Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt IV SA/Gl 1567/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2012-12-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6339 Inne o symbolu podstawowym 633
Hasła tematyczne: Bezrobocie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję w części
Powołane przepisy: article: art. 46 ust. 1 pkt 1, art. 76 ust. 7
journal: Dz.U. 2008 nr 69 poz 415
law: Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy - tekst jednolity
article: art. 7, art. 11, art. 77 par. 1, art. 80, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 135
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Szczepan Prax Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga – Gajewska Sędzia WSA Małgorzata Walentek (spr.) Protokolant Paulina Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 listopada 2012 r. sprawy ze skargi M. G. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu zwrotu refundacji kosztów wyposażenia lub doposażenia stanowiska pracy 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Prezydenta Miasta C. z dnia [...] r. nr [...] w części dotyczącej odmowy umorzenia należności określonej w punkcie 2 decyzji organu I instancji; 2) zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącego kwotę [...] zł (słownie: [...]) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...]r., nr [...] Prezydent Miasta C., na podstawie art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. d, art. 76 ust. 7 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. z 2008r. Nr 69, poz. 415 ze zm.) oraz art. 104 k.p.a.

1. umorzył M. G. kwotę 22.669,56 zł stanowiącą część należności głównej z tytułu zwrotu refundacji kosztów wyposażenia lub doposażenia stanowiska pracy,

2. odmówił umorzenia ww. kwoty 17.635,34 zł stanowiącej sumę kwot 6.061,44 zł tytułem pozostałej części zwrotu refundacji kosztów wyposażenia lub doposażenia stanowiska pracy dla skierowanego bezrobotnego i 11.573,90 zł tytułem odsetek od zaległej należności naliczonych do dnia wydania decyzji.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że w dniu [...]r. z M. G. właścicielem firmy "A" w C. została zawarta umowa Nr [...] w sprawie szczegółowych warunków i trybu dokonywania refundacji ze środków Funduszu Pracy kosztów wyposażenia lub doposażenia dwóch stanowisk pracy (szwaczki) dla skierowanych bezrobotnych w kwocie 28.731 zł. M.G. nie dotrzymał warunków umowy, gdyż nie utrzymał zatrudnienia pracowników zatrudnionych na refundowanych stanowiskach przez okres 24 miesięcy. Z tego powodu został wezwany do zwrotu kwoty refundacji wraz z ustawowymi odsetkami. Dalej wskazano, że umorzenie należności z tytuły zwrotu refundacji uzależnione jest od wystąpienia jednej z przesłanek wymienionych w przywołanym art. 76 ust. 7 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, co wymagało uzyskania informacji o sytuacji rodzinnej i majątkowej wnioskodawcy. W związku z czym ustalono, że M.G. jest współwłaścicielem nieruchomości tj. domu mieszkalnego niewykończonego wraz z działką, obciążonej hipoteką, nie posiada żadnego innego majątku, oszczędności, papierów wartościowych, udziałów, akcji. Z majątku ruchomego posiada uszkodzony samochód osobowy marki [...] z 1993 r., nadto zadłużony jest na kwotę 382.024,11 zł z tytułu kredytu z terminem spłaty do [...]r. Wnioskodawca zamieszkuje z żoną oraz dwoma synami, z których jeden jest uczniem liceum wojskowego, drugi zaś prowadzi odrębne gospodarstwo domowe i pomaga rodzicom w utrzymaniu domu przekazując im miesięcznie kwotę 100 zł. Ustalono nadto, że M.G. jest osobą całkowicie niezdolną do pracy i otrzymuje rentę w wysokości 859,92 zł netto, natomiast jego żona z tytułu zatrudnienia osiąga dochód w wysokości 2.875,16 zł. brutto. Rodzina nie korzysta z pomocy społecznej. Na tej podstawie organ stwierdził, że sytuacja finansowa i zdrowotna wnioskodawcy jest trudna, a ponadto skarżący nie posiada majątku, z którego można dochodzić należności. Organ uznał więc, że zachodzą przesłanki umorzenia wymienione w art. 76 ust. 7 ustawy. Wskazał jednocześnie, że Powiatowa Rada Zatrudnienia negatywnie zaopiniowała wniosek o umorzenie całości zwrotu refundacji kosztów wyposażenia stanowiska pracy. Pozytywnie zaopiniowała natomiast umorzenie kwoty 22.669,56 zł, a kwotę 6.061,44 zł wraz z odsetkami w wysokości 11.266,90 zł zaproponowała rozłożyć na 24 miesięczne raty.

Organ podzielił stanowisko opiniującego orzekając jak w sentencji decyzji. Uznał nadto, że częściowe umorzenie stanowi dla strony dodatkową ulgę w spłacie pozostałego zadłużenia w kwocie 6061,44 zł wraz z odsetkami, które mimo trudnej sytuacji materialnej z czasem będzie możliwe do uregulowania ze względu na dochód uzyskiwany przez zobowiązanego i jego małżonkę.

W odwołaniu od tej decyzji M.G. stwierdził, że jego obecna sytuacja finansowa nie pozwala mu na spłatę zadłużenia. Wyjaśnił, że wszystkie środki finansowe przeznacza na walkę z chorobą [...]. Podniósł ponadto, że nie posiada majątku, który mógłby sprzedać i wywiązać się ze zobowiązań finansowych.

Decyzją z dnia [...]r., nr [...] Wojewoda [...], na podstawie art. 76 ust. 7 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. z 2008r. Nr 69, poz. 415 ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu Wojewoda w pierwszej kolejności nawiązał do warunków umowy refundacyjnej oraz ich realizacji. Nadto przytoczył ustalenia organu I instancji co do sytuacji majątkowej i rodzinnej odwołującego. Następnie wskazał na regulację zawartą w art. 46 ust. 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy wskazując, że podmiot prowadzący działalność gospodarczą, który otrzymał refundację kosztów wyposażenia lub doposażenia stanowiska pracy dla skierowanego bezrobotnego jest obowiązany dokonać zwrotu otrzymanych środków wraz z odsetkami, jeżeli zatrudnił na utworzonym stanowisku pracy skierowanego lub skierowanych bezrobotnych w pełnym wymiarze czasu pracy łącznie przez okres krótszy niż 24 miesiące albo naruszył inne warunki umowy o refundację. Zaznaczył, że w przypadku nie wywiązywania się z obowiązku, dochodzenie roszczeń z tytułu zawartej umowy następuje na podstawie przepisów k.p.c. Następnie powołał się na treść art. 76 ust. 7 tej ustawy wywodząc, że starosta może odroczyć termin płatności lub rozłożyć na raty nienależnie pobrane świadczenie, zwrot refundacji oraz jednorazowo przyznanych środków w przypadkach, o których mowa w art. 46 ust. 2 i 3, albo po zasięgnięciu opinii powiatowej rady zatrudnienia umorzyć te należności w całości albo w części, jeżeli wystąpiła jedna z przesłanek:

1. w postępowaniu egzekucyjnym lub na podstawie innych okoliczności lub

dokumentów stwierdzono, że osoba lub inny podmiot, które pobrały nienależne świadczenie, refundację lub otrzymały jednorazowo środki, o których mowa w art. 46 ust.1, nieposiadają majątku z którego można dochodzić należności,

2. dochodzenie należności mogłoby pozbawić osobę, która pobrała nienależne

świadczenie lub otrzymała jednorazowo środki, o których mowa w art. 46 ust.

1 pkt 2, albo osobę pozostającą na jej utrzymaniu niezbędnych środków utrzymania,

3. osoba, która pobrała nienależne świadczenie lub otrzymała jednorazowo środki, o których mowa" w art. 46 ust. 1 pkt 2, zmarła, nie pozostawiając majątku, z którego można dochodzić należności,

4. zachodzi uzasadnione przypuszczenie, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwoty nienależnie pobranego świadczenia, refundacji lub jednorazowo przyznanych środków, o których mowa w art. 46 ust. 1, przewyższającej wydatki egzekucyjne.

Organ odwoławczy wskazał na uznaniowy charakter decyzji w sprawie umorzenia jednorazowo przyznanych środków. Podkreślił, że uznaniowość nie oznacza całkowitej i niekontrolowanej dowolności organu w tej kwestii, albowiem powołany przepis art. 76 ust. 7 określa cztery samodzielne przesłanki warunkujące umorzenie wyznaczając w ten sposób granice uznania. W ocenie organu odwoławczego, Prezydent Miasta C. dokonał prawidłowej analizy zebranego materiału dowodowego, którą przedstawił w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewoda przytoczył ustalenie organu I instancji, że sytuacja finansowa i zdrowotna odwołującego jest trudna, że nie posiada on majątku, z którego można dochodzić należności. Stwierdził, że w sprawie zachodzą zatem przesłanki wymienione w art. 76 ust. 7 ustawy, do częściowego umorzenia należności. Zaznaczył, że strona posiada możliwość ubiegania się o rozłożenie na raty pozostałej do spłaty kwoty, co w przypadku terminowych spłat skutkuje brakiem naliczania dalszych odsetek. Ponadto podniósł, że treść umowy refunadacyjnej była wyraźnie ustalona i wiadoma w chwili zawarcia umowy. Skoro więc strona zaakceptowała i własnoręcznym podpisem potwierdziła zawarcie umowy, to z jej postanowień winna się wywiązać czego nie uczyniła.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach pełnomocnik M.G. zarzucił rażące naruszenie art. 76 ust. 7 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy przez przyjęcie, że w niniejszej sprawie nie zostały spełnione przesłanki dające podstawę do umorzenia pozostałej części zwrotu kosztów wyposażenia lub doposażenia stanowiska pracy dla skierowanego bezrobotnego wraz z odsetkami od

zaległej należności pomimo, iż w zebranym materiale dowodowym sprawy istnieją uzasadnione podstawy do zastosowania tego przepisu.

Zarzucono również naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 80, art. 11 i art. 107 § 3, art. 8, 77 § 1, art. 80 i art. 6 k.p.a. , a także art. 7 k.p.a., w związku z art. 76 ust. 7 pkt 1 i 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy przez uznanie, że pomimo braku majątku z którego można dochodzić należności, nie zachodzi przesłanka warunkująca umorzenie zadłużenia oraz przyjęcie, że stałe dochody skarżącego i jego małżonki w obliczu udokumentowanej trudnej sytuacji finansowej i zdrowotnej skarżącego także nie wypełniają przesłanki do umorzenia.

Wskazując na te zarzuty wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji w części utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji w zakresie pkt 2 oraz decyzji ją poprzedzającej w zakresie pkt 2.

W uzasadnieniu skargi podkreślono, że wydając decyzję uznaniową organy administracji winny respektować reguły postępowania administracyjnego, określające obowiązki w zakresie prowadzenia postępowania, orzekania oraz uzasadnienia decyzji. W ocenie skarżącego organy administracji obu instancji uchybiły tym regułom. Nie wskazany bowiem, na której z przesłanek z art. 76 ust. 7 ustawy oparły swoje rozstrzygnięcia, jak również która z nich ma w sprawie zastosowanie. Zaznaczono, że Wojewoda nie dokonał w sprawie własnej analizy stanu faktycznego przez pryzmat tych przesłanek, a zaskarżona decyzja nie zawiera uzasadnienia odpowiadającego wymogom art. 107 § 3 k.p.a., gdyż przytoczony wywód stanowi jedynie powielenie ustaleń dokonanych przez organ I instancji bez dokonania stosownej subsumcji. Podniesiono, że w istocie organy oparły swoje rozstrzygnięcia na negatywnej opinii Rady Zatrudnienia, która nie powinna być dla organu wiążąca. Akcentowano, że sytuacja rodzinna i majątkowa skarżącego, udokumentowana w zebranym materiale dowodowym, przemawia za umorzeniem w całości należności na podstawie art. 76 ust. 7 pkt 1 oraz 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Zwrócono uwagę, że organ odwoławczy z jednej strony wskazuje na brak majątku skarżącego i jego trudną sytuację, nie zauważa natomiast, że jedynym jego dochodem jest renta z tytułu całkowitej niezdolności do pracy na skutek choroby nowotworowej. Z kolei wynagrodzenie żony skarżącego jest przeznaczane prawie w całości na spłatę kredytu hipotecznego, którego miesięczna rata wynosi 2000 zł, a regularna spłata kredytu warunkuje bezpieczeństwo egzystencji. Dodatkowo pozostaje konieczność zaspokajania bieżących potrzeb życiowych oraz kontynuowania kosztownego leczenia i rehabilitacji w związku z chorobą skarżącego. W ocenie skarżącego w zaskarżonej decyzji brak zatem dogłębnej analizy zebranego materiału dowodowego pod kątem dochodów skarżącego, braku możliwości zarobkowania z przyczyn od niego niezależnych, sytuacji rodzinnej i zdrowotnej zaspokajania podstawowych potrzeb dotyczących wszystkich sfer życia, spłaty kredytu oraz kontynuowania procesu leczenia. Bez dokonania tej analizy twierdzenie, iż materiał dowodowy nie stanowi podstaw do umorzenia należności, jest niepoparte żadnym argumentem. Dodatkowo podniesiono, że organy rozważając kwestię zastosowania przedmiotowej ulgi powinny mieć na uwadze, iż żądanie zwrotu otrzymanych środków stanowi sankcję za naruszenie warunków zawartej umowy, wśród których wymienia się obowiązek 24 miesięcznego okresu zatrudnienia pracowników na refundowanych stanowiskach pracy. Tymczasem w rozpatrywanym przypadku trudno mówić o takiej sankcji za naruszenie ww. warunku umowy, gdyż zaprzestanie prowadzenia działalności gospodarczej przez skarżącego było następstwem nagłej choroby [...]. Ponadto zatrudnieni przez niego pracownicy z własnej woli rozwiązali stosunek pracy, a Urząd Pracy nie uzupełnił istniejących braków.

Reasumując stwierdzono, że każda z przesłanek art. 76 ust. 7 cyt. ustawy określa inną sytuację faktyczną uzasadniającą umorzenie, dlatego organ powinien dokonać analizy sytuacji majątkowej i materialnej skarżącego pod kątem wystąpienia każdej z tych przesłanek i wyjaśnić, dlaczego mają one lub nie zastosowanie w sprawie.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Stwierdził między innymi, że organ I instancji podejmował niezbędne kroki do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, o czym strona została poinformowana. Opinia Powiatowej Rady Zatrudnienia nie przesądza o rozstrzygnięciu organu, jednakże zbieżność tej opinii z decyzją organu I instancji nie stanowi podstawy do uznania orzeczenia za błędne. Jednocześnie organ zauważył, że trudna sytuacja finansowa nie jest tożsama z nieściągalnością przyznanej refundacji. W opinii organu również umowa refundacyjna nie przewiduje możliwości odstąpienia od obowiązku wezwania zobowiązanego do zwrotu otrzymanych środków z Funduszu Pracy ze względu na trudną sytuację życiową skarżącego, mającą wpływ na działalność gospodarczą.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W pierwszej kolejności należy wskazać, że zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Natomiast według art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Tylko zatem stwierdzenie, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a, b, c tej ustawy). Jednocześnie po myśli art. 134 § 1 przywołanej ustawy, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W rozpatrywanej sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, zatem skargę należało uwzględnić.

Wskazać należy, iż przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest ocena zgodności z prawem rozstrzygnięcia Wojewody, w tej części w jakiej odmówiono skarżącemu umorzenia należności z tytułu zwrotu części kwoty refundacji kosztów wyposażenia lub doposażenia dwóch stanowisk pracy dla skierowanych bezrobotnych wraz z odsetkami.

Zasady określające stosowanie instytucji umorzenia, odroczenia terminu płatności oraz rozłożenia na raty należności z tytułu nienależnie pobranego zasiłku dla bezrobotnych oraz innych świadczeń przewidzianych w ustawie z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001 ze zm.) - zwanej dalej "ustawą" określone zostały w art. 76 ust. 7 wskazanej regulacji.

Stosownie zatem do treści przywołanego unormowania, odroczenie terminu płatności lub rozłożenie na raty nienależnie pobranego świadczenia, zwrotu refundacji oraz jednorazowo przyznanych środków w przypadkach, o których mowa w art. 46 ust. 2 i 3, albo umorzenie tych należności w całości bądź w części nastąpić może wtedy, gdy wystąpiła jedna z następujących przesłanek:

1) w postępowaniu egzekucyjnym lub na podstawie innych okoliczności lub dokumentów stwierdzono, że osoba lub inny podmiot, które pobrały nienależne świadczenie, refundację lub otrzymały jednorazowo środki, o których mowa w art. 46 ust. 1, nie posiadają majątku, z którego można dochodzić należności;

2) dochodzenie należności mogłoby pozbawić osobę, która pobrała nienależne świadczenie lub otrzymała jednorazowo środki, o których mowa w art. 46 ust. 1 pkt 2, albo osobę pozostającą na jej utrzymaniu niezbędnych środków utrzymania;

3) osoba, która pobrała nienależne świadczenie lub otrzymała jednorazowo środki, o których mowa w art. 46 ust. 1 pkt 2, zmarła, nie pozostawiając majątku, z którego można dochodzić należności;

4) zachodzi uzasadnione przypuszczenie, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwoty nienależnie pobranego świadczenia, refundacji lub jednorazowo przyznanych środków, o których mowa w art. 46 ust. 1, przewyższającej wydatki egzekucyjne.

Rozstrzygnięcie w tej kwestii należy do właściwości starosty powiatowego, który w przypadku decyzji o umorzeniu należności powinien nadto zasięgnąć opinii powiatowej rady zatrudnienia.

Jak słusznie zauważył Wojewoda decyzja w omawianym przedmiocie podejmowana jest w ramach uznania administracyjnego, co nie oznacza całkowitej dowolności organu w tej kwestii, albowiem powołany przepis art. 76 ust. 7 ustawy określa cztery samodzielne przesłanki warunkujące umorzenie nienależnie pobranego świadczenia, wyznaczając w ten sposób granice uznania administracyjnego. Organ administracyjny powinien zatem dokładnie zbadać w oparciu o obiektywne kryteria istnienie bądź nieistnienie okoliczności wymienionych w pkt 1 - 4 tego przepisu, co wiąże się w szczególności z koniecznością analizy sytuacji materialnej, życiowej i rodzinnej wnioskodawcy oraz dokonania oceny możliwości ściągnięcia dochodzonej należności

Wydanie decyzji musi być zatem poprzedzone wyjaśnieniem okoliczności sprawy w zakresie przesłanek umorzenia i ich analizą - z zachowaniem wymogów proceduralnych, co winno znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu rozstrzygnięcia. Dopiero w takich warunkach podjęta decyzja uznaniowa może być uznana nie za decyzję dowolną, lecz mieszczącą się w granicach uznania administracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 3 września 1999 r., sygn. akt I SA/Lu 478/98).

Podkreślenia wymaga, że w świetle dotychczasowego orzecznictwa sądowego orzeczenia podejmowane w ramach tzw. uznania administracyjnego podlegają ograniczonej kontroli sądów administracyjnych. Kontroli nie podlega uznanie administracyjne samo w sobie, lecz kwestia, czy rozstrzygnięcie zostało podjęte zgodnie z podstawowymi regułami postępowania administracyjnego, a w szczególności, czy organy rozważyły wszystkie istotne okoliczności mogące mieć wpływ na wybór możliwości rozstrzygnięcia, czy rozstrzygnięcie to wydano w oparciu o prawidłowo zgromadzony w sprawie materiał dowodowy oraz, czy ocena tego materiału została dokonana zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów, czy też zawiera elementy dowolności. Organ, podejmując decyzję administracyjną w przedmiocie umorzenia należności jest bowiem związany regułami postępowania administracyjnego, określającymi jego obowiązki zarówno w zakresie prowadzenia postępowania, jak również orzekania. W szczególności organ winien przestrzegać zasady dochodzenia do prawdy materialnej (art. 7 k.p.a.), a więc podejmować wszelkie niezbędne kroki, zmierzające do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy. Musi także w sposób wyczerpujący zebrać, rozpatrzyć i ocenić cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.). Stosownie przy tym do zasady przekonywania wyrażonej w art. 11 k.p.a., organ zatrudnienia powinien podać w uzasadnieniu decyzji motywy uwzględnienia bądź odmowy uwzględnienia wniosku strony. Uzasadnienie to powinno zawierać dokładne, wyczerpujące a zarazem czytelne dla strony wyjaśnienie zajętego w sprawie stanowiska. Przede wszystkim zaś musi prezentować szczegółowe ustalenia, co do istnienia bądź nieistnienia ustawowych przesłanek umorzenia.

W rozpatrywanej sprawie zarówno organ I instancji jak również Wojewoda uchybili powyższym zasadom.

W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że organy przywołały wszystkie podstawy umorzenia bez wskazania, w oparciu o którą z nich wydały rozstrzygnięcie we wskazanym zakresie. O ile w sprawie nie zachodzi sytuacja określona w pkt 3 art. 76 to w pozostałym zakresie należało wskazać czy i która z podstaw w sprawie ma zastosowanie. Wskazać przyjdzie, że przedmiotem wniosku o umorzenie jest zwrot kwoty z tytułu refundacji kosztów wyposażenia lub doposażenia dwóch stanowisk pracy dla skierowanych bezrobotnych. Refundację w tym zakresie przewiduje art. 46 ust. 1 pkt 1 ustawy. Organ wskazał na brak majątku, z którego można dochodzić należności co oznaczałoby, iż przyjął, że w sprawie wystąpiła przesłanka określona w art. 76 ust. 7 pkt 1 ustawy. W związku z czym powinien był uzasadnić dlaczego uznał, że skarżący pomimo, iż znajduje się w trudnej sytuacji i nie posiada majątku, jest w stanie spłacić kwotę 17 862 zł, której umorzenia ostatecznie odmówił. W tym zakresie w istocie powołano się na opinię Rady Zatrudnienia wyrażającej zgodę na umorzenie tylko części należności głównej w kwocie 22 669, 56 zł tj. za okres zatrudnienia pracowników na refundowanych stanowiskach przez okres 19 miesięcy. Opinię tą organ bez bliższego uzasadnienia podzielił uznając, że pozostała kwota 6061 zł wraz z ustawowymi odsetkami od zadłużenia, a więc także od należności umorzonej, będzie możliwa do spłaty, z uwagi na stały miesięczny dochód strony, na który składa się renta skarżącego z tytułu całkowitej niezdolności do pracy w kwocie 859, 92 zł netto oraz wynagrodzenie jego małżonki w kwocie 2 875,16 zł brutto.

Z taką argumentacją nie można się zgodzić. Po pierwsze opinia Rady Zatrudnienia nie ma charakteru wiążącego dla organu, a po wtóre organy nie ustaliły w sposób prawidłowy rzeczywistej sytuacji majątkowej i możliwości finansowych skarżącego. W sprawie chociażby brak ustaleń co do tego, czy skarżący posiada nadal sprzęt w jaki zostały wyposażone stanowiska pracy, a tym samym czy istnieje możliwość spłaty należności i w jakim zakresie w związku z ewentualną jego sprzedażą oraz czy kwota którą można by uzyskać ze sprzedaży przewyższy wydatki egzekucyjne. Nie ustalono przy tym także, czy skarżący będzie w stanie nadal prowadzić działalność z wykorzystaniem owych urządzeń, jak również czy i w jakiej perspektywie mógłby taką działalność wznowić. Powołując się na stały dochód skarżącego i jego żony, z którego ewentualnie można by egzekwować spłatę należności w ogóle organ nie zbadał wysokości miesięcznych wydatków związanych z zaspokojeniem podstawowych potrzeb życiowych rodziny skarżącego, w tym między innymi związanych z ponoszeniem kosztów jej utrzymania, kształcenia syna, kosztów leczenia i rehabilitacji związanych z chorobą [...] skarżącego, czy też spłatą rat kredytu hipotecznego. Zaprzestanie spłaty rat wielotysięcznego kredytu hipotecznego może bowiem stanowić realne zagrożenie bezpieczeństwa egzystencji skarżącego i jego rodziny, zważywszy, że poza nieruchomością zabudowaną niewykończonym budynkiem mieszkalnym, obciążoną hipoteką zabezpieczającą spłatę kredytu skarżący, jak ustalił organ, nie posiada innego majątku. Kwestii tych w ogóle nie zbadano i nie oceniono. Tymczasem ustalanie kwoty wydatków miesięcznych skarżącego, ma znaczenie dla określenia sytuacji majątkowej jego rodziny, a tym samym oceny realnej możliwości spłaty kwoty refundacji. Słusznie zatem wskazano w skardze, że organy nie dokonały prawidłowej analizy sytuacji majątkowej i materialnej skarżącego pod kątem wystąpienia przesłanek z art. 76 pkt 7 ustawy, mających w sprawie zastosowanie oraz wyjaśnienia czy kwalifikują one do umorzenia w całości lub części należności.

Przyjdzie jeszcze raz podkreślić, że przy wydawaniu decyzji o charakterze uznaniowym na organie ciąży obowiązek szczególnej dbałości o dokładne ustalenie stanu faktycznego sprawy oraz staranne wyjaśnienie zasadności przesłanek, którymi kierował się przy wydaniu rozstrzygnięcia, co powinno znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu podjętej w sprawie decyzji.

W tym stanie rzeczy Sąd uznał, że decyzje w niniejszej sprawie zostały wydane bez należytego wyjaśnienia sprawy, a więc z naruszeniem zarówno norm prawa materialnego jak i art. 7, art. 11, art. 77 § 1 i 107 § 3 k.p.a. Skoro więc rozstrzygające sprawę organy nie wyjaśniły i nie wzięły pod uwagę wszystkich okoliczności faktycznych i prawnych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, to nie zostały stworzone dostateczne warunki do podjęcia rozstrzygnięcia objętego uznaniem.

W ponownym postępowaniu organ powinien zatem dokonać, uwzględniając powyższe uwagi i wskazania sądu, dokładnych i wyczerpujących ustaleń co do okoliczności, od których prawo uzależnia umorzenie kwoty refundacji kosztów wyposażenia lub doposażenia stanowiska pracy, a następnie szczegółowo odnieść się do sytuacji strony w kontekście możliwości umorzenia pozostałej do zwrotu kwoty refundacji wraz z odsetkami. W konsekwencji organ administracyjny wyda decyzję, którą uzasadni wyjaśniając w sposób jasny i szczegółowy przyczyny podjętego rozstrzygnięcia.

Odnosząc się natomiast do podnoszonej w skardze okoliczności związanych z przyczynami niewywiązania się skarżącego z w warunków umowy, to wskazać należy, że mogą one ewentualnie mieć znaczenie przy dochodzeniu przez organ zatrudnienia roszczeń związanych ze zwrotem należności, co następuje w trybie cywilnoprawnym.

Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania, na które składa się wpis w kwocie 100 zł, koszty zastępstwa procesowego w kwocie 240 zł zgodnie z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.) oraz opłata skarbowa od udzielonego pełnomocnictwa w wysokości 17 zł, po myśli art. 205 powołanej wyżej ustawy, orzeczono jak w punkcie 2 sentencji wyroku.