Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1638/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2022-04-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6121 Klasyfikacja gruntów
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145  par. 1 pkt 1 lit. a i c
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Magdalena Durzyńska, sędzia WSA Gabriela Nowak, sędzia WSA Jolanta Dargas (spr.), Protokolant referent Agnieszka Stefańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi R. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] maja 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia gleboznawczej klasyfikacji gruntów uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Starosty Sochaczewskiego z dnia [...] stycznia 2021 r. nr [...].


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] maja 2021 r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2021 r. nr [...] orzekającą o odmowie ustalenia gleboznawczej klasyfikacji gruntów.

W sprawie ustalono następujący stan faktyczny i prawny:

W dniu [...] listopada 2019 roku wpłynął do Starosty [...] wniosek R.K. o wszczęcie postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia gleboznawczej klasyfikacji gruntów dla działki nr [...] z obrębu ewidencyjnego [...] , gm. [...]. Wnioskodawczyni zakwestionowała poprawność wykonania aktualnej gleboznawczej klasyfikacji gruntów i wniosła o dokonanie "weryfikacji/aktualizacji" w zakresie ww. działki.

Pismem z dnia [...] grudnia 2019 roku Starosta [...] wezwał stronę do uzupełnienia wniosku, poprzez wskazanie klasyfikatora do wykonania czynności związanych z ustaleniem gleboznawczej klasyfikacji gruntów, w odpowiedzi na powyższe strona wskazała R.K.

Organ pierwszej instancji postanowieniem z dnia [...] stycznia 2020 roku odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia gleboznawczej klasyfikacji gruntów dla działek nr [...] z obrębu ewidencyjnego [...]gm. [...]. W uzasadnieniu organ wskazał, że analiza materiałów stanowiących państwowy zasób geodezyjny i kartograficzny wykazała zgodność danych zapisanych w aktualnym operacie ewidencji gruntów i budynków z danymi zasobu. Ponadto podkreślił, że nie wystąpiły żadne czynniki, które mogłyby spowodować przyspieszenie zmian w stanie jakości gleby, zatem nie ma przesłanek do przeprowadzenie ponownej klasyfikacji gruntów w przedmiotowym zakresie.

Z powyższym rozstrzygnięciem nie zgodziła się R. K., składając zażalenie na ww. postanowienie. Organ odwoławczy postanowieniem nr [...] z dnia [...] marca 2020, nr [...] uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia Staroście [...].

W dniu [...] czerwca 2020 roku na działce objętej wnioskiem organ pierwszej instancji przeprowadził oględziny w celu ustalenia stanu faktycznego użytków na gruncie. Podczas oględzin stwierdzono, że działka [...] stanowi grunty orne, na których uprawiany jest owies. W oparciu o informacje uzyskane z Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie oraz właściciela nieruchomości ustalono, że na działce nie występują urządzenia melioracji wodnych.

W dniu [...] sierpnia 2020 r. Starosta [...] wydał decyzję nr [...] orzekającą o odmowie przeprowadzenia gleboznawczej klasyfikacji gruntów na działce ewidencyjnej nr [...] z obrębu [...], gmina [...].

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją nr [...] z dnia [...] października 2020 roku uchylił ww. decyzję Starosty i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.

W toku ponownego rozpatrywania sprawy, pismem z dnia [...] listopada 2020 roku, Starosta [...] wezwał wnioskodawczynię do sprecyzowania wniosku poprzez wskazanie czy żąda wznowienia postępowania klasyfikacyjnego wcześniej przeprowadzonego dla przedmiotowych działek lub o wskazanie przyczyn uzasadniających aktualizację obecnej gleboznawczej klasyfikacji gruntów. W odpowiedzi na powyższe, w piśmie z dnia [...] grudnia 2020 roku (data wpływu 4 grudnia 2020 roku), R. K. wskazała, że podtrzymuje swój wniosek o wszczęcie postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia gleboznawczej klasyfikacji gruntów dla przedmiotowych działek. Ponowiła również swoje żądanie o przeprowadzenie dowodu z operatu technicznego opracowanego przez biegłego z zakresu gleboznawczej klasyfikacji gruntów.

Decyzją z dnia [...] stycznia 2021 roku Starosta [...] odmówił ustalenia gleboznawczej klasyfikacji gruntów na działce nr [...] położonej w obrębie [...] gminy [...]. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ wskazał, że nie wystąpiły żadne czynniki, które mogłyby spowodować przyspieszenie zmian w stanie jakości gleby uzasadniające ich ponowną klasyfikację, a przeprowadzona analiza materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego nie wykazała oczywistych omyłek w obecnie obowiązującej klasyfikacji, które mogłyby być przesłanką do przeprowadzenia ponownej gleboznawczej klasyfikacji gruntów na tym obszarze.

Odwołanie od powyżej decyzji złożyła R. K.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego rozpatrując sprawę wskazał, że z analizy zgromadzonego materiału wynika, że na przestrzeni lat, klasyfikacja z lat 50-tych XX wieku podlegała weryfikacji. Grunty działki nr [...] w 1960 roku zostały sklasyfikowane jako [...] i zatwierdzone Orzeczeniem Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w [...] w dniu 6 sierpnia 1960 roku. Kolejno, w 1980 roku przeprowadzono ponowną klasyfikację gruntów. Dla konturu [...] wykonano odkrywkę glebową nr [...], która potwierdziła wcześniej ustaloną klasyfikację. Gleba została zaliczona do gleb bielicowych i pseudobielicowych kompleksu 4 - żytniego bardzo dobrego. Ww. klasyfikację zatwierdzono decyzją Naczelnika Gminy w [...] nr [...]. Następnie, w 1984 roku Wojewódzkie Biuro Geodezji i Terenów Rolnych w [...] przeprowadziło okresową kontrolę terenową danych objętych ewidencji gruntów i budynków wsi [...], podczas której nie odnotowano zmian w zakresie klas gruntów na przedmiotowych działkach. Sporządzona wtedy aktualizacja klasyfikacji została zatwierdzona decyzją Urzędu Miejskiego w [...] znak [...] z dnia [...] marca 1985 roku. A więc samo zaszeregowanie gleb ww. działki do klas bonitacyjnych [...] pozostało niezmienne od 1960 roku.

Zgodnie z art. 2 pkt 12 ustawy z dnia 17 maja 1989 roku Prawo geodezyjne i kartograficzne przez gleboznawczą klasyfikację gruntów rozumie się podział gleb na klasy bonitacyjne ze względu na ich jakość produkcyjną, ustaloną na podstawie cech genetycznych gleb. Gleboznawczą klasyfikacją gruntów przeprowadzaną w sposób jednolity dla całego kraju, na podstawie urzędowej tabeli klas gruntów, obejmuje się grunty rolne i leśne (art. 20 ust. 3 powyższej ustawy).

Obecnie sposób i tryb przeprowadzania gleboznawczej klasyfikacji gruntów określają przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 12 września 2012 roku w sprawie gleboznawczej klasyfikacji gruntów (Dz.U.2012.1246). W sprawach nieuregulowanych przepisami ww. rozporządzenia przy przeprowadzaniu gleboznawczej klasyfikacji gruntów mają zastosowanie odpowiednio przepisy ustawy Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, dotyczące w szczególności ewidencji gruntów i budynków.

Zgodnie z art. 20 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne ewidencja gruntów i budynków obejmuje informacje dotyczące gruntów - ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas bonitacyjnych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty.

Treść § 3 powołanego wyżej rozporządzenia wskazuje, że klasyfikacja gruntów przeprowadzana jest z urzędu albo na wniosek właściciela gruntów podlegających klasyfikacji (lub innego władającego takimi gruntami wykazanego w ewidencji gruntów i budynków). O ile § 4 ww. rozporządzenia zawiera zamknięty katalog przesłanek obligujących organ do wszczęcia i przeprowadzenia postępowania klasyfikacyjnego z urzędu, to brak jest jednak analogicznego przepisu odnoszącego się do postępowania wszczynanego na wniosek właściciela gruntów. Jednak w doktrynie (np. "Szczegółowe zasady przeprowadzania gleboznawczej klasyfikacji gruntów" Polskiego Stowarzyszenia Klasyfikatorów Gruntów sporządzone na zlecenie Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi, P.- W. 2020 r.) utrzymuje się pogląd, że przypadku wniosku strony należy wskazać powód żądania jej przeprowadzenia. W postępowaniu prowadzonym na wniosek strony podstawą przeprowadzenia gleboznawczej klasyfikacji gruntów mogą być okoliczności uzasadniające taką zmianę, w szczególności:

1. zmiana sposobu użytkowania na gruntach podlegających gleboznawczej klasyfikacji gruntów, np. z gruntów ornych oznaczonych symbolem [...] na łąki trwałe oznaczone symbolem [...], z gruntów ornych oznaczonych symbolem [...] na pastwiska trwałe oznaczone symbolem [...];

zmiana sposobu użytkowania gruntów - które dotychczas wykazane były w ewidencji gruntów i budynków jako nierolne lub nieleśne, faktycznie użytkowanych jako rolne lub leśne - wprowadzona do ewidencji gruntów i budynków,

zmiana klasy bonitacyjnej gruntów rolnych lub leśnych - tylko w przypadku zaistnienia nieodwracalnych i trwałych zmian w profilu glebowym niebędących wynikiem działań człowieka, a powodujących zmianę przydatności produkcyjnej gleby,

błędne informacje wykazane w ewidencji gruntów i budynków na podstawie wydanych dotychczas decyzji w sprawie gleboznawczej klasyfikacji gruntów, stwierdzone na podstawie analizy materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego,

wykonanie rekultywacji na cele rolnicze lub leśne gruntów zdegradowanych albo zdewastowanych po wydaniu ostatecznej decyzji o uznaniu rekultywacji gruntów za zakończoną zgodnie z przepisami o ustawy z dnia 3 lutego 1995 roku o ochronie gruntów rolnych i leśnych (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1161 ze zm.).

Obowiązująca gleboznawcza klasyfikacja gruntów została przeprowadzona w latach 1956-1969 na terenie całego kraju w sposób jednolity i jawny według najnowszych wówczas osiągnięć nauki w dziedzinie gleboznawstwa, w oparciu o przyrodnicze właściwości gleb wynikające z ich pochodzenia, składu granulometrycznego oraz ich właściwości fizykochemicznych, a jej ustalenia zachowują nadal ważność, na co wskazuje § 12 rozporządzenia w sprawie klasyfikacji gruntów.

Z uwagi na fakt, że w postępowaniu prowadzonym przez organ pierwszej instancji nie ustalono jednoznacznej przyczyny konieczności ustalenia gleboznawczej klasyfikacji gruntów gruntu ornego, w postępowaniu odwoławczym zwrócono się do wnioskodawczyni o doprecyzowanie powyższej kwestii. W piśmie z dnia [...] marca 2021 roku nadal nie wskazano jednoznacznie przesłanek obligujących do ponownego ustalenia klasyfikacji gruntów. Skarżąca wskazuje, na niepełny materiał dowodowy, dewastację gruntów ze względu na zmiany warunków atmosferycznych oraz sąsiedztwo drogi krajowej nr [...]. Ponownie wniosła o przeprowadzenie klasyfikacji określającej aktualny stan gruntu.

Organ II instancji podniósł, że rozstrzygnięcie, które jest podstawą ujawnienia klasy bonitacyjnej gruntu nie zostało wycofane z obiegu prawnego, a wiec klasa bonitacyjna gruntu ornego na przedmiotowej działce uznawana jest za ustaloną. W postępowaniu zwykłym nie jest możliwe podważanie zapisów ostatecznej decyzji administracyjnej, a przez to pominięcie jej i dokumentacji klasyfikacyjnej stanowiącej podstawę jej wydania jako istotnego dowodu w prowadzonym postępowaniu administracyjnym.

W postępowaniu administracyjnym niedopuszczalne jest bowiem ponowne rozpoznanie sprawy i wydanie decyzji merytorycznej, jeśli wcześniej sprawa tożsama pod względem podmiotowym, przedmiotowym, dotycząca tego samego stanu prawnego w niezmienionym stanie faktycznym została rozstrzygnięta decyzją ostateczną i decyzja ta nie została następnie uchylona, czy też zmieniona w sposób prawem przewidziany (por. wyroki: NSA z 24 maja 2019 roku sygn. akt I OSK 1817/17, WSA w Warszawie z 30 maja 2019 roku sygn. akt VIII SA/Wa 250/19).

W toku rozpatrywania sprawy w postępowaniu odwoławczym, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego nie dopatrzył się przesłanek pozwalających na ustalenie gleboznawczej klasyfikacji gruntów dla przedmiotowych działek. Przesłanki takie nie zostały również uwiarygodnione przez odwołującą.

W toku postępowania w przedmiocie zmiany klasyfikacji gruntów organy muszą brać pod uwagę nie tylko przepisy ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne czy rozporządzenia w sprawie gleboznawczej klasyfikacji gruntów, ale także ocenić systemowe rozwiązania ustawodawcy w zakresie obowiązków ochrony gruntów rolnych zawarte w innych ustawach. W szczególności art. 15 ust. 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, nakładający na właściciela gruntów stanowiących użytki rolne obowiązek przeciwdziałania degradacji gleb, w tym szczególnie erozji i ruchom masowym ziemi. Z kolei osoba powodująca utratę albo ograniczenie wartości użytkowej gruntów jest zobowiązania do ich rekultywacji na własny koszt (art. 20 ust. I ww. ustawy). Zaniechania właściciela w tym zakresie nie mogą stanowić podstawy do obniżenia klasy gleby, w sytuacji gdy zdarzenia skutkujące zmianą przydatności produkcyjnej gleby są możliwe do odwrócenia w toku działań rekultywacyjnych. Powinien on dążyć do przywrócenia jakości produkcyjnej gruntu a nie do obniżenia jego klasy bonitacyjnej. Z akt sprawy nie wynika, aby wystąpiły czynniki ingerujące w strukturę gleby, mogące wpłynąć na zmianę klasy bonitacyjnej gruntu, a przez to konieczność jej ustalenia w nowym stanie faktycznym. Wizja terenowa przeprowadzona przez organ I instancji nie wykazała, aby grunt objęty wnioskiem uległ dewastacji. Jest tam prowadzona produkcja rolna.

W kwestii stanowiska odwołującej podważającego moc dowodową decyzji Naczelnika Gminy w [...] nr [...] organ wskazał, że w orzecznictwie sądowo administracyjnym oraz doktrynie przyjęto, że pisma zawierające rozstrzygnięcia w sprawie załatwianej w drodze decyzji są decyzjami, pomimo nieposiadania w pełni formy przewidzianej wart. 107 § 1 k.p.a., jeśli tylko zawierają minimum elementów niezbędnych do zakwalifikowania ich jako decyzji. Do takich elementów należy zaliczyć: oznaczenie organu administracji państwowej wydającego akt, rozstrzygnięcie o istocie sprawy oraz podpis osoby reprezentującej organ administracji. W związku z załączeniem kopii wyłącznie części ww. decyzji do akt sprawy, tutejszy organ zwrócił się w dniu [...] kwietnia 2021 roku do Starosty [...] o nadesłanie jej pełnej kopii. Przekazany dokument zawiera ww. elementy tj. oznaczenie organu wydającego, rozstrzygnięcie oraz podpis osoby upoważnionej, dlatego należy uznać za słuszne wykorzystanie jej jako dowód w niniejszej sprawie. Ponadto, strona nie wystąpiła o przewidziane prawem stwierdzenie nieważności tej decyzji, zatem organ w toku postępowania dotyczącego klasyfikacji gruntów i budynków nie badał przesłanek, o których mowa w art. 156 § 1 k.p.a.

Skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła R.K. zarzucając jej naruszenie:

1. art. 8 k.p.a. w zw. z par. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 12 września 2012 r. w sprawie gleboznawczej klasyfikacji gruntów poprzez zaniechanie przeprowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, co było wynikiem zaniechania przeprowadzenia klasyfikacji na wniosek właściciela gruntów podlegających klasyfikacji, który zobowiązał się do pokrycia kosztów przeprowadzenia ponownej gleboznawczej klasyfikacji gruntów,

2. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 75 oraz art. 77 par. 1 k.p.a. polegające na pominięciu, że w przypadku przeprowadzenia klasyfikacji na wniosek, starosta winien zlecić opracowanie projektu ustalenia aktualnej klasyfikacji, w tym opinii sporządzonej przez uprawnionego klasyfikatora, co przy pominięciu skutkowało brakiem dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i niezebraniem w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego,

3. par. 5 ust. 1 i par. 7 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 12 września 2012 r. polegające na dokonaniu analizy materiałów stanowiących państwowy zasób geodezyjny i kartograficzny, a także przeprowadzenie czynności klasyfikacyjnych w terenie polegające na sporządzeniu opisu fizjograficznego bez powołania klasyfikatora,

4. par. 12 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 12 września 2012 r . w sprawie gleboznawczej klasyfikacji gruntów przez błędną wykładnię skutkującą uznaniem, że zachowanie ważności przez klasyfikację przeprowadzoną na podstawie na podstawie dotychczasowych przepisów, tj. rozporządzenia Rady Ministrów z 4 czerwca 1956 r. automatycznie przesądza o bezzasadności dokonania ponownej gleboznawczej klasyfikacji gruntów na wniosek.

W oparciu o tak sformułowane zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji.

W piśmie procesowym z dnia [...] lutego 2022 r. pełnomocnik skarżącej ustanowiony z urzędu podtrzymał stanowisko zaprezentowane w skardze, wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przyznanie kosztów udzielonej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, oświadczając jednocześnie, że nie została ona opłacona ani w całości, ani w części.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że sąd w zakresie dokonywanej kontroli bada czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.

Rozpoznając sprawę niniejszą w ramach powyższych kryteriów Sąd uznał skargę za zasadną.

Sąd uznał skargę za wniesioną w terminie. Jak wynika bowiem z akt sprawy decyzja organu II instancji została skarżącej doręczona w dniu 17 maja 2021 r., a skarga nadana została w dniu 16 czerwca 2021 r. na adres [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wskazany w pouczeniu, a zatem z zachowaniem trzydziestodniowego terminu. Okoliczność błędnego zwrotu przesyłki przez operatora pocztowego nie może zdaniem Sądu wywierać negatywnych skutków prawnych dla skarżącej. Dodać należy, że organ II instancji uznając, że skarga została złożona z uchybieniem ustawowego terminu zobowiązany był do zastosowania przepisu art.15 zzzzzn2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 1842 ze zm.), dodanego ustawą z dnia 9 grudnia 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2020 r. poz. 2255 ze zm.), który wszedł w życie 16 grudnia 2020 r. (art. 10), a który z założenia ma stanowić dodatkową ochronę prawną dla stron w postępowaniu administracyjnym w przypadku niedochowania przez nie określonych terminów. Zgodnie bowiem z art.15 zzzzzn2:

"1. W przypadku stwierdzenia uchybienia przez stronę w okresie obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów:

1) od zachowania których jest uzależnione udzielenie ochrony prawnej przed organem administracji publicznej,

2) do dokonania przez stronę czynności kształtujących jej prawa i obowiązki,

3) przedawnienia,

4) których niezachowanie powoduje wygaśnięcie lub zmianę praw rzeczowych oraz roszczeń i wierzytelności, a także popadnięcie w opóźnienie,

5) zawitych, z niezachowaniem których ustawa wiąże ujemne skutki dla strony,

6) do dokonania przez podmioty lub jednostki organizacyjne podlegające wpisowi do właściwego rejestru czynności, które powodują obowiązek zgłoszenia do tego rejestru, a także terminów na wykonanie przez te podmioty obowiązków wynikających z przepisów o ich ustroju

- organ administracji publicznej zawiadamia stronę o uchybieniu terminu.

2. W zawiadomieniu, o którym mowa w ust. 1, organ administracji publicznej wyznacza stronie termin 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu."

Organ II instancji z powyższych obowiązków się nie wywiązał.

Przechodząc do merytorycznej kontroli należy wskazać, że organy orzekające w niniejszej sprawie odmówiły przeprowadzenia gleboznawczej klasyfikacji gruntów na przedmiotowej działce powołując się na zasadę trwałości decyzji administracyjnej. Wskazywały, że skoro klasyfikacja ta ustalona została decyzją administracyjną pozostającą w obrocie prawnym brak jest podstaw do przeprowadzenia ponownej klasyfikacji.

Sąd stanowiska powyższego nie podziela i uznaje je całkowicie nieuzasadnione, nie znajdujące oparcia w obowiązujących przepisach prawa.

Wskazać należy, że stosownie do treści art. 2 ust. 8 ustawy- Prawo geodezyjne i kartograficzne ewidencja gruntów i budynków to jednolity dla kraju, systematycznie aktualizowany zbiór informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz innych osobach fizycznych lub prawnych władających tymi gruntami, budynkami i lokalami. Natomiast w myśl art. 2 ust. 12 ustawy- Prawo geodezyjne i kartograficzne, przez gleboznawczą klasyfikację gruntów rozumie się podział gleb na klasy bonitacyjne ze względu na ich jakość produkcyjną, ustaloną na podstawie cech genetycznych gleb. Ponadto jak wynika z treści art. 20 ust. 1 pkt 1 ustawy- Prawo geodezyjne i kartograficzne ewidencja gruntów obejmuje między innymi informacje, co do granic i powierzchni gruntów oraz rodzaju użytków gruntowych i ich klas gleboznawczych.

Gleboznawcza klasyfikacja gruntów rolnych i leśnych przeprowadzana jest na podstawie urzędowej tabeli gruntów (art. 20 ust. 3 ustawy- Prawo geodezyjne i kartograficzne). Jest ona przeprowadzana w sposób jednolity dla całego kraju na podstawie urzędowej tabeli klas gruntów, wedle sposobu i trybu określonego w rozporządzeniu. Stosownie zaś do treści § 3 rozporządzenia, klasyfikację przeprowadza starosta z urzędu albo na wniosek właściciela gruntów podlegających klasyfikacji albo innego władającego takimi gruntami wykazanego w ewidencji gruntów i budynków. § 4 rozporządzenia zawiera zamknięty katalog przesłanek obligujących organ do wszczęcia i przeprowadzenia postępowania klasyfikacyjnego z urzędu, brak jest jednak analogicznego przepisu odnoszącego się do postępowania wszczynanego na wniosek właściciela gruntów.

Sąd nie podziela stanowiska organu, zgodnie z którym przepisy prawa nie przewidują procedury związanej z aktualizacją bądź weryfikacją gleboznawczej klasyfikacji gruntów. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 21 lutego 2018 r. sygn. akt I OSK 1913/17 oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 17 listopada 2021 r. sygn. akt I SA/Wa 1681/21 (a sąd rozpoznający sprawę w pełni stanowisko to podziela i przyjmuje za swoje) stwierdzenie takie nie ma żadnego uzasadnia w przepisach. Okoliczność, że klasyfikacja gruntów przeprowadzona na podstawie dotychczasowych przepisów nadal obowiązuje nie oznacza, że nie można jej zaktualizować. Wynika to wprost z § 3 rozporządzenia, zgodnie z którym klasyfikację przeprowadza starosta z urzędu albo na wniosek właściciela gruntów podlegających klasyfikacji albo innego władającego takimi gruntami wykazanego w ewidencji gruntów i budynków, zwanych dalej "właścicielem".

Podkreślić należy, że zaistnienie przesłanek wymienionych w § 4 rozporządzenia bada się jedynie przy przeprowadzeniu klasyfikacji z urzędu. Sytuacja taka nie miała jednak miejsca – wniosek o dokonanie klasyfikacji złożony został bowiem przez właścicielkę gruntu. W tej sytuacji postępowanie w sprawie klasyfikacji gruntów organ winien przeprowadzić na podstawie przepisów rozporządzenia, które nie pozostawiają w tym względzie swobody - klasyfikację przeprowadza starosta, za pomocą osoby klasyfikatora. Z treści § 5 ust. 2 rozporządzenia bez wątpienia wynika bowiem, że czynności związane z klasyfikacją gruntów przeprowadza osoba upoważniona przez starostę, zwana "klasyfikatorem". W zakres jego kompetencji wchodzą czynności wymienione w ust. 1 tego przepisu: analiza niezbędnych materiałów stanowiących państwowy zasób geodezyjny i kartograficzny, przeprowadzenie czynności klasyfikacyjnych w terenie, sporządzenie projektu ustalenia klasyfikacji, rozpatrzenie zastrzeżeń do projektu klasyfikacji, wydanie decyzji o ustaleniu klasyfikacji.

Powoływanie się przez organ na konieczność wskazania przez wnioskodawcę powodu żądania zmiany klasyfikacji gruntów również nie znajduje jakiegokolwiek uzasadnienia ani w przepisach rozporządzenia ani w przepisach ustawy. Przywołane przez organ drugiej instancji opracowanie "Szczegółowe zasady przeprowadzania gleboznawczej klasyfikacji gruntów" nie może być uznane za akt prawny nakładający obowiązki na obywatela.

Kwestie związane z ochroną gruntów rolnych i leśnych powołane w końcowej części uzasadnienia decyzji organu drugiej instancji również nie mają żadnego związku z ustaleniem na wniosek właściciela gruntu gleboznawczej klasyfikacji gruntu. Przepisy ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1326) nie regulują kwestii związanej z ustalaniem gleboznawczej klasyfikacji gruntów.

Rozpoznając ponownie sprawę organy uwzględnią wykładnię prawa dokonaną w uzasadnieniu wyroku i przeprowadzą postępowanie mające na celu ustalenie gleboznawczej klasyfikacji gruntów zgodnie z przepisami rozporządzenia i ustawy –Prawo geodezyjne i kartograficzne, w tym w szczególności przeprowadzą czynności związane z klasyfikacją gruntów przez osobę upoważnioną przez starostę to jest przez klasyfikatora.

Uznając, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji naruszają przepisy prawa materialnego poprzez błędną wykładnię § 12 rozporządzenia polegającą na przyjęciu, że istnienie w obrocie prawnym ostatecznej decyzji w sprawie gleboznawczej klasyfikacji gruntów wyłącza możliwość ponownej klasyfikacji jak również uznając, że decyzje te naruszają przepisy postępowania poprzez zaniechanie dokonania czynności klasyfikacji przez klasyfikatora, Sąd zobligowany był do uchylenia decyzji obu instancji.

Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) i art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji, o kosztach postępowania rozstrzygając na podstawie art. 200 tej ustawy. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.