Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1376/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-01-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6017 Samodzielne funkcje techniczne w budownictwie
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 22 ust. 3 i 5, art. 95 pkt 4, art. 96.
journal: Dz.U. 2010 nr 243 poz 1623
law: Ustawa  z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jednolity.
article: art. 75 par. 1, art. 78 par. 1, art. 107 par. 1.
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Romanowski Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Sędzia WSA Urszula Wilk (spr.) Protokolant st. ref. Katarzyna Zielińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi K. K. na decyzję Krajowego Sądu Dyscyplinarnego Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności zawodowej w budownictwie oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] lutego 2013 r. Krajowy Sąd Dyscyplinarny Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) w związku z art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o samorządach zawodowych architektów, inżynierów budownictwa oraz urbanistów (Dz. U. z 2001 r. Nr 5, poz. 42 z późn. zm.) po rozpatrzeniu odwołania K. K. od decyzji Okręgowego Sądu Dyscyplinarnego [...] Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa nr [...] z dnia [...] października 2012 r., którą uznano K. K. za winną popełnienia zarzucanego czynu, tj. naruszenia podczas wykonywania samodzielnej funkcji technicznej kierownika przebudowy obowiązku kierowania budową w sposób zgodny z projektem i pozwoleniem na budowę w trakcie sprawowania ww. funkcji, tj. czynu opisanego w art. 95 pkt 4 w zw. z art. 22 pkt 3 ustawy Prawo budowlane, i za jego popełnienie, na podstawie art. 96 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, orzeczono karę upomnienia – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazano, że K. K. technik budownictwa posiada uprawnienia budowlane z dnia [...] maja 1997 r. w specjalności konstrukcyjno-budowlanej w zakresie ograniczonym do kierowania robotami.

Pismem z dnia 2 lutego 2012 r. Dyrektor SPZOZ Uniwersyteckiego Szpitala Klinicznego im. [...] wniósł do OROZ [...] OIIB o wszczęcie postępowania z tytułu odpowiedzialności zawodowej w budownictwie wobec Pani K. K.

W uzasadnieniu podano, że K. K. w okresie [...] marca 2010 r. - [...] września 2011 r. pełniła funkcję kierownika przebudowy auli do celów dydaktycznych Uniwersyteckiego Szpitala Klinicznego im. [...] przy ul. [...] w [...]. Po zakończeniu robót budowlanych złożyła oświadczenie o ich wykonaniu zgodnie z projektem budowlanym, co pozostaje w rażącej sprzeczności ze stanem faktycznym.

Na skutek samowolnie wprowadzonych zmian w górnej części widowni auli powstały uskoki wysokości 30 cm między podłogą w rzędach krzeseł i ciągami komunikacyjnymi lewym i prawym. Stan taki zagraża bezpieczeństwu osób korzystających z auli i nie pozwala na przystąpienie do jej użytkowania. W dodatku brak pochwytów przewidzianych w dokumentacji całkowicie uniemożliwia korzystania z auli.

K. K. w toku postępowania pozostawała na stanowisku, że nadbudowa widowni została wykonana zgodnie z projektem a konkretnie z rysunkiem konstrukcji - wykonanym przez konstruktora Pana H. K. Rysunek przedstawia przekrój budynku auli przez jej środek, pokazuje i podaje szczegółowe wymiary uskoków, wymiary krawędziaków i płyt użytych do konstrukcji. Projektant na skutek rażących zaniedbań nie przedstawił rysunków przekrojów ciągów komunikacyjnych, istniejących po obu stronach auli, które winny być dostosowane do nowoprojektowanej nadbudowy widowni oraz nie ujął tych prac w specyfikacji przetargowej, kosztorysie inwestorskim a inwestor nie zlecił tych prac.

W ocenie K. K. kierownik budowy kieruje jedynie budową, wykonaniem zleconych prac a nie ponosi odpowiedzialności, za ich zakres, który zależy od zamawiającego i projektanta oraz treści zawartej pomiędzy stronami umowy.

Podnosiła, że nie otrzymała na schody rysunku wykonawczego.

Wskazaną na wstępie decyzją z [...] października 2012 r. Okręgowy Sąd Dyscyplinarny [...] Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa uznał K. K. za winną kierowania budową w sposób niezgodny z projektem i pozwoleniem na budowę w trakcie sprawowania samodzielnej funkcji technicznej kierownika przebudowy.

K. K. wniosła odwołanie od tej decyzji.

Rozpatrując odwołanie Krajowy Sąd Dyscyplinarny Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa wskazał, że obwiniona w dniu [...] marca 2010 r. złożyła oświadczenie o podjęciu obowiązków kierownika budowy/przebudowy auli do celów dydaktycznych w budynku nr [...] w [...] przy ul. [...] w [...].

K. K. złożyła oświadczenie kierownika budowy (bez daty) o wykonaniu obiektu budowlanego zgodnie ze sztuką budowlaną projektem budowlanym, warunkami pozwolenia na budowę, przepisami i obowiązującymi Polskimi Normami.

Zawarta w dniu [...] marca 2010 r. pomiędzy inwestorem a wykonawcą umowa nr [...] zobowiązywała wykonawcę do wykonania robót budowlanych polegających na remoncie auli do celów dydaktycznych w budynku nr [...] zgodnie z dokumentacją projektową, specyfikacją techniczną wykonania i odbioru robót budowlanych. Szczegółowy zakres prac objętych umową został zawarty w Specyfikacji Istotnych Warunków Zamówienia oraz w dokumentacji projektowej.

W wydanej decyzji OSD zarzucił K. K. naruszenie obowiązku kierowania budową w sposób zgodny z projektem i pozwoleniem na budowę, poprzez przesuniecie schodów o jeden stopień w głąb, w stosunku do tego jak powinny zostać wykonane.

Odnosząc się do zarzutów odwołania organ uznał, że niezasadny jest zarzut nie podpisania wydanej decyzji. Przepisy K.p.a. nie wymagają aby podpisywane było samo rozstrzygnięcie. Decyzja zawierająca rozstrzygnięcie, uzasadnienie i pouczenie stanowi jeden akt i wystarczający jest podpis złożony pod pouczeniem. Podpisujący decyzję członkowie składu orzekającego zostali wskazani z imienia i nazwiska.

Za niezasadny uznano także zarzut oddalenia zgłoszonych wniosków dowodowych. Organ wskazał, że zgłoszone wnioski dowodowe w postaci przesłuchania świadków dotyczyły kwestii nie dokonywania przez wykonawcę pod kierownictwem kierownika budowy przebudowy schodów a jedynie poszerzenia schodów z szerokości 1 m do 1,2 m.; nie objęcia przez inwestora postępowaniem przetargowym prac w zakresie przebudowy schodów; braku wyszczególnienia przebudowy schodów w kosztorysie ślepym oraz w kosztorysie ofertowym złożonym przez wykonawcę; żądania przez inwestora wykonania powyższych prac bez składania dodatkowego zlecenia; odmowy wykonania powyższych prac przez kierownika budowy potwierdzonej wpisem do dziennika budowy; wykonania przez wykonawcę całości prac na obiekcie z wyjątkiem przebudowy schodów; odmowy montażu poręczy z uwagi na brak określenia w dokumentacji technicznej sposobu ich mocowania; braku dokumentacji technicznej w zakresie przebudowy schodów.

Natomiast dowód z opinii Instytutu Naukowowo Badawczego Politechniki [...] Wydziału Budownictwa, Architektury i Inżynierii Lądowej miał dotyczyć przebiegu schodów w obiekcie przed przebudową, zakresu przebudowy schodów i czy wykonawca dokonał przesunięcia schodów o jeden stopień w głąb.

Zdaniem organu II instancji, organ I instancji trafnie uzasadnił odmowę przeprowadzenia powyższych dowodów, wskazując, że przedmiotem wskazanych dowodów nie były okoliczności mające znaczenie dla niniejszej sprawy. Przedmiotem postępowania jest bowiem odpowiedzialność kierownika budowy za kierowanie budową zgodnie z projektem budowlanym. Zgłoszone dowody w postaci przesłuchania świadków dotyczyły interpretacji zawartej umowy, jej zakresu, wcześniejszego postępowania przetargowego. Okoliczności te są nieistotne w sprawie. Obwiniona powinna kierować budową zgodnie z projektem. W projekcie w wielu miejscach były narysowane schody w różnych rzutach, i tak należało te schody wykonać. Kwestia postanowień umowy czy w ogóle sporu cywilnoprawnego w tym zakresie ma charakter wtórny.

Natomiast dowód z opinii instytutu został oddalony z uwagi na to, że okoliczność przesunięcia stopnia schodów w głąb w światła dokumentacji projektowej i fotograficznej była niewątpliwa.

Powołując art. 78 § 1 k.p.a. organ wskazywał, że żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy. W ocenie organu zgłoszone dowody miały na celu przedłużenie postępowania i nie przyczyniały się do wyjaśnienia sprawy.

Za niezasadny został też uznany zarzut pozbawienia strony czynnego udziału w sprawie.

Odnosząc się do głównego zarzutu odwołania, jakoby schody w auli nie były przebudowywane, a jedynie poszerzane organ wskazał, że K. K. pełniła na przedmiotowej budowie funkcję kierownika budowy. Na podstawie postanowień umowy nr [...].wykonawca miał wykonać roboty budowlane zgodnie z dokumentacją projektową.

Według art. 22 pkt 3 Prawa budowlanego do podstawowych obowiązków kierownika budowy należy zapewnienie geodezyjnego wytyczenia obiektu oraz zorganizowanie budowy i kierowanie budową obiektu budowlanego w sposób zgodny z projektem i pozwoleniem na budowę, przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, oraz przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy.

W ocenie organu, w znajdującym się w aktach sprawy projekcie budowlano-wykonawczym przebudowy auli do celów dydaktycznych na wielu rysunkach są prawidłowo zaznaczone schody Na karcie nr 28 widać z góry całą aulę wraz z zaprojektowanymi krzesłami. Po bokach auli widoczne są schody. Poszczególne półstopnie znajdują się w linii krzeseł, tak aby po zejściu z półstopnia znajdować się na podłodze na której zamocowane są krzesła. Półstopnie widoczne z boku znajdują się także na kartach 29, 30 i 31. Cofając stopień do tyłu Obwiniona dopuściła do sytuacji, że pomiędzy schodami a podłogą z krzesłami jest 30 cm różnicy. Bardzo dokładne rysunki stopni (niejako w powiększeniu) znajdują się na kartach 109 i 110. Na karcie 129 w części opisowej projektu w punkcie dotyczącym zakresu zmian znajduje się informacja, że "do największych zmian w obrębie wnętrza zaliczyć można modyfikację konstrukcji i nachylenia górnej części widowni". Jeżeli zmienia się nachylenie górnej części widowni, to niewątpliwie ma to wpływ na układ i konstrukcję schodów. Twierdzenie więc, że schody nie były przebudowane ale pozostały takimi jakie były jest niewiarygodna.

Organ wskazywał też, że rysunki schodów znajdują się także na kartach 134, 135, 136, 141, 143, 144, 146, 166 i 167.

Z wpisów do dziennika budowy (karta 66) wynika, że kierownik budowy uważała remont schodów za roboty dodatkowe i domagała się na nie dodatkowego zlecenia. Obwiniona kierując budową w imieniu wykonawcy nie mogła jednak dbać o jego finansowe interesy w sposób, który powodował odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego.

Organ podnosił, że błędne wykonanie schodów znajduje się w dokumentacji fotograficznej na kartach 17, 18, 19, 21, 23, 24, 25 i 26. Błędne wykonanie schodów dotyczy górnej części auli, do ciągu komunikacyjnego łączącego schody po obu stronach.

Wobec powyższego organ uznał, że decyzja Okręgowego Sądu Dyscyplinarnego [...] Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa jest prawidłowa.

Skargę na opisaną wyżej decyzję wniosła K. K.

Zarzuty skargi obejmowały:

- naruszenie przepisów prawa procesowego art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1964 roku kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r, nr 98 poz. 1071 z późn. zm.) przez błędne jego zastosowanie i utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji Okręgowego Sądu Dyscyplinarnego [...] Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa,

- naruszenie przepisów prawa procesowego art. 104 k.p.a. w zw. z art. 95 pkt 4 w zw. z art. 22 pkt 3 w zw. z art. 96 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (tj. Dz. U. z 2001 roku Nr 234 poz. 1623 z późn. zm.), przez błędne ich zastosowanie i przy rozpoznawaniu odwołania nie uwzględnienia braku podstaw prawnych i faktycznych do uznania obwinionej za winną popełnienia zarzucanego czynu, w tym braku ustalenia przez organ pierwszej instancji samego faktu popełnienia zarzucanych czynów,

- naruszenie przepisów prawa procesowego art. 107 § 1 k.p.a., gdyż przy rozpoznawaniu odwołania Sąd odwoławczy nie wziął pod uwagę, iż decyzja z dnia [...] października 2012 roku nie została podpisana przez Okręgowy Sąd Dyscyplinarny [...] Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa na stronie 1, a podpisane zostało jedynie uzasadnienie decyzji na stronie 10 zawierające pouczenie o terminie i sposobie wniesienia środka zaskarżenia. Powyższa okoliczność budzi wątpliwości kto wydawał zaskarżoną decyzję i w jakim składzie decyzja została wydana. Fakt nie podpisania decyzji uzasadnia twierdzenie, iż wydana decyzja jest nieistniejąca, gdyż nie spełnia ustawowych przesłanek obowiązku podpisania decyzji przez osoby upoważnione do jej wydania, ze wskazaniem imienia i nazwiska oraz stosunku służbowego,

- naruszenie przepisów prawa procesowego art. 75 § 1 k.p.a. oraz art. 77 § 1 i art. 78 § 1 k.p.a. przez ich niezastosowanie, a Sądowi Dyscyplinarnemu I instancji przez błędne zastosowanie i oddalenie wniosków dowodowych obwinionej z pkt 3 a- d pisma z dnia [...] września 2012 roku o dopuszczenie dowodu z przesłuchania świadków i dopuszczenie dowodu z opinii Instytutu Naukowo Badawczego, a następstwem oddalenia wniosków dowodowych Sąd nie wyjaśnił istotnych okoliczności sprawy i nie rozpoznał istoty sprawy,

- naruszenia przepisów prawa procesowego art. 7 k.p.a., art. 10 k.p.a., art. 11 k.p.a., art. 80 k.p.a., art. 81 k.p.a., art. 107 § 3 k.p.a. i art 233 k.p.a., przez ich niezastosowanie przy rozpoznawaniu odwołania, co w konsekwencji spowodowało dokonanie oceny materiału dowodowego przez Krajowy Sąd Dyscyplinarny jedynie w oparciu o niepełny materiał dowodowy, zebranie przez Sąd I instancji z naruszeniem powołanych wyżej przepisów, nie wyjaśnienie istotnych okoliczności sprawy, brak analizy materiału dowodowego, niewyjaśnienie zasadności rozstrzygnięcia, brak wskazania faktów uznanych za udowodnione i dowodów stanowiących podstawę rozstrzygnięcia oraz brak oceny dowodów oraz nie podjęcie czynności celem wyjaśnienia istotnych okoliczności sprawy. W konsekwencji Krajowy Sąd Dyscyplinarny nie uwzględnił zarzutów stawianych Okręgowemu Sądowi Dyscyplinarnemu [...] Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa w postaci: bezpodstawnego oddalenia wszystkich wniosków dowodowych obwinionej, zarzutu pozbawienia strony prawa do czynnego udziału w sprawie przejawiającego się w pozbawieniu skarżącej prawa do dowodzenia racji i wykazania własnych twierdzeń co do istotnych okoliczności sprawy, zadawania pytań świadkom na sporne okoliczności popełnienia zarzucanego czynu oraz wyjaśniania spornych kwestii w drodze opinii specjalistów. Oddalając wszystkie wnioski dowodowe Sąd pierwszej instancji pozbawił stronę prawa do czynnego udziału w postępowaniu i obrony praw, w tym wykazania, iż obwiniona zarzucanego czynu nie popełniła, gdyż schody nie zostały przez Spółdzielnie [...] pod kierownictwem kierownika budowy K. K. przebudowane, a ich wykonanie nie zostało zlecone ani w postępowaniu przetargowym, ani w późniejszym terminie, nadto dokumentacja techniczna obiektu nie przewiduje wykonania takich prac i w dokumentacji technicznej nie przewidziano rozwiązań konstrukcyjnych w tym zakresie, a z powyższych Sądy dyscyplinarne naruszyły również art. 7 k.p.a. i art. 8 k.p.a.,

- naruszenie przepisu prawa procesowego art. 80 k.p.a. przez błędne jego zastosowanie następstwem błędnej oceny materiału dowodowego zgromadzonego przez sąd pierwszej instancji. W szczególności dotyczy to zeznań obwinionej złożonych dnia [...] maja 2012 roku k-200, z których Sąd pierwszej instancji wywiódł błędne wnioski, że obwiniona przyznała fakt wykonania schodów niezgodnie z dokumentacja, gdy słowa obwinionej stanowią jedynie cytat z pisma składającego zawiadomienie z dnia [...] lipca 2011 roku, a nie przyznanie powyższych okoliczności przez obwinioną. Nadto Sąd wywiódł błędne wnioski, iż Spółdzielnia [...] w [...] pod kierownictwem kierownika budowy K. K. dokonała przebudowy schodów, w sytuacji gdy przebudowa schodów nie została przez Spółdzielnię wykonana. Spółdzielnia wykonała na obiekcie prace jedynie w zakresie (poszerzenia schodów z szerokości 1,00 m do 1,20 m, zgodnie z zaleceniami architekta S. Błędna ocenę materiału dowodowego, w której Sąd w ślad za Rzecznikiem Odpowiedzialności Dyscyplinarnej, bez przeprowadzenia jakichkolwiek dowodów na okoliczność zakresu wykonanych prac przyjął wykonanie przebudowy na obiekcie schodów, w sytuacji gdy powyższe schody nie były wykonywane przez Spółdzielnię.

Nadto skarżąca zarzuciła, iż Sąd nie dość, że błędnie przyjął, iż schody pod kierownictwem kierownika budowy K. K. zostały przebudowane, to jeszcze przyjął, iż zostały wykonane niezgodnie z dokumentacją projektową z kart k 134, 135, 140, 141 i 143, gdy obwiniona przez cały proces twierdzi schody nie były wykonane, z powołaniem się na wadliwość dokumentacji projektowej ze wskazaniem, iż rysunki techniczne w tym przywołane wyżej karty nie były wystarczające do ich wykonania i z tej przyczyny schodów na obiekcie nie wykonano. Z powyższej przyczyny skarżąca podnosi błędną ocenę materiału dowodowego, gdyż brak jest dowodów potwierdzających wykonania na obiekcie przebudowy schodów w sytuacji zarzucenia obwinionej ich wykonania i to z przyjęciem zarzutu wykonania niezgodnie z dokumentacją z kart 134, 135, 140, 141 i 143.

W uzasadnieniu skargi rozbudowano przytoczone wyżej zarzuty.

Krajowy Sąd Dyscyplinarny Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa w odpowiedzi na skargę wnosił o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd w ramach swojej właściwości dokonuje zatem kontroli aktów z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnymi jak i prawem procesowym.

Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zw. dalej p.p.s.a. - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Stosownie do art. 145 § 1 p.p.s.a. Sąd uwzględnia skargę tylko wówczas, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (1a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (1b), inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (1c), a także wówczas, gdy stwierdza nieważność decyzji (postanowienia) z przyczyn określanych w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach bądź z tych przyczyn stwierdza wydanie decyzji (postanowienia) z naruszeniem prawa.

Podkreślenia wymaga również, iż stosownie do powołanych wyżej przepisów Sąd nie bada zaskarżonej decyzji pod względem jej celowości czy słuszności.

Badając skargę wg powyższych kryteriów Sąd uznał, iż nie zasługuje ona na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja i decyzja utrzymana nią w mocy nie naruszają prawa w sposób uzasadniający ich uchylenie.

Istotą niniejszej sprawy jest odpowiedzialność dyscyplinarna kierownika budowy za kierowanie budową niezgodnie z projektem i pozwoleniem na budowę.

Zgodnie z art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. prawo budowlane do podstawowych obowiązków kierownika budowy należy zapewnienie geodezyjnego wytyczenia obiektu oraz zorganizowanie budowy i kierowanie budową obiektu budowlanego w sposób zgodny z projektem i pozwoleniem na budowę, przepisami, w tym techniczno- budowlanymi, oraz przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy.

Zgodnie z ustępem 5 powołanego artykułu do podstawowych obowiązków kierownika budowy należy także zawiadomienie inwestora o wpisie do dziennika budowy dotyczącym wstrzymania robót budowlanych z powodu wykonywania ich niezgodnie z projektem.

Zgodnie z art. 95 pkt 4) ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. prawo budowlane odpowiedzialności zawodowej w budownictwie podlegają osoby wykonujące samodzielne funkcje techniczne w budownictwie, które nie spełniają lub spełniają niedbale swoje obowiązki.

Art. 96 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. prawo budowlane stanowi, że:

1. Popełnienie czynów powodujących odpowiedzialność zawodową w budownictwie jest zagrożone następującymi karami:

1) upomnieniem;

2) upomnieniem z jednoczesnym nałożeniem obowiązku złożenia, w wyznaczonym terminie, egzaminu, o którym mowa w art. 12 ust. 3;

3) zakazem wykonywania samodzielnej funkcji technicznej w budownictwie, na okres od roku do 5 lat, połączonym z obowiązkiem złożenia, w wyznaczonym terminie, egzaminu, o którym mowa w art. 12 ust. 3.

2. Przy nakładaniu kary należy uwzględnić dotychczasową karalność z tytułu odpowiedzialności zawodowej w budownictwie.

3. O zakazie wykonywania samodzielnej funkcji technicznej w budownictwie orzeka się w przypadku znacznego społecznego niebezpieczeństwa czynu.

4. Zakaz wykonywania samodzielnej funkcji technicznej w budownictwie może być orzeczony również w stosunku do osoby, która:

1) pomimo dwukrotnego upomnienia ponownie dopuściła się czynu, powodującego odpowiedzialność zawodową;

2) uchyla się od złożenia nakazanego egzaminu.

5. Zakaz wykonywania samodzielnej funkcji technicznej w budownictwie określa się w latach i miesiącach. Kara biegnie od dnia, w którym decyzja o ukaraniu stała się ostateczna.

6. Osobie ukaranej z jednoczesnym nałożeniem obowiązku złożenia egzaminu, która w wyznaczonym terminie egzaminu nie zdała, wyznacza się termin dodatkowy, nie krótszy niż 3 miesiące i nie dłuższy niż 6 miesięcy. W przypadku nieuzyskania oceny pozytywnej w terminie dodatkowym, stwierdza się utratę uprawnień do pełnienia samodzielnej funkcji technicznej w budownictwie.

Skarżącej zarzucono naruszenie obowiązku kierowania budową w sposób zgodny z projektem i pozwoleniem na budowę podczas wykonywania samodzielnej funkcji technicznej kierownika przebudowy, tj. popełnienie czynu opisanego w art. 95 pkt 4 w zw. z art. 22 pkt 3 ustawy Prawo budowlane i za jego popełnienie, na podstawie art. 96 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane orzeczono karę upomnienia. Komentarz do art. 22 Prawa budowlanego (Robert Dziwiński, Paweł Ziemski Prawo budowlane. Komentarz.; ABC 2006) wskazuje m.in.:

"Podjęcie obowiązków kierownika budowy następuje w drodze oświadczenia o przyjęciu obowiązków pełnienia tej funkcji na określonej budowie. Oświadczenie nie ma jakiejś określonej formy, zatem jedynie musi z niego jasno wynikać, kto, od kiedy i na jakiej budowie podejmuje się pełnienia funkcji kierownika budowy [...].

Pierwszą czynnością kierownika budowy jest przejęcie od inwestora dokumentacji budowy, terenu budowy i zabezpieczenie tego terenu przed dostępem osób trzecich [...].

Do obowiązków kierownika budowy należy prowadzenie dokumentacji budowy i sporządzenie dokumentacji powykonawczej.

Należy pamiętać o tym, że kierownik budowy przez cały okres, w jakim pełni swoją funkcję, ponosi odpowiedzialność za przejęty teren budowy i wszystkie zdarzenia, które mają tam miejsce [...].

Kierownik budowy, obok inwestora, jest uprawniony do wstrzymania budowy, jeśli uzna, że dalsze jej kontynuowanie może spowodować zagrożenie. Powiadamia o tym pozostałych uczestników procesu budowlanego oraz właściwy organ. Obowiązkiem kierownika jest również powiadamianie inwestora o wszystkich wpisach dokonywanych w dzienniku budowy przez powołane do tego służby, zwłaszcza jeśli są to wpisy skutkujące wstrzymaniem robót budowlanych w wyniku wykonywania ich niezgodnie z projektem.

Kierownik budowy obowiązany jest przygotowywać kolejne etapy wykonywanych robót budowlanych do odbioru oraz całość budowy do odbioru końcowego. Odbiór końcowy wiąże się z wykonaniem wszystkich poleceń inspektora nadzoru inwestorskiego lub samego inwestora, zwłaszcza w zakresie usunięcia stwierdzonych wad lub usterek. Ponadto kierownik budowy sporządza dokumentację powykonawczą i składa oświadczenie o wykonaniu robót budowlanych zgodnie z projektem i warunkami pozwolenia na budowę.

W jaki sposób kierownik budowy może się ustrzec przed wymienionymi wyżej zagrożeniami? Przede wszystkim należycie wykonywać swoje obowiązki i w przypadku jakichkolwiek problemów z inwestorem, który nie kwapi się do wypełniania swoich obowiązków, lub z wykonawcą, który również lekceważy swoje obowiązki wobec pracowników, rezygnować z kierowania taką budową. Należy pamiętać, że wszelkie nieprawidłowości stwierdzone w zakresie wykonywania funkcji kierownika budowy mogą stanowić podstawę ukarania go z tytułu odpowiedzialności zawodowej w budownictwie, a tu jedną z kar jest zakaz wykonywania samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie na okres nawet 5 lat. Zatem czasami warto zastanowić się, co jest ważniejsze.

Pamiętać należy, że kierownik budowy w każdej chwili może zrezygnować z pełnienia swojej funkcji. Jednak w takim przypadku ma obowiązek dokonania odpowiedniego wpisu w dzienniku budowy i poinformowania, najlepiej na piśmie, inwestora i organ nadzoru budowlanego o swojej rezygnacji. Jest to niezwykle istotne ze względu na możliwość uniknięcia odpowiedzialności za zdarzenia, które będą miały miejsce na budowie po tej dacie".

Z powołanych wyżej przepisów oraz przytoczonych poglądów doktryny jasno wynika, że jednym z podstawowych obowiązków osoby pełniącej funkcję kierownika budowy jest kierowanie budową obiektu budowlanego w sposób zgodny z projektem i pozwoleniem na budowę, przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, oraz przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy. Obowiązek ten wynika wprost z przepisów prawa i istnieje niezależnie od treści umowy łączącej kierownika budowy z inwestorem.

Jasne jest też, że jeżeli kierownik budowy stwierdzi braki w dokumentacji projektowej, które uniemożliwiają kontynuowanie budowy w sposób zgodny z projektem i pozwoleniem na budowę, przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, oraz przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy winien wstrzymać budowę.

Podobnie jeżeli na skutek zdarzeń faktycznych nie można kontynuować budowy zgodnie z projektem i przepisami obowiązkiem kierownika budowy jest wstrzymanie budowy.

W przedmiotowej sprawie skarżąca K. K. podjęła się pełnienia obowiązków kierownika budowy oraz po zakończeniu budowy złożyła oświadczenie o zgodności wykonania obiektu budowlanego z projektem budowlanym i warunkami pozwolenia na budowę oraz przepisami.

Wykonanie obiektu budowlanego zgodnie z projektem budowlanym oznacza uzyskanie efektu stanowiącego odzwierciedlenie projektu.

W przedmiotowej sprawie skarżąca nie zarzuca, że wykonane schody (osiągnięty efekt) jest zgodny z projektem znajdującym się w aktach administracyjnych.

Podnosi, że projekt był nieprawidłowy i dokumentacja wykonawcza nie obejmowała schodów.

W ocenie Sądu badanie prawidłowości dokumentacji projektowej w tym postępowaniu, po zakończeniu budowy (do czego zmierzały wnioski dowodowe skarżącej) nie mogło wpłynąć na wynik postępowania.

Jeżeli bowiem skarżąca uznawała, że przedstawiona jej dokumentacja nie pozwala na prawidłowe osiągnięcie efektu, który wynika z projektu winna była wstrzymać budowę. Jeśli tego nie uczyniła jako kierownik budowy odpowiada za kierowanie budową obiektu budowlanego w sposób zgodny z projektem i pozwoleniem na budowę.

Ustalenie organu, że w projekcie znajdują się schody, rozrysowane w określonych parametrach znajduje oparcie w dołączonych aktach (organ szczegółowo wskazał karty projektu obejmujące rysunki schodów).

Zatem wykonanie przebudowy w sposób zgodny z projektem obejmuje uzyskanie ostatecznego efektu odzwierciedlającego ten projekt.

Jak już wskazano skarżąca nie twierdzi, że po zakończeniu budowy przedmiotowe schody są zgodne z dokumentacją projektową. Zarzuty sprowadzają się do twierdzenia, że projekt był niepełny, że niemożliwe było na jego podstawie prawidłowe wykonanie schodów i że zlecony zakres prac ich nie obejmował. Jednocześnie skarżąca przyznaje, że dokonała poszerzenia schodów i nie kwestionuje ustalenia organu, że osiągnięty efekt nie jest zgodny z dokumentacją projektową.

Jeżeli zatem skarżąca w toku budowy miała wątpliwości, co do treści projektu, stwierdzała konieczność wykonania dodatkowych prac lub rysunków wykonawczych winna była wstrzymać budowę. Jej zarzuty podnoszone dopiero w toku postępowania dotyczącego odpowiedzialności zawodowej, w ocenie Sądu nie mogą podważyć ustaleń organu i podstawy odpowiedzialności skarżącej jako kierownika budowy.

Słusznie zatem organ oddalił wnioski dowodowe skarżącej w tym zakresie.

Podkreślić należy, że zakres obowiązków kierownika budowy, co do kierowania budową obiektu budowlanego w sposób zgodny z projektem i pozwoleniem na budowę, przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, oraz przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy wynika z przepisów prawa budowlanego, a nie umowy łączącej go z inwestorem i umowa taka nie może zmienić tego zakresu obowiązków. Wobec tego prowadzenie dowodów z umowy cywilnoprawnej w zakresie obowiązków kierownika budowy również było bezcelowe.

Według art. 75 § 1 k.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Natomiast według art. 78 § 1 k.p.a. żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy. W tych okolicznościach wnioski dowodowe skarżącej zostały prawidłowo oddalone, gdyż ich przedmiotem nie były okoliczności mające znaczenie dla ustalenia odpowiedzialności zawodowej kierownika budowy z tytułu kierowania budową obiektu budowlanego w sposób zgodny z projektem i pozwoleniem na budowę, przepisami, w tym techniczno-budowlanymi.

Odnosząc się do zarzutów skargi wskazać należy, że zarzut nie podpisania decyzji organu I instancji jest niezasadny.

Zgodnie z art. 107 § 1 k.p.a. decyzja powinna zawierać: oznaczenie organu administracji publicznej, datę wydania, oznaczenie strony lub stron, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, uzasadnienie faktyczne i prawne, pouczenie, czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie, podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania decyzji lub, jeżeli decyzja wydana została w formie dokumentu elektronicznego, powinna być opatrzona bezpiecznym podpisem elektronicznym weryfikowanym za pomocą ważnego kwalifikowanego certyfikatu. Decyzja, w stosunku do której może być wniesione powództwo do sądu powszechnego lub skarga do sądu administracyjnego, powinna zawierać ponadto pouczenie o dopuszczalności wniesienia powództwa lub skargi.

Przywołany przepis nie wymaga aby podpisywane było samo rozstrzygnięcie. Decyzja zawierająca rozstrzygnięcie, uzasadnienie i pouczenie stanowi jeden akt i wystarczający jest podpis złożony na końcu decyzji. Podpisujący decyzję członkowie składu orzekającego zostali wskazani z imienia i nazwiska.

Ostatecznie też za niezasadne należy uznać zarzuty naruszenia art. 7, 10, 11, 80, 81, 107 § 3 i 233 k.p.a. W ocenie Sądu, organy obu instancji wyczerpująco zbadały wszystkie istotne okoliczności faktyczne oraz przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.).

Orzeczona w sprawie kara upomnienia stanowi najniższą karę za popełnienie czynu powodującego odpowiedzialność zawodową w budownictwie nie sposób zatem uznać ją za nadmiernie surową. Jednocześnie kara ta w ocenie Sądu spełni swą funkcję dyscyplinującą i zapobiegawczą.

Biorąc wszystkie powyższe względy pod uwagę, Sąd stanął na stanowisku, że organ wydając zaskarżoną decyzję nie dopuścił się naruszeń prawa materialnego, które miałyby wpływ na wynik sprawy, ani uchybień formalnoprawnych w stopniu, w jakim mogłoby to mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązany jest ponadto wyjaśnić, iż oddalając na rozprawie w dniu 10 stycznia 2014 r. wnioski dowodowe strony skarżącej działał na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd administracyjny może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie.

Należy zwrócić uwagę, iż postępowanie dowodowe przed sądem administracyjnym i w konsekwencji dokonywanie przez ten sąd ustaleń faktycznych jest dopuszczalne w zakresie uzasadnionym celami postępowania administracyjnego i powinno umożliwiać sądowi dokonywanie ustaleń, które będą stanowiły podstawę oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji. Oznacza to, że sąd w istocie nie może dokonywać ustaleń, które mogłyby służyć merytorycznemu rozstrzygnięciu sprawy załatwionej zaskarżoną decyzją. Jeżeli zachodzi potrzeba dokonania ustaleń, które mają służyć merytorycznemu rozstrzygnięciu, sąd powinien uchylić zaskarżoną decyzję i wskazać organowi zakres postępowania dowodowego, które organ ten powinien uzupełnić (tak również: B. Dauter /w:/ B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, 2005, s. 257 i powołany tam wyrok NSA z dnia 7 lutego 2001 r., sygn. akt V SA 671/00).

Należy zauważyć, iż przeprowadzenie dowodu z dokumentu jest niezbędne, jeżeli bez tego dokumentu nie jest możliwe rozstrzygnięcie istniejących w sprawie wątpliwości. Jednocześnie należy mieć na uwadze, iż nie może prowadzić to do merytorycznego rozpoznania sprawy, bowiem rolą sądu jest ocena zgodności z prawem zaskarżonego aktu, zaś art. 106 § 3 p.p.s.a. nie służy do zwalczania ustaleń faktycznych, z którymi strona skarżąca się nie zgadza (tak m.in. /w:/ wyrok NSA z dnia 27 października 2004 r., FSK 1186/04, nie publik.).

W niniejszej sprawie Sąd uznał, iż uwzględnienie wniosków dowodowych, wskazanych przez stronę skarżącą, nie było niezbędne dla końcowego rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, albowiem dotychczas zgromadzony materiał dowodowy stwarzał Sądowi możliwość dokonania oceny legalności zaskarżonej decyzji.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.