Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 1319/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2023-02-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 28
journal: Dz.U. 2022 poz 180
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Grzegorz Panek, Sędzia WSA Małgorzata Niedobylska, Sędzia WSA Piotr Popek /spr./, Protokolant sekr. sąd. Sabina Długosz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 lutego 2023 r. spraw ze skarg L. z siedzibą w O. na decyzje Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie z dnia 12 sierpnia 2022 r. - nr 1801-IGC.48.41.2022, - nr 1801-IGC.48.42.2022, - nr 1801-IGC.48.43.2022, - nr 1801-IGC.48.44.2022 w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym oddala skargi.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skarg L. z siedzibą w O. (dalej: skarżąca, Spółka), przekształconej z P. z siedzibą w K., są decyzje Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie (dalej: DIAS) z 12 sierpnia 2022 r. nr 1801-IGC.48.41.2022, 1801-IGC.48.42.2022, 1801-IGC.48.43.20221801-IGC.48.44.2022, utrzymujące w mocy decyzje Naczelnika Podkarpackiego Urzędu Celno-Skarbowego w Przemyślu (dalej: NPUCS) z 20 czerwca 2022 nr 408000-408000-COC.48.1230.2020, 408000-408000-COC.48.1231.2020, 408000-408000-COC.48.1232.2020, 408000-408000-COC.48.1233.2020 w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2022 r. poz. 180 ze zm., dalej: u.t.d.).

Jak wynika z uzasadnień decyzji i akt administracyjnych spraw, 6 września 2020 r. funkcjonariusze Oddziału Celnego w K. przeprowadzili kontrole wyjeżdżający z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nowo zakupionych zespołów pojazdów w postaci:

- pojazdu silnikowego marki MAN na niemieckich numerach rejestracyjnych [...] wraz z przyczepą marki KRONE na słowackich numerach rejestracyjnych [...] o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony (12535 kg) kierowanego przez obywatela Ukrainy – O.S., legitymującego się paszportem [...],

- pojazdu silnikowego marki MAN na niemieckich numerach rejestracyjnych [...] wraz z przyczepą marki KRONE na słowackich numerach rejestracyjnych [...] o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony (13830 kg), kierowanego przez obywatela Ukrainy – P.M., legitymującego się paszportem [...],

- pojazdu silnikowego marki MAN na niemieckich numerach rejestracyjnych [...] wraz z przyczepą marki KOEGEL na niemieckich numerach rejestracyjnych [...] o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony (12505 kg), kierowanego przez obywatela Ukrainy – V.I., legitymującego się paszportem [...],

- pojazdu silnikowego marki MAN na niemieckich numerach rejestracyjnych [...] wraz z przyczepą marki KOEGEL na niemieckich numerach rejestracyjnych [...] o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony (12250 kg), kierowanego przez obywatela Ukrainy – Y.C., legitymującego się paszportem [...].

Kontrolę przeprowadzono w zakresie przestrzegania przepisów u.t.d.

W wyniku kontroli stwierdzono wykonywanie międzynarodowego przewozu drogowego rzeczy bez posiadania w pojazdach wymaganego zezwolenia oraz naruszenie polegające na niewyposażeniu kierowców w dokument - zezwolenie na międzynarodowy przewóz drogowy rzeczy na terytorium RP.

Zgodnie z oświadczeniami kierowców, podmiotem wykonującym przewóz drogowy była firma P. [...], K., Ukraina.

Z przeprowadzonych czynności sporządzono protokoły kontroli drogowej o numerach [...], .

Jak wynika z dokumentacji spraw tj.: protokołu kontroli nr [...] , dokumentów [...] oraz faktur nr [...] z dnia 04.09.2020 r., protokołu kontroli nr [...], dokumentów [...] oraz faktur nr [...] z dnia 04.09.2020 r., protokołu kontroli nr [...] ,., dokumentów [...] oraz faktur nr [...] z dnia 04.09.2020 r., protokołu kontroli nr [...], dokumentów [...] oraz faktur nr [...] z dnia 04.09.2020 r., a także notatek służbowych z dnia 06.09.2020r., każdym ze skontrolowanych zespołów pojazdów przewożony był towar w postaci 2 szt. zabudowy do samochodu ciężarowego marki KRONE, które nie były w sposób trwały połączone i nie stanowiły integralnej części zespołu pojazdów.

Powyższy towar oraz nowo zakupione zespoły pojazdów przeznaczone były dla ukraińskiego odbiorcy - firmy P., [...] , K., Ukraina.

W dniu 22 grudnia 2021 r. wezwano ustanowionego w sprawach pełnomocnika - adwokata M.P. o podanie informacji czy przedmiotowy przewóz wykonywany był przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej oraz przedstawienie stosownych dokumentów.

Pismem z dnia 16 marca 2020r. pełnomocnik strony przedstawił skan oświadczenia firmy P. sp. z o.o. z siedzibą w K., z którego wynikało, że przewóz wykonywany był dla potrzeb P. z siedzibą w K. a pojazdy kierowane były przez pracowników firmy. Jednocześnie poinformował, że w związku z wojną na Ukrainie nie jest w stanie przedstawić powyższego dokumentu w oryginale.

NPUCS, postanowieniami z dnia 12 kwietnia 2022 r. wszczął z urzędu postępowania administracyjne wobec przewoźnika: P., [...], K., Ukraina w sprawie naruszenia przepisów u.t.d. polegającego na wykonywaniu międzynarodowego przewozu drogowego rzeczy bez posiadania w pojazdach wymaganego zezwolenia, a następnie 20 czerwca 2022 r. wydał decyzje nr: 408000-408000-COC.48.1230.2020, 408000-408000-COC.48.1231.2020, 408000-408000-COC.48.1232.2020, 408000-408000-COC.48.1233.2020, zgodnie z którymi nałożył na wykonującego przewóz firmę P., kary pieniężne w kwocie 12.000 PLN za wykonywanie międzynarodowego przewozu drogowego rzeczy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej bez posiadania w pojeździe wymaganego ważnego zezwolenia, określone pod lp. 3.1. załącznika nr 3 do u.t.d.

Pełnomocnik Spółki złożył odwołania od powyższych decyzji zarzucając naruszenie:

- art. 4 pkt 2, 4 i 6, art. 28 ust. 1 oraz art. 92a ust. 1 i 2 u.t.d., przez błędne przyjęcie, że skarżący wykonywał międzynarodowy przewóz drogowy, w sytuacji gdy przewóz ten wykonywany był pomocniczo w stosunku do podstawowej działalności firmy,

- art. 1 Umowy między Rządem Rzeczpospolitej Polskiej a Rządem Ukrainy o międzynarodowych przewozach drogowych z dnia 18 maja 1992 r. w zw. z art. 34 ust 1 u.t.d. przez przyjęcie, że przewóz wymagał zezwolenia, o którym mowa w Umowie.

DIAS, po rozpatrzeniu odwołań, decyzjami z dnia 12 sierpnia 2022 r., opisanymi na wstępie, utrzymał w mocy zaskarżone decyzje NPUCS.

W uzasadnieniu decyzji organ przytoczył regulacje normujące zagadnienie kontroli wykonywania przewozu drogowego oraz konsekwencje prawne dla podmiotów wykonujących ten przewóz z naruszeniem przepisów u.t.d.

DIAS wyjaśnił, że ze względu na to, że pojazdy którymi wykonywany był przewóz nie były zarejestrowane na terytorium RP jak i na terytorium UA, w niniejszych sprawach nie miała zastosowania Umowa między Rządem Rzeczpospolitej Polskiej a Rządem Ukrainy, o międzynarodowych przewozach drogowych z dnia 18 maja 1992 r. Zgodnie bowiem z art. 1 ust. 1 powołanej wyżej umowy, postanowienia tej umowy mają zastosowanie do przewozów podróżnych i ładunków między obu krajami i w tranzycie przez te terytoria, wykonywanych pojazdami zarejestrowanymi na terytorium jednej z umawiających się Stron. Wobec tego przewozy wykonywane pojazdami niezarejestrowanymi w Polsce lub na Ukrainie, nie są normowane w/w przepisami międzynarodowymi, lecz w przypadku przewozu po terytorium RP wyłącznie przepisami UE oraz krajowymi.

Organ wskazał, że w przedmiotowych sprawach, że przewoźnik naruszył warunki przewozu drogowego, ponieważ w/w zespołami pojazdów (nowo zakupionymi) przewożony był towar w postaci 2 szt. zabudowy do samochodu ciężarowego a więc zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 28 ust. 1 u.t.d. obowiązany był posiadać stosowne zezwolenie.

DIAS podkreślił, że brak w pojeździe zezwolenia stanowi delikt administracyjny zagrożony karą pieniężną zgodnie z załącznikiem nr 3 do u.t.d. - lp. 3. 1 – w wysokości 12.000 zł - za wykonywanie międzynarodowego przewozu drogowego rzeczy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej bez posiadania w pojeździe wymaganego ważnego zezwolenia, - lp. 1.12 oraz w wysokości 500 zł - za niewyposażenie kierowcy w dokumenty, o których mowa w art. 87 u.t.d.

W ocenie DIAS, w związku z powyższym, uwzględniając dyspozycję przepisu art. 92a ust. 3 u.t.d., zgodnie z którą suma kar pieniężnych, o których mowa w ust. 1, nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej, nie może przekroczyć kwoty 12 000 złotych, organ I instancji prawidłowo nałożył na podmiot wykonujący przewóz karę pieniężną w wysokości 12 000 zł.

Odnosząc się do zarzutu, opartego na twierdzeniu, iż przewóz stanowił niezarobkowy przewóz drogowy na potrzeby własne i wykonywany był pomocniczo w stosunku do podstawowej działalności gospodarczej spółki, a zatem nie mieścił się w definicji międzynarodowego przewozu drogowego organ wskazał, że aby wykluczyć obowiązek posiadania przez skarżącą zezwolenia na międzynarodowy przewóz drogowy rzeczy, o którym mowa w art. 28 ust. 1 u.t.d., niezbędne jest potwierdzenie, że w realiach niniejszych sprawy zachowane zostały warunki przewozu na potrzeby własne określone w art. 4 pkt 4 u.t.d.

DIAS podkreślił, że, organ I instancji wezwał stronę do udzielenia informacji i przedstawienia dokumentów potwierdzających fakt, że pojazdy prowadzone były przez pracowników firmy a przedmiotowy przewóz wykonywany był przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej. W odpowiedzi na powyższe pełnomocnik strony przedstawił kopię oświadczenia, w którym wskazał, że przewóz wykonywany był na potrzeby firmy P. z siedzibą w K. a pojazdy kierowane były przez pracowników firmy. Powyższe oświadczenie nie zostało jednak poparte żadnymi dokumentami.

Organ stwierdził, że przedsiębiorca legitymował się tytułem prawnym do dysponowania pojazdami samochodowymi, a przewożone rzeczy zgodnie z okazanymi do kontroli dokumentami zostały przez niego zakupione. Pojazdy samochodowe użyte do przewozu prowadzone były przez pracowników firmy P..

Zdaniem organu odwoławczego w przedmiotowych sprawach brak jest natomiast dowodu potwierdzającego spełnienie podstawowego warunku uznania analizowanego przejazdu za przewóz na potrzeby własne w rozumieniu art. 4 pkt 4 u.t.d., a mianowicie że przewóz ten wykonywany był przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do podstawowej działalności gospodarczej.

W ocenie DIAS złożone do akt spraw w formie kserokopii oświadczenie spółki, zgodnie z którym przewóz wykonywany był dla potrzeb P. z siedzibą w K., nie dowodzi, że przewóz ten wykonywany był pomocniczo w stosunku do podstawowej działalności gospodarczej.

DIAS podkreślił, że z informacji zawartych w rejestrze ewidencji firm zarejestrowanych na Ukrainie wynika, że zakres działalności przedmiotowej firmy obejmuje jako podstawową działalność - pozostałą działalność wspomagającą transport, a ponadto działalność agencyjną w sprzedaży rzeczy, pojazdów ciężarowych i osobowych, działalność w zakresie doradztwa prawnego, rachunkowego oraz działalność w zakresie usług informatycznych.

Organ odwoławczy zwrócił uwagę na fakt, że analiza systemów informatycznych służby celno-skarbowej wykazała, że w okresie od 01.01.2020 r. do 31.12.2020 r. firma dokonywała regularnego międzynarodowego obrotu handlowego ze słowackim przedsiębiorstwem: T., [...], B. I tak w roku 2020 firma P. z siedzibą w K. dokonała zakupu a następnie wywozu przez polskie przejścia graniczne na teren Ukrainy 388 sztuk różnego rodzaju pojazdów i maszyn (265 szt. samochodów ciężarowych, 9 szt. zabudowy do pojazdów ciężarowych, 46 szt. ciągników siodłowych, 27 szt. naczep ciężarowych, 30 szt. przyczep ciężarowych, 5 szt. pojazdów osobowych, 4 szt. autobusów, 2 szt. walców).

W świetle powyższego, w ocenie organu odwoławczego, brak jest podstaw do przyjęcia, że pojazdy, którymi dokonano przewozu zostały użyte pomocniczo do prowadzonej przez przedsiębiorstwo podstawowej działalności.

Organ wyjaśnił, że przewóz rzeczy na potrzeby własne przedsiębiorstwa ma miejsce wówczas, gdy przewożony towar służy wyłącznie przedsiębiorstwu, jest niezbędny do jego funkcjonowania (np. maszyny produkcyjne). Chodzi zatem o rzeczy konsumowane przez przedsiębiorstwo, które w żadnym wypadku nie stanowią przedmiotu dalszych transakcji handlowych, czy innego obrotu w procesie prowadzonej przez to przedsiębiorstwo działalności gospodarczej. Tymczasem zakres prowadzonej działalności spółki (m.in. działalność agencyjna w sprzedaży rzeczy, pojazdów ciężarowych i osobowych) jak i skala importu pojazdów różnego rodzaju wskazuje, że analizowany przewóz wykonywany był z zamiarem osiągnięcia w jego wyniku zysku przez przedsiębiorstwo i służył zaspokojeniu potrzeb osób trzecich.

W ocenie DIAS spółka nie wykazała i nie udowodniła zaistnienie jakichkolwiek nieoczekiwanych i niedających się przewidzieć zdarzeń, które spowodowały ujawnione naruszenia i zwalniałyby ją z odpowiedzialności administracyjnej.

Na powyższe decyzje Spółka, reprezentowana przez fachowego pełnomocnika wniosła jednobrzmiące skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie.

Zaskarżonym decyzjom zarzuciła naruszenie:

- art. 4 pkt 2, 4 i 6, art. 28 ust. 1 oraz art. 92a ust. 1 i 2 u.t.d., przez błędne przyjęcie, że skarżący wykonywał międzynarodowy przewóz drogowy, w sytuacji gdy przewóz ten wykonywany był pomocniczo w stosunku do podstawowej działalności firmy,

- art. 1 Umowy między Rządem Rzeczpospolitej Polskiej a Rządem Ukrainy o międzynarodowych przewozach drogowych z dnia 18 maja 1992r. w zw. z art. 34 ust 1 u.t.d. przez przyjęcie, że przewóz wymagał zezwolenia, o którym mowa w Umowie.

Wywodząc powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonych decyzji oraz poprzedzających je decyzji organu I instancji a także o zasądzenie kosztów postepowania sądowego.

W uzasadnieniu skargi podniosła, że przewóz nie miał charakteru zarobkowego i był realizowany na potrzeby własne przewoźnika a przewożony towar oraz nowo zakupione pojazdy miały być wykorzystane w prowadzonej przez firmę działalności gospodarczej.

W odpowiedziach na skargi DIAS wniósł o ich oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonych decyzjach.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje zatem sprawę rozstrzygniętą decyzją ostateczną z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa.

Wyeliminowanie z obrotu prawnego aktu wydanego przez organ administracji następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd administracyjny, że doszło do naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub stwierdzenia nieważności decyzji. Powyższe kryteria zostały określone w art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c i pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329, z późn. zm. - dalej: p.p.s.a.).

Po rozpoznaniu połączonych do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia spraw w wyżej przedstawionych granicach Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżone decyzje odpowiadają prawu.

Przedmiotem sporu, tożsamego w każdej ze spraw, jest zasadność wymierzenia skarżącej kar za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym a konkretnie za wykonywanie międzynarodowego przewozu drogowego rzeczy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej bez posiadania w pojeździe wymaganego ważnego zezwolenia. Nie negując ustaleń organu odnośnie przebiegu i wyników przeprowadzonych w dniu 6 września 2020 r. w Oddziale Celnym w K. kontroli 4 zespołów pojazdów należących do skarżącej, które wyjeżdżały z terenu kraju w kierunku Ukrainy, skarżąca uważa, że nie miała obowiązku wyposażyć swoich kierowców w zezwolenia na wykonywanie transportu międzynarodowego, jako, że transporty te odbywały się w ramach niezarobkowego przewozu rzeczy, o którym traktuje art. 4 pkt 4 u.t.d. czy też niezarobkowego międzynarodowego przewozu drogowego, o którym stanowi zaś art. 4 pkt 6 u.t.d..

Zgodnie z definicją legalną zawartą w art. 4 pkt 2 u.t.d. międzynarodowy transport drogowy oznacza podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi, za które uważa się również zespoły pojazdów składające się z pojazdu samochodowego i przyczepy lub naczepy, przy czym jazda pojazdu między miejscem początkowym i docelowym odbywa się z przekroczeniem granicy Rzeczypospolitej Polskiej .

Z kolei zgodnie z art. 4 pkt 4 u.t.d. niezarobkowy przewóz drogowy, inaczej przewóz na potrzeby własne, stanowi każdy przejazd pojazdu po drogach publicznych z pasażerami lub bez, załadowanego lub bez ładunku, przeznaczonego do nieodpłatnego krajowego i międzynarodowego przewozu drogowego osób lub rzeczy, wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej, spełniający łącznie następujące warunki:

a) pojazdy samochodowe używane do przewozu są prowadzone przez przedsiębiorcę lub jego pracowników,

b) przedsiębiorca legitymuje się tytułem prawnym do dysponowania pojazdami samochodowymi,

c) w przypadku przejazdu pojazdu załadowanego - rzeczy przewożone są własnością przedsiębiorcy lub zostały przez niego sprzedane, kupione, wynajęte, wydzierżawione, wyprodukowane, wydobyte, przetworzone lub naprawione albo celem przejazdu jest przewóz osób lub rzeczy z przedsiębiorstwa lub do przedsiębiorstwa na jego własne potrzeby, a także przewóz pracowników i ich rodzin,

d) nie jest przewozem w ramach prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie usług turystycznych.

Ustawa posługuje się także terminem niezarobkowego międzynarodowego przewozu drogowego, który w świetle pkt 6 art. 4 u.t.d. oznacza przewóz na potrzeby własne wykonywany z przekroczeniem granicy Rzeczypospolitej Polskiej.

Przedstawione regulacje, także art. 4 pkt 3 u.t.d., niezarobkowy charakter przewozu drogowego odnoszą nie tyle do aspektu związanego z potencjalnym wynagrodzeniem (zarobkiem) w związku z jego wykonywaniem, ile z wykonywaniem go na potrzeby własne. Zasadniczo ustawodawca traktuje jako wykonywany na potrzeby własne taki przewóz, który wykonywany jest przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do jego działalności gospodarczej, przy czym, żeby taki przewóz o pomocniczym charakterze do prowadzonej działalności zwolniony był z konieczności uzyskania zezwolenia na jego wykonywanie, musi spełniać jednocześnie, łącznie warunki określone 4 pkt 2 u.t.d., w przeciwnym razie nawet przewóz wykonywany pomocniczo do prowadzonej działalności przez przedsiębiorcę będzie traktowany jako wykonywany w ramach międzynarodowego transportu drogowego, ze wszystkimi tego konsekwencjami, a więc łącznie z wymogiem posiadania stosownego zezwolenia (vide art. 4 pkt 3 lit. a).

Nie budzi od początku sporu między stronami, że Spółka jako przedsiębiorca legitymuje się tytułem prawnym do dysponowania pojazdami samochodowymi, którymi odbywały się przewozy, były one kierowane przez obywateli Ukrainy - pracowników Spółki, a przewożone rzeczy (łącznie z użytymi środkami transportu) zgodnie z okazanymi do kontroli dokumentami zostały przez nią zakupione. Spełnione są zatem przesłanki, które zgodnie art. 4 pkt 4 u.t.d. pozwalałyby uznać, że przewozy wykonywane przez przedsiębiorcę pomocniczo do jego podstawowej działalności gospodarczej spełniają warunki niezarobkowego przewozu drogowego, tyle tylko, że organ stwierdził, zdaniem Sądu słusznie, że przewozy te nie były wykonywane pomocniczo w stosunku do podstawowej działalności gospodarczej prowadzonej przez skarżącą, a tym samym nie były realizowane na potrzeby własne skarżącej. Nie spełnia zatem skarżąca podstawowego warunku uznania, że poddane kontroli w niniejszej sprawie przewozy odbywały się w ramach niezarobkowego przewozu drogowego (art. 4 pkt 4 u.d.t.) czy też szerzej, niezarobkowego międzynarodowego przewozu drogowego (art. 4 pkt 6 u.t.d.). Do takiej konkluzji uprawnia zebrany w sprawie materiał dowodowy, z jednej strony, a z drugiej strony brak przedstawienia przez skarżącą jakichkolwiek dowodów pozwalających na odmienną ocenę, aniżeli dokonał organ. Skarżąca w toku postępowania podnosiła, że analizowane przewozy stanowiły niezarobkowy przewóz drogowy na potrzeby własne i wykonywane były pomocniczo w stosunku do podstawowej działalności gospodarczej. Jako, że taki charakter analizowanych przewozów nie wynikał bezpośrednio z dokumentacji przedstawionej podczas kontroli (vide art. 33 i 34 u.t.d.) organ wzywał skarżącą do wykazania (przedstawienia dowodów na powyższą okoliczność), że badane przewozy były realizowane w deklarowanym charakterze. Spółka ograniczyła się wszak wyłącznie do gołosłownego stwierdzenia takiego stanu rzeczy przedkładając kserokopię oświadczenia w tym przedmiocie.

Do odmiennych wniosków, aniżeli skłania się skarżąca, doszedł organ na podstawie poczynionych w sprawie ustaleń. Ustalił więc przede wszystkim, na podstawie informacji zawartych w ewidencji firm zarejestrowanych na Ukrainie, że zakres działalności Spółki obejmuje, jako podstawową działalność - pozostałą działalność wspomagającą transport, a ponadto działalność agencyjną w sprzedaży rzeczy, pojazdów ciężarowych i osobowych, działalność w zakresie doradztwa prawnego, rachunkowego oraz działalność w zakresie usług informatycznych. Ponadto na podstawie analizy systemów informatycznych służby celno-skarbowej ustalił organ, że tylko w 2020 r. Spółka dokonywała regularnego międzynarodowego obrotu handlowego ze słowackim przedsiębiorstwem, dokonując zakupu a następnie wywozu przez polskie przejścia graniczne na teren Ukrainy 388 sztuk różnego rodzaju pojazdów i maszyn ( 265 samochodów ciężarowych, 9 sztuk zabudowy do pojazdów ciężarowych, 46 ciągników siodłowych, 27 naczep ciężarowych, 30 przyczep ciężarowych, 5 pojazdów osobowych, 4 autobusów i 2 walców). Powyższe ustalenia wskazują, że obrót tego rodzaju towarem co przewożony podczas kontroli w dniu 6 września 2020 r. wpisywał się w podstawowy przedmiot działalności Spółki w analizowanym okresie. Jednocześnie brak jest jakiegokolwiek dowodu, poza gołosłownym oświadczeniem, że przewozy wykonywane były przez Spółkę, realizowane były pomocniczo w stosunku do podstawowej działalności gospodarczej, że realizowane były na potrzeby własne.

Jak słusznie wywodzi organ odwoławczy, przewóz rzeczy na potrzeby własne przedsiębiorstwa, ma miejsce wówczas, gdy przewożony towar służy wyłącznie przedsiębiorstwu, jest niezbędny do jego funkcjonowania (np. maszyny produkcyjne). Przewożony towar zaspokajać winien potrzeby własne przedsiębiorcy w zakresie stworzenia odpowiednich warunków do prowadzenia podstawowej działalności gospodarczej, a nie być przedmiotem tej działalności. Chodzi zatem o rzeczy nabyte niejako do konsumpcji przez przedsiębiorstwo we własnym zakresie, a nie towar przeznaczony do dalszego obrotu (np. odsprzedaży). W oparciu o ustalone okoliczności sprawy, także związane z rodzajem, ilością i charakterem rzeczy przewożonych w dniu 6 września 2020 r., uprawniona jest konstatacja organu odwoławczego, że badane przewozy wykonywane były z zamiarem osiągnięcia w ich wyniku zysku przez Spółkę i służył zaspokojeniu potrzeb osób trzecich, zwłaszcza - co celnie argumentuje organ - że skarżąca nie przedstawiła jakiegokolwiek dowodu, który przeczyłby tej konstatacji.

Wbrew zarzutowi skargi organy w niniejszej sprawie nie naruszyły także postanowień umowy między Rządem Rzeczpospolitej Polskiej a Rządem Ukrainy o międzynarodowych przewozach drogowych z dnia 18 maja 1992 r.. Organ nawiązując do specyfiki okoliczności spraw, w których przewóz był wykonywany dopiero co zakupionymi pojazdami, nie zarejestrowanymi w związku z tym w Polsce czy w Ukrainie, wyjaśnił przekonywująco, że w związku z tym postanowienia w/w konwencji nie mogły mieć zastosowanie w analizowanych sprawach. Sąd podziela to stanowisko, a że uzasadnienie skarg w tym zakresie nie zawiera żadnej argumentacji, odmienne zapatrywanie skarżącej uznać należy za polemiczne.

W ocenie Sądu organy w niniejszych sprawach zgromadziły wystarczający materiał dowodowy do zajęcia jednoznacznego stanowiska merytorycznego, podejmując jednocześnie próby poszerzenia materiału dowodowego przy współudziale ze Spółką, co nie spotkało się z odpowiednim jej zaangażowaniem, oczekiwanym w ramach zasady współdziałania z organem. Jakkolwiek organ administracji jest zobowiązany do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, to jednak w orzecznictwie i w doktrynie podkreśla się, że strona postępowania nie może czuć się zwolniona od współdziałania z organem w realizacji tego obowiązku, zwłaszcza wtedy, gdy dany środek dowodowy służący do ustalenia konkretnej okoliczności faktycznej, z istnienia której strona wywodzi dla siebie skutki prawne, nie znajduje się w posiadaniu organu ( zob. np. wyroki NSA z 7 sierpnia 2018 r., sygn. akt I OSK 2123/16 czy z dnia 25 lipca 2017 r., sygn. akt I OSK 2859/16). Oznacza to, że obowiązek poszukiwania dowodów ciąży nie tylko na organie administracyjnym, ale obarcza także stronę, która w swym własnym, dobrze rozumianym interesie, powinna wykazywać należytą dbałość o przedstawienie odpowiednich i przekonujących środków dowodowych.

Zdaniem Sądu wnioski organu co do charakteru analizowanych przewozów zostały wywiedzione na podstawie całokształtu ujawnionych okoliczności sprawy, nie jawią się one bynajmniej jako dowolne, lecz jako logiczne i zgodne z zasadami doświadczenia życiowego.

Wykonywanie międzynarodowego przewozu drogowego rzeczy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w świetle art. 28 u.t.d. wymaga uzyskania zezwolenie na jego wykonywanie, a jednocześnie ustawa wymaga (art. 87 ust. 1 pkt 3 lit a) posiadanie tego dokumentu w pojeździe do okazania przez kierowcę przy kontroli. Sankcja za naruszenie dyspozycji przepisu art. 28 u.t.d. została określona w załączniku nr 3 do ustawy w postaci kary pieniężnej w wysokości 12 000 zł, z kolei sankcja za niewyposażenie kierowcy w taki dokument została określona pod Ip. 1.12 w postaci kary pieniężnej w wysokości 500 zł. Jednakże, trzeba mieć na względzie, że zgodnie z art. 92a ust. 3 u.t.d., suma kar pieniężnych, o których mowa w ust. 1, nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej, nie może przekroczyć kwoty 12 000 złotych. Zastosowanie powyższych przepisów oraz sposób naliczenia kar w każdej ze spraw po 12 000 zł, po przesądzeniu rodzaju i charakteru stwierdzonych naruszeń, nie było przedmiotem krytyki ze strony skarżącej Spółki, a i Sąd z urzędu nie dostrzega w tym aspekcie spraw jakichkolwiek uchybień ze strony organu.

Rekapitulując stwierdzić przychodzi, że zaskarżone decyzje odpowiadają prawu, jako że organ odwoławczy nie uchybił czy to przepisom prawa materialnego, czy też procesowego, w szczególności tym wskazywanym w skardze.

Z podanych wyżej względów skargi oceniono jako niezasadne i podlegające oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a..