Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt I SA/Bk 367/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2007-12-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Podatek rolny
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 3 ust.1, ust.5, art. 6c ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 1984 nr 52 poz 268
law: Ustawa z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Mieczysław Markowski, Sędziowie sędzia WSA Sławomir Presnarowicz (spr.),, sędzia WSA Wojciech Stachurski, Protokolant Marcin Kojło, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 04 grudnia 2007 r. sprawy ze skargi J. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie podatku rolnego za 2007 r. oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] lutego 2007 r., Nr [...] Burmistrz Miasta Z. ustalił K. M. i J. M. podatek rolny za 2007 r. w kwocie [...] zł.

Z powyższą decyzją nie zgodzili się K. M. i J. M. i wnieśli od niej odwołanie, zarzucając jej brak podstawy prawnej oraz sposobu wyliczenia podatku. Podniesiono, że zgodnie z KPA i Ordynacją podatkową decyzja musi być szczegółowo uzasadniona wraz ze wskazaniem sposobu naliczenia podatku lokalnego oraz, że naliczony podatek jest zawyżony 2-3 krotnie.

W uzasadnieniu odwołania zarzucono sprzeczność decyzji z rozporządzeniem Ministra Finansów w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego

(Dz.U 1999 nr 105, poz. 1200). Wskazali, iż zgodnie z art. 553 kodeksu cywilnego

i art. 1 ustawy o podatku rolnym, gospodarstwo rolne stanowią grunty rolne wraz

z zabudowaniami, które z mocy prawa zwolnione są z podatku od nieruchomości.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., decyzją z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...], utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu stwierdzono, że z akt sprawy wynika, iż K. M.

i J. M. są współwłaścicielami po ½ części użytków rolnych klasy IV

o łącznej powierzchni [...] ha położonych na terenie miasta Z. W związku z powyższym, mając na uwadze przepisy ustawy o podatku rolnym oraz komunikat Prezesa GUS z dnia 17 października 2006 r. dotyczącego średniej ceny skupu żyta za okres pierwszych trzech kwartałów 2006 r. należało podatnikom ustalić podatek rolny za 2007 r. w wysokości [...] zł. Organ zaznaczył, iż odrębną decyzją z dnia [...] lutego 2007 r. Burmistrz Miasta Z. ustalił odwołującym się oraz ich siostrze B. E. F. wymiar podatku od nieruchomości za 2007 r. w kwocie [...] zł. Wskazał, iż z akt tamtej sprawy wynika, że nieruchomość położona w Z. przy ulicy [...], o powierzchni [...] ha, stanowi własność Miasta Z. Wieczystymi współużytkownikami tego gruntu są natomiast B. E. F., J. M. i K. M. - każde z nich w 1/3 części. Działka ta położona jest na gruntach określonych w ewidencji gruntów jako teren zabudowy mieszkalnej i oznaczona jest symbolem B. Na powyższej nieruchomości znajdują się dwa budynki: budynek mieszkalny o powierzchni [...] m2 i budynek gospodarczy o powierzchni [...] m2.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. podniosło także, iż nie jest możliwe opodatkowanie nieruchomości i gospodarstwa rolnego łącznym zobowiązaniem pieniężnym. Powołując się na treść art. 6c ust. 1 i 2 ustawy z dnia

15 listopada 1984 r. o podatku rolnym stwierdził, że ponieważ w sprawie dotyczącej wymiaru podatku od nieruchomości podatnikami są 3 osoby, natomiast podatnikami w sprawie dotyczącej wymiaru podatku rolnego 2 osoby, jako współwłaściciele,

to nie jest możliwe wydanie w obu sprawach jednej decyzji ustalającej wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego. Taka sytuacja byłaby możliwa, gdyby wszyscy byli podatnikami podatku rolnego i podatku od nieruchomości. Natomiast

Pani B. E. F. nie prowadzi ani nie jest współwłaścicielką gospodarstwa rolnego, a zatem nie jest podatnikiem podatku rolnego.

W skardze skierowanej do tut. Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, J. M. wniósł o uchylenie w całości decyzji organu odwoławczego. Zdaniem skarżącego decyzja jest sprzeczna z prawem, przejawem samowoli administracyjnej, oraz niekompetencji i próbą wyłudzenia od strony zawyżonej należności podatkowej. Skarżący wskazał, że decyzja powinna być wystawiona

jako jedna decyzja wobec wszystkich współwłaścicieli. Ponadto w skardze podniesiono, że naliczony podatek jest zawyżony 2-3 krotnie. Decyzja jest sprzeczna z rozporządzeniem Ministra Finansów w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego. Skarżący stwierdził również, że korzysta z ustawowego zwolnienia

z podatku od nieruchomości.

Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie podtrzymując w całości stanowisko zawarte w sentencji

i uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Na rozprawie w dniu 4 grudnia 2007 r. uczestnik postępowania K. M. podniósł dodatkowy zarzut bezprawności uchwały w sprawie stawek podatku, ponieważ nie był o niej zawiadomiony na miesiąc przed rozpoczęciem roku podatkowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Stan faktyczny ustalony w niniejszej sprawie przez organy podatkowego

nie budzi wątpliwości. J. M. i K. M. są współwłaścicielami użytków rolnych (pastwiska) o powierzchni [...] ha, położonych na terenie Miasta Z. Przedmiotowy grunt, stanowiący gospodarstwo rolne w rozumieniu ustawy o podatku rolnym, jest sklasyfikowany w ewidencji gruntów i budynków jako pastwiska trwałe klasy IV (PsIV). Jednocześnie skarżący, wraz z siostrą B. E. F. są użytkownikami wieczystymi działki stanowiącej własność Miasta Z. położonej w Z. przy ul. [...] o powierzchni [...] ha, oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków jako teren zabudowy mieszkalnej (B).

Spór w niniejszej sprawie sprowadza się do zasadności opodatkowania budynków znajdujących się na nieruchomości stanowiącej własność Miasta Z. Strona skarżąca podnosiła, że korzysta z ustawowego zwolnienia budynków z podatku od nieruchomości, albowiem jest podatnikiem podatku rolnego.

W pierwszej kolejności odnieść się jednak należy do zarzutu skargi dotyczącego prawidłowości wydania decyzji w sprawie i skierowania jej do stron.

Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy o podatku rolnym podatnikami podatku rolnego są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki, nieposiadające osobowości prawnej, będące między innymi właścicielami gruntów. Jeżeli grunty stanowią współwłasność lub znajdują się w posiadaniu dwóch lub więcej podmiotów, to stanowią odrębny przedmiot opodatkowania podatkiem rolnym, a obowiązek podatkowy ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach. Jednocześnie, jeżeli grunty znajdujące się we współwłasności stanowią gospodarstwo rolne obowiązek podatkowy ciąży na tej osobie będącej współwłaścicielem, która to gospodarstwo prowadzi w całości – art. 3 ust. 5 i 6 powołanej ustawy. Na podstawie art. 91 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (tekst jednolity, Dz.U. z 2005 r., Nr 8, poz.60 ze zm.), do odpowiedzialności solidarnej za zobowiązania podatkowe stosuje się przepisy kodeksu cywilnego dla zobowiązań cywilnoprawnych. Chodzi tu o przepisy dotyczące solidarności dłużników (por. np. art. 366 k.c.). W takiej zaś sytuacji organ podatkowy jako wierzyciel, może żądać całości lub części świadczenia od wszystkich dłużników łącznie, od kilku z nich lub od każdego z osobna, a zaspokojenie wierzyciela przez któregokolwiek z dłużników zwalnia pozostałych (solidarność dłużników). Aż do zupełnego zaspokojenia wierzyciela wszyscy dłużnicy solidarni pozostają zobowiązani.

W tym stanie rzeczy organy podatkowe wymierzając osobom fizycznym podatek rolny winny to uczynić w jednej decyzji i w kwocie ogólnej, albowiem nie są uprawnione do podzielenia zobowiązania podatkowego między współzobowiązanych. Decyzja taka adresowana jest do wszystkich współwłaścicieli lub współposiadaczy i powinna być doręczona wszystkim stronom postępowania. Skutkiem doręczenia takiej decyzji jest powstanie zobowiązania podatkowego.

W ocenie Sądu, Burmistrz Miasta Z. decyzję nr [...] wydał i skierował w stosunku do wszystkich współwłaścicieli gospodarstwa rolnego. Co prawda oba egzemplarze decyzji zostały skierowane w nagłówku oddzielnie do innego adresata, niemniej jednak z jej treści jednoznacznie wynika, że decyzję otrzymują wszyscy współwłaściciele nieruchomości. Pod treścią tejże decyzji Burmistrz Miasta Z. wyraźnie to zaznaczył: decyzję otrzymują M. J. udz. ½ i M. K. udz. ½. Decyzja ma jeden numer i opiewa na jedną, ogólną kwotę zobowiązania w podatku rolnym. Organ nie dokonał zatem podziału zobowiązania podatkowego między współzobowiązanych. W takim stanie rzeczy uznać należy, że została wydana jedna decyzja wobec wszystkich współwłaścicieli gospodarstwa rolnego.

Nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut niewłaściwego opodatkowania budynków położonych na działce przy ul. [...] w Z. Podkreślić należy, iż działka ta, oznaczona w ewidencji gruntów i budynków jako teren zabudowy mieszkalnej (B) nie wchodzi w skład gospodarstwa rolnego a zatem położone na niej budynki nie mogą korzystać ze zwolnienia w podatku od nieruchomości. Również sama działka nie może być opodatkowana podatkiem rolnym. Podkreślić należy, iż podstawę m.in. wymiaru podatków i świadczeń stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków (por. art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne, tekst jednolity Dz.U. z 2005 r., Nr 240, poz. 2027 ze zm.). Nie ulega zatem wątpliwości, że decydujące znaczenie przy opodatkowaniu gruntów mają zapisy zawarte w ewidencji gruntów. Ustalenie, jakim podatkiem należy opodatkować grunty musi poprzedzać sprawdzenie, jak owe grunty są sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków. Organy zaś, nie mają żadnych prawnych możliwości do dokonywania samodzielnych ustaleń w kwestii przeznaczenia gruntu (por. np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 lipca 2005 r., sygn. akt III SA/Wa 1206/05, opubl. w Systemie Informacji Prawnej LEX nr 174433).

Za nieuzasadniony należało uznać również zarzut skargi sprzeczności decyzji z rozporządzeniem Ministra Finansów w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego. Sąd pragnie zauważyć, iż w stanie prawnym obowiązującym w dniu wydania rozstrzygnięcia w sprawie przywołane przez skarżącego rozporządzenie

już nie obowiązywało, albowiem materia, która była jego przedmiotem włączona została z dniem 1 stycznia 2003 r., do regulacji art. 6c ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym. Niemniej jednak godzi się podkreślić, że z unormowania tego przepisu wynika, iż pobieranie należnego zobowiązania podatkowego w formie łącznego zobowiązania pieniężnego, ustalanego w jednej decyzji, jest możliwe wyłącznie w stosunku do osób fizycznych, na których ciąży obowiązek podatkowy

w podatku rolnym oraz jednocześnie w podatku od nieruchomości lub podatku leśnym. Tymczasem w przedmiotowej sprawie, jak słusznie zauważył organ odwoławczy, B. E. F. nie jest podatnikiem podatku rolnego.

Nie jest zatem możliwe w takiej sytuacji i w realiach niniejszej sprawy wydanie decyzji na tzw. łączne zobowiązanie pieniężne.

Podobnie należało ocenić zarzut uczestnika postępowania zgłoszony na rozprawie w dniu 4 grudnia 2007 r., a dotyczący nie poinformowania strony o podjętej uchwale w sprawie stawek podatku. Wskazać przede wszystkim należy, iż Rada Miasta Z. nie podjęła na 2007 r. żadnej uchwały w sprawie obniżenia średniej ceny skupu żyta dla potrzeb wymiaru podatku rolnego (art. 6 ust. 3 ustawy

o podatku rolnym). Ponadto, nawet w sytuacji ewentualnego podjęcia przedmiotowej uchwały Rada Gminy nie ma obowiązku indywidualnego informowania mieszkańców o takim fakcie. Taka uchwała, jako akt prawa miejscowego, podlega opublikowaniu w wojewódzkim dzienniku urzędowym (w tym przypadku Dzienniku Urzędowym Województwa Podlaskiego) i z tego publikatora zainteresowani mieszkańcy mogą uzyskać informację, o jaką ewentualnie kwotę uległa obniżeniu cena skupu żyta przyjęta za podstawę naliczenia podatku rolnego w konkretnym roku.

Konkludując wskazać należy, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wydając zaskarżoną decyzję, prawidłowo zastosowało przepisy ustawy o podatku rolnym oraz nie naruszyło innych zarzucanych w skardze przepisów prawa.

Wobec powyższych okoliczności, Sąd uznając skargę za nieuzasadnioną,

na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł,

jak w sentencji.