Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1880/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-02-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6012 Wstrzymanie robót budowlanych, wznowienie tych robót, zaniechanie dalszych robót budowlanych
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 29 ust 1 pkt 12 i art 48 ust 1 i 2
journal: Dz.U. 2020 poz 1333
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.) Sędziowie: WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska WSA Wojciech Sawczuk po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 16 lutego 2021 r. sprawy ze skargi K. S. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych i nałożenia obowiązku przedstawienia określonych dokumentów oddala skargę


UZASADNIENIE

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] postanowieniem z dnia [...] lipca 2020r., na podstawie art. 48 ust. 2 i ust. 3, art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2019 r., poz. 1186 z późn. zm.), oraz art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 z późn. zm.);

- wstrzymał prowadzenie robót budowlanych, związanych z budową obiektu budowlanego na działce nr [...] w obrębie [...], gmina [...];

- nałożył na K. S. obowiązek przedstawienia, w terminie do dnia [...].11.2020 r.:

a) zaświadczenia Wójta Gminy [...] o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego;

b) czterech egzemplarzy projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi oraz zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7 ustawy Prawo budowlane, aktualnego na dzień opracowania projektu;

c) oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

W uzasadnieniu organ podał, że w trakcie oględzin przeprowadzonych w dniu [...].06.2020 r. stwierdził, że na działce nr [...] w obrębie [...], gmina [...], należącej do K.S., prowadzona jest budowa budynku o wymiarach w planie ok. 20,20 x 8,80 m. Budynek typu hali, ze ścianami i dachem z blachy, posadowiony jest na monolitycznej płycie betonowej i przytwierdzony do tej płyty za pomocą zabetonowanych kotew metalowych. Obiekt nie posiada ścian szczytowych.

Ustalono, że inwestorem jest K. S., który w dniu [...].07.2019 r. dokonał w Starostwie Powiatowym w [...] zgłoszenia. Zgłoszenie obejmowało zamiar budowy niepołączonego trwale z gruntem tymczasowego obiektu budowlanego, będącego lekką prefabrykowaną samonośną halą. Hala miała być ustawiona na terenie utwardzonym płytami betonowymi. Zgodnie ze zgłoszeniem obiekt powinien być rozebrany przed upływem 180 dni od terminu rozpoczęcia robót określonego w zgłoszeniu na dzień [...].08.2019 r. Wymiary obiektu, zgodnie ze zgłoszeniem, powinny wynosić 20,28 x 8,99 m.

W toku postępowania K.S. zgłosił pisemne uwagi do ustaleń poczynionych w trakcie oględzin. Zdaniem skarżącego niewłaściwe było określanie przedmiotowego obiektu jako "budynek", bowiem nie spełnia on warunków określonych w ustawie Prawo budowlane - nie posiada ścian i dachu. Poza tym, obiekt posadowiony został na opasce betonowej o szerokości 0,80 m, a nie płycie betonowej i przymocowany do niej kotwami opaskowymi o głębokości kotwienia 100 mm, a nie zabetonowanymi kotwami metalowymi. Zdaniem K.S. obiekt znajdował się nadal w fazie montażu i powinien być uznany za "budowę", a nie "budynek".

W ocenie organu zachodzi przypadek samowoli budowlanej, o której mowa w art. 48 ust. 1 pkt. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.

Zgodnie z art. 28 ust. 1 ww. ustawy, roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31. W art. 29-31 ustawodawca wymienił roboty budowlane, które nie wymagają wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, na wykonanie których z reguły wymagane będzie zgłoszenie.

W katalogu wymienionym w art. 29-31 Prawa budowlanego nie została wymieniona budowa obiektu budowlanego o cechach i parametrach takich jak obiekt będący przedmiotem postępowania, co oznacza, iż na jego wykonanie niezbędne było uzyskanie pozwolenia na budowę.

Wprawdzie (na co powołuje się inwestor), art. 29 ust. 1 pkt 12 ww. ustawy zwalnia z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę tymczasowe obiekty budowlane, niepołączone trwale z gruntem i przewidziane do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, ale nie później niż przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu, to jednak zastosowanie tego przepisu do przedmiotowego obiektu jest niezasadne z dwóch powodów.

Po pierwsze z uwagi na niespełnienie warunku niepołączenia obiektu z gruntem. Naczelny Sąd Administracyjny m.in. w wyroku z dnia 11 maja 2012 r., sygn. akt II OSK 323/11 stwierdził, że cecha "trwałego związania z gruntem" sprowadza się do posadowienia obiektu na tyle trwale, by zapewnić mu stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym mogącym go zniszczyć lub spowodować przesunięcie czy przemieszczenie na inne miejsce. Nadto tymczasowe obiekty budowlane, o których mowa w art. 3 pkt 5 i art. 29 ust. 1 pkt 12 Prawa budowlanego z tej racji, że są przeznaczane do czasowego użytkowania, nie wymagają trwałego połączenia z gruntem, w przeciwieństwie do obiektów, o których mowa w art. 3 pkt 2 i 3 Prawa budowlanego, których użytkowanie nie zostało ograniczone czasowo.

Po drugie, nawet przy interpretacji przepisów prezentowanej przez inwestora, obiekt wybudowany jako tymczasowy, winien być rozebrany nie później niż przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu tj. przed dniem [...].02.2020 roku. Skoro w tym terminie obiekt tymczasowy nie został rozebrany, to zasadne było rozpatrywanie sprawy w oparciu o przepisy art. 48 i 49 ustawy Prawo budowlane (wyrok WSA w Olsztynie z dnia 2011.09.13 r., II SA/Ol 659/11).

Przedmiotowy obiekt jest "budynkiem", gdyż posiada cechy budynku (w projekcie załączonym do zgłoszenia nazwano go halą) - ma dach i wszystkie ściany - również ściany szczytowe. Wobec oświadczenia K.S., że budowa nie została zakończona, można uznać, że przedmiotowy obiekt jest budynkiem będącym w budowie (brak ścian szczytowych).

W przypadku, gdyby inwestor zdecydował się zalegalizować i dokończyć budowę nie jako budynek lecz inny rodzaj obiektu np. wiata, kategoria obiektu zostanie uwzględniona w dalszym etapie postępowania na podstawie dokumentów, których obowiązek dostarczenia został nałożony.

Przedłożenie dokumentów, traktowane będzie jak wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i pozwolenie na wznowienie robót budowlanych, jeżeli budowa nie została zakończona (na podstawie art. 48 ust. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane). Przed wydaniem decyzji w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na wznowienie robót, zgodnie z art. 49 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, w drodze postanowienia zostanie ustalona wysokość opłaty legalizacyjnej.

Zażalenie na powyższe rozstrzygnięcie złożył K.S.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2020r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14.06.1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020r., poz. 256 z późn. zm.) oraz na podstawie art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7.07.1994r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2020r., poz. 1333), po rozpatrzeniu zażalenia K.S. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...].07.2020r. wstrzymujące prowadzenie robót budowlanych przy budowie obiektu budowlanego na działce o nr ew. [...] w obrębie [...] gm. [...] oraz nakładające na inwestora obowiązek przedstawienia w terminie do dnia 30.11.2020r., określonych dokumentów - utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] wszczął z urzędu postępowania administracyjne w sprawie budowy budynku na działce nr ew. [...] w obrębie [...] gm. [...].

W trakcie oględzin przeprowadzonych [...].06.2020r. ustalono, że na ww. nieruchomości prowadzona jest budowa budynku typu hala ze ścianami i dachem z blachy o wymiarach 20,20 m x 8,80 m. Budynek posadowiony jest na monolitycznej płycie betonowej i przytwierdzony do tej płyty za pomocą zabetonowanych kotew metalowych. Obiekt nie posiada ścian szczytowych.

Ustalono, że inwestorem jest K. S., który [...].07.2019r. w Starostwie Powiatowym w [...] złożył zgłoszenie, dotyczące zamiaru budowy niepołączonego trwale z gruntem, tymczasowego obiektu budowlanego będącego lekką prefabrykowaną samonośną halą (formą namiotu stalowego), przeznaczonego do używania w okresie letnio-jesiennym i do demontażu przed upływem 180 dni. Wymiary obiektu są zgodne z wymiarami określonymi w zgłoszeniu. Po oględzinach K.S. odmówił podpisania protokołu, wskazując na nieprawidłowe ustalenia.

Odnosząc się do obowiązującego stanu prawnego, organ odwoławczy wskazał, że przepisy art. 29-31 Prawa budowlanego, dają możliwość wykonywania robót budowlanych bez pozwolenia na budowę lub w oparciu o zgłoszenie zamiaru ich wykonywania. Art. 29 ust. 1 pkt 12 Prawa budowlanego stanowi, iż z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę zwolnione są obiekty tymczasowe niepołączone trwale z gruntem i przewidziane do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, o którym mowa w art. 30 ust. 1, ale nie później niż przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu, niemniej art. 30 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy, nakazuje dokonanie zgłoszenia zamiaru budowy tego rodzaju obiektu tymczasowego.

Zatem budowa tymczasowych obiektów budowlanych niepołączonych trwale z gruntem przewidzianych do rozbiórki bądź przeniesienia w inne miejsce, ale nie później niż 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy, wymaga zgłoszenia zamiaru budowy.

W rozpoznawanej sprawie, od dnia rozpoczęcia robót, określonego w zgłoszeniu ([...].08.2019r.) upłynęło ponad 180 dni, dlatego zastosowanie miał art. 48 Prawa budowlanego. Ponadto inwestor K.S. dokonał zgłoszenia zamiaru budowy "niepołączonego trwale z gruntem, tymczasowego obiektu budowlanego będącego lekką prefabrykowaną samonośną halą (formą namiotu stalowego), przeznaczonego do używania w okresie letnio-jesiennym i do demontażu przed upływem 180 dni".

W trakcie oględzin, które odbyły się w dniu [...].06.2020r. (czyli po upływie prawie roku od dokonania zgłoszenia), organ powiatowy ustalił, że prowadzona jest budowa budynku o wymiarach 20,20 m x 8,80 m, obiektu typu hala ze ścianami i dachem z blachy. Budynek posadowiony jest na monolitycznej płycie betonowej i przytwierdzony do niej za pomocą zabetonowanych kotew metalowych, nie ma ścian szczytowych.

Powyższy sposób połączenia obiektu z gruntem stanowi, że jest on realizowany niezgodnie z dokonanym zgłoszeniem i na jego budowę inwestor powinien uzyskać pozwolenie na budowę.

Omawiane zgłoszenie dotyczyło budowy budynku tymczasowego i dopuszczało jego istnienie w maksymalnym okresie 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu tj. od dnia [...].08.2019r. Z tej przyczyny nie można uznać, że dokonane zgłoszenie stanowi o legalności aktualnie istniejącego obiektu.

W ocenie organu wojewódzkiego inwestor zrealizował obiekt niezgodnie ze zgłoszeniem. Świadomie dopuścił się obejścia przepisów Prawa budowlanego zgłaszając budowę tymczasowego obiektu, w sytuacji gdy budowa hali namiotowej o wymiarach 20,0 m x 8,80 m, która jest trwale połączona z gruntem wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. Wykonanie ścian i dachu budynku typu hali z blachy, który jest posadowiony na monolitycznej płycie betonowej i przytwierdzony do tej płyty za pomocą zabetonowanych kotew metalowych oznacza, że budynek ten jest związany trwale z gruntem. Nie jest bowiem możliwe jej funkcjonowanie i użytkowanie w inny sposób aniżeli przez połącznie z gruntem za pomocą metalowych, przymocowanych trwale do podłoża kotew. Tak połączona konstrukcja opiera się czynnikom zewnętrznym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w wyroku z dnia 26.02.2020r. sygn., akt II SA/Gd 655/19, wskazał, że cechę trwałości związania z gruntem należy oceniać nie tylko poprzez niemożliwość łatwego przeniesienia obiektu (oderwania go od gruntu), ale też należy uwzględnić czy wielkość obiektu, jego konstrukcja, przeznaczenie i względy bezpieczeństwa wymagają takiego trwałego związania. Zakotwienie obiektu w wylewce betonowej stanowi o jego trwałym połączeniu z gruntem.

W sytuacji, gdy obiekt tymczasowy nie został rozebrany albo przeniesiony w inne miejsce po upływie 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu budowy, organy nadzoru budowlanego podejmują stosowne działania. W wyroku WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 11.12.2019r., sygn. akt II SA/Go 691/19 wskazano, że "Tymczasowy obiekt budowlany postawiony zgodnie z warunkami określonymi w art. 29 ust. 1 pkt 12 Prawa budowlanego, jednak nierozebrany lub nieprzeniesiony w inne miejsce przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu, przestaje być obiektem budowlanym, którego budowa nie wymaga pozwolenia na budowę".

WSA w Krakowie w wyroku z dnia 19.10.2017r., sygn. akt II SA/Kr 843/17 wskazał, że: "Stosowanie wobec obiektu trybu z art. 48 Prawa budowlanego jest uprawnione wtedy, gdy organ ustali, że obiekt jest trwale związany z gruntem lub został zrealizowany w okresie dłuższym niż termin wskazany w art. 29 ust. 1 pkt 12 Prawa budowlanego". W omawianej sprawie zaistniały obie przesłanki.

Organ powiatowy prawidłowo wdrożył postępowanie legalizacyjne w trybie art. 48 Prawa budowlanego.

Odnosząc się do pozostałych zarzutów, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że organy nadzoru budowlanego są uprawnione do badania inwestycji realizowanych na podstawie zgłoszeń, o czym stanowią m.in. przepisy art. 50 ust. 1 pkt 2 i 4 Prawa budowlanego.

Możliwość zgłoszenia budowy tymczasowego obiektu budowlanego, dotyczy wyłącznie tej jego kategorii, która swą konstrukcję definicyjną opiera na braku trwałego związania z gruntem. Każdy tymczasowy obiekt budowlany trwale związany z gruntem, nie będzie mógł zostać zrealizowany na podstawie zgłoszenia. W takim wypadku niezbędne będzie uzyskanie pozwolenia na budowę (wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 4.07.2018r., sygn. akt II SA/Rz 511/18).

K.S. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].08.2020r.

Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie prawa materialnego przez błędną interpretację przepisu art. 48 ust. 1 ustawy Prawo budowlane oraz błędne ustalenia faktyczne. Wnosił o jego uchylenie w całości.

W uzasadnieniu skargi wskazał, że przedmiotem sprawy jest obiekt niepołączony trwale z gruntem. Tymczasowy obiektu budowlany będący lekką prefabrykowaną samonośną halą (formą namiotu stalowego), zrealizowany został na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 12 ustawy Prawo budowlane. Wskazał, że protokół oględzin - ze względu na istotne różnice ze stanem faktycznym, nie został przez niego podpisany.

W dniu [...].07.2019r. dokonał zgłoszenia zamiaru budowy tymczasowego obiektu budowlanego przeznaczonego do demontażu przed upływem okresu 180 dni, to jest niepołączonego trwale z gruntem, tymczasowego obiektu budowlanego będącego lekką prefabrykowaną samonośną halą. Do zgłoszenia została dołączona dokumentacja architektoniczno-konstrukcyjna hali, sporządzona przez osoby uprawnione, wraz z planem zagospodarowania działki.

Jesienią 2019 r. zostało wykonane utwardzenie gruntu, przeznaczone pod zadaszenie halą i rozpoczęto montaż prefabrykowanych przęseł. Z powodów losowych do upływu 180 dni od zgłoszenia, zmontowane i przykręcone do betonowej podwaliny zostały tylko samonośne łuki.

Skarżący wskazał, że postanowił zmienić charakter budowli na obiekt stały, zgodnie z art. 37a Prawa budowalnego - bez zmiany parametrów. Posiada warunki zabudowy na halę łukową oraz decyzję o wyłączeniu terenu inwestycji spod produkcji rolnej. W grudniu 2019 roku zlecił opracowanie projektu budowlanego budowli mając zamiar wystąpienia z wnioskiem o pozwolenie na budowę, obiektu pierwotnie zmontowanego jako tymczasowy. Projekt budowlany został sporządzony w marcu 2020r.

Wniosek o wydanie pozwolenia na budowę obiektu pierwotnie zgłoszonego jako tymczasowy - został złożony w Wydziału Infrastruktury Środowiska i Budownictwa. W międzyczasie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...], wszczął postępowanie w sprawie "samowolnie wybudowanego budynku".

Przedmiotowa hala nie jest budynkiem. Nie ma fundamentów ani dachu. Składa się z uformowanych z blachy samonośnych paneli w kształcie głębokiego trapezu.

Obiekt budowlany został posadowiony na okres 180 dni i nie rozebrany w wymaganym terminie. Wyjaśnienie co do obiektów tymczasowych, przewidzianych do rozbiórki w okresie 180 dni od zgłoszenia, a nie rozebranych w tym terminie znajduje się na stronie internetowej Głównego Urzędu Nadzoru Budowanego.

Zgodnie z tym stanowiskiem, organem właściwym do egzekwowania rozbiórki tymczasowego obiektu budowanego jest Starosta [...] a tym samym obiekt posadowiony na zgłoszenie, nie może być samowolą budowalną do której mają zastosowanie art. 48-50 ustawy Prawo budowlane.

Prawo budowlane nie przewiduje możliwości zastosowania procedury legalizacyjnej do obiektu nie będącego budynkiem, nietrwale związanego z gruntem i posadowionego zgodnie z prawomocnym zgłoszeniem.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wnosił o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, dalej "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Przedmiotem kontroli jest badanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik.

Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Stosownie zaś do art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.

Skarga jest bezzasadna.

Zgodnie z treścią art. 28 ust. 1 ustawy Prawo budowlane (t. j. Dz. U. z 2020r., poz. 1333) roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31. W art. 29 ustawy Prawo budowlane, określono wyjątki od powyższej zasady. Jeden z wyjątków określa art. 29 ust. 1 pkt 12 ww. ustawy i zgodnie z nim pozwolenia na budowę nie wymaga budowa tymczasowych obiektów budowlanych, niepołączonych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, o którym mowa w art. 30 ust. 1, ale nie później niż przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu. Budowa (posadowienie) tego rodzaju obiektu wymaga jednak zgłoszenia właściwemu organowi administracji architektoniczno-budowlanej - art. 30 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego.

Tymczasowy obiekt budowlany posadowiony zgodnie z warunkami określonymi w art. 29 ust. 1 pkt 12 ustawy Prawo budowlane, jednak nierozebrany lub nieprzeniesiony w inne miejsce przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu, przestaje być obiektem budowlanym, którego budowa nie wymaga pozwolenia na budowę. Stanowisko to znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądowodaministracyjnym, zgodnie z którym jeżeli tymczasowy obiekt budowlany będzie użytkowany w miejscu ustawienia w okresie dłuższym niż wskazany w art. 29 ust. 1 pkt 12 Prawa budowlanego, to budowa takiego obiektu wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę (wyrok NSA z 30 listopada 2000 r., SA/Sz 2010/98; wyrok WSA w Poznaniu z 25 lipca 2008 r., II SA/Po 121/08).

W niniejszej sprawie organy bezspornie ustaliły, że w dacie kontroli obiekt znajdował się na nieruchomości skarżącego, pomimo upływu terminu 180 dni, od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu.

Powyższe oznacza, że tymczasowy obiekt budowlany został wybudowany (posadowiony) bez wymaganego pozwolenia na budowę i w konsekwencji w sprawie zastosowanie miał art. 48 ustawy Prawo budowlane. Zgodnie z ust. 1 tego przepisu organ nadzoru budowlanego nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego: 1) bez wymaganego pozwolenia na budowę albo 2) bez wymaganego zgłoszenia dotyczącego budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1a, 2b i 19a, albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia.

Stosowanie trybu z art. 48 ustawy Prawo budowlane jest uprawnione wtedy, gdy organ ustali, że obiekt jest trwale związany z gruntem lub został zrealizowany w okresie dłuższym niż termin wskazany w art. 29 ust. 1 pkt 12 ustawy Prawo budowlane (Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 19 października 2017 r., sygn. II SA/Kr 843/17, LEX nr 2399040).

W niniejszej sprawie bez wątpienia wystąpiła druga ze wskazanych przesłanek, tj. obiekt istniał na nieruchomości ponad rok, od daty wskazanej w zgłoszeniu jako rozpoczęcie budowy.

W rozpoznawanej sprawie, od dnia rozpoczęcia robót, określonego w zgłoszeniu ([...].08.2019r.) upłynęło ponad 180 dni, dlatego zastosowanie miał art. 48 Prawa budowlanego.

Obowiązek wydania nakazu rozbiórki nie jest bezwzględny, organ jest bowiem zobowiązany do badania, czy budowa jest zgodna z przepisami, umożliwiając doprowadzenie obiektu lub jego części do stanu zgodnego z prawem. Jeżeli istnieją takie uwarunkowania, organ zobowiązany jest wszcząć postępowanie zmierzające do legalizacji obiektu budowlanego.

Dopiero w sytuacji braku prawnych możliwości legalizacji samowoli, organ zobowiązany jest orzec nakaz rozbiórki. Przesłanki legalizacji samowoli budowlanej określa art. 48 ust. 2 ustawy Prawo budowlane.

Ponadto dokonane przez skarżącego zgłoszenie dotyczyło zamiaru budowy "niepołączonego trwale z gruntem, tymczasowego obiektu budowlanego będącego lekką prefabrykowaną samonośną halą (formą namiotu stalowego), przeznaczonego do używania w okresie letnio-jesiennym i do demontażu przed upływem 180 dni".

W trakcie oględzin, które odbyły się w dniu [...].06.2020r. (czyli po upływie prawie roku od dokonania zgłoszenia), organ powiatowy ustalił, że prowadzona jest budowa budynku o wymiarach 20,20 m x 8,80 m, obiektu typu hala ze ścianami i dachem z blachy. Budynek posadowiony jest na monolitycznej płycie betonowej i przytwierdzony do niej za pomocą zabetonowanych kotew metalowych, nie ma ścian szczytowych.

Powyższy sposób połączenia obiektu z gruntem stanowi, że w istocie inwestor powinien był uzyskać pozwolenie na budowę.

Nie zmienia tej oceny okoliczność, że zdaniem skarżącego fundament obiektu stanowi jedynie betonowa opaska. Materiał zdjęciowy sporządzony w toku oględzin, wskazuje na charakter obiektu i istnienie płyty betonowej do której przytwierdzono konstrukcję.

Zdaniem Sądu ustalenia organu w zakresie trwałości związania z gruntem przedmiotowego obiektu, wzmacniały jedynie argumentację co do konieczności zastosowania procedury z art. 48 Prawa budowlanego. Sąd podziela ustalenia organów, że cecha "trwałego związania z gruntem" sprowadza się do posadowienia obiektu na tyle trwale, by zapewnić mu stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym mogącym go zniszczyć lub spowodować przesunięcie czy przemieszczenie na inne miejsce.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w wyroku z dnia 26.02.2020r. sygn., akt II SA/Gd 655/19, wskazał, że cechę trwałości związania z gruntem należy oceniać nie tylko poprzez niemożliwość łatwego przeniesienia obiektu (oderwania go od gruntu), ale też należy uwzględnić czy wielkość obiektu, jego konstrukcja, przeznaczenie i względy bezpieczeństwa wymagają takiego trwałego związania. Zakotwienie obiektu w wylewce betonowej stanowi o jego trwałym połączeniu z gruntem.

Skoro omawiane zgłoszenie dotyczyło budowy budynku tymczasowego i dopuszczało jego istnienie w maksymalnym okresie 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu tj. od dnia [...].08.2019r., to nie można uznać, że dokonane zgłoszenie - gwarantuje w dniu wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia, legalność istnienia obiektu.

W sytuacji, gdy obiekt tymczasowy nie został rozebrany albo przeniesiony w inne miejsce po upływie 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu budowy, organy nadzoru budowlanego podejmują stosowne działania.

W wyroku WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 11.12.2019r., sygn. akt II SA/Go 691/19 wskazano, że "Tymczasowy obiekt budowlany postawiony zgodnie z warunkami określonymi w art. 29 ust. 1 pkt 12 Prawa budowlanego, jednak nierozebrany lub nieprzeniesiony w inne miejsce przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu, przestaje być obiektem budowlanym, którego budowa nie wymaga pozwolenia na budowę".

Podnoszona przez skarżącego kwestia opracowania w marcu 2020r. projektu budowlanego, nie miała istotnego znaczenia. Przepis art. 37a ust. 1 Prawa budowlanego umożliwia inwestorowi, przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu, złożenie wniosku o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę tymczasowego obiektu budowlanego, o którym mowa w art. 29 ust. 1 pkt 12. W przypadku złożenia wniosku, o którym mowa w ust. 1, inwestor może powstrzymać się od rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce tymczasowego obiektu budowlanego, o którym mowa w art. 29 ust. 1 pkt 12, do czasu zakończenia postępowania w przedmiocie pozwolenia na budowę.

Jednak nawet z twierdzeń skarżącego wynika, że nie zachował on terminu do złożenia wniosku o pozwolenia na budowę przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu.

Reasumując nie można zarzucić organom naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego wskazanych w skardze, które mogłyby uzasadniać odmienne rozstrzygnięcie.

Z uwagi na powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.