Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 548/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2019-05-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1a ust. 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2018 poz 1445
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska, Sędziowie Sędzia NSA Alicja Stępień, Sędzia WSA Krzysztof Przasnyski (spr.), Protokolant Asystent Sędziego Krzysztof Pobojewski, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 28 maja 2019 r. sprawy ze skargi A. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 15 października 2018 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2018 rok oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 15 października 2018 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na podstawie art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994r. o Samorządowych Kolegiach Odwoławczych (tekst jedn. Dz.U. z 2018r. poz. 570), art. 13 § 1 pkt 3 w zw. z art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r.- Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018r., poz. 800) w skrócie "O.p.", po rozpatrzeniu odwołania A. J. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia 25 czerwca 2018r. w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2018r.

Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco:

Po przeprowadzeniu postępowania, wszczętego postanowieniem z dnia 19 marca 2017r., Prezydent Miasta decyzją z dnia 25 czerwca 2018r. ustalił podatnikowi zobowiązanie w podatku od nieruchomości za 2018r. w kwocie 23.768 zł. Podatek ten naliczono od budynków mieszkalnych, gruntów i budynków związanych z działalnością gospodarczą, gruntów i budynków pozostałych oraz od budowli.

Od tej decyzji podatnik wniósł odwołanie, domagając się jej uchylenia oraz dopuszczenia i przeprowadzenia dowodów z załączonych do odwołania dokumentów. Podatnik zarzucił organowi błędy w ustaleniach stanu faktycznego oraz brak ustalenia wszystkich istotnych okoliczności sprawy, a także naruszenie przepisów ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 1445) dalej "u.p.o.l." oraz Ordynacji podatkowej.

Decyzją z dnia 15 października 2018 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu organ odwoławczy, wyjaśnił, że opodatkowaniu podlegają grunty, budynki lub ich części oraz budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej (art. 2 ust. 1 u.p.o.l.), przy czym podstawę opodatkowania stanowi: dla gruntów ich powierzchnia, dla budynków lub ich części - powierzchnia użytkowa, a dla budowli lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, wartość, o której mowa w przepisach o podatkach dochodowych, ustalona na dzień 1 stycznia roku podatkowego, stanowiąca podstawę obliczania amortyzacji w tym roku, niepomniejszona o odpisy amortyzacyjne, a w przypadku budowli całkowicie zamortyzowanych - ich wartość z dnia 1 stycznia roku, w którym dokonano ostatniego odpisu amortyzacyjnego (art. 4 ust. 1 u.p.o.l.). Wedle zaś art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. za grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej uważa się grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z pewnymi wyłączeniami dotyczącymi np. budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami.

Z akt sprawy wynika, że strona w dniu 30 listopada 2016r. nabyła prawo wieczystego użytkowania gruntów oraz własność budynków znajdujących się na nieruchomości położonej w S. przy ul. K. [...]. Do opodatkowania przyjęto grunty związane z działalnością gospodarczą o pow. 4.200m2, budynki związane z działalnością gospodarczą o pow. 784,25m2, budynki pozostałe o wysokości powyżej 2,20m o pow. 181,93m2, budynki mieszkalne o wysokości poniżej 2,20m o pow. 31,31m2 oraz o wysokości powyżej 2,20 m o pow. 53,79m2, a także budowle związane z działalnością gospodarczą o wartości 56.124,26 zł.

Powyższe dane zostały ustalone w toku postępowania podatkowego na podstawie pomiarów dokonanych w trakcie oględzin nieruchomości przeprowadzonych w dniu 22 lutego 2018r. Stwierdzono wówczas także, które z budynków i budowli związane są z działalnością gospodarczą. Ponadto podatnik w pismach z dnia 31 października 2017r. oraz 18 grudnia 2017r. wskazał, że powierzchnie poszczególnych budynków i budowli, oprócz demontażu w styczniu 2016r. ogrodzenia, nie uległy zmianie. Dołączono również pomiary wykonane podczas kontroli przeprowadzonych w 2017r. oraz w 2013r. Tym samym, zdaniem organu odwoławczego, ustalenia organu I instancji, dotyczące przedmiotu opodatkowania, należy uznać za prawidłowe.

Odnosząc się do zarzutów odwołania, Kolegium stwierdziło, że nie są one zasadne. Przede wszystkim brak jest wystarczających dowodów na okoliczność zmiany funkcji części nieruchomości z handlowo-usługowej na mieszkalną w 2016 roku. W ewidencji budynków, która jest podstawą wymiaru podatków, zmianę funkcji budynku nr [...] z handlowo-usługowej na mieszkalną dokonano dopiero w dniu 19 czerwca 2017r. i od tego dnia dopiero może on być traktowany jako mieszkalny. Skutek podatkowy natomiast nastąpił od lipca 2017r. O zmianie funkcji nie może przesądzać wymiar podatku od nieruchomości dokonany w 1998r. "A" sp. z o.o. w S., której A. J. był prezesem, ani umowa najmu lokalu z tego samego roku, którą powyższa spółka wynajęła część nieruchomości A. J. na cele mieszkaniowe. W tym kontekście, w ocenie organu odwoławczego, nie ma także znaczenia fakt zameldowania A. J. w przedmiotowej nieruchomości. Meldunek oznacza bowiem jedynie zamiar stałego pobytu, a nie fakt adaptacji lokalu i zamieszkania w nim. Ponadto z załączonego zawiadomienia o zmianach w ewidencji gruntów i budynków wynika, iż podatnik wymeldował się z tej nieruchomości.

Podobnie, według Kolegium, należy ocenić zaświadczenie z dnia 12 grudnia 2013r. wystawione dla "B" sp. z o.o. w S., a dotyczące możliwości zmiany funkcji nieruchomości na podstawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Sama możliwość zmiany funkcji nie przesądza o jej zmianie, co może zostać dokonane na podstawie Prawa budowlanego. Związek budowli (ogrodzenie i utwardzenie terenu - parkingu) z działalnością gospodarczą wynika natomiast z usytuowania ich przy budynkach, w których prowadzona jest działalność gospodarcza przez podmioty wynajmujące pomieszczenia w tych budynkach. Służą one zarówno tym najemcom, jak i ich klientom.

Organ odwoławczy nie podzielił stanowiska podatnika, jakoby wartość budowli powinna zostać pomniejszona o amortyzację. Z art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. jednoznacznie wynika, że w przypadku budowli ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej podstawę opodatkowania stanowi wartość, o której mowa w przepisach o podatkach dochodowych, ustalona na dzień 1 stycznia roku podatkowego, stanowiąca podstawę obliczania amortyzacji w tym roku, niepomniejszona o odpisy amortyzacyjne, a w przypadku budowli całkowicie zamortyzowanych - ich wartość z dnia 1 stycznia roku, w którym dokonano ostatniego odpisu amortyzacyjnego

Wobec powyższego Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

W skardze na powyższą decyzję organu odwoławczego podatnik, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego, w tym ewentualnych kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych, zarzucił jej:

1. naruszenie przepisu postępowania podatkowego, tj. art. 191 O.p., poprzez oparcie rozstrzygnięcia na całkowicie dowolnych ustaleniach, pozostających w sprzeczności ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym,

2. sprzeczność ustaleń dokonanych przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym, poprzez przyjęcie, że zameldowanie w 1998 r. w nieruchomości położonej w S. przy ulicy K. [...] A. J. nie dowodzi faktu adaptacji lokalu na cele mieszkaniowe oraz nie dowodzi faktu zamieszkiwania w tym lokalu,

3. sprzeczność ustaleń dokonanych przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym oraz art. 24 ust. 2 pkt 1 i art. 25 ust. 1 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1382 ze zm.), poprzez przyjęcie, że meldunek oznacza jedynie zamiar stałego pobytu, a nie fakt adaptacji lokalu i zamieszkania w nim,

4. błędne zastosowanie przepisu art. 1a ust. 1 pkt 3 oraz art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., poprzez przyjęcie, że budowle w postaci ogrodzenia i utwardzenia terenu związane są z działalnością gospodarczą prowadzoną przez podmioty wynajmujące pomieszczenia w budynku przy ulicy K. [...] w S. oraz przyjęcie, że przedmiotowe budowle służą zarówno tym najemcom, jak i ich klientom,

5. sprzeczność ustaleń dokonanych przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym, poprzez przyjęcie, że budowle w postaci ogrodzenia i utwardzenia terenu związane są z działalnością gospodarczą, prowadzoną przez podmioty wynajmujące pomieszczenia w budynku przy ulicy K. [...] w S. oraz przyjęcie, że przedmiotowe budowle służą zarówno tym najemcom, jak i ich klientom,

6. udział w wydaniu zaskarżonej decyzji członka Samorządowego Kolegium Odwoławczego, podlegającego wyłączeniu z mocy prawa ze względu na ewidentną sprzeczność interesów, a tym samym brak jakiejkolwiek wiarygodności i bezstronności w rozstrzyganiu w niniejszej sprawie,

7. brak ustalenia istotnych okoliczności mających decydujący wpływ na rozstrzygnięcie sprawy.

Zdaniem skarżącego, okoliczność, iż zmiany funkcji części nieruchomości z handlowo - usługowej na mieszkalną nie odnotowano w ewidencji budynków, która jest podstawą wymiaru podatków, nie przesądza w jakikolwiek sposób, że nieruchomość nie mogła być wykorzystywana na cele mieszkaniowe i aby było to w jakikolwiek sposób kwestionowane przez Prezydenta Miasta. Twierdzeniu Kolegium przeczą bowiem jednoznacznie przedłożone w toku postępowania dokumenty. Zdaniem skarżącego, zaoferowanie dowody jednoznacznie wskazują, że pomieszczenia o powierzchni 264 m2 znajdujące się w nieruchomości położonej w S. przy ulicy K. [...] były i są wykorzystywane na cele mieszkaniowe. Ponadto fakt użytkowania przedmiotowych pomieszczeń na cele mieszkaniowe został uznany przez Prezydenta Miasta jako zgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Skarżący podniósł, że nie można się zgodzić z twierdzeniem, iż o zmianie funkcji nie może przesądzać wymiar podatku od nieruchomości dokonany w 1998 r. Skoro organ podatkowy w 1998 r., dokonując wymiaru podatku od nieruchomości, uwzględnił jednak fakt zamieszkiwania przez niego w przedmiotowej nieruchomości, to należy przyjąć, iż organ podatkowy uznał, że przedmiotowa nieruchomość może być wykorzystywana na cele mieszkaniowe. Tym samym spełnia ona w części wymagania określone w stosunku do lokalu mieszkalnego. W świetle powyższego trudno uznać, że spółka "A" zawarłaby z nim w dniu 1 kwietnia 1998 r. umowę najmu lokalu mieszkalnego o powierzchni 264 m2 znajdującego się w nieruchomości położonej w S. przy ulicy K. [...], gdyby lokal ten w rzeczywistości nie spełniał wymogów lokalu mieszkalnego i nie można byłoby w nim faktycznie zaspakajać potrzeb mieszkaniowych.

Ponadto wbrew twierdzeniom organu II instancji, zasadnicze i właściwie decydujące znaczenie ma fakt zameldowania podatnika w przedmiotowej nieruchomości. Meldunek oznacza zamiar stałego pobytu. Zatem skoro pobyt stały jest zamieszkiwaniem w danej miejscowości pod konkretnym adresem z zamiarem stałego przebywania, to ponad wszelką wątpliwość pobyt stały jest możliwy tylko i wyłącznie w lokalu mieszkalnym, który służy do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych danej osoby. Według skarżącego, ustawodawca, normując pobyt stały jako zamieszkiwanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem, miał na względzie zamieszkiwanie w lokalu, który nadaje się na cele mieszkaniowe. Trudno byłoby uznać, że pobyt stały może być zamieszkiwaniem na przykład w garażu czy hali produkcyjnej bądź w supermarkecie, choć lokale te posiadają określony adres.

Skarżący zwrócił uwagę, iż sama okoliczność braku zgłoszenia określonego w art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r. poz. 1409 ze zm.) nie przesądza o faktycznym wykorzystywaniu określonego lokalu. Wskazuje na to chociażby sytuacja, jaka miała miejsce w 1998 r., kiedy to organ podatkowy uznał, że przedmiotowy lokal stanowi lokal mieszkalny. Skarżący dodał, iż w dniu 29 listopada 2013 r., działając w imieniu Spółki "B", złożył w Urzędzie Miejskim zgłoszenie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego położonego w S. przy ulicy K. [...] z użytkowania na cele usługowo - handlowe na cele mieszkaniowe. Dodatkowo skarżący podkreślił, że obecnie jest zameldowany pod adresem: S., ulica K. [...]. Fakt ten dowodzi zatem, że przedmiotowa nieruchomość jest wykorzystywana na zaspokojenie jego potrzeb mieszkaniowych.

Ponadto Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że zmianę funkcji budynku nr [...] z handlowo - usługowej na mieszkalną dokonano dopiero w dniu 19 czerwca 2017 r. i od tego dnia dopiero może on być traktowany jako mieszkalny. Skutek podatkowy, w ocenie Kolegium, nastąpi od miesiąca lipca 2017 r. Skarżący podniósł, że nie znajduje to odzwierciedlenia w wysokości podatku od przedmiotowej nieruchomości za 2018 r., na co wskazuje taka sama wysokość podatku od przedmiotowej nieruchomości za 2017r. Skoro bowiem w 2017 r. dopiero od miesiąca lipca nieruchomość można traktować jako mieszkalną, to w konsekwencji podatek od nieruchomości za 2018 r. powinien być ustalony w niższej wysokości, ponieważ przez cały 2018 r. nieruchomość ma przeznaczenie mieszkalne.

Powyższe, w ocenie skarżącego, wyraźnie wskazuje, że organ II instancji w sposób całkowicie dowolny oraz sprzeczny z zasadami i regułami logiki dokonał ustalenia stanu faktycznego sprawy.

Zdaniem skarżącego, krzywdzące i wysoce zaskakujące jest twierdzenie Kolegium, że związek budowli (ogrodzenia i utwardzenia terenu) z działalnością gospodarczą wynika z usytuowania ich przy budynku, w których prowadzona jest działalność gospodarcza przez podmioty wynajmujące pomieszczenia w budynku przy ul. K. [...] w S. Według skarżącego, nielogiczne jest uznanie przez organ II instancji, iż budowle służą zarówno najemcom, jak i ich klientom. Organ podatkowy mimo ciążącego na nim ustawowego obowiązku wykazania podstawy prawnej oraz faktycznej obciążenia finansowego w postaci podatku od nieruchomości, nie wykazał w jaki konkretnie sposób najemcy oraz ich klienci korzystają z budowli w postaci ogrodzenia.

Skarżący zwrócił uwagę, że każdy z najemców ma ściśle określoną w umowie ilość miejsc parkingowych konkretnie związanych z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą. Nie wszystkie zatem miejsca parkingowe znajdujące się na terenie przedmiotowej nieruchomości są związane z prowadzoną działalnością gospodarczą. Zatem organy nie dokonały w ogóle dokładnych ustaleń w przedmiocie powierzchni parkingowej wykorzystywanej przez podmioty prowadzące działalność gospodarczą w nieruchomości.

Skarżący podkreślił, iż usytuowanie tych budowli przy budynku, w którym prowadzona jest działalność gospodarcza przez podmioty wynajmujące pomieszczenia, nie przesądza choćby w najmniejszym stopniu o ich wykorzystaniu na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej ani związku z wykonywaną działalnością. Dla funkcjonowania sklepu ogrodniczego, czy sklepu rowerowego, które są prowadzone przez najemców, nie jest niezbędne ogrodzenie ani też utwardzony teren. Skarżący zaznaczył również, iż Prezydent Miasta w decyzji z dnia 25 czerwca 2018 r. w sprawie ustalenia wysokości podatku od nieruchomości na 2018 r. w ogóle nie twierdził, że ogrodzenie czy utwardzony teren służy najemcom oraz ich klientom. Tym bardziej dziwi więc taki wniosek wyprowadzony przez Kolegium.

W związku z tym skarżący stwierdził, że organy nie wskazały nawet jednego dowodu, by ogrodzenie czy też utwardzony teren (poza wskazanymi w umowie najmu miejscami parkingowymi) były w posiadaniu podmiotów prowadzących działalność gospodarczą. W konsekwencji brak jest podstaw do uznania, że przedmiotowe budowle (ogrodzenie i utwardzony teren) są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.

Ponadto na fakt, iż budowla w postaci ogrodzenia okalającego nieruchomość przy ul. K. [...] nie jest związana z prowadzoną działalnością świadczą również inne okoliczności, a mianowicie na terenie przedmiotowej nieruchomości znajdują się bowiem lokale i pomieszczenia niezwiązane w ogóle z działalnością gospodarczą, co zostało wyraźnie stwierdzone w toku postępowania podatkowego na rok 2015, 2016 i 2017 oraz w decyzji Prezydenta Miasta z dnia 25 czerwca 2018 r. w sprawie ustalenia wysokości podatku od nieruchomości na 2018 rok. Wskazane pomieszczenia i lokale przeznaczone są głównie na działalność Stowarzyszenia [...] oraz dla użytku własnego skarżącego. Ogrodzenie posadowione na przedmiotowej nieruchomości jest budowlą służącą przede wszystkim właścicielowi nieruchomości osobie fizycznej - skarżącemu. Przedmiotowe ogrodzenie okala cały teren nieruchomości położonej w S. przy ulicy K. [...], a zatem nie przesądza to w jakikolwiek sposób, że jest to budowla związana z działalnością gospodarczą prowadzoną w budynku, położonym na terenie nieruchomości, przez osoby trzecie. Przedmiotowe ogrodzenie zostało posadowione już kilkadziesiąt lat temu i miało to na celu oznaczenie granic działki. Nadto ogrodzenie okalające nieruchomość zostało zdemontowane w 2016 r., co wykazały oględziny przeprowadzone w dniu 22 lutego 2018 r.

Niezależnie od powyższego, skarżący podniósł, iż w wydaniu decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego brała udział R. N. Radca prawny R. N. jest pełnomocnikiem D. G., z którym od dłuższego czasu pozostaje w konflikcie. Z tego też powodu między D. G. a nim toczą się procesy sądowe. W dwóch sprawach sądowych zawisłych przed Sądem Rejonowym oraz przed Sądem Okręgowym radca prawny R. N. jako pełnomocnik procesowy reprezentuje D. G. W ramach tychże procesów nabyła i posiada wiedzę w przedmiocie nieruchomości, położonej w S. przy ulicy K. [...], a stanowiącej jego własność.

Obecnie jako członek Samorządowego Kolegium Odwoławczego radca prawny R. N. orzeka negatywnie dla podatnika w przedmiocie zobowiązań podatkowych z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej na nieruchomości położonej w S. przy ulicy K. [...]. Nie budzi wątpliwości, że radca prawny R. N. jako członek Samorządowego Kolegium Odwoławczego, nie jest osobą obiektywną i bezstronną. Powyższe okoliczności, w ocenie skarżącego, dają uzasadnione podstawy do wyłączenia R. N. od udziału w przedmiotowej sprawie, a przede wszystkim do orzekania w sprawie. Zachodzą bowiem faktyczne przesłanki dotyczące, a z całą pewnością uprawdopodabniające w bardzo wysokim stopniu graniczącym z pewnością co do braku obiektywizmu i bezstronności tego członka Kolegium przy rozstrzyganiu odwołania. Z tych też względów skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego.

Kolegium w odpowiedzi na skargę, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymało dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Podczas rozprawy przed Sądem w dniu 28 maja 2019 r. pełnomocnik skarżącego poparł skargę i zawarte w niej argumenty. Zaznaczył, że w decyzji brak jest stosownego uzasadnienia w zakresie znaczenia ogrodzenia i sposobu definiowania nieruchomości jako budowli w odniesieniu do klientów podmiotów gospodarczych, jak i osób prowadzących tę działalność. Ponadto organy winny uwzględnić fakt zameldowania skarżącego w lokalu kwalifikowanym jako mieszkalny. Pełnomocnik podkreślił, że odmienność rozstrzygnięć narusza zasadę zaufania. Dodał, że zostało zainicjowane postępowanie dyscyplinarne w odniesieniu do radcy prawnego, który brał udział w wydaniu rozstrzygnięcia organu II instancji. Pełnomocnik wniósł o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

Skarżący podkreślił, że ustalenia organu nie odzwierciedlają stanu rzeczywistego, bowiem w miejsce metalowego ogrodzenia wprowadził żywopłot, który nie ma cech budowli. Ponadto zamieszkuje w spornym lokalu. Zdaniem skarżącego, organ orzekając w przedmiocie podatku za 2018 r. potwierdził w istocie jego stanowisko, a zatem w sytuacji gdy sposób użytkowania i zakres najmu w latach 2014- 2017 był analogiczny, to potwierdza to wadliwość zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonej decyzji z punktu widzenia jej legalności, tj. z punktu widzenia zgodności tej decyzji z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302), dalej jako "p.p.s.a". wynika zaś, że zaskarżona decyzja ulega uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Na wstępie należy podnieść, że jak wynika z akt administracyjnych sprawy, skarżący w dniu 30 listopada 2016r. nabył prawo wieczystego użytkowania gruntów oraz własność budynków znajdujących się na nieruchomości położonej w S. przy ul. K. [...]. Do opodatkowania przyjęto grunty związane z działalnością gospodarczą o pow. 4.200 m2, budynki związane z działalnością gospodarczą o pow. 784,25 m2, budynki pozostałe o wysokości powyżej 2,20 m o pow. 181,93 m2, budynki mieszkalne wysokości poniżej 2,20 m o pow. 31,31 m2 oraz o wysokości powyżej 2,20 m o pow. 53,79 m2, a także budowle związane z działalnością gospodarczą o wartości 56,124,26 zł.

Powyższe dane zostały ustalone w toku postępowania podatkowego na podstawie pomiarów dokonanych w podczas oględzin nieruchomości przeprowadzonych w dniu 22 lutego 2018r. Stwierdzono wówczas także które z budynków i budowli związane są z działalnością gospodarczą. Ponadto podatnik w pismach z dnia 31 października 2017r. oraz 18 grudnia 2017r. wskazał, że powierzchnie poszczególnych budynków i budowli, oprócz demontażu w styczniu 2016r. ogrodzenia, nie uległy zmianie. Dołączono również pomiary wykonane podczas kontroli przeprowadzonych w 2017r. oraz w 2013r.

W ocenie Sądu, wbrew zarzutom skargi, ustalenia organów podatkowych dotyczące przedmiotu i podmiotu opodatkowania należy uznać za prawidłowe.

Zgodnie z art. 2 ust. 1 u.p.o.l., opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają grunty, budynki lub ich części oraz budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, przy czym podstawę opodatkowania stanowi: dla gruntów ich powierzchnia, dla budynków lub ich części - powierzchnia użytkowa, a dla budowli lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, wartość, o której mowa w przepisach o podatkach dochodowych, ustalona na dzień stycznia roku podatkowego, stanowiąca podstawę obliczania amortyzacji w tym roku, niepomniejszona o odpisy amortyzacyjne, a w przypadku budowli całkowicie zamortyzowanych ich wartość z dnia 1 stycznia roku, w którym dokonano ostatniego odpisu amortyzacyjnego (art. 4 ust. 1 u.p.o.l.).

Organy prawidłowo wskazały, że zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2017 r., poz. 2101 ze zm.), dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków stanowią podstawę dokonania wymiaru podatków.

Organy obu instancji uwzględniły okoliczność, iż w ewidencji gruntów i budynków, zmiany funkcji budynku nr [...] z handlowo-usługowej na mieszkalną dokonano dopiero w dniu 19 czerwca 2017r. i od tego dnia dopiero może on być traktowany jako mieszkalny. W konsekwencji tego zdarzenia, skutek podatkowy – stosownie do art. 6 ust. 3 u.p.o.l. - nastąpił od lipca 2017r.

Niewątpliwie do czasu zmiany klasyfikacji budynków lub ich części nie mogą one podlegać opodatkowaniu stawką właściwą dla budynków mieszkalnych. Informacja, iż miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego przewiduje taką funkcję dla budynków zlokalizowanych przy ul. K. nie jest podstawą do uznania, że rzeczywiście budynek lub jego część stał się lokalem mieszkalnym.

Zmiana klasyfikacji budynku handlowo-usługowego na budynek mieszkalny nastąpić może jedynie po spełnieniu warunków określonych w art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2016 r., poz. 290 ze zm.). Zgodnie z art. 71 ust. 2, 3 i 4 Prawa budowlanego zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części wymaga zgłoszenia właściwemu organowi. W zgłoszeniu należy określić m.in. dotychczasowy i zamierzony sposób użytkowania i dołączyć stosowne dokumenty.

Zgodzić się należy z organami, że o zmianie funkcji nie może przesądzać wymiar podatku od nieruchomości dokonany w 1998 r. poprzedniemu użytkownikowi nieruchomości A sp. z o.o. w S., ani umowa najmu lokalu z tego samego roku, którą spółka wynajęła część nieruchomości skarżącemu na cele mieszkaniowe.

Również zgodzić się należy z organami, że kwestia wskazanego przez stronę zameldowania w przedmiotowym lokalu, czy doręczanie korespondencji na adres przedmiotowej nieruchomości nie może świadczyć o zmianie sposobu użytkowania nieruchomości.

Niewątpliwie zameldowanie nie oznacza jednocześnie faktu adaptacji lokalu mieszkalnego. Nie można także zgodzić się ze skarżącym, iż fakt zameldowania w świetle przepisu art. 24 ust. 2 pkt 1 i art. 25 ust. 1 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności oznacza jednocześnie fakt adaptacji budynku lub jego części na cele mieszkaniowe.

Okoliczność zameldowania w spornym lokalu nie rozstrzyga o jego rodzaju i przeznaczeniu, a tym samym jest prawnie obojętna z punktu widzenia wymiaru podatku od nieruchomości. Zameldowanie na pobyt stały w danym lokalu czy budynku oznacza jedynie zamieszkiwanie pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego lub długotrwałego przebywania i jest czynnością materialnotechniczną organu administracji.

Na marginesie należy wskazać, że skarżący wymeldował się z przedmiotowej nieruchomości.

W ocenie Sądu prawidłowo również Kolegium oceniło zaświadczenie z dnia 12 grudnia 2013 r. wystawione dla " B " sp. z o.o. w S., a dotyczące możliwości zmiany funkcji nieruchomości na podstawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Sama możliwość zmiany funkcji nie przesądza o jej zmianie, co może zostać dokonane na podstawie Prawa budowlanego.

Stanowisko organu podatkowego znajduje także potwierdzenie w ustaleniach dokonanych w trakcie przeprowadzonych oględzin nieruchomości.

Organy podatkowe prawidłowo uznały za związane z działalnością gospodarczą budowle utwardzenia terenu oraz ogrodzenia. Teren nieruchomości, jak twierdzi strona, jest ogólnodostępny, zatem z całego ogrodzonego terenu korzystają przedsiębiorcy prowadzący w tej nieruchomości działalność gospodarczą, a z istniejących miejsc parkingowych mogą korzystać ich klienci. Z tego względu prawidłowo uznano związanie budowli z działalnością gospodarczą.

Odnosząc powyższe ustalenia do przepisów prawa mających w sprawie zastosowanie, to należy podkreślić, że zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej stanowią - grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z zastrzeżeniem ust. 2a;

W myśl art. 1a ust. 2a u.p.o.l., do gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej nie zalicza się: 1) budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami; 2) gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b i d; 3) budynków, budowli lub ich części, w odniesieniu do których została wydana decyzja ostateczna organu nadzoru budowlanego, o której mowa w art. 67 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2017 r. poz. 1332 i 1529), lub decyzja ostateczna organu nadzoru górniczego, na podstawie której trwale wyłączono budynek, budowlę lub ich części z użytkowania.

Należy wskazać, że w orzecznictwie sądów administracyjnych wielokrotnie prezentowany był pogląd, że aby uznać, iż grunt lub budynek są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., a tym samym podlegają opodatkowaniu według wyższych stawek podatkowych, wystarczy ustalenie, że znajdują się w posiadaniu podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą (z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami), przy czym nie jest wymagane, aby przedsiębiorcą był podatnik (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z 11 lipca 2017 r., I SA/Bd 422/17 , Lex nr 2331159; wyrok WSA w Gliwicach z 9 maja 2017 r., I SA/Gl 217/17 , Lex nr 2303862; wyrok WSA w Gliwicach z 16 marca 2017 r., I SA/Gl 1216/16, Lex nr 2271164).

Zatem art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. nie wymaga, żeby to właściciel nieruchomości, będący posiadaczem samoistnym, prowadził działalność gospodarczą, może to być także posiadacz zależny.

Dokonując interpretacji powołanego przepisu należy również zwrócić uwagę, na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 grudnia 2017 r., sygn. akt SK 13/15 (Dz. U. z 2017 r., poz. 2372), zgodnie z którym "art. 1a ust. 1 pkt 3 w związku z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2017 r. poz. 1785 i 2141) rozumiany w ten sposób, że wystarczającą przesłanką zakwalifikowania gruntu podlegającego opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości do kategorii gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej jest prowadzenie działalności gospodarczej przez osobę fizyczną będącą jego współposiadaczem, jest niezgodny z art. 2 w związku z art. 64 ust. 1 i 2 oraz art. 84 w związku z art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej."

Wprawdzie wyrok zapadł w stanie faktycznym dotyczącym współposiadaczy nieruchomości pozostających w związku małżeńskim, tym niemniej jego główne założenia można odnieść także do niniejszej sprawy.

Zdaniem Trybunału, samo prowadzenie działalności gospodarczej przez osobę fizyczną nie jest relewantne dla opodatkowania gruntu stawką podatkową od gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej (określoną w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a u.p.o.l.). Zważywszy na ratio stosowania podwyższonej stawki, jaką jest potencjalna możliwość uzyskiwania przychodów z wykorzystania danych gruntów, niezbędne jest ustalenie faktycznego sposobu wykorzystania opodatkowanego gruntu, którego współposiadaczem pozostaje osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą.

Odwołując się do poglądów doktryny i judykatury zwrócił uwagę, że celem ustawodawcy nie było opodatkowanie wyższymi stawkami podatku od nieruchomości każdej nieruchomości będącej w posiadaniu przedsiębiorcy, lecz jedynie nałożenie obowiązku zapłaty podatku od nieruchomości w najwyższej stawce na przedsiębiorców, których nieruchomości wchodzą w skład ich przedsiębiorstwa, niezależnie od tego, czy są one w danym momencie wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej, czy też nie.

Natomiast w niniejszej sprawie zebrany materiał dowodowy jednoznacznie wskazuje, że przedmiotowa nieruchomość wykorzystywana była do prowadzenia działalności gospodarczej przez inne podmioty gospodarcze, na podstawie umów najmu zawartych przez skarżącego z podmiotami prowadzącymi działalność na przedmiotowej nieruchomości. Wykorzystanie nieruchomości na cele związane z prowadzeniem działalności gospodarczej potwierdza również protokół z oględzin nieruchomości oraz zgromadzona w aktach dokumentacja fotograficzna.

Dodatkowo należy podnieść, że użyte w przywołanym przepisie art. 21 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne wyrażenie "wymiar podatku" należy interpretować w ten sposób, że przy ustalaniu zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości winny zostać uwzględnione zarówno elementy przedmiotowe, jak i podmiotowe zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Informacje dotyczące funkcji (użytkowego przeznaczenia) zarówno gruntu, jak i budynku mają dla organu podatkowego charakter wiążący (patrz np. wyrok WSA w Szczecinie z 6 lipca 2016 r. sygn. akt I SA/Sz 115/16).

Mając na uwadze dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków, jak również materiał dowodowy wskazujący na prowadzenie działalności gospodarczej przez podmioty wynajmujące przedmiotową nieruchomość, brak było uzasadnionych podstaw do zakwestionowania przyjętego w zaskarżonej decyzji sposobu opodatkowania podatkiem od nieruchomości.

Podzielić należy również stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji, co do braku podstaw pomniejszenia wartości budowli o amortyzację. Z treści art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. należy wyprowadzić wniosek, że podatnik nie może - wedle własnego uznania - ustalać podstawy opodatkowania, ponieważ stanowiłoby to obejście prawa w tym zakresie. Brzmienie tego przepisu wskazuje, że opisany w nim sposób ustalenia podstawy opodatkowania budowli lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, stanowiącej podstawę obliczenia amortyzacji w roku podatkowym nie pomniejsza o odpisy amortyzacyjne, a w przypadku budowli całkowicie zamortyzowanych - ich wartość z dnia 1 stycznia roku, w którym dokonano ostatniego odpisu amortyzacyjnego, stosuje się do podatnika nawet wówczas, gdy nie jest on podmiotem dokonującym amortyzacji budowli.

Odnosząc się do wniosku strony skarżącej o stwierdzenie nieważności decyzji ze względu na wydanie zaskarżonej decyzji przez członka składu orzekającego Kolegium podlegającego wyłączeniu, w ocenie Sądu jest on bezzasadny.

W ocenie skarżącego w wydaniu zaskarżonej decyzji brała udział R. N. Radca prawny R. N. jest pełnomocnikiem D. G., z którym od dłuższego czasu skarżący pozostaje w konflikcie. Z tego też powodu między D. G. a nim toczą się procesy sądowe. W dwóch sprawach sądowych zawisłych przed Sądem Rejonowym oraz przed Sądem Okręgowym radca prawny R. N. jako pełnomocnik procesowy reprezentuje D. G. W ramach tychże procesów nabyła i posiada wiedzę w przedmiocie nieruchomości, położonej w S. przy ulicy K. [...], a stanowiącej jego własność.

Obecnie jako członek Samorządowego Kolegium Odwoławczego radca prawny R. N. orzeka negatywnie dla podatnika w przedmiocie zobowiązań podatkowych z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej na nieruchomości położonej w S. przy ulicy K. [...]. W tych okolicznościach - zdaniem skarżącego - zachodzą faktyczne przesłanki dotyczące, a z całą pewnością uprawdopodabniające braku obiektywizmu i bezstronności tego członka Kolegium.

Przyczyny wyłączenia pracownika reguluje art. 130 § 1 O.p., zgodnie z którym m.in. członkowie samorządowego kolegium odwoławczego podlegają wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawach dotyczących zobowiązań podatkowych oraz innych spraw normowanych przepisami prawa podatkowego, w których: 1) są stroną; 2) pozostają ze stroną w takim stosunku prawnym, że rozstrzygnięcie sprawy może mieć wpływ na ich prawa lub obowiązki; 3) stroną jest ich małżonek, rodzeństwo, wstępny, zstępny lub powinowaty do drugiego stopnia; 4) stronami są osoby związane z nimi z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; 5) byli świadkami lub biegłymi, byli lub są przedstawicielami podatnika albo przedstawicielem podatnika jest jedna z osób wymienionych w pkt 3 i 4; 6) brali udział w wydaniu zaskarżonej decyzji; 7) zaistniały okoliczności, w związku z którymi wszczęto przeciw nim postępowanie służbowe, dyscyplinarne lub karne; 8) stroną jest osoba pozostająca wobec nich w stosunku nadrzędności służbowej.

Przyczyny wyłączenia od załatwienia sprawy trwają także po ustaniu małżeństwa, przysposobienia, opieki lub kurateli (§ 2).

Bezpośredni przełożony pracownika lub funkcjonariusza jest obowiązany na jego żądanie lub na żądanie strony albo z urzędu wyłączyć go od udziału w postępowaniu, jeżeli zostanie uprawdopodobnione istnienie okoliczności niewymienionych w § 1, które mogą wywołać wątpliwości co do bezstronności pracownika lub funkcjonariusza (§ 3).

W przypadku wyłączenia członka samorządowego kolegium odwoławczego jego prezes wyznacza osobę uprawnioną do zastąpienia osoby wyłączonej. Jeżeli samorządowe kolegium odwoławcze na skutek wyłączenia jego członków nie może załatwić sprawy z braku pełnego składu orzekającego, Prezes Rady Ministrów, w drodze postanowienia, wyznacza do załatwienia sprawy inne samorządowe kolegium odwoławcze (§ 5).

Strona skarżąca nie wskazała wprost, która w jej ocenie przesłanka wyłączenia została spełniona. Natomiast w ocenie Sądu należy stwierdzić, że podniesione przez stronę okoliczności nie stanowią żadnej z przesłanek powodujących wyłączenie pracownika z mocy prawa określonych w art. 130 § 1 O.p.

Natomiast jak wyżej wskazano wyłączenie na wniosek lub z urzędu może nastąpić w sytuacji uprawdopodobnienia istnienia okoliczności niewymienionych w § 1, które mogą wywołać wątpliwości co do bezstronności pracownika (§ 3).

W odpowiedzi na skargę Kolegium podniosło, że osoba wskazana w skardze, jako osoba zaufania publicznego – radca prawny, może występować w innych postępowaniach sądowych w charakterze pełnomocnika procesowego. Zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 6 lipca 1982r. o radcach prawnych (Dz. U. z 2018r., poz. 15), radca prawny wykonuje zawód ze starannością wynikającą z wiedzy prawniczej oraz zasad etyki radcy prawnego (ust.2), a ponadto jest obowiązany zachować w tajemnicy wszystko, o czym dowiedział się w związku z udzieleniem pomocy prawnej (ust.3). Nie ma zatem żadnego zagrożenia dla strony biorącej udział w postępowaniu podatkowym z powodu nierzetelności członka składu orzekającego. W ocenie Kolegium zarzut jest tak ogólny, że nie daje podstaw do wyłączenia.

Stanowisko to, zdaniem Sądu nie narusza prawa.

Niewątpliwie instytucja wyłączenia pracownika organu podatkowego (członka kolegium) służy realizacji zasad ogólnych postępowania podatkowego, a w szczególności zasady prawdy obiektywnej i zaufania do organów podatkowych (por. np. J. Zimmermann "Ordynacja podatkowa. Komentarz. Postępowanie podatkowe", Toruń 1998, s. 41). Celem instytucji wyłączenia jest bowiem zapewnienie bezstronności pracownika lub organu podatkowego w każdym stadium postępowania, a zwłaszcza przy wydawaniu aktu kończącego to postępowanie.

Twierdzenie skarżącego o braku obiektywizmu i bezstronności członka Kolegium nie zostało w istocie powiązane z konkretnym przepisem O.p. Niewątpliwie nie zaistniała przesłanka z art. 130 § 1 O.p. wyłączenia pracownika ex lege. Natomiast ogólnikowe oceny i stwierdzenia nie dają dostatecznych podstaw do zastosowania instytucji wyłączenia.

Zdaniem Sądu skarżący miał prawo, jeżeli uznał to za zasadne, do wystąpienia w postępowaniu podatkowym, w którym był stroną, z żądaniem wyłączenia członka kolegium od udziału w danym postępowaniu. Z akt sprawy nie wynika, że taki wniosek został złożony. Zatem podnoszenie okoliczności, które miałyby stwarzać uzasadnione wątpliwości co do wskazanego członka składu orzekającego Kolegium na etapie skargi do sądu administracyjnego jest zatem ewidentnie spóźnione.

W związku z powyższym, w ocenie Sądu skarżący nie uprawdopodobnił istnienia okoliczności, które mogą wywołać wątpliwości, co do bezstronności członka składu orzekającego kolegium.

Mając na uwadze powyższe, Sąd uznał, że podniesione w skardze zarzuty, naruszenia przepisów prawa materialnego jak i przepisów prawa procesowego nie zasługują na uwzględnienie.

Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny Gdańsku na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.