Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 167/18
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2018-08-01 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 41 ust. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2015 poz 355
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Borowiec (spr.) sędzia NSA Tamara Dziełakowska sędzia del. WSA Agnieszka Miernik Protokolant starszy inspektor sądowy Joanna Drapczyńska po rozpoznaniu w dniu 1 sierpnia 2018 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A.A. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 września 2017 r. sygn. akt II SA/Wa 227/17 w sprawie ze skargi A.A. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia 5 grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienie ze służby w Policji oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 20 września 2017 r. sygn. akt II SA/Wa 227/17 oddalił skargę A.A. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia 5 grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji.

Wyrok został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

Z akt sprawy wynika, że Komendant Główny Policji rozkazem personalnym z dnia 5 grudnia 2016 r. nr [...] utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia 3 października 2016 r. nr [...] o zwolnieniu [...] A.A. – [...] ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t.j.: Dz. U. z 2015 r., poz. 355 ze zm.), któremu to rozkazowi w oparciu o art. 108 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., dalej w skrócie "K.p.a.") był nadany rygor natychmiastowej wykonalności.

W uzasadnieniu rozkazu personalnego podał, że do Komendy Miejskiej Policji w [...] w dniu 18 grudnia 2013 r. wpłynęła informacja, że Prokurator Prokuratury Rejonowej w [...] wydał postanowienie w sprawie o sygn. akt [...] o przedstawieniu [...] A.A. zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 286 § 1 K.k. i art. 270 § 1 K.k. w zw. z art. 11 § 2 K.k.

W związku z powyższym, Komendant Miejski Policji w [...] rozkazem personalnym z dnia 18 grudnia 2013 r. nr [...], na podstawie art. 39 ust. 1 ustawy o Policji zawiesił [...] A.A. w czynnościach służbowych od dnia 18 grudnia 2013 r. na czas nie dłuższy niż trzy miesiące, a następnie rozkazem personalnym z dnia 17 lutego 2014 r. nr [...] przedłużył okres zawieszenia w czynnościach służbowych od dnia 18 marca 2014 r. do czasu ukończenia postępowania karnego.

Sąd Rejonowy w [...] Wydział II Karny wyrokiem z dnia [...] lutego 2015 r. sygn. akt [...], po rozpoznaniu sprawy A.A. oskarżonego o to, że w dniu [...] listopada 2013 r. w [...] w Sklepie [...], działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej oraz wspólnie i w porozumieniu z B.G., poprzez wprowadzenie w błąd co do faktycznej osoby dokonującej zwrotu towaru, doprowadził do niekorzystnego rozporządzenia mieniem firmę [...] Sp. z o.o. w ten sposób, że wypisał fikcyjny dokument zwrotu towaru na osobę o danych [...], który następnie podpisał w miejscu "podpis klienta" i przekazał B.G. otrzymując pieniądze w kwocie 100 zł, czym działał na szkodę [...] Sp. z o.o. w [...], tj. o przestępstwo z art. 286 § 1 K.k. i art. 270 § 1 K.k. w związku z art. 11 § 2 K.k. – na podstawie art. 66 § 1 i 2 K.k. i art. 67 § 1 K.k. postępowanie wobec wyżej wymienionego warunkowo umorzył na okres dwóch lat próby i na podstawie art. 67 § 3 K.k. orzekł świadczenie pieniężne od A.A. w kwocie 1.000 zł na rzecz Funduszu [...], a także zobowiązał wyżej wymienionego do naprawienia szkody przez zapłatę kwoty 100 zł na rzecz [...] Sp. z o.o. w [...].

Prokurator Prokuratury Rejonowej w [...] wniósł od powyższego wyroku apelację, w której zaskarżył powyższy wyrok w całości i wniósł o jego zmianę poprzez przyjęcie, że czyn oskarżonego stanowi wypadek mniejszej wagi z art. 286 § 3 K.k. i art. 270 § 2a K.k. w zw. z art. 11 § 2 K.k.

Komendant Miejski Policji w [...] rozkazem personalnym z dnia 29 maja 2015 r. nr [...] zwolnił [...] A.A. ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji z dniem 30 czerwca 2015 r. z powodu upływu 12 miesięcy zawieszenia w czynnościach służbowych, jeżeli nie ustały przyczyny będące podstawą zawieszenia.

Sąd Okręgowy w [...], po rozpoznaniu apelacji, wyrokiem z dnia 19 czerwca 2015 r. sygn. akt [...] zmienił zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] lutego 2015 r. sygn. akt [...] w ten sposób, że przyjął, iż opisane w części wstępnej wyroku zachowanie oskarżonego A.A. stanowiło wypadek mniejszej wagi, a tym samym wyczerpało znamiona występku z art. 286 § 3 K.k. i art. 270 § 2a K.k. w zw. z art. 11 § 2 K.k., zaś w pozostałym zakresie utrzymał zaskarżony wyrok w mocy.

Na skutek wniesienia przez [...] A.A. odwołania od powyższego rozkazu personalnego sprawę rozpoznawał Komendant Wojewódzki Policji w [...], który decyzją z dnia 20 lipca 2015 r. nr [...] uchylił zaskarżony rozkaz personalny Komendanta Miejskiego Policji w [...] z dnia 29 maja 2015 r. nr [...] w części dotyczącej daty zwolnienia ze służby w Policji i w tym zakresie orzekł o zwolnieniu wyżej wymienionego policjanta ze służby w Policji z dniem 17 sierpnia 2015 r., w pozostałej części zaskarżony rozkaz personalny utrzymał w mocy.

Powyższy rozkaz personalny stał się przedmiotem skargi A.A. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...], który wyrokiem z dnia 15 stycznia 2016 r. sygn. akt II SA/Po 871/15 uchylił zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wyroku wskazał m.in., że organ drugiej instancji nie uwzględnił zaistniałej zmiany stanu faktycznego, tj. faktu wydania przez Sąd Okręgowy w [...] wyroku z dnia 19 czerwca 2015 r. sygn. akt [...].

Komendant Wojewódzki Policji w [...], po ponownym rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia 13 kwietnia 2016 r. nr [...] uchylił zaskarżony rozkaz personalny Komendanta Miejskiego Policji w [...] z dnia 29 maja 2015 r. nr [...] i umorzył postępowanie pierwszej instancji w całości. W uzasadnieniu decyzji podał, że uwzględniając fakt, iż postępowanie karne toczące się przeciwko A.A., będące podstawą zawieszenia go w czynnościach służbowych policjanta, zostało prawomocnie zakończone wyrokiem Sądu Okręgowego w [...] z dnia 19 czerwca 2015 r. sygn. akt [...], uznać należy, iż nie zachodzą przesłanki do zwolnienia wyżej wymienionego ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji , albowiem ustały przyczyny będące podstawą zawieszenia.

Komendant Miejski Policji w [...] uznał, że w świetle wyroku Sądu Okręgowego w [...] z dnia 19 czerwca 2015 r. sygn. akt [...] w związku z popełnionym przestępstwem wina A.A. nie nasuwa wątpliwości. W związku z tym skierował do Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] wniosek personalny o wdrożenie procedury zmierzającej do zwolnienia [...] A.A. ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Komendant Wojewódzki Policji w [...], uwzględniając wniosek Komendanta Miejskiego Policji w [...], wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w celu zbadania zasadności zwolnienia wyżej wymienionego ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, tj. z uwagi na ważny interes służby.

Komendant Wojewódzki Policji w [...] pismem z dnia 25 lipca 2016 r. zgodnie z art. 43 ust. 3 ustawy o Policji wystąpił do Przewodniczącego Zarządu Wojewódzkiego Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego Policjantów Województwa [...] o wydanie opinii w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji [...] A.A. z uwagi na ważny interes służby.

Zarząd Wojewódzki NSZZ Policjantów Województwa [...] wnioskiem z dnia 29 lipca 2016 r., na podstawie art. 31 § 1 pkt 2 K.p.a., wniósł o dopuszczenie do udziału w przedmiotowym postępowaniu. Komendant Wojewódzki Policji w [...] postanowieniem z dnia 9 sierpnia 2016 r. nr 70 Ks/p/2015 dopuścił Zarząd Wojewódzki NSZZ Policjantów Województwa [...] do udziału w postępowaniu administracyjnym w sprawie zwolnienia [...] A.A. ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji.

[...] A.A. w dniu 8 września 2016 r. zapoznał się z materiałami prowadzonego postępowania administracyjnego i zobowiązał się dosłać w terminie 7 dni wnioski wobec toczącego się postępowania.

W dniu 19 września 2016 r. do Komendy Wojewódzkiej Policji w [...] wpłynęło pismo [...] A.A. z dnia 14 września 2016 r., w którym wniósł m.in. o dołączenie kserokopii przesłuchania B.G., kserokopii 3 opinii służbowych, kserokopii świadectw ukończonych kursów, "przesłuchania wydanej opinii oraz osiągniętych wyników w służbie w ostatnim okresie letnim", a także przesłuchanie niektórych policjantów i byłych policjantów z Komendy Miejskiej Policji w [...] oraz jego i powtórne zasięgnięcie opinii organizacji związkowej. Wniósł o umorzenie i zakończenie postępowania na podstawie art. 105 § 2 K.p.a. ze względu na wyrok Sądu Okręgowego w [...] z dnia 19 czerwca 2015r. sygn. akt [...]. Do wniosku załączył 15 kart kserokopii dokumentów dotyczących jego stosunku służbowego.

Komendant Wojewódzki Policji w [...] postanowieniem z dnia 27 września 2016 r. nr [...] odmówił uwzględnienia wniosków dowodowych zgłoszonych przez [...] A.A. w dniu 15 września 2016 r.

W uzasadnieniu postanowienia stwierdził, że przeprowadzenie dowodów wnioskowanych przez stronę nie wniosłoby do sprawy niczego nowego i nie miałoby wpływu na jej wynik, a jedynie spowodowałoby przewlekłość prowadzonego postępowania administracyjnego.

Komendant Wojewódzki Policji w [...] rozkazem personalnym z dnia 3 października 2016 r. nr [...] zwolnił [...] A.A. z dniem 31 października 2016 r. ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 w związku z art. 45 ust. 1 ustawy o Policji. Powyższemu rozkazowi personalnemu na podstawie art. 108 § 1 K.p.a. nadano rygor natychmiastowej wykonalności.

Na skutek wniesienia przez stronę odwołania sprawę rozpoznawał Komendant Główny Policji, który powołanym na wstępie rozkazem personalnym z dnia 5 grudnia 2016 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz personalny. W uzasadnieniu rozkazu personalnego przytoczył treść art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji i wskazał, że użycie w cytowanym przepisie zwrotu "można zwolnić" oznacza, że tego rodzaju zwolnienie ma charakter fakultatywny i zostało pozostawione tzw. uznaniu administracyjnemu. Rozkaz personalny podejmowany na podstawie tego przepisu powinien uwzględniać zarówno interes społeczny, jak i słuszny interes strony (art. 7 K.p.a.).

Organ odwoławczy podał, że w sprawie jest niesporne, że [...] A.A. w dniu 5 listopada 2013 r. w [...] w Sklepie [...], działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej oraz wspólnie i w porozumieniu z B.G., poprzez wprowadzenie w błąd co do faktycznej osoby dokonującej zwrotu towaru, doprowadził do niekorzystnego rozporządzenia mieniem firmę [...] Sp. z o.o. w ten sposób, że wypisał fikcyjny dokument zwrotu towaru na osobę o danych [...], który następnie podpisał w miejscu "podpis klienta" i przekazał B.G. otrzymując pieniądze w kwocie 100 zł, czym działał na szkodę [...] Sp. z o.o. w [...] (czyn został uznany za wypadek mniejszej wagi), tj. o przestępstwo z art. 286 § 3 K.k. i art. 270 § 2a K.k. w związku z art. 11 § 2 K.k. Powyższe w sposób niebudzący wątpliwości potwierdza treść wyroku Sądu Okręgowego w [...] z dnia [...] czerwca 2016 r. sygn. akt [...], utrzymującego w zasadniczej części w mocy wyrok Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] lutego 2015 r. sygn. akt [...]. Wyrokiem tym warunkowo umorzono postępowanie karne wobec [...] A.A. na okres dwóch lat próby – na podstawie art. 66 § 1 i 2 K.k. oraz art. 67 § 1 K.k.

Komendant Główny Policji stwierdził, że popełnienie przez stronę wyżej wymienionego przestępstwa jest bezsporne i nie nasuwa jakichkolwiek wątpliwości. To z kolei powoduje, że odbiór społeczny tej sytuacji jest negatywny i to nie tylko co do lokalnych policjantów, lecz również do całej formacji. Policjantów obowiązują szczególnie rygorystyczne wymagania w zakresie przestrzegania prawa. Nałożenie na policjantów szczególnych obowiązków uzasadnia przede wszystkim społeczna rola tej formacji, charakter powierzonych jej zadań i kompetencji oraz związane z działalnością Policji zaufanie społeczne. Służyć ma ona także przeciwdziałaniu takim zachowaniom, które mogłyby pozbawić ją wiarygodności w oczach opinii publicznej. Zgodnie z art. 25 ust. 1 ustawy o Policji, służbę w Policji może pełnić obywatel polski o nieposzlakowanej opinii. Nie do pogodzenia jest realizacja zadań służbowych przez policjanta, który utracił przymiot nieposzlakowanej opinii.

Podejrzenie policjanta o zachowania zaprzeczające podjętym zobowiązaniom naraża dobre imię służby, którego utrzymanie składa się na treść "ważnego interesu służby" (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 31 października 2008 r., sygn. akt I OSK 1738/07 oraz 27 listopada 2014 r., sygn. akt I OSK 1715/13).

Każdy policjant przed przyjęciem do służby ślubuje m.in. pilnie przestrzegać prawa, dyscypliny służbowej oraz wykonywać rozkazy i polecenia przełożonych, a także strzec honoru i dobrego imienia służby oraz przestrzegać zasad etyki zawodowej. Zdaniem organu odwoławczego, [...] A.A. utracił przymiot nieposzlakowanej opinii, a pozostawienie go w służbie narusza jej ważny interes.

Organ odwoławczy wskazał, że Zarząd Wojewódzki Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego Policjantów Województwa [...] zajął stanowisko w tej sprawie, a zatem przesłanka określona w art. 43 ust. 3 cyt. ustawy została spełniona.

W ocenie Komendanta Głównego Policji, w rozpoznawanej sprawie Komendant Wojewódzki Policji w [...] w sposób dostateczny wyjaśnił stan faktyczny sprawy, a przed wydaniem decyzji (art. 7, art. 10 § 1 K.p.a. oraz art. 77 K.p.a.) rozpatrzył sprawę w świetle wszystkich przepisów prawa materialnego mogących mieć do niej zastosowanie.

Organ odwoławczy odnosząc się do zarzutów odwołania wskazał, że nie nastąpiło naruszenie res iudicate, gdyż brak jest tożsamości niniejszej sprawy ze sprawą rozpatrywaną wcześniej na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji.

W zakresie zarzutu nieprzeprowadzenia dowodów żądanych przez stronę stwierdził, że organ pierwszej instancji stosownie do art. 7 K.p.a. zważył słuszny interes strony oraz interes społeczny i zasadnie dał prymat temu drugiemu. W zaistniałej sytuacji niewątpliwie interes społeczny zdecydowanie przeważa nad interesem strony. W interesie społecznym, tożsamym z interesem służby pozostaje, aby służbę w Policji pełnili jedynie policjanci dający rękojmię godnego reprezentowania formacji. Argumentu nakazującego uchylić zaskarżony rozkaz personalny nie stanowi fakt, że dotychczas [...] A.A. prawidłowo wywiązywał się z nałożonych obowiązków, otrzymywał nagrody uznaniowe, był pozytywnie opiniowany, podnosił swoje kwalifikacje zawodowe bądź był doceniany przez współpracowników. Wcześniejsze czy późniejsze prawidłowe wykonywanie czynności służbowych przez policjanta, również z narażeniem życia i zdrowia, co wynika z istoty zawodu policjanta, w żaden sposób nie znosi skutków stwierdzenia przez Sąd popełnienia przez niego przestępstwa, w tym jego społecznego wydźwięku. Dokumentacja dotycząca stosunku służbowego wyżej wymienionego policjanta jest organowi znana, gdyż znajduje się w jego aktach osobowych. Dotychczasowa pozytywna ocena pełnionej przez niego służby nie może jednak równoważyć faktu, że został on uznany za sprawcę przestępstwa.

Komendant Główny Policji rozważając sugestię pełnomocnika strony o znikomym stopniu społecznej szkodliwości czynu popełnionego przez [...] A.A. oraz błahym charakterze tej sprawy uznał, że nie mogą one skutecznie rzutować na rozstrzygnięcie sprawy. W odbiorze społecznym dokonanie przez policjanta oszustwa i fałszerstwa jest zdarzeniem szczególnie nagannym i nie licuje z honorem, godnością i dobrym imieniem służby, o jakich mowa w rocie ślubowania. Nie do pogodzenia jest realizacja zadań służbowych przez policjanta, który popełnił przestępstwo, uzasadnia to zwolnienie go ze służby w Policji.

Powyższy rozkaz personalny stał się przedmiotem skargi A.A., reprezentowanego przez adwokata, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący zaskarżonemu rozkazowi personalnemu zarzucił:

1) rażące naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie:

- art. 16 § 1 K.p.a. w zw. z art. 2 oraz art. 31 ust. 3 Konstytucji RP w zw. art. 6 oraz art. 8 K.p.a., poprzez naruszenie zasady res iudicata oraz ne bis in idem skutkujące wydaniem wobec skarżącego drugiego rozstrzygnięcia w tożsamej sprawie administracyjnej, pomimo, iż zaskarżony rozkaz personalny dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną, tj. decyzją Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] o uchyleniu rozkazu personalnego i umorzeniu postępowania pierwszej instancji w całości;

- art. 31 ust. 3 Konstytucji RP w zw. z art. 2 Konstytucji RP, poprzez zastosowanie wobec A.A. środków administracyjnych przewidzianych w ustawie o Policji oraz w Kodeksie karnym, czym doszło do sytuacji, w której organy Policji orzekając po prawomocnym zakończeniu postępowania karnego (oraz wcześniejszego postępowania administracyjnego w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji) środek administracyjny, o którym mowa w art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, doprowadziły do nadmiernej represyjności wymierzonego przez siebie środka;

2) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na treść zaskarżonego rozstrzygnięcia, a mianowicie:

- art. 10 § 1 K.p.a., poprzez brak umożliwienia stronie przed wydaniem decyzji (zarówno w I, jak i w II instancji) wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, w szczególności zaś poprzez brak wyznaczenia stronie terminu na zapoznanie się ze zgromadzonym w sprawie materiałem przez organy obu instancji, co skutkowało naruszeniem zasady czynnego udziału strony w postępowaniu oraz pozbawieniem możliwości ustosunkowania się do zebranego w sprawie materiału dowodowego i twierdzeń organu;

- art. 7 oraz 77 K.p.a. w zw. z art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, poprzez brak podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, które spowodowało błędne zastosowanie normy prawa materialnego (art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji) i orzeczenie zwolnienia A.A. ze służby w Policji, pomimo, iż w sprawie nie zachodzi przesłanka ważnego interesu służby;

- art. 78 K.p.a., poprzez brak przeprowadzenia wnioskowanych przez stronę dowodów (na okoliczność m. in. wzorowego wykonywania obowiązków służbowych, wykonywania całości powierzonych zadań bez jakichkolwiek uwag przełożonych, ciągłego rozwijania umiejętności związanych z wykonywaną pracą, znikomej społecznej szkodliwości czynu popełnionego przez stronę) świadczących o tym, iż ważny interes służby nie przemawia za zwolnieniem A.A. ze służby w Policji; pomimo iż zasadnym było ich przeprowadzenia, albowiem potwierdzały okoliczności mające istotne znaczenie dla sprawy.

Wskazując na powyższe zarzuty wniósł o :

1) stwierdzenie nieważności zaskarżonego rozkazu personalnego oraz rozkazu personalnego organu pierwszej instancji, z uwagi na fakt, iż zaskarżony rozkaz personalny dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną, tj. decyzją Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] o uchyleniu rozkazu personalnego i umorzeniu postępowania pierwszej instancji w całości, a zatem tak wydana decyzja obarczona jest wadą nieważności, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a.,

2. ewentualnie o uchylenie zaskarżonego rozkazu personalnego i rozkazu personalnego organu pierwszej instancji,

3. zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kwoty 17 zł tytułem uiszczonej opłaty skarbowej oraz kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W obszernym uzasadnieniu skargi rozszerzył argumentację w zakresie podniesionych zarzutów. Wskazał, że sprawa zwolnienia A.A. ze służby w Policji została już zakończona decyzją Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] o umorzeniu postępowania pierwszej instancji w całości. Zdaniem skarżącego, w tym postępowaniu organ rozstrzygał również (pomimo nieuwzględnienia tego faktu w podstawie prawnej rozstrzygnięcia) o tym, że interes służby przemawia za zwolnieniem go ze służby w Policji. Ponadto wskazał, iż niezależnie od innych zarzutów, w szczególności niedopuszczalności podwójnego orzekania za ten sam czyn – dokonana analiza przemawia za tym, że popełniony przez niego czyn jest błahy i nie powinien skutkować zwolnieniem go ze służby. W ocenie skarżącego, występuje tożsamość podmiotowa niniejszej sprawy oraz sprawy o zwolnienie go ze służby w Policji zakończona powołaną wyżej decyzją Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...].

Ponadto skarżący stwierdził, że zebrany w sprawie na dzień wydania zaskarżonego rozkazu personalnego materiał dowodowy był niewystarczający do wydania merytorycznego rozstrzygnięcia. W szczególności uniemożliwiał on (w formie zebranej przez organ bez przeprowadzenia wnioskowanych dowodów) jednoznaczną ocenę, czy za zwolnieniem go przemawiał ważny interes służby w rozumieniu art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji.

Komendant Główny Policji, reprezentowany przez radcę prawnego, w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Stwierdził, iż skarga jest niezasadna. Odnosząc się do podniesionych zarzutów wskazał m.in., że skarżący miał możliwość uczestniczenia w postępowaniu, składania pism procesowych, wniosków dowodowych oraz pozyskał kopie akt. Skarżący w dniu 9 września 2016 r. złożył w sprawie pismo wraz z załącznikami. Pomiędzy tą datą a datą wydania rozkazu personalnego przez organ pierwszej instancji tj. 3 października 2016 r. organ nie prowadził dowodów wymagających udziału strony, a jedynie rozpoznał jej wnioski dowodowe w postanowieniu z dnia 27 września 2016 r. o odmowie uwzględnienia wniosków dowodowych. Ponadto podał, że organ w toku postępowania posiadał akta osobowe policjanta, a zatem były mu znane informacje dotyczące jego dotychczasowej służby, jej przebiegu i oceny. Wyjaśnił, że te okoliczności organ uwzględnia w ramach faktów znanych mu z urzędu.

Uczestnik postępowania – Zarząd Wojewódzki Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego Policjantów Województwa [...] w piśmie z dnia 11 sierpnia 2017 r. poparł skargę i wniósł o uchylenie zaskarżonego rozkazu personalnego oraz rozkazu personalnego organu pierwszej instancji. Podniósł, że organ nie zbadał w jaki sposób przebiegała służba policjanta. Nadto zdaniem uczestnika postępowania, czyn popełniony przez skarżącego jawi się jako dość błahy, co nie pozwala na zwolnienie policjanta ze służby z uwagi na ważny interes służby.

Pełnomocnik skarżącego w piśmie z dnia 4 września 2017 r. podtrzymał skargę oraz na podstawie art. 106 § 3 P.p.s.a. wniósł o przeprowadzenie dowodów uzupełniających z załączonych dokumentów: poświadczenia bezpieczeństwa z dnia [...] 2016 r. nr [...], zaświadczenia nr [...] stwierdzającego odbycie szkolenia w zakresie ochrony informacji niejawnych z dnia 27 czerwca 2016 r., pisma Wojewody [...] z dnia 25 listopada 2011 r. o nadaniu "[...]" za ratowanie ludzkiego życia i mienia w sytuacjach zagrażających własnemu bezpieczeństwu, oświadczenia o ukończeniu szkolenia w zakresie ochrony przeciwpożarowej z dnia [...] 2016 r.; znajdujących się w aktach Komendanta Miejskiego Policji w [...] lub Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...]: opinii bezpośrednich przełożonych dotyczących przebiegu służby ze szczególnym uwzględnieniem opinii okresowej oraz przydatności na zajmowanym stanowisku w okresie od przyjęcia A.A. do służby do listopada 2013 r., notatnika służbowego A.A. wraz z potwierdzeniem wyników kontroli w trakcie wykonywania obowiązków służbowych w okresie od sierpnia do października 2016 r., na okoliczność cech osobistych i działalności służbowej skarżącego świadczących o tym, że ważny interes służby nie przemawia za zwolnieniem go ze służby w Policji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na rozprawie w dniu 20 września 2017 r. na podstawie art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz.U. z 2016r. poz. 718 ze zm., dalej w skrócie "P.p.s.a.") nie uwzględnił wniosku o przeprowadzenie dowodów wnioskowanych w piśmie pełnomocnika skarżącego z dnia 4 września 2017 r.

Sąd pierwszej instancji uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W uzasadnieniu wyroku podał, że nie stwierdził naruszenia prawa materialnego, jak również prawa procesowego w stopniu, który miałby wpływ na wynik sprawy.

Stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiła przesłanka nieważności, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a., albowiem ta sprawa nie dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. Zarzut skargi w tym zakresie, odnoszący się także do art. 16 K.p.a. w zw. z art. 2 oraz art. 31 ust. 3 Konstytucji RP w zw. z art. 6 oraz art. 8 K.p.a., jest niezasadny. Tożsamość sprawy ma miejsce w przypadku, gdy występują te same podmioty, dotyczy ona tego samego przedmiotu i tego samego stanu prawnego w niezmienionym stanie faktycznym sprawy (por. Janusz Borkowski [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz", C.H. Beck 2012, s. 637; uzasadnienie uchwały NSA z dnia 3 listopada 2009 r., sygn. akt II GPS 2/09, ONSA i WSA 2010/1/4). Zmiana podstawy prawnej rozstrzygnięcia wyklucza uznanie, że mamy do czynienia ze sprawą już poprzednio rozstrzygniętą inną decyzją ostateczną. Ponadto, umorzenie postępowania w sprawie nie stanowi rozstrzygnięcia sprawy co do istoty.

Komendant Główny Policji prawidłowo przyjął, że nie można mówić o tożsamości sprawy zakończonej zaskarżoną decyzją oraz decyzją Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia 13 kwietnia 2016 r., którą to decyzją wymieniony organ uchylił zaskarżony rozkaz personalny Komendanta Miejskiego Policji w [...] z dnia 29 maja 2015 r. nr 79/2015 i umorzył postępowanie pierwszej instancji prowadzone na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji w całości. Kwestia niezrozumienia przez skarżącego, dlaczego po wydaniu decyzji umarzającej postępowanie prowadzone na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji, wszczęto postępowanie zwolnieniowe na podstawie art. 45 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2016 r. poz. 1782), nie oznacza naruszenia zasady zaufania obywatela do Państwa. Nie stanowi też o naruszeniu przepisu art. 6 K.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej działa na podstawie przepisów prawa. Zasada legalizmu oznacza, że kompetencja organu władzy publicznej powinna opierać się na wyraźnie sformułowanym przepisie prawnym. W niniejszej sprawie rozstrzygnięcie zostało podjęte na podstawie konkretnego przepisu prawa, tj. art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Niezrozumiały jest tym samym zarzut naruszenia art. 2 oraz art. 31 ust. 3 Konstytucji RP. Powołanie się w skardze przez pełnomocnika skarżącego na przekonanie Prokuratury i Sądu prowadzących postępowanie przygotowawcze i sądowe o tym, że nie ma potrzeby stosowania wobec A.A. środka karnego w postaci zakazu wykonywania zawodu nie stanowi przeszkody do stosowania przez organ Policji wobec policjanta przepisów art. 41 ustawy o Policji, a tym samym realizacji kompetencji przyznanych ustawą o Policji.

W ocenie Sądu pierwszej instancji, w tej sprawie organom nie można zarzucić naruszenia powołanych w skardze przepisów postępowania. Z akt postępowania administracyjnego wynika, że postępowanie w sprawie zwolnienia skarżącego ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji zostało przeprowadzone z poszanowaniem reguł procedury administracyjnej. Skarżący miał możliwość uczestniczenia w postępowaniu, był zawiadomiony o wszczęciu tego postępowania (pismo z dnia 25 lipca 2016 r.), poinformowany o prawie czynnego w nim udziału, brał w nim czynny udział, przeglądał akta, wnioskował o przeprowadzenie dowodów. Nie doszło do naruszenia art. 10 K.p.a. Organ odwoławczy prawidłowo stwierdził, że wyjaśniono wszystkie istotne okoliczności sprawy, na podstawie prawidłowo zebranego materiału dowodowego. Tym samym nie naruszono art. 7 i art. 77 K.p.a. Organ pierwszej instancji nie naruszył art. 78 K.p.a., gdyż zasadnie postanowieniem z dnia 27 września 2016 r. odmówił uwzględnienia wniosków dowodowych. Trafnie przyjął, że przeprowadzenie dowodów wnioskowanych przez stronę do tej sprawy nie wniosłoby niczego nowego - w znaczeniu istotnego na gruncie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji a jedynie spowodowałoby wydłużenie postępowania administracyjnego.

Ponadto Sąd wskazał, że nie uwzględnił wniosku o przeprowadzenie zawnioskowanych przez pełnomocnika skarżącego dowodów uzupełniających, gdyż uznał, iż nie było to niezbędne do wyjaśnienia wątpliwości, które w tej sprawie nie wystąpiły.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podał, iż w rozpoznawanej sprawie należało rozważyć, czy organy Policji zasadnie uznały, że pozostawienie A.A. w służbie narusza ważny interes służby i uzasadnia zwolnienie go z tej służby. Stwierdził, że w tej sprawie organy dokonały prawidłowej wykładni i właściwie zastosowały przepis art. 41 ust. 2 pkt 5, jak też art. 43 ust. 3 ustawy o Policji, w sposób wyczerpujący uzasadniły podjęte rozstrzygnięcia, co pozwoliło przyjąć, iż ocena zgromadzonego materiału dowodowego nie była dowolna.

Zgodnie z art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, policjanta można zwolnić ze służby w przypadku, gdy wymaga tego ważny interes służby.

W sprawie jest niesporne, że wobec skarżącego zapadł wyrok sądu karnego warunkowo umarzający postępowanie karne. Stanowi on o uznaniu skarżącego za winnego popełnienia czynu określonego w wyroku.

Zdaniem Sądu pierwszej instancji, w stanie faktycznym tej sprawy organy Policji miały prawo sprawy przyjąć, że została spełniona przesłanka ważnego interesu służby umożliwiająca zwolnienie skarżącego. Wystarczająco wyczerpująco uzasadniły, że dalsze pozostawanie skarżącego w służbie w Policji nie jest możliwe z uwagi na to, że wskutek popełnienia przez niego przestępstwa utracił on przymiot nieposzlakowanej opinii. Dokonanie oszustwa i fałszerstwa jest zdarzeniem szczególnie nagannym w odbiorze społecznym i nie licuje z dobrym imieniem służby. Przed podjęciem służby policjant składa ślubowanie, w którym ślubuje m.in. pilnie przestrzegać prawa, jak też strzec dobrego imienia służby. W tym przypadku istniała podstawa do zastosowania w stosunku do skarżącego art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji i zwolnienie go ze służby w oparciu o ten przepis zostało dokonane w sposób prawidłowy.

Sąd wyjaśnił, że ustawa o Policji nie definiuje pojęcia ważnego interesu służby. Jest jednak bezsporne, że interes ten należy rozumieć i rozpatrywać w kontekście celów i zadań Policji, jako formacji uzbrojonej, przeznaczonej do ochrony bezpieczeństwa, ochrony osób i mienia przed bezprawnym zamachem. Skarżący jako policjant był nie tylko uprawniony ale i zobowiązany do zapobiegania, wykrywania i ścigania przestępstw oraz reagowania na wszelkie przejawy łamania prawa, popełniony przez niego czyn nie jawi się – wbrew jego twierdzeniu – jako błahy. Ważąc interes policjanta, tak postrzegającego swój czyn, z interesem społecznym wyrażającym się w potrzebie należytego wykonywania zadań przez tę formację, organ Policji miał prawo stwierdzić, że nawet dotychczasowa nienaganna służba skarżącego, czy wyróżnienia nie dają podstaw do pozostawienia w służbie. Utrata przez policjanta nieposzlakowanej opinii (art. 25 ust. 1 ustawy o Policji), następuje nie tylko wówczas, gdy zapada wyrok skazujący (por. wyroki NSA z dnia: 27 listopada 2014 r., sygn. akt I OSK 1715/13, 8 kwietnia 2015r., sygn. akt I OSK 2642/13, orzeczenia.nsa.gov.pl). Nawet prawidłowe dotychczasowe wykonywanie obowiązków służbowych, jak też wyróżnienia, nie przemawiają – wobec utraty nieposzlakowanej opinii – o pozostawieniu policjanta w służbie (por. wyrok NSA z dnia 27 listopada 2014 r., sygn. akt I OSK 1715/13, orzeczenia.nsa.gov.pl).

W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w rozpoznawanej sprawie organy Policji wykazały, że skarżący utracił przymiot konieczny do pozostania w szeregach Policji. Okoliczność, że poprzednio wydany – na innej podstawie prawnej rozkaz personalny o zwolnieniu ze służby został uchylony a postępowanie pierwszej instancji umorzone w całości oraz, że pełnił on nadal służbę w Policji do czasu zwolnienia rozkazem personalnym z dnia 3 października 2016 r., nie ma znaczenia dla prawidłowości zaskarżonego rozkazu personalnego Komendanta Głównego Policji. Uzasadnienia rozkazów personalnych organów obu instancji spełniają wymogi art. 107 § 3 K.p.a. i w sposób wyczerpujący wyjaśniają podstawy rozstrzygnięcia o zwolnieniu skarżącego ze służby. Rozkaz Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] w tym przedmiocie nie jest dowolny, a nadany mu rygor natychmiastowej wykonalności jest – w stanie faktycznym tej sprawy – uzasadniony. W niniejszej sprawie interes skarżącego, choć zrozumiały, nie przeważa nad interesem służby. Opinia organizacji zakładowej związku zawodowego policjantów podjęta w trybie art. 43 ust. 3 ustawy o Policji nie jest dla organu wiążąca (por. wyrok NSA z dnia 9 stycznia 2015 r. sygn. akt I OSK 2149/13). Powołany przepis nie został zatem naruszony.

Z powyższych względów Sąd pierwszej instancji, na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł, jak w sentencji wyroku.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł A.A., reprezentowany przez adwokata i zaskarżając wyrok w całości, na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 P.p.s.a. zarzucił:

1) naruszenie przepisu postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a. i art. 16 § 1 K.p.a., poprzez brak zastosowania i brak stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji, pomimo że w obrocie prawnym istnieje decyzja, która dotyczy tożsamej pod względem podmiotowym i przedmiotowym sprawy zwolnienia skarżącego kasacyjnie i przywrócenia go do służby w Policji (tj. decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] o uchyleniu rozkazu personalnego i umorzeniu postępowania pierwszej instancji w całości);

2) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 2 Konstytucji RP oraz art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, poprzez błędną wykładnię i brak zastosowania, polegający na naruszeniu zasady ochrony praw słusznie nabytych oraz zaufania do państwa i toczącego się postępowania (w szczególności odnoszącej się do poczucia pewności własnej sytuacji prawnej zawodowej) oraz dokonaniu powtórnego zwolnienia skarżącego kasacyjnie ze służby w Policji (z uwagi na ten sam czyn, z powodu którego nastąpiło poprzednie zwolnienie), pomimo wcześniejszego przywrócenia, odbycia szkoleń, dopuszczenia i pełnienia w dalszym ciągu z powodzeniem służby w Policji;

3) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 31 ust. 3 Konstytucji RP w zw. z art. 2 Konstytucji RP, poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na wymierzeniu wobec A.A. środków administracyjnych przewidzianych w ustawie o Policji oraz w Kodeksie karnym, czym doszło do sytuacji, w której organy Policji orzekając po prawomocnym zakończeniu postępowania karnego (oraz wcześniejszego postępowania administracyjnego w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji) środek administracyjny, o którym mowa w art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji doprowadziły do nadmiernej represyjności wymierzonego przez siebie środka;

4) naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 10 § 1 K.p.a., poprzez brak uchylenia zaskarżonego rozkazu personalnego, pomimo że organy Policji w toku postępowania dopuściły się rażącego naruszenia zasady czynnego udziału strony w postępowaniu oraz uniemożliwiły skarżącemu kasacyjnie przed wydaniem decyzji wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, w szczególności zaś poprzez brak wyznaczenia stronie terminu na zapoznanie się ze zgromadzonym materiałem w sprawie przez organy obu instancji, co pozbawiło skarżącego kasacyjnie możliwości ustosunkowania się do zebranego w sprawie materiału dowodowego i twierdzeń organu;

5) naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 106 § 3, art. 113 § 1 oraz art. 141 § 4 P.p.s.a., poprzez brak przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego z przedłożonych dokumentów (na okoliczność m.in. wzorowego wykonywania obowiązków służbowych, wykonywania całości powierzonych zadań bez jakichkolwiek uwag przełożonych, ciągłego rozwijania umiejętności związanych z wykonywaną pracą, znikomej społecznej szkodliwości czynu popełnionego przez stronę) świadczących o tym, iż ważny interes służby nie przemawia za zwolnieniem A.A. ze służby w Policji, pomimo iż było to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości sprawy i nie powodowało nadmiernego przedłużenia postępowania;

6) z ostrożności procesowej: naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. oraz art. 41 ust. 1 pkt 5 ustawy o Policji, poprzez niewłaściwe zastosowanie i brak uchylenia zaskarżonego rozkazu personalnego, pomimo przekroczenia przez organy Policji granic uznania administracyjnego i zwolnienie skarżącego kasacyjnie ze służby w Policji bez rozważenia wszystkich istotnych okoliczności w sprawie, w szczególności dotyczących sytuacji osobistej i zawodowej w tym pełnienia przez niego służby.

Wskazując na powyższe zarzuty wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku w całości i stwierdzenie nieważności (ewentualnie uchylenie w całości) zaskarżonego rozkazu personalnego Komendanta Głównego Policji z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] i poprzedzającego go rozkazu Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] października 2016 r. nr [...], ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania. Ponadto wniósł o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw na rzecz skarżącego od organu, w tym kwoty 17 zł tytułem uiszczonej opłaty skarbowej oraz kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz o rozpoznanie sprawy na rozprawie.

W obszernym uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawił argumentację mającą wykazać zasadność podniesionych w niej zarzutów.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki enumeratywnie wymienione w art. 183 § 2 P.p.s.a. w niniejszej sprawie nie występują. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez sąd drugiej instancji, który w odróżnieniu od sądu pierwszej instancji nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej.

W niniejszej sprawie skarga kasacyjna została oparta na obu podstawach określonych w art. 174 pkt 1 i 2 P.p.s.a., przy czym istota podniesionych w niej zarzutów sprowadza się do zakwestionowania stwierdzenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie aprobującego stanowisko Komendanta Głównego Policji, iż nie wystąpiła przesłanka nieważności, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a. oraz że pozostawienie w służbie A.A., którego zachowanie w dniu [...] listopada 2013 r. w [...] opisane w części wstępnej wyroku Sądu Rejonowego w [...] Wydział II Karny z dnia [...] lutego 2015 r. sygn. akt [...], zostało przez Sąd Okręgowy w [...] XVII Wydział Karny wyrokiem z dnia [...] czerwca 2015 r. sygn. akt [...] ocenione, że stanowiło wypadek mniejszej wagi i wyczerpało znamiona występku z art. 286 § 3 K.k. i art. 270 § 2a K.k. w zw. z art. 11 § 2 K.k. i wobec którego warunkowo umorzono postępowanie karne – naruszało ważny interes służby i uzasadniało zwolnienie go ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a. i art. 16 § 1 K.p.a. jest niezasadny. Sąd pierwszej instancji prawidłowo przyjął, że rozpoznawana sprawa dotyczy kwestii zwolnienia A.A. ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Zgodnie z tym przepisem policjanta można zwolnić ze służby w przypadku, gdy wymaga tego ważny interes służby. Natomiast sprawa, w której Komendant Wojewódzki Policji w [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] uchylił zaskarżony rozkaz personalny Komendanta Miejskiego Policji w [...] z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] i umorzył postępowanie pierwszej instancji – w całości dotyczyła zwolnienia wyżej wymienionego policjanta z tej służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9 cyt. ustawy. Przepis ten stanowi, że policjanta można zwolnić w przypadku upływu 12 miesięcy zawieszenia w czynnościach służbowych, jeżeli nie ustały przyczyny będące podstawą zawieszenia. Okoliczność, że obydwa postępowania w pewnym stopniu odnoszą się do tego samego zdarzenia nie oznacza, że pozostają tożsame pod względem przedmiotowym. W każdym z tych postępowań są bowiem badane odrębne zagadnienia. W pierwszym z nich rozważa się, czy ważny interes służby wymaga zwolnienia wyżej wymienionego ze służby w Policji, zaś w drugim ustala się, czy upłynął okres 12 miesięcy zawieszenia w czynnościach służbowych oraz czy trwają przyczyny będące podstawą zawieszenia. Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że w przedmiotowej sprawie nie zaistniała przesłanka nieważności postępowania, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a. Brak jest bowiem podstaw do przyjęcia tożsamości przedmiotowej obu opisanych wyżej spraw.

Jako chybione ocenić należy zarzuty naruszenia art. 2 Konstytucji RP oraz art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, a także art. 31 ust. 3 Konstytucji RP w zw. z art. 2 Konstytucji RP. Fakt uchylenia przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] zaskarżonego rozkazu personalnego Komendanta Miejskiego Policji w [...] z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] i umorzenie postępowania w pierwszej instancji w całości na skutek stwierdzenia, że nie zachodziły przesłanki do zwolnienia A.A. ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji, w następstwie czego został on do służby przywrócony – nie pozbawiał organu uprawnienia do oceny, czy utrata przez niego przymiotu policjanta jakim jest posiadanie "nieposzlakowanej opinii" (art. 25 ust. 1 ustawy o Policji), na skutek uznania przez Sąd Okręgowy w [...] w wyroku z dnia [...] czerwca 2015 r. sygn. akt [...] jego zachowania jako wypadku mniejszej wagi, które wyczerpało znamiona występku z art. 286 § 3 K.k. i art. 270 § 2a K.k. w zw. z art. 11 § 2 K.k. umożliwia pozostawanie przez niego w służbie, czy też uzasadnia zwolnienie go z tej służby na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 5 tej ustawy. Realizowanie przez organ Policji kompetencji w zakresie zwolnienia policjanta ze służby nie jest naruszeniem zakazu nadmiernej represyjności, o którym mowa w art. 31 ust. 3 w zw. z art. 2 Konstytucji RP.

Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż zamierzonego skutku nie mogły odnieść również zarzuty naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 10 K.p.a., a także art. 106 § 3 P.p.s.a., art. 113 § 1 P.p.s.a. oraz art. 141 § 4 P.p.s.a.

Wskazać należy, iż w orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że zarzut naruszenia art. 10 § 1 K.p.a. przez niezawiadomienie strony o zebraniu materiału dowodowego oraz możliwości wypowiedzenia się co do tego i składania wniosków może odnieść skutek wówczas, gdy stawiająca go strona wykaże, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych, przy czym na stronie stawiającej zarzut spoczywa ciężar wykazania istnienia związku przyczynowego między naruszeniem przepisów postępowania a wynikiem sprawy (por. wyroki NSA z dnia: 12 października 2010 r. sygn. akt II OSK 1279/09, LEX nr 746442 , 2 lutego 2011 r. sygn. akt I OSK 575/10, LEX nr 1070853, 18 grudnia 2012 r. sygn. akt II OSK 1490/11, LEX nr 1286271).

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w tej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawidłowo uznał, że zaskarżony rozkaz personalny został wydany bez naruszenia art. 10 K.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. A.A. miał zapewniony czynny udział zarówno w fazie wszczęcia postępowania, jak i fazie postępowania wyjaśniającego, które było realizowane poprzez prawo dostępu do akt, w tym ich sfotografowania i zgłaszania wniosków dowodowych. Nie zaistniały zatem przesłanki do uchylenia decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a.

Nietrafny okazał się także zarzut naruszenia art. 106 § 3 P.p.s.a., poprzez odmowę przez Sąd pierwszej instancji przeprowadzenia dowodów uzupełniających z dokumentów. Wskazać należy, iż co do zasady sąd administracyjny orzeka, na podstawie materiału dowodowego sprawy zgromadzonego w postępowaniu przed właściwymi organami. Uzupełniające postępowanie dowodowe, ograniczone tylko do dowodu z dokumentu, może być przeprowadzone przez sąd jedynie wówczas, gdy powstanie konieczność wyjaśnienia istotnych wątpliwości, a ich wyjaśnienie nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Celem postępowania dowodowego, o którym stanowi art. 106 § 3 P.p.s.a., nie jest ponowne ustalenie stanu faktycznego sprawy. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, w tym przypadku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zasadnie przyjął, że w sprawie nie zachodziła konieczność wyjaśnienia istotnych wątpliwości poprzez przeprowadzenie dowodu z dokumentów wnioskowanych przez A.A. dotyczących przebiegu jego dotychczasowej służby, gdyż tego rodzaju wątpliwości w sprawie nie zaistniały.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 113 § 1 P.p.s.a. oraz art. 141 § 4 P.p.s.a. wskazać należy, iż stosownie do art. 176 § 1 pkt 2 P.p.s.a. podstawy kasacyjne powinny być uzasadnione. Oznacza to, że autor skargi kasacyjnej nie może ograniczyć się tylko do wskazania przepisu prawa, który w jego ocenie został naruszony, ma bowiem obowiązek uzasadnić w czym upatruje uchybienia konkretnemu przepisowi. Uzasadnienie skargi kasacyjnej powinno być skonstruowane w taki sposób, aby można było powiązać je z konkretnymi przepisami prawa, uznanymi przez autora skargi kasacyjnej za naruszone. W niniejszej sprawie warunek ten nie został spełniony, albowiem skarżący kasacyjnie poprzez brak uzasadnienia zarzutu naruszenia art. 113 § 1 P.p.s.a. oraz art. 141 § 4 P.p.s.a. nie wykazał, na czym w istocie polegało naruszenie tych przepisów.

Zauważyć bowiem należy, iż o skuteczności zarzutów opartych na podstawie z art. 174 pkt 2 P.p.s.a. nie decyduje każde uchybienie przepisów postępowania, lecz tylko i wyłącznie takie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przez "wpływ", o którym mowa na gruncie przywołanego przepisu, rozumieć należy istnienie związku przyczynowego pomiędzy uchybieniem procesowym stanowiącym przedmiot zarzutu skargi kasacyjnej, a wydanym w sprawie zaskarżonym orzeczeniem sądu administracyjnego pierwszej instancji, który to związek przyczynowy, jakkolwiek nie musi być realny, to jednak musi uzasadniać istnienie hipotetycznej możliwości odmiennego wyniku sprawy. Według Naczelnego Sądu Administracyjnego, wbrew stanowisku autora skargi kasacyjnej brak jest podstaw, aby twierdzić, że w rozpatrywanej sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania w sposób, w jaki przedstawiono to w skardze kasacyjnej, zwłaszcza zaś, aby skutkiem zarzucanego ich naruszenia, był istotny – w przedstawionym powyżej rozumieniu tego pojęcia – wpływ na wynik sprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że na uwzględnienie nie zasługuje również podniesiony z ostrożności procesowej zarzut naruszenia przepisów postępowania tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. oraz art. 41 ust. 1 pkt 5 ustawy o Policji. Skarżący kasacyjnie przedmiotowe naruszenie upatruje w niewłaściwym zastosowaniu i braku uchylenia zaskarżonego rozkazu personalnego, pomimo przekroczenia przez organy Policji granic uznania administracyjnego i zwolnienie go ze służby w Policji bez rozważenia wszystkich istotnych okoliczności w sprawie, w szczególności dotyczących sytuacji osobistej i zawodowej w tym pełnienia przez niego służby.

Zgodnie z powołanymi przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego, w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, są obowiązane w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, a następnie na podstawie całokształtu materiału dowodowego ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, w niniejszej sprawie, Sądowi pierwszej instancji nie można zarzucić niedostrzeżenia naruszenia przez organy Policji powołanych przepisów postępowania. Prawidłowo przyjął, że organy orzekające nie dopuściły się naruszeń przepisów postępowania, które miałyby istotny wpływ na wynik sprawy. Przedstawiony w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku stan faktyczny wskazuje, że w postępowaniu administracyjnym zgromadzono materiał dowodowy w zakresie wystarczającym dla oceny zaistnienia przesłanki określonej w art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Rozkaz personalny o zwolnieniu policjanta na podstawie tego przepisu ma charakter uznaniowy. Oznacza to, iż wybór sposobu rozstrzygnięcia należy do organu, a rozkaz personalny w tym przedmiocie powinien być starannie uzasadniony. Kontroli sądowej podlega samo uzasadnienie decyzji uznaniowej z punktu widzenia powiązania ustaleń faktycznych z rekonstruowaną normą prawną oraz z wyrażeniami normatywnymi, określającymi przesłanki aktualizacji upoważnienia do decyzji uznaniowej (por. wyrok NSA z dnia 20 kwietnia 2010 r. sygn. akt I OSK 130/10, LEX nr 595054). Kontrola sądowoadministracyjna nie obejmuje natomiast oceny, w jaki sposób organy administracji, realizując określoną politykę stosowania prawa, wypełniają treść pozasystemowych kryteriów słusznościowych czy celowościowych (por. wyrok NSA z dnia 19 maja 2011 r. sygn. akt I OSK 301/11 LEX nr 794834). W konsekwencji oznacza to, że w sprawach dotyczących fakultatywnego zwolnienia policjanta ze służby w Policji, sąd administracyjny nie może wkraczać w kompetencje właściwych organów i przesądzać, czy dana osoba powinna nadal pozostać policjantem, czy też powinna zostać z grona tej formacji wykluczona. Może natomiast badać, czy rozkaz personalny w przedmiocie zwolnienia policjanta ze służby nie jest arbitralny lub czy nie został podjęty przy użyciu niedozwolonych kryteriów.

Wbrew zarzutom skargi kasacyjnej i wywodom w niej zawartym, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawidłowo ocenił i rozważył, czy organ rozstrzygający sprawę w ramach uznania administracyjnego nie przekroczył jego granic, a więc czy rozkaz ten nie posiada cech dowolności. Przedstawiona w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku ocena ustaleń faktycznych dokonanych przez organy Policji, jak i wynikających z nich wniosków, prowadzących do określonego w zaskarżonym rozkazie personalnym rozstrzygnięcia, jest wyczerpująca, logiczna i przekonywująca. Zaskarżony rozkaz personalny o zwolnieniu A.A. ze służby nie jest wynikiem dowolnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego. Ustalony w sprawie stan faktyczny i jego ocena nie nasuwa wątpliwości. Wystąpiła przesłanka "ważnego interesu służby" uzasadniająca skorzystanie przez organ Policji z uprawnienia, tj. możliwości zwolnienia wyżej wymienionego w oparciu o art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji.

Zauważyć należy, iż fakt popełnienia przez A.A. przestępstwa – występku z art. 286 § 3 K.k. i art. 270 § 2a K.k. w zw. z art. 11 § 2 K.k., wobec którego postępowanie karne warunkowo umorzono na okres dwóch lat próby i orzeczono świadczenie pieniężne w kwocie 1.000 zł na rzecz Funduszu [...], a także naprawienie szkody przez zapłatę kwoty 100 zł na rzecz [...] Sp. z o. o. w [...], jest bezsporny. Sąd Okręgowy w [...] w uzasadnieniu wyroku z dnia [...] czerwca 2015 r. sygn. akt [...] uznał, że waga czynu zabronionego popełnionego przez wyżej wymienionego, wyrażająca się stopniem społecznej szkodliwości, przemawia za przypisaniem oskarżonemu popełnienia przestępstwa oszustwa i fałszerstwa intelektualnego w formie uprzywilejowanej. Niewątpliwie ustalenie to skutkowało utratą przez A.A. przymiotu koniecznego do pozostania w szeregach Policji "nieposzlakowanej opinii" (art. 25 ust. 1 ustawy o Policji). "Poszlaka" w języku polskim oznacza podejrzenie, natomiast "nieposzlakowany" to ten, któremu nie można nic zarzucić, przypisać, nieskazitelny. Powyższe pojęcie odnosi się zarówno do sfery życia zawodowego, jak i prywatnego. Utratą przymiotu "nieposzlakowanej opinii" nie skutkuje tylko i wyłącznie karalność danej osoby. Nieposzlakowana opinia to także ogólna ocena danej osoby w sferze etycznej. Jakiekolwiek wątpliwości co do posiadania takiego przymiotu dyskwalifikują policjanta jako osobę zdolną do prawidłowego wykonywania obowiązków służbowych. Każdy kto decyduje się na dobrowolne podjęcie służby w Policji musi zdawać sobie z tego sprawę. Składa on bowiem ślubowanie, w którym zobowiązuje się między innymi do godnego zachowania w służbie i poza nią oraz należytej dbałości o dobro formacji, do której przystępuje. Musi mieć zatem świadomość, że sprawowanie funkcji publicznej łączy się nie tylko z pewnymi przywilejami ale także ze zwiększonymi obowiązkami oraz pewnymi ograniczeniami nieznanymi innym grupom zawodowym. Policjantom przysługuje wprawdzie zwiększona ochrona trwałości stosunku służbowego, to jednak nie ma ona charakteru bezwzględnego i nie sięga ona tak daleko, jak tego oczekuje skarżący kasacyjnie. Ustawodawca w interesie policjantów szczegółowo określa dopuszczalne przyczyny zwolnienia ich ze służby. Jednocześnie dostrzega również potrzebę prowadzenia racjonalnej polityki kadrowej w interesie Policji oraz konieczność wyposażenia organów tej formacji w instrumenty prawne niezbędne do podejmowania działań zmierzających do budowania autorytetu państwa i zaufania obywateli do jego organów.

Przypisywane wyżej wymienionemu przestępstwo – występek niezwiązany ze służbą jest naganny z punktu widzenia pełnionej przez niego służby oraz podważa jego wiarygodność jako policjanta niezbędną do wykonywania czynności służbowych oraz godzi w dobre imię Policji, w której pełnił służbę oraz nie sprzyja budowaniu autorytetu tej formacji. Jest zachowaniem społecznie nieakceptowanym i wymagającym napiętnowania. Policjant, aby mógł skutecznie wykonywać obowiązki służbowe, musi pozostawać poza jakimikolwiek podejrzeniami o prowadzenie działalności sprzecznej z prawem. Sprawne działanie Policji opiera się na zaufaniu społecznym. W odbiorze społecznym Policja musi być postrzegana jako instytucja zdolna organizacyjnie i osobowo do ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego. Społeczeństwo musi mieć przekonanie, że służbę w tej formacji pełnią i pełnić będą wyłącznie osoby niekarane oraz pozostające poza sferą jakichkolwiek podejrzeń o naruszenie przepisów prawa oraz że jest ona w stanie zwalczać i zapobiegać wszelkim przejawom zachowań społecznie napiętnowanych, nawet we własnych szeregach. Zdolność do natychmiastowej reakcji na takie zjawiska jest przy tym niezbędna nie tylko do umacniania autorytetu Policji i Państwa, w imieniu którego formacja ta realizuje powierzone jej zadania. Jest ona także niezbędna do umacniania dyscypliny i zapewnienia odpowiedniego poziomu etycznego wszystkich policjantów. Jednocześnie policjanci muszą mieć świadomość tego, że w formacji, w której pełnią służbę, nie można tolerować żadnych zachowań nielicujących z honorem, godnością i dobrym imieniem służby oraz że działania niezgodne z prawem, nawet popełnione poza służbą, powinny być przez właściwych przełożonych surowo sankcjonowane.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, wszystkie przytoczone przez organy Policji oraz Sąd pierwszej instancji okoliczności pozwalały na uznanie, że A.A. utracił przymiot konieczny do pozostania w szeregach Policji, a w związku z tym zwolnienie go ze służby, z uwagi na jej ważny interes, było uzasadnione. Wbrew stanowisku autora skargi kasacyjnej, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zasadnie przyjął, że w tej sprawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji został właściwie zastosowany.

Okoliczność, że uprzednio dobrze wywiązywał się on z obowiązków służbowych nie mogła mieć w sprawie znaczenia, gdyż takie zachowanie powinno być standardem, a nie cechą wyróżniającą tylko niektórych policjantów.

Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw i w oparciu o art. 184 P.p.s.a. podlega oddaleniu.