Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt I SA/Ol 457/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2009-01-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6117 Ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.)
Hasła tematyczne: Ulgi podatkowe
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 67a par. 1 pkt 3
journal: Dz.U. 1997 nr 137 poz 926
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zofia Skrzynecka, Sędziowie Sędzia WSA Tadeusz Piskozub, Sędzia WSA Wojciech Czajkowski (spr.), Protokolant Marika Brzozowiec, po rozpoznaniu w Olsztynie na rozprawie w dniu 8 stycznia 2009 r., sprawy ze skargi I. W. i W. W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 2. nakazuje ściągnąć od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz Skarbu Państwa – Kasa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie kwotę 500zł, tytułem nieuiszczonego wpisu sądowego.


UZASADNIENIE

Wnioskiem złożonym w Urzędzie Skarbowym w dniu 2 kwietnia 2008 r. M.i W.W. zwrócili się o umorzenie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2007 rok. We wniosku podnieśli m.in., iż należność ta ma związek z przychodem powstałym na skutek umorzenia decyzją Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia "[...]", należności z tytułu opłat za używanie lokalu mieszkalnego w kwocie 21.405,54 zł.

Dołączając tę decyzję wraz z innymi dokumentami M. i W. W. podali, że Ich sytuacja nie polepszyła się w stosunku do tej, która stała się podstawą umorzenia należności z tytułu opłat za używanie lokalu mieszkalnego. Z ustaleń opisanych w decyzji Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej wynikało zaś, że źródłem utrzymania osób zamieszkujących lokal tj.: I., W., J. i P. W., było świadczenie emerytalne W. W. w wysokości 1.052,13 zł, oraz jego wynagrodzenie za dodatkową pracę sprzątacza posesji w kwocie ok. 920 zł brutto, pomniejszone o potrącenia komornicze w wysokości 587,71 zł z tytułu obowiązku alimentacyjnego. Z ustaleń tych wynikało ponadto, że W.W. leczy się w związku z chorobą nowotworową i uznany został za osobę o znacznym stopniu niepełnosprawności. Z tego tytułu otrzymuje zasiłek pielęgnacyjny w wysokości 153 zł miesięcznie, podobnie jak małżonka, również będąca osobą niepełnosprawną. I.W. posiadała przy tym status osoby bezrobotnej bez prawa do zasiłku oraz pozostaje pod stałą opieką lekarza rodzinnego, poradni zdrowia psychicznego i poradni endokrynologicznej. J.W. i pełnoletni syn wnioskodawców P. pozostają bez pracy.

We wniosku o umorzenie podatku dochodowego M. i W. W. podnieśli, iż od chwili umorzenia należności z tytułu opłat za lokal mieszkalny, regulują należne z tego tytułu zobowiązania w kwocie 591 zł, a od maja 2008 r. – 626 zł miesięcznie. Wskazali też, iż na pozostałe koszty utrzymania rodziny składają się kwoty 120 zł za gaz oraz 80 zł za energię elektryczną. Ponoszą ponadto wydatki na lekarstwa w wysokości ok. 620 zł na kwartał.

Ze złożonego w toku postępowania o udzielenie ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych oświadczenia o stanie majątkowym z dnia 8 kwietnia 2008 r. wynikało natomiast, iż wnioskodawcy prowadzili wspólne gospodarstwo domowe z synem P. Na dochody rodziny składały się: emerytura W.W. w wysokości 924,67 zł netto (po dokonaniu potrąceń komorniczych w wysokości 318,15 zł), wynagrodzenie W. W. za pracę w Przedsiębiorstwie A w wysokości ok. 700 zł netto, wynagrodzenie za pracę P.W. w kwocie 1.051,95 zł netto oraz zasiłki pielęgnacyjne w kwocie 306 zł.

Odmawiając umorzenia zaległości podatkowej w podatku dochodowym za 2007 r. w wysokości 3.351 zł, Naczelnik Urzędu Skarbowego w uzasadnieniu decyzji z dnia "[...]" wskazał, iż z zebranych danych wynika, że łączny miesięczny dochód rodziny wynosi ok. 2.367 zł. Natomiast wielkość ponoszonych miesięcznie wydatków (oprócz wyżywienia) organ oszacował na kwotę ok. 974,38 zł miesięcznie. W jego ocenie, okoliczności powstania zobowiązania podatkowego nie nosiły znamion zdarzeń nadzwyczajnych, czy niezależnych od strony. Kłopoty zdrowotne nie mogły stanowić kluczowej przesłanki uzasadniającej pozytywne rozpatrzenie wniosku, bowiem podatek, którego wniosek dotyczył był skutkiem uzyskania przez podatników dochodu. Podejmując decyzję w sprawie odmowy umorzenia wzięto też pod uwagę fakt, że termin rozliczenia się z organem podatkowym przypadał na okres 1.01. – 30.04.2008 r., a zatem obejmował cztery miesiące, kiedy to podatnicy mieli możliwość wpłaty kwot, które w rozliczeniu miesięcznym nie stanowiłyby dla Nich znacznego obciążenia.

Stanowisko organu I instancji podtrzymał Dyrektor Izby Skarbowej. W uzasadnieniu wydanej w związku z wniesionym odwołaniem decyzji z dnia "[...]" powołał treść art. 67 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), zgodnie z którym organ podatkowy, na wniosek podatnika, z zastrzeżeniem art. 67b, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, może umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną.

Wyjaśniając przesłanki udzielenia ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych organ podniósł, iż pojęcia "ważnego interesu podatnika" oraz "interesu publicznego" są nieostre i niezdefiniowane przez ustawodawcę. Dlatego też podlegają one interpretacji w konkretnej sytuacji faktycznej. Jak podniesiono w uzasadnieniu decyzji drugoinstancyjnej, pod terminem "ważnego interesu podatnika" kryją się wypadki, na które podatnik nie mógł mieć wpływu i które są niezależne od sposobu jego postępowania. Natomiast przez "interes publiczny" rozumieć należy dyrektywę postępowania, nakazującą mieć na uwadze respektowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, takich jak: sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie do organów władzy. Jednak nawet w sytuacji zaistnienia przypadków uzasadnionych "ważnym interesem podatnika" lub "interesem publicznym" organ podatkowy może, lecz nie musi zastosować wnioskowanej ulgi.

Odnosząc się do argumentacji strony, iż w czerwcu 2008 r. P.W. został wezwany do spełnienia powszechnego obowiązku obrony jako poborowy, Dyrektor Izby Skarbowej zwrócił uwagę, że pozostawił w sporządzonym zestawieniu dochodów rodziny wnioskodawców otrzymywane przez Niego wynagrodzenie, wobec uzyskanej w postępowaniu odwoławczym informacji, że przebywa On na zwolnieniu lekarskim. Natomiast wielkość ponoszonych przez podatników wydatków organ odwoławczy ustalił w odmiennej w stosunku do ustaleń pierwszoinstancyjnych wysokości, w oparciu o dołączone do akt oświadczenie z dnia 28 lipca 2008 r., z którego wynikało, iż łączne koszty utrzymania gospodarstwa domowego wynosiły 2.053,34 zł miesięcznie. Mając to na uwadze, organ odwoławczy przyjął miesięczną nadwyżkę dochodów M. i W. W. nad kosztami, w wysokości ok. 322,76 zł . W ocenie organu, informacje te świadczą o trudnej sytuacji materialnej podatników, jednakże fakt ten nie obliguje organu do zastosowania ulgi.

Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej, w przedmiotowej sprawie nie zaistniały okoliczności nadzwyczajne, które uniemożliwiłyby podatnikom uiszczenie podatku. Zapłata podatku nie narażała zdrowia, czy życia rodziny podatników. Ponadto, czas jakim dysponowali oni na zgromadzenie odpowiednich funduszy na zapłatę podatku był dłuższy, niż wskazany przez Naczelnika Urzędu Skarbowego okres 4 miesięcy, bowiem decyzja o umorzeniu należności z tytułu zaległych opłat za lokal mieszkalny została wydana w dniu "[...]". Stosownie zatem do art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.) przychód podlegający opodatkowaniu nie powstał z chwilą otrzymania przez stronę informacji PIT – 8 C za 2007 rok, lecz z chwilą uprawomocnienia się decyzji Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej. W odniesieniu do zarzutu strony, iż zasiłek pielęgnacyjny nie podlega opodatkowaniu, a zatem nie powinien też zostać uwzględniony przy wyliczeniach dokonanych przez organy, organ odwoławczy podzielając stanowisko organu I instancji, stwierdził, że jest to kwota, którą podatnicy faktycznie dysponują.

Reasumując, Dyrektor Izby Skarbowej uznał, że podatnicy mogli przeznaczyć na miesięczną spłatę części zaległości podatkowej nadwyżkę dochodów nad wydatkami w kwocie 322,76 zł. Ponadto, w Jego ocenie, przeznaczenie części środków w wysokości 221,43 zł na zakupy ratalne wskazuje, iż podatnicy świadomie i z wyboru preferują cele inne niż spłatę należności podatkowych.

W złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skardze podatnicy wnieśli o uchylenie decyzji organów obu instancji. W uzasadnieniu, nie zgadzając się ze stanowiskiem organów podatkowych podkreślili, iż sytuacja finansowa ich rodziny jest bardzo trudna, a wydane decyzje odmawiające umorzenia zaległości mają charakter krzywdzący. Zdaniem skarżących, materiał dowodowy sprawy nie został wbrew obowiązkowi wynikającemu z art. 125 § 1 Ordynacji podatkowej rozważony w sposób wnikliwy, o czym świadczy pominięcie faktu, iż w związku z ich stanem zdrowia orzeczony został znaczny stopień niepełnosprawności. Nie jest również zrozumiałe stanowisko, że przy obliczaniu dochodu gospodarstwa domowego powinien być uwzględniany zasiłek pielęgnacyjny.

W ocenie skarżących, organy naruszyły przepis art. 155 § 1 Ordynacji podatkowej pomijając dowód z wyjaśnień strony. Błędnym było też ustalenie, że Ich pełnoletni syn P. ma prawo dysponować swym wynagrodzeniem, w tym dokonywać zakupów na raty. Jak podnieśli, zadłużenie z tytułu czynszu powstało w latach 2004 – 2007 wskutek przebytych chorób. Umorzenie należności z tytułu czynszu, z powodu trudnej sytuacji życiowej spowodowało z kolei obowiązek zapłaty podatku, co zdaniem podatników jest szczególnie krzywdzące, tym bardziej gdy ich sytuacja nie poprawiła się w istotny sposób.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i argumentację w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:

Stosownie do przepisów art. 3 § 1 i 145 § 1 pkt c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. . – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz.1270) wojewódzkie sądy administracyjne powołane są do kontroli działalności administracji publicznej i stosując środki przewidziane w ustawie mogą uchylić decyzję organu wówczas, gdy stwierdzą naruszenie przepisów prawa.

W rozpatrywanej sprawie decyzja organu pierwszej instancji została wydana w oparciu o art. 67 a § 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. nr 8, poz. 60 ze zm.). Stosownie do tego przepisu "organ podatkowy w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, może na wniosek podatnika umorzyć w całości lub części zaległości podatkowe lub odsetki za zwłokę". Słuszną jest zatem teza wynikająca z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, iż decyzje dotyczące umorzenia zaległości podatkowych podejmowane są w ramach tzw. uznania administracyjnego. Z treści wymienionego przepisu wynika, że Ustawodawca dopuścił możliwość udzielania pomocy w regulowaniu należności publicznoprawnych w postaci umorzenia zaległości podatkowej, w wypadku zaistnienia ściśle określonych przesłanek, tj. ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego. Każdy z tych warunków samodzielnie, albo też oba łącznie mogą stanowić podstawę umorzenia zobowiązania podatkowego. Zakres uznania administracyjnego nie jest jednak uprawnieniem nieograniczonym. W przeciwnym bowiem wypadku mogłoby to oznaczać dowolność organu przy rozstrzyganiu spraw dotyczących udzielanie ulg. Przede wszystkim nie jest oparte o kryterium uznania ustalenie istnienia przesłanek określonych w art. 67 a § 1 pkt 3 ustawy Ordynacja podatkowa. Użycie przez Ustawodawcę ogólnych zwrotów: "ważny interes podatnika" oraz "interes publiczny" stwarza konieczność dokonania przez organ szerokiej oceny różnych wartości. W ocenie tej należy uwzględnić zarówno sposób powstania zaległości podatkowej, jak również sytuację majątkowo - rodzinną wnioskodawcy, a także możliwości wykonania ciążących na zobowiązanym obowiązków podatkowych.

W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalony został pogląd, iż kontroli nie podlega uznanie samo w sobie, ale kwestia, czy decyzja została podjęta zgodnie z podstawowymi regułami postępowania administracyjnego (por. wyrok NSA z 09.01.2002 w sprawie III S.A. 830/00). Potwierdza to również doktryna. Wskazuje się, iż ocenie może podlegać legalność działania organu podatkowego, a nie natomiast zasadność i celowość odmowy (por. J. Kotecki - Odmowa umorzenia zaległości podatkowej - uznaniowość decyzji organów podatkowych, Doradca podatkowy, t. 2, 2000/3/58).

Kontrolą sądu objęto zatem tę część postępowania administracyjnego, która odnosiła się do ustalenia przez organy podatkowe faktu istnienia przesłanek warunkujących zastosowanie ulgi przewidzianej w art. 67 a § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej. Sąd stwierdził, iż w rozpatrywanej sprawie doszło do naruszenia wymienionego przepisu poprzez błędną interpretację pojęć "ważny interes podatnika" oraz "interes publiczny". W świetle zebranego materiału dowodowego nie zaistniały bowiem podstawy do przyjęcia, iż nie zachodzą w niej przesłanki "ważnego interesu podatnika" oraz "interesu publicznego" określone w treści art. 67 a § 1 pkt 3 , istnienie których to przesłanek zostało wykluczone przez organy obu instancji.

Uznając za niewątpliwie słuszny wyrażony w zaskarżonej decyzji pogląd, że tylko wystąpienie przesłanek umożliwia udzielenie ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych, Sąd stwierdził, iż w niniejszej sprawie organy nie dokonały rzetelnej oceny w przedmiocie istnienia tychże przesłanek. Przede wszystkim niezasadną, w świetle okoliczności przedstawionych przez wnioskujących o umorzenie, jest argumentacja Dyrektora Izby Skarbowej, że nie wskazali oni na zaistnienie nadzwyczajnych okoliczności, które spowodowały powstanie zaległości podatkowej, a które obligowałyby organy do udzielenia ulgi w spłacie i oparta na tej tezie konstatacja, iż w niniejszej sprawie udzielenie ulgi podatkowej nie znajduje uzasadnienia w interesie publicznym, bowiem zapłata podatku nie narusza zasad sprawiedliwości i równości, ani nie naraża bytu podatników.

Uzasadniając swoje stanowisko z punktu widzenia ważnego interesu podatnika, organ powinien przeprowadzić wnikliwą analizę stanu faktycznego, na tle którego niewątpliwie szczególnie istotna jest ocena sytuacji materialnej strony i jej rzeczywistych możliwości płatniczych. Nie bez znaczenia jest też jednak ocena innych wartości, w tym odnoszących się do sposobu powstania zaległości podatkowej, czy możliwości wykonania ciążących na zobowiązanych obowiązków podatkowych. Jak podnosił Naczelny Sąd Administracyjny w niepublikowanym wyroku z dnia 14 września 2001 r. - sygn. akt III SA 1590/00, o zaistnieniu ważnego interesu podatnika decydują kryteria zobiektywizowane, które są zgodne z powszechnie aprobowaną hierarchią wartości. Oznacza to, że ważny interes konkretnego podatnika musi być także ważny w ocenie każdego przeciętnego obywatela. W ramach uznania administracyjnego organ prowadząc postępowanie nie może więc pozostać obojętny na inne niż sytuacja majątkowa kwestie, w tym przypadku, dotyczące okoliczności powstania zaległości podatkowej. Te natomiast, związane były z umorzeniem przez Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej czynszu za pozostający w zasobach tej Agencji lokal mieszkalny. Umarzając czynsz w kwocie 21.405,54 zł, (stanowiący przychód podatników w myśl art.11 ist.1 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych), wskazano zaś między innymi na sytuację osobistą i stan zdrowia leczącego się w związku z chorobą nowotworową W.W. oraz pozostającej pod stałą opieką poradni zdrowia psychicznego i poradni endokrynologicznej I.W. Podano również, że w świetle przedstawionych przez I. i W. W. dokumentów, z uwagi na orzeczony znaczny stopień niepełnosprawności, wymagają Oni opieki i pomocy drugiej osoby w związku z ograniczeniem samodzielnej egzystencji oraz koniecznością stałego współdziałania na co dzień w procesie leczenia. Z dokonanej przez Sąd analizy akt administracyjnych wynika, że skarżący pozostają w trudnej sytuacji materialnej, czego organy zresztą nie kwestionowały. Podnosiły jednak, iż sytuacja taka nie obliguje do zastosowania ulgi podatkowej. Stanowisko to, w świetle zebranego w sprawie materiału dowodowego jest zdaniem Sądu, zbyt daleko idące. Dokonując oceny zaistnienia przesłanek z art. 67 a § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej i odnosząc się do obiektywnych kryteriów, organ powinien był uwzględnić wszystkie okoliczności kształtujące sytuację wnioskodawcy i w oparciu o nie jednoznacznie określić, czy spełnione zostały przesłanki wynikające z treści w/w przepisu.

Zdaniem Sądu, dokonana przez organy podatkowe ocena braku przesłanki "ważnego interesu podatnika" jest co najmniej przedwczesna i nie mająca oparcia w materiale dowodowym sprawy. Formułując wnioski na podstawie tego materiału organ pominął istotne kryterium oceny tej przesłanki związane z okolicznościami powstania zaległości. Odwołując się zaś do wysokiej rangi wartości jakie powinny być brane przy ocenie przesłanek z art. 67 a § 1 pkt 3 Ordynacji, w tym zdrowia i życia ludzkiego uznał, że w niniejszej sprawie wartości takie nie wystąpiły. To zaś pozostaje w sprzeczności z poczynionymi w niej ustaleniami, w tym opisanymi wyżej w związku z decyzją Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia "[...]" i przekracza zasadę swobodnej oceny dowodów wynikającej z treści art. 191 Ordynacji podatkowej.

Nie do zaakceptowania z punktu widzenia ważnego interesu podatnika, jak też interesu publicznego jest zdaniem Sądu, stanowisko organu odwoławczego, iż w okolicznościach sprawy udzielenie I. i W. W. ulgi podatkowej naruszyłoby zasady sprawiedliwości, skoro wielu podatników znajdujących się w analogicznej sytuacji materialnej rzetelnie wywiązuje się ze swoich zobowiązań wobec Skarbu Państwa. Przyznanie ulgi postawiłoby więc wnioskodawców w niezasłużenie uprzywilejowanej pozycji względem innych podatników.

Dodatkowo należy podnieść, że Dyrektor Izby Skarbowej uzasadnił stanowisko organów podatkowych między innymi brakiem w niniejszej sprawie okoliczności nadzwyczajnych. Odnosząc się do tego twierdzenia zasadnym są spostrzeżenia, że po pierwsze, art. 67 a § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej, nie wskazuje jako przesłanki umorzenia "nadzwyczajnych losowych przypadków", po drugie w przepisach prawa nie występuje legalna definicja sformułowania "ważny interes podatnika", po trzecie zaś za jaki przypadek – przy stwierdzonych okolicznościach powstania zaległości (umorzenie zaległości czynszowych za lokal mieszkalny) - należy uznać stan zdrowia wnioskodawców powodujący konieczność ponoszenia znacznych (przy łącznych dochodach rodziny w kwocie 2376,10zł miesięcznie) wydatków na leczenie oraz wymagający zapewnienia stałej opieki i pomocy innych osób

W konsekwencji, przy ocenie materiału dowodowego sprawy, ustalając istnienie przesłanki "ważnego interesu podatnika", organy zastosowały wykładnię zawężającą tego pojęcia. Zauważyć należy, iż wprowadzając w art. 67 a § 1 pkt 3 warunek "ważnego interesu podatnika" Ustawodawca nie określił jego zakresu. Dlatego dokonując ustaleń w tej materii należało uwzględniać okoliczności obiektywne. Analiza tej przesłanki na tle konkretnych okoliczności faktycznych nie może być ograniczona wyłącznie do badania przychodów i wydatków strony. Gdyby to właśnie było zamiarem Ustawodawcy, ograniczenie takie zostałoby wyraźnie sprecyzowane w treści normy prawnej. Jeżeli ograniczenia takiego brak, należy uwzględnić również aspekt zobiektywizowanych przyczyn i skutków zadłużenia wnioskodawcy. Nie można przy tym nie brać po uwagę szczególnych okoliczności związanych z sytuacją finansową w jakiej znaleźli się podatnicy, co w niniejszej sprawie wynika m.in. z faktu ponoszenia przy niewielkich dochodach znacznych wydatków na leczenie.

Granice swobodnego uznania wyznacza także interes publiczny, co wiąże się z koniecznością odpowiedzi na pytanie - czy w konkretnym przypadku domaganie się spełnienia obowiązku podatkowego nie będzie sprzeczne z tym interesem. Organy dość arbitralnie przyjęły, odwołując się do zasady powszechności opodatkowania, iż w rozpatrywanej sprawie nie wystąpiła przesłanka "interesu publicznego". Mając na uwadze poczynione ustalenia, w tym związane z postępowaniem przeprowadzonym przez Wojskową Agencję Mieszkaniową, w toku którego stwierdzono bezskuteczność egzekucji względem dłużników, jak też uzyskiwane przez nich dochody, należy również odpowiedzieć na pytanie, czy realne jest w ogóle ściągnięcie należności podatkowych, bądź czy koszty prowadzonego postępowania egzekucyjnego nie będą wyższe od możliwych do ściągnięcia kwot.

Stanowisko organów o braku przesłanki "interesu publicznego" , podobnie jak przy ocenie istnienia przesłanki "ważnego interesu podatnika" oparte zostało na ogólnych sformułowaniach, bez uwzględnienia okoliczności tejże sprawy. Przede wszystkim organy podatkowe skupiły swoją uwagę na wyjaśnieniu pojęcia "interesu publicznego" i odniosły go do zastosowania "uznania administracyjnego", a także priorytetowego charakteru zobowiązań podatkowych oraz działaniem organów w imieniu interesu publicznego. Istnienie tez wynikających z w/w ogólnych sformułowań nie zostało jednak wykazane w niniejszej sprawie, a zatem nie mogło stanowić o braku także tej przesłanki. Reasumując uznać należy, iż przyjęcie zarówno braku istnienia przesłanki "ważnego interesu podatnika" jak i "interesu publicznego" nie jest zdaniem Sądu usprawiedliwione, zważywszy zebrany w sprawie materiał dowodowy, a skoro tak, to odmowa udzielenia ulgi - pomimo jej uznaniowego charakteru - została podjęta przedwcześnie.

Mając na uwadze wyżej wskazane względy, Sąd uznał, iż sprawa winna być ponownie przeanalizowana, w dużo szerszym zakresie niż to uczyniono w zaskarżonej decyzji. W szczególności organ winien mieć na uwadze sytuację materialną i rodzinną w związku ze stanem zdrowia skarżących w sposób istotny ograniczającym ich możliwości zarobkowe, a dopiero w dalszej kolejności w sposób jasny uzasadnić, czy sytuacja ta uzasadnia przyjęcie tezy o istnieniu przesłanki "ważnego interesu podatnika", a także "interesu publicznego" lub nie. Oceniając istnienie w/w przesłanek organ uwzględni także charakter zobowiązania oraz okoliczności jego powstania. Prowadząc powtórnie postępowanie, powinien nadto ustalić, czy podatek może zostać od strony wyegzekwowany i czy odmowa umorzenia zobowiązania podatkowego nie spowoduje dodatkowych ciężarów dla finansów publicznych, niewspółmiernych do egzekwowanej należności.

Mając na uwadze podniesione wyżej okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uchylił zaskarżoną decyzję w całości, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.)