Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 1497/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-06-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Minister Insfrastruktury i Budownictwa~Minister Rozwoju
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 97 par. 1 pkt 1-3
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Anita Wielopolska Sędziowie: sędzia WSA Grzegorz Rząsa (spr.) sędzia SO del. do WSA Aleksandra Westra po rozpoznaniu w dniu 6 czerwca 2018 r. z udziałem Prokuratora Prokuratury Krajowej B. K. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi J. K. na postanowienie Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] kwietnia 2017 r., nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz postanowienie Ministra Infrastruktury z dnia [...] września 2009 r., nr [...]; 2. zasądza od Ministra Inwestycji i Rozwoju na rzecz J. K. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

I. Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest postanowienie Ministra Infrastruktury i Budownictwa z [...] kwietnia 2017 r. nr [...] uchylające postanowienie Ministra Infrastruktury z [...] września 2009 r. nr [...] (pkt 1), zawieszające z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] stycznia 2003 r. nr [...] utrzymującej w mocy decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] września 2002 r. nr [...] - do czasu otrzymania prawomocnych postanowień właściwych sądów o nabyciu spadku po T. K., R. K., Z. K. oraz T. K. lub zarejestrowanych aktów poświadczenia dziedziczenia po ww. zmarłych (pkt 2), oraz zobowiązujące (pkt 3):

- T. A., P. K. oraz M. B. do wystąpienia do właściwego sądu z wnioskiem o stwierdzenie nabycia spadku, ewentualnie do notariusza o sporządzenie aktu poświadczenia dziedziczenia po R. K., w terminie 3 miesięcy od dnia doręczenia niniejszego postanowienia;

- J. K. oraz A. K. do wystąpienia do właściwego sądu z wnioskiem o stwierdzenie nabycia spadku, ewentualnie do notariusza o sporządzenie aktu poświadczenia dziedziczenia po T. K., w terminie 3 miesięcy od dnia doręczenia niniejszego postanowienia;

- M. H. do wystąpienia do właściwego sądu z wnioskiem o stwierdzenie nabycia spadku, ewentualnie do notariusza o sporządzenie aktu poświadczenia dziedziczenia po Z. K., w terminie 3 miesięcy od dnia doręczenia niniejszego postanowienia;

- M. H., P. K., T. K. oraz B. K. do wystąpienia do właściwego sądu z wnioskiem o stwierdzenie nabycia spadku, ewentualnie do notariusza o sporządzenie aktu poświadczenia dziedziczenia po T. K., w terminie 3 miesięcy od dnia doręczenia niniejszego postanowienia.

II. Zaskarżone postanowienie zostało oparte na następujących ustaleniach faktycznych i ocenach prawnych.

II.1. Orzeczeniem z [...] maja 1950 r. nr [...] Wojewoda [...] orzekł o wywłaszczeniu nieruchomości położonej w P. przy ul. M., zapisanej w księdze wieczystej [...], wyk. [...], oznaczonej jako parcela nr [...] o pow. [...] m². Orzeczeniem z [...] lipca 1950 r. nr [...] Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w P. orzekło o wykonaniu wywłaszczenia nieruchomości objętej ww. orzeczeniem z dnia [...] maja 1950 r. nr [...]. Decyzją z [...] września 2002 r. nr [...] Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast orzekł, iż ww. orzeczenia z [...] maja 1950 r. i [...] lipca 1950 r. zostały wydane z naruszeniem prawa. Decyzją z [...] stycznia 2003 r. nr [...] Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast utrzymał w mocy decyzję z [...] września 2002 r. nr [...]. Od decyzji tej nie została złożona skarga do sądu administracyjnego, jednakże pismem z dnia 18 maja 2009 r. Prokurator Generalny złożył sprzeciw od ww. decyzji z [...] stycznia 2003 r. nr [...]. Zawiadomieniem z 26 maja 2009 r. Minister Infrastruktury i Budownictwa zawiadomił strony postępowania o wszczęciu postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji z [...] stycznia 2003 r. nr [...] z urzędu.

II.2. Postanowieniem z [...] września 2009 r. nr [...] Minister Infrastruktury, działając na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., zawiesił z urzędu postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji z [...] stycznia 2003 r. nr [...] - do czasu przedłożenia prawomocnych postanowień sądu o stwierdzeniu nabycia spadku po zmarłych T. K. oraz T. K. i jednocześnie zobowiązał J. K., Z. K., M. H., R. K., A. K., E. D., A. K., P. K., T. K. oraz B. K. do wystąpienia do właściwych sądów z wnioskami o stwierdzenie nabycia spadku po ww. zmarłych.

II.3. Pismem z 30 września 2009 r. J. K. złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej ww. postanowieniem z [...] września 2009 r. nr [...]. Pismem z 27 października 2014 r. J. K. wskazał, że zmarła T. K., nie zostawiając testamentu i po której nie zostało przeprowadzone postępowanie spadkowe, a także że zmarły R. K. i Z. K. Pismem z 11 lutego 2015 r. nr [...] organ zwrócił się do J. K., M. H., A. K., E. D., A. K., P. K., T. K., B. K., A. H. oraz L. H. o nadesłanie informacji, czy zostało przeprowadzone postępowanie spadkowe po T. K., R. K., Z. K. i T. K. Pismem z 1 marca 2015 r. J. K. poinformował, iż nie zostało przeprowadzone postępowanie spadkowe po T. K. i nikt nie jest zainteresowany w jego przeprowadzeniu, po zmarłej R. K. dziedziczą dzieci: T. A., P. K. oraz M. B., a także, że prawdopodobnymi spadkobiercami po T. K. są P. K. (wdowa po T. K.) oraz T. K. i B. K. (jego synowie). Pozostali adresaci pisma z dnia 11 lutego 2015 r. nie udzielili odpowiedzi na to pismo. Pismami z 30 grudnia 2016 r. organ zwrócił się do M. B., T. A. oraz P. K. - o nadesłanie informacji czy toczy się lub toczyło postępowanie spadkowe po zmarłej R. K. oraz do M. H. - o wskazanie, czy toczyło się postępowanie spadkowe po Z. K. Pismem z 24 stycznia 2017 r. T. A wskazała, że nie zostało dotychczas przeprowadzone postępowanie spadkowe po R. K.

II.4. Minister Infrastruktury i Budownictwa postanowieniem z [...] kwietnia 2017 r. nr [...], wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 127 § 3 w zw. z art. 144 w z w. z art. 97 § 1 pkt 4 i art. 101 § 1 k.p.a., uchylił postanowienie Ministra Infrastruktury z [...] września 2009 r. nr [...] (pkt 1), zawiesił z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] stycznia 2003 r. nr [...] oraz zobowiązał:

- T. A., P. K. oraz M. B. do wystąpienia do właściwego sądu z wnioskiem o stwierdzenie nabycia spadku, ewentualnie do notariusza o sporządzenie aktu poświadczenia dziedziczenia po R. K., w terminie 3 miesięcy od dnia doręczenia niniejszego postanowienia;

- J. K. oraz A. K. do wystąpienia do właściwego sądu z wnioskiem o stwierdzenie nabycia spadku, ewentualnie do notariusza o sporządzenie aktu poświadczenia dziedziczenia po T. K., w terminie 3 miesięcy od dnia doręczenia niniejszego postanowienia;

- M. H. do wystąpienia do właściwego sądu z wnioskiem o stwierdzenie nabycia spadku, ewentualnie do notariusza o sporządzenie aktu poświadczenia dziedziczenia po Z. K., w terminie 3 miesięcy od dnia doręczenia niniejszego postanowienia;

- M. H., P. K., T. K. oraz B. K. do wystąpienia do właściwego sądu z wnioskiem o stwierdzenie nabycia spadku, ewentualnie do notariusza o sporządzenie aktu poświadczenia dziedziczenia po T. K., w terminie 3 miesięcy od dnia doręczenia niniejszego postanowienia.

W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Minister podkreślił, że stronami postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z [...] stycznia 2003 r. nr [...] są zatem następcy prawni byłego właściciela wywłaszczonej nieruchomości – A. K. Jak wynika z treści postanowienia Sądu Rejonowego dla [...] w K. z dnia [...] czerwca 1998 r., sygn. akt [...] Ns [...], spadkobiercami A. K. byli: żona M. K. oraz dzieci H. K., K. K., S. K. oraz H. K. Z ww. postanowienia z [...] czerwca 1998 r. sygn. akt [...] Ns [...] wynika również, że spadek po M. K. nabyli H. K., K. K., S. K. oraz H. K. Zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego dla [...] w W. z [...] września 2000 r., sygn. akt [...] Ns [...], spadek po H. K. nabyła żona R. K., która zmarła. Zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego dla [...] w K. z [...] lutego 1992 r., sygn. akt [...] Ns [...], spadek po K. K. odziedziczyli: córka E. D., syn T. K. oraz syn A. K. Zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego dla [... w W. z dnia [...] grudnia 1993 r., sygn. [...] Ns [...], spadek po S. K. odziedziczyła żona Z. K., syn J. K., syn A. K. (na podstawie decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w W. z dnia [...] sierpnia 1993 r. nr [...] nastąpiła zmiana jego imienia na "A.") oraz córka T. K. Z akt sprawy wynika, że Z. K. zmarła, a na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego dla [...] w [...] z dnia [...] kwietnia 1998 r., sygn. [...] Ns [...], spadek po niej nabyli synowie: J. K. i A. K. oraz T. K. Z akt sprawy wynika, że T. K. zmarła w dniu [...] marca 2008 r., jednakże nie zostało po niej przeprowadzone postępowanie spadkowe. Wobec powyższego Minister stwierdził, że zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego dla [...] w [...] z dnia [...] kwietnia 1996r., sygn. akt [...] Ns [...], spadek po H. K. odziedziczyli: żona Z. K., syn T. K. oraz córka M. H. Z akt sprawy wynika, że Z. K. i T. K. zmarli i nie zostało po nich przeprowadzone postępowanie spadkowe. Jednocześnie, z informacji w aktach sprawy wynika, że spadek po Z. K. dziedziczy córka M. H., a spadek po T. K. dziedziczą żona P. K. oraz synowie: T. K. i B. K., przebywający prawdopodobnie na terytorium [...]. Z powyższego wynika, że w toku postępowania nie zostało dotychczas wykazane, stwierdzone we właściwym trybie, następstwo prawne po R. K., T. K., Z. K. oraz po T. K. Jako, że organ ma obowiązek umożliwienia czynnego udziału w sprawie wszystkim stronom postępowania, a przede wszystkim ustalenia osób będących stronami, zdaniem Ministra, niezbędne jest pozyskanie dokumentów stwierdzających nabycie spadku po R. K., T. K., Z. K. oraz po T. K. Organ uznał w postanowieniu II instancji, że zagadnieniem wstępnym, o którym mowa w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., w rozważanym przypadku jest sprawa o stwierdzenie nabycia spadku po ww. zmarłych R. K., T. K., Z. K. oraz po T. K., co jest niezbędne dla ustalenia ich następców prawnych (art. 1025 k.c.) oraz do zapewnienia im udziału w postępowaniu. W związku z powyższym organ naczelny postanowił wezwać, w trybie art. 100 § 1 k.p.a.:

- T. A., P. K. oraz M. B. (jako dzieci R. K.) do wystąpienia do właściwego sądu z wnioskiem o stwierdzenie nabycia spadku, ewentualnie do notariusza o sporządzenie aktu poświadczenia dziedziczenia po R. K., w terminie 3 miesięcy od dnia doręczenia niniejszego postanowienia;

- J. K. oraz A. K. (jako braci T. K.) do wystąpienia do właściwego sądu z wnioskiem o stwierdzenie nabycia spadku, ewentualnie do notariusza o sporządzenie aktu poświadczenia dziedziczenia po T. K., w terminie 3 miesięcy od dnia doręczenia niniejszego postanowienia;

- M. H. (jako córkę Z. K.) do wystąpienia do właściwego sądu z wnioskiem o stwierdzenie nabycia spadku, ewentualnie do notariusza o sporządzenie aktu poświadczenia dziedziczenia po Z. K., w terminie 3 miesięcy od dnia doręczenia niniejszego postanowienia;

- M. H. (jako siostrę), P. K. (jako żonę) oraz T. K. i B. K. (jako synów) do wystąpienia do właściwego sądu z wnioskiem o stwierdzenie nabycia spadku, ewentualnie do notariusza o sporządzenie aktu poświadczenia dziedziczenia po T. K., w terminie 3 miesięcy od dnia doręczenia niniejszego postanowienia.

Z uwagi na powyższe, Minister uznał, że należy uchylić zaskarżone postanowienie i ponownie orzec o zawieszeniu postępowania w oparciu o aktualną wiedzę organu o zaistniałych przyczynach zawieszenia postępowania. Postępowanie w niniejszej sprawie zostanie podjęte z urzędu lub na wniosek strony po ustaniu przyczyn uzasadniających zawieszenie postępowania, tj. po przedłożeniu oryginału lub uwierzytelnionej kopii (zgodnie z art. 76 § 1 k.p.a.) prawomocnego postanowienia sądu o stwierdzeniu nabycia spadku lub zarejestrowanego notarialnego aktu poświadczenia dziedziczenia po R. K., T. K., Z. K. oraz po T. K.

III.1. W skardze złożonej na Ministra Infrastruktury i Budownictwa z [...] kwietnia 2017 r. nr [...], skarżący J. K. wniósł o uchylenie przedmiotowego postanowienia ze względu na rażące naruszenia prawa polegające na:

- błędnym przyjęciu podstawy zawieszenia postępowania - zamiast art. 97 § 1 pkt. 4 k.p.a. organ winien przyjąć jako podstawę art. 97 § 1 pkt. 1 k.p.a.;

względnie, w przypadku uznania za właściwą podstawę zawieszenia pkt. 4,

- zobowiązaniu skarżącego i członków jego rodziny do przeprowadzenia postępowań spadkowych na podstawie art. 100 § 1 k.p.a., zamiast samodzielnie rozwiązać tzw. zagadnienie wstępne, które na podstawie tego samego artykułu organ powinien w pierwszej kolejności samemu zrobić, nie narażając stron na dodatkowe koszty.

- niezastosowaniu się przez organ do obowiązku wynikającego z art. 186 k.p.a. przez niepowiadomienie do dnia wniesienia skargi wszystkich stron o wszczęciu przedmiotowego postępowania.

- niezapewnieniu wszystkim stronom postępowania udziału w każdym etapie postępowania, przez niedostarczenie przedmiotowego postanowienia o zawieszeniu L. i A. małżonkom H., naruszając rażąco art. 101 § 1 k.p.a. i związany z tym generalny obowiązek wynikający z art. 10 § 1 k.p.a.

W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że prawidłową podstawą wydania postanowienia zawieszającego postepowanie powinien być w takim wypadku art. 97 § 1 pkt. 1 k.p.a., stosownego do sytuacji, w której jakaś strona postępowania zmarła w trakcie postępowania i zawiadomienie oraz ustalenie spadkobierców nie jest w danym momencie możliwe. Podstawową przesłanką do zastosowania tej normy prawnej jest śmierć strony (lub jednej ze stron) już po wszczęciu postępowania. Według skarżącego, nie może budzić wątpliwości, że już w trakcie postępowania zmarły R. K. oraz Z. K., co wynika z akt sprawy. Ponieważ zmarły za granicą, gdzie mieszkały po II wojnie światowej wraz z rodzinami, więc wezwanie spadkobierców do udziału w tym postępowaniu nie jest w tej chwili możliwe. Skoro ich śmierć nie czyni postępowania bezprzedmiotowym, ani nie zachodzą okoliczności o których mowa w art. 30 § 5 k.p.a., więc spełnione są wszystkie przesłanki do zastosowania art. 97 § 1 pkt.1. Ponieważ ten przepis jest bardzo szczególny i odnosi się dokładnie do zaistniałej sytuacji, więc to on powinien stanowić podstawę zawieszenia, a nie bardzo ogólny przepis z pkt. 4 jaki przyjął organ, który w tym wypadku nie zachodzi.

III.2. W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury i Budownictwa wniósł o oddalenie skargi.

IV. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

IV.1. Skarga zasługuje na uwzględnienie.

IV.2. Jedną z podstawowych zasad postępowania administracyjnego jest zasada szybkości postępowania (art. 12 k.p.a.). Zgodnie z art. 12 § 1 k.p.a., organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Zawieszenie postępowania tamuje bieg postępowania i czasowo uniemożliwia zrealizowanie celu postępowania administracyjnego, jakim jest rozstrzygnięcie sprawy decyzją administracyjną (art. 104 § 1 k.p.a.). Stąd też przesłanki zawieszenia muszą być wykładane ściśle (exceptiones non sunt extendendae), a nadto organ winien podejmować z urzędu kroki w celu usunięcia przeszkody do dalszego prowadzenia postepowania. Należy przy tym z całą mocą podkreślić, że postępowanie administracyjne służy realizacji norm prawa administracyjnego, które zostały co do zasady ustanowione w celu ochrony interesu publicznego. Jest to modelowo inna sytuacja niż ma miejsce w procesie cywilnym, gdzie sąd występuje w roli arbitra rozstrzygającego spór wynikły na gruncie prawa prywatnego. O ile zatem postępowanie cywilne toczy się zasadniczo w celu ochrony interesów prywatnych stron, to postępowanie administracyjne ma na celu przede wszystkim ochronę interesu publicznego. Ta ogólna uwaga ma istotne znaczenie w niniejszej sprawie, albowiem analiza akt sprawy prowadzi do wniosku, że postępowanie nadzorcze zainicjowane sprzeciwem Prokuratora Generalnego z 2009 r. nie wyszło dotychczas poza wstępną fazę. Zaakceptowanie dotychczasowego stanowiska Ministra, który ogranicza się do wzywania stron do przedłożenia postanowień o stwierdzeniu nabycia spadku lub notarialnych poświadczeń dziedziczenia oznacza w realiach niniejszej sprawy, że postępowanie to w dalszym ciągu się nie zakończy. W świetle akt sprawy jest bowiem jasne, że strony (tj. następcy prawni poprzedniego właściciela wywłaszczonej w 1950 r. nieruchomości) nie są zainteresowane ustalaniem kręgu spadkobierców ani podważaniem decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z [...] stycznia 2003 r. Tymczasem tok postępowania o stwierdzenie nieważności postępowania nie może być, w świetle zasady zaufania (art. 2 Konstytucji RP) oraz zasady legalizmu (art. 7 Konstytucji RP) uzależniony od woli stron, w których interesie może nie być zakończenie takiego postępowania. Należy przy tym pamiętać, że instytucja stwierdzenia nieważności decyzji jest jedną z podstawowych gwarancji przestrzegania zasady praworządności (por. np. uzasadnienie uchwały 7 sędziów NSA z dnia 13 listopada 2012 r., I OPS 2/12, ONSAiWSA 2013/1/1). Stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu prowadzi również do faktycznego ubezskutecznienia kompetencji konstytucyjnego organu, jakim jest Prokurator Generalny. Sprzeciw tego organu, stojącego na straży praworządności (art. 2 ustawy z dnia 28 stycznia 2016 r. - Prawo o prokuraturze w zw. z art. 184 § 3 k.p.a.) nie może być bowiem rozpoznany co do istoty. Mając na uwadze powyższe okoliczności należy stwierdzić, że śmierć strony stanowi oddzielną i niezależną przesłankę zawieszenia postępowania wskazaną w art. 97 § 1 pkt 1 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem, organ administracji publicznej zawiesza postępowanie w razie śmierci strony lub jednej ze stron, jeżeli wezwanie spadkobierców zmarłej strony do udziału w postępowaniu nie jest możliwe i nie zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 30 § 5, a postępowanie nie podlega umorzeniu jako bezprzedmiotowe (art. 105). Z przepisem tym koresponduje nakaz z art. 99 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem, organ administracji publicznej, który z przyczyny określonej w art. 97 § 1 pkt 1-3 zawiesił postępowanie wszczęte z urzędu, poczyni równocześnie niezbędne kroki w celu usunięcia przeszkody do dalszego prowadzenia postępowania. Tak samo postąpi organ w razie zawieszenia z tej samej przyczyny postępowania wszczętego na żądanie strony, jeżeli interes społeczny przemawia za załatwieniem sprawy. Warto przypomnieć, że w razie wniesienia sprzeciwu przez prokuratora postępowanie wszczynane jest z urzędu (art. 186 k.p.a.). Szczególne uregulowanie przypadku śmierci strony w art. 97 § 1 pkt 1 k.p.a. ma również takie znaczenie, że w razie braku ustalonych spadkobierców strony możliwe jest prowadzenie postępowania z udziałem kuratora spadku, który winien być wyznaczony przez sąd na wniosek organu (art. 30 § 5 k.p.a.). Instytucja to, do której odsyła art. 97 § 1 pkt 1 k.p.a., ma właśnie przeciwdziałać sytuacji takiej, jak zaistniała w niniejszej sprawie, gdzie z uwagi na brak ustalonych spadkobierców przez okres wielu lat nie jest rozpoznawany sprzeciw Prokuratora Generalnego. Sąd w niniejszym składzie podziela przy tym pogląd, że zawieszenie postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 1 k.p.a. dotyczy również sytuacji, gdy w toku postępowania okazało się, że osoba uznawana przez organ za stronę zmarła jeszcze przed wszczęciem tego postępowania (por. np. wyrok WSA w Krakowie z 12 maja 2017 r., II SA/Kr 360/17, CBOSA).

IV.3. Rozpoznając sprawę ponownie Minister Inwestycji i Rozwoju będzie miał na uwadze sformułowane wyżej oceny prawne. Minister w pierwszej kolejności ponownie wystąpi do wszystkich stron postępowania z żądaniem przekazania w określonym terminie informacji, czy znani są im następcy prawni zmarłych stron oraz żądaniem przedłożenia postanowień stwierdzających nabycie spadku lub notarialne poświadczenie dziedziczenia (jeżeli takie postepowania zostały przeprowadzone). W razie braku wykazania następców prawnych, minister zawiesi postępowanie administracyjne na podstawie art. 97 § 1 pkt 1 k.p.a. Równocześnie Minister winien wystąpić do sądu o ustanowienie kuratora spadku na podstawie art. 30 § 5 k.p.a. (por. np. A.Wróbel, Komentarz aktualizowany do art.99 Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX 2016, teza 1; K. Wojciechowska, Kodeks postepowania administracyjnego. Komentarz, pod red. M. Wierzbowskiego i A. Wiktorowskiej, 24 wyd., Legalis 2018, teza 2 do art. 99). Analiza akt sprawy wskazuje przy tym na to, że w aktach sprawy brak jest aktów zgonu Z. K. oraz R. K. (organ przyjął okoliczność ich zgonu za udowodnioną wyłącznie na podstawie oświadczeń stron). Organ winien podjąć niezbędne kroki celem pozyskania tych dokumentów. W każdym razie w przypadku ich nieuzyskania nie można przyjąć tylko na podstawie samych oświadczeń stron, że dana osoba nie żyje. Okoliczność w postaci śmierci strony winna być bowiem co do zasady wykazana aktem zgonu (art. 3 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. Prawo o aktach stanu cywilnego – Dz. U. z 2016 r., poz. 2064), przy czym może to być również zagraniczny akt stanu cywilnego, nawet bez uprzedniej jego transkrypcji do polskich ksiąg stanu cywilnego (art. 104 powołanej ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. oraz znajdujący odpowiednie zastosowanie w postępowaniu administracyjnym art. 1138 k.p.c.; por. np. postanowienie SN z 23 lipca 2015 r., I CSK 725/14, LEX nr 1770907). W pierwszej kolejności Minister winien wystąpić o nadesłanie odpisów aktów zgonu przez strony postępowania, a zwłaszcza te osoby, które zawiadomiły organ o śmierci Z. K. oraz R. K. lub z okoliczności sprawy wynika, że mogą być w posiadaniu takiego dokumentu. Przykładowo, w piśmie z 24 stycznia 2017 r. T. A. informuje Ministra, że toczy się postępowanie spadkowe po jej matce R. K. W razie problemów z uzyskaniem aktów zgonu, w odniesieniu do osób zamieszkałych za granicą, Minister winien wystąpić w sprawie aktu zgonu bezpośrednio lub za pośrednictwem właściwych ambasad lub konsulatów RP do odpowiednich władz państw ostatniego znanego miejsca zamieszkania strony.

IV.4. Sąd kontrolując postanowienie w sprawie zawieszenia postępowania nie bada innych kwestii, niż te, które mają znaczenie z punktu widzenia oceny legalności zaskarżonego postanowienia. Stąd też Sąd nie może formułować wiążących ocen prawnych w odniesieniu do poruszonej w skardze kwestii ewentualnego przysługiwania L. i A. H. statusu strony w przedmiotowym postępowaniu nadzorczym. Ponadto, kwestię ewentualnego pozbawienia czynnego udziału w postępowaniu może podnosić tylko strona, której zarzut ten dotyczy (por. np. wyrok NSA z 17 listopada 2017 r., II OSK 87/17, CBOSA). Sąd nie może również w niniejszym postępowaniu oceniać, czy zarzuty zawarte w sprzeciwie Prokuratora Generalnego są zasadne. W pierwszej kolejności w kwestii te musi bowiem wypowiedzieć się w formie decyzji Minister.

IV.5. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. Na koszty te składa się wpis od skargi w kwocie 200 zł.

IV.6. Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w sentencji.