Wyrok NSA oz. w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 379/99
NSA oz. w Gdańsku
Data orzeczenia: 2001-06-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Powołane przepisy: article: art. 180
journal: Dz.U. 1997 nr 137 poz. 926
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
Teza: Skoro strona kwestionuje autentyczność umowy sprzedaży zarejestrowanej w innym Urzędzie Skarbowym i twierdzi, że organ dysponuje sfałszowaną umową, to powinna złożyć stosowne zawiadomienie do organów zajmujących się ściganiem przestępstw i po wszczęciu postępowania karnego złożyć ewentualnie wniosek o zawieszenie postępowania w niniejszej sprawie. Jeżeli strona składa tylko oświadczenie na jakąś okoliczność, a udowodnienie jej jest możliwe przez przedłożenie dokumentu lub stosownego orzeczenia, to samo takie oświadczenie nie może spełniać roli dowodu w rozumieniu art. 180 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm./.

TEZY

Skoro strona kwestionuje autentyczność umowy sprzedaży zarejestrowanej w innym Urzędzie Skarbowym i twierdzi, że organ dysponuje sfałszowaną umową, to powinna złożyć stosowne zawiadomienie do organów zajmujących się ściganiem przestępstw i po wszczęciu postępowania karnego złożyć ewentualnie wniosek o zawieszenie postępowania w niniejszej sprawie. Jeżeli strona składa tylko oświadczenie na jakąś okoliczność, a udowodnienie jej jest możliwe przez przedłożenie dokumentu lub stosownego orzeczenia, to samo takie oświadczenie nie może spełniać roli dowodu w rozumieniu art. 180 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm./.


UZASADNIENIE

Drugi Urząd Skarbowy decyzją z dnia 9 marca 1998 r. ustalił dla Ryszarda R. wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 1994.

Urząd Skarbowy w uzasadnieniu swojej decyzji wskazał, że Ryszard R. zbył przed upływem sześciu miesięcy części samochodowe i z tego tytułu powinien zapłacić stosowny podatek zgodnie z art. 10, art. 19 i art. 24 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych według wartości określonej w umowie sprzedaży.

W odwołaniu od powyższej decyzji Ryszard R. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji Urzędu Skarbowego podnosząc, że zaskarżona decyzja rażąco narusza przepisy prawa w szczególności art. 122, art. 187, art. 197 i art. 210 Ordynacji podatkowej, ponieważ wydana została w oparciu o sfałszowaną umowę i nie przeprowadzono dowodów zawnioskowanych przez skarżącego.

Izba Skarbowa decyzją z dnia 29 października 1998 r. utrzymała w mocy decyzję Drugiego Urzędu Skarbowego z dnia 9 marca 1998 r.

Izba Skarbowa w uzasadnieniu swojej decyzji wskazała, iż zarzuty skarżącego nie znajdują uzasadnienia w obowiązującym stanie prawnym, bowiem stosownie do treści art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. "d" ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych /Dz.U. 1993 nr 90 poz. 416 ze zm./ źródłem przychodu jest sprzedaż lub zamiana rzeczy, jeżeli sprzedaż lub zamiana nie następuje w wykonywaniu działalności gospodarczej i została dokonana przed upływem pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie. W myśl zaś art. 19 ust. 1 ww. ustawy przychodem ze sprzedaży nieruchomości i praw majątkowych oraz innych rzeczy w warunkach określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 jest ich wartość wyrażona w cenie określonej w umowie sprzedaży, pomniejszonej o koszty sprzedaży. Ponadto na podstawie art. 24 ust. 6 ww. ustawy dochodem do opodatkowania ze sprzedaży rzeczy określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. "d" jest różnica pomiędzy przychodem uzyskanym ze sprzedaży rzeczy a kosztem ich nabycia, zmniejszona o wartość nakładów poczynionych w czasie posiadania rzeczy.

Ze zgromadzonego materiału dowodowego jednoznacznie wynika, iż Ryszard R. w dniu 30 kwietnia 1994 r., przed upływem pół roku licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie dokonał sprzedaży części samochodowych, nadwozia oraz silnika do samochodu marki VW Passatt. Z umów kupna sprzedaży zarejestrowanych w Pierwszym Urzędzie Skarbowym wynika, iż nadwozie zostało sprzedane za cenę 127.000.000 zł, zaś silnik za cenę 100.000.000 zł, które to wartości uznano za przychód ze sprzedaży w myśl art. 19 ust. 1 ww. ustawy. Z przedłożonych przez Ryszarda R. dokumentów dotyczących kosztów nabycia sprzedanego nadwozia i silnika oraz nakładów poniesionych w czasie posiadania rzeczy wynika, iż skarżący nabył nadwozie samochodu marki VW Passatt za kwotę 850 DEM, która po przeliczeniu według średniego kursu dała kwotę 10.502.600 zł. Skarżący przedstawił nadto dokumenty potwierdzające koszty odprawy celnej nadwozia w wysokości 30.818.000 zł, nakłady poczynione w czasie posiadania nadwozia w wysokości 41.731.800 zł oraz prowizję pośrednika przy sprzedaży w kwocie 2.000.000 zł.

Mając zatem na uwadze powołane unormowania prawne i stan faktyczny sprawy organ pierwszej instancji zasadnie ustalił dochód uzyskany ze sprzedaży nadwozia w kwocie 41.947.600 zł. Natomiast dochód ze sprzedaży silnika i innych części organ wymiarowy ustalił w wysokości 66.154.600 zł stanowiący różnicę pomiędzy przychodem ze sprzedaży w kwocie 100.000.000 zł, a kosztem nabycia silnika w wysokości 5.208.400 zł, kosztów odprawy celnej w wysokości 2.637.000 zł, nakładów poniesionych na rzecz /transport i naprawa/ w wysokości 24.000.000 zł oraz prowizji pośrednika od sprzedaży.

W ustosunkowaniu się do zarzutów odwołania Ryszarda R. co do zawyżenia wartości przedmiotowych części samochodowych do samochodu marki VW Passatt, które jego zdaniem nastąpiło w oparciu o "sfałszowane" umowy nabywcy części - firmę W. Izba Skarbowa wskazała, iż załączone do akt umowy kupna sprzedaży potwierdzają zbycie przez Ryszarda R. jako sprzedającego części samochodowe za kwotę 100.000.000 zł w przypadku silnika VW, skrzyni biegów, zawieszenia, przodu i tyłu oraz 127.000.000 zł dla nadwozia VW Passatt, co potwierdzone jest podpisami sprzedającego oraz kupującego. Wobec tego, iż dane wynikające z tych umów nie budziły żadnych wątpliwości dla organu podatkowego przyjęto je za podstawę do określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym.

Izba Skarbowa nadmieniła również, iż organami powołanymi do prowadzenia dochodzenia w sprawie sfałszowania dokumentów jest policja lub prokuratura i do tych organów powinny być składane stosowne wnioski, a złożone przez skarżącego do akt oświadczenie w tej sprawie nie poparte wiarygodnymi dokumentami nie może stanowić dowodu w sprawie.

W ocenie Izby Skarbowej bezzasadnym byłoby także powołanie biegłych, skoro można to zrobić jedynie w wypadku określonym w art. 19 ust. 3 ustawy, tj. gdy wartość sprzedanych rzeczy wyrażona w cenie określonej w umowie sprzedaży znacznie odbiega od wartości rynkowej tych rzeczy i gdy po wezwaniu stron umowy do zmiany tej wartości odpowiedź nie zostanie udzielona.

Wobec tego, iż zebrana przez organ pierwszej instancji dokumentacja jak i przedłożone przez skarżącego dowody stanowiły wyczerpujący materiał dowodowy do uznania wartości przychodu wyrażonej w cenie określonej w umowie sprzedaży nie zaistniała podstawa do określenia jej z uwzględnieniem opinii biegłego.

Ryszard R. w skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję Izby Skarbowej wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji względnie o jej uchylenie. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił rażące naruszenie prawa materialnego, w szczególności poprzez niewłaściwe zastosowanie przepisów art. 19 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz naruszenie przepisów postępowania art. 122, art. 180, art. 187 par. 1, art. 197, art. 210 par. 1 i par. 4 oraz art. 233 Ordynacji podatkowej.

Zdaniem skarżącego uzasadnienie decyzji organów obu instancji uchybia przepisom art. 210 par. 1 i par. 4 Ordynacji podatkowej, a ponadto nie wyjaśniono istotnych okoliczności sprawy. Skarżący podniósł ponadto, że Izba Skarbowa bezzasadnie nie uwzględniła zarzutu skarżącego, iż sfałszowane dokumenty przedstawione przez firmę "W.", która nie jest stroną postępowania, nie mogą być podstawą do wydania decyzji podatkowej, choć powinna jeszcze dopuścić dowód z opinii biegłego celem wyceny przedmiotu umowy sprzedaży oraz stwierdzenia sfałszowania umowy. Rażącym uchybieniem Izby Skarbowej był całkowity brak weryfikacji dowodów pomimo zarzutów skarżącego.

W ocenie skarżącego Izba Skarbowa powinna na zasadzie art. 233 Ordynacji podatkowej uchylić decyzję II US w całości, bądź - mając na uwadze niewyjaśnienie istotnych okoliczności sprawy - przekazać ją do ponownego rozpoznania organowi I instancji, ze wskazaniem na zarzuty zawarte w odwołaniu.

Skarżący wskazał nadto, że określenie przychodu przez Urząd Skarbowy było wadliwe także z tego względu, iż ceny rynkowe sprzedanych części samochodu odpowiadały w 1994 r. wartości zadeklarowanej przez skarżącego w zeznaniu podatkowym.

Izba Skarbowa w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie i podtrzymała swoje dotychczasowe stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Izba Skarbowa wskazała ponadto, iż zaskarżona decyzja jak i ją poprzedzająca zawiera wszystkie znamiona decyzji określone w art. 210 par. 1 Ordynacji podatkowej i stosownie do treści art. 210 par. 4 Ordynacji podatkowej w uzasadnieniu tej decyzji zostały powołane i zacytowane obowiązujące w sprawie przepisy prawa materialnego, opisano stan faktyczny sprawy oraz dowody, na których podstawie dokonano rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Sąd administracyjny dokonuje kontroli ostatecznych decyzji administracyjnych przez badanie ich zgodności z przepisami prawa /art. 21 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym - Dz.U. nr 74 poz. 368/.

Istotą skargi w niniejszej sprawie było rozstrzygnięcie podstawowego zarzutu Ryszarda R. dotyczącego zawyżenia przyjętej przez organy podatkowe w decyzjach wartości sprzedanych części samochodowych.

Zdaniem Sądu organy podatkowe dokonały prawidłowych ustaleń w tej materii i ich rozstrzygnięcia odpowiadają prawu. Tym samym skarga Ryszarda R. na decyzję Izby Skarbowej nie zasługuje na uwzględnienie. Zarzuty podniesione w skardze nie są w ocenie Sądu zasadne, gdyż brak jest podstaw do przyjęcia, że naruszone zostały w sprawie niniejszej przepisy postępowania, by mogło mieć to naruszenie istotny wpływ na wynik sprawy, jak również nie doszło do naruszenia prawa materialnego. Tym samym wniosek skargi o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji również nie zasługuje na uwzględnienie.

Izba Skarbowa właściwie interpretuje normę wynikającą z art. 19 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy przyjmując ceny części z zawartej przez strony umowy. Słusznie uznają organy podatkowe, że w pierwszym rzędzie powinna być brana pod uwagę cena umowna, a dopiero gdy cena ta znacznie odbiega od wartości rynkowej, należy przyjąć wartość rynkową. Zasadnie zatem organy obu instancji uznały, iż skoro w ich ocenie cena z umowy nie odbiega od wartości rynkowej, to brak jest jakichkolwiek podstaw do stosowania procedur przewidzianych w art. 19 ust. 3 i 4 ww. ustawy i wzywać strony do podania wartości towaru lub dopuszczać dowód z opinii biegłego.

Prawidłowo również organy podatkowe przyjęły, że skoro strona kwestionuje autentyczność umowy sprzedaży zarejestrowanej w innym Urzędzie Skarbowym i twierdzi, że organ dysponuje sfałszowaną umową, to powinna złożyć stosowne zawiadomienie do organów zajmujących się ściganiem przestępstw i po wszczęciu postępowania karnego złożyć ewentualnie wniosek o zawieszenie postępowania w niniejszej sprawie. Jeżeli strona składa tylko oświadczenie na jakąś okoliczność, a udowodnienie jej jest możliwe przez przedłożenie dokumentu lub stosownego orzeczenia, to samo takie oświadczenie nie może spełniać roli dowodu w rozumieniu art. 180 Ordynacji podatkowej /por. wyrok NSA z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie I SA/Wr 593/96/.

Błędny jest pogląd skarżącego, że organy podatkowe naruszyły przepisy postępowania art. 122, art. 187, art. 197 i art. 210 par. 1 i 4 oraz art. 233 Ordynacji podatkowej w takim zakresie, aby to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy i mogłoby skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji. Nie można bowiem uznać, że nie podjęto niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz nie zebrano i nie rozpatrzono całego materiału dowodowego. W ocenie Sądu brak jest podstaw do przyjęcia, że postępowanie prowadzone było nieprawidłowo i jak wyżej wskazano, zasadnie nie dopuszczono dowodu z opinii biegłego, gdyż z całą pewnością brak było prawnych podstaw do takich działań.

Sporządzone przez organy decyzje i ich uzasadnienia w ocenie Sądu w pełni odpowiadają normom wynikającym z art. 210 par. 1 i 4, gdyż zawierają wszystkie konieczne elementy zarówno faktyczne, jak i prawne. Ponadto wbrew poglądowi skarżącego organ II instancji nie mógł uchylić decyzji Urzędu Skarbowego, gdy bezsprzecznie wszystkie okoliczności zostały wyjaśnione przez ten organ i decyzja ta odpowiadała prawu. Tym samym uznać należy, że postępowanie prowadzone było prawidłowo.

W tym stanie rzeczy brak podstaw do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja narusza prawo. Z tego powodu na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ Sąd oddalił skargę.