Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt II SA/Ol 779/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2013-11-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6144 Szkoły i placówki oświatowo-wychowawcze
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Oświata
Skarżony organ: Rada Gminy
Treść wyniku: Oddalono skargi
Powołane przepisy: article: art. 1 pkt 10, art. 5c pkt 1, art. 17 ust. 2pkt 2 i art. 59 ust. 1
journal: Dz.U. 2004 nr 265 poz 2572
law: Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty - tekst jedn.
article: art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. h
journal: Dz.U. 2001 nr 142 poz 1591
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - t. jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Jażdżyk (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Matczak Sędzia WSA Tadeusz Lipiński Protokolant specjalista Karolina Hrymowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 listopada 2013 r. sprawy ze skarg J. K., P. K. i T. D. na uchwałę Rady Gminy z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie zamiaru likwidacji szkoły oddala skargi.


UZASADNIENIE

J. K., P. K. i T. D., wywiedli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na m. in. uchwałę Rady Gminy A z dnia "[...]" Nr "[...]" w sprawie zamiaru likwidacji Szkoły Podstawowej w A. Skarga ta została poprzedzona przez skarżących wezwaniem organu do usunięcia naruszenia prawa stosownie do art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym.

Uchwale tej zarzucono naruszenie art. 7 ust. 1 i 2 pkt 8 ustawy o samorządzie gminnym oraz art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, art. 17 ust. 2 pkt 2 ustawy o systemie oświaty przez to, że zamiar likwidacji szkoły przyczyni się do zwiększenia różnic w warunkach kształcenia dzieci z części gminy z uwagi na wydłużenie odległości od szkół, art. 1 pkt 10 ustawy o systemie oświaty z uwagi na fakt, że planowana likwidacja szkoły stworzy zagęszczenie uczniów i spowoduje niebezpieczne i niehigieniczne warunki nauki dzieci w szkołach w B i C. Podnosząc te zarzuty wniesiono o stwierdzenie nieważności wskazanej uchwały, wstrzymanie jej wykonania oraz zasądzenie od Gminy A na rzecz skarżących kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu wskazano, że podejmując uchwałę naruszono art. 7 ust. 1 i 2 pkt 8 ustawy o samorządzie gminnym (dalej: u.s.g.) oraz art. 28 ust. 1 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, gdyż ustawodawca dlatego umożliwił samorządowi terytorialnemu pozyskiwanie dochodów, w tym z podatków, aby na należytym poziomie były zaspokajane potrzeby zbiorowości lokalnej w ramach zadań własnych, a w szczególności zadania w zakresie edukacji. Pominięto w analizie przyczyn uzasadniających likwidację zagadnienie społecznych uwarunkowań w procesie nauczania. Likwidowana szkoła jest jednostką o wieloletniej tradycji i stanowi istotny element społeczności lokalnej. Szkoła posiada nowoczesny kompleks boisk szkolnych oraz terenów uprawiania sportu. Na ten cel były przeznaczane własne środki oraz dofinansowanie unijne. Zastanawiające jest według skarżących, że obecnie chce się taką placówkę zlikwidować, gdy wcześniej inwestowano w nią, przy czym proponowane szkoły w B i C nie posiadają takiego kompleksu boisk i bieżni. Poza tym budynek szkoły jest w dobrym stanie, ponieważ prowadzone były w nim prace remontowe, wszystkie sale zostały odnowione, pracownie wyposażone w sprzęt komputerowy i pomoce dydaktyczne. Rodzi się zatem pytanie o celowość takich działań. Zwrócono uwagę na bardzo dobre wyniki w nauce osiągane przez dzieci, co świadczy o wysokim standardzie nauczania w likwidowanej placówce. Wskazano na orzecznictwo sądów, z którego wynika, że względy finansowe nie mogą stanowić o likwidacji szkoły. Przeciwko likwidacji przemawia znaczne pogorszenie warunków nauki, zwiększenie oczekiwania na dojazd uczniów, przebywanie dzieci w znacznie przeludnionej świetlicy. Zarzucono, iż w uchwale wskazano na niezbędność zrównoważenia bieżących dochodów z bieżącymi wydatkami w tegorocznym budżecie na cele oświatowe i budżetach następnych lat podczas, gdy nie rozważono czy oszczędności związane z likwidacją szkoły z jednej strony nie zostaną przeważone przez wzrost wydatków na dowóz dzieci do innych placówek szkolnych. Zwrócono uwagę, iż szkoła w A nie posiada stołówki. Wprawdzie likwidowana szkoła także nie posiadała stołówki jednak od wielu tak korzystano z cateringu. Nowa szkoła, która ma obsługiwać wiele miejscowości nie będzie w stanie zapewnić takiego poziomu wyżywienia, jaki posiadają obecnie dzieci w A.

Zarzucono, że uchwała intencyjna narusza art. 17 ust. 2 pkt 2 ustawy o systemie oświaty poprzez przyczynienie się do zwiększenia różnic w warunkach kształcenia dzieci, skoro dzieci z części gminy będą musiały przebyć znaczna odległość do szkoły. Poza tym młodsze dzieci, które obecnie wraz ze starszym rodzeństwem szkolnym dojeżdżały do Przedszkola w A utracą taką możliwość, a tym samym nie będą mogły kontynuować edukacji przedszkolnej.

W piśmie procesowym z dnia 9 sierpnia 2013 r. pełnomocnik skarżących zarzucił dodatkowo naruszenie przepisów art. 20 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym z dnia 8 marca 1990r. i § 8 pkt 5 Statutu Gminy A, w ten sposób, że organ nie wywiązał się z ciążącego na nim obowiązku poinformowania mieszkańców Gminy A o planowanej sesji rady gminy, na której podjęto skarżoną uchwałę poprzez zaniechanie umieszczenia stosownych informacji na tablicach sołectw.

W odpowiedzi na skargę Rada Gminy A wniosła o jej oddalenie.

Organ podniósł, że podejmując skarżoną uchwałę nie naruszono art. 59 ust. 1 w związku z art. 5c pkt 1 ustawy z 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz.U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572, ze zm.) dalej: u.s.o., który przewiduje dwuetapowy proces likwidacji szkoły po wcześniejszym podjęciu uchwały o zamiarze jej likwidacji z końcem roku szkolnego, jak również stosownym zawiadomieniem, na co najmniej 6 miesięcy przed terminem likwidacji, zarówno rodziców dzieci, jak i stosownego kuratora oraz organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego właściwej do prowadzenia szkół danego typu. Nie zaprzeczono, że przyczyny dla których podjęta została skarżona uchwała mają głównie ekonomiczny charakter lecz kwestia ta została poddana dogłębnej analizie. Stanowi ona kompromis pomiędzy potrzebami oświaty na terenie Gminy oraz realnymi możliwościami ich zaspokajania, gdzie na zaspokojenie potrzeb oświatowych otrzymywana subwencja oświatowa pokrywa jedynie 54% faktycznie ponoszonych kosztów. Podjęte działania mają racjonalizować funkcjonującą sieć szkół podstawowych - nie w pełni wykorzystanych - co w skali roku przyniesie oszczędności rzędu 600.000 zł.

Wyjaśniono, że od chwili wybudowania Szkoły w B w latach 70-tvch zakładano obniżenie struktury organizacyjnej szkoły w A do klas I-IV i przeniesienie uczniów klas wyższych do nowej szkoły, gdzie mieliby znacznie lepsze warunki nauki. Likwidację tej szkoły zakładała także strategia rozwoju oświaty na lata 2001 - 2006, która z uwagi na brak wystarczających środków finansowych została dopiero zrealizowana poprzez przystąpienie w 2010 r. do niezbędnych prac remontowo - adaptacyjnych w Szkole w B poprzez jej rozbudowę zapewniając bezkolizyjne przyjęcie większej liczby dzieci. Przejęcie dzieci z likwidowanej szkoły nie spowoduje więc tworzenia dodatkowych oddziałów szkolnych, a więc nie zakłóci to dotychczasowego funkcjonowania placówki i nie zwiększy kosztów ich funkcjonowania.

Przyznano, że wprowadzona reorganizacja spowoduje dla dzieci z A konieczność dojazdu do szkoły a zatem wydłużenie czasu dotarcia do szkoły lecz część dzieci, która dotychczas uczyła się w likwidowanej szkole dojeżdżała do niej zatem dla nich nie zmieni sytuacji w istotny sposób. Nadto Gmina w pełni wywiązuje się z obowiązku zapewnienia na swój koszt dowozu i opieki, których droga do szkoły przekracza odległości wynikające z art. 17 ust. 2 u.s.o.

Prognozy demograficzne nie zakładają zaś w przyszłości znaczących zmian w liczbie uczniów poszczególnych roczników objętych obowiązkiem szkolnym. Gmina nie może sobie pozwolić przy posiadanych środkach finansowych na prowadzenie klas w których liczba uczniów wynosi od 6 do 10. Po przejściu dzieci do nowych szkół liczba dzieci w klasach będzie oscylowała pomiędzy 15 a 20 uczniów. Nadal zatem będą zapewnione właściwe warunki do nauki, jak i bezpieczne, higieniczne warunki wychowania i opieki.

Wyjaśniono, że budynek szkolny po likwidowanej szkole zostanie przeznaczony na potrzeby pracującego w trudnych warunkach przedszkola, zaś cały sprzęt szkoły, w tym komputery zostanie wykorzystany na potrzeby jednostek oświatowych na terenie Gminy.

Wbrew twierdzeniom skarżących likwidowana szkoła nie posiada własnego kompleksu sportowego, gdyż obiekty sportowe wzniesiono częściowo ze środków unijnych i są one przeznaczone dla społeczności lokalnej, ogólnodostępne co świadczy o braku zarzucanej w skardze marginalizacji społeczności lokalnej.

Do pisma procesowego skarżących z dnia 12 listopada 2013r. załączono oświadczenie mieszkańców A i D mówiące, że nie zostały wywieszone na tablicy ogłoszeń w Sołectwach A, B, C, informacje o planowanym zwołaniu na dzień "[...]" Sesji Rady Gminy A, na której podjęto uchwałę intencyjna w sprawie likwidacji Szkoły Podstawowej w A oraz zwołaniu na dzień "[...]" Sesji Rady Gminy A, na której podjęto uchwałę likwidującą Szkołę Podstawową w A.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, zważył co następuje:

Skarga nie jest zasadna i podlega oddaleniu.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami

a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2). Oznacza to, że badaniu

w postępowaniu sądowym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa

w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność zastosowania wykładni tych przepisów. Wskazać należy również na zapis art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) zwana dalej: ustawą ppsa., zgodnie z którym sąd rozstrzyga

w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W rozpoznawanej sprawie skarga oparta została na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, zgodnie z którym każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętym przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego.

Dopuszczalność złożenia skargi uzależniona jest od uprzedniego wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa, wykazania naruszenia swego interesu prawnego bądź uprawnienia oraz wykazania, że uchwała podjęta została z naruszeniem prawa.

W niniejszej sprawie przedmiotem skargi jest podjęta na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. h ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz.U. Nr 142, poz. 1591, ze zm.) dalej: u.s.g. i art. 59 ust. 1 w związku z art. 5c pkt 1 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (t.j. Dz.U. z 2004r. Nr 256, poz. 2572, ze zm.) - dalej: u.s.o., uchwała Rady Gminy A nr "[...]" z "[...]" w sprawie zamiaru likwidacji Szkoły Podstawowej w A, w której w § 1 zapisano, że zamierza się zlikwidować szkołę z dniem 31 sierpnia 2013 r., natomiast uczniom likwidowanej Szkoły Podstawowej w A zapewnia się kontynuowanie nauki w Szkole Podstawowej im. A w Zespole Szkolno-Przedszkolnym w B, a także w Szkole Podstawowej w c - § 2. Zobowiązano Wójta Gminy do poinformowania rodziców uczniów Szkoły Podstawowej w A oraz Kuratora Oświaty o zamiarze likwidacji szkoły.

Z uwagi na zapis art. 101 ust. 1 u.s.g. Sąd stwierdził, że nie budzi wątpliwości, iż skarżący przed wniesieniem skargi wystąpili do Rady Gminy z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, jak również w przypadku każdego ze skarżących rodziców zaistniało naruszenie jego interesu prawnego bądź uprawnienia. Skarżący naruszenia interesu prawnego bądź uprawnienia upatrują w fakcie, iż ich dziecko - dzieci, które są uczniami Szkoły Podstawowej w A, której zamiar likwidacji dotyczy skarżona uchwałą, będą zmuszone w następstwie jej likwidacji do dojeżdżania do szkoły w B. lub w C.

W pierwszej kolejności pozostaje wskazać, że sprawy dotyczące edukacji publicznej należą do zadań własnych gminy, stanowiąc realizację jednej z zasadniczych potrzeb wspólnoty samorządowej, o czym stanowi art. 7 ust. 1 pkt 8 w związku z art. 1 ust. 1 u.s.g. W ramach tego zadania gmina tworzy i prowadzi jednostki organizacyjne realizujące określone zadania. Zakres realizacji zadań edukacyjnych określają natomiast przepisy ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty, lecz gmina uprawniona jest do tworzenia na swoim terenie systemu organizacyjnego szkół, biorąc pod uwagę zarówno potrzeby wspólnoty samorządowej jak i swe możliwości organizacyjne oraz finansowe.

Ustawodawca wyposażył gminy w prawo tworzenia i likwidacji jednostek organizacyjnych, przy pomocy których gmina realizuje swoje zadania, w tym w zakresie edukacji publicznej, przy uwzględnieniu realizacji zadań publicznych - art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. h. u.s.g. w związku z art. 59 ust. 1 u.s.o. Organizacja sieci szkół gminnych jest zatem funkcją z jednej strony potrzeb wspólnoty samorządowej i obowiązków nakazanych gminie prawem, a z drugiej strony jej możliwości finansowych, organizacyjnych, logistycznych. W tych ramach uprawnień gminy oraz uwarunkowań, w których ona funkcjonuje mieści się przede wszystkim racjonalizacja sieci szkół na danym terenie, w tym tworzenie ale też likwidacja istniejących szkół w zależności od potrzeb i wyników przeprowadzonych analiz.

Jak wskazano w wyroku WSA w Szczecinie z dnia 15 grudnia 2011 r. sygn. II SA/Sz 818/11, (dostępny w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl), który to pogląd Sąd podziela w całości w każdym takim wypadku musi nastąpić "wyważenie interesu społecznego, reprezentowanego przez organ stanowiący gminy (rada gminy reprezentuje ogół jej mieszkańców stanowiących wspólnotę samorządową) i interesu indywidualnego rodziców dzieci, który najczęściej też nie jest jednolity. Jedni z nich preferować mogą bowiem poziom i warunki kształcenia, inni bliskość szkoły i domu. Organ stanowiący gminy musi zatem zdecydować, które z tych wartości należy preferować, biorąc pod uwagę wszystkie uwarunkowania, w tym w szczególności swe możliwości finansowe i organizacyjne".

Wyjaśnienia wymaga, że uchwała o zamiarze likwidacji szkoły nie jest aktem prawnym zawierającym normy prawne generalne i abstrakcyjne w klasycznym rozumieniu tego pojęcia, gdyż jest to akt stanowiący szczególnego rodzaju informację o zamiarze podjęcia działań, które niewątpliwie będą miały charakter zewnętrzny.

W doktrynie tego rodzaju akty określa się mianem "intencyjnych". Uchwała o zamiarze likwidacji szkoły nie może być zarazem uznana za akt o charakterze tylko wewnętrznym. Jej podjęcie stanowi bowiem niezbędną w procesie likwidacji szkoły publicznej formalnoprawną przesłankę takiej likwidacji. Ma charakter zewnętrzny, gdyż stanowi podstawę do dalszych działań, skierowanych do podmiotów "na zewnątrz" aparatu administracji samorządowej (rodziców, kuratora), zmierzających do likwidacji szkoły i dokonania powiadomień, uzyskania wymaganych prawem opinii. Uchwała o zamiarze likwidacji szkoły powinna zawierać uzasadnienie, w którym określone są motywy projektowanej likwidacji. Skoro uchwała ta stanowi podstawę do podejmowania obowiązkowych czynności o charakterze zewnętrznym, skierowanych do nieoznaczonego kręgu podmiotów spoza szeroko rozumianej administracji samorządowej, to nie ma podstaw do uznawania jej za akt o jedynie wewnętrznym charakterze (zob. uchwała 7 sędziów NSA z dnia 29 listopada 2010 r., sygn. akt I OPS 2/10). Jest to zatem uchwała z zakresu administracji publicznej dotycząca realizacji jednej z zasadniczych potrzeb wspólnoty samorządowej, to jest edukacji publicznej.

Stosownie do art. 59 ust. 1 ustawy o systemie oświaty szkoła publiczna,

z zastrzeżeniem ust. 1a i 2, może być zlikwidowana z końcem roku szkolnego przez organ prowadzący szkołę, po zapewnieniu przez ten organ uczniom możliwości kontynuowania nauki w innej szkole publicznej tego samego typu, a także odpowiednio o tym samym lub zbliżonym profilu kształcenia ogólnozawodowego albo kształcącej w tym samym lub zbliżonym zawodzie. Organ prowadzący jest obowiązany, co najmniej na 6 miesięcy przed terminem likwidacji, zawiadomić o zamiarze likwidacji szkoły: rodziców uczniów (w przypadku szkoły dla dorosłych - uczniów), właściwego kuratora oświaty oraz organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego właściwej do prowadzenia szkół danego typu. Zgodnie natomiast z ust. 2 tego artykułu szkoła lub placówka publiczna prowadzona przez jednostkę samorządu terytorialnego może zostać zlikwidowana po zasięgnięciu opinii organu sprawującego nadzór pedagogiczny, a szkoła lub placówka publiczna prowadzona przez inną osobę prawną lub fizyczną - za zgodą organu, który udzielił zezwolenia na jej założenie.

Jak wynika z brzmienia cytowanych przepisów ustawodawca, poza bezwzględnym wymogiem informacyjnym i wymogiem zapewnienia uczniom przez organ prowadzący możliwości kontynuowania nauki w innej szkole publicznej tego samego typu, nie zawarł żadnych innych przesłanek, od spełnienia których uzależniłby uprawnienie organu prowadzącego szkołę do jej likwidacji. Powyższe oznacza, że kryteria kontroli sądowoadministracyjnej są wyłącznie prawne. Badaniu podlega jedynie zgodność z prawem podjęcia uchwały. Kontrolą nie może być więc objęta celowość likwidacji szkoły. Sąd nie może brać pod uwagę także aspektu społecznego likwidacji szkoły. Uprawnienie bowiem gminy, prowadzącej szkoły położone na jej terenie, do likwidacji małych szkół wiąże się z chronioną konstytucyjnie zsadzą samodzielności jednostek samorządu terytorialnego (art. 165 ust. 2 Konstytucji), których działalność podlega nadzorowi wyłącznie z punktu widzenia legalności (art. 171 ust. 1 Konstytucji).

W rozpoznawanej sprawie Sąd nie jest zatem uprawniony do kontroli celowości likwidacji Szkoły Podstawowej w A. Należy zaznaczyć, że procedura likwidacji szkoły składa się z dwóch etapów – w pierwszej kolejności podejmowana jest uchwała o zamiarze likwidacji szkoły, która ma charakter intencyjny, następnie zaś organ prowadzący szkołę jest zobowiązany, co najmniej na 6 miesięcy przed terminem likwidacji, zawiadomić o zamiarze likwidacji wymienione w nim podmioty. Procedura ta ma charakter bezwzględnie obowiązujący, wynikający z przepisów i taka jej chronologia została potwierdzona w orzecznictwie sądowoadministracyjnym (zob. wyrok NSA z dnia 18.04.2001 r., SA/Sz 149/2001, WSA w Warszawie z dnia 16.03.2011 r., II SA/Wa 32/2011 ).

Należy podkreślić, że uchwała intencyjna dotyczy tylko zamiaru likwidacji szkoły, ten zaś może się skonkretyzować lub nie. Nie trudno bowiem wyobrazić sobie sytuację, w której gmina zrezygnuje z zamiaru likwidacji szkoły, a więc nie zmaterializuje swojego zamiaru wyrażonego uprzednio w uchwale intencyjnej. Dlatego też stawianie zarzutów merytorycznych na tym etapie procedury likwidacyjnej jest w ocenie Sądu przedwczesne.

Nie mniej jednak, sporna uchwała o zamiarze likwidacji przewiduje zapewnienie uczniom likwidowanej szkoły możliwość kontynuowania nauki w innej szkole publicznej tego samego typu. Z treści § 2 uchwały wynika, iż dzieciom zapewnia się dalszą naukę w Szkole Podstawowej w C oraz w Szkole Podstawowej A w Zespole Szkolno-Przedszkolnym w B, które realizują program szkoły podstawowej. Z uwagi na powyższe brak jest podstaw do postanowienia temu aktowi zarzutu naruszenia art. 70 ust. 2 Konstytucji RP, zgodnie z którym nauka w szkole publicznej jest bezpłatna, bowiem z uzasadnienia uchwały wynika jednoznacznie, iż dzieci z likwidowanej szkoły będą dowożone bezpłatnie przez Gminę do nowych placówek szkolnych.

Z obszernego uzasadnienia uchwały wynika, że zamiar likwidacji szkoły wynika z racjonalizacji sieci szkół na terenie Gminy, gdzie założeniem jest:

- zapewnienie uczniom optymalnych warunków kształcenia poprzez naukę w pomieszczeniach spełniających normy sanitarne,

- objęcie uczniów systemem dożywiania opartym na odpowiednio wyposażonych stołówkach szkolnych,

- dostosowanie sieci szkół do realnych potrzeb wynikających z zachodzących zmian demograficznych,

- eliminowanie placówek o niedostatecznym stanie infrastruktury oświatowej oraz placówek nie dających szans na poprawę tej infrastruktury z uwagi na brak możliwości budowy sal sportowych, boisk, stołówek,

- dostosowanie sieci szkół do istniejącej infrastruktury drogowej związanej z koniecznością dowożenia dzieci,

- optymalizacja kosztów kształcenia z uwagi na pogarszającą się relację między wysokością części oświatowej subwencji ogólnej a rzeczywistymi kosztami kształcenia oraz stanem finansów Gminy .

Wyjaśniono, że podjęcie uchwały intencyjnej to kolejna próba realizacji zapisów uchwały Rady Gminy A z dnia "[...]" w sprawie strategii rozwoju oświaty w Gminie na lata 2001 - 2006, gdzie po oględnej analizie już w 2000 r. przewidziano likwidację tej szkoły. Pomimo upływu 10 lat zarówno wskaźniki demograficzne, jak i stan finansów Gminy nie uległy zmianie, a jedynie brak determinacji dotychczasowych władz spowodował brak realizacji tego programu.

Wskazano, że analiza danych demograficznych południowej części Gminy wskazuje na połączenie obwodu szkoły w A z obwodem Zespołu Szkolno - Przedszkolnego w B z wyłączeniem niektórych miejscowości do SP w C. Z przeprowadzonej analizy wynika, że szkoła w B, która została rozbudowana w 2009 r. o trzy nowe sale lekcyjne w nowo wybudowanych skrzydle oraz kapitalnym remoncie stołówki szkolnej spełnia wszelkie wymogi sanitarne, przy czym średnia liczebność dzieci w oddziałach nie przekroczy 20-tu uczniów, co pozwoli na optymalizację procesu kształcenia. W roku szkolnym 2013/2014 ze szkoły w A dodatkowymi dowozami do B zostanie objętych 24 uczniów, których droga od miejsca zamieszkania wyniesie niespełna 6 km, a czas dojazdu 20 minut.. Pozostali uczniowie będą mieli porównywalny czas dojazdu, gdyż już wcześniej byli dowożeni do A. Podkreślono, że A nie zostanie bez infrastruktury oświatowej, bowiem na jej terenie nadal będzie funkcjonowało jedno-oddziałowe przedszkole publiczne. Zadania te będą realizowane w obecnym budynku szkoły, gdzie przeniesione zostanie przedszkole. Ponadto dopuszczono możliwość powstania na bazie budynku Szkoły Podstawowej w A, niepublicznej szkoły o uprawnieniach szkoły publicznej, utworzonej przez podmiot inny niż jednostka samorządu terytorialnego.

Wyjaśniono, że z uwagi na lokalizację szkoły w przedwojennym budynku, gdzie obecna kubatura budynku nie daje szans na poprawę warunków nauczania bez konieczności poniesienia na jej rozbudowę ogromnych nakładów finansowych (pełnowymiarowe izby lekcyjne, stołówka szkolna, sala sportowa) brak jest możliwości jej dalszego funkcjonowania.

Nie sposób podzielić zarzutu, że naruszony został art. 17 ust. 2 pkt 2 u.s.o. poprzez przyczynienie się do zwiększenia różnic w warunkach kształcenia dzieci z części gminy ze względu na wydłużenie drogi do szkoły, gdyż jak wynika z treści art. 17 ust. 1 tej ustawy sieć publicznych szkół powinna być zorganizowana w sposób umożliwiający wszystkim dzieciom spełnianie obowiązku szkolnego, z uwzględnieniem ust. 2. Zgodnie zaś z ust. 2 tego przepisu droga dziecka z domu do szkoły nie może przekraczać: 1) 3 km - w przypadku uczniów klas I-IV szkół podstawowych, 2) 4 km - w przypadku uczniów klas V-VI szkół podstawowych oraz uczniów gimnazjum. Skarżący upatrują naruszenia ust. 2 pkt 2 tego przepisu w fakcie, iż na skutek zamiaru likwidacji szkoły droga części dzieci wydłuży się do ok. 6 km do szkoły w B. Wskazać jednak pozostaje, że w takich przypadkach ustawodawca przewidział, obowiązek gminy zapewnienia bezpłatnego transportu i opieki w czasie przewozu lub zwrot kosztów przejazdu środkami komunikacji publicznej, jeżeli droga dziecka z domu do szkoły, w której obwodzie dziecko mieszka, przekracza odległości wymienione w ust. 2. Jak już wskazano z uzasadnienia uchwały wynika jednoznacznie, że Gmina zapewni wszystkim dzieciom bezpłatny dowóz do nowych szkół, wobec czego brak jest podstaw do uznania, że uchwała o zamiarze likwidacji narusza tę regulację.

Nie nastąpiło także naruszenie art. 1 pkt 10 u.s.o., zgodnie z którym system oświaty zapewnia w szczególności: utrzymanie bezpiecznych i higienicznych warunków nauki, wychowania i opieki w szkołach i placówkach. Wyjaśnić należy, iż jest to przepis o charakterze ogólnym, który należy rozumieć jako zbiór postulatów i wytycznych, według których winien być zorganizowany system oświaty, ale także jako pewien standard, jaki powinien być spełniony. Tak więc jednostki samorządu terytorialnego zobligowane do wykonywania na swoim terenie zadań oświatowych winny kierować się tymi wytycznymi, które w dalszych przepisach zostały wyartykułowane już w sposób konkretnych norm prawa. Nie sposób zatem w oparciu o takie zalecenie postawić skarżonej uchwale zarzutu naruszenia art. 1 pkt 10 u.s.o.

Nie zasługuje na uwzględnienie argument naruszenia art. 7 ust. 1 i 2 pkt 8 u.s.g. oraz art. 28 ust. 1 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, gdyż jak wskazano już wyżej gmina wykonując swoje zadania własne wśród których pozostaje edukacja publiczna realizowana jest na podstawie ustaw, które określają które spośród nich są zadaniami własnymi. Fakt pozyskiwania dochodów przez jednostki samorządu terytorialnego sam przez się nie stanowi o bezwzględnym obowiązku zachowania dotychczasowej sieci szkół zwłaszcza, iż z uwagi na sytuację demograficzną czy też finansową Gminy niezbędna jest racjonalizacja ponoszonych kosztów na oświatę szkolną.

W kontekście zaś zarzutu, że nie zostały wywieszone na tablicy ogłoszeń w Sołectwach A, B i C informacje o planowanym zwołaniu na dzień 14 września 2012r. Sesji Rady Gminy A, zasadnym jest przywołanie treści oświadczenia sekretarza Gminy A z dnia 22 sierpnia 2013r., który stwierdził, że zgodnie z zasadami panującymi w Urzędzie Gminy w A dotyczącymi informowania mieszkańców o terminach i porządku obrad Rady Gminy A, informacja o terminie sesji i jej porządku przekazywana jest mieszkańcom za pośrednictwem oficjalnej strony internetowej Urzędu Gminy w A, tablicy ogłoszeń w Urzędzie oraz sołtysów zamieszczających informacje na sołeckich tablicach ogłoszeń. W przypadku zaś sesji, na których podejmowane były uchwały o zamiarze likwidacji Szkoły Podstawowej w A oraz o likwidacji Szkoły Podstawowej w A, z uwagi na wagę podejmowanych uchwał, informację o terminie i porządku sesji zostały rozplakatowane na tablicach ogłoszeń w sołectwach: A, B i C osobiście przez Sekretarza Gminy. Wobec tego trudno uznać za zasadny zarzut strony o nie wywieszeniu stosownych informacji o planowanym zwołaniu na dzień "[...]" Sesji Rady Gminy A. Dając nawet wiarę twierdzeniom skarżących, że informacje o sesjach Rady nie zostały wywieszone na tablicy ogłoszeń, nie można wykluczyć sytuacji, że informacje wywieszone przez sekretarza Gminy zostały następnie usunięte lub zaklejone innymi dokumentami na tablicy ogłoszeń. Powyższe oświadczenia nie wykluczają więc, że informacje te jednak wywieszono zgodnie ze Statutem Gminy. Nawet gdyby jednak przyjąć argumentację strony skarżącej w tym zakresie, to wskazane uchybienie nie miałoby w ocenie Sądu waloru istotnego naruszenia prawa.

Z uwagi na powyższe, jak również brak prawnych przesłanek, poza powołanymi wyżej wymogami wynikającymi z art. 59 ust. 1 u.s.o., uprawniającymi do podjęcia uchwały w przedmiocie zamiaru likwidacji szkoły - zdaniem Sądu - brak jest podstaw do przyjęcia, że zaskarżona uchwała została podjęta z naruszeniem prawa, co przemawia za oddaleniem skarg stosownie do art. 151 ustawy ppsa.