Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 2574/12
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2014-03-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 184
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Andrzej Gliniecki Sędziowie: sędzia NSA Jolanta Rudnicka (spr.) sędzia del. WSA Grzegorz Czerwiński Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Połoczańska po rozpoznaniu w dniu 21 marca 2014r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej "[...]" sp. z o.o. z siedzibą w T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlk. z dnia 4 lipca 2012 r. sygn. akt II SA/Go 363/12 w sprawie ze skargi "[...]" sp. z o.o. z siedzibą w T. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim wyrokiem dnia 4 lipca 2012 r., sygn. akt II SA/Go 363/12 oddalił skargę [...] Spółki z o.o. w T. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2012 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego.

Przedstawiając w uzasadnieniu wyroku stan faktyczny i prawny sprawy Sąd wskazał, że pismem z dnia 10 sierpnia 2011 r. [...] Sp. z o.o. z siedzibą w T. zwróciła się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej powoływany jako PINB) w Ż. o wstrzymanie wykonania robót budowlanych prowadzonych w budynku przy ul. [...] w Ż.. W piśmie wskazano, że roboty te dotyczą przebudowy koszy odwadniających dach w w/w kamienicy i wykonane zostały bez sporządzenia zamiennego projektu budowlanego, bez zgłoszenia robót remontowych i zgody projektanta oraz realizowane są z naruszeniem przepisów BHP, stwarzając bezpośrednie zagrożenie życia mieszkańców budynku oraz pracowników. Nadto wskazano, że w związku z przebudową koszy odwadniających wprowadzono zmiany w ich technologii. W ocenie spółki wykonana technologia pokrycia koszy jest niedopuszczalna, zaś sposób wykonania koszy jest nieprawidłowy i spowoduje zalewanie mieszkań. Podniesiono także, że wykonane zostały bezpodstawnie roboty odkrywkowe i dokonano zerwania izolacji przy odpływach rur deszczowych, co w konsekwencji doprowadziło do zalania garażu podziemnego znajdującego się pod kamienicą nr [...].

Postanowieniem nr [...] z dnia [...] sierpnia 2011 r., wydanym na podstawie art. 66 § 3 k.p.a., PINB w Ż. zwrócił [...] Sp. z o.o. z siedzibą w T. wniosek z dnia 10 sierpnia 2011 r.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej powoływany jako LWINB) postanowieniem z dnia [...] października 2011 r. uchylił powyższe postanowienie w całości i orzekł, że organem właściwym w sprawie rozpatrzenia podania [...] Sp. z o.o. z siedzibą w T. z dnia 10.08.2011 r. jest PINB w Ż..

W dniu [...] grudnia 2011 r. PINB w Ż. wydał decyzję nr [...], którą powołując się na art. 105 § 1 k.p.a., umorzył postępowanie administracyjne.

W uzasadnianiu powyższej decyzji organ I instancji podniósł, że roboty mające na celu odtworzenie stanu pierwotnego zgodnie z art. 3 pkt 8 Prawa budowlanego stanowią remont i na realizację takich robót wymagane jest dokonanie zgłoszenia w organie administracji architektoniczno-budowlanej. Natomiast zakres kwestionowanych we wniosku prac obejmował w istocie wykonanie czynności niezbędnych do utrzymania części obiektu budowlanego w odpowiednim stanie technicznym tak, aby nie ulegał on pogorszeniu z powodu codziennej eksploatacji -zaś tego typu roboty należy zakwalifikować jako bieżącą konserwację, nie wymagającą dopełnienia jakichkolwiek formalności w oparciu o ustawę Prawo budowlane.

Niemniej jednak inwestor dokonał na podstawie art. 30 tej ustawy zgłoszenia wykonania robót polegających na naprawie dachów. Zgłoszenie nie zostało uzupełnione dodatkowym opisem, rysunkami lub szkicami umożliwiającymi jednoznaczne ustalenie zakresu robót, więc nie stwierdzono podstaw do postawienia zarzutu wykonania ich w warunkach samowoli budowlanej. Zakwestionowane we wniosku roboty dotyczyły bowiem obróbek blacharskich oraz odwodnienia dachu, a zatem mieściły się w dokonanym zgłoszeniu.

W ocenie PINB dokonane ustalenia nie potwierdziły naruszenia przepisów Prawa budowlanego w związku z wykonanymi robotami. Tym samym brak jest podstaw do wydania decyzji merytorycznej przedmiotowej sprawie.

Pismem z dnia 10 sierpnia 2012 r., uzupełnionym następnie pismem z dnia 16 lutego 2012 r. odwołanie od decyzji PINB w Ż. nr [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. wniosła spółka [...] Sp. z o.o.

LWINB decyzją z dnia [...] marca 2012 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a., umorzył postępowanie odwoławcze, stwierdzając, iż skarżąca spółka nie ma interesu prawnego w sprawie robót remontowych przeprowadzonych w części wspólnej budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. [...] w Ż..

Uzasadniając powyższą decyzję LWINB stwierdził, że ewentualne samowolne wykonanie robót remontowych wymaga przeprowadzenia postępowania naprawczego w trybie przepisów określonych w art. 50 i 51 Prawa budowlanego. Natomiast z treści art. 52 tej ustawy wynika, że obowiązek zlikwidowania stanu niezgodnego z prawem, poprzez wykonanie czynności nakazanych w decyzji, o której mowa w art. 48, art. 49b, art. 50a oraz art. 51 Prawa budowlanego, ciąży na inwestorze, właścicielu lub zarządcy obiektu budowlanego. W/w podmiotom przysługuje zatem przymiot strony w postępowaniu dotyczącym samowolnych robót budowlanych. Ponadto za strony takiego postępowania należy uznać podmioty, które posiadają w tej sprawie interes prawny w rozumieniu art. 28 K.p.a.

Dalej organ wskazał, że w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...] w Ż. funkcjonuje Wspólnota Mieszkaniowa, która była inwestorem robót remontowych dotyczących dachu tego obiektu. Zgodnie z art. 6 ustawy z dnia 24 czerwca 1994r. o własności lokali (tekst jednolity: Dz. U. z 2000r. Nr 80 póz. 903 ze zm.) ogół właścicieli, których lokale wchodzą w skład określonej nieruchomości, tworzą wspólnotę mieszkaniową. Wspólnota mieszkaniowa może nabywać prawa, zaciągać zobowiązania, pozywać i być pozywana. Wspólnota posiada zdolność do czynności prawnych i w związku z tym, w świetle art. 28 k.p.a. jest ona stroną w postępowaniach dotyczących budynku, w którym działa. Natomiast tylko w wyjątkowych sytuacjach, gdy członek wspólnoty wykaże swój indywidualny interes prawny, może on być stroną postępowania, w którym działa także wspólnota mieszkaniowa budynku, w którym znajduje się jego lokal.

Ze znajdującej się w aktach sprawy informacji z rejestru gruntów wynika, iż skarżąca spółka [...] Sp. z o.o. z/s w T. jest właścicielem jednego z lokali mieszkalnych w przedmiotowym budynku przy ul. [...] w Ż.. Z treści wystąpień tego podmiotu (pismo z dnia 10 sierpnia 2011 r., zażalenie na postanowienie PINB w Ż. nr [...] z dnia [...] sierpnia 2011 r., a także odwołanie od decyzji tego organu nr [...] z dnia [...].12.2011 r. ) nie wynika, aby w sprawie dotyczącej remontu przedmiotowego budynku w/w spółka posiadała indywidualny interes prawny. Przedmiotowe roboty budowlane zostały wykonane w obrębie części wspólnej w/w budynku - mianowicie w obrębie dachu (dach nie jest przeznaczony do wyłącznego użytku właścicieli poszczególnych lokali mieszkalnych). Natomiast interes prawny w sprawie robót budowlanych zrealizowanych w częściach wspólnych obiektu, posiada wspólnota mieszkaniowa budynku, nie zaś właściciel lokalu stanowiącego odrębną nieruchomość.

W ocenie LWINB w okolicznościach przedmiotowej sprawy skarżąca spółka posiada jedynie interes faktyczny - jako właściciel jednego z lokali mieszkalnych jest wprawdzie bezpośrednio zainteresowana rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, jednakże nie może wskazać przepisu prawa powszechnie obowiązującego, który stanowiłby podstawę jej roszczenia i w konsekwencji uprawniał do żądania stosownych czynności organu administracji.

Od powyższej decyzji skargę złożyła [...] Spółka z o.o. z/s w T., zarzucając naruszenie art. 28 k.p.a., poprzez jego błędną wykładnię oraz przyjęcie, iż spółce "[...]" z siedzibą w T. nie przysługuje przymiot strony postępowania i w konsekwencji umorzenie postępowania odwoławczego.

W uzasadnieniu skarżąca Spółka, powołując się na orzecznictwo, podniosła, że powinna posiadać status strony w postępowaniu z wniosku z dnia 10 sierpnia 2011 r. oraz postępowaniu odwoławczym nie tylko z uwagi na fakt, iż jest właścicielem lokali znajdujących się przy ul. [...] w Ż., wieczystym użytkownikiem nieruchomości, na której budynek jest usytuowany, ale także głównym wykonawcą i inwestorem całego obiektu nieruchomości wielorodzinnej. Zdaniem skarżącej zarządca "[...]" Nieruchomości dokonywał w ramach pozwolenia uzyskanego przez spółkę m.in. przebudowy obiektu. Tym samym dopuścił się samowoli budowlanej, wykonywał przebudowę obiektu bez odpowiednich planów i zamiennego projektu budowlanego, wkraczając w zakres robót wykonanych przez spółkę, jednocześnie niwecząc je, przez co naraża Spółkę "[...]" na odpowiedzialność z tytułu rękojmi i gwarancji z art. 656 k.c. w zw. z art. 638 k.c, w zw. z art. 556 k.c. za cześć robót, których de facto nie wykonała.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim oddalając przedmiotową skargę wskazał, że ocena legalności zaskarżonej decyzji wymaga przede wszystkim rozważenia, czy [...] Sp. z o.o. z/s w T. jest stroną kontrolowanego postępowania. Ta bowiem okoliczność decyduje, czy może ona skutecznie składać odwołanie.

Sad podniósł, że dopuszczalność odwołania uzależniona jest od wystąpienia aspektu przedmiotowego i podmiotowego. Dopuszczalność odwołania ze względów podmiotowych ma miejsce wówczas, gdy odwołanie wniosła strona (art. 127 § 1 k.p.a.), Ustawodawca definiując w art. 28 k.p.a. pojęcie strony postępowania, jednoznacznie wskazał na powiązanie podmiotu z konkretnym interesem prawnym, czyli takim, który wynika z określonego przepisu prawnego odnoszącego się wprost do sytuacji danego podmiotu i musi być interesem indywidualnym strony postępowania. Oznacza to, że uczestniczenie jakiejś osoby w postępowaniu administracyjnym samo przez się nie czyni z niej strony. Musi ona wykazać, że ma materialnoprawny interes uczestniczenia w tej sprawie. Stwierdzenie zaś w postępowaniu wstępnym przez organ drugiej instancji, że osoba ta nie ma w rozpoznawanej sprawie indywidualnego interesu prawnego lub obowiązku skutkuje umorzeniem postępowania odwoławczego stosownie do art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a.

Sąd wywodził dalej, że faktycznie mogą być sytuacje, jak to podniesiono w uzasadnieniu skargi, wskazując na te okoliczności stosowne orzecznictwo NSA, że interes prawny może wynikać z przepisów np. prawa cywilnego, ale na pewno nie z zawartej umowy o roboty budowlane. Strona skarżąca, która wybudowała budynek mieszkalny, położony w Ż. przy ul. [...] na podstawie pozwolenia na budowę, będąc jednocześnie inwestorem, po przyjęciu budynku do użytkowania, nie może wyprowadzić interesu prawnego do występowania w charakterze strony w jakiejkolwiek postaci postępowania administracyjnego dotyczącego inwestycyjnego nowego procesu budowlanego zainicjowanego przez właściciela lub zarządcę budynku z innym wykonawcą. Wykonawcy robót budowlanych nie mają przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym, w którym stosowane są materialnoprawne przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, wówczas gdy postępowanie administracyjne dotyczy obiektu budowlanego objętego umową zawartą między nowym wykonawcą robót, a obecnym inwestorem tego obiektu budowlanego.

Sąd stwierdził, że okoliczności wskazane w skardze nie mogą mieć żadnego wpływu na postępowanie administracyjne, zaś sprawy dotyczące kwestii odpowiedzialności wykonawcy robót w ramach zawartej umowy o roboty budowlane (sprawy cywilne) należą do właściwości sądów powszechnych. Kwestie te pozostają poza sferą objętą unormowaniem Prawa budowlanego. Wynik indywidualizacji i konkretyzacji norm Prawa budowlanego może jedynie pośrednio oddziaływać na sferę praw i obowiązków skarżącego w zakresie odpowiedzialności cywilnej. Skarżący nie ma uprawnienia do kwestionowania legalności zgłoszenia robót remontowych dachu przedmiotowego obiektu budowlanego tylko z tej przyczyny, że był głównym wykonawcą i inwestorem robót budowlanych objętych wcześniejszym pozwoleniem na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. [...] w Ż.. W tym stanie rzeczy skarżąca spółka może wykazać się w przedmiotowej sprawie jedynie interesem faktycznym.

Ponadto Sąd podniósł, że okolicznością istotną w sprawie jest fakt, iż skarżąca Spółka jest właścicielem odrębnego lokalu w budynku mieszkalnym położonym przy ul. [...] w Ż., w którym funkcjonuje wspólnota mieszkaniowa, a Spółka jest jej członkiem. Sąd podzielił w tej kwestii stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i znajdujące oparcie w wykształconym orzecznictwie sądowym, iż stroną w niniejszym postępowaniu jest wyłącznie wspólnota, którą reprezentuje zarząd. Niewątpliwie słusznie, zdaniem Sądu, organ odwoławczy wywiódł, że skarżąca Spółka istnienia konkretnego interesu prawnego nie wykazała. Przedmiotowe roboty budowlane zostały wykonane w obrębie części wspólnej w/w budynku, a mianowicie w obrębie dachu (dach nie jest przeznaczony do wyłącznego użytku właścicieli poszczególnych lokali mieszkalnych). Natomiast interes prawny w sprawie robót budowlanych zrealizowanych w częściach wspólnych obiektu, posiada wspólnota mieszkaniowa budynku.

W świetle powyższych ustaleń brak było w ocenie Sądu jakiejkolwiek podstawy prawnej do przyznania stronie skarżącej przymiotu strony w toczącym się postępowaniu administracyjnym i dlatego prawidłowo organ umorzył postępowanie odwoławcze.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła [...] Sp. z o.o. z siedzibą w T., wnosząc o jego uchylenie.

Zaskarżonemu orzeczeniu skarżąca zarzuciła naruszenie:

1. art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1269) poprzez dokonanie jedynie pozornej kontroli działania organu administracji publicznej, sprowadzającej się wyłącznie do bezkrytycznego powielenia chybionej i powierzchownej argumentacji dokonanej przez organy administracji, bez wniknięcia w istotę stanu faktycznego i właściwego zastosowania przepisów prawa materialnego;

2. prawa procesowego, a w szczególności naruszenie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. poprzez naruszenie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego, co w efekcie skutkowało błędnym zastosowaniem prawa materialnego, w szczególności dotyczy to pominięcia przez organ następujących faktów:

spółka [...] Sp. z o.o. jako inwestor posiadała wyłączny tytuł do

pozwolenia na budowę, na podstawie którego w sposób bezprawny dokonano na

zlecenie zarządcy nieruchomości prac budowlanych, zanegowanych przez spółkę,

spółka [...] Sp. z o.o. była nie tylko właścicielem jednego z lokali

znajdujących się w nieruchomości, ale i współwłaścicielem określonego udziału w gruncie, tak więc choćby z tego tytułu miała prawo (interes prawny), by interesować się legalnością i prawidłowością prowadzonych prac,

- spółka [...] Sp. z o.o. na podstawie umów cywilnoprawnych odpowiedzialna była z tytułu rękojmi i gwarancji za stan nieruchomości, a więc choćby z tego względu jej interes miał nie tylko charakter faktyczny, ale i prawny;

3. prawa materialnego, tj. naruszenie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. poprzez naruszenie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a. art. 28 k.p.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie, tj. zanegowanie "interesu prawnego" spółki poprzez uproszczenie i przyjęcie, iż skoro remont dachu dotyczył strychu, tj. części wspólnych budynku, to spółka nie posiada takiego tytułu, lecz zarządzający wspólnotą;

4. art. 174 pkt 1 p.p.s.a. poprzez naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a , art. 28 k.p.a. art. 24 i 29 ust. 1 prawa budowlanego poprzez zaakceptowanie, iż roboty budowlane realizowane przez zarządcę nie wymagały odrębnego pozwolenia na budowę, a wystarczającym było rozszerzenie uprawnień wynikających z pozwolenia na budowę jakie posiadała spółka [...] Sp. z o.o;

5. art. 174 pkt 1 p.p.s.a. poprzez naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a w związku art. 66 ust. 1 prawa budowlanego - poprzez zaakceptowanie sytuacji, w której organ nadzoru wykorzystując formalne zawiłości sprawy uchyla się od podstawowego obowiązku jakim jest zbadanie technicznego stanu obiektów oraz sprawdzenia sposobu realizacji prac budowlanych pod względem bezpieczeństwa dla życia i zdrowia ludzi.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżąca Spółka wskazała, że z orzecznictwa w sposób jednoznaczny wynika, iż interes prawny, o którym mowa w art. 28 k.p.a. może mieć źródło nie tylko w przepisach prawa materialnego administracyjnego, lecz także w przepisach innych gałęzi prawa w tym, prawa cywilnego. Dodatkowo zarówno w judykaturze, jak i piśmiennictwie prawniczym przyjęto, że przepis art. 28 k.p.a. nie wymaga, aby postępowanie administracyjne dotyczyło interesu prawnego jednostki w sposób bezpośredni. Z przepisu tego wynika bowiem jedynie wymaganie, aby postępowanie administracyjne dotyczyło interesu prawnego lub obowiązku danego podmiotu. Jeżeli zatem zostanie stwierdzone, że postępowanie dotyczy interesu prawnego lub obowiązku określonego podmiotu, to nie jest dopuszczalne określanie stopnia hipotetycznego wpływu wyniku tego postępowania na sytuację prawną tego podmiotu. Stwierdzenie, że postępowanie dotyczy "pośrednio", czy "nie dotyczy bezpośrednio" interesu prawnego, oznacza bowiem w istocie degradację interesu prawnego do rangi interesu faktycznego, który nie jest chroniony prawem.

Ponadto skarżący kasacyjnie podniósł, że WSA w Gorzowie Wlkp. pominął również inną ważną okoliczność, a mianowicie, iż zarządca "[...]" Nieruchomości dokonywał w ramach pozwolenia uzyskanego przez Spółkę min. przebudowy obiektu. Tym samym dopuścił się samowoli budowlanej, wykonując przebudowę obiektu bez odpowiednich planów i zamiennego projektu budowlanego Niewątpliwe Spółka [...] Sp. z o.o. ma interes prawny w rozumieniu art. 28 k.p.a., gdyż stwierdzenie, iż zarządca dokonał samowoli budowlanej będzie prowadziło do wdrożenia postępowania naprawczego i w efekcie przywrócenia stanu zgodnego z prawem.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.

Dokonując oceny zasadności wniesionej w sprawie skargi kasacyjnej w granicach określonych w art.183 §1 p.p.s.a. i nie dostrzegając przy tym wystąpienia przesłanek nieważności postępowania, o których mowa w §2 wskazanego przepisu, stwierdzić trzeba że podstawę umorzenia postępowania odwoławczego stanowiło ustalenie organu, iż skarżąca Spółka nie ma interesu prawnego do bycia stroną postępowania w sprawie robót remontowych w części wspólnej nieruchomości.

Istota sporu sprowadza się zatem do rozważenia zasadności podniesionego w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia przepisu prawa materialnego tj. art.28 k.p.a.

Słusznie Sąd pierwszej instancji wskazał, że organ odwoławczy w pierwszej kolejności powinien zbadać dopuszczalność odwołania, które może wnieść strona ( art.127 §1 k.p.a.). Pojęcie strony w postępowaniu administracyjnym zostało zdefiniowane w art.28 k.p.a. stanowiącym, że stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Ugruntowany jest pogląd, że interes prawny, o którym mowa w art.28 k.p.a. musi wynikać z konkretnej normy prawa materialnego, przy czym interes prawny wyrażać się powinien w możliwości zastosowania normy prawa materialnego w konkretnej sytuacji danego podmiotu. Skarżąca Spółka, jak wynika ze skargi złożonej do Sądu pierwszej instancji, jak również z uzasadnienia skargi kasacyjnej wywodzi swój interes prawny z faktu, że na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych była odpowiedzialna z tytułu gwarancji i rękojmi za stan nieruchomości oraz z przysługującego jej tytułu własności do jednego z lokali w budynku przy ul. [...] wraz z udziałem we współwłasności gruntu, na którym budynek jest posadowiony.

Odnośnie do tak określonego źródła interesu prawnego trafnie Sąd pierwszej instancji ocenił, że wprawdzie interes prawny może wynikać z przepisów prawa cywilnego, to jednak źródłem tego interesu prawnego w niniejszym postępowaniu nie może być umowa o roboty budowlane i związana z nimi odpowiedzialność z tytułu rękojmi i gwarancji. Sprawy dotyczące kwestii odpowiedzialności wykonawcy za roboty budowlane są typowymi sprawami cywilnymi i należą do kognicji sądów powszechnych. Przy ocenie podniesionego zarzutu naruszenia art.28 k.p.a. przez zanegowanie interesu prawnego skarżącej Spółki należy mieć na względzie przedmiot postępowania, w którym organ nadzoru budowlanego dokonywał oceny zgodności z prawem robót remontowych w obrębie koszy odpływowych odwadniających dach budynku przy ul. [...] w Ż.. Postępowanie zostało zainicjowane wnioskiem skarżącej Spółki, w którym żądała wstrzymania robót budowlanych i informowała o samowoli budowlanej, prowadzonych bez zgłoszenia robót budowlanych, bez zgody projektanta i stwarzających bezpośrednie zagrożenie życia mieszkańców budynku oraz pracowników. Organ pierwszej instancji prowadził postępowanie dotyczące, określonych we wniosku Spółki, jako samowolne, robót budowlanych. Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane w art.52 stanowi, że inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany na swój koszt dokonać czynności nakazanych w decyzji, o której mowa w art. 48, art. 49 b, art. 50a oraz art. 51 ( nałożenie obowiązku zlikwidowania stanu niezgodnego z prawem przez wykonanie czynności nakazanych w decyzji). Zatem wskazanym podmiotom przysługuje przymiot strony w postępowaniu dotyczącym samowolnych robót budowlanych.

W okolicznościach rozpoznawanej sprawy, gdy roboty budowlane dotyczyły części wspólnej nieruchomości budynkowej ( dachu) dla uznania skarżącej Spółki za stronę postępowania nie jest wystarczające wykazanie tytułu własności do jednego z lokali wraz z udziałem w użytkowaniu wieczystym gruntu. Remont dachu był przeprowadzony na podstawie uchwały w tym przedmiocie podjętej przez Wspólnotę Mieszkaniową, która dokonała stosownego zgłoszenia robót remontowych w Starostwie Powiatowym, jako inwestor i właściciel nieruchomości. Oczywistym jest, że w imieniu Wspólnoty czynności tych mógł dokonywać upoważniony przez nią zarządca.

Zgodnie z art.21 ust.1 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali ( Dz.U. t.j. z 2000 r., Nr 80, poz.903 ze zm.) zarząd kieruje sprawami wspólnoty mieszkaniowej i reprezentuje ją na zewnątrz oraz w stosunkach między wspólnotą a poszczególnymi właścicielami lokali. Natomiast członek wspólnoty mieszkaniowej może być stroną postępowania, gdy wykaże swój indywidualny interes prawny. Sąd pierwszej instancji trafnie uznał, że skarżąca Spółka nie wykazała istnienia konkretnego, bezpośredniego i indywidualnego interesu prawnego. W razie braku legitymacji odwołującego się następuje umorzenie postępowania odwoławczego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 2006 r., sygn. akt II OSK 942/05, ONSAiWSA 2007/2/50, uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 1999 r., sygn. akt OPS 16/98, ONSA 1999/4/119).

Z uwagi na stwierdzenie braku legitymacji skarżącej Spółki do bycia stroną postępowania stwierdzić należy, że zarzuty naruszenia art.24, art.29 i art.66 prawa budowlanego mogłyby być rozważane, gdyby organ odwoławczy orzekał co do meritum sprawy, natomiast w sytuacji umorzenia postępowania zarzuty te są przedwczesne.

Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art.184 p.p.s.a., orzekł jak w wyroku.