Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 657/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2016-11-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzje I i II instancji
Powołane przepisy: journal: Dz.U. 2015 poz 155
law: Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
journal: Dz.U. 2012 poz 1137
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity
journal: Dz.U. 2002 nr 170 poz 1393
law: Rozporządzenie Ministra Infrastruktury  oraz Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 31 lipca 2002 r. w sprawie znaków i sygnałów drogowych
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a w zw. z art. 135 P.p.s.a., art. 200 i 205 par. 2 P.p.s.a.
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Makowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Sędzia WSA Maria Mysiak, Protokolant starszy sekretarz sądowy Teresa Zauerman, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 listopada 2016 r. sprawy ze skargi Ł. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie unieważnienia egzaminu praktycznego na prawo jazdy I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Marszałka Województwa Z. z dnia [...] r. nr [...], II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. na rzecz skarżącego Ł. W. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Marszałek Województwa decyzją z dnia [...] wydaną na podstawie art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., dalej również jako: "K.p.a.") w związku z art. 67 ust. 1 pkt 4, art.72 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2015 r., poz. 155 ze zm., dalej również jako: "ustawa o k.p.") oraz art. 46 ust. 1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (Dz. U. z 2015 r., poz. 1392) – unieważnił część praktyczną egzaminu państwowego na prawo jazdy kat., przeprowadzoną w dniu [...] r. dla T. S. w Ośrodku Ruchu Drogowego, przez egzaminatora Ł. W. (nr upr. Z-085) oraz nakazał dokonać właściwych adnotacji unieważnieniu egzaminu w protokole egzaminacyjnym Nr [...] r.

Z uzasadnienia tej decyzji wynika, że w dniu [...] r. do Marszałka Województwa wpłynęła skarga T.S. nie zgadzającego się z oceną wykonanych zadań egzaminacyjnych, w tym z końcowym, negatywnym wynikiem egzaminu i wnoszącego o weryfikację przebiegu egzaminu oraz zajęcie stanowiska w sprawie poprawności jego przeprowadzenia.

Egzaminator w notatce służbowej wyjaśnił, że egzaminowany uzyskał wynik negatywny za dwukrotne niezastosowanie się do znaków pionowych, podczas jazdy na drogach dwukierunkowych jednojezdniowych. Jednym z zadań wymaganych na egzaminie jest jazda drogami o podwyższonej prędkości, którego celem jest sprawdzenie, czy osoba egzaminowana obserwuje znaki drogowe, umie poruszać się z podwyższoną prędkością i właściwie ocenia warunki ruchu pozwalające na bezpieczną jazdę. Oceniając to zadanie egzaminator ustalił, iż zdający nie obserwuje drogowych znaków pionowych, gdyż na drogach o dopuszczalnej prędkości, jadąc w nieutrudniających ruchu warunkach drogowych, poruszał się z prędkością

ok.. Zdający jadąc na drodze, na której obowiązywało ograniczenie prędkości do km/h również jechał z prędkością zbliżoną do km/h. Egzaminator stwierdził,

że T.S. potrafi jeździć ze zwiększoną prędkością, ponieważ po zwróceniu mu uwagi zwiększył ją w czasie jazdy, natomiast nie obserwuje znaków drogowych i nie stosuje się do nich w czasie jazdy, przez co może powodować utrudnienia ruchu na drogach o podwyższonej prędkości.

Sprawozdanie ze wstępnego postępowania wyjaśniającego, dotyczące przebiegu przedmiotowego egzaminu, sporządził również Egzaminator Nadzorujący w ZORD . Wskazał w nim, iż ocena zadań egzaminacyjnych oraz końcowa ocena z egzaminu były prawidłowe i opisał przebieg egzaminu w sposób zbieżny z wyjaśnieniami egzaminatora. Oceniając przebieg egzaminu Egzaminator Nadzorujący wskazał, że zachowanie osoby egzaminowanej poddaje w wątpliwość, czy w ogóle dostrzegła ona znak podwyższający prędkość oraz czy wiedziała, że znajduje się na drodze o podwyższonej prędkości.

Marszałek ustalił na podstawie zarejestrowanego w toku egzaminu nagrania,

że egzaminator wydał zdającemu polecenie jazdy w kierunku miejscowości , zgodnie ze znakami drogowymi. Osoba egzaminowana prawidłowo - zgodnie z przepisami ruchu drogowego - wjechała na skrzyżowanie (o ruchu okrężnym) i opuściła je, we wskazanym przez egzaminatora kierunku. Za skrzyżowaniem, na drodze po której poruszał się pojazd egzaminacyjny, ustawiony został znak zakazu "" - ograniczenie prędkości do. Po przejechaniu miejsca, w którym ustawiony został znak, zdający kontynuował jazdę na wprost, a zbliżając się do kolejnego skrzyżowania został poinformowany przez egzaminatora o tym, że popełnił błąd w czasie jazdy. Egzaminator polecił kontynuowanie jazdy w kierunku miejscowości przez kolejne skrzyżowanie, co zdający wykonał prawidłowo. Opuszczając skrzyżowanie ponownie wjechał na drogę, na której tak jak poprzednio ustawiony został znak "" - ograniczenie prędkości do . Również i w tym przypadku, po przejechaniu odcinka pomiędzy skrzyżowaniami (zbliżając się do kolejnego skrzyżowania), egzaminator przekazał informację o powtórnym popełnieniu błędu w zadaniu oraz o końcowej ocenie negatywnej z egzaminu. Następnie zapytał zdającego o wartość dopuszczalnej prędkości na drodze i czy widział znak ograniczenia prędkości do km/h. Zapytał również dlaczego prędkość, z jaką poruszał się na tych odcinkach drogi osiągała wartość od km/h. Zdający potwierdził, że widział ustawiony znak wskazujący ograniczenie prędkości do wartości km/h, który jego zdaniem określa maksymalną wartość prędkości, której nie należy przekroczyć. Egzaminator wskazał, że jeżeli warunki ruchu zapewniają możliwość podwyższenia prędkości to nie widzi możliwości jazdy na takim odcinku z prędkością km/h. Dodał również, że jazda ze zwiększoną prędkością ma na celu upłynnienie ruchu, oraz że wynik negatywny wystawia za dwukrotne niezastosowanie się do znaków drogowych pionowych. Przekazał zdającemu informację o tym, że jazda ze zmniejszoną prędkością na odcinku drogi o podwyższonej prędkości powoduje utrudnienie w ruchu, oraz że w sytuacji poruszania się po pustej drodze należy zwiększyć prędkość jazdy.

Organ uznał, że istotny w sprawie jest wynikający z nagrania fakt, iż w czasie jazdy na odcinkach drogi o podwyższonej prędkości zdający nie wpływał na innych kierujących jadących za nim, np. poprzez wymuszanie na nich zmniejszenia prędkości lub zatrzymania pojazdu, albo wykonywania jakichkolwiek innych niebezpiecznych lub niedozwolonych manewrów, jak i to, że natężenie ruchu w czasie jady egzaminacyjnej na drodze było niewielkie.

Marszałek wyjaśnił, że zgodnie z art. 19 ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy z dnia

20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012r. poz. 1137 ze zm., dalej jako: "P.r.d.) kierujący pojazdem jest obowiązany jechać z prędkością zapewniającą panowanie nad pojazdem, z uwzględnieniem warunków w jakich ruch się odbywa oraz nieutrudniającą jazdy innym kierującym. Art. 20 ust 1 tejże ustawy stanowi, iż prędkość dopuszczalna pojazdu na obszarze zabudowanym w godzinach [...] wynosi km/h. Z kolei w art. 21 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 wskazano, że organ zarządzający ruchem na drogach może zwiększyć, za pomocą znaków drogowych, prędkość dopuszczalną pojazdów obowiązującą na obszarze zabudowanym, o ile warunki ruchu zapewnią na drodze zachowanie bezpieczeństwa.

Przepisy określone w § 15 ust. 2 oraz § 27 ust 1 rozporządzenia Ministrów Infrastruktury oraz Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 31 lipca 2002r. w sprawie znaków i sygnałów drogowych (Dz. U. Nr 170, poz. 1393, ze zm., dalej zwane rozporządzeniem z 31 lipca 2002 r.) stanowią, iż znak zakazu obowiązuje od miejsca jego ustawienia, oraz że znak "ograniczenie prędkości" oznacza zakaz przekraczania prędkości określonej na znaku liczbą kilometrów na godzinę.

W tabeli Nr 7, załącznika Nr 2 do rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 13 lipca 2012r. w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez egzaminatorów oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach (Dz. U. z 2012 r., poz. 995 ze zm., dalej zwanym rozporządzeniem z 13 lipca 2012 r.) określone zostały tryb i zasady prowadzenia egzaminu oraz zadania egzaminacyjne stosowane na egzaminie państwowym wraz z kryteriami ich oceny. W poz. Nr 3 tabeli wskazano, że w toku egzaminu praktycznego w ruchu drogowym należy zrealizować m.in. zadanie pn. "jazda drogami dwukierunkowymi dwujezdniowymi o różnej liczbie wyznaczonych

i niewyznaczonych pasów ruchu, posiadającymi odcinki proste i łuki, wzniesienia

i spadki, obniżone i podwyższone dopuszczalne prędkości".

Z uwagi na fakt, że w akcie wykonawczym do ustawy nie ustanowiono dodatkowych kryteriów oraz merytorycznych wskazówek realizacji i oceny tego zadania przyjąć należało, że ocena poprawności jego wykonania oparta być powinna na ogólnych przepisach prawa w tym zakresie. Zwrócić należy uwagę, iż żaden przepis nie określa minimalnej prędkości, z jaką powinien poruszać się kierujący pojazdem po drodze publicznej w obszarze zabudowanym, na której organ zarządzający ruchem zatwierdził zwiększenie prędkości. Prędkość pojazdu w takiej sytuacji powinna być bezpieczna oraz przy założeniu nieprzekroczenia wartości wyrażonej znakiem drogowym nie powinna powodować utrudnienia ruchu innych uczestników drogi, z uwzględnieniem warunków na niej panujących. Rozumieć przez to należy, że to sam kierujący pojazdem określa prędkość jazdy, w granicach określonych znakami drogowymi. Fakt podniesienia na danym odcinku drogi prędkości nie jest równoznaczny z nakazem jazdy z wartością wskazaną na znaku zakazu B-33, a jedynie zakazuje jej przekraczania. Zatem w sytuacji takiej, jak na egzaminie, gdy za pojazdem egzaminacyjnym nie jechały inne pojazdy, które w skutek zbyt powolnej jazdy zmuszane byłyby do wykonywania niebezpiecznych manewrów albo niestosowania przepisów ruchu, lub też prędkość jazdy wywoływałaby istotnie utrudnienia w kierowaniu, nie można uznać jazdy z prędkością niższą niż wyrażoną znakiem zakazu za nieprawidłową. Podkreślić należy, że jazda z prędkością zbliżoną do km/h, a wiec mniejszą od wyrażonej na znaku, nie powoduje wykroczenia względem przepisów ruchu drogowego. Dopiero doprowadzenie na skutek takiej jazdy do wykonania niebezpiecznych manewrów przez innych kierowców lub istotne utrudnienie im jazdy, albo przekroczenie tej prędkości, upoważniałyby egzaminatora do uznania zadania za wykonane nieprawidłowo.

W czasie egzaminu jedynym poleceniem wydanym przez egzaminatora osobie egzaminowanej było polecenie jazdy w kierunku miejscowości , na podstawie znaków drogowych. Zatem wjeżdżając na drogę, na której ograniczenie prędkości zostało zwiększone do km/h, zdający nie wiedział, że wykonuje inne zadanie egzaminacyjne, przy którym ocenianym parametrem jest prędkość jazdy. Egzaminator nie poinformował go o realizacji dodatkowego zadania, polegającego na kierowaniu pojazdem na drodze o podwyższonej prędkości, a ponieważ - jak zaznaczono wcześniej - znak nie określa prędkości minimalnej oraz nie obliguje do jazdy z prędkością powyżej granicy normy ogólnej (km/h), zdający nie miał obowiązku zwiększania jej. Zwłaszcza w okolicznościach, w których jego jazda nie wywoływała negatywnych skutków dla innych uczestników ruchu. Zgodnie zaś z zapisem § 27 pkt 3 przywoływanego wyżej rozporządzenia, podczas części praktycznej egzaminu państwowego egzaminator przekazuje osobie egzaminowanej polecenia dotyczące kierunku jazdy lub wykonania określonego zadania egzaminacyjnego.

Sam fakt jazdy z prędkością mniejszą od wyrażonej znakiem, nawet przy bardzo dobrych warunkach atmosferycznych i drogowych, o ile zmniejszenie jej nie oddziałuje negatywnie na innych uczestników ruchu, nie może stanowić podstawy negatywnej oceny zadania egzaminacyjnego. Nie może również skutkować uznaniem (jak wskazał egzaminator) "niezastosowania" się do wykładni znaku, czy niedostosowania prędkości. Ocena prędkości w danych warunkach drogowych pozostawiona jest kierującemu pojazdem, co oznacza, że niezależnie od ograniczenia wyrażonego znakiem drogowym - o ile nie ma to wpływu na zachowania innych kierujących - może on jechać w granicach prędkości wyrażonej znakiem drogowym, jako wielkości maksymalnej. W sytuacji, w której zamiarem zarządcy drogi byłoby określenie minimalnej prędkości poruszania się pojazdów na danym odcinku, zastosowano by normę wyrażoną znakiem drogowym - prędkość minimalna, który oznacza obowiązek jazdy z prędkością nie mniejszą, niż określona na znaku, przy zachowaniu ograniczeń prędkości wynikających z przepisów ogólnych, co nie miało zastosowania w opisanym przypadku.

W ocenie organu, w żadnym momencie egzaminu zdający nie utrudniał jazdy innym uczestnikom ruchu, nie zmuszał ich do powolnej jazdy za pojazdem egzaminacyjnym lub niebezpiecznego wyprzedzania. Ponadto, poza popełnionymi pojedynczymi błędami, w ogólnym przebiegu całego egzaminu wykazał się umiejętnością prowadzenia pojazdu w sposób pewny, bezpieczny i zgodny z przepisami nie zasługując na ocenę negatywną. Niedopuszczalna jest ocena omawianego zadania egzaminacyjnego oparta wyłącznie na kryterium prędkości jazdy, w sytuacji gdy przepisy ogólne oraz przyjęta na drodze organizacja ruchu nie definiują minimalnej wartości takiej prędkości. W takich okolicznościach nie można uznać, że jazda z prędkością mniejszą niż dopuszczalna lub mniejszą niż wyrażona normą ogólną, jest równoznaczna z naruszeniem przepisów ruchu drogowego. Zarówno dynamika jazdy, jak i wartość prędkości jazdy mogą być oceniane negatywnie tylko wówczas, kiedy jazda ta w sposób istotny wpływa na zwiększenie zagrożenia bezpieczeństwa ruchu lub jego utrudnianie albo kiedy prędkość jazdy zostanie przekroczona. Żaden z tych elementów nie miał jednak miejsca w toku egzaminu. Wskazane wyżej okoliczności nie uzasadniają uznania, że w toku egzaminu osoba zdająca egzamin popełniła błędy uzasadniające uzyskanie wyniku negatywnego. Mając na uwadze powyższe stwierdzono, że przedmiotowy egzamin został przeprowadzony w sposób niezgodny z przepisami, a ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na jego wynik, co skutkowało koniecznością uznanie zasadności skargi.

Od powyższej decyzji odwołanie Ł.W. – egzaminator Ośrodka Ruchu Drogowego domagając się jej uchylenia. Zdaniem egzaminatora dokonana przez organ interpretacja przepisów i dokonana ocena przebiegu egzaminu odbiera egzaminatorowi możliwość oceny umiejętności egzaminowanego do samodzielnego poruszania się pojazdem w ruchu drogowym, zawężając kryteria oceny egzaminu tylko do tego czy osoba egzaminowana popełniła wykroczenia drogowe podczas egzaminu w ruchy drogowym czy też nie. Organ nadzoru uzasadniając decyzję nie powołał się na art. 51 ust. 2 ustawy o k.p., w którym ustawodawca jednoznacznie nakazuje sprawdzenie umiejętności w zakresie zgodnego z przepisami, bezpiecznego, energooszczędnego, sprawnego i nieutrudniającego innym uczestnikom ruchu poruszania.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. i art. 67 ust. 1 i 4 oraz art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy o kierujących pojazdami, po rozpatrzeniu odwołania L. W., utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

We wstępnej części uzasadnienia swojej decyzji Kolegium streściło uzasadnienie decyzji organu I instancji oraz treść odwołania, po czym przytoczyło brzmienie przywołanych w podstawie prawnej rozstrzygnięcia przepisów ustawy o kierujących pojazdami.

W ocenie organu odwoławczego, kwestią sporną w sprawie było ustalenie czy część praktyczna egzaminu państwowego na prawo jazdy kategorii , który odbył się

z udziałem T.S. w dniu [...] r. w Ośrodku Ruchu Drogowego została przeprowadzona zgodnie z przepisami. Egzaminator negatywnie ocenił zachowanie T.S. podczas egzaminu stwierdzając, że osoba egzaminowana dwukrotnie nie zastosowała się do znaków pionowych podczas jazdy na drogach dwukierunkowych jednojezdniowych, gdyż na drogach gdzie dopuszczalna prędkość wynosiła km/h, poruszała się z prędkością w granicach km/h przy warunkach ruchu drogowego, które nie utrudniały zwiększenia prędkości powyżej km/h. Prawidłowość wystawienia oceny negatywnej stwierdził także Egzaminator Nadzorujący w ZORD w sprawozdaniu z wstępnego postępowania wyjaśniającego. Natomiast orzekający w sprawie Marszałek Województwa , opierając się m.in. na zapisie materiału wideo z egzaminu uznał, że okoliczności niniejszej sprawy nie uzasadniają uznania, że w toku egzaminu osoba zdająca egzamin popełniła błędy uzasadniające uzyskanie wyniku negatywnego. Tym samym więc organ uznał, że egzamin został przeprowadzony w sposób niezgodny z przepisami, a ujawnione okoliczności miały wpływ na jego wynik. Z tak poczynioną oceną egzaminu nie zgodził się egzaminator Ł.W.

Kolegium podzieliło stanowisko organu i instancji, że egzamin praktyczny na prawo jazdy kat. , któremu został poddany T.S. w dniu [...] r. w Ośrodku Ruchu Drogowego został przeprowadzony w sposób niezgodny z przepisami, uzasadniający unieważnienie tej części egzaminu.

Organ odwoławczy wskazał, że tryb przeprowadzania części praktycznej egzaminu państwowego opisany został w rozdziale 5 rozporządzenia z dnia

[..] r. Zgodnie z § 23 ust. 1 wymienionego rozporządzenia część praktyczna egzaminu państwowego polega na wykonaniu na placu manewrowym zadań określonych w załącznikach do rozporządzenia oraz wykonaniu w ruchu drogowym zadań egzaminacyjnych obejmujących, z zastrzeżeniem § 24 i § 25, co najmniej zadania określone w tabeli nr 7 załącznika nr 2 do rozporządzenia - zgodnie

z przepisami ruchu drogowego i techniką kierowania pojazdem, w czasie wskazanym

w tych załącznikach. Stosownie do treści § 28 ust 1 pkt 2 lit a) wspomnianego rozporządzenia, osoba egzaminowana uzyskuje negatywny wynik egzaminu praktycznego, jeżeli dwukrotnie nieprawidłowo wykonała to samo zadanie egzaminacyjne. Przyczyną uzyskania przez T.S. oceny negatywnej z części praktycznej egzaminu było dwukrotnie nie zastosowanie się do znaków pionowych podczas jazdy na drogach dwukierunkowych jednojezdniowych, gdyż na drogach gdzie dopuszcza się prędkość km/h osoba ta poruszała się w granicach km/h.

Jednym z zadań egzaminu praktycznego na prawo jazdy jest zadanie pn. "Jazda drogami dwukierunkowymi jednojezdniowymi o różnej liczbie wyznaczonych

i niewyznaczonych pasów ruchu, posiadającymi odcinki proste i łuki, wzniesienia

i spadki, obniżone i podwyższone dopuszczalne prędkości", wyodrębnione w tabeli nr 7 poz. 2 załącznika nr 2 do rozporządzenia z dnia 13.07.2012 r., co oznacza obowiązek jego wykonania w trakcie egzaminu praktycznego.

Kolegium uznało, że nie było podstaw do wystawienia osobie egzaminowanej wyniku negatywnego z części praktycznej egzaminu państwowego na prawo jazdy.

Rolą egzaminatora jest ocena posiadanych przez kandydata umiejętności kierowania pojazdem w normalnym ruchu drogowym, przede wszystkim pod kątem kierowania pojazdem w sposób niezagrażający bezpieczeństwu ruchu drogowego

i nienarażający kogokolwiek na szkodę. Nie można zatem kwestionować twierdzenia odwołującego się, iż ocena przebiegu egzaminu w zakresie prawidłowości wykonania poszczególnych zadań przez kandydata na kierowcę należy do egzaminatora.

Kolegium zgodziło się z interpretacją organu I instancji, że poruszanie się przez osobę egzaminowaną z prędkością ok. km/h na drodze o podwyższonej prędkości do km/h, przy uwzględnieniu okoliczności niniejszej sprawy nie może być potraktowane za nieprawidłowe. Z zarejestrowanego nagrania z przebiegu egzaminu nie wynika, aby jazda osoby egzaminowanej z taką prędkością na odcinkach o dopuszczalnej prędkości km/h stwarzała niebezpieczeństwo na drodze, utrudniała jazdę innym kierowcom, zmuszała ich do zmniejszania prędkości, wykonania manewru wyprzedzania. Fakt podniesienia na danym odcinku drogi prędkości nie rodzi obowiązku poruszania się z prędkością zbliżoną do znaku, a oznacza jedynie zakaz jej przekraczania. Kierujący pojazdem nie musi przy wjeździe na drogę o dopuszczalnej prędkości km/h od razu podwyższać prędkości. Trudno zatem uznać by jazda z prędkością ok. km/h przy dopuszczalnej prędkości km/h była niezgodna z przepisami, tym bardziej, iż jak już wskazywano, podczas zdawania egzaminu w żaden sposób nie powodowała ona utrudnienia w ruchu drogowym.

Zgodnie z § 27 pkt 3 rozporządzenia podczas części praktycznej egzaminu państwowego egzaminator przekazuje osobie egzaminowanej polecenia dotyczące kierunku jazdy lub wykonania określonego zadania egzaminacyjnego; polecenia te nie mogą być sprzeczne z obowiązującymi na drodze zasadami ruchu drogowego lub stwarzać możliwości zagrożenia jego bezpieczeństwa. Rację ma Marszałek Województwa, że w warunkach przeprowadzonego w dniu [...] r. egzaminu praktycznego osoba egzaminowana mogła nie wiedzieć, że w danym momencie wykonuje zadanie, w którym sprawdzeniu podlega kierowanie pojazdem na drodze o podwyższonej prędkości. W omawianym zaś momencie egzaminu egzaminator ograniczył się jedynie do wydania polecenia jazdy w kierunku miejscowości na podstawie znaków drogowych. Zgadzając się z wnoszącym odwołanie, że nie jest wskazane, aby egzaminator wszystko mówił zdającemu, gdyż można by było to potraktować jako podpowiedz, organ stwierdził, że jednak dla oceny czy zdający potrafi poruszać się drogą o podwyższonej prędkości zasadnym wydaje się aby egzaminator wydał polecenie przyspieszenia prędkości jazdy, w wyniku którego egzaminator dokonuje oceny jazdy, nie dokonuje zaś podpowiedzi co do tego jak osoba egzaminowana ma jechać. Wówczas możliwa jest ocena czy zdający w talach warunkach kieruje pojazdem prawidłowo, czy panuje nad pojazdem.

Kolegium oceniło jako nieprawidłowe stanowisko egzaminatora, iż w trakcie egzaminu praktycznego zdający naruszając przepisy ustawy dwukrotnie nie wykonał prawidłowo opisanego wyżej zadania egzaminacyjnego. Poruszał się on bowiem po drodze dwukierunkowej jednojezdniowej zgodnie z przepisami.

Odnosząc się do pozostałych zarzutów odwołania, organ II instancji stwierdził,

że w omawianej sprawie nie będą miały zastosowania wskazywane przez Odwołującego przepisy rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 13.07.2012r. w sprawie szkolenia osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, instruktorów i wykładowców (Dz.U. z 2012r. poz. 1019), gdyż akt ten nie reguluje sposobu przeprowadzania egzaminu na prawo jazdy. Nie ma więc bezpośredniego znaczenia w sprawie powoływanie się na okoliczność otrzymania w trakcie szkolenia przez osobę ubiegającą się o uprawnienia wiedzy dotyczącej umiejętności i zachowań w zakresie jazdy z prędkością nieutrudniającą ruchu i dostosowaną do warunków ruchu.

Kolegium nie dopatrzyło się naruszenia prawa w niepowołaniu się przez organ

I instancji na art. 51 ust. 2 u.k.p. i stwierdziło, że przepis ten ma charakter ogólny, wymienia cele przeprowadzenia egzaminu państwowego na prawo jazdy, odnosi się do zakresu umiejętności osoby egzaminowanej, które podlegają sprawdzeniu w czasie egzaminu, nie zaś do zakresu samego egzaminu państwowego jak podnosi strona. Zdaniem organu, nie budzi wątpliwości, że osoba egzaminowana wykazała, iż posiada umiejętności w zakresie zgodnego z przepisami, bezpiecznego, energooszczędnego, sprawnego i nieutrudniającego innym uczestnikom ruchu poruszania się.

W podsumowaniu swoich rozważań Kolegium za prawidłową uznało ocenę Marszałka Województwa, że w niniejszej sprawie w trakcie przeprowadzania egzaminu doszło do naruszenia § 23 ust. 1 pkt 2 lit. a) w zw. z poz. 2 tabeli nr 7 załącznika nr 2 oraz w zw. z § 28 ust. 1 pkt 2 lit a) jak też § 27 pkt 3 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 13.07.2012 r., a ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na jego wynik. Wskazane przez egzaminatora błędy osoby egzaminowanej nie uzasadniały bowiem uzyskania wyniku negatywnego z części praktycznej egzaminu.

Powyższą decyzję ostateczną zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Ł.W. zarzucając:

1. naruszenie przepisów postępowania, a mianowicie art. 7, 75 § 1, 77 § 1, 80 K.p.a. - mające istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na braku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i wydanie decyzji na podstawie niekompletnego materiału dowodowego, przy zaniechaniu przeprowadzenia dowodu z przesłuchania egzaminatora oraz zasięgnięcia z urzędu opinii biegłego, w sytuacji, gdy dowody te w istotnym stopniu mogły przyczynić się do wyjaśnienia okoliczności sprawy,

2. błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia poprzez ustalenie, iż podczas części praktycznej egzaminu państwowego na prawo jazdy

kat., przeprowadzonej w dniu [...] r.:

- T.S. poruszając się na odcinku drogi o podwyższonej prędkości nie powodował utrudnienia ruchu innym kierującym pojazdami poprzez jazdę ze zmniejszoną prędkością, podczas gdy poruszanie się przez egzaminowanego

z obniżoną prędkością stanowi utrudnienie ruchu innym kierującym pojazdami,

- T.S. zaobserwował i prawidłowo zastosował znaki pionowe oznaczające poruszanie się drogą o podwyższonej prędkości, podczas gdy egzaminowany dwukrotnie nie zastosował się do znaków pionowych oznaczających drogę o podwyższonej prędkości, co wynikało z nieprawidłowej ich obserwacji,

- egzaminator powinien poinformować go o zadaniu polegającym na kierowaniu pojazdem na odcinku drogi o podwyższonej prędkości, podczas gdy niedopuszczalne jest nakazywanie przez egzaminatora prędkości, z jaką porusza się egzaminowany,

- T.S. w trakcie egzaminu wykonywał zadanie egzaminacyjne określone w tabeli nr 7, załącznik nr 2 pod pozycją nr 3 "jazda drogami dwukierunkowymi dwujezdniowymi o różnej liczbie wyznaczonych i niewyznaczonych pasów ruchu, posiadającymi odcinki proste i łuki, wzniesienia i spadki, obniżone i podwyższone dopuszczalne prędkości", podczas gdy w rzeczywistości egzaminowany wykonywał zadanie egzaminacyjne znajdujące się w tabeli nr 7, załącznik nr 2, poz. nr 2 " jazda drogami dwukierunkowymi jednojezdniowymi o różnej liczbie wyznaczonych i niewyznaczonych pasów ruchu, posiadającymi odcinki proste i łuki, wzniesienia i spadki, obniżone i podwyższone dopuszczalne prędkości";

- T.S. prawidłowo wykonał zadanie polegające na poruszaniu się po drogach dwukierunkowych jednojezdniowych, podczas gdy egzaminowany dwukrotnie nieprawidłowo wykonał to zadanie,

3. ewentualnie - naruszenie prawa materialnego w postaci art. 3 ust. 1, art. 19 ust. 1 i 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie.

Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji Marszałka Województwa, a także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania na rzecz skarżącego według norm przepisanych (stosownie do art. 200 i 205 p.p.s.a.).

W uzasadnieniu skargi Ł.W. zawarł szeroki wywód na temat zasad ogólnych oraz przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego z powołaniem się na tezy wskazanych wyroków sądów administracyjnych na poparcie zarzutu naruszenia przepisów postępowania.

Co do zarzutu błędu w ustaleniach faktycznych skarżący podniósł, że organy obu instancji nieprawidłowo uznały, iż T.S. podczas części praktycznej egzaminu poruszając się na odcinku drogi o podwyższonej prędkości nie utrudniał ruchu innym kierującym pojazdami poprzez jazdę ze zmniejszoną prędkością, że egzaminator postąpił nieprawidłowo nie informując egzaminowanego o rozpoczęciu wykonywania zadania polegającym na kierowaniu pojazdem na odcinku drogi o podwyższonej prędkości, a także że jazda z prędkością km/h nie jest nieprawidłowa na drodze z prędkością ograniczoną do km/h.

Wskazując, że w art. 3 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym mowa jest

o działaniach i zaniechaniach, które mogłyby spowodować zagrożenie bezpieczeństwa lub porządku ruchu drogowego, jego utrudnienia lub w związku z ruchem zakłócić spokój lub porządek publiczny albo narazić kogokolwiek na szkodę, skarżący wywiódł, że ustawodawca zdecydował o użyciu sformułowania "mogłoby", które oznacza również potencjalne, a nie realne sytuacje. Zagrożenie bezpieczeństwa musi być relacjonowane do określonych następstw, ze względu na to, że to one mogą nastąpić w razie zrealizowania się niebezpieczeństwa. Samochód, który jedzie zdecydowanie wolniej niż wszystkie pozostałe, stanowi nie mniejsze zagrożenie bezpieczeństwa na drodze niż pojazd rozwijający prędkość nadmierną, gdyż jazda bardzo powolna, w sytuacji gdy inni poruszają się szybko, stwarza nie tylko przeszkodę utrudniającą ruch, ale także powoduje niebezpieczeństwo wskutek zmuszania innych do wykonania manewru wyprzedzania w trudnych niekiedy warunkach. Ma to głównie miejsce w czasie intensywnego ruchu, kiedy za pojazdem jadącym wolno tworzy się ciąg pojazdów oczekujących na wyprzedzenie; o błąd w takich warunkach nie jest trudno. Warto podkreślić, że zbyt wolna ciągła jazda jest jazdą w dalszych skutkach również niebezpieczną, wywołującą nieuchronnie reakcje stresowe u innych kierowców, prowokując do ryzykownych manewrów, zwiększając tym samym prawdopodobieństwo najechania na wolno poruszający się pojazd. Kierowca jeżdżący zbyt wolno, jest ze swojej przesadnej ostrożności zadowolony i czuje się komfortowo, jednak kiedy znajdzie się w sytuacji trudnej, wokół jadących z normalną szybkością samochodów, przy słabych umiejętnościach traci głowę, co grozi z jego strony nawet paniką, mogącą doprowadzić do poważnego błędu skutkującego zagrożeniem zdrowia lub życia. Egzamin ma na celu niedopuszczenie do udziału w ruchu drogowym osób, które nie są na to gotowe. Dokonanie pod okiem egzaminatora przez egzaminowanego nieprawidłowego przejazdu drogą o prędkości podwyższonej do km/h jest przedmiotem oceny potencjalnych jak i rzeczywistych zagrożeń w ruchu drogowym. Wśród uwarunkowań mających wpływ na prędkość bezpieczną wskazówki znajdują się te określone w art. 19 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Zasadne jest zatem uznanie, że jazda zbyt wolna może być oceniona jako niebezpieczna. Jest to sytuacja charakteryzująca się odpowiednim stopniem prawdopodobieństwa nastąpienia ujemnego skutku. Dodatkowo skarżący przywołał art. 90 ustawy z dnia 20 maja 1971 r. - Kodeks wykroczeń (Dz. U. z 2015 r. poz. 1094 ze zm.), który stanowi, że kto tamuje lub utrudnia ruch na drodze publicznej, w strefie zamieszkania lub strefie ruchu, podlega karze grzywny albo karze nagany oraz przytoczył interpretację pojęcia "utrudnianie" prezentowaną w komentarzach do tej ustawy (G. T.H. (red.), Kodeks wykroczeń. Komentarz, wyd. II, LEX 2013, a także M. Bojarski, W. Radecki, Kodeks wykroczeń. Komentarz, CH Beck, 2016).

Według skarżącego, osoba egzaminowana musi właściwie ocenić czynniki ryzyka i powinna mieć pewność, o ile to tylko możliwe, że żadne potencjalne ryzyko nie przerodzi się w rzeczywiste zagrożenie bezpieczeństwa na drodze. Rolą egzaminatora jest rzetelnie ocenić osobę zdającą, pod kątem umiejętności dokonania przez nią analizy, jak również stwarzania przez nią samą, potencjalnych jak i rzeczywistych zagrożeń. Oceny sytuacji potencjalnych zagrożeń w postaci utrudniania i zakłócania płynności ruchu, które wywoływał egzaminowany, nie zmienia fakt, że natężenie ruchu w miejscu przeprowadzania egzaminu było niewielkie. Trudno oczekiwać, by egzaminator ograniczony ramami czasowymi egzaminu poszukiwał miejsca, gdzie zwiększy się liczba uczestników ruchu drogowego tak, by wadliwe zachowania egzaminowanego stały się bardziej jaskrawe w odbiorze. Fakt, czy w danym momencie za pojazdem egzaminacyjnym znajdują się inne pojazdy czy też nie, nie powoduje sam przez się, że schemat zachowania osoby zdającej można było uznać za prawidłowy.

Przed wykonaniem każdego manewru kierujący musi wziąć pod uwagę trzy zasadnicze kwestie: bezpieczeństwo, zgodność z przepisami z zakresu prawa ruchu drogowego oraz wzgląd na innych uczestników ruchu.

Egzaminator, w oparciu o swoje doświadczenie oraz kompetencje musi ocenić, czy osoba zdająca w sytuacji większego natężenia ruchu zastosowałaby się do zasady unikania wszelkich działań niepożądanych, które mogłaby spowodować, zagrożenie bezpieczeństwa, utrudnić ruch, narazić kogokolwiek na szkodę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w swoim uzasadnieniu odniosło się jedynie do kwestii samego egzaminu zapominając o obowiązkach egzaminatora wynikających z § 27 rozporządzenia z dnia 13 lipca 2012 r. stan prawny znajdujący zastosowanie w stanie faktycznym niniejszej sprawy) - egzaminator zwraca szczególną uwagę na umiejętność oceny potencjalnych lub rzeczywistych zagrożeń na drodze. Zagrożenie potencjalne to takie, które może wystąpić lub pojawić się w określonych warunkach.

W przekonaniu skarżącego poruszanie się znacznie poniżej dopuszczalnej prędkości może spowodować utrudnienie w ruchu a tym samym zagrażać bezpieczeństwu innym poruszającym się po drodze. Niewątpliwie egzaminowany

w przedmiotowej sprawie powinien mieć to na względzie, skoro zdany egzamin miał mu dać status aktywnego uczestnika ruchu drogowego. Część praktyczna egzaminu państwowego na prawo jazdy ma sprawdzić czy egzaminowany m.in. stosuje się do znaków drogowych. T.S. dwukrotnie nie zastosował się do znaków pionowych, co przemawia za wnioskiem, iż nie zaobserwował ich w sposób prawidłowy, co w konsekwencji skutkowało wydaniem negatywnej oceny końcowej.

Za niezgodne z zasadami logiki skarżący uznał stanowisko organu, wedle którego egzaminowany nie został przez egzaminatora poinformowany o wykonywaniu kolejnego zadania w postaci oceny parametrów prędkości jazdy. Poleceniem wydanym w czasie egzaminu było to, by zdający skierował pojazd w kierunku miejscowości na podstawie znaków drogowych. Egzaminator nie może w takim przypadku narzucać zdającemu utrzymywania określonej prędkości, lecz siłą rzeczy to wybór prędkości przez egzaminowanego podlega ocenie pod względem prawidłowego jej dostosowania do znaków drogowych i warunków panujących na drodze. Wydanie polecenia, by egzaminowany utrzymywał określoną prędkość, uniemożliwiłoby sprawdzenie, czy egzaminowany samodzielnie oceni warunki drogowe, a także czy zauważył, zna, rozumie i prawidłowo zastosuje obowiązujące w danym miejscu znaki drogowe. Nie zgodził się również ze stanowiskiem Kolegium co do wydania przez egzaminatora polecenia osobie egzaminowanej aby przyśpieszyła prędkość jazdy, w celu oceny czy osoba zdająca panuje nad pojazdem i czy potrafi wykonać to zadanie prawidłowo. Wydanie takiego polecenia jest niezgodne z instrukcją egzaminowania, jak również nie podlegałoby ocenie w sytuacji stworzenia zagrożenia w ruchu drogowym przez osobę zdającą. Wydanie takiego polecenia w sytuacji, gdy zdający mógłby nie wiedzieć, że prędkość na odcinku danej drogi został podwyższona do km/h mogłoby spowodować przekroczenie tej prędkości, a w konsekwencji ocenione przez egzaminatora jako błąd, oraz do wystawienia oceny negatywnej. W takiej natomiast sytuacji, gdyby osoba zdającą odwołała się od decyzji egzaminatora, byłaby podstawa do unieważnienia tego egzaminu, ponieważ wydanie takiego polecenia przez egzaminatora nie miałoby żadnego podparcia prawnego.

W tabeli nr 7 Załącznika nr 2 do rozporządzenia z dnia 13 lipca 2012 r. określone zostały tryb i zasady prowadzenia egzaminu oraz zadania egzaminacyjne stosowane na egzaminie państwowym wraz z kryteriami ich oceny. Jedyne elementy zadań egzaminacyjnych, w których ustawodawca nałożył na egzaminatora obowiązek poinformowania osoby zdającej co do miejsca wykonania ww. zadań wskazane zostały w poz. 11 (wykonanie jednego z manewrów parkowania), w poz. 12 (wykonanie manewru zawracania na drodze jednojezdniowej dwukierunkowej), w poz. 22 (hamowanie od prędkości co najmniej km/h do zatrzymania we wskazanym przez egzaminatora miejscu). Natomiast egzaminator nie ma żadnego prawnego obowiązku informowania osoby zdającej jaki element będzie oceniał w danej sytuacji wykonując inne zadania egzaminacyjne w/w tabeli.

Skarżący wskazał na błąd Marszałka Województwa , powielony przez organ odwoławczy, ponieważ ocenie podlegało zadanie egzaminacyjne znajdujące się w tabeli nr 7, załącznik nr 2, poz. nr 2 "jazda drogami dwukierunkowymi jednojezdniowymi o różnej liczbie wyznaczonych i niewyznaczonych pasów ruchu, posiadającymi odcinki proste i łuki, wzniesienia i spadki, obniżone i podwyższone dopuszczalne prędkości", natomiast organy wskazywały na zadanie egzaminacyjne określone w tabeli nr 7, załącznik nr 2 pod pozycją nr 3 "jazda drogami dwukierunkowymi dwujezdniowymi o różnej liczbie wyznaczonych i niewyznaczonych pasów ruchu, posiadającymi odcinki proste i łuki, wzniesienia i spadki, obniżone i podwyższone dopuszczalne prędkości".

Skarżący nie podzielił poglądu Marszałka Województwa, że znak nie określa prędkości minimalnej, lecz powinien być rozumiany przez kierujących pojazdami jako znak zakazujący przekraczania prędkości określonej na znaku.

Zdaniem Ł. W., wnioski wysunięte przez organy obu instancji, co do wadliwości przeprowadzonego egzaminu, mogły wynikać z błędnej wykładni i niewłaściwego zastosowania przepisów art. 3 ust. 1 oraz art. 19 ust. 1 i 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Skoro T.S. dwukrotnie nieprawidłowo wykonał zadanie egzaminacyjne pn. "jazda drogami dwukierunkowymi, jednojezdniowymi o różnej liczbie wyznaczonych i niewyznaczonych pasów ruchu posiadającymi obniżone i podwyższone dopuszczalne prędkości", to w zaistniałej sytuacji wydanie negatywnej oceny było prawidłowe, a w związku z tym egzamin został przeprowadzony zgodnie z prawem.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze odpowiadając na skargę wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji uznając zarzuty skargi za niezasadne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:

Sądowa kontrola zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazała, że skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek nie wszystkie podniesione w niej zarzuty okazały się trafne.

Zgodnie z przywołanym w postawie prawnej zaskarżonej decyzji art. 72 ust. 1

pkt 2 ustawy o kierujących pojazdami, marszałek województwa, który z mocy art. 67 ust. 1 tej ustawy, sprawuje nadzór nad przeprowadzaniem egzaminów państwowych,

o których mowa w art. 51 tej ustawy, unieważnia egzamin państwowy, jeżeli był przeprowadzony w sposób niezgodny z przepisami ustawy, a ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na jego wynik. Z cytowanego przepisu wynika zatem,

że przesłanką materialnoprawną stanowiącą podstawę unieważnienia egzaminu państwowego na prawo jazdy jest przeprowadzenie tego egzaminu w sposób niezgodny z przepisami ustawy i wystąpienie związku przyczynowego miedzy ujawnionymi nieprawidłowościami, a wynikiem tego egzaminu. Przepis ten natomiast nie otwiera organowi nadzoru drogi do kontrolowania samego wyniku egzaminu

w oderwaniu od jego przebiegu. Innymi słowy rzecz ujmując, unieważnienie przez marszałka województwa egzaminu państwowego na prawo jazdy jest zgodne z prawem wyłącznie w przypadku wykazania, że gdyby egzamin przeprowadzony został zgodnie z przepisami ustawy, to wynik egzaminu byłby inny.

W niniejszej sprawie zebrany przez Marszałka Województwa , jako organ nadzoru, materiał dowodowy był wyczerpujący i wystarczający do wydania prawidłowego rozstrzygnięcia. Wbrew zarzutom skargi, w sprawie nie zachodziła potrzeba uzupełnienia tego materiału. Organy orzekające obu instancji dysponowały poza pismem samego zainteresowanego unieważnieniem egzaminu praktycznego na prawo jazdy kat. B, wyjaśnieniami złożonymi na piśmie przez skarżącego jako egzaminatora, któremu w prowadzonym postępowaniu, z mocy art. 68 ust. 1a ustawy o k.p., przysługuje status strony, a także pisemnym stanowiskiem (sprawozdaniem) egzaminatora nadzorującego, a przede wszystkim nagraniem przebiegu egzaminu praktycznego na płycie DVD. Zgodzić się zatem trzeba z oceną Kolegium, zwłaszcza wyrażoną w odpowiedzi na skargę, że w świetle tego materiału nie zachodziła potrzeba przeprowadzenia dowodu z przesłuchania skarżącego. Brak było również podstaw do przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego. Dowód taki przeprowadza się wówczas, gdy rozstrzygniecie jakiejś istotnej dla sprawy okoliczności wymaga wiadomości specjalnych z dziedzin wiedzy innych niż prawo. Tymczasem w niniejszej sprawie istota problemu sprowadzała się do dokonania prawidłowej oceny prawnej zaistniałego stanu faktycznego, który nie był sporny, a jego ustalenie nie wymagało sięgnięcia do wiedzy osoby posiadającej wiadomości specjalne. Istota sporu w niniejszej sprawie dotyczy bowiem oceny prawnej prawidłowości przebiegu egzaminu i jego wpływu na wynik tego egzaminu.

Z powyższych względów należało uznać za niezasadny stawiany skargą zarzut naruszenia, wskazanych w niej przepisów postępowania administracyjnego, dokonanego w sposób opisany przez skarżącego.

W ocenie Sądu, skoro przepis art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy o k.p. dla dopuszczalności unieważnienia egzaminu państwowego na prawo jazdy wymaga aby egzamin "był przeprowadzony w sposób niezgodny z przepisami ustawy", to zbadanie legalności zaskarżonej decyzji wymaga wskazania, jak należy rozumieć zwrot ustawowy: "w sposób niezgodny z przepisami ustawy". Odpowiedzi na to pytanie należy poszukiwać w przepisach Rozdziału 9 obejmującego art. 49-57d ustawy o kierujących pojazdami. Nie można podzielić stanowiska Kolegium, bagatelizującego znaczenie w niniejszej sprawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy (organ odwoławczy błędnie oznaczył te jednostkę redakcyjną art. 51 jako ust. 2). Wskazany przepis określa bowiem cel egzaminu praktycznego i jego zakres w odniesieniu do egzaminu praktycznego na prawo jazdy uprawniające do kierowania m.in. pojazdami silnikowymi jako: "sprawdzenie umiejętności w zakresie zgodnego z przepisami, bezpiecznego, energooszczędnego, sprawnego i nieutrudniającego innym uczestnikom ruchu poruszania się, odpowiednio do uprawnienia, o które ubiega się osoba zdająca egzamin w ruchu drogowym pojazdem silnikowym.

W kontekście tego przepisu, należy przyjąć, że egzamin przeprowadzony

w sposób niezgodny z wyżej wskazanym celem i zakresem egzaminu byłby niezgodny z przepisami ustawy. Zakres części praktycznej tego egzaminu określa art. 51 ust. 2 pkt 2 ustawy o k.p., stanowiąc, że część praktyczna egzaminu państwowego przeprowadzana przy użyciu odpowiedniego do uprawnienia pojazdu-dotyczy sprawdzenia umiejętności, o których mowa w ust. 1 pkt 2. Analiza uzasadnienia zaskarżonej decyzji wskazuje, że nie wykazano w niej przeprowadzenia przedmiotowego egzaminu praktycznego w sposób niezgodny z przewidzianym w ustawie celem i zakresem tej części egzaminu państwowego na prawo jazdy.

W art. 51 ust. 3-4 ustawodawca określił warunki przeprowadzenia egzaminu praktycznego na prawo jazdy. Dla zbadania zgodności z prawem zaskarżonej decyzji znaczenie istotne ma ust. 3 tego artykułu, stanowiący, że "Część praktyczna egzaminu państwowego w zakresie prawa jazdy jest przeprowadzana:

1) na placu manewrowym wojewódzkiego ośrodka ruchu drogowego - w zakresie obejmującym:

a) sprawdzenie podstawowych umiejętności w zakresie panowania nad pojazdem odpowiednim dla uprawnień prawa jazdy kategorii AM, A1, A2, A, B1 i B,

b) sprawdzenie umiejętności manewrowania pojazdem lub zespołem pojazdów odpowiednim dla uprawnień prawa jazdy kategorii ;[...],

2) w ruchu drogowym na drogach publicznych - w zakresie obejmującym sprawdzenie pozostałych umiejętności wymaganych podczas części praktycznej egzaminu dla uprawnień dowolnej kategorii prawa jazdy"

Również w tej kwestii organy orzekające w sprawie obu instancji nie ustaliły aby sporny egzamin nie spełniał warunków ustawowych.

W ocenie Sądu, zasadny okazał się zarzut błędu w ustaleniach faktycznych co do rodzaju zadania, którego nieprawidłowe wykonanie przez egzaminowanego, według zaskarżonej decyzji, legło u podstaw wystawienia przez egzaminatora oceny negatywnej. Mianowicie, organy obu instancji błędnie przyjęły, że zadaniem tym była określona rozporządzeniu z 13 lipca 2012 r. w tabeli nr 7, załącznika nr 2 pod pozycją nr 3 "jazda drogami dwukierunkowymi dwujezdniowymi o różnej liczbie wyznaczonych i niewyznaczonych pasów ruchu, posiadającymi odcinki proste i łuki, wzniesienia i spadki, obniżone i podwyższone dopuszczalne prędkości". Tymczasem z zebranego podczas postępowania wyjaśniającego przed organem I instancji materiału w postaci wyjaśnień egzaminatora oraz egzaminatora nadzorującego przebieg egzaminu zadaniem tym była "jazda drogami dwukierunkowymi jednojezdniowymi o różnej liczbie wyznaczonych i niewyznaczonych pasów ruchu, posiadającymi odcinki proste i łuki, wzniesienia i spadki, obniżone i podwyższone dopuszczalne prędkości", które ujęte jest pod poz. 2 tabeli nr 7 załącznika nr 2 do cytowanego rozporządzenia.

Dokonanie prawidłowego ustalenia w tym zakresie ma znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy ze względu na wskazane już na wstępie niniejszych rozważań, materialnoprawne przesłanki unieważnienia egzaminu. Skoro przepis art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy o k.p. dla dopuszczalności unieważnienia egzaminu państwowego na prawo jazdy wymaga aby egzamin "był przeprowadzony w sposób niezgodny z przepisami ustawy", to oczywiste jest, że wykazanie tej niezgodności (lub jej braku) wymaga z uwagi na treść art. 51 ust. 3 pkt 2 – w odniesieniu do egzaminu praktycznego – ustalenia, czy zadanie egzaminacyjne mieściło się w katalogu zadań przewidzianych przepisami. Katalog ten dla części praktycznej egzaminu państwowego na prawo jazdy kat. B dla zadań w ruchu drogowym, określa § 23 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia z 13 lipca 2012 r. jako: obejmujące, z zastrzeżeniem § 24 i 25, co najmniej zadania określone w tabeli nr 7 załącznika nr 2 do rozporządzenia –zgodnie z przepisami ruchu drogowego i techniką kierowania pojazdem. Wskazane przez skarżącego zadanie, a więc "jazda drogami dwukierunkowymi jednojezdniowymi o różnej liczbie wyznaczonych i niewyznaczonych pasów ruchu, posiadającymi odcinki proste i łuki, wzniesienia i spadki, obniżone i podwyższone dopuszczalne prędkości", ujęte jest pod poz. 2 tabeli nr 7 załącznika nr 2 do cytowanego rozporządzenia. Dodać należy,

że rozporządzenie to, wydane zostało na podstawie delegacji ustawowej zawartej

w art. 66 ust. 1 pkt 1-5, 7,8 ustawy o kierujących pojazdami i jak wynika to z jego § 1

pkt 4 lit. a określa między innymi warunki i tryb przeprowadzania egzaminu państwowego oraz wzory stosowanych dokumentów. Jest to zatem akt prawa powszechnie obowiązującego i na jego podstawie osoba przystępująca do egzaminu posiada możliwość uzyskania odpowiedniej wiedzy co do zakresu poszczególnych zadań egzaminacyjnych jakie może wykonywać podczas egzaminu. Nie powinno być zatem zaskoczeniem dla egzaminowanego polecenie egzaminatora takie, jakie zostało wydane podczas przedmiotowego egzaminu. Polecenie to dotyczyło zadania mieszczącego się w zakresie egzaminu, organy orzekające w sprawie nie ustaliły aby polecenie to było nieprecyzyjne lub wieloznaczne albo niezrozumiałe. Stanowisko Kolegium, że egzaminator powinien podpowiedzieć egzaminowanemu, że z uwagi na znak należy zwiększyć prędkość, nie znajduje oparcia w opisie zadań zawartych w tabeli nr 7 załącznika nr 2 do rozporządzenia. Jak trafnie wskazał to skarżący, prawodawca nałożył na egzaminatora obowiązek udzielenia dodatkowych informacji egzaminowanemu tylko w przypadku zadań określonych w poz. 11, 12 i 22, zaś w analizowanym stanie faktycznym chodziło o zadanie określone w poz. 2 omawianego załącznika.

Reasumując powyższe Sąd stwierdził, że zarówno organ I instancji jak i organ odwoławczy nie wykazały w sposób znajdujący oparcie w przepisach prawa,

że zakwestionowany przez T.S. egzamin praktyczny na prawo jazdy kategorii B został przeprowadzony w sposób niezgodny z przepisami ustawy,

a zatem nieuprawnione było badanie zasadności wystawionej przez egzaminatora oceny z tego egzaminu. Jeszcze raz podkreślenia wymaga bowiem, ze przewidziany

w art. 72 ust. 1 pkt 2 tryb unieważnienia egzaminu państwowego na prawo jazdy nie daje podstawy prawnej do zanegowania oceny z egzaminu, jeśli ocena ta nie jest poprzedzona i nie pozostaje w związku przyczynowo-skutkowym z przeprowadzeniem tego egzaminu niezgodnie z przepisami ustawy.

Wobec powyższego stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja, podobnie jak

i decyzja ją poprzedzająca narusza prawo materialne - art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy

o kierujących pojazdami i z tego powodu podlega wyeliminowaniu z obrotu prawnego. Wprawdzie nie było to przedmiotem zarzutu skargi, jednakże z uwagi na wskazane w art. 134 § 1 P.p.s.a. granice sądowej kontroli legalności zaskarżonej decyzji (brak związania zarzutami skargi) dostrzec trzeba brak umocowania w art. 72 ustawy o k.p. do wydania w decyzji unieważniającej egzamin na prawo jazdy nakazu dokonania właściwych adnotacji w protokole egzaminacyjnym. Tego rodzaju adnotacje stanowią czynność techniczną wykraczającą poza zakres decyzyjnego załatwienia sprawy.

Z tych wszystkich, wyżej opisanych powodów uwzględniając skargę, należało na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a w związku z art. 135 P.p.s.a. orzec jak w pkt I sentencji. Orzeczenie o kosztach postępowania (pkt II sentencji) oparte zostało

o przepisy art. 200 i 205 § 2 P.p.s.a.

Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ uwzględni powyższą ocenę prawną wyrażoną przez Sąd i wyda stosowne do niej rozstrzygnięcie.