Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1156/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2007-12-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Budownictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 155
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Tarnowska (spr.) Sędziowie : Sędzia WSA Elżbieta Lenart Asesor WSA Iwona Kosińska Protokolant Jolanta Dominiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 listopada 2007 r. sprawy ze skargi C. S. na decyzję Ministra Budownictwa z dnia [...] maja 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany decyzji oddala skargę.


UZASADNIENIE

Minister Budownictwa decyzją z dnia [...] maja 2007 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania C. S. od decyzji Wojewody Podlaskiego z dnia [...] marca 2007 r. nr [...] odmawiającej zmiany własnej decyzji z dnia [...] lutego 2004 r. nr [...] utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta Miasta B. z dnia [...] grudnia 2003 r. nr [...] o odmowie zwrotu działki położonej w B. przy [...], oznaczonej numerem [...] o powierzchni [...] ha, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu decyzji Minister Budownictwa podał, że Wojewoda Białostocki decyzją z dnia [...] października 1998 r. nr [...] orzekł o wywłaszczeniu za odszkodowaniem na rzecz Gminy B. zabudowanej nieruchomości położonej w B. przy Al. [...], oznaczonej jako działka nr [...] o powierzchni [...] m2.

Z ustaleń organu wynika, że decyzją z dnia [...] grudnia 2003 r. nr [...] wydaną - na skutek wniosku C. S. z dnia 1 września 2003 r. o zwrot nieruchomości - Prezydent Miasta B. orzekł o odmowie zwrotu tej nieruchomości. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Wojewody Podlaskiego z dnia [...] lutego 2004 r. nr [...].

Wnioskiem z dnia 15 maja 2006 r., uzupełnianym pismami z dnia 25 września 2006 r., 15 stycznia 2007 r., 23 stycznia 2007 r., 12 lutego 2007 r. i 8 marca 2007 r. C. S. zwrócił się do Prezydenta Miasta B. o uchylenie za zgodą stron, w oparciu o art. 155 kpa, ostatecznej decyzji Wojewody Podlaskiego z dnia [...] lutego 2004 r., utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta Miasta B. z dnia [...] grudnia 2003 r. o odmowie zwrotu przedmiotowej nieruchomości. Wniosek ten Prezydent Miasta B. przekazał do rozpoznania Wojewodzie Podlaskiemu, zgodnie z właściwością. Wojewoda Podlaski decyzją z dnia [...] marca 2007 r. odmówił zmiany własnej decyzji z dnia [...] lutego 2004 r. utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta Miasta B. z dnia [...] grudnia 2003 r. nr [...] o odmowie zwrotu działki położonej w B. przy [...], oznaczonej nr [...] o powierzchni [...] ha, wskazując na brak zgody strony postępowania - Gminy B., na zmianę bądź uchylenie decyzji.

Minister Budownictwa w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stwierdził, że treść art. 155 kpa wskazuje, iż przesłankami pozytywnymi stosowania tego przepisu są: zgoda stron, zgodność wzruszenia decyzji z interesem społecznym lub słusznym interesem strony, brak zakazu wzruszenia ostatecznej decyzji zawartego w przepisach odrębnych. Wszystkie te przesłanki muszą być spełnione kumulatywnie, a brak którejkolwiek z nich skutkuje odmową zmiany lub uchylenia decyzji.

Organ drugiej instancji wskazał, że stronami niniejszego postępowania w sprawie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości, położonej w B. przy [...], oznaczonej jako działka nr [...] o powierzchni [...] m2, są byli właściciele nieruchomości T. i C. S. oraz Gmina B., na rzecz której nieruchomość została wywłaszczona. Pismem z dnia 30 stycznia 2007 r. Wojewoda Podlaski zwrócił się do Prezydenta Miasta B. o zajęcie stanowiska w kwestii zmiany w trybie art. 155 kpa decyzji Wojewody Podlaskiego z dnia [...] lutego 2004 r. utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta Miasta B. z dnia [...] grudnia 2003 r. Prezydent Miasta B. pismem z dnia 13 lutego 2007 r. poinformował Wojewodę Podlaskiego, iż nie widzi podstaw do zmiany lub uchylenia przedmiotowej decyzji. Zdaniem organu drugiej instancji, brak zgody Prezydenta Miasta B. na zmianę w trybie art. 155 kpa powyższej decyzji powoduje obowiązek odmowy uchylenia tej decyzji, zaś kwestia wyrażenia zgody jest wyrazem woli określonego podmiotu i nie wymaga uzasadnienia.

Obszerną skargę na decyzję Ministra Budownictwa do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył C. S.; twierdząc, że postępowanie przeprowadzone zostało niezgodnie z przepisami i kwestionując zaskarżoną decyzję, gdyż organ nie wyjaśnił dlaczego odmówił wyrażenia zgody na zmianę decyzji, skarżący domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji.

W odpowiedzi na skargę Minister Budownictwa wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).

Dokonując oceny zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że skarga nie mogła zostać uwzględniona, ponieważ zaskarżona decyzja i decyzja poprzedzająca nie naruszają prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

W niniejszej sprawie przedmiotem skargi jest odmowa zmiany w trybie art. 155 kpa decyzji utrzymującej w mocy decyzję o odmowie zwrotu nieruchomości.

Postępowanie administracyjne zostało wszczęte wnioskiem C. S. z dnia 15 maja 2006 r. o uchylenie za zgodą stron, w trybie art. 155 kpa, ostatecznej decyzji utrzymującej w mocy decyzję odmawiającą zwrotu wywłaszczonej nieruchomości położonej w B., przy [...], oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha.

Minister Budownictwa decyzją z dnia [...] maja 2007 r. utrzymał w mocy decyzję Wojewody Podlaskiego odmawiającą zmiany własnej decyzji z dnia [...] lutego 2004 r. utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta Miasta B. z dnia [...] grudnia 2003 r. o odmowie zwrotu działki nr [...] położonej w B. przy ul. [...].

Zgodnie z art.155 kpa, decyzja ostateczna na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, lub przez organ wyższego stopnia, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony.

Prawidłowo organ uznał, że przesłankami pozytywnymi zastosowania art. 155 kpa, są: zgoda strony, zgodność wzruszenia decyzji z interesem społecznym lub słusznym interesem strony, brak zakazu wzruszenia decyzji zawartego w przepisach szczególnych.

Sąd podziela stanowisko organu, że skoro w sprawie nie została spełniona pierwsza przesłanka pozytywna - zgoda strony, wniosek o zmianę decyzji ostatecznej w trybie art. 155 kpa podlega oddaleniu.

Stanowisko organu jest zgodne z orzecznictwem zarówno Sądu Najwyższego jak i Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 14 marca 1991 r. sygn. akt III ARN 32/90 (OSNC 1992/6/112), stwierdził, że zgoda strony na wzruszenie w całości lub w części decyzji, z której czerpie ona swe prawa, nie może być ani dorozumiana, ani domniemana. Tylko i wyłącznie zgoda udzielona wprost i wyraźnie, przez stosowne oświadczenie złożone organowi administracji państwowej, może stanowić jedną z przesłanek zmiany lub uchylenia ostatecznej decyzji na podstawie art. 155 kpa. Stanowisko takie zostało powtórzone w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego Warszawie z dnia 18 lutego 1999 r. sygn. akt IV SA 251/97 (LEX nr 48251), w którym Sąd uznał, że zgoda strony na wzruszenie decyzji w trybie art. 155 kpa musi być udzielona wprost i wyraźnie, najlepiej na piśmie w formie oświadczenia bądź do protokołu, nie może to być zgoda dorozumiana ani domniemana.

Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku tym stwierdził również, że treść zgody w zasadzie wyznacza granice dopuszczalnych zmian, jakie mogą być dokonane decyzją wydaną na podstawie art. 155 kpa, a brak zgody strony na zmianę decyzji, na mocy której nabyła prawo, stanowi przesłankę negatywną do wszczęcia postępowania w tym trybie i konieczność jego umorzenia (art. 105 § 1 kpa), jeżeli zostało wszczęte.

W niniejszej sprawie organ pierwszej instancji wprawdzie ani nie odmówił wszczęcia postępowania ani też nie umorzył postępowania, lecz rozstrzygnął sprawę merytorycznie odmawiając zwrotu nieruchomości, jednakże należy uznać, że jest to uchybienie przepisom postępowania, które nie miało wpływu na wynik sprawy.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), Sąd orzekł jak w sentencji.

-----------------------

3