Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 2292/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2016-03-31 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6042 Gry losowe i zakłady wzajemne
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 162 § 1
journal: Dz.U. 1997 nr 137 poz 926
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Wolna-Kubicka Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Nikodem Sędzia WSA Dominik Mączyński (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 31 marca 2016 r. sprawy ze skargi [...] na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w [...] z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę.


UZASADNIENIE

Naczelnik Urzędu Celnego w K. decyzją z dnia [...] czerwca 2015 r., nr [...] wymierzył B. P. (dalej zwanemu również skarżącym) karę pieniężną w kwocie [...] zł z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy wskazana powyżej decyzja została doręczona skarżącemu na skutek dwukrotnego awizowania w dniu [...] lipca 2015 r.

Następnie pismem nadanym w dniu [...] września 2015 r. skarżący wniósł odwołanie od wskazanej powyżej decyzji, wnosząc zarazem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.

Uzasadniając wniosek o przywrócenie terminu skarżący wskazał, że zlikwidował działalność gospodarczą w dniu [...] czerwca 2015 r., dokonując w tym zakresie wykreślenia z Ewidencji Działalności Gospodarczej. Skarżący podniósł, że w jego ocenie decyzja Naczelnika Urzędu Celnego w K. nie została doręczona w sposób prawidłowy. Przed wydaniem wskazanej powyżej decyzji nie dokonano weryfikacji czy działalność gospodarcza skarżącego jest nadal prowadzona na skutek czego podjęto próbę doręczenia decyzji pod nieaktualnym adresem. W uzasadnieniu wniosku zaznaczono również, że upomnienie związane z egzekucją doręczono na prawidłowy adres skarżącego, tj. K., ul. X. [...]. Wyjaśniono przy tym, że z uwagi na powyższe skarżący nie miał możliwości podjęcia obrony i zgłoszenia zastrzeżeń co do nałożonej kary pieniężnej. Z uzasadnienia wniosku o przywrócenie terminu wynika, że o motywach wydania decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w K. skarżący dowiedział się dopiero na skutek otrzymania w dniu [...] sierpnia 2015 r. pisma Dyrektora Izby Celnej w P. z dnia [...] sierpnia 2015 r. do którego została dołączona wymieniona na wstępie decyzja.

Po rozpoznaniu wniosku skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania Dyrektor Izby Celnej w P., postanowieniem z dnia [...] października 2015 r., nr [...], odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od wymienionej na wstępie decyzji.

Uzasadniając rozstrzygnięcie organ wskazał, że wniosek skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie z uwagi na jego wniesienie po upływie 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Wyjaśniono, że dniem ustania przyczyny uchybienia terminowi, a więc zdarzeniem, od którego liczy się 7-dniowy termin na złożenie podania o przywrócenie terminu jest bezspornie ustalony fakt powzięcia przez stronę informacji o wydaniu aktu oraz uchybieniu terminowi do jego zaskarżenia. Dyrektor Izby Celnej w P. nie zgodził się z argumentacją skarżącego w świetle, której to skarżący dowiedział się o wydaniu wymienionej na wstępie decyzji w dniu [...] sierpnia 2015 r., na skutek doręczenia pisma Dyrektora Izby Celnej w P. z dnia [...] sierpnia 2015 r., do którego dołączono wskazaną powyżej decyzję. Zaznaczono przy tym, że analiza akt sprawy nie potwierdza aby decyzja Naczelnika Urzędu Celnego w K. została wydana skarżącemu wraz z pismem Dyrektora Izby Celnej w P. z dnia [...] sierpnia 2015 r. Podniesiono również, że nawet danie wiary skarżącemu w tym zakresie, nie zmienia faktu, że termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania nie został dochowany. Zdaniem organu z akt sprawy wynika, że skarżący o wydaniu decyzji, jak też dacie jej wydania dowiedział się już w dniu [...] sierpnia 2015 r., na skutek doręczenia upomnienia nr [...] z dnia [...] sierpnia 2015 r. dotyczącego tej decyzji. Zdaniem Dyrektora Izby Celnej w P. termin na złożenie podania o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji należy liczyć od dnia doręczenia upomnienia. Skoro skarżący dowiedział się o wydaniu adresowanej do niego decyzji w dniu [...] sierpnia 2015 r., to 7-dniowy termin na złożenie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od tej decyzji upływał w dniu [...] sierpnia 2015 r. Tymczasem z wnioskiem o przywrócenie terminu wystąpiono dopiero w dniu [...] września 2015 r.

Niezależnie od powyższego stwierdzono, że skarżący nie wykazał, że uchybienie terminowi do wniesienia odwołania nastąpiło bez jego winy. W ocenie organu powołując się na fakt błędnego doręczenia decyzji na skutek niezweryfikowania czy skarżący nadal prowadzi działalność gospodarczą – skarżący w żaden sposób nie uprawdopodobnił wystąpienia niezawinionych przez siebie okoliczności, które uniemożliwiły mu dochowanie terminu do wniesienia odwołania. Okoliczność doręczenia pisma na adres, pod który korespondencja miała być kierowana, nie jest okolicznością uzasadniającą przywrócenie uchybionego terminu. Wyjaśniono również, że w niniejszej sprawie decyzję nadano listem poleconym na adres wskazany w Centralnej Ewidencji Działalności Gospodarczej jako adres do doręczeń w dniu [...] czerwca 2015 r., pod którym to skarżący odebrał postanowienie o wszczęcie postępowania podatkowego, jak również inne kierowane do niego pisma. W ocenie organu zastosowany w niniejszej sprawie sposób doręczenia decyzji organu I instancji bezspornie spełnia przesłanki wynikające z art. 150 Ordynacji podatkowej, w związku z czym należy uznać, że decyzja organu I instancji została w sposób skuteczny doręczona w dniu [...] lipca 2015 r. Wskazano również, że skarżący mając świadomość zmiany z dniem [...] czerwca 2015 r. adresu, nie wypełnił wynikającego z art. 146 § 1 Ordynacji podatkowej obowiązku powiadomienia organu o zmianie adresu. W ocenie Dyrektora Izby Celnej w P. – Naczelnik Urzędu Celnego w K. miał prawo dokonać doręczenia w sposób przewidziany w art. 150 Ordynacji podatkowej i doręczenie takie należy uznać za skuteczne. Zdaniem organu powołane przez skarżącego okoliczności wskazują na niedbalstwo w prowadzeniu własnych spraw, wykluczając tym samym przywrócenie terminu.

Podsumowując swoje rozważania organ stwierdził, że skoro skarżący nie dochował terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu oraz nie uprawdopodobnił, że uchybienie terminowi nastąpiło bez jego winy to należało odmówić przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.

Wyżej wymienione postanowienie Dyrektora Izby Celnej w P. stanowi przedmiot skargi skarżącego kierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. W skardze wnosi się o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.

Z uzasadnienia skargi wynika, że skarżący nie zgadza się ze stanowiskiem organu, iż wymieniona na wstępie decyzja została doręczona [...] lipca 2015 r. Skarżący wskazał, że o wydaniu wymienionej na wstępie decyzji dowiedział się dopiero w dniu [...] sierpnia 2015 r. Datą powzięcia informacji o decyzji nie może być data doręczenia upomnienia egzekucyjnego, tj. [...] sierpnia 2015 r. Wyjaśniono przy tym, że działalność gospodarcza była prowadzona przez skarżącego do dnia [...] czerwca 2005 r., likwidując te działalność skarżący dopełnił wszystkich związanych z tym czynności urzędowych. Skarżący podniósł, że w toku niniejszego postępowania wszelkie pisma były doręczane w bezskuteczny sposób na adres zlikwidowanej działalności gospodarczej, tj. Y. [...]. Upomnienie zostało jednak doręczone na adres K., ul. X. [...]. Nadmieniono również, że skarżący od dnia [...] maja 2015 r. podjął leczenie u psychiatry, a stan zdrowia uniemożliwiał mu składanie środków zaskarżenia w okresie lipca 2015 r. w związku z przechodzeniem zaburzeń lękowo-depresyjnych związanych między innymi z postępowaniem celnym prowadzonym przez Naczelnika Urzędu Celnego w K. Skarżący zaznaczył również, że uznał, iż likwidacja działalności gospodarczej nie będzie obligowała go do codziennego sprawdzania jaka korespondencja została przesłana na adres nieistniejącej działalności gospodarczej. Zdaniem skarżącego wszelkie pisma urzędowe winny być doręczane przez organy pod adresem K., ul. X. [...], tym bardziej, że adres ten był znany organom.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w P. podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie wnosząc o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie należy wyjaśnić, że przedmiotem skargi jest postanowienie Dyrektora Izby Celnej w P. z dnia [...] października 2015 r. odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, wydane na podstawie art. 216 i art. 162 § 1 i § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. – Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.).

Zgodnie z art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Na mocy art. 162 § 2 Ordynacji podatkowej podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jednocześnie z wniesieniem podania należy dopełnić czynności, dla której był określony termin.

W świetle powołanych regulacji przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej jest możliwe po spełnieniu określonych przesłanek, jeśli termin został uchybiony, a strona w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi wniosła podanie o przywrócenie terminu.

W okolicznościach faktycznych poddanej sądowej kontroli sprawy nie budzi wątpliwości, że został uchybiony termin do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w K. z dnia [...] czerwca 2015 r. W świetle akt sprawy organ odwoławczy prawidłowo ustalił, że decyzja ta została skarżącemu skutecznie doręczona, w trybie art. 150 Ordynacji podatkowej, w dniu [...] lipca 2015 r. Wobec tego, termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu [...] lipca 2015 r. Odwołanie zostało natomiast wniesione w dniu [...] września 2015 r., co w sprawie jest bezsporne. W kontekście wskazanych okoliczności faktycznych za prawidłowe uznać należy wyjaśnienia organu, odnoszące się do prawidłowości zastosowanego trybu doręczenia decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w K. z dnia [...] czerwca 2015 r. Podkreślić bowiem należy, że adres do korespondencji wskazany na potrzeby toczącego się postępowania administracyjnego (podatkowego) nie musi być tożsamy z adresem faktycznego zamieszkania strony postępowania. Zgodnie z art. 146 Ordynacji podatkowej w toku postępowania strona oraz jej przedstawiciel lub pełnomocnik mają obowiązek zawiadomić organ podatkowy o zmianie adresu, pod którym dokonuje się doręczeń, lub adresu elektronicznego (§ 1). W razie niedopełnienia tego obowiązku, w przypadku doręczania pisma za pośrednictwem operatora pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe, pismo uważa się za doręczone pod dotychczasowym adresem z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w art. 150 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, a pismo pozostawia się w aktach sprawy (art. 146 § 2 Ordynacji podatkowej).

Z akt sprawy wynika, że decyzja Naczelnika Urzędu Celnego w K. z dnia [...] czerwca 2015 r. została nadana na adres, na który dokonywano doręczeń w trwającym postępowaniu zmierzającym do wydania tej decyzji. Skarżący nie tylko zatem posiadał wiedzę o toczącym się postępowaniu, ale także odbierał kierowaną do niego korespondencję. Jak wyjaśnił organ odwoławczy, skarżący podejmował w toku postępowania wszystkie kierowane do niego na ten sam adres pisma. Skarżącemu doręczono także pismo sporządzone w trybie art. 200 Ordynacji podatkowej, wobec czego został poinformowany o kończącym się postępowaniu. Ponadto, z akt sprawy wynika, że skarżący nie zawiadomił organu o zmianie adresu do doręczeń. W takiej sytuacji doręczenie decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w K. z dnia [...] czerwca 2015 r. dokonane przez organ podatkowy było skuteczne i wywołało określone w przepisach Ordynacji podatkowej skutki prawne, ponieważ w razie zaniedbania obowiązku zawiadomienia organu podatkowego o zmianie adresu, pismo uznaje się za doręczone pod dotychczasowym adresem. Z powyższych wyjaśnień stwierdzić należy, że uchybiony został termin na wniesienie odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w K. z dnia [...] czerwca 2015 r., skutecznie doręczonej w dniu [...] lipca 2015 r.

W dalszej kolejności rozważyć należy, czy został spełniony kolejny warunek dopuszczający orzeczenie o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania, tj. czy skarżący wniósł podanie o przywrócenie terminu w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Odnosząc się do tej kwestii przypomnieć należy, że skarżący nadał odwołanie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia w dniu [...] września 2015 r. Mając powyższe na uwadze, Sąd podziela stanowisko organu, który wydał zaskarżone postanowienie, że skarżący nie wniósł podania o przywrócenie terminu w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jako przyczynę uchybienia terminu do wniesienia odwołania skarżący wskazał brak wiedzy co do wydania i doręczenia decyzji. Podkreślić jednak należy, że wobec stwierdzenia prawidłowości doręczenia decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w K. z dnia [...] czerwca 2015 r., skarżący nie może skutecznie powoływać braku wiedzy, co do jej doręczenia jako okoliczności uzasadniającej przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Instytucja doręczenia zastępczego, uregulowana w art. 150 Ordynacji podatkowej dopuszcza bowiem sytuację, w której strona postępowania podatkowego nie jest świadoma skuteczności doręczenia, które jednak wywołuje opisane w przepisach Ordynacji podatkowej skutki, w tym dotyczące biegu terminu na wniesienie środków zaskarżenia.

Niezależnie od powyższych wyjaśnień, trafnie podniósł organ odwoławczy, że o wydaniu i doręczeniu spornej decyzji skarżący dowiedział się najpóźniej w dniu [...] sierpnia 2015 r., gdyż tego dnia doręczono mu upomnienie nr [...] z dnia [...] sierpnia 2015 r., dotyczące tej decyzji. Skoro skarżący dowiedział się o wydaniu adresowanej do niego decyzji w dniu [...] sierpnia 2015 r., to 7-dniowy termin na złożenie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od tej decyzji upłynął w dniu [...] sierpnia 2015 r. Tymczasem z wnioskiem o przywrócenie terminu wystąpiono dopiero w dniu [...] września 2015 r., a więc po upływie terminu do wniesienia podania o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.

Ponadto, okolicznością uprawdopodobniającą brak winy w uchybieniu terminu nie jest powołanie się przez skarżącego dopiero w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na zły stan zdrowia, czego dowodem ma być załączone do skargi zaświadczenie lekarskie. Z zaświadczenia lekarskiego z dnia [...] października 2015 r. wynika, że pacjent jest leczony przez specjalistę psychiatrę od dnia [...] maja 2015 r. Skarżący nie uprawdopodobnił jednak w treści skargi w żaden sposób, że w związku z leczeniem w gabinecie specjalistycznym nie ponosi winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. Trafnie w tym kontekście stwierdził organ odwoławczy, powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych, że samo posiadanie zaświadczenia lekarskiego nie jest potwierdzeniem braku winy zainteresowanego w uchybieniu terminu. Choroba nie jest bowiem samoistną okolicznością wystarczającą do uznania, że uchybienie terminowi nastąpiło bez winy zainteresowanego i nie wyklucza możliwości dokonania czynności procesowej przez stronę, np. sporządzenia odwołania i nadania go przez pocztę osobiście lub przez domownika.

Konkludując stwierdzić należy, że w świetle art. 162 Ordynacji podatkowej nie zaszły przesłanki uzasadniające przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w K. z dnia [...] czerwca 2015 r. W tej sytuacji zasadne było wydanie w dniu [...] października 2015 r. przez Dyrektora Izby Celnej w P. zaskarżonego postanowienia odmawiającego przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od tej decyzji.

W tym stanie rzeczy Sąd orzekł, na podstawie art. 151, art. 119 pkt 3 w zw. z art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. - Dz. U. z 2012 r. nr 270 ze zm.), jak w sentencji wyroku.