Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1893/06
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2008-01-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok oraz decyzję organu II instancii
Powołane przepisy: article: art. 36 ust 1 i 3
journal: Dz.U. 1990 nr 32 poz 191
law: Ustawa z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Runge - Lissowska Sędziowie NSA : Barbara Adamiak Leszek Kiermaszek (spr.) Protokolant Aleksandra Żurawicka po rozpoznaniu w dniu 8 stycznia 2008 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Gminy P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 czerwca 2006 r. sygn. akt I SA/Wa 428/06 w sprawie ze skargi Prezydenta Miasta P. na decyzję Wojewody M. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość 1) uchyla zaskarżony wyrok oraz decyzję Wojewody M. z dnia [...] nr [...], 2) zasądza od Wojewody M. na rzecz Gminy P. kwotę 9439 (dziewięć tysięcy czterysta trzydzieści dziewięć) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 8 czerwca 2006 r., sygn. akt I SA/Wa 428/06, oddalił skargę wniesioną przez Gminę Miejską P. na decyzję Wojewody M. z dnia [...] w przedmiocie odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość. W uzasadnieniu wyroku Sąd przytoczył następujący stan sprawy:

Orzeczeniem Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej - Urzędu Spraw Wewnętrznych w W. z dnia [...] października 1968 r., nr [...], wywłaszczono za odszkodowaniem na rzecz Państwa nieruchomość położoną w P. przy ul. K. W. o powierzchni [...] ha, stanowiącą własność S. K. i F. K.. Wywłaszczenie nastąpiło z przeznaczeniem pod budowę promenady dla pieszych. Nieruchomość ta na podstawie decyzji Wojewody P. z dnia [...] grudnia 1991 r., nr [...], została skomunalizowana na rzecz Gminy P.. Następnie Sąd pierwszej instancji wskazał, że Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast decyzją z dnia [...], nr [...], stwierdził nieważność orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w W. z dnia [...] października 1968 r. w części dotyczącej ustalenia odszkodowania, odmówił natomiast stwierdzenia nieważności tej decyzji w części dotyczącej wywłaszczenia nieruchomości. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast decyzją z dnia [...].

Po rozpoznaniu wniosku spadkobierców byłych właścicieli nieruchomości o przyznanie odszkodowania, wyznaczony do rozpoznania tej sprawy Starosta G. decyzją z dnia [...], nr [...], określił wysokość odszkodowania na kwotę 786 554 zł. w związku z wywłaszczeniem nieruchomości i zobowiązał Gminę P. do zapłaty tego odszkodowania na rzecz J. W. S., H. S., W. A. S. i R. M. S. - w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna. Jednocześnie Starosta G. zobowiązał wymienione osoby do zwrotu na rzecz Gminy P. wypłaconego odszkodowania, które po waloryzacji określono na kwotę 11 962 zł.

Wojewoda M. na skutek odwołania wniesionego przez Gminę P. decyzją z dnia [...], nr [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję stwierdzając, że zarówno odszkodowanie, jak i wartość zwaloryzowanego wypłaconego odszkodowania zostały określone w sposób prawidłowy. Prawidłowo również, zdaniem Wojewody, oznaczono podmiot zobowiązany do zapłaty odszkodowania.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Gmina P., reprezentowana przez Prezydenta Miasta P., wniosła o stwierdzenie nieważności bądź uchylenie powyższej decyzji Wojewody M. oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Starosty G.. Skarżąca Gmina podniosła zarzut błędnego oznaczenia strony, która winna być zobowiązana do zapłaty odszkodowania. W ocenie skarżącej Skarb Państwa przejmuje zobowiązania za wydanie wadliwej decyzji wywłaszczeniowej. Ponadto w skardze zarzucono, że nie została wskazana i właściwie uzasadniona podstawa prawna wypłaty odszkodowania przez Gminę P.. W odpowiedzi na tę skargę Wojewoda M. wniósł o jej oddalenie stwierdzając, że wypłata odszkodowania winna nastąpić z budżetu Gminy P., która jest właścicielem nieruchomości, wykorzystuje ją na cele miejskie i czerpie z tego określone pożytki.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku oddalającego skargę podzielił pogląd organów, iż podmiotem zobowiązanym do wypłaty odszkodowania winna być Gmina P.. Okoliczność, że w dacie ustalenia odszkodowania za wywłaszczoną wcześniej nieruchomość jej właścicielem nie był już Skarb Państwa, lecz w wyniku komunalizacji mienia stała się własnością Gminy P., uzasadnia wskazanie tejże Gminy jako podmiotu zobowiązanego do zapłaty odszkodowania. Powyższe stanowisko znajduje oparcie w przepisach ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 ze zm.). Następnie Sąd pierwszej instancji na uzasadnienie swojego stanowiska powołał się na pogląd wyrażony w Komentarzu do ustawy o gospodarce nieruchomościami pod redakcją Gerarda Bieńka, Wydawnictwo Prawnicze Lexis-Nexis 2005 r. str. 433, w myśl którego "ratio legis art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych polega na tym, że także zobowiązania i wierzytelności Skarbu Państwa związane z wywłaszczeniem nieruchomości z mocy prawa stały się zobowiązaniami i wierzytelnościami gminy, która z mocy prawa nabyła prawo do wywłaszczonej nieruchomości". Dodatkowo celem wsparcia swojego stanowiska Sąd pierwszej instancji odwołał się do poglądu wyrażonego w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 sierpnia 1994 r., sygn. akt IV SA 72/94, w którym stwierdzono, że skutki przejścia prawa własności wywłaszczonej nieruchomości na rzecz gminy dotyczą także rozliczeń związanych ze zwrotem nieruchomości. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał zasadność zarzutu naruszenia przez Wojewodę M. przepisu art. 107 § 3 kpa. Co prawda organ jako podstawę prawną decyzji odnośnie zobowiązania Gminy do zapłaty odszkodowania wskazał m.in. art. 130 ust. 2, art. 132 i art. 134 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603), jednakże nie wyjaśnił należycie podstawy prawnej tego rozstrzygnięcia. W przekonaniu Sądu uchybienie to nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy.

Od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę kasacyjną wniosła Gmina P. reprezentowana przez Prezydenta Miasta P.. Zaskarżając wyrok w całości, z powołaniem się na podstawy z art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), wnosząca skargę kasacyjną skargę tę oparła o zarzuty :

a) naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 36 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i pracownikach samorządowych, w szczególności art. 36 ust. 1 i pominięcie treści art. 36 ust. 3 pkt 3 i 5 tej ustawy w ten sposób, że błędnie przyjęto zasady rozdziału odpowiedzialności z tytułu wydanych decyzji pomiędzy gminę jako jednostkę samorządu terytorialnego a Skarbem Państwa,

b) naruszenia przepisu postępowania art. 141 § 4 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w sposób mający zasadniczy wpływ na wynik sprawy poprzez pominięcie w uzasadnieniu wyroku wskazania podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz jej dokładnego wyjaśnienia.

Wskazując na powyższe zarzuty wnosząca skargę kasacyjną wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji oraz zasądzenie zwrotu koszów postępowania, w tym kosztów zastępstwa radcowskiego.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej pełnomocnik skarżącej Gminy stwierdził, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku nie wskazał konkretnego przepisu ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych, uzasadniającego wprost nałożenie na gminę zobowiązania do zapłaty odszkodowania. Odwołując się do poglądu zaprezentowanego w Komentarzu do art. 36 ust. 1 tej ustawy, Sąd nie wyjaśnił tej podstawy, traktując sprawę płytko i pobieżnie, a to uchybienie mogło mieć wpływ na wynik sprawy. W ocenie autora skargi kasacyjnej Sąd pierwszej instancji dokonał wadliwej oceny zasad odpowiedzialności i określenia osoby zobowiązanej do zapłaty odszkodowania. Ogólną zasadę przejęcia przez gminy z dniem 27 maja 1990 r. zobowiązań i wierzytelności formułuje przepis art. 36 ust. 1 Przepisów wprowadzających ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych. W art. 36 ust. 3 tej ustawy wymienione są natomiast wyjątki od ogólnej zasady przejęcia przez gminy zobowiązań i wierzytelności rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej. W punkcie 3 tego ustępu ustawodawca przyjął, że to Skarb Państwa, nie zaś właściwa gmina przejmuje zobowiązania i wierzytelności wymienione w tym przepisie, wynikające z prawomocnych orzeczeń sądowych i decyzji administracyjnych wydanych przed dniem 27 maja 1990 r. oraz zobowiązania i wierzytelności powstałe w związku z wykonaniem tych decyzji i orzeczeń. Skoro zobowiązanie istniało w dacie 27 maja 1990 r. po stronie Skarbu Państwa, to winien on przejąć je zgodnie z zasadą określoną w art. 36 ust. 3 pkt 3 Przepisów wprowadzających. Zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną dla oceny podstaw odpowiedzialności nie ma znaczenia data wydania decyzji ustalającej nową wysokość odszkodowania, jako że treść ostatnio powołanego przepisu wskazuje, że ma on obejmować wszystkie zobowiązania wynikające nawet pośrednio z wydania decyzji.

W piśmie procesowym z dnia 14 grudnia 2006 r. pełnomocnik wnoszącej skargę kasacyjną Gminy P. wskazał, że Sąd Najwyższy w powiększonym składzie w uchwale z dnia 7 grudnia 2006 r., sygn. akt III CZP 99/06, przyjął, że za szkody wyrządzone błędnymi i bezprawnymi decyzjami wydanymi przed 27 maja 1990 r. odpowiedzialność ponosi Skarb Państwa.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna zawiera usprawiedliwione podstawy.

Zasadnie zarzuca strona wnosząca skargę kasacyjną, że Wojewódzki Sąd Administracyjny dopuścił się naruszenia przepisu art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a. który określa zakres podmiotowy uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego. Stosownie do treści tego przepisu uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Dodatkowo uzasadnienie wyroku uwzględniającego skargę, w przypadku gdy sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, powinno zawierać wskazania co do dalszego postępowania. Tylko uzasadnienie wyroku zawierające wszystkie wymienione elementy odpowiada konstrukcji prawidłowego uzasadnienia. Pisemne motywy wyroku sądu pełnią niezwykle doniosłą rolę. Z jednej bowiem strony umożliwiają poznanie motywów i intencji sądu, sposobu rozumowania w trakcie kontroli działalności administracji publicznej przez orzekające w sprawie organy administracji. Wynik dokonanej kontroli ma zaś bezpośredni wpływ na konkretną treść rozstrzygnięcia, mającego swą podstawę prawną, która, na co trafnie zwraca uwagę autor skargi kasacyjnej, w uzasadnieniu wyroku winna być przytoczona i wyjaśniona. Z drugiej strony uzasadnienia wyroku umożliwia dokonanie właściwej kontroli instancyjnej przez Naczelny Sąd Administracyjny w granicach wyznaczonych treścią art. 183 § 1 P.p.s.a, w omawianej materii - kontrolę dokonanej interpretacji przepisu po jego zastosowaniu w konkretnej sprawie.

Nie do odparcia jest zarzut, iż uzasadnienie zaskarżonego wyroku w odniesieniu do podstawy prawnej rozstrzygnięcia i jej wyjaśnienia nie jest prawidłowe. Wymogu przytoczenia podstawy prawnej nie spełnia ogólne powołanie się na przepisy ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawy o pracownikach samorządowych ( Dz. U. Nr 32, poz. 191 ze zm.) bez wskazania konkretnej jednostki redakcyjnej tej ustawy. Co prawda Sąd pierwszej instancji przytoczył art. 36 ust. 1 tej ustawy tyle tylko, że w nawiązaniu do poglądu zaprezentowanego w doktrynie oraz w jednym z wyroków sądu administracyjnego na uzasadnienie stanowiska, iż za zobowiązania i wierzytelności Skarbu Państwa związane z wywłaszczeniem nieruchomości odpowiedzialność przejmuje gmina, która z mocy prawa nabyła własność wywłaszczonej nieruchomości. Gdyby jednak przyjąć, że zdaniem Sądu pierwszej instancji przepis art. 36 ust. 1 cytowanej ustawy stanowił materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia to w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku zabrakło rozważań Sądu co do rozumienia tego przepisu i przede wszystkim potrzeby jego zastosowania w stanie faktycznym sprawy ustalonym przez organy administracji, a następnie przyjętym przez Sąd pierwszej instancji w trakcie wyrokowania. Potrzeba dogłębnego wyjaśnienia podstawy prawnej była niezbędna również z tego powodu, że przepis art. 36 ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawy o pracownikach samorządowych został gruntownie zmieniony ustawą z dnia 18 stycznia 1996 r. ( Dz. U. Nr 23, poz. 102), a pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażony w wyroku z dnia 8 sierpnia 1994 r., sygn. akt IVSA 72/94, na który powołał się Sąd pierwszej instancji, odnosił się do stanu prawnego sprzed 15 marca 1996 r., tj. chwili wejścia w życie powołanej ustawy zmieniającej ustawę Przepisy wprowadzające... Ponadto, do czego wypadnie jeszcze powrócić, zagadnienie prawne czy Skarb Państwa lub gmina ponosi odpowiedzialność za zobowiązania wynikające z ostatecznych decyzji administracyjnych wydanych przed dniem 27 maja 1990 r., gdy stwierdzenie ich nieważności lub stwierdzenie, że wydane zostały z naruszeniem prawa nastąpiło po tej dacie było niejednolicie wyjaśniane. Spostrzeżenia te dostarczają wystarczających podstaw do uznania, że uzasadnienie zaskarżonego wyroku w części odnoszącej się do podstawy prawnej rozstrzygnięcia i jej wyjaśnienia uchybia przepisowi art. 141 § 4 P.p.s.a., a to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Usprawiedliwiony okazał się również zarzut naruszenia wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów prawa materialnego tj. art. 36 ust. 1 i ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 10 maja 1992 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych.

W rozpoznawanej sprawie bezspornym było, że na mocy ostatecznej decyzji administracyjnej z dnia [...] października 1968 r. doszło do wywłaszczenia na rzecz Skarbu Państwa za odszkodowaniem nieruchomości, o zwrot której wystąpili spadkobiercy poprzednich współwłaścicieli. Następnie, że w wyniku komunalizacji mienia na podstawie decyzji z dnia 10 grudnia 1991 r. nieruchomość ta przeszła na własność Gminy Miejskiej P., natomiast ostateczną decyzją wydaną w dniu

[...] stwierdzono nieważność decyzji wywłaszczeniowej w części dotyczącej ustalenia odszkodowania. Istota rozpatrywanego przez Sąd pierwszej instancji zagadnienia prawnego sprowadzała się do oceny, jaki podmiot ( gmina lub Skarb Państwa ) jest w tej sytuacji zobowiązany do zapłaty na rzecz spadkobierców byłych współwłaścicieli wywłaszczonej nieruchomości odszkodowania, za jednoczesnym zwrotem wypłaconego odszkodowania po jego waloryzacji na dzień zwrotu stosownie do ogólnej regulacji wynikającej z art. 133 ust. 3a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami ( Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.). Żaden przepis ostatnio powołanej ustawy nie reguluje tego zagadnienia. Słusznie uznał Wojewódzki Sąd Administracyjny, że koniecznym było sięgnięcie do unormowania zawartego w przepisach ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych. W art. 36 ust. 1 w tekście pierwotnym ustawodawca przyjął zasadę sukcesji ogólnej właściwych gmin za zobowiązania i wierzytelności rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego, począwszy od dnia wejścia w życie ustawy o samorządzie terytorialnym. Jednakże Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 12 października 1993 r., sygn. akt K 4/93, zakwestionował konstytucyjność rozwiązania przyjmującego przejęcia przez gminy z mocy prawa wymienionych zobowiązań i wierzytelności. Stąd w wykonaniu tego orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego ustawą z dnia 15 marca 1996 r. o zmianie ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych ( Dz. U. Nr 23, poz. 102 ) zmieniono treść ust. 1 i dodano nową treść ust. 3 do art. 36 ustawy. Utrzymując zasadę, że zobowiązania i wierzytelności rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego stają się zobowiązaniami i wierzytelnościami właściwych gmin ( ust. 1 ), przyjęto jednak, że Skarb Państwa przyjmuje m.in. te zobowiązania i wierzytelności rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego i stopnia wojewódzkiego wynikające z prawomocnych orzeczeń sądowych i decyzji administracyjnych wydanych przed dniem 27 maja

1990 r. oraz zobowiązania i wierzytelności powstałe w związku z wykonaniem tych orzeczeń sądowych i decyzji administracyjnych ( ust. 3 pkt 3 ). Oznacza to, że w zakresie uregulowanym w art. 36 ust. 3 pkt 3 ustawy Przepisy wprowadzające... wyłączona została sukcesja gmin odnośnie wszelkich zobowiązań, które wynikają z wydania decyzji administracyjnych dotkniętych wadą kwalifikowaną. Poglądu tego nie zmienia zawarte w ust. 1 zastrzeżenie odnoszące się jedynie do ust. 3 pkt 2. Jednakże nawet na gruncie znowelizowanych przepisów art. 36 ust. 1 i ust. 3 ustawy Przepisy wprowadzające... w orzecznictwie sądowym panowała rozbieżność poglądów co do podmiotu przejmującego zobowiązania w związku z wydaniem wadliwych decyzji administracyjnych w sytuacji, gdy stwierdzenie ich nieważności lub stwierdzenie, że wydane zostały z naruszeniem prawa nastąpiło po dniu 26 maja 1990 r.

Sąd Najwyższy w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 7 grudnia 2006 r., sygn. akt III CZP 99/06 ( OSNC 2007 r. nr 6, poz. 79 ) wyjaśnił, że Skarb Państwa przejmuje zobowiązania wynikające z ostatecznych decyzji administracyjnych, o których mowa w art.36 ust. 3 pkt 3 ustawy Przepisy wprowadzające... także wtedy, gdy stwierdzenie ich nieważności lub stwierdzenie, że wydane zostały z naruszeniem prawa, nastąpiło po dniu 26 maja 1990 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela argumentację zawartą w uzasadnieniu powołanej uchwały Sądu Najwyższego. Przede wszystkim trafny jest pogląd, że ujęty w art. 36 ust. 3 pkt 3 ustawy zwrot o decyzjach administracyjnych wydanych przed dniem 27 maja 1990 r., odnosi się nie do decyzji stwierdzających nieważność lub stwierdzających wydanie decyzji z naruszeniem prawa, lecz do wydania wadliwych decyzji administracyjnych . Na taki kierunek wykładni przemawiają głównie względy celowościowe, wszak źródłem powstania zobowiązania jest bezprawna decyzja wydana przed tą datą.

Zgodzić się więc przyjdzie ze stanowiskiem wnoszącego skargę kasacyjną, że Wojewódzki Sąd Administracyjny uznając legalność kontrolowanej decyzji przyjmującej, że to gmina przejmuje zobowiązania organu administracji państwowej dopuścił się naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 36 ust. 1 i w konsekwencji przez niezastosowanie art. 36 ust. 3 pkt 3 ustawy Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych.

Stwierdzenie przez Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznawaniu skargi kasacyjnej naruszenia prawa materialnego przy niespornym stanie faktycznym sprawy, pozwala temu Sądowi na uchylenie zaskarżonego wyroku i rozpoznanie skargi. Zastosowaniu instytucji procesowej, o której mowa w art. 188 P.p.s.a., nie stoi na przeszkodzie fakt uznania za usprawiedliwiony zarzutu naruszenia przepisu art. 141 § 4 P.p.s.a. z tego powodu, iż w istocie stan faktyczny sprawy nie był kwestionowany. Sporna była jedynie kwestia określenia podmiotu zobowiązanego do zapłaty odszkodowania.

Jak już wskazano, źródłem powstania zobowiązania do zapłaty odszkodowania za wywłaszczenie nieruchomości była bezprawna decyzja z dnia [...] października 1968 r. w części ustalającej odszkodowanie. Decyzję tę wydało Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w W., a zatem terenowy organ administracji państwowej stopnia wojewódzkiego, o którym mowa w art. 36 ust. 3 pkt 3 ustawy Przepisy wprowadzające... Wobec tego, że ostateczną decyzją wydaną w dniu 24 stycznia 2003 r. stwierdzono nieważność decyzji wywłaszczeniowej w części dotyczącej odszkodowania, zgodnie z tym co rozważono zobowiązanie wynikające z bezprawnej decyzji winien przejąć Skarb Państwa, nie zaś Gmina Miejska P.. Także zwrot wypłaconego odszkodowania na podstawie tej decyzji po jego waloryzacji winien być dokonany na rzecz Skarbu Państwa. Bez znaczenia więc dla końcowego wyniku sprawy pozostaje kwestia, że właścicielem wywłaszczonej nieruchomości w dalszym ciągu jest Gmina P..

Z tych względów nie mogła się ostać w obrocie prawnym zaskarżona do Sądu pierwszej instancji decyzja Wojewody M. z dnia [...] nr [...] ( nr sprawy [...]), którą utrzymana została w mocy decyzja Starosty G. z dnia [...]. Skoro nie została zakwestionowana wysokość odszkodowania (786.554 zł), wysokość zwaloryzowanego odszkodowania (11.962 zł ) oraz sposób ich ustalenia, a jedynie podmiot przejmujący zobowiązanie do końcowego załatwienia sprawy, na drodze administracyjnej wystarczające jest jedynie uchylenie wskazanej decyzji Wojewody M.. Organ odwoławczy w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, kierując się oceną prawną zawartą w uzasadnieniu niniejszego wyroku, władny jest podjąć reformatoryjne rozstrzygnięcie.

Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w punkcie 1 sentencji wyroku na podstawie art. 188 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i art. 193 P.p.s.a. O kosztach postępowania kasacyjnego ( punkt 2 sentencji wyroku ) Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzygnął w oparciu o art. 203 pkt 1 P.p.s.a. Koszty te sprowadzają się do opłaty sądowej w kwocie 4.033 zł w postaci wpisu od skargi kasacyjnej i opłaty kancelaryjnej od wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku oraz kosztów zastępstwa procesowego w kwocie 5.400 zł, obliczonej stosownie do

§ 14 ust. 2 pkt 2 lit. a w związku z § 6 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu ( Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.). O kosztach postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie nie orzeczono, jako że skarżąca Gmina P. nie zgłosiła stosownego wniosku do czasu zamknięcia rozprawy, stąd utraciła uprawnienie do żądania zwrotu tych kosztów

( art. 210 § 1 P.p.s.a.).