Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1884/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-12-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne: Ubezpieczenia
Skarżony organ: Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 109, art. 102
journal: Dz.U. 2019 poz 1373
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Nowecki Sędziowie Sędzia WSA Dorota Pawłowska (spr.) Sędzia WSA Grażyna Śliwińska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 grudnia 2020 r. sprawy ze skargi K. J. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego oddala skargę


UZASADNIENIE

Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej ,,Prezes NFZ", ,,Organ") decyzją Nr [...] z [...] lipca 2020r. na podstawie art. 102 ust. 5 pkt 24 w związku z art. 109 ust. 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1373, z późn. zm., dalej ,,ustawa o świadczeniach") oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256, z późn. zm., dalej ,,Kpa") w związku z art. 16 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 935), po rozpatrzeniu odwołania K. J. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą ,, [...]" (dalej ,,Skarżący", ,,Płatnik", ,,Strona"), utrzymał w mocy decyzję Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej także ,,Organ I instancji") Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2014r. stwierdzającą wydanie z naruszeniem prawa decyzji ostatecznej Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia Nr [...] z dnia [...] maja 2010r. w sprawie podlegania M. P. (dalej: ,,Zainteresowana" lub ,,Uczestniczka") obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego w okresie od 10 października 2005r. do 30 czerwca 2006r., z tytułu zatrudnienia na podstawie umowy o charakterze umowy o świadczenie usług, do której mają odpowiednie zastosowanie przepisy o zleceniu, zawartej ze Stroną – w związku z brakiem udziału strony bez jej winy w postępowaniu.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w [...] (dalej także ,,ZUS") pismem z [...] stycznia 2010 r. zwrócił się do [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z wnioskiem o objęcie Zainteresowanej w okresie 10 października 2005r. do 30 czerwca 2006r. obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu wykonywania umowy cywilnoprawnej o charakterze umowy o świadczenie usług, do której mają odpowiednie zastosowanie przepisy o zleceniu, zawartej z Płatnikiem.

Rozpatrując wniosek Organ I instancji decyzją Nr [...] z dnia [...] maja 2010 r. stwierdził, że Zainteresowana podlegała obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu ww. umowy cywilnoprawnej o charakterze umowy o świadczenie usług, do której mają odpowiednie zastosowanie przepisy o zleceniu. Decyzja stała się ostateczna.

Pismem z dnia [...] lutego 2011 r. Płatnik wystąpił do [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z wnioskiem o wznowienie postępowań zakończonych ostatecznymi decyzjami i wstrzymanie wykonania decyzji wydanych przez Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia dla osób wymienionych we wniosku, w tym również dla Zainteresowanej. W uzasadnieniu wniosku Skarżący wskazał, że przy wydawaniu ww. decyzji nie brał udziału w postępowaniu i nie miał możliwości złożenia wyjaśnień, a także skorzystania z praw przysługujących stronie wynikających z postanowień Kpa.

Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia nie przychylił się do wniosku Płatnika i decyzją z [...] lutego 2011 r. Nr [...] odmówił wznowienia postępowań uznając, iż Płatnik nie jest stroną postępowania, w konsekwencji czego postanowieniem Nr [...] z dnia [...] marca 2011 r. odmówił również wstrzymania wykonania decyzji, gdyż nie zaszły okoliczności wskazujące na uchylenie decyzji.

Płatnik, pismem z [...] marca 2011 r. wniósł odwołanie od ww. decyzji z [...] lutego 2011 r. wydanej przez Organ I instancji dla osób wymienionych we wniosku, w tym również dla Zainteresowanej, uznając za błędne nieuznanie Płatnika za stronę postępowania.

Prezes NFZ, decyzją Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r. utrzymał w mocy ww. decyzję. Następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 13 grudnia 2011 r., sygn. akt. VI SA/Wa 1564/11 po rozpatrzeniu skargi Płatnika uchylił decyzję Prezesa NFZ Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r. oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Organu I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że Skarżący jest stroną w postępowaniu, zaś Organy obu instancji błędnie oceniły brak interesu prawnego strony w postępowaniu o wznowienie postępowania.

Stosując się do wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia postanowieniem Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r. wznowił postępowanie zakończone własną decyzją ostateczną Nr [...] z dnia [...] maja 2010 r.

Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia decyzją Nr [...] z [...] sierpnia 2014 r. stwierdził wydanie z naruszeniem prawa decyzji ostatecznej Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia Nr [...] z dnia [...] maja 2010 r. - w związku z brakiem udziału strony bez jej winy w postępowaniu (dalej także ,,decyzja I instancji"). Organ I instancji uznał, że treść spornej umowy i warunki jej wykonywania uzasadniają uznanie jej za umowę o świadczenie usług w rozumieniu art. 750 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2019 r., poz. 1145 z późn. zm., dalej ,,Kc"), a to skutkuje obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego Zainteresowanej w okresie realizacji ww. umowy. W wyniku wznowionego postępowania Organ I instancji uznał Płatnika za stronę postępowania i umożliwił udział w prowadzonym postępowaniu. Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia nie znalazł jednak podstaw do wydania innej decyzji niż dotychczasowa. Wadliwość procesowa polegająca na braku udziału strony w postępowaniu nie wpłynęła na prawidłowe zastosowanie w sprawie przepisu prawa materialnego określonego w decyzji Nr [...] z dnia [...] maja 2010 r.

Płatnik, pismem z [...] sierpnia 2014 r., wniósł odwołanie od decyzji Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia Nr [...] z [...] sierpnia 2014 r. wnosząc o jej uchylenie w całości i orzeczenie co do istoty sprawy poprzez uznanie Zainteresowanej za nieobjętą obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym.

W odwołaniu pełnomocnik Płatnika wniósł m.in. o uzupełnienie postępowania poprzez dopuszczenie wniosków zawartych w pismach z [...] lutego 2011 r., [...] maja 2014 r., [...] maja 2014 r. oraz z [...] czerwca 2014 r.

Prezes NFZ, po rozpatrzeniu odwołania nie znalazł podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji z [...] sierpnia 2014 r. Wskazał, że organ administracji publicznej rozpoznający sprawę po wznowieniu postępowania musi badać nie tylko, czy istniały przyczyny wznowienia podane w art. 145 § 1 Kpa, lecz także, czy na przeszkodzie ewentualnemu rozstrzygnięciu sprawy co do istoty nie stoją okoliczności, o których mowa w art. 146 Kpa. Przepis ten zawiera dwie przesłanki negatywne (zawarte w § 1 i § 2 tego przepisu), uniemożliwiające dopuszczalność uchylenia decyzji administracyjnej w trybie wznowienia postępowania. Zgodnie z art. 146 § 2 Kpa nie uchyla się decyzji w przypadku, jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej, przy czym zastosowanie tego rozwiązania może być wyłącznie wynikiem ponownego, po wznowieniu postępowania, merytorycznego rozpoznania sprawy. Przesłanka wynikająca z art. 146 § 2 Kpa zakłada więc, że nie wszystkie wady postępowania administracyjnego mają znaczący wpływ na treść rozstrzygnięcia. Wyjawienie tych wad i ich usunięcie we wznowionym postępowaniu może prowadzić do wniosku, że pomimo usunięcia wad treść rozstrzygnięcia powinna pozostać niezmieniona, gdyż jest zgodna z prawem. W tym przypadku nie uchyla się więc zaskarżonej decyzji, jednak w uzasadnieniu decyzji wydanej w trybie art. 151 Kpa należy wskazać jakiego rodzaju naruszenia przepisów proceduralnych dopuścił się organ administracji publicznej w poprzednim postępowaniu oraz, że naruszenia te nie miały wpływu na treść podjętego w sprawie merytorycznego rozstrzygnięcia.

Organ wskazał, że bezspornym w sprawie jest fakt, że Płatnik bez własnej winy nie brał udziału w postępowaniu toczącym się w sprawie ustalenia obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego Zainteresowanej z tytułu wykonywania przez nią pracy na rzecz Strony, w ramach prowadzonej przez niego firmy.

Organ zaznaczył, że kwestią sporną było ustalenie, czy zawarta przez strony umowa cywilnoprawna, nazwana "umową o dzieło", była nią faktycznie, czy też stanowiła inną umowę o świadczenie usług, do której - zgodnie z przepisami Kc - stosuje się przepisy dotyczące zlecenia. Zdaniem Prezesa NFZ, z przekazanego przez ZUS protokołu kontroli wynikało, że Płatnik nie zgłosił 78 osób do ubezpieczenia zdrowotnego i nie zadeklarował składek za te osoby, w tym za Zainteresowaną. Osoby te realizowały umowy zawarte z Płatnikiem, których przedmiotem było świadczenie usług, do których zgodnie z Kc mają zastosowanie przepisy dotyczące zlecenia. Przedmiot tych umów był określony jako opracowanie i wygłoszenie cyklu wykładów z danego języka obcego na podstawie materiałów własnych i dostarczonych przez Płatnika.

Nadto, z akt sprawy wynikało, że Zainteresowana zawarła z Płatnikiem umowę w dniu [...] października 2005r. nazwaną ,,umową o dzieło". Przedmiotem tej umowy było przygotowanie i wygłoszenie 120 – godzinnego (4 tygodniowo) cyklu wykładów z języka angielskiego, na podstawie materiałów własnych i dostarczonych przez Stronę. Zajęcia miały odbywać się w budynku SP w [...] w okresie od 10 października 2015r. do dnia 30 czerwca 2006r. Jak podkreślił Organ, zgodnie z postanowieniem § 4 umowy, za każdą godzinę lekcyjną wykładów Zainteresowana otrzymywała wynagrodzenie w wysokości 30 zł. Wynagrodzenie było płatne po opracowaniu i odbyciu miesięcznego cyklu wykładów oraz przedstawienia w siedzibie firmy wypełnionej karty ewidencji jako podstawy miesięcznego rozliczenia działa.

Zdaniem Prezesa NFZ, stosownie do treści art. 627 Kc, przez umowę o dzieło przyjmujący zamówienie zobowiązuje się do wykonania oznaczonego dzieła, a zamawiający do zapłaty wynagrodzenia. Przedmiotem umowy jest zatem zobowiązanie do wykonania określanego dzieła poprzez stworzenie czegoś lub przetworzenie do postaci w jakiej dotychczas nie istniało. Dzieło może mieć charakter materialny jak i niematerialny, zaś sama umowa o dzieło jest umową rezultatu. Dzieło powinno mieć byt samoistny niezależny od działania wykonawcy i możliwość uzyskania samodzielnej wartości w obrocie. Dzieło musi również istnieć w postaci postrzegalnej, pozwalającej nie tylko odróżnić je od innych przedmiotów, ale i uchwycić istotę osiągniętego rezultatu. Z kolei wykonywanie określonej czynności, czy też szeregu powtarzających się czynności bez względu na to jaki rezultat czynność ta przyniesie jest właściwe dla umowy, co do której mają zastosowanie przepisy Kc o umowie zlecenia. Zgodnie z art. 734 § 1 Kc przez umowę zlecenia przyjmujący zlecenie zobowiązuje się do dokonania określonej czynności prawnej dla dającego zlecenie, przy czym do umowy o świadczenie usług stosuje się odpowiednio przepisy o zleceniu. Przedmiotem tych umów jest dokonanie określonej czynności faktycznej bądź zespołu czynności faktycznych, które nie muszą prowadzić do osiągnięcia indywidualnie oznaczonego rezultatu. Umowa o świadczenie usług, jak i zlecenia jest przykładem umowy starannego działania, podczas gdy umowa o dzieło jest umową rezultatu. Stąd też odpowiedzialność osoby wykonującej umowę o dzieło jest na zasadzie ryzyka, a umowy o świadczenie usług/zlecenia na zasadzie winy. Organ podkreślił, że w przypadku każdej zawartej umowy decydująca jest jej treść, czyli zadania, jakie zatrudniana osoba ma do wykonania i istota obowiązków umownych, które na siebie zawierający umowę przyjmuje. Zatem, nie nazwa umowy, lecz jej cel i przedmiot decydują o charakterze współpracy.

W ocenie Prezesa NFZ, obowiązków polegających na przygotowaniu i przeprowadzeniu zajęć - choćby w oparciu o samodzielnie wybrane i przystosowane materiały dydaktyczne, a nie narzucony z góry program - nie można uznać za dzieło, ponieważ nie przynoszą one konkretnego, samoistnego, oznaczonego rezultatu. Określony rezultat umowy o dzieło, powinien mieć indywidualny charakter i niezależny od działania wykonawcy byt, wiążący się z możliwością uzyskania samodzielnej wartości w obrocie. Dzieło musi przy tym istnieć w postaci postrzegalnej, pozwalającej nie tylko odróżnić je od innych przedmiotów, ale i uchwycić istotę osiągniętego rezultatu. Prezes NFZ uznał, że w zaskarżonej decyzji prawidłowo wskazano, że czynności polegające na nauczaniu języka angielskiego w żaden sposób nie zmierzały do powstania nowego bądź zmodyfikowanego w sposób stanowiący o jego indywidualnym charakterze samoistnego dzieła.

W ocenie Prezesa NFZ, Organ I instancji prawidłowo zatem przyjął, że czynności wykonywane przez Zainteresowaną w ramach zawartej umowy nie miały charakteru czynności przynoszących konkretny materialny rezultat, były one w istocie realizowane w ramach umowy starannego działania, mającej charakter umowy o świadczenie usług, do której stosuje się odpowiednio przepisy o zleceniu. Organ nie przychylił się do stanowiska Płatnika, że z treści umowy wynikało, że nie chodzi w niej o samo staranne działanie, ale o osiągnięcie dzieła, utworu w postaci przygotowania i przeprowadzenia zajęć (nauczania języka angielskiego) dla uczestników kursu. Prezes NFZ uznał, że ewentualne powstałe materiały dydaktyczne w postaci np. skryptów, konspektów, czy sylabusa, również nie były samodzielnym, samoistnym czy zamierzonym rezultatem. Stanowiły one pomoc naukową, dydaktyczną mającą na celu prawidłowe zrealizowanie wykładu. Opracowane materiały, jakkolwiek urzeczywistnione, stanowiły jedynie środek przekazu pozwalający "lepiej", "efektywniej" urzeczywistnić cel zawartej umowy poprzez przeprowadzenie wykładu. Ponadto w przedmiotowej umowie jej rezultat nie został określony a wykonywane przez Zainteresowaną czynności w ramach jej realizacji polegały na nauczaniu języka angielskiego. Nie było więc przedmiotem badanej umowy stworzenie czegoś lub przetworzenie do postaci, w jakiej dotychczas nie istniało. Czynności wykonywane na rzecz Płatnika były wyłącznie starannym działaniem wykonawcy umowy, który stosownie do posiadanych umiejętności wykonywał zlecone obowiązki. Organ podał również, że jednym z kryteriów pozwalających na odróżnienie umowy o dzieło od umowy o świadczenie usług jest możliwość poddania umówionego rezultatu (dzieła) sprawdzianowi na istnienie wad fizycznych. Taka możliwość w przypadku spornej umowy nie istniała, ponieważ ww. czynności oraz powstałe w ich wyniku skutki nie mogły zostać poddane takiemu testowi.

Mając na względzie zadania realizowane przez Płatnika Prezes NFZ nie miał wątpliwości, że celem zawartej umowy było przekazanie wiedzy uczniom/kursantom i ich wyedukowanie, a wykłady i egzaminy stanowił jedynie "środek do celu". Organ zauważył, że nauczanie w szkole posiada zawsze charakter pracy wychowawczo-pedagogicznej, której nie można wykonywać w ramach umowy o dzieło, gdyż nie prowadzi do dającego się sprecyzować dzieła. Nie można bowiem określić rezultatu w postaci nauczenia, jako konkretnego, ściśle określonego dzieła.

Prezes NFZ uznał, że Zainteresowana, jako nauczyciel w rzeczywistości nie mogła podlegać odpowiedzialności za wady dzieła (art. 637 Kc i nast.), ale zobowiązana była wykonać swoją pracę sumiennie według swojej najlepszej wiedzy, ze starannością, jakiej wymaga zakres i charakter pracy wykładowcy. Tymczasem możliwość stosowania przepisów o odpowiedzialności za wady jest elementem konstytutywnym umowy o dzieło. Ponadto wynagrodzenie Zainteresowanej ustalone w ramach przedmiotowej umowy było powiązane z ilością i rodzajem wykonywanej pracy, a wiec ukształtowane zostało w sposób charakterystycznych dla umowy zlecenia.

Prezes NFZ, powołując się na art. 3531 Kc i art. 58 Kc wyjaśnił, że Organ nie negował zgodnego zamiaru stron podpisania umowy o dzieło, uznając, że obejmował on niezgłoszenie do ubezpieczenia zdrowotnego oraz nieopłacanie składek na ubezpieczenie zdrowotne.

Odnosząc się do powołanych w odwołaniu zarzutów naruszenia przepisów postępowania oraz zgłoszonych wniosków, Prezes NFZ za chybiony uznał zarzut niepoinformowania pełnomocnika przez Organ I instancji o wyznaczeniu terminów wysłuchania stron, wyjaśniając, że Organ I instancji informował pełnomocnika Płatnika o etapach postępowania administracyjnego, przesyłając prośbę o pisemne wyjaśnienie dotyczące okoliczności wykonywania pracy, również do Zainteresowanej. Możliwość uzyskania przez Organ pisemnych wyjaśnień wynika z art. 50 § 1 Kpa. Natomiast zarzut braku uzgodnienia z Płatnikiem zadawanych pisemnie pytań był niezrozumiały, ponieważ pytania skierowane do stron dotyczyły zawartej umowy i nie wymagały weryfikowania ich wcześniej ze Skarżącym.

Zdaniem Prezesa NFZ, niezasadny był także zarzut naruszenia art. 10 § 1 Kpa. Pełnomocnik Płatnika został bowiem poinformowany o zakończeniu postępowania przez Organ I instancji (pismo z [...] lipca 2014r.).

Zdaniem Prezesa NFZ w niniejszej sprawie istotne dla rozstrzygnięcia sprawy dowody, zostały zgromadzone i właściwie ocenione. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy dowodzi zaś, że zarówno Organ I instancji, jak i Organ umożliwiły odwołującemu uczestnictwo i możliwość wypowiedzenia się na każdym etapie postępowania, informowały go o podejmowanych działaniach, które były zgodne z obowiązującymi przepisami.

Płatnik wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji wraz z decyzją ją poprzedzającą. Zaskarżonej decyzji Skarżący zarzucił naruszenie:

1. art. 138 § 1 pkt 1 Kpa w związku z art. 149 § 2 Kpa poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji przez Organ, mimo że zarówno Organ I instancji tj. Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia, jak i Prezes NFZ, wbrew dyspozycji przepisu art. 149 § 2 Kpa nie przeprowadzili postępowania co do istoty sprawy;

2. art. 138 § 1 pkt 1 Kpa w związku z art. 7, art. 77 § 1, art. 78 i art. 80 Kpa poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji przez Organ, mimo że Organ I instancji pominął i nie rozpoznał wniosków dowodowych zawartych w podaniu o wznowienie postępowania oraz wniosków dowodowych zawartych w piśmie z dnia [...] maja 2014 r. i przyjął a priori, bez zapoznania się z tymi dowodami, że są one nieprzydatne dla rozstrzygnięcia sprawy;

3. art. 136 Kpa poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na nieprzeprowadzeniu uzupełniającego postępowania dowodowego przez Organ, mimo stosownych wniosków złożonych przez pełnomocnika Skarżącego w odwołaniu oraz w późniejszych pismach Strony z [...] grudnia 2014r. oraz z [...] stycznia 2015r. tj.

a. ponowienie wniosków dowodowych zawartych w pismach:

- podanie o wznowienie postępowania z dnia [...] lutego 2011 r.;

- pisma pełnomocnika Strony z dnia [...] maja 2014 r.;

- pisma pełnomocnika Strony z dnia [...] maja 2014 r. - w szczególności wniosku dowodowego o przesłuchanie w charakterze świadków: W.W., W. S., A. Z., M. R., R. B. i P. S.;

- pisma pełnomocnika Strony z dnia [...] czerwca 2014 r.;

- pisma pełnomocnika Strony z dnia [...] lipca 2014 r.;

b. o przeprowadzenie rozprawy administracyjnej i wezwanie na rozprawę osób będących stronami we wszystkich analogicznych sprawach toczących się przed Organem odwoławczym a dotyczących decyzji Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia nr [...] do [...];

c. o zwrócenie się do ZUS celem aktualizacji jego stanowiska w zakresie objęcia Uczestniczki ubezpieczeniem zdrowotnym;

4. art. 138 § 1 pkt 1 Kpa w związku z art. 89 § 1 i 2 Kpa poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji przez Organ, mimo że Organ I instancji pominął wniosek Strony o przeprowadzenie rozprawy administracyjnej;

5. art. 32 Kpa i art. 64 § 2 Kpa poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na błędnym przyjęciu przez Organy, że czynności procesowe podjęte przez adwokata M. D. do dnia [...] sierpnia 2014r. są bezskuteczne w sytuacji gdy:

- pierwsze pełnomocnictwo do reprezentacji przez tutejszym organem zostało złożone jeszcze przed wszczęciem postępowania i złożeniem wniosku o wznowienie postępowania;

- kolejne pełnomocnictwa do reprezentowania w sprawach wznowienia były składane w postępowaniu przed WSA oraz NSA;

- następnie Organ samodzielnie adresował do adwokata M. D. pisma merytoryczne uznając go za pełnomocnika, (vide: np. zawiadomienie z dnia [...] lipca 2014 r. i [...] lipca 2014r.);

- jeżeli nawet Organ uznawał, że adwokat M. D. nie był umocowany do reprezentacji K. J. na etapie składania poszczególnych pism to winien wezwać tego pełnomocnika do uzupełnienia braków poprzez przedłożenie dokumentu pełnomocnictwa lub ewentualnie wystosować do adwokata A. D. prośbę o potwierdzenie czynności adwokata M. D.;

6. art. 10 § 1 Kpa poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na przeprowadzeniu przez Organ postępowania administracyjnego z pominięciem Strony oraz na zaniechaniu zawiadomienia Strony o zakończeniu postępowania dowodowego przed wydaniem zaskarżonej decyzji, a tym samym pozbawienie możliwości wypowiedzenia się odnośnie zebranych materiałów oraz zgłoszenia nowych żądań przez Stronę, w szczególności wniosków formalnych i dowodowych;

7. art. 36 § 1 Kpa oraz 10 § 1 Kpa poprzez ich niezastosowanie i niezawiadomienie Strony, ani jej pełnomocnika ani razu w przeciągu 3 lat trwania postępowania o przedłużeniu postępowania i jego przyczynach, co w powiązaniu z naruszeniem o którym mowa powyżej (zaniechanie zawiadomienia Strony o zakończeniu postępowania) doprowadziło do zaskoczenia Strony faktem wydania decyzji i uniemożliwiło końcowe zapoznanie się z aktami i złożenie finalnych wniosków dowodowych, jak również zaktualizowanie dowodów i stanowiska, które to po 3 latach znacznie ewoluowało;

8. art. 10 Kpa w związku z art. 79 § 1 i 2 Kpa poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji przez Organ, mimo że Organ I instancji nie poinformował Strony o terminach przesłuchania świadków (oraz Stron) co pozbawiło Stronę oraz pełnomocnika prawa do uczestnictwa o przesłuchaniach oraz uniemożliwiło zadawanie pytań oraz ustosunkowywanie się do wypowiedzi świadków;

9. art. 10 Kpa w związku z art. 75 oraz 79 § 1 i 2 Kpa poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji przez Organ, mimo że Organ I instancji "przesłuchał" świadków w formie pisemnej tj. poprzez wysłanie im listy pytań i umożliwienie udzielenie odpowiedzi pisemnych, co pozbawiło stronę prawa do zadawania pytań i ustosunkowywania się i składania wyjaśnień;

10. art. 10 Kpa w związku z 75 § 1 oraz art. 123 § 1 Kpa poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na zaniechaniu wydawania postanowień w przedmiocie odmowy przeprowadzenia dowodu, co doprowadziło do zaskoczenia Strony faktem odmowy przeprowadzenia wszystkich zawnioskowanych dowodów (Strona dowiedziała się o tym z uzasadnienia decyzji) i uniemożliwiło zaoferowanie innych dowodów w sprawie;

11. art. 15 Kpa poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na nieprzeprowadzeniu postępowania dowodowego przez Organ, co pozbawiło Stronę prawa do merytorycznego rozpoznania sprawy administracyjnej w postępowaniu dwuinstancyjnym;

12. art. 65 § 2 Kc, art. 632 Kc, art. 734 Kc i art. 750 Kc w związku art. 66 ust. 1 pkt 1 lit e) ustawy o świadczeniach poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na błędnym przyjęciu, że umowa łącząca Zainteresowaną ze Skarżącym stanowiła umowę o świadczenie usług, w sytuacji gdy prawidłowa wykładnia łączącej Strony umowy wskazuje, iż była to umowa o dzieło.

Nadto, na podstawie art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej ,,Ppsa") Skarżący wniósł o przeprowadzenie dowodu z dokumentów w postaci pism Strony: z [...] maja 2014 r. wraz z załącznikami, z [...] czerwca 2014 r., z [...] lipca 2014 r., z [...] września 2014 r., z [...] października 2014 r., z [...] grudnia 2014 r. (pismo po zapoznaniu się z treścią akt w Centrali NFZ), z [...] stycznia 2015 r. (wypowiedzenie się w sprawie zgromadzonego materiału), z [...] stycznia 2015 r. (pismo po zapoznaniu się z treścią aktu w [...] Oddziale NFZ) - wszystkie w/w dokumenty na okoliczność ich treści, w szczególności na okoliczność wniosków dowodowych kierowanych przez Stronę do Organów zmierzających do ustalenia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy tj. treści umowy łączącej Skarżącego i Zainteresowaną oraz aktualnego stanowiska ZUS w tej kwestii, a także ewentualnie na okoliczność niekompletności akt postępowania.

W uzasadnieniu skargi Skarżący podał, że wznowienie postępowania nie zawęża granic tego postępowania tylko do podstawy wznowienia wyznaczonej w tym postanowieniu, a zatem przedmiotem badań i ustaleń w tym zakresie mogą być wszystkie podstawy określone w art. 145 § 1 Kpa, z wyjątkiem określonej w pkt 4. Oznacza to zatem, że w postępowaniu wznowieniowym organ winien również wziąć pod uwagę istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 5 Kpa. Wznowienie postępowania w sprawie obligowało Organy do merytorycznego rozpoznania sprawy w pełnym zakresie, w tym do przeprowadzenia postępowania dowodowego zgodnie ze standardami określonymi w przepisach Kpa. Organy w postępowaniu wznowieniowym, wbrew dyspozycji przepisu art. 149 § 2 Kpa nie przeprowadziły postępowania co do istoty sprawy, konsekwentnie odmawiając przeprowadzenia wnioskowanych przez Stronę dowodów. Ponadto w wydawanych decyzjach nie odnosili się konkretnie co do wnioskowanych dowodów, nie podając w szczególności konkretnej przyczyny pominięcia każdego z dowodów.

Płatnik zarzucił, że Organ I instancji nie przeprowadził rozprawy administracyjnej pomimo wniosku Skarżącego złożonego w piśmie z [...] maja 2014 r., która była wskazana z uwagi na konieczność przesłuchania zawnioskowanych przez Skarżącego świadków oraz Stron. Rozprawa administracyjna umożliwiłaby również łączne rozpoznanie kilkudziesięciu analogicznych spraw toczących się przed Organem I instancji z udziałem Skarżącego oraz poszczególnych usługodawców i dokładne wyjaśnienie okoliczności sprawy, w tym charakteru usług świadczonych na rzecz Skarżącego przez poszczególnych usługodawców.

Zdaniem Skarżącego, Organy obu instancji błędnie przyjęły, że czynności procesowe podjęte przez adwokata M. D. do dnia [...] sierpnia 2014r. były bezskuteczne, czym Prezes NFZ naruszył prawo Strony do czynnego udziału w postępowaniu.

W odpowiedzi na skargę Prezes NFZ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Uczestniczka postępowania nie zajęła stanowiska w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz. U. z 2019, poz. 2167 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 Ppsa).

W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) – c) Ppsa), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte są wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 Ppsa).

Mając powyższe na względzie, w ocenie Sądu skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja, jak również utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji nie naruszają prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia.

W działaniu Organów rozstrzygających w niniejszej sprawie Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości, zarówno, gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa.

W pierwszej kolejności należy zauważyć, że zaskarżona decyzja została wydana po wznowieniu postępowania w związku z wystąpieniem okoliczności z art. 145 § 1 pkt 4 Kpa, zgodnie z którym w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu.

Podstawę prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowił art. 151 § 2 w związku art. 146 § 2 Kpa. W myśl art. 151 § 2 Kpa w przypadku gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146 Kpa, organ administracji publicznej ograniczy się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji.

Obowiązkiem organu administracyjnego rozpoznającego sprawę po wznowieniu postępowania było zatem nie tylko zbadanie, czy istniały przyczyny wznowienia podane w art. 145 § 1 Kpa, ale także ustalenie, czy na przeszkodzie ewentualnemu rozstrzygnięciu sprawy co do istoty nie stały okoliczności, o jakich mowa w art. 146 Kpa, zgodnie z którym: § 1. Uchylenie decyzji z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 1 i 2 nie może nastąpić, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło dziesięć lat, zaś z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 3-8 oraz w art. 145a i art. 145b, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło pięć lat; § 2. Nie uchyla się decyzji także w przypadku, jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. Artykuł ten zawiera zatem dwie negatywne przesłanki ograniczające dopuszczalność uchylenia decyzji administracyjnej w trybie wznowienia postępowania.

Podkreślić należy, że ich wystąpienie nie ogranicza dopuszczalności wznowienia postępowania, ogranicza natomiast możliwość organu rozstrzygnięcia we wznowionym postępowaniu sprawy co do istoty.

Przesłanka wynikająca z art. 146 § 2 Kpa, a tylko ta ma znaczenie w sprawie, zakłada że nie wszystkie wady postępowania administracyjnego mają istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia. Ujawnienie się zatem określonych wad, a następnie ich usunięcie we wznowionym postępowaniu nie zawsze musi prowadzić do uchylenia decyzji, którą wydano wcześniej w wadliwie prowadzonym postępowaniu.

W sytuacji zatem, gdy zaszły co prawda przesłanki wznowienia, lecz jednocześnie wystąpiły przesłanki negatywne z art. 146 Kpa organ, działając na podstawie art. 151 § 2 Kpa, powinien ograniczyć się do stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa oraz podania przyczyny, dla której nie może uchylić decyzji kwestionowanej w trybie wznowienia postępowania. W ww. zakresie organ powinien wykazać, że nawet gdyby uchylił zaskarżoną decyzję z powodów procesowych, które mogły mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, to podjęte nowe rozstrzygnięcie w sprawie byłoby tożsame z rozstrzygnięciem dotychczasowym, które jest zgodne z prawem materialnym.

Innymi słowy organ w uzasadnieniu decyzji stwierdzającej wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa musi wykazać, że wadliwość procesowa nie wpłynęła na prawidłowe zastosowanie w sprawie przepisów prawa materialnego, a więc stosując art. 146 § 2 Kpa, wykazać, że decyzja dotychczasowa posiada jedynie wadliwości formalne, natomiast w całości była pozbawiona wadliwości materialnej.

Jeżeli zatem w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej, to brak jest podstaw do jej uchylenia również w przypadku, gdy strona nie brała udziału w postępowaniu.

Sąd podzielił stanowisko Organu co do tego, że w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. Stąd słusznie Organy nie uchyliły ostatecznej decyzji Organu I instancji z [...] maja 2010r.

Poza sporem jest w sprawie, że Skarżący, jako płatnik składek, nie brał udziału w postępowaniu toczącym się w sprawie podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego Zainteresowanej - w okresie wskazanym w decyzji z tytułu wykonywania przez nią pracy na rzecz Strony, w ramach prowadzonej przez niego działalności gospodarczej. Organ słusznie zatem przyjął, iż zaszły podstawy do wznowienia postępowania administracyjnego z powodów, o których mowa w przepisie art. 145 § 1 pkt 4 Kpa.

Kwestią sporną w niniejszej sprawie pozostaje natomiast okoliczność, czy umowa, nazwana ,,umową o dzieło" zawarta z Uczestniczką przez Skarżącego była umową o dzieło, jak twierdzi Skarżący, czy też inną umową o świadczenie usług, do której - zgodnie z art. 750 Kc. - stosuje się przepisy dotyczące zlecenia, tak jak to przyjął Prezes NFZ.

Uznanie bowiem, że sporna umowa nie stanowi umowy o dzieło, uregulowanej w art. 627 i nast. Kc, lecz umowę świadczenia usług, do której stosuje się przepisy o zleceniu (art. 750 Kc) oznaczałoby, że Skarżący, jako płatnik składek, był zobowiązany do obliczania i pobierania składek z dochodu Uczestniczki oraz ich odprowadzania – na podstawie art. 85 ust. 4 ustawy o świadczeniach.

Zgodnie z art. 627 Kc przez umowę o dzieło przyjmujący zamówienie zobowiązuje się do wykonania oznaczonego dzieła, a zamawiający do zapłaty wynagrodzenia. Elementami przedmiotowo istotnymi umowy o dzieło jest określenie dzieła, do którego wykonania zobowiązany jest przyjmujący zamówienie, a także, z uwzględnieniem regulacji art. 628 w związku z art. 627 Kc, wynagrodzenia, do którego zapłaty zobowiązany jest zamawiający. Umowa o dzieło jest umową o "rezultat usługi". Rezultat ten musi być obiektywnie osiągalny i w konkretnych warunkach pewny. Celem umowy o dzieło nie jest bowiem czynność (samo działanie) lub zaniechanie, które przy zachowaniu określonej staranności prowadzić ma do określonego w umowie rezultatu. W umowie o dzieło jest to zobowiązanie do wykonania oznaczonego dzieła za wynagrodzeniem. W stosunkach tego rodzaju chodzi o zobowiązanie przyjmującego zlecenie do osiągnięcia w przyszłości indywidualnie oznaczonego, samoistnego, obiektywnie możliwego, a subiektywnie pewnego rezultatu pracy ludzkiej, o charakterze materialnym lub niematerialnym.

Pomijając wątpliwości odnośnie uznawania za dzieło rezultatów niematerialnych nieucieleśnionych w rzeczy, wskazać należy, że takim rezultatem nieucieleśnionym w rzeczy nie może być czynność, a jedynie wynik tej czynności. Dzieło musi bowiem istnieć w postaci postrzegalnej, pozwalającej nie tylko odróżnić je od innych przedmiotów, ale i uchwycić istotę osiągniętego rezultatu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 9 października 2012 r., sygn. akt II UK 125/12 opubl. Lex 1620475 i podana tam literatura).

Jednym zaś z kryteriów, pozwalających na odróżnienie umowy o dzieło od umowy o świadczenie usług, jest możliwość poddania umówionego rezultatu (dzieła) sprawdzianowi na istnienie wad fizycznych (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia [...] stycznia 2006 r., sygn. akt [...]).

W wyroku z 4 czerwca 2014 r. (sygn. akt II UK 420/13, opubl. Lex 1480060) Sąd Najwyższy wyjaśnił, że możliwe jest zawarcie umowy o dzieło, nieobjętej obowiązkiem ubezpieczenia społecznego (zdrowotnego), której przedmiotem jest wygłoszenie wykładu, pod warunkiem jednak, że wykładowi można przypisać cechy utworu. Ten warunek spełnia tylko wykład naukowy o charakterze niestandardowym, niepowtarzalnym, wypełniający kryteria twórczego indywidualnego dzieła naukowego. Natomiast wykonanie szeregu powtarzających się czynności (w tym wypadku cykliczne, prowadzenie zajęć nauki języka obcego) jest cechą charakterystyczną dla umów o świadczenie usług (por. również wyrok z dnia 28 sierpnia 2014 r., sygn. akt II UK 12/14, Lex 1521243).

Tak więc uwzględniając przedstawione argumenty, brak jest podstaw aby podważać zasadność stanowiska Organu, że umowę, której przedmiotem było nauczanie języka obcego - niezależnie od tego jak nazwały ją strony - ocenić należało jako umowę o świadczenie usług, do której stosuje się odpowiednio przepisy o zleceniu. Czynność prowadzenia zajęć nauczania języka obcego (edukacja) nie odrywa się bowiem od osoby prowadzącego te zajęcia i trwa tak długo, jak same zajęcia, nie pozostawiając ucieleśnionego rezultatu. Za taki rezultat nie mógł być uznany np. konkretny poziom znajomości języka obcego, jaki osiągnie każdy z uczestników zajęć prowadzonych przez wykładowcę. Jest to wyłącznie staranne działanie wykonawcy umowy, który stosownie do posiadanej wiedzy, z dołożeniem wymaganej w tym zakresie staranności, przekazuje ją uczestnikom zajęć, jednak bez gwarancji posługiwania się danym językiem, gdyż taki rezultat byłby obiektywnie nieosiągalny. Gdyby miało być jednak inaczej, to uwzględniając treść art. 3531 Kc uznać należałoby, że sprzeciwiałoby się to właściwości (naturze) stosunku zobowiązaniowego łączącego jego strony. Przyjmujący zamówienie może jedynie zobowiązać się do starannego przeprowadzenia wszystkich czynności umożliwiających zaznajomienie się i osłuchanie z językiem obcym oraz ułatwiających zdolność posługiwania się nim, jednakże nie przyjmuje na siebie odpowiedzialności za ich rezultat (znajomość języka), co nakazuje oceniać taką umowę z punktu widzenia art. 750 Kc.

Podobnie poziom opanowania materiału przez uczestników zajęć nie może być oceniany, jako rezultat w znaczeniu określonym w art. 627 Kc. Sąd Apelacyjny w [...] w wyroku z [...] czerwca 2013 r. (sygn. akt [...]) wskazał, że w przypadku przeprowadzenia cyklu zajęć dydaktycznych z języka obcego nie występuje żaden rezultat uwidoczniony w jakiejkolwiek postaci materialnej lub niematerialnej. Nie ma także podstaw do konstruowania ewentualnej odpowiedzialności za wady "dzieła". Lektor nie może bowiem zobowiązać się do tego, że jego uczeń z całą pewnością opanuje język na zakładanym poziomie, gdyż jest to kwestia indywidualnych zdolności, ambicji i wysiłku każdego słuchacza. Praca lektora polega na starannym działaniu, aby stosownie do założeń programowych przekazać określony zasób wiedzy uczestnikom kursu, motywować ich do nauki, sprawdzać postępy itp. Poziom opanowania materiału i umiejętności uczestników kursów językowych w żadnym razie nie stanowi rezultatu w znaczeniu art. 627 Kc.

Oczywistym jest przy tym, że na każdym kursie dobór teorii, metod edukacyjnych, sposobu prowadzenia zajęć itp. jest indywidualizowany przez wykładowcę. Powyższe nie zmienia jednak typowej usługi edukacyjnej w umowę rezultatu. Wkład w postaci wysiłku intelektualnego jest elementem każdej pracy umysłowej, w tym także podejmowanej w związku z realizacją umów starannego działania.

Podkreślić również należy, że w spornej umowie wypłatę wynagrodzenia za wykonane czynności ukształtowano w sposób właściwy dla umowy starannego działania, tj. zostało ono określone w umowie w konkretnej stawce za każdą godzinę zajęć (wysokość wynagrodzenia uzależniona była od ilości przepracowanych godzin) ( § 4 umowy).

Sąd ocenia, że rozpoznając sprawę Prezes NFZ zgromadził prawidłowo materiał dowodowy, szczegółowo go rozważył i ocenił, zgodnie z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 Kpa, co znalazło odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Organu I instancji, a następnie poczynił na tej podstawie prawidłowe ustalenia faktyczne. Skarżący zaś - działający przez pełnomocnika - miał zapewniony czynny udział w postępowaniu do czasu wydania ostatecznej decyzji, w aktach są np. wypowiedzi jego pełnomocnika z [...] maja 2014 r. oraz z [...] stycznia 2015 r.

Podnoszone w skardze zarzuty związane z naruszeniem w sprawie przepisów postępowania, np. poprzez niedopuszczenie przez organ wnioskowanych przez Stronę dowodów, błędnej oceny Organu umocowania pełnomocnika Skarżącego, niekompletności akt administracyjnych nie zmieniają oceny charakteru umowy zawartej przez Skarżącego z Zainteresowaną.

Tymczasem znaczenie dla rozstrzygnięcia ma tylko takie naruszenie przepisów, które mogłoby spowodować, że wynik sprawy mógłby być inny, gdyby do tego naruszenia nie doszło i ono co do zasady powoduje konieczność uchylenia decyzji przez Sąd. Oznacza to, że w okolicznościach niniejszej sprawy Sąd nie dopatrzył się takiego naruszenia przepisów postępowania, którego waga miałaby istotny wpływ na wynik sprawy.

Niezasadne są zarzuty związane z nieuwzględnieniem wniosku z pisma Skarżącego z [...] maja 2014 r. o przesłuchanie "wszystkich osób objętych niniejszym postępowaniem, na okoliczność charakteru i przebiegu realizowanych przez nie umów", gdyż w tym postępowaniu bez znaczenia są okoliczności wykonywania umów zawartych przez Skarżącego z innymi osobami niż Zainteresowana.

Zdaniem Sądu, wbrew zarzutom postawionym w skardze Organ w kontrolowanym postępowaniu dysponował wystarczającym materiałem dowodowym do wydania zaskarżonej decyzji. Istotne w sprawie okoliczności można było bowiem ustalić już na podstawie umowy z [...] października 2005r. Postępowanie dowodowe nie jest bowiem celem samym w sobie, lecz stanowi poszukiwanie odpowiedzi, czy określony stan faktyczny wypełnia dyspozycję określonej normy prawa materialnego. Przedmiotem dowodzenia i ustalania mogą być więc jedynie okoliczności istotne dla sprawy, a nie wszystkie okoliczności, które w sposób pośredni lub bezpośredni się z nią w jakikolwiek sposób wiążą. Fakt zaś, że materiał dowodowy zebrany w sprawie został odmiennie od woli Skarżącego oceniony przez Organy, nie świadczy o naruszeniu zasad postępowania zawartych w Kpa.

Przedmiot umów z udziałem profesjonalisty (Skarżącego) stanowi elementarną cechę kontraktu opisanego w treści art. 627 Kc. Powinien on być oznaczony w umowie in concreto, ściśle według schematu właściwego dla danego rodzaju umowy, niezależnie od rodzaju prowadzonej działalności i oczywistości jego powstania z racji określonych umiejętności, cech osobistych wykonawcy. Ułomna konstrukcja przedmiotu umów nie rodzi żadnego domniemania (faktycznego ani prawnego), że chodzi wyłącznie o uzyskanie konkretnego rezultatu. Ten bowiem może być osiągnięty w toku wykonania różnych rodzajów umów. Wynika z tego, że na gruncie ubezpieczenia zdrowotnego umowa, której przedmiot został przez profesjonalistę określony nieprecyzyjnie, nie może być kwalifikowana jako wyjątek od reguły, usprawiedliwiający fakt niepodlegania ubezpieczeniu społecznemu. Nie konwaliduje tego w sprawie możliwość dokonania wykładni oświadczeń woli stron, uwzględniająca zgodny ich zamiar i cel umowy, zasady współżycia społecznego oraz ustalone zwyczaje. Przedmiot umowy o dzieło powinien być nacechowany indywidualizmem, tak by oczywistym pozostawało w jakiej strefie poruszają się strony.

W takiej sytuacji, Sąd podzielił stanowisko Prezesa NFZ, iż sformułowany w spornej umowie jej przedmiot, tj. nauczanie języka obcego, nawiązuje do obowiązku starannego wykonania określonych czynności, nie zaś do osiągnięcia określonego rezultatu. Organ słusznie przyjął, że umowa, zawarta w ww. okresie, przez Skarżącego z Zainteresowaną nie nosi znamion umowy o dzieło, albowiem nie zobowiązywała zleceniobiorcy do dokonania ściśle określonego wytworu - dzieła. Należy przyjąć, że nauczanie języka ma - co do zasady - charakter pracy wychowawczo-pedagogicznej, której z reguły nie można wykonywać w ramach umowy o dzieło, gdyż nie prowadzi do dającego się sprecyzować dzieła.

Terminologia zaś, jaką posługiwał się Skarżący w zawartej umowie, tj. "umowa o dzieło", była bez znaczenia przy interpretowaniu i oznaczaniu faktycznego stosunku prawnego łączącego Strony. Nazwa umowy nie przesądza bowiem o jej rodzaju. W tej sytuacji, jeśli nazwa zawartego kontraktu nie odpowiada istocie umowy, należy badać samą treść umowy i sposób faktycznego jej wykonywania.

Mając na względzie powyższe, Sąd stanął na stanowisku, iż Prezes NFZ, a także Organ I instancji zasadnie uznali, że pomiędzy Stronami w spornym okresie doszło do zawarcia umowy o świadczenie usług, do której należy zastosować odpowiednie przepisy dotyczące zlecenia.

Skoro zaś po przeprowadzeniu wznowionego postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Organu I instancji Organ potwierdził, że Skarżący, jako płatnik składek, bez własnej winy nie brał udziału w postępowaniu przed wydaniem owej decyzji, zasadnie przyjął tym samym, iż jej wydanie nastąpiło z naruszeniem prawa. Niemniej, z uwagi na fakt, iż Organ prawidłowo uznał, że merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy przyjęte w decyzji Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego fundusz Zdrowia nr [...] z [...] maja 2010r. było prawidłowe, to przyjąć trzeba tym samym, iż spełnione zostały przesłanki, o których mowa w art. 146 § 2 Kpa.

Zdaniem Sądu Prezes NFZ wyczerpująco zbadał wszystkie istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadził dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej. Ponadto Organ uzasadnił zaskarżoną decyzję w sposób określony przez normę prawną wyrażoną w przepisie art. 107 § 3 Kpa. W następstwie zaś prawidłowo ustalonego stanu faktycznego, Prezes NFZ prawidłowo zastosował odpowiednie przepisy prawa materialnego.

Odnosząc się natomiast do zawartego w skardze wniosku o przeprowadzenie dowodu z dokumentów złożonego, na podstawie art. 106 § 3 Ppsa, zgodnie z którym sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie, należy wyjaśnić, że postępowanie dowodowe przed sądem administracyjnym i w konsekwencji dokonywanie przez ten sąd ustaleń faktycznych jest dopuszczalne w zakresie uzasadnionym celami postępowania administracyjnego i powinno umożliwiać sądowi dokonywanie ustaleń, które będą stanowiły podstawę oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji. Oznacza to, że sąd w istocie nie może dokonywać ustaleń, które mogłyby służyć merytorycznemu rozstrzygnięciu sprawy załatwionej zaskarżoną decyzją. Jeżeli zachodzi potrzeba dokonania ustaleń, które mają służyć merytorycznemu rozstrzygnięciu, sąd powinien uchylić zaskarżoną decyzję i wskazać organowi zakres postępowania dowodowego, które organ ten powinien uzupełnić. Należy zauważyć, iż przeprowadzenie dowodu z dokumentu jest niezbędne, jeżeli bez tego dokumentu nie jest możliwe rozstrzygnięcie istniejących w sprawie wątpliwości. Jednocześnie należy mieć na uwadze, iż nie może prowadzić to do merytorycznego rozpoznania sprawy, bowiem rolą sądu jest ocena zgodności z prawem zaskarżonego aktu. W niniejszej zaś sprawie Sąd uznał, iż uwzględnienie wniosków dowodowych wskazanych przez Skarżącego w treści skargi nie było niezbędne dla końcowego rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, albowiem dotychczas zgromadzony materiał dowodowy stwarzał Sądowi możliwość dokonania pełnej oceny legalności zaskarżonej decyzji Prezesa NFZ i z tego też względu Sąd postanowił o ich oddaleniu mocą postanowienia z [...] grudnia 2020r.

Z tych wszystkich powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 Ppsa orzekł, jak w sentencji wyroku. Sprawa została rozpoznana zgodnie z art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020r. poz. 374 ze zm,), na posiedzeniu niejawnym, w składzie trzech sędziów.