B. przy ul. C. [...] w B. w części obejmującej rozbudowę wieży. W uzasadnieniu organ wskazał, iż z akta sprawy nie wynika w oparciu o jakie odczyty wyciągnięte zostały wnioski w zakresie samowolnego użytkowania dobudowanej części wieży, co należy ustalić przy ponownym rozpoznaniu sprawy. Nadto organ odwoławczy podniósł, iż organ I instancji winien wystąpić do organu, który wydal pozwolenie na rozbudowę omawianej wieży SLR B., o wyjaśnienie jaki obowiązek ciążył na inwestorze w świetle wydanej decyzji, bowiem z pkt. 2 tej decyzji wynika, że inwestor jest zobowiązany uzyskać pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego, zaś z pkt 3 wynika, że inwestor jest zobowiązany zawiadomić właściwy organ nadzoru budowlanego, co najmniej 21 dni przed zamierzonym terminem przystąpienia do użytkowania, o zakończeniu robót budowlanych".

Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2005 roku w sprawie nr [...] Prezydent Miasta B. na podstawie art. 113 § 1 kpa sprostował oczywistą omyłkę (błąd pisarski) powstałą w decyzji z dnia [...] kwietnia 2004 roku zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę w ten sposób, że w rozstrzygnięciu decyzji, wykreślił pkt 2 w brzmieniu "inwestor jest zobowiązany uzyskać pozwolenie na użytkowanie obiektu budowlanego".

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w B. po ponownym rozpoznaniu przedmiotowej sprawy w dniu [...] sierpnia 2005 roku w sprawie nr [...] wymierzył karę z tytułu nielegalnego użytkowania wieży SLR B. przy ul. C. [...] w B. w części obejmującej rozbudowę wieży o wysokości 59 m n.p.t. do wysokości 71 m n.p.t. wraz z montażem systemów antenowych TV i UKF, na działce nr ewidencyjny gruntu [...].

Zdaniem organu podczas przeprowadzonej kontroli w/w obiektu w dniu [...] czerwca 2005 roku stwierdzono, że pomimo braku decyzji zezwalającej na użytkowanie tego obiektu, inwestor - TP E. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością

w K. Regionie Wschodnim w L., przystąpił nielegalne do użytkowania wieży SLR B. przy ul. C. [...] w B., w części obejmującej rozbudowaną wieżę.

Stosownie do obowiązujących przepisów zawartych w art. 57 ust. 7 ustawy z dnia 07 lipca 1994r. - Prawo budowlane organ podniósł, iż w przypadku stwierdzenia przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego lub jego części z naruszeniem przepisów art. 54 i art. 55, właściwy organ wymierza karę z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego stosując przepisy, o których mowa w art. 59f, z tym że stawka opłaty podlega dziesięciokrotnemu podwyższeniu.

Na tej też podstawie - w ocenie organu - wymierzenie kary w wysokości 25.000 zł było w niniejszej sprawie zasadne, tym bardziej, iż Urząd Regulacji Telekomunikacji i Poczty P. Oddziału Okręgowego w B. pismem z dnia [...] sierpnia 2005 roku jednoznacznie określił termin rozpoczęcia pracy systemów antenowych zamontowanych na rozbudowanej wieży SLR przy ul. C. [...] w B. tj. TVN od [...] grudnia 2004 roku, natomiast Radia BIS od [...] stycznia 2005 roku.

Opierając się w dalszej części uzasadnienia na sprostowaniu oczywistej omyłki

w decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...] kwietnia 2004 roku organ wskazał, iż inwestor zobowiązany był w punkcie 3 decyzji o pozwoleniu na budowę do zawiadomienia właściwego organu nadzoru budowlanego, co najmniej 21 dni przed zamierzonym terminem przystąpienia do użytkowania, o zakończeniu robót budowlanych, z czego nie wywiązał się.

Na postanowienie to pełnomocnik skarżącego złożył zażalenie.

Po rozpatrzeniu sprawy P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał w dniu [...] października 2005 roku postanowienie Nr [...], którym utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, że w protokole kontroli spisanym w dniu [...] czerwca 2005 roku przez przedstawicieli Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w B., w którym brał również udział przedstawiciel inwestora, znajduje się zapis, iż obiekt "nadaje się do użytkowania" oraz "stwierdza się działanie systemów antenowych TV (TVN) i UKF (wgląd do szaf technologicznych)."

Organ podkreślił ponadto, iż TP E. Sp. z o.o. dopiero w dniu [...] czerwca 2005 r. złożyła w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w B. wniosek o wydanie pozwolenia na użytkowanie obiektu, a w dniu kontroli (tj. [...] 06.2005 r.) przeprowadzonej przez organ nadzoru budowlanego stwierdzono już użytkowanie omawianej wieży. Ponadto z pisma z dnia [...]08.2005 r. Urzędu Regulacji Telekomunikacji i Poczty, P. Oddziału Okręgowego w B. jednoznacznie wynika, że praca z tej wieży rozpoczęła się już w dniu [...]12.2004 roku (TVN) i w dniu [...]01.2005 roku (Radio BIS). Stąd też mając na uwadze samowolne przystąpienie przez inwestora do użytkowania omawianej wieży SLR przy ul. C. [...] w B. organ odwoławczy nie znalazł przesłanek do zmiany bądź uchylenia zaskarżonego postanowienia.

Postanowienie P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego stało się przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. Pełnomocnik skarżących podniósł w niej, iż art. 55 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku – Prawo budowlanego określa przed przystąpieniem do użytkowania jakich obiektów budowlanych należy uzyskać ostateczną decyzję o pozwoleniu na użytkowanie i przedmiotowa inwestycja do nich się nie zalicza.

Ponadto pełnomocnik skarżącej podkreślił, iż w rozumieniu przepisów ustawy Prawo budowlane, anteny nadawcze nie są obiektem budowlanym, a tylko urządzeniem budowlanym. W związku z tym zakończenie robót budowlanych polegających na montażu anten nadawczych nie stanowi przesłanki do udzielenia pozwolenia na użytkowanie, ponieważ w wyniku takich robót nie powstał nowy obiekt budowlany ani jego część. W świetle obowiązujących przepisów prawa nie jest także wymagane zawiadomienie o zakończeniu robót budowlanych polegających na montażu urządzeń technicznych instalacyjnych związanych z istniejącym obiektem budowlanym. W przedmiotowej sprawie obiektem jest wieża (jej rozbudowa), natomiast anteny nadawcze stanowią wyłącznie urządzenia zamontowane na tym obiekcie.

W ocenie skarżącej zatem przed zastosowaniem art. 57 ust. 7 ustawy Prawo budowlane i wydaniem orzeczenia wymierzającego karę, organ administracji zobowiązany był do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego mającego na celu ustalenie czy inwestor nielegalnie użytkuje obiekt budowlany. W przedmiotowej sprawie zaś organ rażąco naruszył ten przepis bowiem ustalenia swoje poczynił na podstawie wglądu do szaf technologicznych. Oczywistym jest natomiast zdaniem skarżącej to, że nadajniki znajdujące się w pomieszczeniu obiektu były włączone, w sytuacji kiedy inwestor użytkował obiekt w sposób jak dotychczas.

Pełnomocnik skarżącej podkreślił również, iż przy wydawaniu orzeczenia w przedmiotowej sprawie, organ administracji na podstawie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, zobowiązany był do przedstawienia uzasadnienia faktycznego i prawnego, czego nie uczynił. Organ bowiem musi zająć stanowisko wobec całego materiału oraz uzasadnić jasno i należycie swoje rozstrzygnięcie.

W dalszym ciągu pełnomocnik skarżącej wskazał, iż zaskarżone postanowienie rażąco narusza tak przepisy prawa materialnego jak i przepisy proceduralne. W uzasadnieniu swego stanowiska wskazano, iż decyzja Prezydenta Miasta B. nr [...]/04 z dnia [...] kwietnia 2004 roku zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca pozwolenia na budowę – rozbudowę istniejącej wieży SLR B. o wysokości 59 m n.p.t do wysokości 71 m n.p.t wraz z montażem systemów antenowych TV i UKF została wydana z rażącym naruszeniem prawa i powinna być stwierdzona jej nieważność na mocy art. 156 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. Zarzut taki był podnoszony zarówno w zażaleniu na postanowienie z dnia 22 czerwca 2005 r. i w zażaleniu na postanowienie z dnia [...] sierpnia 2005 r. Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w B. Wykazano, że anteny nadawcze nie są obiektem budowlanym w rozumieniu ustawy Prawo budowlane, a co za tym idzie montaż anten nadawczych, jako urządzeń budowlanych nie wymagał tak pozwolenia na budowę jak i pozwolenia na użytkowanie. Nie było także obowiązku zawiadomienia o zakończeniu robót budowlanych polegających na montażu urządzeń technicznych instalacyjnych związanych z istniejącym obiektem budowlanym. Wykazano także, że ujawniona przez organ wydający decyzję wada (postanowienie z dnia 10 sierpnia 2005 r.) nie mogła być usunięta w trybie sprostowania, a podjęte działania przez organ nie miały oparcia w przepisach prawa.

Mając powyższe na uwadze pełnomocnik skarżącej wskazał, iż zaskarżonemu postanowieniu należy zarzucić również naruszenie przepisów proceduralnych polegających na nie przeprowadzeniu przez organ wnikliwego postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia, czy inwestor rzeczywiście nielegalnie użytkował obiekt budowlany tj. dobudowaną wieżę, nie zapewnieniu czynnego udziału w sprawie a przed wydaniem orzeczenia, nie umożliwienie do ustosunkowania się do dowodów zgromadzonych w sprawie (brak powiadomienia o wystąpieniu do URTiP, niewyjaśnienie jaki obowiązek ciążył na inwestorze w świetle wydanej decyzji o pozwoleniu na budowę. W ocenie pełnomocnika skarżącej było to o tyle istotne, że zdaniem inwestora wypełnił on w całości obowiązki dotyczące zgłoszenie zakończenia robót budowlanych dotyczących nadbudowy wieży. Jak wynika z dziennika budowy wpis dokonany w dniu [...] lutego 2005 r. brzmi: "(...) potwierdzam zakończenie wszystkich prac związanych z zakresem prac objętych pozwoleniem na budowę. Teren budowy został uporządkowany. Dziennik zamyka się na wpisie z dn. [...]02.2005." W tym dniu zakończyły się prace związane z montażem systemu antenowego UKF (kserokopia z dziennika budowy w załączeniu). Natomiast odbiór docelowego nadajnika TVN nastąpił w dniu [...] marca 2005 r. (protokół odbioru nadajnika TVN w załączeniu). Zawiadomienia o zakończeniu robót Spółka przesłała w dniu [...] marca 2005 r. Pisma zostały skierowane zgodnie z wymogami prawa do Państwowej Inspekcji Pracy, Inspekcji Ochrony Środowiska, Państwowej Inspekcji Sanitarnej i Państwowej Straży Pożarnej. W dniu [...] czerwca 2005 r. Spółka złożyła oświadczenie o braku sprzeciwu lub uwag przez wyżej wymienione organy przeciwko oddaniu do użytkowania rozbudowanej wieży. W tym też dniu tj. [...] czerwca 2005 r. inspektor nadzoru oświadczył, że roboty zostały wykonane zgodnie z projektem budowlanym, warunkami pozwolenia na budowę celem zgłoszenia budynku do użytkowania w całości.

Ustosunkowując się do uzasadnienia zaskarżanego postanowienia w części dotyczącej udziału przedstawiciela inwestora M. W., który podpisując protokół kontroli nie zakwestionował ustaleń dokonanych przez Inspektora Nadzoru Budowlanego, a tym samym zgodził się z opinią organu nadzoru budowlanego, pełnomocnik skarżącej podniósł, iż w kwestii samowolnego użytkowania wieży, należy poddać w wątpliwość skutki jakie wyciąga organ z faktu podpisania przez pracownika Spółki protokołu z kontroli.

Przytaczając treść przepis art. 30 kpa i 38 kc, skarżąca podniosła, iż w przypadku gdy stroną postępowania administracyjnego jest osoba prawna, organ administracji publicznej powinien ocenić, a tego w przedmiotowej sprawie nie uczynił, czy w sprawie występuje należycie umocowany przedstawiciel tej osoby prawnej. Oceny tej dokonuje na podstawie przepisów prawa regulujących ustrój osoby prawnej oraz na podstawie opartego na tych przepisach statutu. Pracownik podpisujący protokół nie był upoważniony do jego podpisania, a dodatkowo można stwierdzić, że w związku z tym osoby upoważnione do reprezentacji Spółki w przedmiotowej sprawie (pełnomocnictwo i odpis z KRS w załączeniu) nie zostały powiadomione prawidłowo o przeprowadzanej kontroli i nie miały możliwości wypowiedzenia się w prowadzonym postępowaniu.

W konkluzji pełnomocnik skarżącej wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia.

W odpowiedzi na skargę P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zaskarżonego postanowienia. Odnosząc się do postawionych w skardze zarzutów organ wskazał między innymi, iż kontrola przeprowadzona w dniu [...]06.2005 roku, stanowiła konsekwencję wniosku inwestora z dnia [...]06.2005 roku, w którym występował on o wydanie pozwolenia na użytkowanie przedmiotowej rozbudowy obiektu. Jednocześnie podkreślił, że przedłożony przez skarżącą protokół odbioru docelowego nadajnika TVN z dnia [...]03.2005 roku, załączony do skargi, nie jest równoznaczny z faktem, że do dnia odbioru nadajnik ten nie był użytkowany. Z pisma URTiP z dnia [...]08.2005 roku jednoznacznie wynika bowiem w ocenie organu, że TVN rozpoczął pracę z wieży SLR przy ul. C. [...] w dniu [...]12.2004 roku, co potwierdza dodatkowo fakt nielegalnego użytkowania tej wieży. Tym samym nałożenia kary z tytułu samowolnego użytkowania inwestycji było zasadne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. zważył, co następuje:

Skargę należało uwzględnić.

Niezbędnym warunkiem wydania zgodnego z prawem rozstrzygnięcia jest należyte ustalenie stanu faktycznego danej sprawy. W tym celu organ administracyjny powinien w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy - art. 77 ustawy z dnia 14.06.1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 30, poz. 168 ze zm.), w dalszej części określany w skrócie KPA. Przypisane organom administracyjnym władztwo w rozstrzyganiu o prawach lub obowiązkach strony postępowania wymaga, aby w procesie dowodzenia w sposób szczególny zwracać uwagę na te okoliczności sprawy, które pozostają sporne. Organy bowiem administracji publicznej powinny stosować w każdym postępowaniu ogólną zasadę według której organy administracyjne zobowiązane są w toku postępowania podjąć wszelkie niezbędne kroki w celu dokładnego wyjaśnienia sprawy - art. 7 KPA. Bezkrytyczne zaś oparcie się przez organ administracyjny na swoich ustaleniach faktycznych (prawda formalna), bez odniesienia się do zarzutów stron postępowania, nie daje gwarancji należytego ustalenia stanu faktycznego sprawy.

Na prawdzie formalnej oparta też została decyzja zaskarżona w niniejszej sprawie. Organy nadzoru budowlanego uznając, iż we wszczętym na wniosek skarżącej spółki postępowaniu administracyjnym w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie, doszło do samowolne użytkowani obiektu, wymierzyły skarżącej karę z tytułu nielegalnego użytkowania przedmiotowej wieży. Ustalenie stanu sprawy dokonane zostało natomiast przede wszystkim na podstawie protokołu z przeprowadzonej w dniu [...] czerwca 2005 roku kontroli obiektu oraz informacji z Urzędu Telekomunikacji i Poczty P. Oddziału Okręgowego w B.

P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego rozpoznając w trybie art. 138 § 1 pkt 1 kpa zażalenie skarżącej spółki na postanowienie w przedmiocie nałożenia kary z tytułu nielegalnego użytkowania rozbudowanej wieży, praktycznie w ogóle nie ustosunkował się zarzutów podniesionych w tym zażaleniu, mimo iż w całym postępowaniu w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie pojawia się wiele wątpliwości i nieścisłości, wynikających również z naruszenia przepisów prawa budowlanego i kpa.

Przede wszystkim podkreślić należy, iż wobec podnoszonego przez stronę od samego początku zarzutu, że przedmiotowy obiekt budowlany nie wymagał uzyskania pozwolenia na użytkowanie przed zastosowaniem art. 57 ust. 7 ustawy Prawo budowlanego i wydaniem orzeczenia wymierzającego karę, organ administracji zobowiązany był do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego mającego na celu ustalenie czy inwestor nielegalnie użytkuje obiekt budowlany, a tym samym również, czy wymagane było w tych okolicznościach pozwolenie na użytkowanie.

Już bowiem P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. w dniu 20 lipca 2005 roku uchylając zaskarżone postanowienie z dnia [...] czerwca 2005 roku, w przedmiocie wymierzenia kary z tytułu nielegalnego użytkowania wieży wskazał, iż z akt sprawy - pozwolenia na rozbudowę wieży - nie można jednoznacznie ustalić jaki obowiązek ciążył na inwestorze, bowiem z pkt. 2 tej decyzji wynika, że inwestor jest zobowiązany uzyskać pozwolenie na użytkowanie obiektu budowlanego, zaś z pkt 3 wynika, że inwestor jest zobowiązany zawiadomić właściwy organ nadzoru budowlanego, co najmniej 21 dni przed zamierzonym terminem przystąpienia do użytkowania, o zakończeniu robót budowlanych". Na datę zatem wydania już pierwszego postanowienia w przedmiocie wymierzania kary z tytułu nielegalnego użytkowanie wieży, de facto nie było wiadomo jaki obowiązek spoczywał na skarżącej spółce. Powyższe uzasadniało również pytanie czy w sytuacji błędnego lub niejasnego pouczenia skarżącej możliwe było wyciąganie negatywnych konsekwencji w tym zakresie. Inwestor nie może być zobowiązywany do określonych obowiązków, jeśli nie mają one umocowania w przepisach prawa tj. w tym konkretnym przypadku ustawy – Prawo budowlane.

Powyższe ustalenia organu niewątpliwie skutkowały tym, iż Prezydent Miasta B. postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2005 roku w sprawie nr [...] na podstawie art. 113 § 1 kpa sprostował oczywistą omyłkę (błąd pisarski) powstałą w decyzji z dnia [...] kwietnia 2004 roku zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę w ten sposób, że w rozstrzygnięciu decyzji, wykreślił pkt 2 w brzmieniu "inwestor jest zobowiązany uzyskać pozwolenie na użytkowanie obiektu budowlanego". Niezrozumiałe przy tym dla Sądu są przesłanki, którymi ten organ kierował się przy wydawaniu w/w postanowienia, mając na uwadze treść art. 113 § 1 kpa i stanowisko wyrażone w orzecznictwie i piśmiennictwie w przedmiocie tego, co należy rozumieć za oczywistą omyłkę pisarską. Niemniej jednak postanowienie to mimo, że budzi poważne wątpliwości, nie podlega kontroli Sądu w niniejszym postępowaniu,

To zaś postanowienie w ocenie organu I instancji dało mu ponownie otwartą drogę do wymierzenia w dniu [...] sierpnia 2005 roku kary z tytułu nielegalnego przystąpienia do użytkowania wieży SLR w B. przy ul. C. [...] w B. w części obejmującej rozbudowę wieży o wysokości 59 m n.p.t. do wysokości 71 m n.p.t. wraz z montażem systemów antenowych TV i UKF, na działce nr ewidencyjny gruntu [...], położonej w B. przy ul. C. [...]. Zdaniem bowiem organu podczas przeprowadzonej kontroli w/w obiektu w dniu [...] czerwca 2005 roku stwierdzono, że pomimo braku decyzji zezwalającej na użytkowanie tego obiektu, inwestor przystąpił nielegalne do użytkowania wieży. Wnioski takie organ wyciągnął z informacji nadesłanej z Urzędu Telekomunikacji i Poczty P. Oddziału Okręgowego w B..

Organ przy tym w dacie wydawania tego postanowienia ([...] sierpnia 2005 roku) w ogóle nie uwzględnił tego, iż skarżąca już de facto nie miała obowiązku uzyskania pozwolenia na użytkowanie, a zatem postępowanie wywołane tym wnioskiem na datę wydawania decyzji było już bezprzedmiotowe. Skoro bowiem skarżąca nie musiała uzyskać pozwolenia na użytkowanie obiektu, niejasnym jest nałożenie kary z uwagi na brak decyzji zezwalającej na użytkowanie tego obiektu (w ten sposób natomiast organ I instancji uzasadnił swoje rozstrzygnięcie). Po drugie w obrocie prawnym znajdowała się również prawomocna już decyzja z dnia [...] czerwca 2005 roku wydająca pozwolenie na użytkowanie tego obiektu. Oba te rozstrzygnięcia wzajemnie się zaś wykluczały.

Znamiennym również jest to, iż organ odwoławczy rozpoznając przedmiotowe zażalenie również nie zwrócił uwagi na te kwestie. Nie ustosunkował się również do trafnych zarzutów pełnomocnika skarżącej, poddających w wątpliwość fakt sprostowania prawomocnej i ostatecznej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę przedmiotowej wieży, specjalnie na potrzeby niniejszego postępowania i wydawane w trakcie tego postępowania orzeczenia. Wszystkie te okoliczności nie były w ogóle przedmiotem oceny w tej sprawie.

Tym samym zapadłe w tej sprawie rozstrzygniecie narusza w ocenie Sądu, przywołane wyżej przepisy prawa procesowego, tj. art. 7 i 77 § 1 KPA, a naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Nadto przedstawione powyżej okoliczności powodują to, iż zaskarżone postanowienie nie odpowiada również wymogom przepisu art. 107 § 3 kpa. Nie umniejszając przypisanego organom administracyjnym prawa do swobodnej oceny dowodów (art. 80 KPA.) należy podkreślić, że aby swoboda w ocenie dowodów nie przybrała formy dowolności, wydawane rozstrzygnięcia muszą być należycie uzasadnione. Stąd w przepisie art. 107 § 3 KPA ustawodawca jako podstawowy element decyzji wskazał uzasadnienie faktyczne i prawne. W przedmiotowej natomiast sprawie, organy konsekwentnie opierały się na tym samych, lakonicznych argumentach, w zasadzie w ogóle nie odnosząc się do zarzutów podniesionych przez pełnomocnika skarżącej spółki. Tożsame argumenty przytoczono również w odpowiedzi na skargę.

W tym stanie rzeczy, wobec stwierdzonego naruszenia przepisów art. 7,

art. 77 § 1 i art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, Sąd stosując

art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) uchylił zaskarżone postanowienie. Rozpoznając ponownie sprawę organy powinny uzupełnić materiał dowodowy i wyjaśnić wszelkie wątpliwości przedstawione powyżej, które pozwalałyby na weryfikację zarzutów skarżącej spółki. Powinien również rozpoznać przedmiotową sprawę z punktu widzenia istniejących w obrocie prawnym, a budzących wątpliwości decyzji Prezydenta Miasta B. nr [...] z dnia [...] kwietnia 2004 roku

w sprawie [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę TP E. spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w K. Region W. w L. - rozbudowę istniejącej wieży SLR B. o wysokości 59 m n.p.t. do wysokości 71 m n.p.t. wraz z montażem systemów antenowych TV i UKF, na działce nr ewidencyjny gruntu [...], położonej w B. przy uli C. [...] oraz postanowienia Prezydenta Miasta B. z dnia [...] sierpnia 2005 roku w sprawie nr [...]. Do momentu ustalenia bowiem jednoznacznego i zgodnego z prawem stanowiska w tej kwestii, wydanie prawidłowego rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie jest znacznie utrudnione. Natomiast sąd nawet opierając się na treści art. 135 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie może odnosić się do tych rozstrzygnięć, bowiem dotyczą one odrębnego postępowania w przedmiocie pozwolenia na budowę.

Ponadto organ odwoławczy przy ponownym rozpoznaniu sprawy w trybie art. 138 § 1 pkt 1 winien ustalić, czy w świetle obowiązujących przepisów prawa w niniejszej sprawie instalowanie urządzeń technicznych na istniejącym obiekcie budowlanym i ich ewentualne użytkowanie mieści się w granicach przedmiotowego postępowania. Ustalenia te bowiem bezpośrednio wiążą się z podstawą wymierzenia kary skarżącej spółce. Nadto w toku postępowania organ, zobligowany treścią art. 10 kpa, powinien ustosunkować się do zarzutów podnoszonych przez stronę, w tym zakresie.

Mając powyższe na uwadze Sąd zaskarżone postanowienie uchylił. Konsekwencją uwzględnienia skargi było orzeczenie z urzędu o wstrzymaniu wykonania postanowienia do czasu uprawomocnienia się wyroku (art. 152 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) oraz o zwrocie na rzecz skarżącej spółki poniesionych przez nią kosztów postępowania sądowego (art. 200 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).