Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 936/22
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-01-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6079 Inne o symbolu podstawowym 607
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Minister Rozwoju~Minister Rozwoju, Pracy i Technologii
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 256
journal: Dz.U. 2005 nr 164 poz 1365
law: Ustawa z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym
article: art. 156 § 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Dnia 12 stycznia 2023 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Zygmunt Zgierski Sędziowie Sędzia NSA Monika Nowicka (spr.) Sędzia NSA Jolanta Rudnicka po rozpoznaniu w dniu 12 stycznia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Politechniki [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 maja 2021 r., sygn. akt I SA/Wa 2280/20 w sprawie ze skargi Politechniki [...] na decyzję Ministra Rozwoju z dnia 31 lipca 2020 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 19 maja 2021 r. (sygn. akt I SA/Wa 2280/20), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - orzekając na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej: "p.p.s.a.") – oddalił skargę Politechniki [...] na decyzję Ministra Rozwoju z dnia 31 lipca 2020 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 18 września 2014 r.nr [...] o stwierdzeniu nieważności decyzji Wojewody [...]z dnia 25 września 2012 r. [...] w przedmiocie stwierdzenia nabycia - z mocy prawa z dniem 1 września 2005 r. - przez Politechnikę [...] nieodpłatnie prawa własności gruntu Skarbu Państwa, pozostającego w użytkowaniu wieczystym uczelni, a stanowiącego działkę ewidencyjną nr [...], o powierzchni [...] ha, z obrębu [...], położoną w [...] przy ul. [...], mającego urządzoną księgę wieczystą nr [...].

W skardze kasacyjnej, zaskarżając powyższy wyrok w całości, Politechnika [...] zarzuciła Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie naruszenie prawa materialnego (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.), w postaci: art. 256 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164, poz. 1365) - poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, poprzez przyjęcie, że decyzja Wojewody [...] z dnia 25 września 2012 r. nr [...] wydana w przedmiocie przekształcenia przysługującego Politechnice [...] prawa użytkowania wieczystego do działki oznaczonej ewidencyjnie nr [...] z obrębu [...], położonej przy ul. [...] w [...], została wydana z rażącym naruszeniem prawa, na skutek czego zaistniały przesłanki do utrzymania w mocy - na podstawie decyzji Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 31 lipca 2020 r. - decyzji Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 18 września 2014 r. stwierdzającej nieważność decyzji Wojewody [...] z dnia 25 września 2021 r. nr [...], w konsekwencji czego zostały zignorowane skutki prawne, wynikające z wejścia w życie powołanego na wstępie art. 256 ustawy, z dniem 1 września 2005 r.

Wskazując na powyższe podstawy kasacyjne, skarżąca wnosiła o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania wraz z zasądzeniem zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego, według norm przepisanych.

Ponadto skarżąca oświadczyła, że zrzeka się rozpoznania skargi kasacyjnej na rozprawie.

Odpowiedź na skargę kasacyjną nie została wniesiona.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. (Dz. U. z 2022 r. poz. 329), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę tylko okoliczności uzasadniające nieważność postępowania, a które to okoliczności w tym przypadku nie zachodziły. Tak więc, postępowanie kasacyjne w niniejszej sprawie polegało wyłącznie na badaniu zasadności zarzutów, przytoczonych w w/w skardze.

W przedmiotowej skardze kasacyjnej został podniesiony jedynie jeden zarzut, to jest zarzut oparty na niewłaściwym zastosowaniu art. 256 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164, poz. 1365) a który to zarzut okazał się niezasadny.

Przede wszystkim wyjaśnić należy, że analizowana sprawa dotyczyła decyzji wydanej w trybie postępowania nieważnościowego. Jak wskazano bowiem na wstępie, skarga została w tym przypadku wniesiona od decyzji Ministra Rozwoju z dnia 31 lipca 2020 r. utrzymującej w mocy decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 18 września 2014 r. o stwierdzeniu nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia 25 września 2012 r. [...] stwierdzającej nabycie - z mocy prawa z dniem 1 września 2005 r. - przez Politechnikę [...] nieodpłatnie prawa własności gruntu Skarbu Państwa, pozostającego w użytkowaniu wieczystym uczelni, a stanowiącego działkę ewidencyjną nr [...], o powierzchni [...] ha, z obrębu [...], położoną w [...] przy ul. [...]. Z tego zatem powodu art. 256 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym nie występował w niniejszej sprawie samodzielnie a jedynie w powiązaniu z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Ten ostatni zaś przepis nie został wymieniony wśród zarzutów kasacyjnych.

Ponadto nawet, gdyby wziąć pod uwagę treść uzasadnienia skargi kasacyjnej, w którym jej autor przepis ten przywołał (str. 5 in fine skargi kasacyjnej) to i tak należałoby uznać, że zarzut kasacyjny oparty na art. 256 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. nie był trafny. Jak zasadnie bowiem Sąd Wojewódzki wyjaśnił w zaskarżonym wyroku, w rozpoznawanej sprawie organ orzekał w ramach związania prawomocnym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 listopada 2019 r. (sygn. akt I OSK 864/28), a w którym to wyroku przesądzone zostało, że w decyzja Wojewody [...] z dnia 25 września 2012 r. [...] rażąco naruszała prawo, w postaci art. 256 w/w ustawy.

Poza tym, jak wynika z treści uzasadnienia, towarzyszącego wspomnianemu zarzutowi kasacyjnemu, autor skargi kasacyjnej powoływał się na argumentację, która już była przedmiotem oceny Naczelnego Sądu Administracyjnego Sądu w poprzednio wydanym wyroku z dnia 26 listopada 2019 r. (sygn. akt I OSK 864/18). W wyroku tym Sąd Kasacyjny wyjaśnił przy tym, że (cyt.): "potwierdzenie, w drodze decyzji, nabycia prawa własności przez Politechnikę [...] do działki nr [...], która nie pozostawała w użytkowaniu wieczystym tej uczelni, stanowi rażące naruszenie art. 256 ust. 2 w zw. z ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 1990 r. Prawo o szkolnictwie wyższym. Bez znaczenia pozostaje przy tym okoliczność, że wiedza organów w tym zakresie w dacie wydawania decyzji uwłaszczeniowej była oparta na wpisie zawartym w księdze wieczystej. Wpis ten nie odzwierciedlał rzeczywistego stanu prawnego."

Nadto w cytowanym wyroku Sąd stwierdził także, że sankcja nieważności zastosowana wobec kontrolowanej w trybie nieważnościowym decyzji oznaczała (cyt.): " pozbawienie mocy skutków prawnych wywołanych przez decyzję wadliwą (taką jaka została wydana przez Wojewodę [...]) (...)." Powyższe stanowisko Sądu wynikało bowiem z faktu, iż – jak podkreślił - rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych może chronić jedynie nabywcę użytkowania wieczystego na podstawie czynności prawnej. Nie obejmuje natomiast pierwszego użytkownika wieczystego, który prawo to nabył ex lege.

Z tych zatem względów twierdzenie aktualnie (po raz kolejny) w skardze kasacyjnej, przez Politechnikę [...], że ponieważ na dzień wydania decyzji nr [...] nie istniał jakikolwiek dokument, z treści którego wynikałoby, iż działka nr [...] nie pozostawała w użytkowaniu wieczystym Politechniki [...], w sytuacji, gdy z treści wpisu istniejącego w księdze wieczystej KW Nr [...] wynikało, że grunt tej działki, stanowiący własność Skarbu Państwa, pozostawał w użytkowaniu wieczystym uczelni, nie mogło doprowadzić do odmiennego stanowiska, iż to, które zajął w wyroku z dnia 26 listopada 2019 r. Naczelny Sąd Administracyjny. Pogląd ten – jak słusznie wyjaśnił Sąd Wojewódzki - był bowiem w tej sprawie poglądem prawnie wiążącym.

Ubocznie też wypada zauważyć, że wprawdzie wśród zarzutów kasacyjnych nie wskazano na żaden zarzut procesowy, ale w uzasadnieniu skargi kasacyjnej – jej autor – odwoływał się do treści art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. W tym jednak zakresie także wykładnia prawa, dokonana przez Naczelny Sąd Administracyjny we wspomnianym wyżej wyroku z dnia 29 listopada 2019 r., była wiążąca.

Z tych względów, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie mogła okazać się skuteczną i – z mocy art. 184 w zw. z art. 182 § 2 p.p.s.a – orzekł jak w sentencji.