Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 2554/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-03-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Geodezja i kartografia
Skarżony organ: Główny Geodeta Kraju
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Wójcik, Sędziowie sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj, sędzia WSA Katarzyna Golat (spr.), Protokolant st. sekr. sąd. Julia Durka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 marca 2019 r. sprawy ze skargi E. B. na decyzję Głównego Geodety Kraju z dnia [...] lipca 2018 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2018 r. nr [...], Główny Geodeta Kraju, po rozpatrzeniu odwołania E. B. , reprezentowanej przez pełnomocnika Z. B., od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (dalej: WINGiK) z dnia [...].05.2018 r. znak: [...], odmawiającej - po wznowieniu postępowania — uchylenia decyzji WINGiK z dnia [...].02.2016 r., znak: [...], w sprawie aktualizacji danych ewidencji gruntów i budynków, uchylił w całości zaskarżoną decyzję WINGiK z dnia [...].05.2018 r., znak: [...] i umorzył postępowanie organu I instancji.

W uzasadnieniu organ wskazał, że decyzją z dnia [...].05.2018 r., znak: [...]. WINGiK, po wznowieniu postępowania na wniosek E. B. (postanowienie z dnia [...].04.2018 r., znak: [...]), odmówił uchylenia własnej decyzji z dnia [...].02.2016 r., znak: [...], utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...].12.2015 r., znak: [...] , orzekającą o aktualizacji danych, zawartych w operacie ewidencyjnym Miasta [...] , poprzez wprowadzenie zmiany, polegającej na zaliczeniu działki nr [...] o powierzchni 0,2958 ha, obręb [...]-[...] do poszczególnych użytków gruntowych, w ten sposób, że część zaliczoną do gruntów rolnych zabudowanych /Br- RIVa/ o powierzchni 0,0308 ha oraz część zaliczoną do sadów /S-RlVa/ o powierzchni 0,0944 ha zaliczyć do terenów mieszkaniowych /B/o powierzchni 0,1252 ha.

Główny Geodeta Kraju, po scharakteryzowaniu trybu wznowienia postępowania wywodził, że przedmiotem rozpoznania jest podanie E. B. z dnia [...].04.2018 r., nadane w urzędzie pocztowym 20.04.2018 r., którym zwróciła się w trybie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. o wznowienie postępowania, zakończonego decyzją ostateczną WINGiK z dnia [...].02.2016 r., orzekającą o aktualizacji danych zawartych w operacie ewidencyjnym Miasta [...] , poprzez wprowadzenie zmiany, polegającej na zaliczeniu działki nr [...] o powierzchni 0,2958 ha, obręb [...]-[...] do poszczególnych użytków gruntowych, w sposób wyżej opisany.

Uzasadniając swoje żądanie E. B. wskazała, że (...) w dniu wydania zaskarżonej decyzji organ nadzoru geodezyjnego i kartograficznego stopnia wojewódzkiego nie wiedział, że (dotychczasowe) użytki gruntowe: B-RJVa o pow. 0,0308 ha S-RIVa pow. 0,0944 ha R IVb o pow. 0,1706 ha zostały ujawnione w operacie ewidencyjnym Miasta [...] w sposób przestępczy, tj. bez decyzji administracyjnej oraz jakiejkolwiek dokumentacji uzasadniającej przeprowadzenie takowej kwalifikacji. Zdaniem wnioskodawczyni WINGiK, orzekając o wprowadzeniu ww. zmiany działał w przekonaniu, że zakwalifikowanie przedmiotowej nieruchomości do użytków gruntowych B-R IVa o pow. 0,0308 ha, S-R lVa o pow. 0,0944 ha oraz R IVb o pow. 0,1706 ha zostało dokonane prawomocną decyzją administracyjną Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] maja 1985 r. znak: [...] . Tymczasem, w ocenie strony, przeprowadzone z jej wniosku postępowanie o wznowienie postępowania w sprawie [...] — w ramach którego nie odnaleziono: ani akt sprawy, ani decyzji znak [...] , ani żadnych dokumentów z nią związanych — zakończone ostatecznym postanowieniem WINGiK z dnia [...].03.2018 r., znak: [...], o odmowie wznowienia w tej sprawie, potwierdziło, że ujawnienie w operacie ewidencyjnym (...) użytków gruntowych: B-R IVa o pow. 0,0308, S-R IVa o pow. 0,0944 ha oraz R IVb o pow. 0,1706 ha zostało dokonane bez jakiejkolwiek dokumentacji, tj. w sposób przestępczy (...). Wyjście na jaw tej okoliczności, o której dowiedziała się w dniu otrzymania ww. postanowienia WINGiK z dnia [...].03.2018 r., znak: [...] , tj. [...].03.2018 r., zdaniem strony stanowi podstawę do wznowienia postępowania.

Organ, odnosząc się do trybu wznowieniowego wskazał, że obowiązek wstępnej kontroli, czy wskazana przez stronę podstawa wznowieniowa odpowiada wymogom stawianym przez art. 145 § 1 pkt 5 z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2018 r., poz. 2096, ze zm.) wynika z faktu, iż stosownie do przywołanej normy, organ wznawia postępowanie jedynie wtedy, gdy spełnione są kumulatywnie trzy przesłanki, mianowicie ujawnione okoliczności lub dowody są nowe (nowo odkryte bądź po raz pierwszy zgłoszone przez stronę), a nadto są istotne dla sprawy (dotyczą przedmiotu sprawy i mają znaczenie prawne), wskazane przez stronę okoliczności lub dowody istniały w dacie wydania decyzji ostatecznej oraz gdy, wskazane przez stronę okoliczności lub dowody nieznane były organowi, który wydał decyzję.

Niedopuszczalne jest wznowienie postępowania w sytuacji, gdy strona przywołuje jako podstawę podania okoliczności lub dowody nie istniejące jeszcze w dacie wydania decyzji ostatecznej bądź istniejące już wówczas, ale zgłaszane przez stronę w toku postępowania zakończonego kwestionowaną decyzją i co za tym idzie znane organowi prowadzącemu postępowanie.

Dalej organ wywodził, że okoliczność kwestionowanego przez E. B. przestępczego, jak twierdzi, ujawnienia w operacie ewidencyjnym (...) użytków gruntowych: B-R IVa o pow. 0,0308, S-R lVa o pow. 0,0944 ha oraz R IVb o pow. 0,1706 ha, bez decyzji administracyjnej, była przez nią podnoszona jeszcze przed zainicjowaniem z jej wniosku postępowania zakończonego w ww. postanowieniem WINGiK z dnia [...].03.2018 r. znak: [...] . O powyższym skarżąca (domagając się ujawnienia użytków gruntowych: R IVa o pow. około 0,0683 ha - jako tereny bezprawnie zamieszkane (...), S/R IVa o pow. około 0.0513 (...) i R IVa o pow. około 0.1760 (...)) informowała już bowiem w piśmie z dnia 7.12.2015 r., skierowanym do Prezydenta Miasta [...] , zatytułowanym Skarga na działalność oszustów administracyjnych, którymi są pracownicy Referatu Ewidencji Gruntów i Budynków Urzędu Miasta [...] (...), a także w kolejnych swoich wystąpieniach kierowanych do tego organu (z dnia 8.12.2015 r., 9.12.2015 r., 11.12.2015 r., 14.12.2015 r.), w toku postępowania, zakończonego decyzją Prezydenta Miasta [...] z dnia [...].12.2015 r., znak: [...] , a następnie w toku postępowania odwoławczego zakończonego decyzją WINGiK z dnia [...].02.2016 r., znak: [...] , której wzruszenia się domaga.

O okoliczności niezatwierdzenia decyzją administracyjną poprzedniego stanu użytków gruntowych. tj.S-R IVa o pow. 0,0944 ha, B-R JVa, o pow. 0,0308 ha oraz R IVb o pow. 0,1706 ha, E. B. informowała również Głównego Geodetę Kraju w piśmie z dnia 16.05.2016 r., w trakcie prowadzonego wówczas postępowania administracyjnego pod nr [...], przy czym podała, że "do dnia dzisiejszego w zasobie Grodzkiego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w [...] ani też w zasobie dowodów wprowadzonych zmian w ewidencji gruntów i budynków nie odnaleziono dokumentów pochodzących ze sprawy znak: [...] ".

Mając powyższe na względzie organ stwierdził, że nie można uznać, aby wnioskodawczyni dowiedziała się o okolicznościach ujawnienia w operacie ewidencyjnym (...) użytków gruntowych: B-R IVa o pow. 0,0308, S-R IVa o pow. 0,0944 ha oraz R IVb o pow. 0.1706 ha (...), bez jakiejkolwiek dokumentacji, w dniu doręczenia jej postanowienia WINGiK z dnia [...].03.2018 r., znak: [...] , gdyż jak wykazano wyżej, wiedzę o tym posiadała już znacznie wcześniej. Czym innym jest dowiedzenie się o pewnych okolicznościach, a czym innym pozyskanie kolejnych dowodów na potwierdzenie wcześniej uzyskanych informacji.

Z tych względów organ nie uznał, by skarżąca faktycznie opierała swój wniosek na ustawowej podstawie wznowienia (art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a.), a tym samym, by wniosek ten spełniał wymogi formalne, dopuszczające wznowienie postępowania w ww. sprawie. Z tego też względu brak było podstaw do przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy.

W skardze, wywiedzionej na decyzję Głównego Geodety Kraju z dnia [...] lipca 2018 r. znak: [...] , E. B. zarzuciła wydanie jej z rażącym naruszeniem art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., wyrażającym się w bezpodstawnym twierdzeniu, że ujawnienie w operacie ewidencyjnym Miasta [...] użytków gruntowych: B-R lVa o pow. 0,0308 ha, S-R IVa o pow. 0,0944 ha oraz R lVb o pow. 0,1706 ha, które zostało dokonane bez jakiejkolwiek dokumentacji nie stanowi podstawy do przywrócenia poprzedniego stanu użytków gruntowych lecz "stanowi konieczność przykrycia tego przestępstwa decyzją administracyjną".

Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w części dotyczącej umorzenia postępowania, wznowionego w trybie art. 149 § 1 K.p.a. i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, że E. B. w dniu 20 marca 1984 r. otrzymała, w drodze darowizny, nieruchomość nr. [...], obręb [...], położoną przy ul. [...] w [...] , która była ujawniona w operacie ewidencyjnym Miasta [...] , w postaci użytków gruntowych: B-R IVa o pow. 0,0260 ha, S-R IVa o pow. 0,0938 ha oraz R IVb o pow. 0,1760 ha.

W toku realizowanej budowy domu przedstawiciele Prezydenta Miasta [...] , bez udziału właścicielki działki, zamienili użytki gruntowe: B-R lVa o pow. 0,0260 ha, S-R IVa o pow. 0,0938 ha oraz R IVb o pow. 0,1760 ha na użytki gruntowe: B-R IVa o pow. 0,0308 ha, S-R IVa o pow. 0,0944 ha oraz R IVb, o pow. 0,1706 ha, uniemożliwiając E. B. wykonanie złożonego zobowiązania Prezydent Miasta [...] nie wiedząc o tym, że decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] maja 1985 r. znak: [...] , ani żadna dokumentacja dotycząca tej sprawy nie istnieje - decyzją z dnia [...] grudnia 2015 r. znak: [...] postanowił część omawianej nieruchomości zaliczoną do gruntów rolnych zabudowanych, tj. B-R IVa o pow. 0,0308 ha oraz część zaliczoną do sadów, tj. S-R IVa o pow. 0,0944 ha zaliczyć do terenów mieszkaniowych "B" o pow. 0,1252 ha.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w [...] nie wiedząc o tym, że decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] maja 1985 r. ani żadna dokumentacja dotycząca tej sprawy nie istnieje - decyzją z dnia [...] lutego 2016 r. utrzymał powyższą decyzję Prezydenta Miasta [...] w mocy.

Dalej [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w [...] postanowieniem z dnia [...] lutego 2016 r. poinformował, że użytki gruntowe: B-R IVa o pow. 0,0308 ha, S-R IVa o pow. 0,0944 ha oraz R IVb o pow. 0,1706 ha zostały ujawnione w operacie ewidencyjnym Miasta [...] na podstawie prawomocnej decyzji administracyjnej Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] maja 1985 r.

Zatem w dniu 21 marca 2016 r. w trybie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. złożyliśmy skargę o wznowienie postępowania, zakończonego decyzją Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] maja 1985 r. znak: [...] z tego powodu, że właścicielka działki, bez swojej winy, nie brała udziału w postępowaniu.

Prezydent Miasta [...] , po przeprowadzeniu szczegółowej kwerendy, dokonanej w wielu ośrodkach stwierdził, że nie odnaleziono: ani decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] maja 1985 r. znak: [...] , ani akt tej sprawy, ani żadnych dokumentów z nią związanych.

Równocześnie stwierdzono również, że:

• nie istnieje zgłoszenie wykonania kwalifikacji i klasyfikacji w Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w [...] ,

• w prowadzonej przez ówczesny Wojewódzki Ośrodek Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w [...] , Księdze Ewidencji Robót Geodezyjnych (KERG) w latach 1984 - 1986 nie zarejestrowano żadnej kwalifikacji i klasyfikacji gruntów zgłoszonej do realizacji w obrębie [...],

• w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym nie ma ani operatu ani map z przedmiotowej kwalifikacji i klasyfikacji,

• nie ma żadnych dokumentów, które mogłyby wskazywać, że czynności związanie z opisywaną kwalifikacją i klasyfikacją zostały wykonane,

• nie istnieją akta sprawy [...] ,

• nie jest znana treść decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] maja 1985 r. znak: [...] , w tym orzeczenie i uzasadnienie,

• brak informacji, czy działka należąca do E. B. była objęta postępowaniem kwalifikacyjnym i klasyfikacyjnym i czy właścicielka działki brała udział w postępowaniu.

Główny Geodeta Kraju zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2018 r. pomimo, iż prawidłowo uchylił w całości decyzję z dnia [...] maja 2018 r., to bezpodstawnie umorzył postępowanie, wznowione przez organ I instancji - stwierdzając, że ujawnienie w operacie ewidencyjnym Miasta [...] użytków gruntowych: B-R IVa o pow. 0,0308 ha, S-R IVa o pow. 0,0944 ha oraz R IVb o pow. 0,1706 ha, które zostało dokonane bez jakiejkolwiek dokumentacji, nie stanowi podstawy do przywrócenia poprzedniego stanu użytków gruntowych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:

Skarga okazała się niezasadna.

Zaskarżoną decyzją z dnia [...].07.2018 r., znak: [...] , Główny Geodeta Kraju uchylił w całości decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (dalej: WINGiK) z dnia [...].05.2018 r., znak: [...], odmawiającą - po wznowieniu postępowania - uchylenia decyzji WINGiK z dnia [...].02.2016 r., znak: [...] , utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...].12.2015 r., znak: [...] , orzekającą o aktualizacji danych zawartych w operacie ewidencyjnym Miasta [...] , poprzez wprowadzenie zmiany, polegającej na zaliczeniu działki nr [...] o powierzchni 0,2958 ha, obręb [...]-[...] do poszczególnych użytków gruntowych, w ten sposób, że część zaliczoną do gruntów rolnych zabudowanych /Br-RIVa/ o powierzchni 0,0308 ha oraz część zaliczoną do sadów /S-RIVa/ o powierzchni 0,0944 ha zaliczyć do terenów mieszkaniowych /B/, o powierzchni 0,1252 ha i umorzył postępowanie organu I instancji.

W ocenie Sądu niewadliwe jest stanowisko organów, stwierdzające w kontrolowanej sprawie brak przesłanki wznowieniowej z art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a.

Zagadnienie, na które we wniosku o wznowienie postępowania powołała się skarżąca, nie mogło stanowić skutecznej przesłanki wznowieniowej, bowiem kwestia ta była przez skarżącą sygnalizowana uprzednio i znana była organowi prowadzonemu postępowanie, zakończone decyzją, którą obejmował wniosek o wznowienie.

Treść art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. stanowi, iż w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody, istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Powyższa podstawa wznowienia postępowania zachodzi wówczas, gdy zostaną spełnione łącznie trzy przesłanki. Pierwszą jest to, że ujawnione okoliczności faktyczne lub dowody są istotne dla sprawy oraz nowe. Drugą z nich jest istnienie "nowych okoliczności faktycznych", "nowych dowodów" w dniu wydania decyzji ostatecznej, zaś trzecią przesłanką jest, że "nowe okoliczności faktyczne", "nowe dowody" nie były znane organowi, który wydał decyzję. Przyjmuje się, że nie ma znaczenia, czy ujawnione okoliczności lub dowody nie były znane organowi prowadzącemu postępowanie pierwotnie w wyniku zaniedbań, czy z innych powodów. Przez "nową istotną okoliczność" dla sprawy - w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. - należy rozumieć taką okoliczność, która mogła mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie sprawy, co oznacza, iż w sprawie zapadłaby decyzja, co do swej istoty odmienna od rozstrzygnięcia dotychczasowego. Chodzi zatem o okoliczności istotne w takim znaczeniu, że ich istnienie lub brak bezpośrednio wpływają na treść rozstrzygnięcia. Okoliczności te muszą więc być prawotwórcze z punktu widzenia znajdującego zastosowanie w sprawie przepisu prawa materialnego (por. wyrok NSA z dnia 26 kwietnia 2018 r., II OSK 1631/16, http://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej CBOSA).

Przesłanki wznowieniowe nie podlegają interpretacji rozszerzającej. Wznowienie postępowania jest nadzwyczajnym trybem wzruszania decyzji ostatecznych, stanowi odstępstwo od zasady trwałości decyzji ostatecznych, dlatego chcąc wzruszyć taką decyzję ostateczną organ powinien ponad wszelką wątpliwość wykazać istnienie przesłanek wznowienia.

Okoliczność ujawnienia w operacie ewidencyjnym (...) użytków gruntowych: B-R IVa o pow. 0,0308, S-R lVa o pow. 0,0944 ha oraz R IVb o pow. 0,1706 ha, bez decyzji administracyjnej, była przez podnoszona jeszcze przed zainicjowaniem z wniosku skarżącej postępowania, zakończonego w ww. postanowieniem WINGiK z dnia [...].03.2018 r. znak: [...] . O powyższym skarżąca (domagając się ujawnienia użytków gruntowych: R IVa o pow. około 0,0683 ha - jako tereny bezprawnie zamieszkane (...), S/R IVa o pow. około 0.0513 (...) i R IVa o pow. około 0.1760 (...)) informowała już bowiem w piśmie z dnia 7.12.2015 r., skierowanym do Prezydenta Miasta [...] , zatytułowanym "Skarga na działalność oszustów administracyjnych" (karta 131 i nast. akt administracyjnych), a także w kolejnych wystąpieniach, kierowanych do tego organu (z dnia 8.12.2015 r., 9.12.2015 r., 11.12.2015 r., 14.12.2015 r. – teczka 4/4 akt administracyjnych), w toku postępowania, zakończonego decyzją Prezydenta Miasta [...] z dnia [...].12.2015 r., znak: [...] , a następnie w toku postępowania odwoławczego zakończonego decyzją WINGiK z dnia [...].02.2016 r., znak: [...] , której wzruszenia się domaga.

Sytuacja, w której strona dowiedziała się o danej okoliczności, jeżeli okoliczność ta została utrwalona w aktach sprawy, a więc była znana organowi nie stanowi przesłanki wznowieniowej. Istota nowości faktów lub dowodów nie odnosi się do ich rzeczywistej, obiektywnej nowości, lecz ich oceny w konkretnym postępowaniu (por. Szubiakowski Marek, Wznowienie postępowania, PP z 2003 Nr 12, str. 55). Skoro okoliczność, na którą powołała się skarżąca, została utrwalona w aktach sprawy, to Główny Geodeta Kraju zasadnie stwierdził, że skoro wniosek skarżącej nie został oparty na ustawowej podstawie wznowienia (art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.), a więc nie spełniał wymogów formalnych, dopuszczających zainicjowanie takiego postępowania, to brak było podstaw do przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia i co do rozstrzygnięcia istoty sprawy.

Oznacza to, że kwestie merytoryczne nie mogły stanowić przedmiotu rozważań organu. Umorzenie postępowania dotyczyło zaś zakończenia trybu wznowieniowego, którego nie można było prowadzić z uwagi na brak przesłanki wznowieniowej.

Zaskarżone rozstrzygnięcie jest zatem wyrazem oceny jedynie zagadnień procesowych (istnienie przesłanki wznowieniowej bądź nieistnienie), a nie rozstrzygnięcia kwestii merytorycznych.

Zarzuty skargi o charakterze merytorycznym, odnoszące się do kwestii użytków gruntowych występujących na terenie działki ewidencyjnej nr [...], położonej w obrębie [...], jako nie związane z okolicznościami procesowymi, które były podstawą stwierdzenia bezprzedmiotowości postępowania wznowieniowego, pozostają zatem bez wpływu na skarżone rozstrzygnięcie.

Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 151 P.p.s.a., skarga podlegała oddaleniu, o czym Sąd orzekł w sentencji.