Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 3/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2016-10-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Ewidencja gruntów
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego I Kartograficznego
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2 pkt 8, art. 22, art. 24a ust. 9,
journal: Dz.U. 2015 poz 520
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jednolity.
article: §, 10, § 36, § 37, § 55
journal: Dz.U. 2015 poz 542
law: Rozporzadzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Elżbieta Mazur - Selwa Sędziowie NSA Stanisław Śliwa /spr./ WSA Paweł Zaborniak Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 października 2016 r. sprawy ze skargi M. D. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] października 2015 r. nr [...] w przedmiocie odrzucenia zarzutów do danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków -skargę oddala-


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] października 2015 r. nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (WINGiK) po rozpoznaniu odwołania M. D. od decyzji Starosty [... ] z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie odrzucenia zarzutów do danych w operacie ewidencji utrzymał ją w mocy. W podstawie prawnej decyzji organ II instancji wskazał art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm.), zwanej dalej "K.p.a." oraz art. 20 ust. 1 i ust. 2, art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2015 r. poz. 520 ze zm.), określanej następnie jako P.g.i.k.".

W piśmie z dnia 8 stycznia 2015 r. M. D., działając na podstawie art. 24a ust. 9 P.g.i.k., zgłosiła u Starosty [...] zarzuty do danych zawartych w operacie opisowo-kartograficznym ewidencji gruntów i budynków, sporządzonym w wyniku modernizacji ewidencji gruntów i budynków. Wymieniona zażądała likwidacji na mapie drogi znajdującej się pomiędzy działkami nr 151/1 i nr 151/2, która faktycznie nie istnieje. Zlikwidowano ją bowiem w latach 70 – tych wskutek wydzielenia działki pod budynek mieszkalny i połączenia wskazanych wyżej działek w jedną działkę, której nadano numer 100.

Po rozpoznaniu powyższych zarzutów Starosta [...] decyzją z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] orzekł o ich odrzuceniu.

Z kolei po rozpoznaniu odwołania M. D. od powyższego rozstrzygnięcia uchylił je i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia (decyzja z dnia [...] maja 2015 r. nr [...]). Organ II instancji zarzucił brak zapewnienia udziału w postępowaniu jednej z jego stron, brak w aktach sprawy szkicu polowego nr 4, 31, na który Starosta powołuje się w uzasadnieniu swojej decyzji, nie odniesienie się do granic działki nr 599 i nie wyjaśnienie kwestii dotyczących działki nr 100.

Wskazaną wyżej decyzją z dnia [...] sierpnia 2015 r. Starosta [...] ponownie orzekł o odrzuceniu zarzutów do danych ujawnionych w operacie opisowo-kartograficznym ewidencji gruntów i budynków. Organ stwierdził, że stan ewidencyjny działek nr 151/1, nr 151/2 i nr 599 jest zgodny ze stanem prawnym ujawnionym w księgach wieczystych, a zatem żądanie wnioskodawczyni zlikwidowania na mapie użytkowanej przez nią części działki nr 599 jest zupełnie bezzasadne. Organ ewidencyjny nie może bowiem dokonywać żadnych zmian w prawie własności gruntów, budynków i lokali, a ma jedynie obowiązek rejestrowania nowych stanów prawnych wynikających ze zgłaszanych mu zmian.

M. D. odwołała się od powyższej decyzji, zarzucając rażące naruszenie prawa i wnosząc na tej podstawie o jej zmianę i likwidację z mapy ewidencyjnej drogi pomiędzy działkami nr 151/1 i nr 151/2, jak też przywrócenie stanu granic zgodnie z mapą zasadniczą. Odwołująca się wskazała, że Gmina [...] nigdy nie była posiadaczem działek znajdujących się pomiędzy jej działkami.

Decyzją z dnia [...] października 2015 r. WINGiK utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu wskazał, że w 2013 r. przeprowadzone zostały prace geodezyjne związane z modernizacją ewidencji gruntów i budynków dla obrębu Zmiennica. Podczas wyłożenia projektu operatu modernizacji ewidencji gruntów i budynków do publicznego wglądu w dniach od 13 października 2014 r. do 31 października 2014 r. z zawartymi tam danymi zapoznała się M. D., która złożyła uwagi. Wniosła mianowicie o likwidację drogi znajdującej się na mapach pomiędzy działką nr 151/1 a nr 151/2, która – jej zdaniem - w rzeczywistości nie istnieje. W piśmie z dnia 13 listopada 2014 r. nr [...] Starosta [...] poinformował M. D. o negatywnym rozpatrzeniu zgłoszonej uwagi. Następnie, w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] z dnia [...] grudnia 2014 r. pod poz. [....] ogłoszona została informacja Starosty [...] z dnia 3 grudnia 2014 r., że projekt operatu opisowo-kartograficznego modernizacji ewidencji gruntów i budynków obrębów: N., N. i N. gm. [...] stał się operatem ewidencji gruntów i budynków.

WINGiK wskazał następnie, że z analizy archiwalnych materiałów geodezyjnych wynika że w rejestrze szczegółowym pomiarowo-szacunkowym sporządzonym przed przebudową ustroju rolnego wykazany był A. G. jako posiadacz działek oznaczonych zgodnie z mapą w skali 1:2880 (szkic polowy nr 4) jako nr 1, 24, 35, 82, 100, 103 i 166 (pozycja rejestr (51). Według rejestru szczegółowego pomiarowo-szacunkowego sporządzonego w 1955 r. po przebudowie ustroju rolnego wsi N. gm. [...] A. G. został wykazany jako posiadacz działek nr 1,34,35,175,151,149 i 146 (pozycja rejestru 50). W rejestrze tym wykazana została działka nr 599 – droga (pozycja rejestru 195). Na podstawie operatu pomiarowego wykonanego przez Okręgowe Przedsiębiorstwo Miernicze w [...] (L.ks.rob.[...]) w wyniku prac związanych z założeniem ewidencji gruntów obrębu N. przeprowadzonych w 1962 r., przebieg granic poszczególnych działek na mapie ewidencji gruntów został wykazany według danych ze szkicu nr 31 sporządzonego w dniu 14 czerwca 1962 r. w wyniku nowego pomiaru i założenia poligonizacji technicznej. Na sporządzonej wówczas mapie ewidencyjnej w skali 1:2000 została wykazana działka nr 599 oraz działki nr 151/1 i nr 151/2. Według wykazu zmian gruntowych sporządzonego w 1973r. na potrzeby wywłaszczenia nieruchomości pod drogę R. – B., działka nr 599 została wykazana jako droga na rzecz Prezydium Gromadzkiej Rady Narodowej [...] – drogi dojazdowe. W 1974 r. na terenie wsi N. przeprowadzone było postępowanie uwłaszczeniowe w oparciu o przepisy ustawy z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych (Dz. U. nr 27, poz. 250). W czasie kompleksowej regulacji własności gospodarstw rolnych m. in. działki nr 151/1 i nr 151/2 zostały objęte uwłaszczeniem i został wydany akt własności ziemi nr [...] z dnia 15 sierpnia 1975 r., na mocy którego właścicielem tych działek zostali S. G. i J. G.. Następnie, na mocy umowy przekazania gospodarstwa rolnego (akt notarialny z dnia 21 maja 1987 r. Rep Nr [...]) M. D. stała się właścicielem działek nr 151/1 i nr 151/2 i w takim charakterze została wykazana w księdze wieczystej nr [...]. Na podstawie decyzji Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 1991 r. nr [...] Gmina [...] nabyła z mocy prawa nieodpłatnie własność nieruchomości stanowiących drogi m. in. oznaczonej jako działka nr 599 o pow. 0,59 ha. W obowiązującej części opisowej operatu ewidencyjnego obrębu N. działka nr 599 o pow. 0,6574 ha została wykazana jako droga na podstawie księgi wieczystej Nr [...].

Z przeprowadzonej w dniu 2 marca 2015 r. z udziałem M. D. rozprawy administracyjnej spisany został protokół, którego wymieniona nie podpisała, wskazujący, że działka nr 599 jest zaużytkowana częściowo w granicach działki nr 151/1 i nr 151/2. Część budynku mieszkalnego wybudowanego w latach 1967 – 1977 posadowiona jest na działce nr 599 stanowiącej własność Gminy [...]. Część działki nr 599 użytkowana jest z kolei jako pastwisko i od blisko 40 lat stanowi enklawę z działkami nr 151/1 i nr 151/2.

WINGiK wskazał, że w ramach prac związanych z modernizacją ewidencji gruntów i budynków przeprowadzonych na terenie obrębu N., w miejsce mapy analogowej sporządzono nową mapę numeryczną. Wykorzystano do tego materiały geodezyjne znajdujące się w zasobie geodezyjnym i kartograficznym, m. in. dokumenty z założenia mapy ewidencyjnej wykonanej w 1962 r. Część opisowa zmodernizowanego operatu ewidencyjnego została sporządzona na podstawie dotychczasowego operatu ewidencyjnego obrębu N. i działka nr 599 (zgodnie z księgą wieczystą Nr [...]) została wykazana na rzecz Gminy [...], a działki nr 151/1 i nr 151/2 (zgodnie z księgą wieczystą Nr [...]) zostały wykazane na rzecz M. D.

WINGiK podkreślił, że ewidencja gruntów jest – w świetle art. 20, art. 22 i art. 24 P.g.i.k. - tylko specjalnie prowadzonym i wywierającym określone skutki prawne zbiorem informacji o gruntach, który spełniając funkcje informacyjno-techniczne nie rozstrzyga sporów o prawa do gruntów, ani nie nadaje tych praw. Rejestruje zaś stany prawne ustalone w innym trybie i przez inne organy. Poprzez więc żądanie wprowadzenia zmian w ewidencji nie można dochodzić ani udowadniać swoich praw właścicielskich czy uprawnień do władania nieruchomością. Deklaratoryjny charakter wpisu oznacza, że nie kształtuje on nowego stanu prawnego, a jedynie potwierdza stan prawny nieruchomości wynikający z dokumentów. Ewidencja odzwierciedla stan aktualny i organ ewidencyjny może wpisać do niej tylko takie prawo do nieruchomości, które w sposób niewątpliwy wynika z dokumentów wskazanych w rozporządzeniu Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 20 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454).W świetle § 46 tego aktu, dokumentami stanowiącymi podstawę wpisu mogą być prawomocne orzeczenia sądowe, akty notarialne, ostateczne decyzje administracyjne, odpisy z ksiąg wieczystych, akty normatywne ilustrujące aktualny stan prawny nieruchomości. Organ odwoławczy wskazał, że kwestie zmian granic dotyczą stosunków własnościowych i mogą być przedmiotem oceny w postępowaniach o rozgraniczenie lub innych postępowaniach przed sądem powszechnym. Wtedy to bowiem badane są faktyczne granice przysługującego stronie prawa własności.

M. D. zaskarżyła powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie. Wniosła o jej zmianę poprzez likwidację drogi naniesionej na budynek mieszkalny. Skarżąca podniosła, że organ całkowicie pomija stan posiadania, a posiadaczem byli jej rodzice S. G. i J. G. W ten sposób nie uwzględniono całego materiału dowodowego. W 1977 r. wybudowany został przez ojca budynek mieszkalny. W tym czasie nie istniała droga oznaczona jako działka nr 599 i nie pojawia się ona w protokole uwłaszczeniowym podpisanym przez jej rodziców.

WINGiK w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, przytaczając powtórnie argumentację z uzasadnienia zakwestionowanej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Decyzja administracyjna stanowi jedną z form działalności organów administracji publicznej poddanych kontroli sądu administracyjnego po myśli art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze z.), zwanej w dalszej części "P.p.s.a.". Kryterium, w oparciu o które kontrola ta jest dokonywana to legalność, o czym stanowi z kolei art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066). Zadaniem Sądu jest zatem zbadać zgodność kwestionowanej decyzji zarówno z prawem procesowym tj. czy poprzedzające jej wydanie czynności były prawidłowe, jak też z prawem materialnym tzn. czy dokonano właściwej subsumpcji ustalonego stanu faktycznego pod określoną normę prawną. Przy rozstrzyganiu sprawy sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną, a ma na względzie tylko jej granice (art. 134 § 1 P.p.s.a.). Stwierdzając wystąpienie przyczyn określonych w art. 156 K.p.a. (przesłanki nieważności) lub w innych przepisach Sąd ma obowiązek stwierdzić nieważność kwestionowanej decyzji (art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Natomiast stwierdzenie naruszenia prawa materialnego o wpływie na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego bądź innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy obliguje do uchylenia zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a – c P.p.s.a.), ewentualnie także – w związku z brzmieniem art. 135 P.p.s.a. – rozstrzygnięcia ją poprzedzającego.

Złożona w niniejszej sprawie skarga dotyczy decyzji WINGiK z dnia [...] października 2015 r. utrzymującej w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2015 r. o odrzuceniu zarzutów M. D. do danych ujawnionych w operacie opisowo-kartograficznym ewidencji, sporządzonym w wyniku modernizacji ewidencji gruntów i budynków.

Jak wynika z akt sprawy, informacja Starosty [...], że projekt operatu modernizacji ewidencji gruntów i budynków m. in. obrębu N., gm. [...] stał się operatem ewidencyjnym została – zgodnie z wymogiem określonym w art. 24a ust. 8 P.g.i.k. - opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] z dnia [...] grudnia 2014 r. pod poz. [...]. Następnie, realizując uprawnienie wynikające z brzmienia art. 24a ust. 9 P.g.i.k. M. D. zgłosiła do zawartych tam danych zarzut sprowadzający się do żądania likwidacji drogi znajdującej się na mapach pomiędzy działkami nr 151/1 i nr 151/2, która – jak wymieniona twierdzi – w rzeczywistości nie istnieje na gruncie. Została bowiem "usunięta" w następstwie połączenia powyższych działek, które otrzymały numer 100. W wyniku przeprowadzonego w sprawie postępowania, Starosta [...] uznał przedmiotowy zarzut za niezasadny i wskazaną decyzją z dnia [...] sierpnia 2015 r. odrzucił go. W motywach rozstrzygnięcia wskazał, że stan ewidencyjny działek nr 151/1, nr 151/2 i nr 599 (droga oddzielająca dwie pierwsze wskazane działki) zgodny jest ze stanem prawnym ujawnionym w dwóch księgach wieczystych tj. odnoszących się do działek nr 151/1 i nr 151/2 oraz do działki nr 599. Tożsame stanowisko zajął WINGiK, który zwrócił uwagę na deklaratoryjny charakter wpisów do ewidencji, które nie mogą kształtować nowego stanu prawnego, a jedynie potwierdzają stan prawny nieruchomości wynikający z określonych dokumentów. Brak jest zatem, w ocenie organu odwoławczego podstaw, by w postępowaniu prowadzonym w trybie modernizacji ewidencji gruntów i budynków samodzielnie rozstrzygać kwestii uprawnień do gruntu. Z powyższym nie zgodziła się M. D., która w skardze do tut. Sądu wniosła o zmianę zaskarżonej decyzji poprzez likwidację drogi, na której w terenie znajduje się faktycznie budynek mieszkalny.

W ocenie Sądu, rację w prowadzonym przez strony sporze należy przyznać organom administracji. Kwestie dotyczące modernizacji ewidencji reguluje art. 24a P.g.i.k. oraz rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. (Dz. U. z 2015 r. poz. 542), zwane następnie "rozporządzeniem". Starosta może zarządzić przeprowadzenie modernizacji ewidencji gruntów i budynków na obszarze poszczególnych obrębów ewidencyjnych (art. 24a ust. 1 P.g.i.k.). Po upływie terminu, o którym mowa w ust. 7 (15 dni roboczych od upływu terminu wyłożenia do wglądu projektu operatu opisowo-kartograficznego), dane objęte modernizacją, zawarte w projekcie operatu opisowo-kartograficznego stają się danymi ewidencji gruntów i budynków i podlegają ujawnieniu w bazie danych ewidencji gruntów i budynków. Informację o tym starosta ogłasza w dzienniku urzędowym województwa oraz w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej starostwa (art. 24a ust. 8 P.g.i.k.). Każdy, czyjego interesu prawnego dotyczą dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków ujawnione w operacie opisowo-kartograficznym, może w terminie 30 dni od dnia ogłoszenia w dzienniku urzędowym województwa informacji, o której mowa w ust. 8, zgłaszać zarzuty do tych danych (art. 24a ust. 9 P.g.i.k.). O uwzględnieniu lub odrzuceniu zarzutów starosta rozstrzyga w drodze decyzji (art. 24a ust. 10 P.g.k.). W świetle § 55 rozporządzenia, modernizacja ewidencji to zespół działań technicznych, organizacyjnych i administracyjnych podejmowanych przez starostę w celu: uzupełnienia bazy danych ewidencyjnych i utworzenia pełnego zakresu zbiorów danych ewidencyjnych zgodnie z wymogami rozporządzeni (pkt 1), modyfikacji istniejących danych ewidencyjnych do wymagań określonych w rozporządzeniu (pkt 2). Przy czym, przy wykonywaniu modernizacji ewidencji gruntów i budynków przepisy rozdziału 2, z wyłączeniem § 34, 40, 41, 42 i 43, stosuje się odpowiednio. Rozdział 2, do którego przepisów odsyła powołany paragraf zatytułowany jest "Zakładanie ewidencji gruntów i budynków" i wskazuje zakres danych, które ewidencja ma obejmować oraz źródła, z którego dane te mają pochodzić. Zgodnie z definicją ustawową (art. 2 pkt 8 P.g.i.k.), ewidencja gruntów i budynków (kataster nieruchomości) - to system informacyjny zapewniający gromadzenie, aktualizację oraz udostępnianie, w sposób jednolity dla kraju, informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz o innych podmiotach władających lub gospodarujących tymi gruntami, budynkami lub lokalami. W myśl § 10 ust. 1 rozporządzenia, ewidencja obejmuje: dane liczbowe i opisowe dotyczące gruntów i budynków oraz lokali (pkt 1) oraz dane dotyczące właścicieli nieruchomości oraz przysługujących im wielkości udziałów w prawie własności, a także daty określające nabycie oraz utratę tego prawa (pkt 2). Prawa osób i jednostek organizacyjnych, o których mowa w § 10 ust. 1 pkt 2 oraz w § 11 ust. 1 pkt 1 i 2, do gruntów, budynków i lokali uwidacznia się w ewidencji na podstawie ściśle określonych dokumentów tj. wpisów dokonanych w księgach wieczystych (pkt 1); prawomocnych orzeczeń sądowych (pkt 2); umów zawartych w formie aktów notarialnych, dotyczących ustanowienia lub przeniesienia praw rzeczowych do nieruchomości, z wyłączeniem umów dotyczących użytkowania wieczystego gruntów i własności lokali (pkt 3); ostatecznych decyzji administracyjnych (pkt 4); dyspozycji zawartych w aktach normatywnych (pkt 5); umów dzierżawy, o których mowa w § 11 ust. 1 pkt 2 (pkt 6). Zgodnie z § 36 rozporządzenia, przebieg granic działek ewidencyjnych wykazuje się w ewidencji na podstawie dokumentacji geodezyjnej, przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, sporządzonej: w postępowaniu rozgraniczeniowym (pkt 1); w celu podziału nieruchomości (pkt 2); w postępowaniu scaleniowym i wymiany gruntów (pkt 3); w postępowaniu dotyczącym scalenia i podziału nieruchomości (pkt 4); na potrzeby postępowania sądowego lub administracyjnego, a następnie wykorzystanej do wydania prawomocnego orzeczenia sądowego lub ostatecznej decyzji administracyjnej (pkt 5); przy zakładaniu, na podstawie poprzednio obowiązujących przepisów, katastru nieruchomości i ewidencji gruntów i budynków (pkt 6); przez Straż Graniczną, jeżeli dokumentacja ta określa przebieg granic państwa z dokładnością odpowiednią dla ewidencji (pkt 7); w wyniku geodezyjnego pomiaru sytuacyjnego istniejących lub wznowionych znaków granicznych albo wyznaczonych punktów granicznych (pkt 8). W świetle zaś § 37 ust. 1 rozporządzenia, jeżeli brak jest dokumentacji wymienionej w § 36 lub jeżeli zawarte w niej dane nie są wiarygodne, dane dotyczące przebiegu granic działek ewidencyjnych pozyskuje się w wyniku geodezyjnych pomiarów terenowych lub geodezyjnych pomiarów fotogrametrycznych poprzedzonych ustaleniem przebiegu tych granic. Przy czym, ustalenie przebiegu granic działek ewidencyjnych, w tym położenia wyznaczających je punktów granicznych, może nastąpić w oparciu o zobrazowania lotnicze, satelitarne lub ortofotomapę, jeżeli te zobrazowania lub ortofotomapa charakteryzują się rozdzielczością zapewniającą wizualizację szczegółów sytuacyjnych, które mogą mieć znaczenie przy ustaleniu przebiegu tych granic (ust. 2).

Mając na uwadze powołane wyżej regulacje prawne należy podnieść, że – jak to słusznie podkreślił WINGiK – ewidencja gruntów to tylko specjalnie prowadzony zbiór informacji o gruntach, który spełniając funkcje informacyjno-techniczne nie rozstrzyga sporów o prawa do gruntów, ani nie nadaje tych praw. Rejestruje zaś stany prawne ustalone w innym trybie i przez inne organy. Specyfiką ewidencji jest więc to, że jej prowadzenie, w tym założenie, aktualizacja czy modernizacja, nie mogą być instrumentem dla rozstrzygania spornych stanów na gruncie dotyczących zasięgu prawa własności. W postępowaniach prowadzonych w ramach ewidencji, dane do operatu wprowadzane są w oparciu o określone dokumenty wyszczególnione w ustawie (art. 22 P.g.i.k.) oraz rozporządzeniu (§ 35-37, § 46). Dlatego też postępowania te nie mogą stanowić instrumentu konkurencyjnego w stosunku do innych instytucji, które w myśl ostatnio powołanych przepisów służą wykreowaniu określonych danych ewidencyjnych. Ewidencja ma zatem charakter wtórny wobec tych innych instytucji. Informacje, które są do niej wpisywane są zatem skutkiem określonej treści przedkładanej przez stronę bądź dostępnej organowi z urzędu dokumentacji. Zmian w stanie prawnym ewidencji nie dokonuje się więc na podstawie samego tylko żądania strony umotywowanego faktycznym sposobem korzystania z danej nieruchomości (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7.05.2008 r. I OSK 719/07, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 17.06.2011 r. III SA/Łd 127/11, publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Wedle rejestru szczegółowego pomiarowo-szacunkowego przed przebudową ustroju rolnego z 1955 r. pod poz. 57 jako posiadacz działki nr 100 o pow. 0,59 ha wpisany został poprzednik prawny skarżącej – A. G. Z kolei, po przebudowie ustroju rolnego, w rejestrze szczegółowym pomiarowo-szacunkowym z dnia 7 grudnia 1955 r. pod poz. 50 wpisana została działka nr 151 o pow. 0,59 ha., a jako jej posiadacz A. G. oraz pod poz. 195 działka nr 599 – droga. W rejestrze pomiarowym z 1959r. pod poz. 52 uwidoczniona została działka nr 151 o pow. 0,59 ha, a jako jej posiadacza wpisano A. G. W związku z pracami dotyczącymi założenia poligonizacji technicznej wsi N. prowadzonymi przez Okręgowe Przedsiębiorstwo Miernicze w [....] opracowano, na podstawie pomiarów na gruncie, pierworys mapy ewidencyjnej. Sporządzony w wyniku powyższych prac szkic polowy nr 31, na którym nie ma numerów działek, a tylko nazwiska posiadaczy wskazuje, że działkę należącą do A. G. przedziela istniejąca wówczas na gruncie droga. Na pierworysie mapy ewidencyjnej oznaczono działki nr 151/1 i nr 151/2 z dzielącą je działką nr 599 jako drogą. Dla działek nr 151/1 i nr 151/2 założona została księga wieczysta nr [...], gdzie jako właściciela wpisano A. G. Z kolei dla działki nr 599 również założono księgę wieczystą – nr [...] z wpisanym jako właścicielem Skarbem Państwa. W związku z pracami dotyczącymi uwłaszczania gospodarstw rolnych w 1975 r., wydany został przez Naczelnika Gminy [...] w dniu 15 sierpnia 1975 r. Akt Własności Ziemi nr [...], który potwierdził nabycie z mocy samego prawa własności gospodarstwa rolnego składającego się m. in. z działek nr 151/1 i nr 151/2 przez J. G. i S. G. – rodziców skarżącej. Dla działek tych założono w oparciu o ten akt księgę wieczystą nr [....]. M. D. stała się właścicielem działek nr 151/1 i nr 151/2 na podstawie umowy przekazania gospodarstwa rolnego z dnia 21 maja 1987 r. (Rep. A Nr [...]). Powyższa umowa stała się podstawą dokonania zmian w księdze wieczystej nr [...] oraz rejestrze gruntów obrębu N. w jednostce rejestrowej nr 67, gdzie w miejsce J. G. i S. G. wpisano skarżącą. Natomiast właścicielem działki nr 599 o pow. 0,59 ha (droga), na podstawie decyzji Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 1991 r. nr [...] jest Gmina [...], a prowadzona jest dla niej obecnie księga wieczysta nr [...].

Z przeprowadzonej w dniu 2 marca 2015 r. rozprawy administracyjnej wynika, że na części działki nr 599 posadowiony jest budynek mieszkalny należący do M. D., z kolei część działki nr 599 użytkowana jest jako pastwisko i od prawie 40 lat stanowi enklawę z działkami nr 151/1 i nr 151/2.

W ramach związanych z modernizacją ewidencji gruntów i budynków na terenie obrębu N. prac w miejsce mapy analogowej sporządzono mapę numeryczną. Wykorzystano w tym celu materiały geodezyjne znajdujące się w zasobie geodezyjnym i kartograficznym, w tym dokumenty z założenia mapy ewidencyjnej wykonanej w 1962 r. Część opisowa zmodernizowanego operatu ewidencyjnego została sporządzona na podstawie dotychczasowego operatu ewidencyjnego obrębu N. Działka nr 599 została, zgodnie z księgą wieczystą Nr [...], wykazana na rzecz Gminy [...], zaś działki nr 151/1 i nr 151/2, zgodnie z księgą wieczystą Nr [...], na rzecz M. D.

Mając wszystko powyższe na uwadze, trzeba podnieść, że nieudokumentowane żądanie dokonania zmiany w ewidencji nie może być uwzględnione, bowiem analiza znajdujących się w aktach sprawy materiałów dowiodła, że działki, których dotyczy spór wykazane są prawidłowo. Brak jest więc podstaw prawnych do wprowadzenia sugerowanych przez skarżącą zmian, jako że istnienie działek nr 151/1, nr 151/2 i nr 599 potwierdzają stosowne wpisy w odnoszących się do tych działek księgach wieczystych, których podstawę stanowiły z kolei określone dokumenty. Uwzględnienie żądania skarżącej stanowiłoby więc oczywiste naruszenie prawa, albowiem prowadziłoby do dokonania przez organy samodzielnych zmian, stojących w ewidentnej sprzeczności ze stanem prawnym wynikającym z ksiąg wieczystych. Nie doszłoby wówczas do potwierdzenia stanu prawnego, a jego wykreowania. Tym samym Sąd w składzie rozpoznającym sprawę podziela pogląd organów o konieczności odrzucenia zgłoszonego przez M. T. zarzutu. Organy administracji publicznej prowadzące ewidencję gruntów i budynków nie są uprawnione do oceny aktów notarialnych, czy innych dokumentów stanowiących podstawę wpisów w księgach wieczystych, jak też samych tych wpisów, ponieważ uprawnienie to pozostaje w zakresie właściwości sądów powszechnych.

Konkludując, prostowanie błędnych wpisów w ewidencji jest możliwe, ale zawsze musi mieć to oparcie w stosownej dokumentacji. Nie może natomiast sprowadzać się do merytorycznego ustalania przez organ prowadzący ewidencję przebiegu granic pomiędzy poszczególnymi sąsiadującymi działkami. W razie powstania sporu, co do tego czyją własnością jest nieruchomość ujawniona w operacie gruntów, powinno najpierw dojść do rozstrzygnięcia takiego sporu w drodze odpowiedniego procesu cywilnego, a dopiero potem do ujawnienia zapadłego w takim procesie orzeczenia w operacie ewidencyjnym.

Z uwagi na fakt, że ustalenia organów, jak również argumentacja prawna przedstawiona w uzasadnieniach objętych skargą rozstrzygnięć są prawidłowe i znajdują potwierdzenie w materiale dowodowym zebranym w aktach sprawy, skarga podlegała oddaleniu, o czym orzeczono na podstawie art. 151 P.p.s.a.