Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 2684/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2008-09-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6539 Inne o symbolu podstawowym 653
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: 3 par. 1, art. 134, art. 145 par. 1 pkt 1 lit a-c,
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 7, art. 11, art. 80, art. 77 par. 1, art. 107 par. 3,
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: par. 3 ust. 1,
journal: Dz.U. 2003 nr 141 poz 1365
law: ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI, PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Małgorzata Dałkowska-Szary, Sędzia WSA - Michał Sowiński, Asesor WSA - Joanna Gierak-Podsiadły (spr.), Protokolant - Anna Wiśniewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 września 2008 r. sprawy ze skargi K. F. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] sierpnia 2007r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych uchyla zaskarżoną decyzję.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi z 4 września 2007 r., uzupełnionej pismem z procesowym z 21 stycznia 2008 r. i wniesionej przez Pana K. F., jest decyzja Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z [...] sierpnia 2007 r. Nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z [...] maja 2007 r. o odmowie umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, wraz z odsetkami za zwłokę, w łącznej kwocie 55.961,19 zł. Skarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym:

W dniu 21 lutego 2007 r. K. F. wystąpił do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o umorzenie należności z tytułu składek. Uzasadniając wniosek wskazał na swoją trudną sytuację materialną spowodowaną złym stanem zdrowia i brakiem możliwości podjęcia zatrudnienia. Wskazał, że znajduje się obecnie na utrzymaniu żony uzyskującej świadczenie rentowe w wysokości 411 zł miesięcznie. Wskazał też, że on sam otrzymuje tylko zasiłek pielęgnacyjny. Podniósł, iż kwoty te nie wystarczają na zaspokojenie podstawowych potrzeb jego rodziny.

Do wniosku załączył liczne dokumenty, w tym kwestionariusz o możliwościach płatniczych płatnika składek oraz orzeczenie o stopniu niepełnosprawności z 25 października 2006 r. wskazujące, iż został uznany za niezdolnego do pracy w okresie do 31 października 2009 r. Złożył także dwie decyzje wydane na niego oraz jego małżonkę przez Dyrektora MOPS w W. o przyznaniu zasiłku pielęgnacyjnego z tytułu niepełnosprawności w kwotach po 153 zł miesięcznie.

Decyzją z [...] maja 2007 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił wnioskodawcy umorzenia należności z tytułu składek w łącznej kwocie 55.961,19 zł, w tym na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, wraz z odsetkami za zwłokę. W sentencji decyzji organ powołał przepis art. 83 ust. 1 pkt 3 i art. 28 ust. 1 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. Nr 37, poz. 887 ze zm.). W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazał, iż zgodnie z postanowieniami rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz. U. Nr 141, poz. 1365), Zakład może umorzyć przedmiotowe należności jeżeli osoba zobowiązana wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie spłacić ciążących na niej należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla niej oraz jej rodziny. Następnie organ, mając na uwadze przytoczony przepis i złożoną przez płatnika dokumentację, stwierdził, iż zobowiązany nie przedstawił wystarczających dowodów, które wskazywałyby na jego złą sytuację majątkową i rodzinną uniemożliwiającą spłatę zadłużenia. Zauważył, iż orzeczona w stosunku do strony niezdolność zatrudnienia ma charakter okresowy, a to nie uniemożliwia podjęcia pracy w przyszłości. Wiek zobowiązanego i wieloletnia aktywność zawodowa wskazuje na to, że jego sytuacja ekonomiczna w przyszłości może ulec zmianie, co pozwoliłoby na uzyskanie zaległych należności z tytułu składek, których umorzenie w chwili obecnej należy ocenić jako przedwczesne. Na koniec organ zauważył, iż w sprawie nie został stwierdzony brak majątku, z którego można by prowadzić egzekucję, stosownie do treści art. 28 ust. 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.

We wniosku z 22 czerwca 2007 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy zainteresowany podtrzymał swoje żądanie dotyczące zastosowania ulgi w postaci umorzenia zadłużenia. W uzasadnieniu wniosku opisał przebieg swojej choroby, trwające nadal problemy ze zdrowiem. Do wniosku zainteresowany ponownie załączył dodatkowe dokumenty, tj. dokumentację medyczną – karty informacyjne z leczenia szpitalnego, zaświadczenia lekarskie.

W toku prowadzonego postępowania odwoławczego organ uzupełnił akta sprawy o zaświadczenia z MOPS w W.

Decyzją z [...] sierpnia 2007 r. Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, na podstawie art. 83 ust. 4 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2007 r., Nr 11, poz. 74 ze zm.), postanowił utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję z [...] maja 2007 r. W uzasadnieniu decyzji organ podtrzymał stanowisko zaprezentowane w decyzji I instancji. Wskazał, iż istnieje jeszcze szansa na poprawę sytuacji zdrowotnej zobowiązanego i zmianę jego sytuacji ekonomicznej w przyszłości, co pozwoliłoby na uzyskanie zaległych należności składkowych, których umorzenie uznano za zdecydowanie przedwczesne. Organ wskazał też, że przepisy regulujące ulgę w postaci umorzenia należności składkowych oparte są na uznaniu administracyjnym, a to oznacza, że ZUS nie ma obowiązku umarzać swoich należności.

W skardze na ww. decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżący – K. F. wniósł o pozytywne rozpatrzenie jego prośby o umorzenie należności z tytułu składek. Wskazał, iż prośbę swą umotywował ciężkim stanem zdrowia oraz bardzo trudną sytuacją finansową. W uzasadnieniu skargi podał, iż miesięczny dochód jego i jego żony wynosi łącznie około 700 zł, a od września kwota ta będzie niższa o dodatek pielęgnacyjny. Podniósł, iż po wykupieniu lekarstw i zapłaceniu bieżących rachunków, jego rodzina pozbawiona jest środków do życia. Do skargi skarżący załączył szereg dokumentów, głównie dotyczących jego stanu zdrowia, ale także decyzję Prezydenta Miasta W. z [...] maja 2007 r. o przyznaniu Panu K. F. dodatku mieszkaniowego w wysokości 237,36 zł na okres sześciu miesięcy.

W odpowiedzi na skargę Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w uzasadnieniu skarżonej decyzji.

W piśmie procesowym z 21 sierpnia 2008 r. skarżący powołał się na przepis art. 28 ust. 3a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz przepisy rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z 31 lipca 2003 r. Wskazał, że dochód jego rodziny nie przekracza 400 zł netto na osobę. Przy czym wyjaśnił, iż połowę dochodu uzyskiwanego przez jego oraz jego małżonkę stanowią dodatki pielęgnacyjne przyznawane na czas określony. Skarżący stwierdził więc, iż spłata zadłużenia stanowiłaby zbyt duże obciążenie finansowe dla jego gospodarstwa domowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

skarga zasługiwała na uwzględnienie.

Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.

Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 k.p.a. (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Stosownie natomiast do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Może zatem uwzględnić skargę także z takich przyczyn, które w ogóle nie zostały w niej podniesione.

Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja narusza przepisy prawa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c). p.p.s.a.

Jednocześnie Sąd zaznacza, iż o uprawnieniach i obowiązkach stron postępowania wynikających z przepisów prawa materialnego rozstrzyga właściwy organ administracyjny. Sąd administracyjny nie ma uprawnień do merytorycznego załatwienia sprawy administracyjnej, dlatego też uwzględniając niniejszą skargę, nie mógł uwzględnić wniosku w niej zawartego o umorzenie (nawet w części) zadłużenia wobec ZUS. Był natomiast uprawniony do zbadania skarżonej decyzji pod względem jej legalności, tj. zgodności z przepisami mającymi w sprawie zastosowanie, i stwierdzając, iż decyzja Prezesa Zakładu jest wadliwa, orzekł o wyeliminowaniu jej z obrotu prawnego. Tym samym sprawa "wróci" do organu administracyjnego (na etapie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy) celem ponownego jej rozpatrzenia.

Przed wskazaniem przyczyn uchylenia zaskarżonego orzeczenia Sąd zauważa, iż wobec treści wniosku skarżącego, wszczynającego kontrolowane postępowanie administracyjne, zastosowanie w sprawie miały przepisy ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2007 r., Nr 11, poz. 74 ze zm.), dalej powoływanej jako u.s.u.s., w szczególności przepis art. 28. Stosownie natomiast do treści art. 123 u.s.u.s., w sprawach uregulowanych tą ustawą stosuje się przepisy ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej powoływanej jako k.p.a., chyba że ustawa stanowi inaczej. Analogiczne unormowanie zawiera także art. 180 § 1 k.p.a. stanowiący, że w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych stosuje się przepisy Kodeksu, chyba że przepisy dotyczące ubezpieczeń ustalają odmienne zasady postępowania w tych sprawach.

Sąd zauważa również, iż z uwagi na podniesione przez stronę w toku postępowania okoliczności, szczególne znaczenie przy rozpatrywaniu wniosku skarżącego o umorzenie zadłużenia miał przepis art. 28 ust. 3a u.s.u.s., umożliwiający umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia, w uzasadnionych przypadkach, pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Szczegółowe zasady umarzania, o którym mowa w ust. 3a omawianej regulacji prawnej, zostały zawarte w rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z 31 lipca 2003 r. (Dz. U. Nr 141, poz. 1365).

Zgodnie z § 3 ust. 1 tego rozporządzenia Zakład może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku:

1) gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych;

2) poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności;

3) przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności.

Przytoczona regulacja prawna, posługująca się sformułowaniem: "może umorzyć", należy do sfery uznania administracyjnego, a to oznacza, że organ ma prawo wyboru treści rozstrzygnięcia. Przy czym zaznaczyć trzeba, iż wybór taki nie może być dowolny i musi wynikać z wszechstronnego oraz dogłębnego rozważenia wszystkich okoliczności faktycznych sprawy (v. wyrok NSA z 2 lutego 1996 r., sygn. akt II S.A. 28754/95, Wokanda 1996, nr 6, s.36). W wyroku z 16 listopada 1999 r. (sygn. akt III SA 7900/98, LEX nr 47243) Naczelny Sąd Administracyjny trafnie stwierdził, iż "W celu wydania prawidłowego orzeczenia w sytuacji uznania administracyjnego organ administracyjny obowiązany jest szczegółowo zbadać stan faktyczny i utrwalić w aktach wyniki badania. Obowiązki organu administracyjnego w zakresie postępowania dowodowego są nawet większe niż przy ustawowym skrępowaniu, gdyż w poszukiwaniu materialnego kryterium do wydania decyzji powinien on najwszechstronniej zbadać stan faktyczny, w wymiarze wychodzącym poza okoliczności typowe w sytuacjach związania, mając na uwadze szczególną rolę w decyzji uznaniowej jej zgodności z interesem społecznym i słusznym interesem obywatela z art. 7 kpa". W wyroku z 20 marca 2007 r. (sygn. akt GSK 345/06) Naczelny Sąd Administracyjny przyjął zaś, iż "ograniczeniami swobody uznania są określone przez ustawodawcę dyrektywy wyboru. Organ przy wydawaniu decyzji o charakterze uznaniowym obowiązany jest do rzetelnej i wnikliwej analizy wszelkich okoliczności sprawy w celu stwierdzenia, czy zostały spełnione określone w przepisach przesłanki. Dopiero w ten sposób przeprowadzona, gruntowna analiza stanu faktycznego sprawy, stanowi materiał dowodowy będący podstawą do wydania decyzji o charakterze uznaniowym". Z kolei w wyroku z 28 kwietnia 2003 r. (sygn. akt II SA 2486/01, LEX nr 149543) Naczelny Sąd Administracyjny zawarł tezę, iż "Podejmując decyzję uznaniową organ administracji stosownie do art. 7 kpa ma obowiązek kierowania się słusznym interesem obywatela, jeżeli nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny ani nie przekracza to możliwości organu administracji publicznej wynikających z przyznanych mu uprawnień i środków prawnych".

Uznaniowy charakter przepisu nie może zatem prowadzić do wydania rozstrzygnięcia dowolnego, tj. bez przeprowadzenia postępowania dowodowego w sprawie i bez odniesienia się do wszystkich okoliczności w niej występujących a mogących mieć wpływ na jej rozstrzygnięcie. Fakultatywny charakter art. 28 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych i § 3 ust. 1 powyżej cytowanego rozporządzenia nie zwalnia bowiem organu z obowiązku wnikliwej oceny wystąpienia przesłanek umorzenia i jednoznacznego wskazania, czy i która przesłanka wystąpiła w konkretnej sprawie.

W ocenie Sądu, przywoływane przez skarżącego okoliczności i złożone dowody wskazywały na to, iż niezbędny zakres postępowania wyjaśniającego określał w znacznej mierze przepis § 3 ust. 1 pkt 1 ww. rozporządzenia. Skoro zaś przepis ten jako przesłankę umorzenia składek wskazuje okoliczność negatywnego wpływu zapłaty zaległych składek na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych ubezpieczonego i jego rodziny, to organ orzekający w sprawie miał obowiązek szczególnie wnikliwego wyjaśnienia sytuacji majątkowej skarżącego i ustalenia, czy zapłata składek wraz z odsetkami za zwłokę rzeczywiście może zagrozić jego egzystencji.

Wynik postępowania organu prowadzonego w tym zakresie winien zaś znaleźć swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu wydanej decyzji, stosownie do treści art. 107 § 3 k.p.a. Uzasadnienie, jako jeden z elementów decyzji, winno bowiem zawierać ocenę zebranego materiału dowodowego, dokonaną przez organ wykładnię stosowanych w sprawie przepisów prawa oraz ocenę przyjętego stanu faktycznego w świetle wskazanych w nim norm prawa materialnego.

Kierując się powyższym Sąd uznał, iż skarżona decyzja nie zawiera prawidłowego uzasadnienia faktycznego.

Przede wszystkim w uzasadnieniu tej decyzji nie przedstawiono w ogóle stanu faktycznego sprawy, tj. nie wskazano na zebrany materiał dowodowy, na argumenty podnoszone przez stronę tego postępowania - tak w pierwotnym wniosku o umorzenie jak i we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy - oraz na ustalenia poczynione w sprawie przez organ orzekający. W uzasadnieniu ww. decyzji nie przedstawiono także żadnej analizy okoliczności faktycznych w kontekście przesłanek wynikających z art. 28 ust. 3a ustawy systemowej i powyżej cytowanego § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z 31 lipca 2003 r.

Uzasadnienie skarżonej decyzji sprowadza się właściwie do wskazania na przepisy prawa, które znajdują tu zastosowanie, i podkreślenia ich uznaniowego charakteru, ogólnikowych stwierdzeń (tj. nie odnoszących się do indywidualnej sytuacji skarżącego), oraz do powtórzenia stanowiska przedstawionego w decyzji wydanej w I instancji, tj. do wskazania na ewentualne możliwości finansowe strony w przypadku poprawienia się jej sytuacji zdrowotnej. Argumentacja ta, nienawiązująca zupełnie do materiału dowodowego sprawy, nie uzasadnia -zdaniem Sądu- wydanego orzeczenia. Wskazuje jedynie na to, iż orzeczenie to zostało wydane w sposób dowolny – bez uwzględnienia wszystkich okoliczności sprawy i bez przeprowadzenia właściwego postępowania dowodowego.

Tym samym zasadne jest stwierdzenie, iż kontrolowana decyzja została wydana z istotnym naruszeniem art. 107 § 3, art. 11 oraz art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., tj. w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, a w konsekwencji również z naruszeniem przepisów prawa materialnego – tj. art. 28 ust. 3a u.s.u.s. i § 3 ust. 1 ww. rozporządzenia poprzez przyjęcie, iż nie zachodzi wobec skarżącego przesłanka do umorzenia zadłużenia w przedstawionej przez niego i udokumentowanej trudnej sytuacji życiowej.

W tym miejscu Sąd jeszcze raz wyjaśnia, iż kierując się treścią powyżej cytowanego rozporządzenia oraz z uwagi na okoliczności podnoszone przez wnioskodawcę w toku prowadzonego postępowania administracyjnego (począwszy od pierwotnego wniosku), obowiązkiem organu orzekającego było w szczególności zbadanie sytuacji finansowej zobowiązanego, a więc tak jego dochodów jak i niezbędnych wydatków. Postępowanie to powinno bowiem w efekcie pozwolić na ustalenie, czy opłacenie należności z tytułu składek nie pozbawi płatnika oraz jego najbliższych, pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym (np. małżonki), możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych.

Tymczasem z uzasadnienia skarżonej decyzji nie wynika, aby Prezes ZUS postępowania dowodowego w takim zakresie w ogóle przeprowadził. W szczególności organ nie porównał miesięcznego dochodu wnioskodawcy oraz osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym z ich miesięcznymi i podstawowymi wydatkami ponoszonymi na utrzymanie, i nie ustalił tym samym możliwości płatniczych zobowiązanego.

Należy zaś wskazać, iż miesięczny dochód rodziny skarżącego -zgodnie z jego oświadczeniem nie kwestionowanym przez organ- wynosi na dwie osoby ok. 700 zł. Z tej kwoty skarżący i jego małżonka muszą zaspokoić wszelkie swoje potrzeby życiowe, w tym zakupić niezbędne leki. Należy też zauważyć, iż prawie połowa dochodu rodziny skarżącego pochodzi z przyznanych tej rodzinie zasiłków pielęgnacyjnych.

W konsekwencji Sąd nie zgadza się wydanym w sprawie rozstrzygnięciem. Stwierdza, iż okoliczności przedstawione i wykazane przez stronę niniejszego postępowania (a nie zakwestionowane przez organ), wyraźnie wskazują na to, iż skarżący spełnia przesłankę z § 3 ust. 1 pkt 1 ww. rozporządzenia. Trudno bowiem przyjąć -kierując się doświadczeniem życiowym- aby kwota ok. 700 zł miesięcznie była wystarczająca na zaspokojenie niezbędnych potrzeb życiowych jednej, a tym bardziej – dwóch osób, i jednocześnie pozwalała na spłatę zadłużenia. Przy takiej wysokości dochodu skarżący -w ocenie Sądu- nie jest w stanie spłacić zadłużenia wobec ZUS, nawet w układzie ratalnym. Zapłata zaległych należności pozbawiłaby go oraz jego małżonkę środków do życia. Wypełnia to zaś dyspozycję powyżej wskazanego przepisu rozporządzenia.

Z wymienionych powodów ocena organu, iż "(...) dalsze dochodzenie należności od wnioskodawcy daje możliwość jego uzyskania", jest dla Sądu całkowicie niezrozumiała, co więcej - dowolna. Nie znajduje ona żadnego uzasadnienia w materiale dowodowym sprawy, i co równie istotne - nie została przez organ właściwie uzasadniona.

Nadto, Sąd zaznacza, iż w uzasadnieniu skarżonej decyzji brak jest jakiejkolwiek analizy sprawy w zakresie okoliczności dotyczących choroby skarżącego oraz jego żony. Wprawdzie organ w uzasadnieniu decyzji wskazywał na problemy zdrowotne wnioskodawcy, jednakże okoliczności tych zupełnie nie rozważył, tj. nie poddał żadnej ocenie w kontekście § 3 ust. 1 pkt 1 lub pkt 3 powyżej cytowanego rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z 31 lipca 2003 r. Stwierdził jedynie, że sytuacja zdrowotna strony może ulec poprawie. Zdaniem Sądu, stwierdzenie to jest jedynie przypuszczeniem organu i nie może stanowić wyłącznej podstawy do wydania negatywnego dla zobowiązanego rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie.

Reasumując, z uzasadnienia skarżonej decyzji nie wynika, aby organ w sposób kompleksowy i zgodny z zasadami postępowania dowodowego rozważył wszystkie okoliczności i dowodowy występujące w sprawie a mogące mieć znaczenie dla jej rozstrzygnięcia, i wyciągnął następnie na tej podstawie prawidłowe -zgodne z doświadczeniem życiowym- wnioski kierując się przy tym przesłankami wynikającymi z przepisów prawa materialnego znajdujących tu zastosowanie.

W ponownie prowadzonym postępowaniu, uwzględniając poczynione przez Sąd uwagi, ocena zebranych w sprawie dowodów powinna odbyć się stosownie do dyspozycji art. 80 k.p.a. Uzasadnienie decyzji winno natomiast odpowiadać rygorom określonym w art. 107 § 3 k.p.a., dając jasny obraz motywów rozstrzygnięcia.

Zaznaczyć przy tym trzeba, iż Prezes ZUS swoją decyzję winien oprzeć na aktualnych okolicznościach dotyczących sytuacji finansowej i rodzinnej skarżącego. Dlatego też orzekając ponownie w sprawie organ winien również ustalić, czy skarżący nadal korzysta z dodatku mieszkaniowego. Na okoliczność tą wskazuje załączona do skargi decyzja Prezydenta Miasta W. z [...] maja 2007 r., niewątpliwie potwierdzająca złą sytuację finansową rodziny wnioskodawcy. Na marginesie Sąd zauważa, iż z uzasadnienia tej decyzji wynika, iż gospodarstwo domowe Pana K. F. składa się z 6 osób (a nie 2 osób – jak wynika z akt sprawy), zamieszkujących lokal o powierzchni 45,70 m², a średni miesięczny dochód w tej rodzinie w badanym okresie 3 miesięcy wyniósł 234,93 zł na osobę. Nadto, Sąd zaznacza, iż do skargi skarżący załączył kartę obliczenia dodatku mieszkaniowego z 22 maja 2007 r., z której to wynika, iż łączny dochód 6-osobowej rodziny -wg wniosku- wynosi 1409,57 zł. Powyższe winno został przez organ także uwzględnione, ocenione i ewentualnie w odpowiedni sposób w postępowaniu dowodowym zweryfikowane.

Na koniec Sąd podkreśla, iż ocena sprawy powinna być dokonana według stanu z chwili rozstrzygania. Zdarzenia przyszłe i niepewne nie mogą mieć tu decydującego znaczenia. Co więcej – przypuszczenia organu nie mogą stanowić jedynego argumentu przemawiającego za negatywnym dla strony rozstrzygnięciem sprawy, tym bardziej w sytuacji gdy strona korzystając ze swoich uprawnień wykazuje w toku postępowania inicjatywę dowodową, składając dokumenty mające świadczyć o jej złej sytuacji materialnej i zdrowotnej.

Z wymienionych powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.