Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 986/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2020-04-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 110w par 4 pkt 3
journal: Dz.U. 2019 poz 1438
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Polańska Sędziowie Sędzia WSA Bolesław Stachura (spr.) Sędzia WSA Joanna Wojciechowska po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 16 kwietnia 2020 r. sprawy ze skargi J.L. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie obwieszczenia o licytacji nieruchomości w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z [...] października 2019 r. [...], [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej (dalej: "Dyrektor Izby" lub "organ odwoławczy") utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. (dalej: "Naczelnik US" lub "organ egzekucyjny") z [...] września 2019 r. [...] oddalające skargę J. L. (dalej "strona", "skarżący" lub "zobowiązany") na czynność dotyczącą obwieszczenia o licytacji nieruchomości z 13 sierpnia 2019 r. [...].

Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia Dyrektor Izby wskazał art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096); dalej: k.p.a. oraz art. 18 i art. 110z § 3 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2019 r., poz. 1438 ze zm.); dalej: "u.p.e.a.".

Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, że Naczelnik US, prowadzi postępowanie egzekucyjne wobec strony. W toku tego postępowania wezwaniem z 11 października 2018 r. nr [...] organ egzekucyjny zajął nieruchomość zobowiązanego, tj. niezabudowaną działkę gruntu nr [...] położoną w obrębie ewidencyjnym nr [...] w miejscowości L.. 13 sierpnia 2019 r. organ egzekucyjny wydał obwieszczenie o licytacji nieruchomości. Obwieszczenie to zamieszczono na tablicy ogłoszeń Urzędu Skarbowego w P. oraz Urzędu Miasta i Gminy w L..

Zobowiązany wniósł skargę na czynności organu egzekucyjnego dotyczące obwieszczenia o licytacji.

Wymienionym postanowieniem z [...] września 2019 r. Naczelnik US oddalił skargę zobowiązanego.

Dyrektor Izby utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika US. Stwierdził, że przedmiotem oceny w trybie skargi na czynności obwieszczenia o licytacji są przepisy dotyczące sposobu i terminu obwieszczenia o licytacji, jak też doręczenia obwieszczenia uprawionym podmiotom, a więc badanie dotyczy tylko formalnej prawidłowości dokonanej czynności.

Według Dyrektora Izby, sporne obwieszczenie o pierwszej licytacji niewątpliwie zawiera wszystkie wymagane prawem elementy, wynikające z art. 110w § 3 u.p.e.a. jak m.in. termin i miejsce licytacji (17 września 2019 r., godz. 10.00, w siedzibie Urzędu Skarbowego w P., przy ul. [...] w pokoju nr [...]); oznaczenie nieruchomości (niezabudowana działka gruntu nr [...] położona w obrębie ewidencyjnym nr [...] w miejscowości L. o powierzchni [...] ha, dla której Sąd Rejonowy w S. Zamiejscowy Wydział Ksiąg Wieczystych z siedzibą w P. prowadzi księgę wieczystą nr [...]); oszacowaną wartość nieruchomości ([...] zł) i cenę wywoławczą (3/4 wartości, tj. [...] zł); firmę lub imię i nazwisko zobowiązanego; wysokość wadium, jakie licytant przystępujący do przetargu powinien złożyć; czas, w którym przed dniem licytacji będzie wolno oglądać nieruchomość oraz przeglądać w urzędzie skarbowym akta postępowania egzekucyjnego; wzmiankę, że prawa osób trzecich nie będą przeszkodą do licytacji i przyznania nabywcy własności nieruchomości bez zastrzeżeń, jeżeli osoby te nie wystąpiły wcześniej o wyłączenie nieruchomości lub jej przynależności spod egzekucji; wyjaśnienie, że użytkowanie, służebności i prawa dożywotnika, jeżeli nie są ujawnione w księdze wieczystej lub przez złożenie dokumentu do zbioru dokumentów i nie zostaną zgłoszone najpóźniej na 3 dni przed rozpoczęciem licytacji, nie będą uwzględnione w dalszym toku egzekucji i wygasną z chwilą, w której postanowienie o przyznaniu własności stanie się ostateczne Obwieszczenie zawiera również pouczenie o wniesieniu skargi, zgodnie z art. 110z u.p.e.a. Zachowany został także termin licytacji, bowiem 17 stycznia 2019 r. doręczono zobowiązanemu protokołu opisu i oszacowania nieruchomości, natomiast termin licytacji wyznaczono na 17 września 2019 r.

Dyrektor Izby nie stwierdził nieprawidłowości w zakresie doręczenia obwieszczenia podmiotom uprawnionym w rozumieniu art. 110w § 4 u.p.e.a., bowiem obwieszczenie zostało doręczone zobowiązanemu 21 sierpnia 2019 r., a także Urzędowi Miasta i Gminy L. wraz ze stosownym wezwaniem.

W opinii Dyrektora Izby organ egzekucyjny zrealizował wymagania dotyczące upublicznienia obwieszczenia o licytacji, które 13 sierpnia 2019 r. zostało umieszczone na tablicy ogłoszeń w siedzibie organu egzekucyjnego oraz na stronie internetowej Urzędu Skarbowego w P..

Odnosząc się do twierdzeń, iż przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Szczecinie toczą się rozmaite sprawy ze skargi zobowiązanego, Dyrektor Izby stwierdził, że pozostają one bez wpływu na dalszy tok postępowania egzekucyjnego.

Strona zaskarżyła postanowienie Dyrektora Izby, wnosząc o jego uchylenie w całości.

Skarżący zwrócił uwagę, że do każdej działalności Urzędu Skarbowego P. wnosił skargi, zażalenia, odwołania. Sprawa legalności, zgodności z prawem tytułów wykonawczych będących podstawą zajęcia nieruchomości toczy się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Szczecinie. W każdej ze spraw zarzuca US P. rażące naruszenie prawa do obrony własności, działanie wbrew obowiązującemu prawu w trakcie podejmowanych kolejnych czynności egzekucyjnych, niedopełnienie obowiązków służbowych. W związku z tym, że sprawy pozostają w toku, US P. nie ma prawa do podejmowania dalszych czynności egzekucyjnych, w tym bezprawnym jest obwieszczenie o terminie licytacji spornej działki. Skarżący podał sygnatury akt postępowań toczących się przed WSA w Szczecinie (I SA/Sz483/19, I SA/Sz 485/19, I SA/Sz 439/19, I SA/Sz 438/19, I SA/Sz 440/19, I SA/Sz 486/19). Choć nie wszystkie dotyczą działań podjętych w sprawie spornej działki, to jednak pokazują skałę bezprawnych działań US P.. Do czasu wydania wyroków przez sąd US P. musiał wstrzymać się od jakichkolwiek działań w sprawie. Jeśli można się odwołać od postanowień Izby Skarbowej S. do sądu administracyjnego, to znaczy, że postanowienia obu instancji nie są prawomocne i do czasu wydania prawomocnego wyroku nie można na ich podstawie podejmować żadnych działań.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:

Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2019 r. poz. 2167) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Jak wynika z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a–c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.); dalej: "p.p.s.a.", aby uchylić w całości lub w części zaskarżone rozstrzygnięcie organu administracji publicznej konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź do naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź też do innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Ponadto w myśl art. 119 pkt 3 p.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.).

Rozpoznając badaną sprawę w wyżej określonych granicach Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zasadnie wskazał organ odwoławczy, że przedmiotem oceny w trybie skargi na czynności obwieszczenia o licytacji są przepisy dotyczące sposobu i terminu obwieszczenia o licytacji, jak też doręczenia obwieszczenia uprawionym podmiotom, a więc badanie dotyczy formalnej prawidłowości dokonanej czynności.

Zgodzić należy się z organem, iż tryb obwieszczania o licytacji regulują przepisy art. 110w u.p.e.a. Zgodnie z § 3 powołanego artykułu, o licytacji organ egzekucyjny zawiadamia przez publiczne obwieszczenie, w którym podaje:

1) termin i miejsce licytacji;

2) oznaczenie nieruchomości, która ma być sprzedana, ze wskazaniem miejsca jej położenia i przeznaczenia gospodarczego oraz księgi wieczystej lub zbioru dokumentów ze wskazaniem sądu, w którym są prowadzone;

3) oszacowaną wartość nieruchomości i cenę wywoławczą;

4) firmę lub imię i nazwisko zobowiązanego;

5) wysokość wadium, jakie licytant przystępujący do przetargu powinien złożyć, z zaznaczeniem że wadium składa się w gotówce lub w postaci czeku potwierdzonego wystawionego na organ egzekucyjny;

6) czas, w którym w terminie 14 dni przed dniem licytacji będzie wolno oglądać nieruchomość oraz przeglądać w urzędzie skarbowym akta postępowania egzekucyjnego;

7) wzmiankę, że prawa osób trzecich nie będą przeszkodą do licytacji i przyznania nabywcy własności nieruchomości bez zastrzeżeń, jeżeli osoby te nie wystąpiły wcześniej o wyłączenie nieruchomości lub jej przynależności spod egzekucji;

8) wyjaśnienie, że użytkowanie, służebność i prawa dożywotnika, jeżeli nie są ujawnione w księdze wieczystej lub przez złożenie dokumentu do zbioru dokumentów i nie zostaną zgłoszone najpóźniej na 3 dni przed rozpoczęciem licytacji, nie będą uwzględnione w dalszym toku egzekucji i wygasną z chwilą, w której postanowienie o przyznaniu własności stanie się ostateczne.

Oceniając obwieszczenie o pierwszej licytacji nieruchomości tj. niezabudowanej działki gruntu nr [...] położonej w obrębie ewidencyjnym nr [...] w miejscowości L. o powierzchni [...] ha, dla której Sąd Rejonowy w S. , Zamiejscowy Wydział Ksiąg Wieczystych z siedzibą w P. prowadzi księgę wieczystą nr [...] w świetle przepisu art. 110w § 3 u.p.e.a. stwierdzić należy, że organy prawidłowo uznały, że zawiera ono wszystkie wymagane elementy.

Są tam bowiem wskazane m.in. termin i miejsce licytacji (17 września 2019 r., godz. 10.00, w siedzibie Urzędu Skarbowego w P., przy ul. [...] w pokoju nr [...]); oznaczenie nieruchomości (niezabudowana działka gruntu nr [...] położona w obrębie ewidencyjnym nr [...] w miejscowości L. o powierzchni 0,0704 ha, dla której Sąd Rejonowy w S. Zamiejscowy Wydział Ksiąg Wieczystych z siedzibą w P. prowadzi księgę wieczystą nr [...]); wskazano oszacowaną wartość nieruchomości ([...] zł) i cenę wywoławczą (3/4 wartości, tj. [...] zł); firmę lub imię i nazwisko zobowiązanego; wysokość wadium, jakie licytant przystępujący do przetargu powinien złożyć; czas w którym przed dniem licytacji będzie wolno oglądać nieruchomość oraz przeglądać w urzędzie skarbowym akta postępowania egzekucyjnego; wzmiankę, że prawa osób trzecich nie będą przeszkodą do licytacji i przyznania nabywcy własności nieruchomości bez zastrzeżeń, jeżeli osoby te nie wystąpiły wcześniej o wyłączenie nieruchomości lub jej przynależności spod egzekucji; wyjaśnienie, że użytkowanie, służebności i prawa dożywotnika, jeżeli nie są ujawnione w księdze wieczystej lub przez złożenie dokumentu do zbioru dokumentów i nie zostaną zgłoszone najpóźniej na 3 dni przed rozpoczęciem licytacji, nie będą uwzględnione w dalszym toku egzekucji i wygasną z chwilą, w której postanowienie o przyznaniu własności stanie się ostateczne.

Obwieszczenie zawiera również pouczenie o wniesieniu skargi, zgodnie z art. 110z u.p.e.a. Zachowany został także termin licytacji, bowiem 17 stycznia 2019 r. doręczono zobowiązanemu protokołu opisu i oszacowania nieruchomości, natomiast termin licytacji wyznaczono na 17 września 2019 r.

Trafnie też Dyrektor Izby nie stwierdził nieprawidłowości w zakresie doręczenia obwieszczenia podmiotom uprawnionym w rozumieniu art.110w § 4 u.p.e.a.,

Zgodnie bowiem z art. 110w § 4 u.p.e.a. obwieszczenie o licytacji doręcza się:

1) uczestnikom postępowania;

2) właściwej jednostce samorządu terytorialnego oraz organom ubezpieczeń społecznych z wezwaniem, aby najpóźniej w dniu licytacji zgłosiły zestawienie podatków i innych danin publicznych, należnych na dzień licytacji;

3) osobom mającym prawo pierwokupu nieruchomości, jeżeli prawo to zostało wpisane do księgi wieczystej prowadzonej dla nieruchomości.

Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że obwieszczenie o licytacji zostało doręczone Urzędowi Miasta i Gminy L. oraz zobowiązanemu.

W niniejszej sprawie nie ma natomiast zastosowania art. 110w § 4 pkt 3 u.p.e.a., zobowiązujący organ do doręczenia obwieszczenia o licytacji osobom mającym prawo pierwokupu nieruchomości, jeżeli prawo to zostało wpisane do księgi wieczystej prowadzonej dla nieruchomości, gdyż w księdze wieczystej prowadzonej dla nieruchomości brak jest wpisanych praw pierwokupu nieruchomości.

Organ egzekucyjny zrealizował też wymagania dotyczące upublicznienia przedmiotowego obwieszczenia o licytacji co najmniej na 30 dni przed jej terminem.

Zgodnie z art. 110w § 5 u.p.e.a. obwieszczenie o licytacji wywiesza się w siedzibach urzędu skarbowego oraz urzędu właściwej jednostki samorządu terytorialnego co najmniej na 30 dni przed jej terminem, a jeżeli wartość nieruchomości została oszacowana na kwotę wyższą niż 83 600 zł - także w dzienniku poczytnym w danej miejscowości.

Jak wynika z akt sprawy, obwieszczenie o pierwszej licytacji w dniu 13 sierpnia 2019 r. zostało umieszczone na tablicy ogłoszeń w siedzibie organu egzekucyjnego. Sporne obwieszczenie wywieszono na tablicy ogłoszeń Urzędu Skarbowego w P. w dniach 13.08.2019 r. do 17.09.2019 r. – co poświadcza znajdująca się na obwieszczeniu adnotacja Referenta – N. G.. Nadto obwieszczenie o licytacji wywieszono także w siedzibie urzędu właściwej jednostki samorządu terytorialnego co najmniej na 30 dni przed jej terminem. Z adnotacji znajdującej się na przedłożonym Sądowi wraz aktami sprawy egzemplarzu obwieszczenia [...], dotyczącego licytacji działki nr [...], wywieszonego w siedzibie Urzędu Miasta i Gminy L., wynika że wywieszono je na tablicy ogłoszeń tego urzędu na okres obejmujący nie mniej niż 30 dni który zakończył się dnia 13.09.2019 r. a zatem jeszcze przed dniem licytacji wyznaczonej na 17.09.2019 r. Miała tu zatem miejsce sytuacja odmienna niż w przypadku licytacji innej działki gruntu nr [...] należącej do skarżącego, gdzie prawidłowość obwieszczenia o licytacji Sąd badał w sprawie I SA/Sz 987/19, a gdzie adnotacja wskazywała, iż termin ten nie został zachowany.

Natomiast wobec tego, iż wartość nieruchomości została oszacowana na kwotę nie wyższą niż 83 600 zł organ nie miał obowiązku obwieszczania o licytacji w dzienniku poczytnym w danej miejscowości.

Tym samym organ egzekucyjny uczynił zadość także wymogom art. 110w § 5 u.p.e.a.

Odnosząc się natomiast do przytoczonych przez skarżącego sygnatur akt toczących się postępowań przed WSA w Szczecinie, wskazać należy, że postępowanie egzekucyjne jest etapowe i ochrona praw strony jest w nim zabezpieczona przez możliwość zaskarżania poszczególnych etapów tego postępowania określonymi środkami prawnymi. Sąd rozpoznaje skargę strony nie na całość tego postępowania egzekucyjnego, lecz dotyczącą konkretnej czynności (aktu) w ramach tego postępowania. Odrębną kwestią jest możliwość dochodzenia odszkodowania od Skarbu Państwa za naruszenie prawa dokonane przez organy (por. wyroki NSA z dnia 26 listopada 2019r. o sygn. akt II FSK 943/19; z dnia 24 maja 2018 r. o sygn. akt II FSK 3150/17).

Wymienione natomiast przez skarżącego sprawy zostały już zakończone przez WSA w Szczecinie i wydane w nich rozstrzygnięcia dostępne są na ww.orzeczenia.nsa.gov.pl.

Mając na uwadze powyższe rozważania, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.