Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 128/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2005-09-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Skarżony organ: Dyrektor Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Grażyna Śliwińska Sędziowie : Sędzia NSA Zdzisław Romanowski WSA Agnieszka Łąpieś - Rosińska (spr.) Protokolant: Paweł Muszyński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 września 2005 r. sprawy ze skargi L. I. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] grudnia 2004 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia oddala skargę


UZASADNIENIE

Z akt administracyjnych wynika, iż w dniu [...] czerwca 2003 r. podczas przeprowadzonej kontroli na drodze krajowej nr [...] w m. [...] stwierdzono po dokonaniu ważenia, przekroczenie dopuszczalnego nacisku drugiej osi pojazdu, składającego się z ciągnika marki [...] nr rej. [...] i naczepy marki [...] nr rej. [...], stanowiącego, jak wynikało z zapisów w protokole własność Pana P. I. zam. w [...]. Z przeprowadzonej kontroli sporządzono protokół Nr [...], a pismem z dnia [...].06.2002 r. zawiadomiono P. I., o wszczęciu w tej sprawie postępowania administracyjnego. W dniu [...] maja 2004 r. Zastępca Dyrektora Oddziału Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad w [...], działający na podstawie pełnomocnictwa Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad, stwierdzając brak zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym oraz przekroczenie dopuszczalnego nacisku drugiej osi pojazdu, wydał decyzję nr [...] nakładającą na Pana P. I. karę pieniężną z tego tytułu w wysokości 2.880,00 zł.( dwa tysiące osiemset osiemdziesiąt złotych).

Pismem z dnia [...] maja 2004 r. Pan P. I. zwrócił się

o ponowne rozpatrzenie sprawy i uchylenie zaskarżonej decyzji, a także wyjaśnił, co czynił również uprzednio w trakcie postępowania, iż ciągnik siodłowy marki [...] nr rej. [...] nie stanowi jego własności, lecz Pana L. I., natomiast naczepa typu [...] nr rej. [...] została wydzierżawiona w czerwcu 2003 r. również Panu L. I. Jako dowód załączona została faktura nr

[...] z dnia [...].06.2003r. Zwrócił również uwagę, iż skontrolowany przejazd wykonywany był w okresie obowiązywania w/w umowy

i pomimo, że naczepa stanowiła własność wnioskodawcy, nie miał on żadnego wpływu na wielkość załadunku, jak również rozłożenie przewożonego ładunku na poszczególne osie.

Z informacji uzyskanych z Wydziału Komunikacji Urzędu Miejskiego

w [...] wynikało, że właścicielem ciągnika rzeczywiście jest Pan L. I., zam. w [...] przy ul. [...].

To spowodowało, że pismem z dnia [...] października 2004 r. wysłane zostało do Pana L. I. zawiadomienie o wszczęciu postępowania

w sprawie stwierdzonego w dniu [...].06.2003 r. przejazdu pojazdem nienormatywnym.

Mając powyższe na uwadze, decyzją z dnia [...] listopada 2004 r. Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad uchylił zaskarżoną decyzję z dnia [...] maja 2004 r. nr [...] i umorzył postępowanie w stosunku do Pana P. I., a następnie decyzją z dnia [...] listopada 2004 r. nr [...] nałożył na Pana L. I. karę pieniężną w wysokości 2.880,00 zł (dwa tysiące osiemset osiemdziesiąt złotych ) z tytułu przejazdu w dniu [...] czerwca 2003 r. na drodze krajowej nr [...] pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia.

Pismem z dnia [...] listopada 2004 r. L. I. złożył wniosek

o ponowne rozpatrzenie sprawy, wnosząc o anulowanie nałożonej kary.

We wniosku tym wyjaśnił, iż jego zdaniem pojazd był niedoładowany, a nie przeciążony, gdyż jego masa całkowita wynosi 40 t, podczas gdy w trakcie kontroli stwierdzono tylko 39,4 t. Stwierdził również, że nie ma możliwości finansowych i technicznych pozwalających na każdorazowe ważenie pojazdu i ładunku oraz, że odpowiedzialność za prawidłowy ładunek powinna spoczywać na firmach dokonujących załadunku, a nie na przewoźniku. Następnie wnioskodawca wskazując, iż pomiary powinny się odbywać przy zachowaniu odpowiedniej procedury (np. stała

prędkość najazdu na wagę, odpowiednie podłoże, temperatura powietrza, siła

wiatru), zarzucił organowi działanie bezprawne. Jako podstawę swojego stwierdzenia wskazał na fakt, iż zgodnie z ustawą z dnia 11 maja 2001 r.

o miarach, wymagania metrologiczne, którym powinny odpowiadać wagi

samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu, zostały określone dopiero w rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 10 lutego 2004 r., które weszło w życie w dniu 13 marca 2004 r. Do tego czasu, a więc również podczas dokonywania kontroli pojazdu w dniu [...] czerwca 2003 r. nie istniały, jego zdaniem wiążące procedury prawne.

Twierdzenie, że zarządzenie nr 39 Prezesa Głównego Urzędu Miar z dnia 22 grudnia 2000 r. w sprawie wprowadzenie przepisów metrologicznych o wagach samochodowych do ważenia pojazdów jest podstawą prawną jest nieprawdziwe, gdyż przepis ten jest niezgodny z Konstytucją RP, ponieważ nie stanowi powszechnie obowiązującego prawa i nie może stanowić podstawy decyzji wobec obywatela, a nawet gdyby tak było, to przepisy te straciły moc obowiązującą w dniu 30.06.2002 r.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad działając na podstawie art. 13 ust. 2a i 2b, Ip. 5 pkt. 1 lit. c tabeli z załącznika, art. 18a ust. 5 i art. 20 pkt. 8 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. z 2000 r. Nr 71, póz. 838 ze zm.) w związku z art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym

( t.j. Dz.U. z 2003 r. Nr 58,póz. 515 ze zm. ) oraz §1-5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia ( Dz.U. z 2003 r. Nr 32, poz. 262), a także art. 138 § 1 pkt. 1 w związku z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

(tekst jednolity. z 2000 r. Nr 98, póz. 1071 ze zm.) - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję podzielając argumentację zawartą w decyzji z dnia [...] listopada 2004r.

W dniu [...] stycznia 2005r. L. I. reprezentowany przez radcę prawnego W. M. skierował do Wojewódzkiego Sądu

Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję ponownie zarzucając nieprawidłowości przeprowadzonego ważenia pojazdu. Pomiary takie powinny odbywać się przy zachowaniu odpowiednio ustalonej procedury, jak np. stałej prędkości najazdu na wagę, odpowiednio przygotowanego podłoża, temperatury powietrza, siły wiatru itp. co wynika z art. 9 ustawy o miarach z dnia 11 maja 2001r. Należy mieć jednak na uwadze co podnosi strona skarżąca, iż ustawa weszła w życie z dniem 10 lutego 2003r., a rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 10 lutego 2004r. konkretyzujące wymagania metrologiczne weszło w życie 13 marca 2004r., więc w dniu kontroli nie istniały prawnie wiążące procedury pomiaru. Bez przepisów wykonawczych nie można stwierdzić czy funkcjonariusze organu dokonując czynności ważenia pojazdu skarżącego działali legalnie.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej, przy czym w świetle przepisu § 2 powołanego artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Ponadto, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną

( art.134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270).

Rozpoznając zatem sprawę pod tym kątem stwierdzić należy, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie gdyż zaskarżone decyzje nie naruszają prawa materialnego i procesowego w stopniu uzasadniającym ich uchylenie.

Na wstępie podkreślić należy, iż zgodnie z art. 10 ustawy z dnia 14 listopada 2003r. o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw ( Dz. U. Nr 200 poz. 1953) "do postępowań administracyjnych wszczętych, a niezakończonych decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe". Mając na uwadze, iż ustawa weszła w życie z dniem 24 listopada 2004r., a postępowanie administracyjne wszczęte zostało z dniem [...] czerwca 2003r, tj. przeprowadzenia kontroli, organ administracyjny prawidłowo rozpatrzył niniejszą sprawę według stanu prawnego obowiązującego przed dniem 24 listopada 2003r.

Przedmiotowe decyzje Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych

i Autostrad nie naruszają zarówno przepisów prawa materialnego wskazanych w art. 13 ust. 2a i 2b ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, oraz w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia, jak również przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, w tym w szczególności art. 7 kpa, art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., oraz art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu, w jakim mogłoby to mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Materialnoprawną podstawę nałożenia na skarżącego L. I. kary pieniężnej stanowił art. 13 ust. 2a ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jednolity. Dz. U. z 2000 r. Nr 71, poz. 838 ze zm.), zgodnie z którym za przejazd po drogach publicznych pojazdów,

o których mowa w ust. 2 pkt 3 tj. pojazdów zarejestrowanych w kraju lub za granicą, z ładunkiem lub bez ładunku, o masie, naciskach osi lub wymiarach przekraczających wielkości określone w odrębnych przepisach - bez zezwolenia określonego przepisami Prawa o ruchu drogowym lub niezgodnie

z warunkami podanymi w zezwoleniu oraz za nieuiszczenie opłat, o których mowa w ust. 2 pkt 4, pobiera się kary pieniężne. Jednocześnie

w Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002r.

w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia ( Dz. U. z 2003 r. Nr 32 poz.262) określono szczegółowo jakie są dopuszczalne naciski osi pojedynczej i wielokrotnej na drogi. Nie budzi wątpliwości, iż w niniejszej sprawie nastąpiło przekroczenie dopuszczalnego nacisku drugiej osi pojazdu o 27,83 kN, czyli stosując obowiązujący w dniu ważenia załącznik do ustawy o drogach publicznych - lp. 5, pkt 1 lit. c tabeli –

ustalono karę pieniężną w wysokości 2.880,00 zł. Ponadto organ zasadnie – zdaniem Sądu – uznał również, iż fakt nieprzekroczenia przez stronę dopuszczalnej masy całkowitej kontrolowanego pojazdu jest bez znaczenia w niniejszej sprawie, gdyż w przypadku przekroczenia tego parametru organ nałożyłby na stronę dodatkową karę pieniężną, osobno przewidzianą

w przepisach ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych. Według obowiązującego przepisu art. 61 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 1997 r. Nr 98, poz. 602 ze zm.) ładunek na pojeździe umieszcza się w taki sposób, aby nie powodował przekroczenia dopuszczalnych nacisków osi pojazdu na drogę.

Jednocześnie Sąd nie dopatrzył się uchybień proceduralnych jakich zdaniem skarżącego dopuścił się organ w trakcie przeprowadzonej kontroli

w dniu [...] czerwca 2003r. Z przeprowadzonej kontroli sporządzony został szczegółowy protokół odpowiadający wymogom określonym w art. 68 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego, a więc wynika z niego kto, kiedy, gdzie i jakich czynności dokonał, kto i w jakim charakterze był przy tym obecny, co i w jaki sposób w wyniku tych czynności ustalono i jakie uwagi zgłosiły obecne osoby. W ocenie Sądu ważenie pojazdu zostało przeprowadzone prawidłowo i nie budzi istotnych zastrzeżeń, zaś otrzymane wyniki ważenia zostały podane po uwzględnieniu tolerancji 200 kg + 2% dla

każdej osi. Z ustaleń protokołu wynika ponadto, iż kierowca przed rozpoczęciem czynności kontrolnych poinformowany został

o technice najeżdżania pojazdem na wagi i zjeżdżania z nich, miał możliwość sprawdzenia zgodności numerów fabrycznych wag ze świadectwami legalizacji, udostępniono mu do wglądu legitymację służbową

i upoważnienie do kontroli, udostępniono mu również protokół pomiaru równości terenu na stanowisku do ważenia pojazdu. Odmowa podpisu protokołu przez kierowcę nie może świadczyć o wadliwości przeprowadzonej przez organ czynności.

W aktach sprawy znajdują się również protokoły z pomiaru pochylenia terenu na stanowisku ważenia pojazdu, które miało miejsce w miejscowości [...] z dnia [...] marca 2003r. oraz [...] września 2003 r., z którymi to dokumentami miał możliwość zapoznać się skarżący stosownie do przysługujących mu praw jako stronie postępowania administracyjnego,

o czym został powiadomiony pismem z dnia [...] października 2004 r. Tym samym za bezzasadny uznać należy zarzut skarżącego, iż pomiaru terenu dokonano dopiero po upływie trzech miesięcy od dokonanej kontroli.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził również, iż przyrządy pomiarowe użyte w toku kontroli posiadały legalizację, co potwierdzone zostało w protokole z zatrzymania i kontroli pojazdu. Mimo, że ustawa z dnia 11 maja 2001 r. Prawo o miarach ( Dz. U. z 2004 Nr 243, poz.2441 ) weszła w życie w dniu 1 stycznia 2003 r., to stosownie do treści art. 29 tej ustawy do czasu wejścia w życie przepisów wykonawczych prawna kontrola metrologiczna odbywała się na podstawie przepisów dotychczasowych, nie dłużej jednak niż 1 rok od dnia wejścia w życie ustawy czyli do dnia 1.01.2004 r. – kontrola miała miejsce w dniu [...] czerwca 2003r. Jednocześnie zgodnie z art. 29a ( dodanym przez art. 1 pkt. 23 ustawy z dnia 27 maja 2004 r. / Dz.U. Nr 141, poz. 1493/ zmieniającej niniejsza ustawę z dniem 6 lipca 2004 r.), przyrządy pomiarowe zalegalizowane do dnia 31 grudnia 2003 r. zgodnie z zasadami określonymi

w art. 29 mogą być nadal legalizowane, lecz nie dłużej niż do dnia

31 grudnia 2013 r. o ile spełniają wymagania przepisów, na podstawie których zostały zalegalizowane. Wspomniane powyżej świadectwa legalizacyjne, wydane zostały w dniu [...] grudnia 2001 r. i miały ważność do dnia [...] grudnia 2003 r. Jednocześnie podkreślić należy, iż wbrew twierdzeniu strony skarżącej powołane przepisy dotyczące warunków metrologicznych wag są podstawą do wydania świadectw legalizacji tych urządzeń, a nie podstawą działania organów administracji i wydawania decyzji administracyjnych. Stanowiły ją natomiast ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych ( tekst jednolity Dz. U. z 2004 r. Nr 204, póz. 2086) , ustawa z dnia 21 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym ( Dz. U. Nr 98, póz. 602 ze zm.) i Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia ( Dz.U. Nr 32, póz. 262), natomiast uprawnienie dla pracowników zarządu dróg do kontroli pojazdów w tym m. in. sprawdzania stanu technicznego pojazdu, wyposażenia, ładunku, wymiarów, masy lub nacisku osi pojazdu znajdującego się na drodze wynika z Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 30 grudnia 2002r. ( Dz.U. z 2003r. Nr 14 poz.144 z późn.zm.).

Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku, działając na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.