Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 401/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2008-12-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 49 ust. 4 i 5
journal: Dz.U. 2003 nr 207 poz 2016
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r.  - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, Sędziowie asesor WSA Małgorzata Roleder (spr.),, sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk, Protokolant Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 09 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi W. J. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] kwietnia 2008 r., nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji nakazującej rozbiórkę samowolnie wykonanej ulicy i orzeczenia o zatwierdzeniu projektu budowlanego oraz zobowiązania do uzyskania pozwolenia na użytkowanie ulicy 1. oddala skargę; 2. przyznaje radcy prawnemu W. K. od Skarbu Państwa (kasa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B.) kwotę 292,80 (dwieście dziewięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy) tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne skarżącej wykonane na zasadzie prawa pomocy.-


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r. Nr [...] P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. uchylił w całości decyzję z dnia [...] stycznia 2007 r. Nr [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w B. w przedmiocie nakazania Spółdzielni Budowlano - Mieszkaniowej "W" w B rozbiórkę samowolnie wykonanej ulicy wewnątrzosiedlowej - [...] - (łączącej ul. K i ul. P w B.) i orzekł o zatwierdzeniu Spółdzielni Mieszkaniowej "W" w B projektu budowlanego ulicy wewnątrzosiedlowej łączącej ul. K z ul. P. w B.

U podstaw podjętego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia.

Na wniosek właścicieli działki o numerze [...], w tym miedzy innymi W. J., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego

w B. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie samowolnej budowy przez Spółdzielnię Budowlano - Mieszkaniową "W." ulicy łączącej ulicę K. i ulicę P. w B., zrealizowanej częściowo na w/w działce.

W wyniku przeprowadzonego postępowania dowodowego oraz po przeanalizowaniu zebranych w sprawie dokumentów stwierdzono, że przedmiotowa ulica została wybudowana w warunkach samowoli budowlanej w [...] r. W tym stanie rzeczy, organ I instancji decyzją z dnia [...] kwietnia 2004 r. Nr [...], w oparciu o art. 48 ust. 4 ustawy Prawo budowlane nakazał rozbiórkę samowolnie wybudowanej ulicy. Powyższe rozstrzygnięcie zostało następnie uchylone decyzją P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] sierpnia 2004 r. Nr [...]. Powodem takiej decyzji była nowelizacja ustawy Prawo budowlane, która dawała możliwość doprowadzenia zaistniałej samowoli budowlanej do zgodności z prawem i wprowadzała procedurę legalizacyjną w oparciu o art. 49 ustawy Prawo budowlane z 1994 r.

Rozpoznając sprawę ponownie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w B. wdrożył procedurę legalizacyjną i po uzyskaniu od inwestora żądanych dokumentów postanowieniem z dnia [...] listopada 2005 r. Nr [...] ustalił wysokość opłaty legalizacyjnej, co do której zastosował przepisy dotychczasowe. Po uiszczeniu zaś przez inwestora powyższej opłaty, decyzją z dnia [...] lutego 2006 r. Nr [...]zatwierdził projekt budowlany przedmiotowej ulicy.

Z decyzją tą nie zgodziła się W. J. i odwołała się do organu wyższego stopnia.

P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego rozpatrując powyższe odwołanie, decyzją z dnia [...] kwietnia 2006 r. Nr [...] uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie i sprawę przekazał do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia podkreślono, iż inwestor - Spółdzielnia Budowlano - Mieszkaniowa "W." nie wykazała się prawem do dysponowania częścią nieruchomości na cele budowlane, na których samowolnie wybudowała ulicę określoną jako [...] (łączącą ul. P. z ul. K. w B.) w związku, z czym zobowiązano ją do przedstawienia dokumentacji projektowej oraz projektu stałej organizacji ruchu na w/w ulicy z uwzględnieniem wyłączenia działek, którymi nie dysponuje. Zobowiązana przedłożyła wymagane prawem dokumenty, w tym też opracowanie stałej organizacji ruchu samowolnie wybudowanej ulicy, jednakże przedmiotowy projekt stałej organizacji ruchu nie został uzgodniony ani z policją ani z zarządem dróg miejskich.

W tym stanie rzeczy postanowieniem z dnia [...] czerwca 2006 r. Nr [...] organ I instancji zobowiązał Spółdzielnię Budowlano - Mieszkaniową "W." do przedłożenia w terminie do dnia 30 czerwca 2006 r. uzgodnienia opracowanego projektu stałej organizacji ruchu na ulicy [...] łączącej ul. P. z ul. K. z Policją oraz Zarządem Dróg Miejskich w B.. W związku z faktem, iż inwestor nie dostarczył wymaganego uzgodnienia, decyzją z dnia [...]5 stycznia 2007 r. Nr [...] nakazano Spółdzielni Budowlano - Mieszkaniowej "W." dokonać rozbiórki samowolnie wybudowanej ulicy [...], łączącej ul. K. z ul. P. w B. oraz uporządkować teren i powiadomić o wykonaniu obowiązku.

Z decyzją tą nie zgodziła się Spółdzielnia Budowlano - Mieszkaniowa "W". Składając odwołanie wskazała, iż nie mogła przedłożyć wymaganych uzgodnień w terminie do dnia 30 czerwca 2006 r., gdyż Zarząd Dróg Miejskich stwierdził, iż nie jest kompetentny do uzgodnienia tej dokumentacji, natomiast uzgodnienie projektu organizacji ruchu przedmiotowej ulicy przez Komendę Miejską Policji strona otrzymała dopiero w dniu [...] stycznia 2007 r., w związku z tym, zdaniem odwołującego się, inwestor nie może ponosić negatywnych konsekwencji nie wydania przez stosowne organy wymaganych uzgodnień.

P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. decyzją z dnia [...]marca 2007 r. nr [...]uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Uzasadniając swoje stanowisko organ wskazał, iż wraz ze złożonym odwołaniem inwestor przedłożył uzgodniony z Policją projekt stałej organizacji ruchu na wnioskowanym do zalegalizowania odcinku samowolnie wybudowanej ulicy wewnątrzosiedlowej [...] łączącej ul. K. z ul. P.. Podkreślił przy tym, iż termin wykonania obowiązku określony w postanowieniu z dnia [...] czerwca 2006 r. jest terminem uznaniowym, stąd ustąpienie przesłanki wydania decyzji organu I instancji pozwala na pozytywne rozpatrzenie odwołania.

Na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. wniosła W. J. zarzucając organowi nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego sprawy i danie wiary okolicznościom podnoszonym przez inwestorów. Podkreśliła ponadto, iż organ II instancji ponownie uchylił prawidłowe rozstrzygnięcie organu I instancji mimo, że wielokrotnie w swoich decyzjach wskazywał, iż Spółdzielnia "W." samowolnie wybudowała przedmiotową ulicę, bez wymaganego Prawem budowlanym pozwolenia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia [...] stycznia 2008 r. sygn. akt [...] uchylił zaskarżoną decyzję wskazując w uzasadnieniu orzeczenia, że organ odwoławczy ustalając, że inwestor dopełnił nałożone na niego obowiązki winien orzec, co do istoty sprawy bez przekazywania jej do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.

Rozpatrując ponownie odwołanie Spółdzielni Budowlano — Mieszkaniowej "W", P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r. uchylił rozstrzygnięcie organu I instancji w przedmiocie rozbiórki ulicy wewnątrzosiedlowej łączącej ul. K. i ul. P. w B. i orzekł o zatwierdzeniu projektu budowlanego wyżej opisanej ulicy wewnątrzosiedlowej. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia stwierdzono, iż inwestor przedłożył wszystkie wymagane dokumenty, w tym też uzgodniony projekt stałej organizacji ruchu, uiścił opłatę legalizacyjną za samowolnie wybudowaną ulicę wewnątrzosiedlową łączącą ul. K. i ul. P. w B. i dopełnił wszelkich formalności. Z przedłożonych dokumentów wynika (zgodnie z oświadczeniem projektanta), że przedmiot sprawy spełnia wymogi art. 5 ust. 1 ustawy Prawo budowlane z 1994 r. W tych okolicznościach stosownie do art. 49 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 156, 118 ze zm.) należało zatwierdzić omawiany projekt budowlany. Zgodnie zaś z dyspozycją art. 49 ust. 5 w/w ustawy zobowiązano inwestora do uzyskania pozwolenia na użytkowanie zrealizowanej inwestycji.

W złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. skardze na powyższą decyzję, W. J. zarzuciła jej naruszenie prawa poprzez zalegalizowanie samowoli budowlanej w sytuacji, gdy inwestor – Spółdzielnia Mieszkaniowa "W." nie ma tytułu własności do działki nr [...], będącej własnością skarżącej w 2/3 części, na której to działce wybudowano drogę. Nadto stwierdziła szereg błędów merytorycznych i proceduralnych wydanej decyzji.

W uzasadnieniu skargi podała, iż zaskarżona decyzja wskazuje,

iż postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie prowadzone jest na wniosek właścicieli działki o numerze [...]. Tymczasem taka działka nie istnieje. Sprawa samowoli budowlanej dotyczy działki o numerze [...]. Co więcej

w przedmiotowej decyzji trudno doszukać się w zakresie jakich numeracji działek inwestor zobowiązany został do uzyskania pozwolenia na ich użytkowanie. Organ odwoławczy stwierdził, że inwestor przedłożył wszelkie wymagane dokumenty, w tym uzgodniony projekt stałej organizacji ruchu, nie precyzuje jednak, z jakimi organami projekt został uzgodniony czy też zaakceptowany. Co więcej takiego projektu brak jest w aktach sprawy organów obu instancji, stąd została ona pozbawiona możliwości wglądu do projektu i nie może się do niego odnieść. Podobnie się ma sprawa uiszczenia przez Spółdzielnię "W" opłaty legalizacyjnej za samowolne wybudowanie ulicy. Pomimo stwierdzenia, że Spółdzielnia dokonała takiej wpłaty, decyzja nie precyzuje, jakich działek taka legalizacja dotyczyła. Skarżąca podniosła, iż Spółdzielnia zaprzeczyła w Sądzie ("postanowienie z dnia [...] stycznia 2008 r., sygn. akt [...]"), jakoby kiedykolwiek występowała o dokonanie legalizacji skrzyżowania ul. Z., K. i P.. Jednak takiej wpłaty dokonała w związku z decyzją z dnia [...] listopada 2005 r. Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego, który zobowiązał Spółdzielnię do zalegalizowania samowoli budowlanej poprzez dokonanie odpowiedniej wpłaty w terminie 7 dni od wydania decyzji.

Reasumując stwierdziła, iż przedmiotowa decyzja posiada sprzeczności

w swoich postanowieniach. Nakłada zobowiązanie na inwestora do uzyskania od Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego pozwolenia na użytkowanie ulicy, aby następnie stwierdzić, że został przedłożony projekt stałej organizacji ruchu, a więc można domniemywać, że część ulicy wybudowana na działce [...] zostanie wyłączona z użytkowania. Czego więc dotyczyła dawno wniesiona przez Spółdzielnię opłata legalizacyjna, skoro była wynikiem toczącego się postępowania w/w organów administracyjnych na wniosek osoby skarżącej

w sprawie przywłaszczenia działki nr [...]. W tych uwarunkowaniach decyzja merytorycznie jest błędna, nie wyjaśnia i nie precyzuje ważnych zagadnień dotyczących konkretnie przedmiotowej działki nr [...]. Wyłączenie działki z ruchu ulicznego nie załatwia sprawy, stwarza ją nadal bezużyteczną dla jej właścicieli (asfalt, chodniki, infrastruktura uliczna), co niewątpliwie narusza art. 3 ust. 11 i art. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane.

W odpowiedzi na skargę P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. podtrzymał dotychczasowe stanowisko wyrażone w niniejszej sprawie i wniósł o jej oddalenie. Odnosząc się do zarzutów skargi wyjaśniono, iż w wyroku z dnia [...] stycznia 2008 r. sygn. akt [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. uznał, iż organ rozpatrując odwołanie Spółdzielni Budowlano - Mieszkaniowej "W" powinien orzec, co do istoty sprawy bez przekazywania jej organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia, co też organ uczynił. Wniosek zaś z dnia [...] października 2002 r., podpisany między innymi przez W. J., na podstawie którego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w B. wszczął postępowanie administracyjne wskazuje wyłącznie na jedną działkę i jest to działka o nr "[...]". Organ podkreślił, iż wbrew twierdzeniom skarżącej zakres działek, których dotyczy zaskarżona decyzja jest jednoznacznie określony w zatwierdzonym projekcie budowlanym, który stanowi załącznik do zaskarżonej decyzji. Dalej wskazano, iż zatwierdzając projekt budowlany organ nie ma obowiązku wymieniania w decyzji, z jakimi instytucjami przedmiotowy projekt został uzgodniony. Opłata legalizacyjna została naliczona na podstawie art. 49 ust 1 i 2 ustawy Prawo budowlane z 1994 r. Jej wysokość wyliczono ze wzoru zamieszczonego w w/w ustawie. Dla ustalenia wysokości opłaty legalizacyjnej samowolnie wykonanego obiektu nie mają znaczenia numery działek, na których dokonano samowoli budowlanej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., sąd administracyjny bada legalność zaskarżonej decyzji, to jest jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej

i oceny tej dokonuje w oparciu o materiał dowodowy zgromadzony

w aktach sprawy. Sąd nie posiada natomiast kompetencji do oceny celowości oraz słuszności skarżonego rozstrzygnięcia.

Zgodnie zaś z przepisem art. 134 § 1 p.p.s.a., wojewódzki sąd administracyjny orzeka w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że sąd ma obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji nawet wówczas, gdy dany zarzut nie zostanie podniesiony w skardze.

Rozpoznając skargę w tak zakreślonej kognicji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. nie dopatrzył się, aby w zaskarżonej decyzji zostało naruszone prawo materialne oraz przepisy postępowania administracyjnego obowiązujące w chwili jego wydawania. W szczególności uznać należy, iż organ odwoławczy prawidłowo ustalił stan faktyczny zaistniały w niniejszej sprawie oraz właściwie zastosował i zinterpretował przepisy prawa będące podstawą kontrolowanej decyzji.

Na wstępie podnieść należy, iż postępowanie w niniejszej sprawie zostało zainicjowane wnioskiem właścicieli działki nr [...], w tym między innymi W. J. z dnia [...] października 2002 r. o zbadanie w ramach nadzoru budowlanego samowolnie wybudowanej ulicy osiedlowej na części w/w działki, stanowiącej ich własność (k. 2 akt organu I instancji, tom I). Zauważyć jednakże należy, iż obecnie kontrolowany przedmiot postępowania - sprawa samowolnie wybudowanej przez Spółdzielnię Budowlano - Mieszkaniową "W." ulicy wewnątrzosiedlowej łączącej ul. K. z ul. P. - został wyodrębniony z wyżej opisanego postępowania w związku z zaleceniami decyzji P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] sierpnia 2004 r. Nr [...] (k. 56 akt organu II instancji, tom I). W powołanym rozstrzygnięciu zwrócono, bowiem uwagę na konieczność podzielenia sprawy wszczętej na wniosek właścicieli działki o nr [...] na dwa odrębne postępowania w stosunku do: 1) ulicy Z. i ulicy wewnątrzosiedlowej [...] w B., w rejonie spornego skrzyżowania oraz działki o nr [...], będącej własnością prywatną oraz 2) ulicy wewnątrzosiedlowej o symbolu [...], łączącej ul. K. i ul. P. z wyłączeniem działek, którymi inwestor Spółdzielnia Budowlano – Mieszkaniowa "W." nie dysponuje. Rozpoznawana obecnie sprawa dotyczy punktu 2. Odnośnie punkt 1 toczy się natomiast odrębne postępowanie przed organami nadzoru budowlanego.

W tym miejscu podnieść należy, iż wydane w badanym postępowaniu rozstrzygnięcie kończące – decyzja P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Białymstoku z dnia [...] marca 2007 r. nr [...] - było już przedmiotem kontroli tutejszego Sądu, który w wyroku z dnia [...] stycznia 2008 r. sygn. akt [...] uchylił w/w decyzję. W uzasadnieniu podjętego orzeczenia Sąd wskazał, iż ustalenie przez organ odwoławczy okoliczności, iż inwestor wypełnił nałożony postanowieniem z dnia [...] czerwca 2006 r. obowiązek przedłożenia uzgodnienia opracowanego projektu stałej organizacji ruchu, mogło stanowić podstawę uchylenia decyzji organu I instancji. W sprawie niniejszej nie zachodziły natomiast przesłanki do przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia temu organowi. Nie istniała bowiem jakakolwiek potrzeba przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w sprawie. W tej sytuacji organ odwoławczy stosownie do treści art. 138 § 1 pkt 2 kpa powinien orzec, co do istoty sprawy. Sąd zalecił, aby przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ wziął pod uwagę przedstawione naruszenie w/w przepisu.

W tym miejscu podnieść należy, iż wyrok kasacyjny powoduje określone konsekwencje dla dalszego postępowania w konkretnej sprawie. Zgodnie

z art. art. 153 p.p.s.a., ocena prawna i wskazania, co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Oznacza to, że orzeczenie sądu wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego

a jego oddziaływaniem objęte jest także przyszłe postępowanie administracyjne

w sprawie. Związanie zaś samego sądu oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem,

a zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania poprzez treść nowego wyroku w razie stwierdzenia braku zastosowania do wskazań w zakresie dalszego postępowania. Konsekwencją powyższego, jest również to, iż Sąd nie może powracać do kwestii już wcześniej przesądzonych (vide: wyrok NSA z dnia 22 marca 1999r., IV SA 527/97, LEX

nr 47275). Ocena prawna, o której mowa w powołanym wyżej przepisie dotyczy zarówno samej wykładni prawa materialnego i procesowego, jak i braku wyjaśnienia w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym istotnych okoliczności stanu faktycznego, natomiast wskazania mają wytyczyć kierunek działalności organu przy ponownym rozpoznawaniu sprawy.

Mając na względzie powyższe a także przebieg kontrolowanego postępowania stwierdzić należy, iż organ odwoławczy przy ponownym rozpoznaniu sprawy w pełni zastosował się do wytycznych Sądu zawartych w/w wyroku.

Przede wszystkim wskazać należy, iż w niniejszej sprawie bezspornym

i niekwestionowanym przez strony postępowania pozostaje fakt, iż wybudowanie ulicy wewnątrzosiedlowej o symbolu [...] łączącej ulicę K. i ulicę P. w B. nastąpiło w warunkach tzw. samowoli budowlanej, to jest bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę, w 1996 r. Okoliczność zrealizowania obiektu po dniu 1 stycznia 1995 r. nie budzi wątpliwości i znajduje odzwierciedlenie w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym. Powyższe ustalenie prawidłowo skutkowało wdrożeniem w niniejszej sprawie procedury legalizacyjnej określonej w art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 80, poz. 718).

W tym miejscu wskazać należy, iż znowelizowana w 2003 r. ustawa - prawo budowlane z 1994 r. zezwala obecnie na zalegalizowanie obiektów budowlanych lub ich części będących w budowie lub wybudowanych bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę (zgłoszenia albo pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ). Celem wprowadzonej zmiany było umożliwienie odstąpienia od obowiązku orzekania bezwzględnej rozbiórki obiektu budowlanego, samowolnie wybudowanego, który swoim istnieniem nie narusza przepisów prawa. Stąd w obowiązującym stanie prawnym organy nadzoru budowlanego zobowiązane są

w każdym przypadku przed podjęciem decyzji o nakazie rozbiórki rozważyć, czy nie zachodzą okoliczności umożliwiające legalizację samowoli budowlanej. Prawo to, nie może być ograniczane. Warto przy tym dodać, iż o konieczności rozbiórki lub możliwości zalegalizowania samowolnie wybudowanego obiektu decydują konkretne przepisy prawa. Podejmowane przez organy rozstrzygnięcia nakładają na stronę obowiązki, nie przydają im natomiast praw; związane zaś konkretnymi przepisami prawa działania organów w żaden sposób nie są uzależnione od woli lub zgody strony.

Generalnie, warunkiem legalizacji samowoli budowlanej w trybie art. 48 ust. 2 prawa budowlanego jest przedstawienie przez inwestora dokumentów pozwalających organowi nadzoru budowlanego dokonać oceny, czy konkretna samowola kwalifikuje się do zalegalizowania. Przedstawienie w wyznaczonym terminie dokumentów wymaganych dla legalizacji popełnionej samowoli budowlanej traktowane jest -

w przypadku zakończenia budowy - jako wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego. Warunkiem zaś wydania przez właściwy organ decyzji zatwierdzającej projekt budowlany jest pozytywny wynik postępowania sprawdzającego, przeprowadzonego w zakresie wskazanym przez art. 49 ust. 1 ustawy.

W postępowaniu tym organ sprawdza zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym,

w szczególności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, bada kompletność projektu, posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń, a także kontroluje wykonanie projektu przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane oraz ustala w drodze postanowienia opłatę legalizacyjną. W chwili, gdy powyższe warunki zostaną spełnione - dokumenty zostaną sprawdzone i gdy nie ma wątpliwości, co do ich kompletności oraz zostanie uiszczona opłata, organ wydaje decyzję o zatwierdzeniu projektu – art. 49 ust. 4.

Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpatrywanej sprawy uznać należy,

iż organy nadzoru budowlanego po uzyskaniu od inwestora wymaganych prawem dokumentów i sprawdzeniu ich kompletności, postanowieniem z dnia [...] listopada 2005 r. Nr [...] ustaliły wysokość opłaty legalizacyjnej za wybudowaną samowolnie ulicę wewnątrzosiedlową, łączącą ulicę K. z ulicą P. w B. Powyższe postanowienie zostało utrzymane w mocy postanowieniem P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B z dnia [...] stycznia 2006 r. nr [...]. Nadto jak wynika z akt sprawy opłata legalizacyjna została uiszczona przez inwestora w całości (polecenie przelewu k. 113, akt organu I instancji). Dalej zauważyć należy, iż kompletność dokumentów, o których mowa wyżej potwierdził już P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. w decyzji z dnia [...] kwietnia 2006 r., wskazując jedynie na potrzebę uzgodnienia organizacji ruchu. W tym celu organ I instancji postanowieniem z dnia [...] czerwca 2006 r. nr [...] na podstawie art. 49 ust. 3 ustawy nałożył na inwestora obowiązek przedłożenia projektu stałej organizacji ruchu na wnioskowanym do zalegalizowania odcinku samowolnie wybudowanej ulicy wewnątrzosiedlowej [...] uzgodnionego z Zarządem Dróg Miejskich oraz

z Policją. Powyższy obowiązek został spełniony na etapie wnoszenie odwołania od decyzji z dnia [...] stycznia 2007 r. Nr [...] (k. 91 akt organu Ii instant, tom. II). Poprawność spełnienia tego obowiązku nie budzi zdaniem Sądu wątpliwości. Przedłożony projekt stałej organizacji ruchu zawiera uzgodnienie

z Komendą Policji w B. Uzasadnienie organu II instancji nie wskazuje przyczyn odstąpienia od uzgodnienia tego projektu z zarządem dróg, to jednak fakt ten nie ma wpływu na poprawność kontrolowanej decyzji. Z projektu stałej organizacji ruchu na ulicy [...] (ulicy wewnątrzosiedlowej łączącej ul. K. z ul. P.) – "Opis techniczny dla stałej organizacji ruchu ulicy ..." pkt 5 wynika bowiem, iż organem zarządzającym ruchem drogowym na drogach wewnętrznych (osiedlowych) jest administracja spółdzielni mieszkaniowej i to ona winna czuwać nad bezpieczeństwem ruchu pojazdów i pieszych (akta organu I instancji, tom. III). Stąd też Zarząd Dróg Miejskich nie mógł być właściwy do dokonania uzgodnień drogi wewnątrzosiedlowej niepodlegającej pod jego zarząd. Na brak kompetencji w tym względzie Zarząd Dróg Miejskich w B. zwrócił uwagę w piśmie z dnia [...] lipca 2006 r. skierowanym do inwestora, w którym wyjaśnił, iż zgodnie z obowiązującymi w tym względzie przepisami prawa może zatwierdzać jedynie organizację ruchu obejmującą drogi publiczne wchodzące w skład pasów drogowych; projektowana organizacja ruchu na ulicy [...] znajduje się poza pasem drogowym drogi publicznej i nie podlega jego uzgodnieniu (k. 146 akt organu I instancji, tom I).

W tym stanie rzeczy nie budzi zatem wątpliwości, iż w realiach niniejszej sprawy zostały spełnione warunki do wydania decyzji o zatwierdzeniu projektu. W przypadku zaś spełnienia przez inwestora wszystkich ustawowych wymagań legalizacji samowoli budowlanej, organ nadzoru budowlanego nie może odmówić wydania właściwej decyzji legalizacyjnej, tj. decyzji o zatwierdzenie projektu budowlanego - art. 49 ust. 4, co też prawidłowo nastąpiło w niniejszej sprawie. Należy przy tym zauważyć, iż obligatoryjnym elementem treści takiej decyzji jest obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie zalegalizowanego obiektu - ust. 5 powołanego przepisu.

Odnosząc się natomiast do zarzutów skargi stwierdzić należy, iż są one nieuzasadnione, jak również wykraczają poza przedmiotowy zakres rozpatrywanej sprawy. W szczególności wskazać należy, iż jednym z podstawowych warunków zalegalizowania samowolnie wybudowanego obiektu jest wykazanie się przez inwestora prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Wykaz działek, na które Spółdzielnia Budowlano – Mieszkaniowa "W." posiada prawo do dysponowania do celów budowlanych dokładnie wyszczególniono w projekcie budowlanym dotyczącym legalizacji ulicy wewnątrzosiedlowej [...] (łączącej ulicę P. z ulicą K.), stanowiącym załącznik do omawianej decyzji zatwierdzającej projekt budowlany. Działka o nr geodezyjnym [...] nie została wyodrębniona w tym zestawieniu. Jak już bowiem wyżej wskazano, leży ona poza zakresem dokonywanej obecnie legalizacji i w jej przedmiocie toczy się odrębne postępowanie administracyjne. Stąd aktualnie podnoszone zarzuty związane z tą działką, mogą być zdaniem Sądu wskazywane ewentualnie w odrębnie prowadzonym postępowaniu.

W konkretnej sprawie nie zostały również naruszone przepisy prawa procesowego. Wydanie kwestionowanej decyzji poprzedziło dokładne wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności mających znaczenie dla podejmowanego

w sprawie rozstrzygnięcia (art. 7 i 77 i 80 kpa). Ocena zaś dokonana na tej podstawie nie nosi cech dowolności. Zgodnie zaś z art. 107 § 3 kpa w decyzji zawarto podstawowe jej elementy, wskazano uzasadnienie faktyczne i prawne.

W szczególności uzasadniono stanowisko organu, wyjaśniono podstawy prawne decyzji z przytoczeniem przepisów prawa.

Wobec niepotwierdzenia się zarzutów skargi podlegała ona oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a. O wysokości kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, przyznanych ustanowionemu z urzędu adwokatowi, Sąd orzekł na podstawie przepisu art. 250 p.p.s.a. oraz przepisów § 2 ust. 3, § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c oraz

§ 19 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r.

w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.). Obejmują one opłatę ze czynności adwokata w kwocie 240 zł powiększoną o należny podatek od towarów i usług, wyliczony według 22% stawki w kwocie 52,80 zł. Kwota ta nie obejmuje opłaty skarbowej w wysokości 17 zł, albowiem dowód dokonania tej opłaty został złożony po ogłoszeniu wyroku.