Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 887/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2021-07-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję w części

SENTENCJA

Dnia 7 lipca 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Świstak Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Sędzia WSA Aleksandra Kiersnowska-Tylewicz po rozpoznaniu w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 7 lipca 2021 roku sprawy ze skargi B. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2020 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego I. uchyla zaskarżoną decyzję w pkt 2., w zakresie początkowej daty przyznania skarżącej świadczenie pielęgnacyjnego, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej B. G. kwotę [...]zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia [...] grudnia 2019 r. (data wpływu do Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w O.: [...] grudnia 2019 r.) B. G. (zwana dalej "wnioskodawcą" lub "Skarżącą") reprezentowana przez pełnomocnika – adw. K. G. zwróciła się z wnioskiem do Burmistrza Miasta i Gminy O. o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku ze sprawowaną opieką nad swoim ojcem – A. W.. Do wniosku dołączono orzeczenie o stopniu niepełnosprawności z dnia [...] grudnia 2010 r. wystawione przez Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności w Z., w którym zakwalifikowano A. W. do znacznego stopnia niepełnosprawności. Jak wynika z powołanego orzeczenia, nie da się ustalić, kiedy powstała niepełnosprawność. Ponadto wnioskodawca oświadczyła, że od 2005 r. nie pracuje, a także nie jest zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy. Wnioskodawca dołączyła oświadczenie w którym deklaruje, że w razie przyznania jej wnioskowanego świadczenia rezygnuje z zasiłku dla opiekuna przyznanego w 2014 r. (decyzja Burmistrza Miasta i Gminy O. z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...], zwana dalej "decyzją z 2014 r.").

W toku wywiadu środowiskowego ustalono, że A. W. (lat 89) zamieszkuje z córką tj. Skarżącą i jej mężem, posiada stały dochód w postaci emerytury i jest niepełnosprawny w stopniu znacznym.

Pismem z dnia [...] stycznia 2020 r. Burmistrz Miasta i Gminy O. wezwał wnioskodawcę do dostarczenia bezwarunkowej zgody na uchylenie w trybie art. 155 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zmianami, zwanej dalej "k.p.a.") decyzji przyznającej jej prawo do zasiłku dla opiekuna i wszystkich decyzji zmieniających oraz wskazania terminu, od którego wnioskodawca wnosi o uchylenie tych decyzji. Wnioskodawca doręczyła takie oświadczenie.

Decyzją z dnia [...] lutego 2020 r. nr [...] Burmistrz Miasta i Gminy O. (zwany dalej "Burmistrzem" lub "organem I instancji") odmówił wnioskodawcy świadczenia pielęgnacyjnego. Jako podstawę odmowy wskazano przepis art. 17 ust. 1b ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 111, zwanej dalej "u.ś.r.") i fakt, że Skarżąca nie jest osobą znajdującą się katalogu osób uprawnionych do ubiegania się o to świadczenie.

W wyniku rozpoznania odwołania, decyzją z dnia [...] kwietnia 2020 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze (zwane dalej "SKO w P.", "Kolegium" lub "organem II instancji") uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania. Kolegium wskazało na nieprawidłowe zastosowanie art. 17 ust. 1b u.ś.r. Samo jednak nie przyznało świadczenia, ponieważ Skarżąca posiada ustalone prawo do zasiłku dla opiekuna określone w art. 17 ust. 1 pkt 1 lit. b u.ś.r.

Ponownie przeprowadzając postępowanie administracyjne Burmistrz ponownie wezwał wnioskodawcę do złożenia bezwarunkowej zgody na uchylenie decyzji z 2014 r. w trybie art. 155 k.p.a. Wnioskodawca ponownie złożyła żądane oświadczenie. Decyzją z dnia [...] czerwca 2020 r. Burmistrz odmówił uchylenia decyzji z 2014 r. od grudnia 2014 r. i uchylił ją z dniem [...] czerwca 2020 r.

Decyzją z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...] Burmistrz ponownie odmówił przyznania świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 1 u.ś.r. W uzasadnieniu decyzji w powtórzono ustalenia zawarte w poprzedniej decyzji. Uznano, że skoro przepis art. 17 ust. 1b u.ś.r. nie został wyeliminowany z obrotu prawnego przez Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 21 października 2014 r., sygn. akt K 38/13 to nie ma podstaw pomijać go w procesie stosowania prawa. Poza tym, wnioskodawca posiada prawo do zasiłku dla opiekuna. Tym samym nie spełnia wymagań z art. 17 ust. 1b, ust. 5 pkt 2a, ust. 5 pkt 1 lit. b, pkt 5, art. 27 ust. 5 u.ś.r.

W terminowo wniesionym odwołaniu pełnomocnik Skarżącej zaskarżył decyzję organu I instancji w całości podnosząc zarzut naruszenia prawa materialnego mającego istotny wpływ na wydanie decyzji:

1) przez zastosowanie normy z art. 17 ust. 1b u.ś.r. bez uwzględnienia okoliczności, iż na skutek wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r. K 38/13 doszło do uznania niekonstytucyjności części wskazanej normy prawnej w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną ze względu na datę powstania niepełnosprawności osoby wymagającej opieki, a przez to naruszenie art. 190 ust. 1 Konstytucji RP;

2) tj. art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. przez błędne uznanie, że Skarżąca jako córka niepełnosprawnego nie jest uprawniona do świadczenia pielęgnacyjnego, podczas gdy znajduje się ona w kręgu osób, na których ciąży obowiązek alimentacyjny w pierwszym stopniu.

Na tej podstawie Skarżąca wniosła o uchylenie w całości decyzji Burmistrza i w tym zakresie orzeczenie co do istoty sprawy, a więc przyznanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. W uzasadnieniu pełnomocnik Skarżącej wyłożył znaczenie wyroku zakresowego Trybunału Konstytucyjnego. Wskazał, że w zakresie w jakim różnicuje się osoby w zależności od wieku, w którym powstała niepełnosprawność, przepis art. 17 ust. 1b u.ś.r. jest niezgodny z Konstytucją RP. Rolą organów administracji publicznej jest wzięcie tego zagadnienia pod uwagę i uwzględnienie go podczas wydawania decyzji.

Decyzją z dnia [...] września 2020 r. nr [...] Kolegium uchyliło zaskarżoną decyzję w całości (pkt 1. sentencji decyzji) oraz przyznało Skarżącej świadczenie na okres od [...] czerwca 2020 r. na czas nieokreślony w wysokości [...] zł miesięcznie (pkt 2. sentencji decyzji). Kolegium w pełni zgodziło się z argumentacją Skarżącej co do niekonstytucyjności przepisu art. 17 ust. 1b u.ś.r. Stwierdzono także, że Skarżąca jest uprawniona do ubiegania się o wnioskowane świadczenie z uwagi na pokrewieństwo z A. W.. Stąd orzeczono co do istoty sprawy przyznając świadczenie.

Organ II instancji wskazał, że świadczenie przyznano od dnia [...] czerwca 2020 r., ponieważ wtedy odpadła przesłanka negatywna uniemożliwiająca przyznanie świadczenia w postaci uchylenia decyzji z 2014 r., w której przyznano zasiłek dla opiekunów. Organ II instancji uznał, że co prawda z art. 24 ust. 2 u.ś.r. wynika, że świadczenie przyznaje się od miesiąca, w którym wpłynął wniosek, jednakże do momentu pobierania zasiłku dla opiekunów nie było możliwości przyznania jej tego świadczenia.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniósł pełnomocnik Skarżącej, w której decyzję SKO w P. zaskarżono w części dotyczącej braku orzeczenia o wyrównaniu świadczenia od dnia złożenia wniosku w zakresie sprawowanej opieki nad niepełnosprawnym ojcem. Skarżąca podniosła zarzut naruszenia przepisu art. 24 ust. 2 u.ś.r. co spowodowało nieprzyznanie jej świadczenia począwszy od dnia, w którym złożono wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami tj. od dnia [...] grudnia 2019 r.

Na tej podstawie Skarżąca wniosła o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym, uchylenie decyzji w zakreślonym zakresie i orzeczenie, że świadczenie przysługuje od [...] grudnia 2019 r. oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Zdaniem Skarżącej skoro wniosek wraz z dokumentami prawidłowo wypełnionymi wpłynął do Urzędu Miasta i Gminy O. w dniu [...] grudnia 2019 r. to świadczenie powinno być przyznane od dnia [...] grudnia 2019 r. w świetle art. 24 ust. 2 u.ś.r. Zdaniem Skarżącej to, że składając wniosek nie zrezygnowała jednocześnie z przysługującego jej wówczas zasiłku nie prowadzi do wniosku, że nastąpił zbieg świadczeń i to miałoby uzasadniać nieprzyznanie jej świadczenia od miesiąca, w którym wniosek wpłynął. To pozbawiałoby Skarżącą środków finansowych niezbędnych do opieki nad ojcem. Skarżąca w myśl art. 27 ust. 5 u.ś.r. ma prawo wyboru świadczenia korzystniejszego, a zaskarżone rozstrzygnięcie jest niedopuszczalne. Dotychczasowe postępowanie Skarżącej świadczy aż nadto, że od początku była świadoma konieczności rezygnacji z zasiłku dla opiekunów składając już wniosek inicjujący postępowanie.

W odpowiedzi na skargę SKO w P. wniosło o jej oddalenie. Zdaniem organu odwoławczego uchylenie z dniem [...] czerwca 2020 r. decyzji przyznającej zasiłek otworzyło możliwość do uzyskania wnioskowanego świadczenia. Z tego względu SKO w P. przyznało to świadczenie właśnie od tej daty.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Skarga zasługiwała na uwzględnienie.

Na wstępie należy wskazać, że sprawa została rozpoznana w trybie art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zmianami, zwanej dalej "p.p.s.a."). Powołany przepis stanowi: "Sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy." Skarżąca wniosła o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym, a Kolegium nie zażądało przeprowadzenia rozprawy. Z tych względów zarządzeniem z dnia [...] maja 2021 r. Przewodniczący Wydziału II. tut. Sądu wyznaczył termin posiedzenia niejawnego na dzień [...] lipca 2021 r. zaznaczając, że sprawa ma być skierowana do rozpoznana w trybie uproszczonym. Na podstawie art. 120 p.p.s.a. w trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 137) sądy administracyjne sprawują kontrolę nad działalnością administracji publicznej przyjmując jako kryterium kontroli zgodność z prawem. Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. w zakresie realizowanej kontroli, Sąd nie jest związany granicami skargi, w związku z czym zarzuty podniesione w jej treści nie wyznaczają kierunku analizy podejmowanej przez Sąd.

Przedmiotem sprawy jest decyzja reformatoryjna Kolegium uchylająca decyzję Burmistrza w całości oraz rozstrzygająca sprawę co do istoty przez przyznanie Skarżącej wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego z dniem [...] czerwca 2020 r. na czas nieokreślony. Z uwagi na to, ze decyzja SKO w P. została zaskarżona w części, a Sąd w składzie orzekającym aprobuje zapadłe rozstrzygnięcie w pkt 1. sentencji decyzji, dalsza analiza będzie się koncentrować jedynie na przedmiocie zaskarżenia.

Wniosek o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego został złożony w dniu [...] grudnia 2019 r. w Urzędzie Miasta i Gminy O. pismem z dnia [...] grudnia 2019 r. Zgodnie z art. 24 ust. 2 u.ś.r.: "Prawo do świadczeń rodzinnych ustala się, począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, do końca okresu zasiłkowego." Zdaniem Skarżącej świadczenie powinno być przyznane jej od dnia [...] grudnia 2019 r., gdyż właśnie w tym miesiącu wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami. Organ II instancji stoi jednak na stanowisku, że przyznanie tego świadczenia od dnia [...] grudnia 2019 r. nie było możliwe, ponieważ dopiero w czerwcu 2020 r. uchylono decyzję z 2014 r., której przyznano Skarżącej zasiłek dla opiekunów. Stanowisko to jest, zdaniem Sądu w składzie orzekającym błędne i należało przyznać rację Skarżącej. Argumentacja Sądu wymaga w pierwszej kolejności analizy uzasadnienia organu odwoławczego.

Skarżąca decyzją z 2014 r. uzyskała zasiłek dla opiekunów, który przysługiwał jej na czas nieokreślony w związku ze sprawowaną opieką nad niepełnosprawnym ojcem. Ten fakt, zdaniem Kolegium stanowił przesłankę negatywną do przyznania wnioskowanego świadczenia za okres począwszy od miesiąca złożenia wniosku tj. od grudnia 2019 r. W uzasadnieniu swojej decyzji organ II instancji powoływał się na treść art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. b u.ś.r., który stanowi: "Świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego, świadczenia pielęgnacyjnego lub zasiłku dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów". Przedstawiony stan faktyczny wpisuje się w hipotezę normy prawnej z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. b u.ś.r.

Odnosząc się do podniesionych w skardze zarzutów, Sąd stwierdza, że są one uzasadnione. Zgodnie z art. 27 ust. 5 pkt 2 i 5 u.ś.r. oraz częścią wspólną tego przepisu: "W przypadku zbiegu uprawnień do następujących świadczeń: świadczenia pielęgnacyjnego lub zasiłku dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów - przysługuje jedno z tych świadczeń wybrane przez osobę uprawnioną - także w przypadku gdy świadczenia te przysługują w związku z opieką nad różnymi osobami". Ustawodawca, mając na względzie ratio legis powołanej regulacji, dąży do tego, aby osoba uprawniona mogła skorzystać z tego świadczenia, które jest dla niej korzystniejsze. Wykładnia zarówno językowa jak i funkcjonalna tego przepisu, co zasadnie podnosi Skarżąca, prowadzi do wniosku, że osoba uprawniona pobierająca jedno ze świadczeń może zdecydować, które z nich będzie pobierać. Efekty wykładni przedstawione na podstawie tego przepisu znajdują uzasadnienie aksjologiczne w materii konstytucyjnej, szczególnie zawartej w art. 2 Konstytucji RP wyrażającej przede wszystkim zasadę demokratycznego państwa prawnego, ale przede wszystkim (na gruncie niniejszej sprawy) zasady sprawiedliwości społecznej. Nie może być uznane za sprawiedliwe rozstrzygnięcie organu administracji publicznej, w którym pozbawia się stronę postępowania świadczenia korzystniejszego dla niej wobec możliwości dokonania wyboru, który daje sam ustawodawca w art. 27 ust. 5 u.ś.r.

W niniejszej sprawie Skarżąca wyraźnie sprecyzowała, że w razie przyznania wnioskowanego świadczenia, rezygnuje ze świadczenia przyznanego decyzją z 2014 r. Takie oświadczenie (k. 16 akt administracyjnych organu I instancji) złożyła Skarżąca razem z wnioskiem inicjującym postępowanie administracyjne w dniu [...] grudnia 2019 r. Ponadto, Skarżąca złożyła dwukrotnie odrębne oświadczenia, że wyraża zgodę na uchylenie decyzji z 2014 r. w trybie art. 155 k.p.a. Zatem należy uznać, że Skarżąca dopełniła ciążącego na niej obowiązku wynikającego z art. 27 ust. 5 u.ś.r. Wyrażenie woli w przedmiocie wyboru świadczenia korzystniejszego dla osoby sprawującej opiekę uprawnia ją do uzyskania tego świadczenia począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, do końca okresu zasiłkowego (art. 24 ust. 2 u.ś.r.). Pomimo wątpliwości proceduralnych podnoszonych w orzecznictwie należy podkreślić że, Skarżąca nie ma wpływu na dalsze procedowanie przyznawania świadczenia, a w związku z tym nie powinna ponosić z tego tytułu negatywnych konsekwencji. Powyższa konstatacja, znajduje potwierdzenie w orzecznictwie. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego: "Fakt uzyskiwania przez stronę zasiłku dla opiekuna nie może być przeszkodą do przyznania wnioskodawcy świadczenia pielęgnacyjnego w stosunku do tej samej osoby podopiecznej. W sytuacji zbiegu po stronie tego samego podmiotu uprawnień do obydwu tych świadczeń znajduje bowiem zastosowanie przepis art. 27 ust. 5 u.ś.r. Taka wykładnia uwzględnia aspekty celowościowe i wartości chronione konstytucyjnie, a także funkcję tych świadczeń rodzinnych, które związane są z opieką nad osobami niezdolnymi do samodzielnej egzystencji. Przyjęcie stanowiska według którego w przypadku, gdy osoba uprawniona otrzymuje jedno ze świadczeń, ustalenie prawa do innego świadczenia opiekuńczego nie jest możliwe, prowadziłoby do sytuacji, w której możliwość dokonania wyboru korzystniejszego świadczenia - w przypadku zbiegu uprawnień do świadczeń - byłaby praktycznie niemożliwa do realizacji, a zatem uprawnienie to miałoby charakter czysto iluzoryczny". (wyrok NSA z dnia 11 grudnia 2019 r., sygn. akt I OSK 3/19, dostępny na stronie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl – Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, zwana dalej "CBOSA").

Sąd w składzie orzekającym stoi na stanowisku, że sprzeczna z koncepcją racjonalnego prawodawcy, byłaby akceptacja sytuacji, w której osoba sprawująca opiekę nad osobą niepełnosprawną wnioskująca o przyznanie drugiego ze świadczeń, musiałaby najpierw zrzec się świadczenia uprzednio przyznanego, by następnie oczekiwać w niepewności na wydanie decyzji przyznającej świadczenie korzystniejsze, bez pewności jego uzyskania pozostając bez środków (zob. także wyrok WSA w Poznaniu z dnia 20 czerwca 2020 r., sygn. akt IV SA/Po 173/20, dostępny w CBOSA). Należy jednak podkreślić, że ten scenariusz spełnił się w niniejszej sprawie. Decyzją z dnia [...] czerwca 2020 r. Burmistrz uchylił decyzję z 2014 r. z dniem [...] czerwca 2020 r., a następnie decyzją zakwestionowaną w odwołaniu odmówił wnioskowanego świadczenia. Takie rozstrzygnięcie niweczy jakiekolwiek zaufanie obywateli do organów władzy publicznej, gdyż pozbawia całkowicie Skarżącą środków przeznaczanych na opiekę nad osobą niepełnosprawną, ale także utrzymanie własne.

"Trudno się dziwić, że strona nie chce zrezygnować z otrzymywanego świadczenia przed uzyskaniem pewności, że spełnia warunki do otrzymywania świadczenia korzystniejszego". (wyrok NSA z dnia 10 grudnia 2019 r., sygn. akt I OSK 200/19, zob. także wyrok NSA z dnia 13 lipca 2018 r., sygn. akt I OSK 235/18, dostępne w CBOSA). W związku z tym, oświadczenie o rezygnacji ze świadczenia mniej korzystnego musi polegać jedynie na precyzyjnym wyartykułowaniu swojej woli. Realizacja przepisów u.ś.r. nie może stać na przeszkodzie w zakresie uzyskania świadczenia korzystniejszego od daty złożenia wniosku (zob. wyrok NSA z dnia 10 grudnia 2019 r., sygn. akt I OSK 200/19, wyrok WSA w Lublinie z dnia 11 grudnia 2019 r., sygn. akt II SA/Lu 568/19, wyrok WSA w Gdańsku z dnia 16 stycznia 2020 r., sygn. akt III SA/Gd 575/19, dostępne w CBOSA). W niniejszej sprawie, Skarżąca dopełniła obowiązku z art. 27 ust. 5 u.ś.r.

"Dla uniknięcia zbiegu świadczeń (dopuszczalny jest zbieg uprawnień, ale nie kumulatywne pobieranie świadczeń) możliwe jest wydanie decyzji ustalającej prawo do świadczenia pielęgnacyjnego pod warunkiem zrzeczenia się ustalonego już zasiłku dla opiekuna. Fakt uzyskiwania przez stronę zasiłku dla opiekuna nie może być zatem przeszkodą do przyznania wnioskodawcy świadczenia pielęgnacyjnego w stosunku do tej samej osoby podopiecznej. W sytuacji zbiegu po stronie tego samego podmiotu uprawnień do obydwu świadczeń, znajduje bowiem zastosowanie przepis art. 27 ust. 5 u.ś.r.". (wyrok NSA z dnia 29 kwietnia 2019 r., sygn. akt I OSK 300/19, zob. także wyrok NSA z dnia 14 listopada 2017 r., sygn. akt I OSK 886/17, dostępne w CBOSA).

Sąd w składzie orzekającym podziela także zdanie tut. Sądu, wyrażone w podobnej sprawie: "Nie zachodzi konieczność uprzedniej rezygnacji przez skarżącą z przyznanego już świadczenia, tj. jeszcze przed rozstrzygnięciem co do drugiego świadczenia objętego zbiegiem, o którym mowa w art. 27 ust. 5 u.ś.r. Kierować bowiem należy się zasadami zawartymi w przepisach art. 7-9 k.p.a. Nakładają one na organ administracji publicznej obowiązek wyjaśnienia w pierwszej kolejności, czy strona spełnia pozostałe przesłanki do otrzymywania świadczenia pielęgnacyjnego, a następnie poinformować stronę, że wyłączną przeszkodą do jego przyznania pozostaje jedynie pobieranie specjalnego zasiłku opiekuńczego i dokonanie wyboru jednego z nich. Skoro przepisy prawa umożliwiają stronie wybór świadczenia, to organ nie powinien czynić jakichkolwiek przeszkód w uzyskaniu przez nią świadczenia korzystniejszego, a wręcz przeciwnie, powinien przedsięwziąć takie czynności, aby strona mogła z tego prawa wyboru skorzystać". (wyrok WSA w Poznaniu z dnia 14 listopada 2019 r., sygn. akt IV SA/Po 671/19, dostępny w CBOSA). Uzyskiwanie jednego ze świadczeń nie może stać na przeszkodzie uzyskaniu świadczenia korzystniejszego. Ustawodawca zobowiązuje osobę sprawującą opiekę nad osobą niepełnosprawną do wyboru świadczenia, a zatem organy administracji publicznej zobowiązane są do poszukiwania rozwiązań proceduralnych umożliwiających zastosowanie normy z art. 27 ust. 5 u.ś.r. (zob. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 6 lutego 2020 r., sygn. akt III SA/Gd 733/19, dostępny w CBOSA).

Podsumowując, Sąd w składzie orzekającym stwierdza, że zarzuty Skarżącej są uzasadnione. Kolegium uznając, że wnioskowane świadczenie należy przyznać z dniem [...] czerwca 2020 r. uczyniło wybór Skarżącej na podstawie art. 27 ust. 5 u.ś.r. wyborem zbędnym, a w związku z tym, zakwestionowało instytucję zbiegu praw do świadczeń. Tym samym Skarżąca utraciła wartość różnicy pomiędzy świadczeniami za okres grudzień 2019-maj 2020, co w świetle wykładni celowościowej nie może być uznane za rozstrzygnięcie odpowiadające prawu. Rolą Kolegium było rozstrzygnięcie w przedmiocie wnioskowanego świadczenia, a także rozstrzygnięcie w przedmiocie świadczenia uzyskanego w dniu 2014 r. bez straty dla Skarżącej. Skarżąca nie może ponosić negatywnych konsekwencji tego, że w obrocie prawnym pozostawała decyzja przyznająca jej zasiłek dla opiekuna gdy jasno wyraziła swoją wolę pobierania świadczenia korzystniejszego.

Mając powyższe na uwadze Sąd doszedł do przekonania o zasadności zarzutów podniesionych w skardze, gdyż decyzja organu II instancji w zaskarżonym zakresie nie odpowiada prawu. W związku z tym Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. uchylił decyzję w zaskarżonym zakresie (pkt I. sentencji wyroku).

O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 1 p.p.s.a. oraz na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1800). Sąd zasądził zwrot kosztów postępowania w wysokości [...] zł, co stanowi równowartość opłaty za czynności adwokata (pkt II. sentencji wyroku).

Ponownie rozpoznając sprawę, Kolegium będzie się kierować wiążącą oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi przez Sąd w uzasadnieniu niniejszego wyroku. Organ II instancji rozpozna przyznanie świadczenia od miesiąca, w którym wpłynął wniosek o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego wraz z prawidłowo wypełnionymi dokumentami.