Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 648/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2016-12-02 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 4 ust. 1, 2, art. 5, art. 2 pkt 10
journal: Dz.U. 2016 poz 195
law: Ustawa z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elwira Brychcy Sędziowie Sędzia WSA Danuta Rzyminiak - Owczarczak Sędzia WSA Tomasz Świstak (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Wąsik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 02 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi P. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 2016 r. Nr [...] w przedmiocie świadczenia wychowawczego uchyla zaskarżoną decyzję


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] 2016 r., nr [...] Kierownik Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w G., działając z upoważnienia Burmistrza G., po rozpatrzeniu wniosku P. M., odmówił jej przyznania świadczenia wychowawczego na dziecko F. M..

Jako podstawę prawną wydania decyzji organ wskazał art. 2 pkt 16, art. 4, art. 5, art. 15, art. 28 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (t.j. Dz. U. poz. 195, dalej: u.p.p.w.d.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 23 ze zm., dalej: K.p.a.)

W uzasadnieniu organ wskazał, iż w trakcie wywiadu środowiskowego ustalono, że wnioskodawczyni mieszka i gospodaruje wspólnie z konkubentem I. S. oraz synem L. S.. Nadto ustalono, że P. M. jest bezrobotna i pozostaje na utrzymaniu konkubenta. Z kolei jej syn F. M. przebywa u babci, a na jego utrzymanie wnioskodawczyni przesyła zasiłek rodzinny. Organ stwierdził, że stosownie do art. 4 u.p.p.w.d. celem świadczenia wychowawczego jest częściowe pokrycie wydatków związanych z wychowywaniem dziecka, w tym z opieką nad nim i zaspokojeniem jego potrzeb życiowych. Zgodnie z ustawową definicją rodziny za jej członków uznaje się małżonków, rodziców dzieci, opiekuna faktycznego dziecka oraz zamieszkujące wspólnie z tymi osobami, pozostające na ich utrzymaniu dzieci w wieku do ukończenia 25. roku życia (...). W związku z tym, że syn F. M. nie zamieszkuje z matką P. M. zdaniem organu nie przysługuje stronie świadczenie wychowawcze na to dziecko.

P. M. wniosła odwołanie od powyższej decyzji wskazując, że jej syn F. mieszka u jej mamy M. M. w Ś., gdzie uczęszcza do szkoły. Zaznaczyła, że dni wolne i weekendy spędza z nią i jest na jej utrzymaniu. Odwołująca podała, że otrzymywane świadczenia rodzinne na syna [...] przekazuje mamie, a oprócz tego w miarę możliwości przesyła jej dodatkowe środki na utrzymanie syna.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] 2016 r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Uzasadniając Kolegium przytoczyło przepis art. 4 u.p.p.w.d., a nadto wskazało, że zgodnie z art. 5 ust. 1 u.p.p.w..d. świadczenie wychowawcze przysługuje na dziecko w rodzinie. Organ odwoławczy uznał, że F. M. nie można zaliczyć do członków rodziny P. M. w rozumieniu art. 2 pkt 16 u.p.p.w.d., albowiem nie mieszka on z matką, lecz z babcią w Ś., gdzie chodzi do szkoły.

P. M. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Podniosła, że jej syn [...] przebywa od poniedziałku do piątku u jej matki w Ś. ze względu na szkołę, do której tam uczęszcza. Pozostałe dni spędza u niej w domu. Skarżąca podkreśliła, że jest w stałym kontakcie z synem i łoży na jego utrzymanie. Dodała, że jej syn jest bardzo emocjonalnie związany ze środowiskiem, w którym mieszka jego babcia. Przez dwa lata mieszkał z nią i jej konkubentem w G., lecz bardzo tęsknił za Ś., miejscem w którym się urodził, za szkołą, do której uczęszczał, za kolegami i babcią. Skarżąca wskazała, że z tego powodu zdecydowała się przenieść syna do macierzystej szkoły do Ś.. Zaznaczyła, że jej syn nie otrzymuje żadnych świadczeń rentowych po zmarłym ojcu, ponieważ ten nie miał opłaconych składek ZUS.

W odpowiedzi Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując swe dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Skarga okazała się zasadna.

Sądy administracyjne stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.) powołane są do kontroli działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swojej właściwości sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego. Stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. – dalej zwanej P.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.

W myśl art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a. uwzględniając skargę na decyzję, sąd administracyjny uchyla ją w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). Stosownie do art. 145 § 1 pkt 2 tej ustawy sąd stwierdza także nieważność całości lub części decyzji, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 K.p.a. lub innych przepisach bądź też stwierdza wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w K.p.a. lub innych przepisach.

Przed przystąpieniem do szczegółowych rozważań prawnych wskazać w tym miejscu należy na specyfikę stanu faktycznego występującego w niniejszej sprawie.

W rozpoznawanej sprawie Kolegium uznało, że skarżącej P. M. nie przysługuje prawo do świadczenia wychowawczego na 13-letniego syna F. M. z tego powodu, że choć pozostaje on na utrzymaniu matki, to z nią nie zamieszkuje.

W toku postępowania ustalono bowiem, że F. M. mieszka w Ś. wraz z babcią M. M., uczęszcza tam do szkoły, a jedynie na weekendy, dni wolne i święta przyjeżdża do domu matki. Jednocześnie ustalono, że skarżąca zamieszkuje w G. wspólnie z synem L. M. oraz konkubentem I. S., przy czym uzyskuje zasiłek rodzinny na syna [...], który przekazuje swej matce.

Nadto ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie wynika, by władza rodzicielska P. M. nad małoletnim synem F. M. była w jakikolwiek sposób ograniczona bądź wyłączona, względnie by opiekunem prawnym małoletniego była inna osoba niż jego matka, w tym w szczególności jego babcia, w mieszkaniu której stale przebywa. Zauważyć jednakże należy, iż ustaleń co do tych okoliczności organy expressis verbis w uzasadnieniach swoich decyzji nie poczyniły.

Specyfika ustalonego stanu faktycznego sprawy, którego skarżąca nie kwestionuje polega zatem na tym, że małoletni F. M., aczkolwiek pozostający na utrzymaniu matki i prawdopodobnie podlegający jej władzy rodzicielskiej, to jednak w oparciu o uzgodnienia poczynione pomiędzy jego matką, a jego babcią faktycznie zamieszkuje wraz z babcią w innej niż reszta rodziny miejscowości, gdzie uczęszcza do szkoły.

W tak ustalonym stanie faktycznym organ odwoławczy stwierdził, że P. M. nie przysługuje świadczenie wychowawcze na syna F. M., albowiem zgodnie z ustawową definicją rodziny określoną w art. 2 pkt 16 u.p.p.w.d. nie można uznać go za członka rodziny, gdyż nie zamieszkuje wspólnie z matką.

W ocenie Sądu stanowisko to uznać należy za wadliwe, bowiem organ II instancji dopuścił się naruszenia przepisów prawa materialnego, to jest art. 26 § 1 Kodeksu cywilnego poprzez jego niezastosowanie oraz będącej następstwem tego uchybienia błędnej wykładni przepisów ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, co miało wpływ na wynik sprawy oraz skutkowało brakiem poczynienia przez organy ustaleń, co do istotnych dla sprawy okoliczności prawnych związanych z w7konywaniem władzy rodzicielskiej nad małoletnim, a więc naruszeniem przepisów postępowania – art. 7 i 77 § 1 K.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia. Powyższe uzasadniało zaś, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.s.a. uchylenie zaskarzonej decyzji.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (t.j. Dz. U. poz. 195, dalej: u.p.p.w.d.).

Zgodnie z art. 4 ust. 1 tej ustawy celem świadczenia wychowawczego jest częściowe pokrycie wydatków związanych z wychowywaniem dziecka, w tym z opieką nad nim i zaspokojeniem jego potrzeb życiowych. Świadczenie wychowawcze przysługuje matce, ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu dziecka do dnia ukończenia przez dziecko 18. roku życia (art. 4 ust. 2 i 3 u.p.p.w.d.).

W myśl art. 5 ust. 1 u.p.p.w.d. świadczenie wychowawcze przysługuje osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, w wysokości 500,00 zł miesięcznie na dziecko w rodzinie.

Zważyć należy, iż cytowane przepisy zostały umieszczone w rozdziale 2. ustawy zatytułowanym "Świadczenie wychowawcze", co – zdaniem Sądu – oznacza, że intencją ustawodawcy było, aby w tym miejscu określić przesłanki uprawniające do tegoż świadczenia.

Zważyć należy, iż z treści powołanych przepisów art. 4 i 5 u.p.p.w.d. wynika, iż celem świadczenia wychowawczego jest pomoc finansowa osobom wychowującym dzieci w ich wychowywaniu, w tym opiece nad nimi i zaspokojeniem ich potrzeb życiowych. Co istotne adresatem tego świadczenia jest matka, ojciec, opiekun faktyczny albo opiekun prawny dziecka (art. 4 ust. 2 u.p.p.w.d.).

W realiach niniejszej sprawy podkreślenia wymaga, że ustawa zawiera własną definicję pojęcia opiekuna faktycznego dziecka, którym w myśl art. 4 pkt 10 jest osoba faktycznie opiekującą się dzieckiem, jeżeli wystąpiła z wnioskiem do sądu opiekuńczego o przysposobienie dziecka. Z definicji tej wynika w sposób nie budzący wątpliwości, iż nie jest opiekunem faktycznym dziecka osoba, która wprawdzie faktycznie wykonuje wobec dziecka czynności opiekuńcze, ale nie wystąpiła o jego przysposobienie. Już tylko to prawdopodobnie uniemożliwia uznanie M. M. za opiekuna faktycznego F. M. w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci.

Zauważyć jednocześnie należy, iż najprawdopodobniej wykonywanie wobec małoletniego F. M. jakichkolwiek działań opiekuńczych przez babcię M. M. wynika tylko i wyłącznie z uzgodnień jakie poczyniła ona z prawnym opiekunem małoletniego, to jest jego matką P. M..

O ile zatem P. M. przysługuje pełnia władzy rodzicielskiej nad małoletnim, to sytuacja faktyczna i prawna małoletniego F. M. jest analogiczna do sytuacji faktycznej i prawnej małoletniego, który pobiera naukę poza miejscem zamieszkania jego rodziny i w związku z tym czasowo zamieszkuje za zgodą opiekunów prawnych w bursie lub internacie i nie może być utożsamiana z trwałym opuszczeniem przez niego miejsca zamieszkania jego opiekuna prawnego.

Ustawa z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci nie zawiera własnej definicji miejsca zamieszkania dziecka. Definicji takiej nie zawiera także kodeks postępowania administracyjnego, do którego stosowania w sprawach nieuregulowanych odsyła art. 28 u.p.p.w.d.

Powyższe oznacza, że dla oceny tej okoliczności winny znaleźć zastosowanie regulacje ogólne zawarte w przepisach ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny.

Przypomnieć w tym miejscu trzeba, którą to okoliczność zupełnie pominęły w swoich rozważaniach organy obu instancji, że zgodnie z art. 26 § 1 Kodeksu cywilnego miejscem zamieszkania dziecka pozostającego pod władzą rodzicielską jest miejsce zamieszkania rodziców albo tego z rodziców, któremu wyłącznie przysługuje władza rodzicielska lub któremu zostało powierzone wykonywanie władzy rodzicielskiej, przy czym zgodnie z § 2 tego samego artykułu jeżeli władza rodzicielska przysługuje na równi obojgu rodzicom mającym osobne miejsce zamieszkania, miejsce zamieszkania dziecka jest u tego z rodziców, u którego dziecko stale przebywa. Jeżeli dziecko nie przebywa stale u żadnego z rodziców, jego miejsce zamieszkania określa sąd opiekuńczy.

Powyższe oznacza, że przy założeniu, że P. M. nie odebrano władzy rodzicielskiej nad małoletnim F. M., za miejsce jego zamieszkania uznać należy miejsce zamieszkania jego matki P. M., a miejsce zamieszkania jego babci M. M. stanowi dla niego jedynie miejsce faktycznego, czasowego pobytu związanego z realizacją obowiązku szkolnego.

Jednocześnie stwierdzić należy, iż ustawodawca w żadnym z przepisów ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci nie uzależnił przyznania świadczenia wychowawczego od okoliczności czy faktycznym miejscem pobytu małoletniego podlegającego władzy rodzicielskiej, która nie została ograniczona, jest miejsce zamieszkania osoby wykonującej tą władzę (matki ojca, opiekuna faktycznego albo opiekuna prawnego dziecka), która ubiega się o świadczenie wychowawcze.

W art. 8 u.p.p.w.d. wykluczono jedynie przyznanie świadczenia, gdy dziecko pozostaje w związku małżeńskim, dziecko zostało umieszczone w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie albo w pieczy zastępczej, pełnoletnie dziecko ma ustalone prawo do świadczenia wychowawczego na własne dziecko albo członkowi rodziny przysługuje za granicą na dziecko świadczenie o podobnym charakterze do świadczenia wychowawczego, chyba że przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego lub dwustronne umowy międzynarodowe o zabezpieczeniu społecznym stanowią inaczej. Przykładowo nie uzyska prawa do świadczenia wychowawczego matka, której pełnoletnia córka mieszka z nią i ma ustalone prawa do świadczenia wychowawczego na własne dziecko. Podobnie świadczenie nie przysługuje ojcu na córkę, z którą mieszka, a która pozostaje w związku małżeńskim. Oczywiście nie ma też prawa do świadczenia rodzic w przypadku, gdy wskutek ograniczenia jego władzy rodzicielskiej dziecko zostało umieszczone w pieczy zastępczej.

Żaden enumeratywnie wymienionych w art. 8 u.p.p.w.d. stanów faktycznych uzasadniających odmowę przyznania świadczenia nie występuje zaś w niniejszej sprawie.

Jak wskazuje się w doktrynie konsekwencją uznania przez ustawodawcę, że świadczenie to jest ściśle związane z rzeczywistym sprawowaniem opieki nad dzieckiem i służyć ma częściowemu pokryciu wydatków związanych z jego wychowywaniem, było wprowadzenie regulacji, która uniemożliwiałaby uzyskanie świadczenia, gdy dziecko przestaje podlegać tym procesom (P. Daniel, P. Ławrynowicz, A. Skomra, Ustawa o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci. Komentarz, Wrocław 2016, s. 116).

O ile małoletni pozostaje zaś pod władzą rodzicielską matki i jedynie w następstwie jej suwerennej decyzji na czas pobierania nauki przebywa w innej miejscowości u babci, to nie sposób przyjąć, że dziecko to przestało podlegać opiece ze strony matki, na której utrzymaniu w dalszym ciągu pozostaje. Pozostawania przez małoletniego na utrzymaniu matki, rozumianego jako ciążący na niej obowiązek dostarczania małoletniemu środków utrzymania nie przekreśla okoliczność, iż dalszy członek rodziny – w niniejszej sprawie babcia – dobrowolnie partycypuje w utrzymaniu małoletniego, zarówno w formie dostarczania mu środków utrzymania jak i osobistych starań związanych z opieką nad nim.

Zauważyć trzeba, że dalszą konsekwencją uznania, że świadczenie wychowawcze powinno wiązać się z faktycznym wychowywaniem dziecka, jest regulacja kwestii zbiegu prawa do świadczenia (art. 22 u.p.p.w.d.). Ustawodawca dał tu jasny prymat zasadzie, iż w przypadku, gdy kilka osób wystąpi o świadczenie wychowawcze na to samo dziecko, decyduje okoliczność, kto faktycznie sprawuje opiekę nad dzieckiem. Mając zaś na uwadze konieczność ustalenia w postępowaniu dotyczącym świadczenia wychowawczego, kto i w jakim wymiarze sprawuje opiekę nad dzieckiem (dziećmi), przepis art. 13 ust. 3 pkt 2 u.p.p.w.d. nakazuje, by we wniosku o świadczenie wychowawcze wnioskodawca wskazywał dane dotyczące dzieci pozostających na jego utrzymaniu. Znamiennym jest przy tym, że ustawodawca nakazał w tym zakresie wskazanie danych dzieci pozostających na utrzymaniu, a nie dzieci przebywających stale w miejscu zamieszkania wnioskodawcy.

Reasumując powyższe rozważania stwierdzić należy, że skoro świadczenie wychowawcze ma stanowić wsparcie państwa w wychowywaniu dzieci, to istotne dla ustalenia prawa do świadczenia jest, czy matka, ojciec, opiekun faktyczny albo opiekun prawny dziecka faktycznie sprawują opiekę nad dzieckiem i utrzymują je. Innymi słowy z omawianych przepisów ustawy wynika, z zastrzeżeniem dodatkowych kryteriów dochodowych świadczenia na pierwsze dziecko, że świadczeniem wychowawczym powinno się objąć osobę wymienioną w art. 4 ust. 2 u.p.p.w.d., jeśli tylko ustali się, że sprawuje opiekę (wychowuje je) nad dzieckiem rozumianym zgodnie z definicją określoną w art. 2 pkt 5 u.p.p.w.d.

Dla przyznania świadczenia wychowawczego nie ma co za tym idzie znaczenia okoliczność, czy dziecko przebywa z matką, ojcem, opiekunem faktycznym albo opiekunem prawnym, jeżeli jednocześnie ustali się, że podlega prawnej opiece którejś z tych osób i w związku z tym jego miejsce zamieszkania określane jest zgodnie z art. 26 Kodeksu cywilnego oraz pozostaje na jej utrzymaniu.

Sprawowanie faktycznej opieki nad dzieckiem rozumieć bowiem należy nie jako wykonywanie czynności opiekuńczych względem niego, ale przede wszystkim jako podejmowanie decyzji w istotnych sprawach go dotyczących i wpływanie na jego wychowanie oraz utrzymywanie go. Stąd też nie może budzić wątpliwości, że wykonująca władzę rodzicielską matka, która podejmuje decyzję o realizowaniu obowiązku szkolnego przez małoletniego poza miejscem zamieszkania i zezwala na jego zamieszkiwanie w tym czasie u innego członka rodziny, względnie w bursie w dalszym ciągu sprawuje nad dzieckiem opiekę i uprawniona jest do uzyskania świadczenia wychowawczego z tego tytułu.

Uznanie, jak to uczyniło Kolegium w niniejszej sprawie, że matce nie przysługuje prawo do świadczenia wychowawczego na dziecko z nią wprawdzie nie przebywające, lecz pozostające na jej utrzymaniu i będące pod jej prawną i faktyczną opieką, narusza cele świadczenia wychowawczego określone w art. 4 ust. 1 u.p.p.w.d.

Stanowiłoby to także oczywiste i rażące pokrzywdzenie konstytucyjnej zasady równości wobec prawa oraz interesów małoletniego F. M., albowiem w świetle definicji ustawowej opiekuna faktycznego zawartej w art. 2 pkt 10 u.p.p.w.d. o świadczenie wychowawcze związane z opieką nad nim, którego celem jest przecież częściowe pokrycie wydatków związanych z wychowywaniem dziecka, w tym z opieką nad nim i zaspokojeniem jego potrzeb życiowych, nie mogłaby się ubiegać jakakolwiek osoba, w tym w szczególności zarówno skarżąca, jak babcia, u której przebywa w związku z realizowaniem obowiązku szkolnego.

Wyjaśnienia wymaga, że powołana przez organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji legalna definicja rodziny (art. 2 pkt 16 u.p.p.w.d.) znajduje zastosowanie na gruncie stosowanej ustawy przede wszystkim w sytuacji ustalania prawa do świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko, gdy konieczne jest zbadanie sytuacji dochodowej rodziny. Zauważyć nadto należy, iż przez pojęcie "wspólnego zamieszkiwania" użyte w tym przepisie rozumieć trzeba wspólne miejsce zamieszkania, które winno być ustalane zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego. Dalej przepis art. 4 ust.3 u.p.p.w.d. stanowi, że świadczenie wychowawcze przysługuje na pierwsze dziecko osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 800,00 zł. Jeżeli członkiem rodziny jest dziecko niepełnosprawne, świadczenie wychowawcze przysługuje na pierwsze dziecko osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 1 200,00 zł (art. 4 ust. 4 u.p.p.w.d.). Następnie ustawodawca nakazuje, by osoba ubiegająca się o przyznanie świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko przedłożyła zaświadczenia lub oświadczenia na potwierdzenie wysokości dochodu rodziny lub członków rodziny uzyskanego przez rodzinę lub członków rodziny w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego (art. 13 ust. 18 u.p.p.w.d.).

Nie można zaś z definicji rodziny określonej w art. 2 pkt 16 u.p.p.w.d. wyprowadzać wniosku, że członkiem rodziny nie jest dziecko, które choć pozostaje na utrzymaniu matki i pozostaje pod jej władzą rodzicielską, to z nią wspólnie stale nie przebywa (inaczej zamieszkuje w potocznym, nieprawniczym rozumieniu tego słowa), ze względu na pobieranie nauki poza stałym miejscem zamieszkania.

Poza wskazanym już powyżej argumentami dostrzec także należy, że skoro za dziecko w rozumieniu art. 2 pkt 5 u.p.p.w.d. uważa się dziecko własne, dziecko małżonka, dziecko przysposobione oraz dziecko, w sprawie którego toczy się postępowanie o przysposobienie, lub dziecko znajdujące się pod opieką prawną (art. 4 ust. 2 u.p.p.w.d.), to przepis wyraźnie wskazuje na cel ustawodawcy, jakim było objęcie przedmiotowym świadczeniem maksymalnie szerokiej grupy dzieci.

Dlatego Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję, o czym orzeczono w sentencji wyroku.

Ponownie rozpoznając sprawę obowiązkiem Kolegium, stosownie do normy określonej w art. 153 P.p.s.a. będzie zastosowanie się oceny prawnej wyrażonej w niniejszym uzasadnieniu wyroku.

Powyższe oznacza komiczność uzupełnienia przez organ II instancji poczynionych w sprawie ustaleń faktycznych o wskazane wyżej zagadnienia związane z wykonywaniem władzy rodzicielskiej nad małoletnim F. M. i prawnymi uwarunkowaniami jego pobytu w miejscu zamieszkania babci.

W przypadku ustalenia, że P. M. przysługuje pełnia władzy rodzicielskiej nad dzieckiem, M. M. nie wystąpiła z wnioskiem o przysposobienie tego małoletniego, a pobyt małoletniego u babci i uczęszczanie do szkoły w miejscu jej zamieszkania wynika wyłącznie z decyzji jego opiekunki prawnej zasadnym będzie uchylenie zaskarżonej decyzji i orzeczenie o przyznaniu skarżącej wnioskowanego świadczenia.

Końcowo zważyć należy, iż uwadze Sądu nie umknęły ustalenia organu I instancji odnoszące się do ograniczenia konkubentowi skarżącej I. S. władzy rodzicielskiej sprawowanej przez niego wobec jego dzieci R. , P. i K., a także ustanowienia dla niego nadzoru kuratora w związku z zachowaniami o charakterze przemocowym i zobowiązania go do leczenia odwykowego.

Biorąc pod uwagę, że I. S. prowadzi wspólne gospodarstwo domowe ze skarżącą i jej dziećmi, a małoletni F. M. przebywa głównie u babci, a więc poza mieszkaniem matki, rzeczą Burmistrza G. i podległych mu służb – w przypadku ewentualnego przyznania świadczenia wychowawczego matce dziecka – będzie czuwanie nad tym, by uzyskiwane przez P. M. świadczenia nie były marnotrawione lub wydatkowane niezgodnie z celem, jakim jest pokrycie wydatków związanych z wychowywaniem małoletniego F. M.. W przypadku zaś zajścia zdarzeń pozwalających uznać, że do takich zjawisk dochodzi - przekazanie skarżącej świadczenia w całości lub w części w formie rzeczowej lub w formie opłacania usług (art. 9 u.p.p.w.d.).