Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 569/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2009-06-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 92 ust. 1, art. 92 ust. 4
journal: Dz.U. 2007 nr 125 poz 874
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Królikowska-Przewłoka Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Czarnecki (spr.) Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Protokolant Monika Bodzan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 czerwca 2009 r. sprawy ze skargi E. Sp. z o.o. z siedzibą w G. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2007 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w [...] z [...] kwietnia 2007 r.; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącej E. Sp. z o.o. z siedzibą w G. kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 16 stycznia 2009 r. sygn. akt II GSK 640/08, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 27 lutego 2008 r., sygn. akt VI SA/Wa 2135/07, w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej w kwocie 500 zł za wykonywanie transportu drogowego z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, zasądzając od E. sp. z o.o. z siedzibą w G. na rzecz Głównego Inspektora Transportu Drogowego kwotę 280 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Stan sprawy przedstawiał się następująco;

W dniu [...] marca 2007 r. o godz. 11.43 na drodze krajowej nr [...] został zatrzymany do kontroli pojazd marki [...] o nr rej. [...]z naczepą, prowadzony przez T. G. Podczas kontroli kierowca okazał m.in. kserokopię wypisu licencji na wykonywanie międzynarodowego zarobkowego przewozu drogowego rzeczy nr [...] nie potwierdzoną za zgodność z oryginałem. Z przebiegu kontroli sporządzono protokół nr [...], wobec którego kierowca nie zgłosił zastrzeżeń. Przesłuchano również w charakterze świadka kierującego pojazdem, który potwierdził powyższe ustalenia. Według dziennika kontroli kontrola rozpoczęła się o godz. 11.30, a o godz. 13.00 , jak podano: "kierowca z kontroli [...] dowiózł oryginał wypisu z licencji, ponieważ dopiero go znalazł".

W piśmie z dnia [...] marca 2007 r., skarżąca spółka poinformowała, że kierowca został wyposażony w prawidłowy oryginalny wypis z licencji. Według słów kierującego pojazdem, w czasie kontroli nie zauważył, iż posiada wymagany dokument, dlatego okazał go po jego odnalezieniu.

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2007 r., [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na spółkę karę pieniężną w 500 zł z tytułu wykonywania transportu drogowego z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty powołując jako podstawę prawną art. 92 ust. 1, art. 92 ust. 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. Nr 204, poz. 2088 ze zm.) oraz lp. 1.7. załącznika do cyt. ustawy.

W uzasadnieniu decyzji organ podkreślił, iż nie wziął pod uwagę okazanego po kontroli oryginału licencji uznając, że doszło do naruszenia przepisów prawa w zakresie obowiązku posiadania w pojeździe wypisu z licencji na wykonywanie transportu drogowego rzeczy, bowiem kierowca po kontroli odjechał z punktu kontrolnego w O. i po ok. godzinie powrócił i okazał oryginał wypisu z licencji.

W odwołaniu od decyzji i w uzupełnieniu odwołania spółka zarzucała naruszenie art. 87 ustawy o transporcie drogowym stwierdzając, iż nie jest prawdą jakoby kierowca dostarczył oryginał wypisu z licencji po godzinie od kontroli, bowiem ten odstęp czasowy nie przekraczał 10 -15 minut. Kierowca po zakończeniu czynności kontrolnych przedzwonił do pracodawcy, który poinformował go, iż oryginał wypisu z licencji znajduje się w teczce wręczonej mu przed wyjazdem. Po tej informacji kierowca okazał dokument, przy czym spółka podkreślała, że kierujący pojazdem przez cały czas nie oddalał się z miejsca kontroli.

Po rozpatrzeniu odwołania Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] września 2007 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji wskazując jako podstawę prawną art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 87 ust. 2 i 3, art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym oraz Ip. 1.7. załącznika do ww. ustawy.

W uzasadnieniu organ odwoławczy powołał się na protokół kontroli oraz zeznania kierowcy, w świetle których nie okazał on oryginału wypisu z licencji, a przepisy jednoznacznie stanowią o obowiązku posiadania przy sobie i okazywania na żądanie uprawnionego organu kontroli wypisu z licencji, a nie kserokopii tego dokumentu. Okazanie tego dokumentu po czynnościach kontrolnych zakończonych protokołem kontroli podpisanym przez inspektora i kontrolowanego nie mogło mieć wpływu na odstąpienie od wymiaru kary.

Powyższe rozstrzygnięcia strona zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Przytoczonym na wstępie wyrokiem z dnia 27 lutego 2008 r., sygn. akt VI SA/Wa 2135/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylając powyższe decyzje powołał się na art. 87 ust. 2 i 3 oraz art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym wskazując, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie dawał podstaw do nałożenia na przedsiębiorcę kary z tytułu wykonywania transportu drogowego z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty. Zdaniem Sądu I instancji zachodziła sprzeczność dokonanej przez organ oceny prawnej z treścią zebranego materiału dowodowego. Organy administracji naruszyły tym samym przepis art. 80 k.p.a. poprzez naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów oraz dokonały błędnego przypisania "E." sp. z o.o. odpowiedzialności w oparciu o art. 87 ust. 2 i 3 i art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym. Wskazując na godziny kontroli w dzienniku kontroli (11.30) i w protokóle kontroli (11.43) Sąd stwierdził, iż nie podano czasu zakończenia kontroli, natomiast z następnej adnotacji w dzienniku kontroli o dowiezieniu przez kierowcę wymaganego dokumentu (godz. 13.00) oraz mając na uwadze znaczną odległość miejsca kontroli (O.) od siedziby przedsiębiorcy (G.) wynika, iż kierowca nie mógłby w ustalonym przedziale czasowym dowieźć oryginału żądanego wypisy z licencji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podkreślił, że złożenie kserokopii wypisu z licencji nie było niezgodne z prawem, w sytuacji, gdy kierowca niezwłocznie okazał kontrolującym jej oryginał. Art. 64 § 2 k.p.a. daje bowiem możliwość konwalidacji pewnych czynności procesowych poprzez wezwanie do złożenia oryginałów dokumentów, lub poświadczenia ich za zgodność - w miejsce złożonych kserokopii.

Uchylając decyzje organów obu instancji Sąd I instancji zalecił aby przy ponownym rozpoznawaniu sprawy organ ocenił czy okazanie kserokopii dokumentu, którego oryginał został przedstawiony po zakończeniu kontroli, mogło być traktowane jako nie okazanie wymaganego wypisu z licencji. Ponadto czy zgromadzony materiał dowodowy pozwalał na przyjęcie, że wypełniona została dyspozycja Ip. 1.7 Załącznika do ustawy, tj. wykonywania transportu drogowego z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty.

Przytoczony wyrok Główny Inspektor Transportu Drogowego zaskarżył w całości wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji, a także o zasądzenie kosztów postępowania.

W oparciu o przepis art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – p.p.s.a. - organ zarzucił naruszenie przepisów postępowania, co mogło mieć wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez niewłaściwe jego zastosowanie w związku z art. 7, art. 77 § 1, art. 10 § 1, art. 81 k.p.a.; art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez niewłaściwe jego zastosowanie w związku z art. 80 k.p.a.; art. 141 § 4 oraz art. 3 § 1, art. 133 § 1 p.p.s.a. oraz art. 1 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.) oraz błędne przyjęcie, że organ zarzuca naruszenie art. 87 ust. 2 ustawy o transporcie drogowym.

Ponadto organ zarzucił wyrokowi w oparciu o przepis art. 174 pkt 1 p.p.s.a., naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy poprzez błędną wykładnię art. 87 ustawy o transporcie drogowym. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej Główny Inspektor Transportu Drogowego wskazał dodatkowo, że przewóz wykonywany przez spółkę w chwili kontroli spełniał cechy transportu drogowego, wobec czego na kierowcy spoczywał obowiązek okazania oryginału wypisu z licencji.

Autor skargi kasacyjnej podkreślił, że ustawa nie określa jakichkolwiek przesłanek wyłączających odpowiedzialność przedsiębiorcy (możliwość odstąpienia od wymierzenia kary). W momencie rozpoczęcia kontroli – w chwili wezwania przez inspektora transportu drogowego - kierowca powinien okazać wypis z licencji. Późniejsze - już po rozpoczęciu kontroli czy po jej zakończeniu, jak i w toku postępowania wyjaśniającego – dostarczenie wymaganego dokumentu jest bezskuteczne i nie stanowi podstawy do odstąpienia od wymierzenia kary.

W ocenie organu kwestią bezsporną była okoliczność, że obowiązek okazania wypisu z licencji będzie spełniony wówczas, gdy okazany zostanie jedynie oryginał wypisu z licencji, a nie jego kserokopia.

Główny Inspektor Transportu Drogowego podkreślił, iż przedsiębiorca był zobowiązany wyposażyć kierowcę w wymagane dokumenty przed opuszczeniem przez niego bazy i rozpoczęciem wykonywania przewozu. Gdyby przedsiębiorca wręczył kierowcy przedmiotowy dokument lub poinformował o umieszczeniu go w pojeździe, wówczas kierowca podczas kontroli okazałby kontrolerom oryginał wypisu z licencji. Późniejsze dostarczenie oryginału dokumentu nie może konwalidować czynności polegającej na przedłożeniu kserokopii wypisu z licencji, a tym samym wyłączyć odpowiedzialność przedsiębiorcy.

Wyrokiem z dnia 16 stycznia 2009 r. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.

Naczelny Sąd Administracyjny odnosząc się do zarzutów skargi kasacyjnej, wskazał iż Sąd I instancji samodzielnie dokonał ustaleń faktycznych i wyraził pogląd odnośnie odpowiedzialności przedsiębiorcy, zalecając jednocześnie organowi aby dokonał oceny czy okazanie kserokopii dokumentu, którego oryginał został okazany po zakończeniu kontroli może być bez "jednoznacznego wymogu ustawy" traktowane jako nie okazanie wypisu z licencji.

Naczelny Sąd Administracyjny uznał za niecelowe i nieuzasadnione wskazówki Sądu I instancji, nakładające na organ administracji dokonanie ustaleń, jakie dokumenty (kserokopia czy oryginał wypisu z licencji) powinien okazać do kontroli kierujący pojazdem. Z przepisu art. 87 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, w przeciwieństwie do art. 8 ust. 3 tej ustawy wynika, iż do kontroli musi być okazany oryginał dokumentu. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny uznał zasadność naruszenia art. 87 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym. Pozostawił jednak do oceny przez Sąd I instancji kwestię odpowiedzialności pracodawcy wynikającą z art. 87 ust. 3 w związku z art. 92 ust. 1 i 4 i lp. 1.7. Załącznika tej ustawy. Chodzi mianowicie o to, czy w okolicznościach niniejszej sprawy tj. przedłożenia osobom kontrolującym pojazd kserokopii wypisu z licencji, zaś krótko po zakończeniu kontroli oryginału wypisu z licencji i okolicznościach towarzyszących okazaniu tego dokumentu (czas, odległość od siedziby pracodawcy) można traktować jako naruszenie obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty, a w konsekwencji czy uzasadniona jest odpowiedzialność przedsiębiorcy i wymiar kary pieniężnej w świetle ustawy o transporcie drogowym.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności.

Sprawy należące do właściwości sądów administracyjnych rozpoznają, w pierwszej instancji, wojewódzkie sądy administracyjne (art. 3 § 1 ww. ustawy).

Zgodnie z art. 190 Sąd, któremu sprawa została przekazana, jest związany wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, iż jest ona zasadna.

Podstawę materialnoprawną, co do stwierdzonego naruszenia, stanowił art. 87 ust. 3 ustawy o transporcie drogowym, według którego przedsiębiorca lub podmiot, o którym mowa w art. 3 ust. 2, wykonujący przewozy na potrzeby własne, odpowiedzialni są za wyposażenie kierowcy wykonującego transport drogowy lub przewóz na potrzeby własne w wymagane dokumenty. Wyposażenie kierowcy we właściwe dokumenty podlega kontroli właściwych organów przez żądanie od kierującego pojazdem okazania tych dokumentów o czym stanowi art. 87 ust. 1 pkt 1 ustawy. Zgodnie z tym przepisem podczas wykonywania przewozu drogowego kierowca pojazdu samochodowego, z zastrzeżeniem ust. 4, jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, kartę opłaty drogowej, kartę kierowcy, zapisy urządzenia rejestrującego samoczynnie prędkość jazdy, czas jazdy i czas postoju, obowiązkowe przerwy i czas odpoczynku oraz zaświadczenie albo oświadczenie, o których mowa w art. 31 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców (Dz. U. Nr 92, poz. 879, z 2005 r. Nr 180, poz. 1497 oraz z 2007 r. Nr 99, poz. 661), a ponadto: wykonując transport drogowy - wypis z licencji. W świetle cytowanego przepisu, jak stwierdził to Naczelny Sąd Administracyjny, zasadny był zarzut jego naruszenia, jednakże nie on stanowił podstawę prawną nałożenia kary pieniężnej, co wynika z obu decyzji administracyjnych, lecz przepis art. 87 ust. 3 w związku z art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym i lp. 1.7 Załącznika do tej ustawy.

Jeżeli bowiem przedsiębiorca nie dopełni obowiązku z art. 87 ust. 3 ustawy o transporcie drogowym (wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty) wówczas, zgodnie z art. 92 ust. 1 ustawy podlega karze pieniężnej, gdyż kto wykonuje przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 15.000 złotych. Wysokość tej kary pieniężnej określa lp. 1.7 Załącznika do ustawy zgodnie z którą wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty podlega karze pieniężnej w wysokości 500 zł.

W świetle przytoczonych przepisów przedsiębiorca transportowy odpowiada za wyposażenie kierującego pojazdem, przed rozpoczęciem przewozu, w odpowiednie dokumenty, w tym w wypis z licencji transportowej, a nie za okazanie tego dokumentu. Zatem organ kontroli powinien ustalić, czy przedsiębiorca wyposażył kierowcę w przedmiotową licencję. Z przesłuchania kierującego pojazdem nie wynika by jego pracodawca wymaganego dokumentu nie wręczył kierowcy przed rozpoczęciem przewozu. Zeznając jako świadek kierowca podał jedynie, że okazał do kontroli ksero wypisu z licencji nie poświadczonego za zgodność z oryginałem. Świadek nie stwierdził, że pracodawca nie wydał mu przed wykonywaniem przewozu właściwego dokumentu. Natomiast zgodnie z ustaleniami organu administracji (jego dokumentów załączonych do akt sprawy administracyjnej) oryginał wypisu z licencji został okazany kontrolującym, jak to stwierdzono, po kontroli.

Dokonując ustaleń faktycznych organ administracji publicznej jest obowiązany kierować się zasadami wyrażonymi w art. 7 i w art. 77 § 1 k.p.a. – dokładnie wyjaśnić stan faktyczny niezbędny do załatwienia sprawy przez wyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego. Dopiero na tej podstawie może dokonać prawidłowej oceny materiału dowodowego zgodnie z art. 80 k.p.a., czy dana okoliczność została udowodniona, aby w rezultacie prawidłowo uzasadnić swoje rozstrzygnięcie zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a.

W ocenie Sądu w składzie orzekającym wymienione przepisy postępowania zostały naruszone w zakresie mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W postępowaniu administracyjnym nie obowiązuje formalna teoria dowodowa, wg której daną okoliczność można udowodnić wyłącznie przy pomocy takiego, a nie innego środka dowodowego, ani też zasada, że rola organu orzekającego to rola biernego podmiotu oczekującego na dowody zaoferowane przez stronę. Wręcz przeciwnie, rządząca postępowaniem administracyjnym zasada oficjalności (art. 7, 75 kpa) wymaga, by w toku postępowania organy administracji publicznej podejmowały wszelkie kroki niezbędne do wyjaśnienia i załatwienia sprawy i dopuszczały jako dowód wszystko, co może przyczynić się do jej wyjaśnienia, a nie jest sprzeczne z prawem, a więc by z urzędu przeprowadzały dowody służące ustaleniu stanu faktycznego sprawy (por. wyrok NSA w Warszawie z 29 listopada 2000 r. w sprawie V SA 948/00). Pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w cytowanym wyroku jest utrwalony w orzecznictwie sądowym i nadal aktualny w obecnym stanie prawnym.

Organ administracji prezentował stanowisko, w którym stwierdzał, że dowody dostarczone po kontroli nie mogły zostać uwzględnione. Należy zatem zwrócić uwagę na fakt, że z protokółu kontroli nie wynika o której godzinie kontrola została zakończona, czyli kiedy nastąpiła sytuacja określana przez organ jako "po zakończeniu czynności kontrolnych" lub "po kontroli". Organ administracji publicznej posługiwał się również określeniem "w chwili kontroli" faktycznie nie dookreślając jakim przedziałem czasowym "chwila" ta jest zakreślona. Poprawnie zatem owa "chwila" czyli czas wykonywania "czynności kontrolnych" powinna jasno i precyzyjnie wynikać z protokółu kontroli, czego jednak ten dokument nie zawiera. Wadliwość zapisów w protokole kontroli, przez nie wpisanie godziny rozpoczęcia i zakończenia kontroli powoduje, że w sytuacji, jak w rozpoznawanej sprawie, powstaje luka w ustaleniach faktycznych organu kontroli. Organ administracji publicznej zwracał uwagę, iż podpisanie protokółu kontroli przez kierowcę następuje po kontroli. Jednakże w dalszym ciągu, przy braku w protokóle kontroli zapisu o godzinie rozpoczęcia i zakończenia kontroli, nie sposób stwierdzić, która godzina w tym protokole została odnotowana - rozpoczęcia kontroli, czy jej zakończenia, gdyż okoliczności tej nie można domniemywać tym bardzie, że ma ona istotne znaczenie w sprawie.

W niniejszej sprawie miało to znaczenie z uwagi na potwierdzony przez organ kontroli fakt okazania przez kierującego pojazdem oryginału wypisu z licencji, której to okoliczności organ nie uwzględnił stwierdzając, iż nastąpiła ona po kontroli. Wskazując na cytowane wyżej orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 29 listopada 2000 r., a także na brak dowodu potwierdzającego zasadność twierdzenia organu o zakończeniu kontroli, zachodzi pytanie – jeżeli kontrola została istotnie zakończona – jaka kontrola miałaby zostać zakończona, czy kontrola okazania dokumentów przez kierowcę (art. 87 ust. 1 ustawy), czy kontrola wyposażenia kierowcy przez przedsiębiorcę w wymagany wypis z licencji (art. 87 ust. 3 ustawy).

Z obu decyzji wynika, że E. sp. z o.o. została ukarana za nie wyposażenie kierowcy w wypis z licencji. W związku zatem z nałożeniem kary za naruszenie art. 87 ust. 3 ustawy o transporcie drogowym organ kontroli powinien wykazać, że w czasie kontrolowania przewozu, kierowca nie był w posiadaniu oryginału wypisu z licencji. Skarżąca twierdziła, że dokument ten wręczony został kierującemu pojazdem przed wykonywaniem przewozu. Jednocześnie spółka podkreślała, że jej pracownik nie oddalał się z miejsca kontroli i po telefonicznym skontaktowaniu się ze spółką odnalazł wymagany oryginał wypisu z licencji okazując go inspektorom. Należy zauważyć, iż organ administracji nie odniósł się do powyższych okoliczności, a po otrzymaniu właściwego wypisu z licencji nie odnotował tego faktu ani w protokóle kontroli ani w protokóle przesłuchania świadka. Organ administracji stwierdził jedynie dość lapidarnie, że okazanie wymaganego dokumentu nastąpiło po kontroli lecz z tego stwierdzenia nie można wyprowadzić uzasadnionego wniosku, że kierowca pojazdu nie był w posiadaniu oryginału wypisu z licencji w czasie kontroli. Tym bardziej, że w świetle ustaleń organu (zapis w dzienniku kontroli) kierowca dokument ten odnalazł, a więc nie doszukał się jego wcześniej dlatego, że dokładnie nie sprawdził w jakie dokumenty wyposażył go pracodawca przed wyjazdem. Mając natomiast na uwadze cytowany wyrok NSA oraz wymienione przepisy postępowania w związku z art. 75 § 1 i art. 78 § 1 k.p.a., zachodziła konieczność przeprowadzenia stosowego postępowania dowodowego, nie było bowiem podstaw do nieuwzględnienia tych przepisów w związku z okolicznościami wskazanymi w art. 78 § 2 k.p.a. także dlatego, iż miały one znaczenie w sprawie. Przedsiębiorcy należy bowiem umożliwić udowodnienie, że naruszenie prawa nie miało związku z jego działaniem lub zaniechaniem (por. wyrok WSA w Białymstoku z 25 lipca 2007 r. w sprawie II SA/Bk 276/07).

Zgodnie z § 4 ust. 2 pkt 3, 4 i 5 rozporządzenia Ministra Transportu i Budownictwa z dnia 19 stycznia 2006 r. w sprawie warunków i trybu wykonywania kontroli w zakresie przewozu drogowego (Dz. U. Nr 19, poz. 153) – aktualnego na dzień przeprowadzenia kontroli – w toku kontroli kontrolujący może dokonywać oględzin i zabezpieczać zebrane dowody, przesłuchiwać świadków i zasięgać opinii biegłych oraz przesłuchiwać kontrolowanego w charakterze strony, jeżeli po wyczerpaniu środków dowodowych lub z powodu ich braku pozostały niewyjaśnione fakty istotne dla ustaleń kontroli. W toku przeprowadzanej kontroli można było zabezpieczyć okazany przez kierującego pojazdem oryginał wypisu z licencji i przesłuchać kierowcę na okoliczność pozyskania tego dokumentu, mając na uwadze kiedy i w jakich okolicznościach dokument ten został okazany, czego w sprawie nie przeprowadzono. Nie bez znaczenia będzie ustalenia, czy kierowca faktycznie nie oddalał się z miejsca kontroli, a jeżeli tak, to czy mógł oryginał dokumentu dowieźć z siedziby przedsiębiorcy pomiędzy godziną zakończenia kontroli (którą należy bezspornie wykazać) a godziną jego okazania. Weryfikacja tego stanu faktycznego, w ocenie Sądu w składzie orzekającym, pomimo zaszłości jest możliwa do dokonania w oparciu o zgromadzony materiał w sprawie, a także przez jego uzupełnienie przesłuchaniem odpowiednich osób oraz przez zbadania wykresówki pojazdu kontrolowanego. Organ administracji powinien odnieść się także co do zaistnienia bądź nie zaistnienia przesłanki z art. 92a ust. 4 ustawy o transporcie drogowym, czego w obu decyzjach zabrakło.

W tych warunkach Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i art. 152 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku, postanawiając o kosztach postępowania w oparciu o art. 200 w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a.