Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 2813/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2006-12-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6539 Inne o symbolu podstawowym 653
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Lidia Ciechomska-Florek, Sędziowie Asesor WSA Artur Kot (sprawozdawca), Asesor WSA Hieronim Sęk, Protokolant Lidia Wasilewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] czerwca 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych 1) uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...] 2) stwierdza, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane w całości.


UZASADNIENIE

Pismem z 13 marca 2006 r. M. S. wystąpił z wnioskiem o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy oraz Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, z należnymi odsetkami za zwłokę oraz kosztami egzekucyjnymi. Uzasadniając wniosek powołał się na poprzednią, pozytywną dla niego decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych - powoływanego dalej jako "Prezes Zakładu". Wskazał, iż od tamtej pory jego sytuacja osobista i majątkowa nie uległa zmianie. Wciąż korzysta z pomocy rodziców, którzy zaspokajają potrzeby mieszkaniowe zarówno jego, jak i jego rodziny (żony oraz wymagającego specjalistycznej opieki lekarskiej dziecka). Oświadczył nadto, że osiągane przez niego dochody nie pozwalają zaspokoić potrzeb dziecka, podwyższonych z uwagi na stan zdrowia.

Decyzją z [...] kwietnia 2006 r., Zakład Ubezpieczeń Społecznych - powoływany dalej jako "Zakład" - działając na podstawie art. 83 ust. 1 pkt 3, art. 28 i art. 32 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 1998 r. Nr 137, poz. 887 ze zm. - powoływanej dalej jako "u.s.u.s."), odmówił skarżącemu umorzenia należności składkowych w łącznej kwocie 10.331,76 zł, w tym 2.888,96 zł z tytułu składek na jego ubezpieczenie społeczne za 1997 r. oraz z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne pracownicze za okres od 1 sierpnia 1997 r. do 31 stycznia 1998 r. oraz za grudzień 1998 r. w łącznej kwocie 979,16 zł (na pozostałą kwotę należności składają się odsetki za zwłokę).

Uzasadniając swoje stanowisko Zakład wyjaśnił, że zobowiązany posiada obecnie stale źródło dochodu, z którego może być prowadzona egzekucja. Przytoczył również przepisy art. 28 ust. 1 - 4 u.s.u.s., które stanowią podstawę prawną umorzenia należności z tytułu składek w przypadku stwierdzenia ich całkowitej nieściągalności. Powołał się nadto na art. 28 ust. 3a u.s.u.s., na podstawie którego to przepisu możliwe jest umorzenie należności składkowych pomimo braku ich całkowitej nieściągalności.

Pismem z 15 maja 2006 r. M. S. wystąpił z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wnosząc o umorzenie należności składkowych powołał się na przepisy art. 28 ust 1 i ust. 3a u.s.u.s. Ponownie przedstawił swoją bardzo skomplikowaną sytuację osobistą i majątkową. Podniósł, iż obecnie zatrudniony jest na czas nieokreślony, a otrzymywane wynagrodzenie za pracę stanowi jedyne źródło utrzymania jego rodziny. Wskazał na uciążliwości związane z prowadzoną do jego majątku egzekucją oraz na koszty utrzymania trzyosobowej rodziny, w tym na znaczne koszty związane z leczeniem syna. Podkreśli iż poprzednią decyzją Prezesa Zakładu, jego zaległości składkowe zostały umorzone w znacznej części, a od tamtej pory jego sytuacja nie uległa poprawie, wobec czego zmuszony jest ponownie wystąpić o umorzenie należności.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, powołując się na art. 83 ust 4 u.s.u.s., decyzją z [...] czerwca 2006 r. Prezes Zakładu postanowił utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję Zakładu z [...] kwietnia 2006 r. Uzasadniając swoje stanowisko przedstawił przebieg postępowania w sprawie. Podkreślił następnie, że przedstawiona we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy argumentacja nie zawiera nieznanych wcześniej organowi informacji. Powołał się w dalszej kolejności na przepisy art. 28 ust 3 u.s.u.s. oraz okoliczności uzasadniające umorzenie zaległości składkowych przewidziane w rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne (Dz. U. Nr 141, poz. 1365). Wskazał ponadto, że zobowiązany zatrudniony jest na podstawie umowy o pracę, a z jego wynagrodzenia jest skutecznie prowadzona egzekucja.

Niezadowolony z rozstrzygnięcia Prezesa Zakładu, pismem z 7 sierpnia 2006 r. M. S. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na jego decyzję z [...] czerwca 2006 r. Występując do Sądu o ponowne przeanalizowanie sprawy po uzupełnieniu materiału dowodowego oraz umorzenie jego zaległości składkowych. Powtórzył, że znajduje się w trudnej sytuacji finansowej. Zauważył, że organ nie przeanalizował należycie przedstawionej przez niego sytuacji majątkowej i osobistej. Postępowanie administracyjne zostało zaś przeprowadzone "pobieżnie", w wyniku czego jego sytuacja uległa znacznemu pogorszeniu. Wskazał również na inne wady postępowania, choćby związane z nieprawidłowym doręczaniem korespondencji. Przedstawił nadto swoje zastrzeżenia co do istnienia zaległości składkowych oraz wady postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie niekompletnych tytułów wykonawczych.

Odpowiadając na skargę, Prezes Zakładu podtrzymał dotychczas prezentowane stanowisko i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

skarga zasługuje na uwzględnienie.

I. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.), Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Ocenie Sądu podlegają zatem zgodność aktów administracyjnych (w tym przypadku decyzji) zarówno z przepisami prawa materialnego jak i procesowego. Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się więc do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Na podstawie art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - powoływanej dalej jako "u.p.p.s.a."), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności.

Podkreślić na wstępie należy, że Sąd nie ma kompetencji do zmiany merytorycznej wydanego przez organ, a następnie zaskarżonego rozstrzygnięcia. Bada jedynie, czy nie doszło do naruszenia przepisów postępowania lub niewłaściwej wykładni przepisu materialnoprawnego. Odnosząc powyższe uwagi do sprawy niniejszej Sąd wyjaśnia, że nie jest władny orzec o umorzeniu należności składkowych strony skarżącej, gdyż kompetencję wydania rozstrzygnięcia w powyższej kwestii ustawodawca powierzył w pierwszej instancji Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych, zaś w drugiej Prezesowi Zakładu - zgodnie z art. 83 ust. 4 u.s.u.s., w brzmieniu obowiązującym od 24 sierpnia 2005 r.

II. Przedmiotem sporu w sprawie niniejszej jest decyzja Prezesa Zakładu

w przedmiocie odmowy umorzenia należności składkowych. Zastosowanie mają zatem przepisy art. 28 u.s.u.s. oraz § 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz. U. Nr 144, poz. 1365 - zwanego dalej "rozporządzeniem". Zgodnie z art. 28 ust. 1 i 2 u.s.u.s. należności z tytułu składek mogą być umarzane w całości lub w części przez Zakład, z uwzględnieniem ust. 2 - 4. Z przepisów tych wynika zaś, że należności składowe mogą być umarzane, z zastrzeżeniem ust. 3a, tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności, tj. gdy:

1) dłużnik zmarł nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawił ruchomości nie podlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów albo pozostawił przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty stanowiącej trzykrotność przeciętnego wynagrodzenia i jednocześnie brak jest następców prawnych oraz nie ma możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie,

2) sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika lub umorzył postępowanie upadłościowe z przyczyn, o których mowa w art. 13 i art. 361 pkt 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze,

3) nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności, małżonka, następców prawnych, możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie w rozumieniu przepisów Ordynacji podatkowej,

4) nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym,

4a) wysokość nieopłaconej składki nie przekracza kwoty kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym,

5) naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję,

6) jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne.

W myśl natomiast art. 28 ust 3a u.s.u.s., należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek, mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Na mocy ustawowej delegacji (art. 28 ust. 3b u.s.u.s.) Minister Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej określił w drodze rozporządzenia szczegółowe zasady umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne. Zgodnie zaś z § 3 ust. 1 rozporządzenia, Zakład może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny. Wymienił przy tym przykładowe sytuacje, uzasadniające umorzenie należności składkowych w całości lub w części.

III. Analizując treść powyższych przepisów warto podkreślić, że prawodawca, dopuszczając możliwość umorzenia należności z tytułu składek, posłużył się zwrotem "może umorzyć" ("mogą być umorzone"). Oznacza to, że w każdym wypadku decyzja będzie wydana w ramach uznania organu. Uznanie administracyjne jest natomiast konstrukcją prawną, pozwalającą organowi administracji publicznej na wybór konsekwencji prawnych powstałej sytuacji, do której odnosi się hipoteza normy prawnej. Inaczej mówiąc, dysponując prawem do umorzenia należności na zasadzie uznania administracyjnego, organ może, ale nie musi, umorzyć należność z tytułu składek lub odsetki za zwłokę, mimo zajścia określonych przesłanek. Uznanie to jest ograniczone kierunkowymi dyrektywami wyboru wskazanymi w przywołanych przepisach, co oznacza, że należy odnieść się do przesłanek w nich wskazanych.

Tak duży zakres swobody decyzyjnej oznacza jednocześnie, że na organie spoczywa szczególny obowiązek pełnego uzasadnienia wydanego rozstrzygnięcia, celem wykazania, że zbadał on sprawę w zakresie ustawowych dyrektyw, jak również zebrał i rozważył cały materiał dowodowy. W przypadku decyzji podejmowanych w ramach uznania administracyjnego uzasadnienie spełnia bowiem szczególnie istotną rolę, gdyż pozwala na dokonanie oceny, czy decyzja nie została wydana z takim naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności czy organ nie pozostawił poza swoimi rozważaniami argumentów podnoszonych przez stronę, czy nie pominął istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy materiałów dowodowych lub czy nie dokonał oceny tych materiałów wbrew zasadom logiki lub doświadczenia życiowego. Powyższe stanowisko znalazło wielokrotnie wyraz w ugruntowanym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (zob. wyrok z 28 lutego 1996 r., sygn. akt SA/Gd 320/95; wyrok z 30 września 1996 r., sygn. akt SA/Wr 3095/95; wyrok z 26 października 1995 r., sygn. akt SA/Gd 2096/95 lub wyrok z 21 lutego 1997 r., sygn. akt SA/Bk 1120/95).

Wydanie przez Zakład decyzji w przedmiocie umorzenia należności poprzedza postępowanie, które prowadzone jest w oparciu o przepisy K.p.a., zgodnie z art. 180 § 1. Na podstawie art. 83 ust. 4 u.s.u.s., stronie niezadowolonej z rozstrzygnięcia Zakładu przysługuje prawo do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wniosek ten rozpatrywany jest przez Prezesa Zakładu, na podstawie przepisów K.p.a. dotyczących postępowania odwoławczego. Oznacza to, że wydając decyzję w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Prezes Zakładu związany jest ogólnymi zasadami postępowania administracyjnego, określonymi w Rozdziale 2 Działu I K.p.a., w tym zasadą praworządności, wyrażoną w art. 6 K.p.a. Obowiązany zatem jest prawidłowo stosować zarówno przepisy prawa materialnego, jak również przepisy postępowania.

IV. Przechodząc na grunt sprawy niniejszej Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja Prezesa Zakładu oraz poprzedzająca ja decyzja Zakładu wydane zostały z naruszeniem przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wypełniona została zatem przesłanka uchylenia tych decyzji, określona w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) u.p.p.s.a.

Sąd zauważył, że dokonując analizy zgromadzonego w sprawie materiału, Prezes Zakładu nie dopatrzył się przesłanek umorzenia zaległości, wymienionych zarówno w art. 28 u.s.u.s., jak i w § 3 rozporządzenia, a w konsekwencji utrzymał w mocy decyzję Zakładu. Swojego stanowiska w tej mierze nie uzasadnił jednakże w sposób należyty. W ocenie Sądu, uzasadnienie zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji nie spełnia wymogów określonych w art. 107 § 1 i § 3 K.p.a. Z przepisów tych wynika, że decyzja powinna zawierać uzasadnienie faktyczne, wskazujące w szczególności fakty, które organ uznał za udowodnione, dowody, na których się oparł oraz przyczyny, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, a także uzasadnienie prawne, obejmujące wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Sąd stwierdził nadto, że uzasadniając swoje rozstrzygnięcie Prezes Zakładu nie odniósł się należycie do argumentacji podniesionej przez skarżącego we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Zapewniając o ponownym rozpatrzeniu sprawy, nie dał jednak temu wyrazu w lakonicznym uzasadnieniu swojej decyzji, które nie zawiera stosownych wniosków. Nie przeprowadził w sposób prawidłowy postępowania w sprawie.

V. Istota postępowania prowadzonego w trybie art. 138 K.p.a. polega na ponownym, merytorycznym rozpoznaniu sprawy, z uwzględnieniem ewentualnej zmiany zakresu wniosku. Za niedopuszczalne należy uznać przy tym uzależnienie rozstrzygnięcia wydanego po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy od tego, czy zobowiązany przedstawił nowe okoliczności w sprawie, czy też ich nie przedstawił. Rozpoznając sprawę w trybie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., organ odwoławczy obowiązany jest ponownie rozpatrzyć ją w całości i dokonać oceny prawidłowości decyzji organu pierwszej instancji, po ponownym zapoznaniu się ze stanem faktycznym sprawy i dokonaniu jego oceny. Organ odwoławczy musi zatem ocenić, czy na tle określonego stanu faktycznego organ I instancji podjął właściwe rozstrzygnięcie. Obowiązany jest nadto odnieść się szczegółowo do argumentacji skarżącego podniesionej we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, a jego rozstrzygnięcie powinno uwzględniać zmianę zakresu wniosku. Może przy tym prowadzić uzupełniające postępowanie dowodowe, jeżeli uzna to za konieczne.

Podkreślenia wymaga, że badając stan faktyczny w celu rozpoznania wniosku o umorzenie należności, organy administracji publicznej obowiązane są brać pod uwagę przede wszystkim okoliczności bieżące sprawy. Zdarzenia przyszłe i niepewne, a w szczególności przypuszczenia i twierdzenia o charakterze prognostycznym, nie mogą stanowić wyłącznej (podkreślenie Sądu) podstawy do wydania rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie. Mogą mieć oczywiście pewien wpływ na orzeczenie, ale wtedy powinny zostać uprawdopodobnione, zgodnie z zasadami logiki, dostępnej wiedzy i doświadczenia życiowego (zdrowego rozsądku).

VI. W ocenie Sądu, działanie organów dotknięte jest wadą naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 7 K.p.a., w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy. Jest ono również sprzeczne z zasadą pogłębiania zaufania do organu, wyrażoną w art. 8 K.p.a. Prawidłowość uzasadnienia decyzji należy oceniać również w kontekście zawartej w art. 11 K.p.a. zasady przekonywania, zgodnie z którą organy administracji publicznej powinny wyjaśniać stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwieniu sprawy, aby w ten sposób w miarę możności doprowadzić do wykonania przez strony określonego obowiązku, bez potrzeby stosowania środków przymusu.

Kolejnym naruszeniem przepisów, którego dopatrzył się Sąd w sprawie niniejszej jest niedopełnienie przez organ wymogu zapewnienia stronie skarżącej czynnego udziału w każdym stadium postępowania, w tym stworzenia stronie możliwości wypowiedzenia się co do zebranego w sprawie materiału dowodowego, przed wydaniem rozstrzygnięcia w sprawie. Wymóg ten ciąży na organach zgodnie z art. 10 § 1 K.p.a. Zgodnie z § 2 powyższego przepisu organ może odstąpić od zasady czynnego udziału stron wyłącznie w przypadkach, gdy załatwienie sprawy nie cierpi zwłoki ze względu na niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia ludzkiego, albo ze względu na grożącą niepowetowaną szkodę materialną, zaś przyczyny tego odstąpienia organ powinien utrwalić w aktach sprawy. W sprawie niniejszej Sąd nie stwierdził, aby którakolwiek z przesłanek odstąpienia od zasady miała miejsce. Żadna taka okoliczność nie została również udokumentowana przez organ.

W rozpoznawanej sprawie skarżący nie tylko nie miał możliwości dokonania i przedstawienia swojej oceny co do kompletności zebranego materiału dowodowego, ale przede wszystkim do zapoznania się z dowodami zgromadzonymi w postępowaniu poprzedzającym wydanie decyzji. Wypowiedzenie się w kwestii materiału dowodowego wymaga bowiem uprzedniego zapoznania się z nim. W aktach sprawy brak jest natomiast dowodów potwierdzających podjęcie inicjatywy zmierzającej do stworzenia skarżącemu możliwości, o których mowa w art. 10 K.p.a.

Niewywiązanie się przez Prezesa Zakładu oraz Zakład z obowiązków nałożonych na mocy art. 10 § 1 K.p.a. mogło mieć wpływ na możliwość uznania podnoszonych przez niego okoliczności faktycznych za udowodnione, a tym samym zasadność oparcia na nich rozstrzygnięcia. Zgodnie bowiem z art. 81 K.p.a., okoliczność faktyczna może być uznana za udowodnioną, jeżeli strona miała możność wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów, chyba że zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 10 § 2 K.p.a. W aktach sprawy, stanowiących dla Sądu - zgodnie z art. 133 § 1 u.p.p.s.a. - podstawę rozstrzygnięcia, brak jest informacji o zapoznaniu zobowiązanego z całością materiału zgromadzonego w sprawie. Tym samym Sąd uznał, że organy naruszyły jedną z podstawowych zasad postępowania, wyrażoną w art. 10 § 1 K.p.a., w sposób mogący mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, a zatem również w tym zakresie wypełniona została przesłanka z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) u.p.p.s.a.

VII. W ocenie Sądu, zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja Zakładu, naruszają przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, powodując konieczność wyeliminowania ich z obrotu prawnego. Ponownie rozpoznając sprawę Zakład obowiązany przy tym będzie do przedstawienia w decyzji zarówno uzasadnienia faktycznego, jak i uzasadnienia prawnego, a po dokonaniu oceny materiału dowodowego zebranego w sprawie, zobowiązany będzie także do wyciągnięcia stosownych wniosków, pozwalających w konsekwencji zakończyć postępowanie w sprawie umorzenia należności składkowych w zgodzie z zasadami postępowania administracyjnego. Obowiązany nadto będzie odnieść się należycie do argumentacji i zarzutów podniesionych przez stronę skarżącą. Przed wydaniem decyzji obowiązany będzie wyznaczyć stronie termin do zapoznania się z zebranym w sprawie materiałem dowodowym oraz zgłoszenia żądań - zgodnie z art. 10 K.p.a.

Podkreślenia wymaga, że organy obowiązane są podjąć stosowną inicjatywę w celu ustalenia stanu faktycznego sprawy, a Prezes Zakładu nie podjął żadnych działań zmierzających do ustalenia sytuacji majątkowej, rodzinnej i zdrowotnej skarżącego oraz członków jego rodziny. Organy nie ustaliły nadto, czy wymagalne są należności składkowe, o których umorzenie występuje skarżący, w szczególności te należności, które powstały w 1997 r., gdy obowiązywał pięcioletni okres przedawnienia ich ściągalności, poza wyjątkami, gdy okres ten mógł być wydłużony do lat dziesięciu. Lakoniczna decyzja organu uniemożliwia w zasadzie Sądowi ocenę jej merytorycznej zasadności, aczkolwiek skuteczna egzekucja może być uznana za przesłankę ograniczającą zasadność umorzenia w całości należności składkowych.

Ponownie rozpoznając sprawę, właściwy organ obowiązany będzie zatem przeprowadzić w sposób prawidłowy postępowanie w sprawie i stworzyć zobowiązanemu warunki wynikające z art. 10 K.p.a. Obowiązany będzie również wyciągnąć stosowne wnioski na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego, aby przynajmniej spróbować przekonać stronę, że jego decyzja nie ma charakteru dowolnego i jest zgodna nie tylko z obowiązującymi przepisami, ale także z zasadami logiki i doświadczenia życiowego (zdrowego rozsądku). W pierwszej kolejności Zakład obowiązany będzie jednak ustalić, czy istnieją zaległości, o których umorzenie występuje wnioskodawca.

Uchylenie decyzji nastąpiło z przyczyn procesowych i nie oznacza, że sytuacja strony skarżącej uzasadnia umorzenie w całości należności składkowych.

Z uwagi na przedstawione wyżej rozważania, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w związku z art. 134 § 1, art. 135 oraz art. 152, mając na względzie art. 210 § 1 u.p.p.s.a., Sąd orzekł, jak w sentencji.