Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SAB/Po 153/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2022-11-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Marszałek Województwa
Treść wyniku: Stwierdzono, że organ dopuścił się bezczynności
Powołane przepisy: article: art. 3 par. 2 pkt 8 pkt 9 art. 149 par. 1 pkt 1 pkt 3  par. 1a art. 151 art. 161 par. 1 pkt 3 art. 200
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
article: art. 1  ust. 1 art.  art. 4 ust. 1 pkt 1 art. 13 ust. 1 ust. 2 art. 14 ust. 2 art. 16 ust. 1 ust. 2 art. 21
journal: Dz.U. 2022 poz 902
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Świstak Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Kiersnowska-Tylewicz Asesor WSA Sebastian Michalski (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 listopada 2022 r. sprawy ze skargi P. B. na bezczynność Marszałka Województwa w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. umarza postępowanie sądowoadministracyjne w zakresie zobowiązania organu do załatwienia wniosku P. B. z dnia 24 listopada 2020 roku w zakresie udostępnienia raportu z audytu systemu informatycznego do przyjmowania i klasyfikacji wniosków o grant w ramach projektu grantowego "[...] Tarcza Antykryzysowa" , 2. stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności, 3. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 4. oddala skargę w pozostałym zakresie, 5. zasądza od Marszałka Województwa na rzecz skarżącego kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

P. B., pismem z dnia 23 sierpnia 2022 roku (dokument elektroniczny), wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu ze skargą na bezczynność i przewlekłość Marszałka Województwa w przedmiocie załatwienia wniosku o udostępnienie informacji publicznej dotyczącego:

- przekazania kopii (kserokopii) lub wersji elektronicznej raportu [...] Centrum Superkomputerowo-Sieciowego, wykonanego na zlecenie Urzędu Marszałkowskiego Województwa [...], zawierającego audyt systemu informatycznego, przygotowanego przez firmę I. na potrzeby przyjmowania i kwalifikacji wniosków o grant w ramach projektu grantowego "[...] Tarcza Antykryzysowa", realizowanego przez [...] Agencję Rozwoju Przedsiębiorczości,

- udostępnienia dokumentu Urzędu Marszałkowskiego dotyczącego decyzji o zakończeniu kontroli naboru prowadzonego przez WARP (protokołu, postanowienia, itp.).

Skarżący zażądał:

1) zobowiązania Marszałka Województwa do udzielenia żądanej informacji publicznej w terminie 7 dni,

2) stwierdzenia, że bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa,

3) przyznania od "Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...]" na rzecz skarżącego sumy pieniężnej w wysokości [...] złotych,

4) zasądzenia zwrotu kosztów postępowania sądowego.

W uzasadnieniu skargi wyjaśniono, że wniosek skarżącego z dnia 23 listopada 2020 roku o udzielenie informacji publicznej wciąż nie został właściwie załatwiony.

W uzasadnieniu zgłoszonych żądań wskazano, że Marszałek Województwa wielokrotnie wydawał decyzje odmawiające udostępnienia raportu z audytu. Wszystkie wydane decyzje zostały uchylone. Po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 18 maja 2022 roku o sygn. akt II SA/Po [...], którym uchylono również decyzję Marszałka Województwa, żądana informacja publiczna nie została skarżącemu udostępniona. Wyrok jest prawomocny i został wysłany do organu wraz z aktami sprawy w dniu 8 lipca 2022 roku. Marszałek Województwa nie wykonuje wiążących wskazań zawartych w decyzjach Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz oceny prawnej i wskazań zawartych w wyroku Sądu.

Skarżący podniósł ponadto, że jego wniosek dotyczył także udostępnienia informacji pokontrolnej, tj. dokumentu "dotyczącego decyzji o zakończeniu kontroli naboru prowadzonego przez [...] Agencję Rozwoju Przedsiębiorczości". Ta informacja również nie została skarżącemu udostępniona.

Skarżący podniósł, że udostępnienie informacji publicznej następuje bez zbędnej zwłoki nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. Postępowanie w jego sprawie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do jej załatwienia, bo trwa już prawie dwa lata. Marszałek Województwa uporczywie odmawia udzielenia informacji. Działanie organu sprowadza się do informowania o zmianie terminów udostępnienia informacji publicznej oraz wydawania praktycznie takich samych decyzji odmawiających udostępnienia informacji. Skarga jest więc uzasadniona.

Przyznanie skarżącemu sumy pieniężnej będzie miało charakter represyjny, prewencyjny oraz będzie stanowić rekompensatę. Skarżący nie może korzystać z przysługującego mu prawa. Postępowanie Marszałka powoduje poczucie krzywdy, niesprawiedliwości i bezradności u skarżącego. Niezbędne jest podejmowanie dalszych kroków w celu uzyskania informacji publicznej, która już mogła służyć jako dowód w Sądzie i przed organami do obrony interesu skarżącego oraz interesu społecznego.

Marszałek Województwa wniósł o oddalenie skargi oraz oddalenie wniosku o zasądzenie sumy pieniężnej.

W uzasadnieniu zgłoszonych żądań organ wyjaśnił, że uwzględnił wytyczne Sądu. Działając na podstawie art. 13 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej Marszałek wystosowała do wnioskodawcy (dokument elektroniczny, podpisany podpisem kwalifikowanym), a także do Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców [...] (list, poczta tradycyjna), powiadomienie z dnia 9 sierpnia 2022 roku o wyznaczeniu nowego terminu załatwienia sprawy.

W okolicznościach sprawy uzasadnione było skorzystanie z ustawowej możliwości przedłużenia terminu załatwienia sprawy. Sąd w wyroku wyraźnie wskazał jakie kwestie powinny zostać wyjaśnione przez organ i o jakie dokumenty należało uzupełnić materiał dowodowy. Organ podjął działania dopuszczone przepisami prawa i w terminie 14 dni wystosował pismo informujące o wyznaczeniu terminu załatwienia sprawy oraz powodach opóźnienia załatwienia wniosku.

W dniu 23 sierpnia 2022 roku do Urzędu wpłynęła skarga P. B. na bezczynność i przewlekłość Marszałka Województwa w sprawie udzielenia informacji publicznej. Z treści skargi wynikało, że wnioskodawca/skarżący nie otrzymał zawiadomienia o wydłużeniu terminu załatwienia wniosku do dnia 26 września 2022 roku.

Organ ustalił, że zawiadomienie przygotowane do wysyłki za pośrednictwem Elektronicznej Platformy Usług Administracyjnych ePUAP z przyczyn technicznych nie zostało wysłane przez system Elektronicznego Zarządzania Dokumentacją. Po powzięciu tej informacji organ niezwłocznie poinformował wnioskodawcę/skarżącego o powyższej okoliczności pismem z dnia 24 sierpnia 2022 roku oraz dostarczył stronie odpis zawiadomienia z dnia 9 sierpnia 2022 roku.

W ocenie organu, z uwagi na powyższe, uprawnione jest twierdzenie, iż w sprawie nie występuje żadna forma pasywności organu administracji publicznej (ani bezczynność, ani przewlekłość postępowania), co do załatwienia wniosku o udostępnienie żądanej informacji publicznej.

Organ podniósł, że bezzasadne są zarzuty dotyczące bezczynności i przewlekłość w załatwieniu wniosku, co do udostępnienia dokumentu Urzędu Marszałkowskiego dotyczącego "decyzji o zakończeniu kontroli naboru prowadzonego przez WARP (protokołu, postanowienia, itp.)". W dniu 17 grudnia 2020 roku skarżący został powiadomiony, że organ nie posiada dokumentów we wnioskowanym zakresie. Jedynym dokumentem z przeprowadzonego audytu jest raport, który zakończył czynności audytowo/weryfikacyjne.

Organ wyjaśnił, że podziela rozważania skarżącego, co do funkcji i roli środka prawnego w postaci sumy pieniężnej, ale w realiach przedmiotowej sprawy nie można podzielić poglądu o zasadności stosowania tego środka względem skarżonego organu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej; kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2021, poz. 137).

Sądowoadministracyjna kontrola działalności administracji obejmuje także brak efektywnych działań administracji w sytuacji, gdy obowiązujące przepisy nakładają na jej organy obowiązek załatwienia sprawy administracyjnej w określonym czasie i w określonej formie - art. 3 § 2 pkt 8 i 9 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2022, poz. 329 ze zm.; dalej w skrócie także "P.p.s.a.").

Realizując zadania wymiaru sprawiedliwości sądy administracyjne stosują środki określone w ustawie (art. 3 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

W świetle art. 149 § 1 pkt 1-3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania sąd:

1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności;

2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;

3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.

W przypadku uwzględnienia skargi sąd stwierdza także, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Ponadto sąd może orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (art. 149 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

Sprawy ze skarg w przedmiocie bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, zgodnie z art. 119 pkt 4 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, mogą być rozpoznawane przez sąd administracyjny w trybie uproszczonym - co miało miejsce w niniejszej sprawie.

Zgodnie z treścią art. 21 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. 2022, poz. 902 - dalej w skrócie u.d.i.p.) przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stosuje się także do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej.

Analiza akt administracyjnych, stanowisko skarżącego oraz stanowisko skarżonego organu ujawniają następujące okoliczności faktyczne kontrolowanej sprawy.

P. B., wnioskiem z dnia 24 listopada 2020 roku (data wysłania/wpływu do organu), skierowanym zwykłą pocztą elektroniczną, wystąpił do Marszałka Województwa z żądaniem udzielenia informacji publicznej poprzez:

1) przekazanie na podany adres e-mail kopii (kserokopii) lub wersji elektronicznej raportu [...] Centrum Superkomputerowo-Sieciowego, wykonanego na zlecenie Urzędu Marszałkowskiego Województwa [...], zawierającego audyt systemu informatycznego, przygotowanego przez firmę I. na potrzeby przyjmowania i kwalifikacji wniosków o grant w ramach projektu grantowego "[...] Tarcza Antykryzysowa", realizowanego przez [...] Agencję Rozwoju,

2) udostępnienie dokumentu Urzędu Marszałkowskiego (Marszałka) dotyczącego decyzji o zakończeniu kontroli naboru prowadzonego przez WARP (protokołu, postanowienia, itp.).

Pismem z dnia 7 grudnia 2020 roku organ poinformował wnioskodawcę o wydłużeniu terminu załatwienia wniosku do dnia 21 grudnia 2020 roku.

Z kolei pismem z dnia 17 grudnia 2020 roku poinformowano wnioskodawcę, że w odniesieniu do zapytania pierwszego zostanie wydana decyzja o odmowie udostępnienia informacji publicznej.

Natomiast, co do pytania drugiego wskazano, że raport z przeprowadzonego audytu zakończył czynności weryfikacyjne w zakresie przyjmowania i kwalifikacji wniosków przedsiębiorców o dofinansowanie. Ustalenia zawarte w raporcie zakończyły postępowania sprawdzające. Wyniki audytu zostały przedstawione w czasie konferencji Marszałka Województwa w dniu 18 listopada 2020 roku. Innych dokumentów we wnioskowanym zakresie tutejszy Urząd nie posiada.

Marszałek Województwa, decyzją z dnia 21 grudnia 2020 roku (nr [...]) odmówił udostępnienia informacji publicznej w postaci raportu [...] Centrum Superkomputerowo-Sieciowego z uwagi na to, że żądana informacja stanowi tajemnicę przedsiębiorstwa (Spółki pod firmą I. ).

Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...], decyzją z dnia 12 lutego 2021 roku (nr [...]), na skutek odwołania wnioskodawcy, uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

Marszałek Województwa, decyzją z dnia 31 marca 2021 roku, ponownie odmówił udostępnienia żądanej informacji publicznej.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...], decyzją z dnia 12 lipca 2021 roku (nr [...]), na skutek odwołania wnioskodawcy, ponownie uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

Marszałek Województwa, decyzją z dnia 18 października 2021 roku, po raz trzeci odmówił wnioskodawcy udostępnienia informacji publicznej w postaci raportu [...] Centrum Superkomputerowo-Sieciowego.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...], decyzją z dnia 2 grudnia 2021 roku (nr [...]), po rozpoznaniu odwołania wnioskodawcy oraz Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców, utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, po rozpoznaniu skargi wnioskodawcy na decyzję SKO z dnia 2 grudnia 2021 roku, wyrokiem z dnia 18 maja 2022 roku o sygn. akt II SA/Po [...], uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Marszałka Województwa z dnia 18 października 2021 roku.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze, pismem z dnia 22 lipca 2022 roku, przekazało do Urzędu Marszałkowskiego Województwa [...] kserokopię prawomocnego wyroku wraz z uzasadnieniem i aktami sprawy. Pismo wpłynęło organu I instancji w dniu 26 lipca 2022 roku.

Marszałek Województwa skorzystał z kompetencji określonej w przepisie art. 13 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej i wydłużył termin załatwienia sprawy do dnia 26 września 2022 roku.

Zawiadomienie z dnia 9 sierpnia 2022 roku o wydłużeniu terminu załatwienia wniosku, skierowane do skarżącego drogą elektroniczną, nie zostało prawidłowo wysłane. W aktach sprawy znajduje się jednak wydruk dokumentu elektronicznego z datą złożenia podpisu kwalifikowanego.

Organ przesłał skarżącemu powiadomienie o wydłużeniu terminu załatwienia wniosku po ujawnieniu braku jego wcześniejszego doręczenia, tj. 24 sierpnia 2022 roku, czyli na drugi dzień po otrzymaniu skargi. Rzecznik Małych i Średnich Przedsiębiorców [...] został powiadomiony o terminie załatwienia sprawy listem poleconym. Przesyłka została doręczona adresatowi w dniu 11 sierpnia 2022 roku.

W toku postępowania sądowoadministracyjnego Marszałek Województwa załatwi wniosek skarżącego w ten sposób, że przekazał skarżącemu raport [...] Centrum Superkomputerowo-Sieciowego w części nieobjętej tajemnicą przedsiębiorcy oraz wydał decyzję z dnia 26 września 2022 roku o odmowie udostępnienia raportu w zakresie objętym umową o zachowaniu poufności z dnia 2 września 2020 roku. Skarżący skorzystał z prawa do wniesienia odwołania od wskazanej decyzji.

Skarga okazała się częściowo uzasadniona.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w ustawie.

Podmiotami obowiązanymi do udostępniania informacji publicznej są w szczególności organy władzy publicznej (art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.).

Udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.). Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w tym terminie, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 2 u.d.i.p.).

W świetle przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 u.d.i.p. przez organ władzy publicznej następują w drodze decyzji, do których - z niewielkimi modyfikacjami - stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (por. art. 16 ust. 1 i 2 u.d.i.p.).

W ramach kontrolowanej sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w wyroku z dnia 18 maja 2022 roku o sygn. akt II SA/Po [...] prawomocnie przesądził już, że raport, o którego udostępnienie wnioskuje skarżący, odnosi się do postępowania konkursowego dotyczącego projektu grantowego [...] Tarcza Antykryzysowa, adresowanego do wielkopolskich przedsiębiorców z sektora MŚP, dotkniętych skutkami pandemii COVID-19, którzy znaleźli się w sytuacji nagłego niedoboru lub braku płynności finansowej. Projekt grantowy realizowany był przez [...] Agencję Rozwoju Przedsiębiorczości Sp. z o.o. (w ramach [...] Regionalnego Programu Operacyjnego na lata 2014-2020 (WRPO 2014+). Dokument powyższy jest związany bezpośrednio z realizacją działań publicznych polegających na wyborze przedsiębiorców z sektora MŚP, dotkniętych skutkami pandemii COVID-19, którzy mogliby uzyskać dofinansowanie z [...] Tarczy Antykryzysowej. W ocenie Sądu nie ulega wątpliwości, że wnioskowana informacja stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy, w szczególności art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a tiret drugi oraz lit c ustawy o dostępie do informacji publicznej, będąc w istocie dokumentem ukazującym przebieg i efekty kontroli postępowania konkursowego.

Sąd wskazał również, że stosownie do treści art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej Marszałek Województwa jako organ pozostający dysponentem wnioskowanej informacji publicznej pozostaje zobowiązanym do jej udostępnienia.

Sąd zaznaczył ponadto, że prawo do informacji publicznej nie jest prawem nieograniczonym, a stosownie do treści art. 5 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej jednym z ograniczeń, umożliwiających wydanie decyzji o odmowie udzielenia wnioskowanej informacji pozostaje tajemnica przedsiębiorcy, na którą to przesłankę powołały się organy administracji publicznej wydając zaskarżone rozstrzygnięcie.

Na wstępie oceny zasadności zgłoszonych w skardze żądań wyjaśnić należy, że pozbawione podstaw prawnych są oczekiwania skarżącego, aby w ramach niniejszego postępowania sądowego objąć kontrolą sądowoadministracyjną zachowania skarżonego organu począwszy od daty złożenia wniosku, tj. od dnia 24 listopada 2020 roku.

Odwołując się do uchwał Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 czerwca 2020 roku o sygn. akt II OPS 5/19 oraz z dnia 7 marca 2022 roku o sygn. akt II OPS 1/21 wyjaśnić należy, że wniesienie skargi na bezczynność/przewlekłość po zakończeniu przez organ administracji publicznej prowadzonego postępowania administracyjnego stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu takiej skargi przez sąd administracyjny w zakresie rozstrzygnięcia podjętego na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego wniesiona po jego ostatecznym zakończeniu podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a.

Pogląd sprowadzający się do dopuszczalności rozstrzygania spraw ze skarg na bezczynność/przewlekłość w razie załatwienia sprawy administracyjnej przed wniesieniem skargi jest nieprawidłowy z tego powodu, że zakończenie postępowania, którego sposób prowadzenia jest skarżony, skutkuje ustaniem stanu podlegającego kontroli sądowej, tj. stanu bezczynności/przewlekłość.

Odmienne rozumowanie oznaczałoby, że środek sądowoadministracyjny zamiast zmierzać do likwidacji stanu bezczynności/przewlekłości, powiązany byłby zasadniczo z celem wykraczającym poza zakres postępowania administracyjnego, a więc z dążeniem do uzyskania prejudykatu.

Stan rzeczy kontrolowany w wyniku skargi na bezczynność/przewlekłość musi być więc w dacie wniesienia skargi aktualny, nie zaś historyczny. Możliwość wniesienia skargi na bezczynność/przewlekłość do sądu administracyjnego, z przyczyn związanych z prawną konstrukcją i istotą bezczynności/przewlekłości, obejmuje przedział czasowy od zaistnienia stanu bezczynności/przewlekłości, aż do załatwienia sprawy, której bezczynność/przewlekłość dotyczy.

Dostrzegać również należy, że skarżący już wcześniej korzystał z prawa skargi do sądu administracyjnego na bezczynność i przewlekłość Marszałka Województwa w odniesieniu do zachowania tego organu w zakresie udostępnienia informacji publicznych objętych niniejszym postępowaniem sądowym.

Przypomnieć zatem należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 10 czerwca 2021 roku o sygn. akt II SAB/Po [...] oddalił skargę P. B. na bezczynność i przewlekłość Marszałka Województwa w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Natomiast postanowieniem z dnia 10 czerwca 2021 roku o sygn. akt II SAB/Po [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odrzucił skargę P. B. na bezczynność i przewlekłość Marszałka Województwa w przedmiocie przesłania odwołania z załącznikami i aktami sprawy.

Z uwagi na powyższe kontrola sądowoadministracyjna realizowana w ramach niniejszego postępowania sądowego obejmuje swym zakresem przedział czasowy począwszy od daty otrzymania akt administracyjnych przez Marszałka Województwa wraz z prawomocnym wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu z dnia 18 maja 2022 roku o sygn. akt II SA/Po [...] do dnia wydania wyroku w niniejszej sprawie.

Zgodnie bowiem z art. 286 § 3 P.p.s.a. termin do załatwienia kontrolowanej sprawy (sprawy udostępnienia informacji publicznej nadal oczekiwanej przez skarżącego po w/w wyroku), określony w przepisach art. 13 ust. 1 i ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej, należy liczyć od dnia doręczenia organowi akt administracyjnych sprawy wraz odpisem orzeczenia ze stwierdzeniem jego prawomocności.

Termin początkowy załatwienia kontrolowanej sprawy przypada więc na dzień 26 lipca 2022 roku.

Marszałek Województwa, po wniesieniu skargi, a przed wydaniem wyroku, załatwił wniosek skarżącego dotyczący udostępnienia raport [...] Centrum Superkomputerowo-Sieciowego, tj. przekazał skarżącemu raport w części nieobjętej tajemnicą przedsiębiorcy oraz w dniu 26 września 2022 roku wydał decyzję o odmowie udostępnienia raportu w zakresie objętym umową o zachowaniu poufności. W tym stanie rzeczy, zaktualizowała się konieczność umorzenia, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a., postępowania sądowoadministracyjnego w zakresie zobowiązania organu do załatwienia wniosku skarżącego z dnia 24 listopada 2020 roku.

Sąd nie dopatrzył się podstaw do przyjęcia stanowiska, że wydłużenie terminu załatwienia wniosku skarżącego do dnia 26 września 2022 roku miało cechy opieszałości w postaci przewlekłości postępowania.

Pojęcie "przewlekłość postępowania" obejmuje opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu w sytuacji, gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, jak również nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy (zob. wyrok NSA z 05.07.2012 r., II OSK 1031/12, CBOSA).

Sąd podziela ocenę Marszałka Województwa, że rozstrzygnięcie sprawy wymagało wydłużenia terminu załatwienia sprawy z uwagi na konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego. Z uwagi na zgłoszone przez spółkę I. zastrzeżenie niejawności raportu w związku z tajemnicą przedsiębiorstwa, konieczne było dokonanie analizy całości sprawy w sposób obiektywny i w oderwaniu od woli samego przedsiębiorcy, poprzez pryzmat zasady proporcjonalności. Należało dokonać porównania demokratycznej wartości, jaką jest prawo dostępu obywatela do informacji publicznej, z interesem danego przedsiębiorcy. Powyższe znajduje usprawiedliwienie w argumentacji powołanej w uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjny w Poznaniu z dnia 18 maja 2022 roku o sygn. akt II SA/Po [...].

Uzasadnione okazało się natomiast żądanie skargi dotyczące stwierdzenia bezczynności Marszałka Województwa w zakresie załatwienia wniosku skarżącego w terminie określonym w art. 13 ust. 1 u.d.i.p., czyli udostępniania informacji publicznej bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia doręczenia organowi akt administracyjnych sprawy wraz odpisem orzeczenia ze stwierdzeniem jego prawomocności.

Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie określonym terminie organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże, mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie kończy go wydaniem stosownego aktu, podjęciem określonej czynności, w zakreślonym przepisami terminie. Dla uznania bezczynności nie ma przy tym znaczenia to, z jakiego powodu bezczynność zaistniała i czy była przez organ zawiniona. Okoliczności, które spowodowały zwłokę organu oraz sposób działania organu w toku rozpoznania sprawy (czy też zaniechania) mają jedynie znaczenie dla oceny sądu, czy stwierdzona bezczynność miała charakter kwalifikowany, tj. czy była rażąca.

Sprawa "bezczynności" sprowadza się do badania kwestii ewentualnego naruszenia "terminowości" działania organów administracyjnych, a więc oceny czy wniosek o udzielenie informacji publicznej zostaje załatwiony w terminie określonym w art. 13 ust. 1 u.d.i.p., względnie w terminie przedłużonym zgodnie z art. 13 ust. 2 u.d.i.p.

Dochowanie przez organ ustawowego terminu załatwienia sprawy, względnie jego przedłużanie, wyklucza możliwość skutecznego postawienia organowi zarzutu bezczynności.

W okolicznościach kontrolowanej sprawy bezsporne pozostaje to, że zawiadomienie o wydłużeniu terminu załatwienia wniosku skarżącego o udzielenie spornej informacji publicznej nie zostało doręczone skarżącemu przed wniesieniem skargi. W sprawie nie wystąpiły okoliczności określone w art. 13 ust. 2 u.d.i.p., a zatem aktualny pozostawał obowiązek załatwienia wniosku w terminie 14 dni od dnia otrzymania akt sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego.

Skoro Marszałek Województwa we wskazanym terminie nie udzielił informacji, nie wydał decyzji, a także nie zawiadomił skarżącego o wydłużeniu terminu, to uzasadnione okazało się stwierdzenie bezczynności organu w załatwieniu winsoku skarżącego.

Bark jest podstaw do przyjmowania stanowiska, że stwierdzona bezczynność Marszałka Województwa miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

Kwalifikacja opieszałości organu, niedotrzymania terminu w załatwieniu sprawy, jako rażącego naruszenia prawa musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie prawa. Sąd takich cech w zachowaniu Marszałka Województwa nie ujawnił.

Brak udostępnienia żądanej informacji publicznej w terminie 14 dni od dnia otrzymania akt sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem sądu usprawiedliwia rzeczywista konieczności przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego. Analiza akt administracyjnych nie pozostawia także żadnych wątpliwości, co do tego, że brak skutecznego doręczenia skarżącemu zawiadomienia o wydłużeniu terminu załatwienia wniosku nie stanowi o lekceważącym względem wnioskodawcy zachowaniu organu.

Sąd nie ujawnił podstaw dla stosowania dalszych oraz dolegliwszych środków prawnych służących zwalczaniu bezczynności organu administracji publicznej. Organ załatwił wniosek w terminie dwóch miesięcy od dnia otrzymania akt sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego. Zbędne i nieuzasadnione jest nie tylko karanie skarżonego organu grzywną, ale także przyznanie stronie skarżącej [...] złotych tytułem sumy pieniężnej.

Ani analiza akt sprawy, ani argumentacja skargi, nie ujawnia, aby po 26 lipca 2022 roku w działaniu organu wystąpiły uchybienia, które uzasadniają stosowanie środków prawnych o charakterze kompensacyjnym. Prawidłowej podstawy do uwzględnienia skargi w tym zakresie nie może stanowić ocena strony skarżącej w odniesieniu do działań Marszałka Województwa, które nie są objęte ramami czasowymi kontroli sądowoadministracyjnej realizowanej w niniejszym postępowaniu sądowym.

Na zakończenie wyjaśnić również należy, że skarżący już w grudniu 2020 roku otrzymał informację o tym, że jedynym dokumentem z przeprowadzonego audytu jest raport, który zakończył czynności audytowo/weryfikacyjne. Marszałek Województwa nie posiada dokumentów o charakterze decyzji, postanowienia, czy protokołu z zakończenia kontroli naboru wniosków prowadzonego przez [...] Agencję Rozwoju Przedsiębiorczości. W tym stanie rzeczy żądania skargi zgłoszone w zakresie "udostępnienia dokumentu Urzędu Marszałkowskiego dotyczącego decyzji o zakończeniu kontroli naboru prowadzonego przez WARP (protokołu, postanowienia, itp.)" podlegały oddaleniu.

Z powyższych względów, na podstawie art. 149 §1 pkt 1, §1a w związku z art. 161 § 1 pkt 3 oraz na podstawie art. 151 ustawy z dnia ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd umorzył postępowanie sądowoadministracyjne w zakresie zobowiązania organu do udostępnienia raportu z audytu systemu informatycznego (pkt 1 wyroku), stwierdził, że organ dopuścił się bezczynność w załatwieniu wniosku skarżącego (pkt 2 wyroku) oraz uznał, że stwierdzona bezczynność nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa (pkt 3 wyroku), a w pozostałym zakresie skargę oddalił (pkt 4 wyroku).

O należnych skarżącemu kosztach postępowania Sąd orzekł w pkt 5 wyroku na podstawie art. 200 P.p.s.a. Na zasądzoną kwotę składa się opłata uiszczona tytułem wpisu od skargi (100 zł).