Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 1188/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2021-11-30 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Mirosław Bator (spr.) po rozpoznaniu w dniu 30 listopada 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze sprzeciwu Firma A S. M. i A. M. na decyzję Wojewody z dnia 17 września 2021 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę 1/ uchyla zaskarżoną decyzję; 2/ zasądza od Wojewody na rzecz Firma A S. M. i A. M. kwotę 580 (pięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego


UZASADNIENIE

Prezydent Miasta T. decyzją z dnia 10 maja 2021 r. nr [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę dla Firma A obejmującej zamierzenie budowlane pn. budowa budynku biurowo – usługowego (biura, gabinety) z infrastrukturą na terenie obejmującym nieruchomości położone w T. przy ul. [...] nr ewid. gruntów obręb [...] na działkach nr [...], [...] i [...].

Od tej decyzji odwołanie wniósł M. K.. W swoim wystąpieniu zarzuca on naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 6 ustawy Prawo budowlane oraz art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 kpa. W uzasadnieniu tego pisma skarżący zwraca uwagę iż organ l instancji błędnie zastosował art. 5 ust. 1 pkt 6 ustawy Prawo budowlane. Dalej wskazuje, że planowana inwestycja będzie zaciemniała budynek mieszkalny położony w obszarze oddziaływania inwestycji na ul. [...], [...] Skarżący nie zgadza się z wyjaśnieniami zawartymi w zaskarżonej decyzji dotyczącymi tej kwestii. Następnie podkreśla, iż zapewnienie w planowanej inwestycji ciągu jezdnego o szerokości jedynie 3 m, pozbawi go w przyszłości możliwości zabudowy działki. Kolejno zarzuca, iż nie poddano dostatecznej weryfikacji kwestii kolizji projektowanego budynku z lokalizacją przyłącza kanalizacyjnego oraz złącz pomiarowych jak również, że nie zbadano czy usytuowanie zbiornika odprowadzającego wodę opadową nie będzie powodować zagrożenia dla nieruchomości skarżącego. Na koniec odnosi się do złożonego wniosku o pozwolenie na rozbiórkę istniejącego budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr [...], z uwagi na jego zły stan techniczny. Odnosząc się do tej kwestii podkreśla, że organ l instancji udzielając pozwolenia na budowę dla zaskarżonej inwestycji winien wcześniej rozpatrzyć wniosek dotyczący rozbiórki. Odwołujący nie zgadza się z twierdzeniem Prezydenta Miasta T., iż kluczowy jest stan istniejący na gruncie w momencie wydawania decyzji. Zdaniem M. K. wydanie decyzji rozbiórkowej i jej realizacja uniemożliwi zachowanie zgodności planowanej inwestycji z przepisami regulującymi kwestię lokalizacji budynku w granicy działki.

Wojewoda decyzją z dnia 17 września 2021 r. nr [...] działając na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu organ wskazał, że zakres uprawnień kontrolnych organu administracji architektoniczno-budowlanej określony został w art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego. Zgodnie z tym przepisem przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ w pierwszej kolejności, sprawdza zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko; zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi oraz kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt !b, oraz zaświadczenia, o którym mowa wart. 12 ust. 7. Przepisami techniczno-budowlanymi określonymi w powyżej wskazanym przepisie jest rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Przedmiotem inwestycji jest budowa budynku biurowo-usługowego (biura, gabinety) z infrastrukturą na terenie obejmującym nieruchomości położone w T. przy ul. [...] nr ewid. gruntów: obręb [...] na działkach nr [...], [...], [...]. Jak wynika z projektu zagospodarowania działek jedna ze ścian projektowanego, budynku usytuowana jest w granicy z działką nr [...], na której znajduje się budynek mieszkalny jednorodzinny -należący-mTin-do-skarżąeegor-Śeiana-planowanego-budyfiku-znajdującego się w granicy na całej swej długości przylega do ściany istniejącego ww. budynku. Powyższe rozwiązanie projektowe odpowiada zapisowi § 12 ust. 3 rozporządzenia, który stanowi, cyt.: 3. Dopuszcza się, uwzględniając przepisy odrębne oraz przepisy § 13, 19, 23, 36, 40, 60 i 271-273, sytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy działki budowlanej, jeżeli będzie on przylegał swoją ścianą do ściany budynku istniejącego na sąsiedniej działce oraz jego wysokość będzie zgodna z obowiązującym na danym terenie planem miejscowym lub decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Niezależnie od powyższego, w tym miejscu należy także dodać, że w dniu 20 kwietnia 2021 r. do organu l instancji wpłynął wniosek M. K. o udzielenie pozwolenia na rozbiórkę budynku zlokalizowanego na dz. nr [...] (do ściany którego przylegać ma projektowany budynek). Wniosek ten został pozytywnie rozpatrzony, co skutkowało wydaniem w dniu 16 czerwca 2021 r., decyzji zezwalającej na rozbiórkę wnioskowanego budynku. Obecnie Wojewoda proceduje odwołanie Firma A od tej decyzji. Z kolei wniosek o pozwolenie na budowę analizowanej inwestycji do Prezydenta Miasta T. wpłynął w dniu 18 marca 2021 r. W opinii Wojewody w okolicznościach tej sprawy, nie można pominąć faktu, że organ l instancji równocześnie procedował dwa wnioski: o pozwolenie na budowę i rozbiórkę, których ostateczne rozstrzygnięcie ma wpływ na siebie. Bowiem wolą Inwestora jest budowa przedmiotowego budynku w granicy z działką skarżącego. W obecnym stanie faktycznym jest to możliwe wyłącznie, gdy ściana tego budynku będzie przylegać do ściany budynku skarżącego. Skoro odwołujący złożył wniosek o pozwolenie na rozbiórkę to znaczy, że w najbliższym czasie ma zamiar rozebrać ten budynek. W takiej sytuacji inwestor nie będzie mógł wykorzystać zwolnienia z odległości przewidzianych w § 12 ust. 1 (tj. 3 m od granicy ściana bez okien i drzwi oraz 4 m ściana z oknami i drzwiami). Bowiem trzeba mieć na względzie, że przepis § 12 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie stanowi wyjątek dotyczący usytuowania budynku bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działką, dlatego też analiza usytuowania projektowanego budynku powinna być szczegółowa. Zatem skorzystanie z tego przywileju jest możliwe wyłącznie w konkretnych przypadkach i w sytuacji gdy nie ma jakichkolwiek wątpliwości. W opinii organu odwoławczego decyzja Organu l instancji udzielająca pozwolenia na budowę była przedwczesna. Prezydent Miasta T. winien wstrzymać się z wydaniem zaskarżonej decyzji do czasu rozstrzygnięcia sprawy w przedmiocie rozbiórki budynku znajdującego się na działce nr [...]. Bowiem kwestia zakończenia postępowania dotyczącego pozwolenia na rozbiórkę w opinii organu będzie stanowić zagadnienie wstępne dla Prezydenta Miasta T.. Trzeba mieć na względzie, że to inwestor, chce skorzystać z faktu, że budynek skarżącego zlokalizowany jest w granicy. Dodać należy, że w momencie rozbiórki istniejącego budynku mieszkalnego skarżącego, Inwestor nie będzie mógł skorzystać z możliwości budowy planowanego budynku w granicy. Wojewoda poddając ocenie pozostałe zapisy § 12 warunków technicznych zezwalające na realizację budynku w granicy z działką wyjaśnia, że biorąc pod uwagę obecne uwarunkowania niemożliwa będzie realizacja budynku w granicy w myśl ust. 2 i 4 ww. przepisu. Mianowicie względem punktu 2 o brzmieniu: sytuowanie budynku w przypadku, o którym mowa w ust 1 pkt 2, dopuszcza się w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy, jeżeli plan miejscowy przewiduje taką możliwość, wyjaśnia się, że na terenie inwestycyjnym nie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Natomiast jeśli chodzi o punkt 4, który stanowi, że w zabudowie jednorodzinnej i zagrodowej, uwzględniając przepisy odrębne oraz przepisy § 13, 19, 23, 36, 40, 60 i 271- 273, dopuszcza się: 1) budowę budynku ścianą beż okien i drzwi bezpośrednio przy granicy działki budowlanej lub w odległości mniejszej niż określona w ust. 1 pkt 2, lecz nie mniejszej niż 1,5 m, na działce budowlanej o szerokości 16 m lub mniejszej, stwierdza się, że nie może mieć on zastosowania w tej sprawie z uwagi na fakt, że działka inwestycyjna ma ponad 16 m szerokości. Analizując w dalszej kolejności akta sprawy organ dopatrzył się następującej niespójności. Z rysunku znajdującego się na stronie 45 wynika, że projektowany budynek będzie zagłębiony na głębokości 1,05 m oraz, że istniejący budynek skarżącego posadowiony jest na tej samej głębokości. Na stronie 152 projektu budowlanego w ekspertyzie technicznej wskazano, że istniejący budynek skarżącego jest dwukondygnacyjny i posadowiony został na głębokości 80 cm od poziomu terenu istniejącego. Natomiast z dokumentacji dołączonej do wniosku o pozwolenia na rozbiórkę wynika, że istniejący budynek jest częściowo podpiwniczony. Na stronie 6 projektu rozbiórki wskazano, że fundamenty tego budynku posadowione są na rzędnej - 1155 m. Porównując ze sobą dokumentację odczytać można, że projektowany budynek będzie przylegać swoją ścianą do budynku skarżącego w części, gdzie jest on podpiwniczony. Zatem stwierdzenia wymaga fakt, że obie dokumentację są niespójne. Być może osoba sporządzająca ekspertyzę budynku skarżącego (znajdująca się w dokumentacji dotyczącej pozwolenia na budowę) wykonała wykopy przy niepodpiwniczonej części budynku gdzie jest on niepodpiwniczony. Winny one być wykonane w miejscu gdzie oba te budynki miały do siebie przylegać ścianami zewnętrznymi. Ta kwestia także powinna być wyjaśniona przy ponownym rozpatrzeniu sprawy przez organ l instancji, bowiem zagadnienie to może mieć wpływ na poziom posadowienia fundamentów w budynku objętym przedmiotowym wnioskiem o pozwolenie na budowę.

Od tej decyzji sprzeciw wniosło Firma A zarzucając naruszenie:

1/ art. 138 § 2 k.p.a. poprzez wydane zaskarżonej decyzji pomimo braku naruszenia przez organ I instancji jakichkolwiek przepisów postępowania, w tym niewskazania w treści zaskarżonej decyzji żadnego przepisu postępowania, który miałby zostać naruszony przez organ I Instancji, które to naruszenie jest przesłanką konieczną dla wydania decyzji kasatoryjnej, a wobec jego braku zaskarżona decyzja jest wadliwa, a rozstrzygnięcie kasatoryjnej niedopuszczalne;

2/ art. 138 § 2 k.p.a. poprzez wydanie zaskarżonej decyzji pomimo, że ewentualnie

konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy nie miał istotnego wpływu na jej rozstrzygnięcie, a z treści zaskarżonej decyzji wynika, że rzeczywistą przyczyną wydania decyzji kasatoryjnej była swoista niechęć organu II Instancji to rozstrzygania sprawy w istniejącym stanie faktycznym i oczekiwanie, że stan ten zmieni się w toku ponownego rozpoznania sprawy, co jednak nie jest przesłanką wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a. Nawet przy uwzględnieniu ewentualnej potrzeby dodatkowego wyjaśnienia określonych kwestii, organ II instancji z powodzeniem mógł tego dokonać w trybie art. 136 k.p.a., gdyż ewentualnie konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy nie miał istotnego wypływu na jej rozstrzygnięcie.

W uzasadnieniu rozwinięto powyższe zarzuty w konkluzji wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2018 r., poz. 2107), uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zaś, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302, ze zm.), zwanej dalej: "P.p.s.a.", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, natomiast art. 135 P.p.s.a. obliguje sąd do wzięcia pod uwagę z urzędu wszelkich naruszeń prawa.

Postępowanie w przedmiocie sprzeciwu od kasacyjnej decyzji organu administracji, w relacji do zasad ogólnych jakimi rządzi się P.p.s.a., jest znacznie uproszczone. Organ administracji nie ma obowiązku udzielenia odpowiedzi na skargę (art. 64c § 4 P.p.s.a.), w postępowaniu przed sądem nie biorą udziału uczestnicy, a jedynie strona skarżąca i organ, który wydał zaskarżoną decyzję (art. 64b § 3 P.p.s.a.), sąd co do zasady rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym (art. 64d § 1 P.p.s.a.). Rozpoznając sprzeciw od decyzji, sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 K.p.a. (art. 64e P.p.s.a.). Uwzględniając sprzeciw od decyzji, sąd uchyla decyzję w całości, jeżeli stwierdzi naruszenie art. 138 § 2 K.p.a. (art. 151a § 1 P.p.s.a.). W przypadku nieuwzględnienia sprzeciwu od decyzji sąd oddala sprzeciw (art. 151a § 2 P.p.s.a.).

Konstrukcja postępowania sądowego w rozpoznaniu sprzeciwu od decyzji kasacyjnej implikuje zatem daleko idące ograniczenia w zakresie sposobu i kryteriów dokonywanej przez sąd kontroli. Ograniczeniu, by nie powiedzieć wyłączeniu, uległa możliwość badania i weryfikacji przez sąd materialnoprawnych aspektów zaskarżonego rozstrzygnięcia. Taka ocena stałaby się determinantą przyszłego rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej. Kreowania takiej determinanty w postępowaniu prowadzonym pod nieobecność wszystkich podmiotów, których interesu prawnego jego wynik może dotyczyć i przy braku pełnej kontroli instancyjnej nie można pogodzić ani z podstawowymi zasadami porządku prawnego, ani z wymogami sprawiedliwości proceduralnej. W konsekwencji kontrola decyzji kasacyjnej musi się sprowadzać do oceny, czy przy przyjętych przez organ odwoławczy założeniach materialnoprawnych przesłanki z art. 138 § 2 K.p.a. jawią się jako spełnione - natomiast to, czy owe założenia są trafne, pozostać musi kwestią otwartą. Weryfikacja tych założeń będzie mogła nastąpić dopiero w razie wniesienia skargi na decyzję merytoryczną. Oceniając legalność decyzji kasacyjnej obowiązkiem sądu administracyjnego jest jedynie ustalenie, czy zachodziły przesłanki do zastosowania art. 138 § 2 K.p.a., a więc odstąpienia od zasady ogólnej ponownego, merytorycznego rozpoznania sprawy albo zakończenia jej w inny sposób. Dokonując kontroli rozstrzygnięcia wydanego na podstawie 138 § 2 K.p.a. sąd nie jest zatem władny odnosić się do meritum sprawy w kierunku jej przesądzenia, skoro na skutek uchylenia decyzji organu pierwszej instancji sprawa wraca do merytorycznego rozpatrzenia przed tym organem (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 maja 2017 r., sygn. akt II OSK 2219/15). Także w wyroku z dnia z dnia 1 lipca 2021 r. II OSK 1190/21 Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, iż zgodnie z art. 64e p.p.s.a. rozpoznając sprzeciw od decyzji, sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a. Oznacza to, że zakres kontroli legalności sprawowany przez sąd administracyjny w sprawie zainicjowanej sprzeciwem od decyzji kasacyjnej został określony w sposób zawężający, tzn. rola sądu administracyjnego kontrolującego decyzję o charakterze kasacyjnym sprowadza się do analizy przyczyn, dla których organ odwoławczy uznał za konieczne skorzystanie z możliwości przewidzianej przepisem art. 138 § 2 k.p.a. W konsekwencji, sąd jest władny uwzględnić sprzeciw wyłącznie, gdy uchylenie decyzji pierwszoinstancyjnej i przekazanie sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania nie wynikało z przesłanek wynikających z ww. przepisu.

W myśl art. 138 § 2 K.p.a., organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy uwzględnić przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Przepis ten przesądza, iż organ odwoławczy może wydać decyzję kasacyjną, gdy organ pierwszej instancji przy rozpatrywaniu sprawy naruszył przepisy postępowania w stopniu uzasadniającym uznanie sprawy za niewyjaśnioną i przez to niekwalifikującą się do merytorycznego rozstrzygnięcia przez organ drugiej instancji (zob. wyrok NSA z dnia 14 lutego 2017 r., sygn. akt II OSK 1386/15). Kasacyjne rozstrzygnięcie winno zapaść wtedy, gdy wątpliwości organu drugiej instancji co do stanu faktycznego nie da się wyeliminować w trybie art. 136 K.p.a. tj. w sytuacji, kiedy konieczny do uzupełnienia materiał dowodowy ma tak dużą skalę, że dokonanie tych czynności (uzupełnienie materiału dowodowego) przez organ II instancji i oparcie na nim rozstrzygnięcia naruszyło by zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, chyba, że wszystkie strony zgodnie z art. 136 § 2 k.p.a. wniosą o przeprowadzenie postępowanie wyjaśniające w zakresie niezbędnym do rozstrzygnięcia sprawy przez organ odwoławczy (por. wyrok NSA z dnia 28 maja 2021 r. I OSK 650/21). Jak zasadnie wskazuje Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia z dnia 10 maja 2021 r. II SA/Gl 438/21, stwierdzenie "koniecznego do wyjaśnienia zakresu sprawy" jest równoznaczne z nieprzeprowadzeniem przez organ pierwszej instancji postępowania wyjaśniającego w całości lub znacznej części, co uniemożliwia rozstrzygnięcie sprawy przez organ odwoławczy zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.

W niniejszej sprawie organ odwoławczy wadliwości decyzji organu I instancji upatruje w "przedwczesności" wydanego rozstrzygnięcia. W ocenie tego organu z uwagi na to, że budynek projektowany ma być zlokalizowany w granicy z działką sąsiednią oraz fakt, że budynek na działce sąsiedniej objęty jest postępowaniem o udzielenie pozwolenia na jego rozbiórkę i mając na uwadze przepisy techniczno-budowlane, które na działce objętej zamierzeniem inwestycyjnym umożliwiają realizację obiektu budowlanego w granicy z działką sąsiednią jedynie, gdy na tej działce jest już posadowiony budynek w granicy, organ I instancji powinien zawiesić postępowanie do czasu rozstrzygnięcia postępowania o pozwolenie na rozbiórkę.

Ze stanowiskiem tym nie sposób się zgodzić. Jak mowa wyżej przesłanki do wydania decyzji kasacyjnej ustawodawca kompleksowo zamieścił w art. 138 § 2 K.p.a. Przesłanki te to naruszenie przez organ I instancji przepisów postępowania i znaczne braki w materiale dowodowym – w zakresie niezbędnym do rozstrzygnięcia danej sprawy. Brak tam przesłanki "przedwczesności" orzekania. Decyzja wydana przez organ I instancji w razie wniesienia odwołania nie ma przymiotu ostateczności. Nikt na jej podstawie nie nabywa praw ani na nikogo nie są nakładane obowiązki (z wyjątkiem decyzji, którym nadano rygor natychmiastowej wykonalności, ale nie jest to przypadek rozpoznawany). Jeżeli organ II instancji który zauważa, że w sprawie występuje zagadnienie prejudycjalne, czego nie dostrzegł lub nie uwzględnił organ I instancji, sam władny jest postępowanie zawiesić w oparciu o przepis art. 97 § 2 pkt 4 K.p.a. Niedopuszczalnym jest uchylanie do ponownego rozpatrzenia decyzji organu I instancji by ten postępowanie zawiesił. Postępowanie takie nie tylko stoi w sprzeczności z art. 138 § 2 K.p.a. ale jest też nieracjonalne oraz narusza wyrażoną w art. 7 K.p.a. zasadzie praworządności - w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Działanie takie narusza też zasadę szybkości postępowania administracyjnego, o której mowa w art. 12 § 1a który stanowi, że organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Z pewnością "cofanie" postępowania administracyjnego do I instancji by organ ten dokonał czynności procesowej a nie merytorycznej, w sytuacji, gdy organ odwoławczy władny jest sam tę czynność dokonać narusza obie wyżej wskazane ogólne zasady, jakimi rządzi się K.p.a. oraz, jak mowa wyżej narusza przede wszystkim art. 138 § 2 K.p.a.

Zauważyć też należy, że organ w zaskarżonej decyzji wskazuje też na inne (potencjalne) nieprawidłowości w postępowaniu przed organem I instancji (niespójności w dokumentacji projektowej oraz wątpliwości, co do kręgu stron postępowania), nie są to jednak w żadnym razie przesłanki kasacyjne ale drobne kwestie, które władny był wyjaśnić organ odwoławczy w ramach przysługujących mu kompetencji. Organ zresztą owych niespójności czy wątpliwości nie wskazuje, jako przesłanki do wydania decyzji kasacyjne a niejako przy okazji wydania takiej decyzji zwraca uwagę organowi I instancji na dostrzeżone drobne uchybienia.

Wprawdzie sąd rozpoznając sprzeciw od decyzji kasacyjnej nie powinien wkraczać w merytoryczną część zapatrywań organu odwoławczego w kwestiach dotyczących miedzy innymi podstaw do orzeczenia o uchyleniu decyzji organu I instancji do ponownego rozpatrzenia a jedynie czy ma to zapatrywanie umocowanie w art. 138 § 2 K.p.a. , to jednak sąd powinien odnieść się do zarzutów sprzeciwu jeżeli zarzuty w tym przedmiocie zostały zgłoszone. Sąd podziela pogląd wyrażony przez skarżącego, że zagadnienie prejudycjalne, o jakim mowa w art. 97 § 2 pkt 4 K.p.a. to sprawa, którą musi rozstrzygnąć inny organ bądź sąd a nie ten sam organ. Przepis ten wyraźnie stanowi, iż organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Słowo "inny" ma znaczenie jednoznaczne, nie może ono odnosić się do tego samego organu. Jak zasadnie wskazano w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 marca 2020 r. I OSK 2101/18 pod pojęciem zagadnienia wstępnego, (...) należy rozumieć zagadnienie prawne, które determinuje podjęcie rozstrzygnięcia w danej sprawie, przy czym organem właściwym do wypowiedzenia się w przedmiocie tego zagadnienia prawnego jest inny niż prowadzący sprawę organ administracji bądź sąd. Powołać się też można na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 lipca 2020 r. I OSK 2660/19 w którym orzeczono, iż aby jakieś zagadnienie prawne mogło zostać zakwalifikowane jako zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. to od jego rozstrzygnięcia musi zależeć sama możliwość rozpatrzenia sprawy, a nie wyłącznie sposób jej rozpatrzenia.

Zgodzić się też należy ze stanowiskiem skarżącego, iż organ orzeka w oparciu o stan faktyczny aktualny na dzień orzekania. Samo zaś wszczynanie postępowania administracyjnego nie powinno być narzędziem służącym blokowaniu innych toczących się już postępowań. Jak wynika z ustaleń organu, wniosek o pozwolenie na rozbiórkę wniósł odwołujący się od decyzji organu I instancji M. K. i uczynił to po złożeniu przez inwestorów wniosku o udzielenie pozwolenia na budowę. Zasadnie strona skarżąca powołuje się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 lutego 2020 r. II OSK 1100/18, w którym wywiedziono, iż zasada aktualności orzeczenia obejmuje obowiązek uwzględnienia przez organ przepisów prawnych i stanu faktycznego aktualnych i istniejących na dzień orzekania. Następcza zmiana stanu faktycznego, co do zasady, nie ma wpływu na obowiązywanie ostatecznej decyzji. Konsekwencją powyższego jest to, że kontrola legalności decyzji w postępowaniu sądowoadministracyjnym dokonywana jest według stanu faktycznego istniejącego w dacie orzekania przez organ administracji. Pogląd ten podziela też sąd rozpoznającym niniejszą sprawę

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151a § 1 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji wyroku.