Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 2226/12
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2013-06-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok oraz decyzję organu II instancji
Powołane przepisy: article: art. 28
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 2 pkt 2, art. 12 ust. 1
journal: Dz.U. 2005 nr 86 poz 732
law: Ustawa z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Izabella Kulig – Maciszewska (spr.), Sędzia NSA Irena Kamińska, Sędzia del. WSA Wojciech Jakimowicz, Protokolant starszy asystent Ewa Dubiel, po rozpoznaniu w dniu 7 czerwca 2013 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej T. N. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 maja 2012 r. sygn. akt I SA/Wa 108/12 w sprawie ze skargi T. N. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania zakończonego decyzją w sprawie zaliczki alimentacyjnej 1) uchyla zaskarżony wyrok oraz decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...]; 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie na rzecz T. N. K. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 23 maja 2012 r., sygn. akt I SA/Wa 108/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę T. N. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] listopada 2011 r. w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania zakończonego decyzją w sprawie zaliczki alimentacyjnej.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd podał, że decyzją z dnia 13 października 2005 r. Wójt Gminy R. ustalił na rzecz N. N. zaliczkę alimentacyjną w kwocie 170,00 zł miesięcznie na okres od 1 września 2005 r. do 31 sierpnia 2006 r.

Wnioskiem z dnia [...] czerwca 2010 r. T. N. K. wystąpił o wznowienie postępowania zakończonego powyższą decyzją.

Wójt Gminy R. decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r. odmówił wszczęcia przedmiotowego postępowania, natomiast Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r. uchyliło powyższą decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.

Wójt Gminy R. decyzją z dnia [...] kwietnia 2011 r. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] października 2005 r. W uzasadnieniu wskazał, że wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony, natomiast T. K., jako dłużnik alimentacyjny nie może zostać uznany za stronę w postępowaniu zakończonym decyzją ustalającą prawo do zaliczki alimentacyjnej. Stroną takiego postępowania jest jedynie osoba uprawniona do alimentów orzeczonych wyrokiem sądu powszechnego lub ustalonych ugodą zawartą przed takim sądem. Natomiast po stronie zobowiązanego do alimentów nie powstają nowe obowiązki, a wobec tego decyzja ustalająca prawo do zaliczki alimentacyjnej nie wpływa na sytuację prawną zobowiązanego do alimentów. Tym samym po stronie wnioskodawcy nie istnieje interes prawny lub obowiązek w rozumieniu art. 28 kpa.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie decyzją z dnia [...] listopada 2011 r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

Organ odwoławczy wskazał, że w wyroku z dnia 16 listopada 2010 r. sygn. akt I SA/Wa 1742/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w sprawie, w której T. K. wystąpił z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji umarzającej postępowanie w sprawie przyznania N. N. zaliczki alimentacyjnej, przesądził o braku po stronie wnioskodawcy przymiotu strony w postępowaniu o przyznaniu zaliczki alimentacyjnej. Z żadnego bowiem przepisu ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej (Dz. U. Nr 86, poz. 732 ze zm.), powoływanej dalej jako "ustawa", nie wynika, że dłużnik alimentacyjny ma interes prawny w postępowaniu o przyznanie zaliczki alimentacyjnej. W związku z tym również w obecnie prowadzonym postępowaniu wnioskodawca nie posiada przymiotu strony.

Od powyższej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł T. N. K. wnosząc o jej uchylenie.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał skargę za nieuzasadnioną.

Sąd wskazał, że stosownie do treści art. 147 kpa wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony, przy czym wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 oraz w art. 145 a i art. 145b następuje tylko na żądanie strony. Zgodnie z kolei z treścią art. 28 kpa stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. O tym, czy określonemu podmiotowi przysługują uprawnienia strony rozstrzygają natomiast przepisy prawa materialnego. Stroną postępowania administracyjnego w sprawie wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną oprócz osób, które uczestniczyły w pierwotnym postępowaniu, mogą być również inne osoby, które wykażą w nim swój interes prawny.

Sąd wskazał, że w niniejszej sprawie postępowanie zwykłe toczyło się z wniosku A. N. działającej w imieniu małoletniej N. N. o ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej, na podstawie ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej. Sąd stwierdził, że z żadnego przepisu ww. ustawy nie wynika, aby dłużnik alimentacyjny mógł być stroną postępowania administracyjnego prowadzonego w oparciu o jej przepisy. O ile więc można uznać, że w niniejszej sprawie skarżący, będący dłużnikiem alimentacyjnym w rozumieniu art. 2 pkt 2 ustawy, ma interes faktyczny, aby organ zaprzestał wypłaty zaliczek alimentacyjnych na rzecz jego córki, o tyle nie posiada on interesu prawnego, by występować z wnioskiem o wznowienie postępowania dotyczącego decyzji przyznającej tą zaliczkę. Przepis ten może więc stanowić jedynie o interesie faktycznym skarżącego w domaganiu się wznowienia postępowania dotyczącego prawa do zaliczki alimentacyjnej, jednak o przymiocie strony w postępowaniu administracyjnym, w rozumieniu art. 28 kpa, decyduje tylko interes prawny, którego skarżący w niniejszym postępowaniu nie posiada.

Sąd wskazał także, że kwestia interesu prawnego T. K. w sprawie dotyczącej przyznania N. N. zaliczki alimentacyjnej była już przedmiotem oceny Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który w prawomocnym wyroku z dnia 16 listopada 2010 r. sygn. akt I SA/Wa 1742/10 uznał, że skarżącemu nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu o ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej. Nie można bowiem wskazać przepisu prawa, który przyznawałby skarżącemu interes prawny w tym postępowaniu. Stroną w postępowaniu o prawo do zaliczki alimentacyjnej jest jedynie osoba uprawniona do alimentów orzeczonych wyrokiem sądu powszechnego lub ustalonych ugodą zawartą przed takim sądem. Natomiast po stronie zobowiązanego do alimentów nie powstają nowe obowiązki, a wobec tego decyzja ustalająca prawo do zaliczki alimentacyjnej nie wpływa na sytuację prawną zobowiązanego do alimentów. Źródłem obowiązku skarżącego płacenia alimentów jest wyrok sądu powszechnego orzekający o tym obowiązku. Natomiast zaliczka alimentacyjna ma charakter świadczenia substytucyjnego, wypłacanego w zastępstwie zobowiązanego do alimentów. Tak więc po stronie skarżącego nie istnieje interes prawny lub obowiązek w rozumieniu art. 28 kpa, co skutkuje tym, że nie jest on stroną postępowania zwykłego i nie może skutecznie żądać wszczęcia postępowania nadzorczego dotyczącego decyzji wydanej w sprawie prawa do zaliczki alimentacyjnej.

Sąd podkreślił, iż podstawy dla istnienia interesu prawnego skarżącego w niniejszej sprawie nie może również stanowić przepis art. 12 ust. 1 ustawy, w świetle którego dłużnik alimentacyjny jest zobowiązany do zwrotu organowi właściwemu wierzyciela należności w wysokości zaliczek wypłaconych osobie uprawnionej, powiększonej o 5%. Obowiązek, o jakim mowa w tym przepisie, rozstrzygany jest w odrębnym postępowaniu, natomiast zaskarżona decyzja w ogóle nie odnosi się do obowiązku zwrotu przez skarżącego należności w wysokości zaliczek alimentacyjnych wypłaconych jego córce N. N. Również kwestionowana w postępowaniu nadzorczym decyzja z dnia [...] października 2005 r. jedynie przyznaje prawo do zaliczki alimentacyjnej wobec niewykonania przez dłużnika alimentacyjnego (bezskuteczności egzekucji) obowiązku alimentacyjnego na podstawie tytułu wykonawczego.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył T. N. K.. Wyrok zaskarżono w całości, zarzucając naruszenie:

1) prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 12 ust. 1 ustawy z 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej, nie uwzględniającą, iż przepis ten stanowi materialno prawną podstawę uzasadniającą istnienie interesu prawnego skarżącego, wobec którego Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w P. prowadzi egzekucję celem zwrotu organowi właściwemu wierzyciela wypłaconej zaliczki alimentacyjnej;

2) przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

a) art. 145 §1 pkt 1 lit. c) w związku z art. [...]1 p.p.s.a. - przez oddalenie skargi T. K. pomimo, iż decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie została wydana z naruszeniem art. 28 kpa, przez brak zastosowania tego przepisu do oceny legitymacji procesowej skarżącego w postępowaniu w sprawie przyznania zaliczki alimentacyjnej jego córce N. N.;

b) art. 1 § 1 i 2 oraz art. 3 § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych w związku z art. 107 § 3 kpa - przez brak wskazania faktów, które organ uznał za udowodnione oraz przyczyn z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej;

c) art. 1 § 1 i 2 oraz art. 3 § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych w związku z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 kpa - poprzez nierozpatrzenie całego materiału dowodowego, w szczególności przez pominięcie kwoty wskazanej przez skarżącego jako podstawy do prawidłowego rozpatrzenia wniosku o zaliczkę alimentacyjną, tj. 500 zł miesięcznie - zgodnej z alimentami zasądzonymi na córkę N. N. - a nie 700 zł, wskazanej we wniosku o przyznanie zaliczki alimentacyjnej, a także brak wyjaśnienia czy skarżący faktycznie jest dłużnikiem alimentacyjnym zobowiązanym do zwrotu zaliczki alimentacyjnej.

W oparciu o powyższe zarzuty kasacyjne wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania wg norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że Sąd I instancji naruszył art. 12 ust. 1 ustawy z 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej poprzez jego błędną wykładnię, będącą rezultatem stanowiska, że obowiązek o jakim mowa w tym przepisie rozstrzygany jest w odrębnym postępowaniu. Tymczasem, decyzja przyznająca zaliczkę alimentacyjną córce skarżącego, stanowi podstawę przekazywania przez komornika sądowego, organowi właściwemu dla wierzyciela, kwot wyegzekwowanych od dłużnika pozostałych po zaspokojeniu świadczeń alimentacyjnych. Po otrzymaniu decyzji o przyznaniu osobie uprawnionej zaliczki, komornik sądowy przekazuje na wyodrębniony rachunek bankowy właściwego organu kwoty wyegzekwowane od dłużnika, aż do pełnego pokrycia należności. W przypadku zaś, gdy w okresie wypłaty należność nie zostanie zaspokojona, po zaprzestaniu wypłaty zaliczki, komornik sądowy przekazuje temu organowi kwoty ściągnięte, pozostałe po zaspokojeniu świadczeń alimentacyjnych. Przy czym, zgodnie z art. 13 ust. 1 ww. ustawy, po wydaniu decyzji o przyznaniu zaliczki, postępowanie egzekucyjne jest prowadzone w dalszym ciągu według przepisów ustawy z 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego, z tym, że część wyegzekwowanych kwot jest przekazywana na rzecz gminy.

Zdaniem skarżącego, zaliczka alimentacyjna oznacza kwotę wypłaconą przez organ właściwy wierzyciela osobie uprawnionej na poczet należnego świadczenia alimentacyjnego, ustalonego na podstawie tytułu wykonawczego, jeżeli egzekucja jest bezskuteczna (art. 2 pkt 7 ustawy). Tymczasem, co wynika z przedłożonych dokumentów, A. N. otrzymywała alimenty na córkę, zgodnie z obowiązującymi wyrokami sądowymi (wyrok rozwodowy i podwyższający alimenty). Tak, iż Wójt Gminy R., podejmując bezpodstawnie decyzję o przyznaniu i wypłaceniu zaliczki alimentacyjnej, doprowadził do powstania sytuacji odpowiadającej sytuacji przewidzianej w art. 518 §1 pkt 4 k.c, zgodnie z którym, osoba trzecia, spłacająca wierzyciela, nabywa spłaconą wierzytelność do wysokości dokonanej zapłaty, jeżeli to przewidują przepisy szczególne. W rezultacie, przyznając decyzją z 13 października 2005 r. zaliczkę alimentacyjną, Wójt Gminy R. uznał, że spłaca część zobowiązania za T. K., uznanego w sprawie za "dłużnika alimentacyjnego", którym skarżący w rzeczywistości nie był. Zatem, mamy tu do czynienia z sytuacją wypłaty tożsamego świadczenia za okres od 1 września 2005 r. do 31 sierpnia 2006 r., co pozwala na twierdzenie, że w ramach postępowania w sprawie przyznania i wypłaty zaliczki alimentacyjnej córce skarżącego, zakończonego ww. decyzją Wójta Gminy R., powstał nowy obowiązek prawny w postaci zwrotu "dodatkowych należności", którym obciążany jest T. K.. Stąd, skarżący uważa, iż w takiej sytuacji, decyzja Wójta Gminy R., wydana na gruncie uznania administracyjnego, nie zwalnia z obowiązku zbadania, czy przed podjęciem decyzji organ dysponował niezbędnym materiałem uzasadniającym rozstrzygnięcie sprawy oraz czy dokonał jego wszechstronnej i trafnej oceny. Tylko bowiem do prawidłowo ustalonego stanu faktycznego można zastosować przepisy prawa materialnego, skutkujące powstaniem praw i obowiązków strony postępowania sądowo administracyjnego.

W ocenie skarżącego, rozstrzygnięcie Sądu opiera się na nieprawidłowo ustalonym stanie faktycznym, polegającym na uznaniu, że jest on dłużnikiem alimentacyjnym i nieprawidłowości tego uznania, skarżący nie mógł się skutecznie przeciwstawić. Skarżący wskazał, że za stronę postępowania administracyjnego może być uznany podmiot, który zgodnie z własną oceną stanu faktycznego i prawnego sprawy uważa, iż posiada interes prawny lub obowiązek, o których należy rozstrzygnąć przez wydanie decyzji administracyjnej. Przy czym, żądanie wszczęcia postępowania, wniesione przez ten podmiot, będzie skuteczne tylko wtedy, gdy można wskazać przepis prawa materialnego, który dopuszcza istnienie takiego właśnie interesu prawnego lub obowiązku.

Skarżący podkreślił, iż wobec braku definicji strony w ustawie o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej, ocena legitymacji procesowej w postępowaniu w sprawie przyznania świadczenia z funduszu alimentacyjnego powinna zostać dokonana w oparciu o art. 28 k.p.a., zgodnie z którym stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna zawiera usprawiedliwione podstawy zaskarżenia w zakresie naruszenia przepisów prawa materialnego.

Na wstępie należy podkreślić, iż zgodnie z art. 28 k.p.a. stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Przepis art. 28 k.p.a. nie stanowi jednak samoistnej normy prawnej, gdyż ustalenie interesu prawnego lub obowiązku prawnego może nastąpić tylko w związku z normą prawa materialnego. Pojęcie "interes prawny", na którym oparta jest legitymacja procesowa strony w postępowaniu administracyjnym, należy ustalać według norm prawa materialnego, a mieć interes prawny znaczy to samo, co ustalić powszechnie obowiązujący przepis prawa, na którego podstawie można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby, albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danego podmiotu - strony postępowania (art. 28 k.p.a.). Od tak pojmowanego interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, to jest sytuację, w której dany podmiot jest wprawdzie bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, nie może jednak tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa, mającego stanowić podstawę skierowanego żądania w zakresie podjęcia stosownych czynności przez organ administracji.

O tym, kto jest stroną postępowania administracyjnego w sprawach z zakresu ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej, decyduje interes prawny, ustalony zgodnie z regułami wypracowanymi przez doktrynę i orzecznictwo na tle art. 28 k.p.a. Posiadanie interesu prawnego w konkretnym postępowaniu administracyjnym wymaga, by ten interes był osobisty, własny, indywidualny i konkretny, dający się obiektywnie stwierdzić, aktualny, oparty na przepisie prawa materialnego.

W zaskarżonym wyroku Sąd I instancji błędnie uznał, iż skarżący będący dłużnikiem alimentacyjnym w rozumieniu art. 2 pkt 2 ustawy, ma interes faktyczny, aby organ zaprzestał wypłaty zaliczek alimentacyjnych na rzecz jego córki, o tyle nie posiada on interesu prawnego, by występować z wnioskiem o wznowienie postępowania dotyczącego decyzji przyznającej tą zaliczkę. Należy podkreślić, że obowiązek alimentacyjny nałożony jest na zobowiązanego przez ustawodawcę - art. 128 k.r.o. – a wyrok Sądu powszechnego bądź ugoda zawarta przed tym Sądem obowiązek ów jedynie konkretyzuje - T. Domińczyk w: "Kodeks rodzinny i opiekuńczy z komentarzem" W. Pr. 2000 s. 711-712 uw. 1, s. 717 uw. 13. Konkretyzacja tego obowiązku alimentacyjnego orzeczeniem Sądu powszechnego (bądź ugodą zawartą przed tym Sądem), konkretyzuje ów obowiązek podmiotowo (w szczególności określa, która z osób obowiązanych do alimentowania uprawnionego, obowiązana jest w konkretnym stanie faktycznym i prawnym wypełniać swój obowiązek alimentacyjny); przedmiotowo (określa w jakiej formie, w jakie wysokości i w jaki sposób świadczenia te mają być spełniane) i za jaki okres winny być one spełniane w określony sposób i w określonej wysokości (J. Pietrzykowski w: "Kodeks rodzinny i opiekuńczy z komentarzem" W. Pr. 1990 s. 526 uw. 1, s. 545 uw. 4, s. 563 uw. 6).

Nie można podzielić stanowiska Sądu I instancji, iż podstawy dla istnienia interesu prawnego skarżącego w niniejszej sprawie nie może również stanowić przepis art. 12 ust. 1 ustawy, w świetle którego dłużnik alimentacyjny jest zobowiązany do zwrotu organowi właściwemu wierzyciela należności w wysokości zaliczek wypłaconych osobie uprawnionej, powiększonej o 5%. Czym innym jest bowiem obowiązek alimentacyjny dłużnika, skonkretyzowany orzeczeniem Sądu powszechnego, a czym innym przyznanie osobie uprawnionej świadczeń z funduszu alimentacyjnego, co pociąga za sobą nowe obowiązki, nałożone na dłużnika alimentacyjnego, tylko z tego powodu, że przyznano osobie uprawnionej do alimentów świadczenie z funduszu alimentacyjnego. Do tych nowych obowiązków zaliczyć można chociażby obowiązek zwrotu organowi właściwego wierzyciela należności w wysokości zaliczek wypłaconych osobie uprawnionej, powiększonej o 5 % (art. 12 ust. 1 u.z.al.), a także określenie skutków prawnych czynności materialno-technicznej przekazania komornikowi decyzji przyznającej zaliczkę - w art. 12 ust. 4-6 i art. 13 u.z.al.

Wydanie przez właściwy organ decyzji o przyznaniu zaliczki alimentacyjnej, nakłada na dłużnika nowe obowiązki w rozumieniu art. 28 k.p.a. W szczególności w doktrynie trafnie wskazuje się, że system publicznego kredytowania wierzyciela alimentacyjnego za pomocą środków publicznych, opiera się na postulacie samofinansowania. Kwoty udostępniane przez organy administracji publicznej wierzycielom w celu ratowania ich bieżącej krytycznej sytuacji bytowej mają charakter warunkowy i winny zostać zwrócone organowi przez dłużnika alimentacyjnego, który nielegalnie zwlekał z wykonaniem własnego obowiązku alimentacyjnego (W. Maciejko "Postępowanie wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczka alimentacyjna. Komentarz" C.H. Beck 2007 s. 349). Obowiązek zwrotu należności (art. 12 ust. 1 ustawy) jest nieunikniony, jeśli wydano wcześniej decyzję stanowiącą podstawę wypłat świadczenia wierzycielowi. Zatem, interes dłużnika alimentacyjnego wymaga ochrony już w postępowaniu o przyznanie świadczenia z funduszu alimentacyjnego. Dłużnik alimentacyjny jest zatem stroną postępowania o przyznanie zaliczki alimentacyjnej i może kwestionować w drodze odwołania zasadę i rozmiar swego przyszłego zobowiązania kreowanego z mocy prawa przez art. 12 ustawy. Należy podkreślić, że sprawy świadczeń z funduszu alimentacyjnego, odmiennie niż sprawy świadczeń rodzinnych, należą do spraw, w których ścierają się sporne interesy stron: wierzyciela (uprawnionego do świadczenia) i dłużnika alimentacyjnego (zobowiązanego do alimentacji i zwrotu świadczenia z funduszu alimentacyjnego.

W niniejszej sprawie naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. [...]1 p.p.s.a. było wynikiem przyjętej przez Sąd błędnej wykładni przepisu prawa materialnego, natomiast pozostałe zarzuty naruszenia przepisów postępowania nie są zasadne. W T. sytuacji Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zachodzi możliwość zastosowania art. 188 p.p.s.a.

Rozpoznając zaś skargę Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że jest ona zasadna, bowiem Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie nieprawidłowo uznało, że skarżący nie ma przymiotu strony w przedmiotowym postępowaniu.

Z tych wszystkich względów, Naczelny Sąd Administracyjny na mocy art. 188 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz art. 200 i art. 203 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.