Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 158/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-04-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Minister Finansów
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151; art. 183 § 1; art. 190
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. art. 1a pkt 12 i pkt 18; art. 33 pkt 1; art. 34 § 2 i 5; art. 54 § 1; art. 58 § 1; art. 59 § 1, 3, 4 i 5; art. 80 § 1 i 2
journal: Dz.U. 2005 nr 229 poz 1954
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Mirosława Pindelska (spr.), Sędzia WSA - Beata Blankiewicz - Wóltańska, Sędzia WSA - Izabella Janson, Protokolant specjalista - Monika Włochińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 kwietnia 2014 r. sprawy ze skargi M. B. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną 1. oddala skargę; 2. zasądza od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na rzecz r.pr. P. W., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy), w tym tytułem wynagrodzenia kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) i tytułem 23 % podatku od towarów i usług kwotę 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy).


UZASADNIENIE

Postanowieniem z [...] czerwca 2011 r. Minister Finansów utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z [...] września 2010 r. nr [...] , mocą którego oddalona została skarga M. B. na czynność egzekucyjną z dnia [...] lipca 2009 r. polegającą na zajęciu prawa majątkowego w postaci wierzytelności z rachunku bankowego w wysokości 1211,46 zł.

Zaskarżone postanowienie zapadło w następującym stanie faktycznym. Burmistrz Miasta i Gminy N. wystąpił do Naczelnika Urzędu Skarbowego w W. o wszczęcie egzekucji należności pieniężnych z tytułu opłat za opróżnianie zbiornika bezodpływowego na podstawie tytułów wykonawczych: nr [...] wydanego w oparciu o decyzję z [...] grudnia 2006 nr [...] za okres od VI do IX 2007 r.,

nr [...] wydanego w oparciu o decyzję z [...] grudnia 2006 nr [...] r. za okres X-XII 2007 r.,

nr [...] wydanego w oparciu o decyzję z [...] stycznia 2008 r. nr [...] za okres I -V2008 r.,

nr [...] wydanego w oparciu o decyzję z [...] stycznia 2008 r. nr [...] za okres VI-IX 2008 r"

nr [...] wydanego w oparciu o decyzję z [...] stycznia 2008 r. nr [...] za okres X-XII 2008 r.

Odpisy tytułów wykonawczych zostały dłużniczce doręczone w dniu 13 lipca 2009 r. wraz z zawiadomieniem z [...] lipca 2009 r. o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego u dłużnika zajętej wierzytelności będącego bankiem.

Pismem z 17 lipca 2009 r., które wpłynęło do organu egzekucyjnego 20 lipca 2009 r. sprecyzowanym pismem z 26 lipca 2010 r. M. B. na podstawie art. 54 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, złożyła skargę na czynność egzekucyjną z [...] lipca 2009 r.

Pismem z dnia [...] lipca 2009 r. [...] Bank Spółdzielczy w W. powiadomił Naczelnika Urzędu Skarbowego w W., że M. B. nie figuruje w rejestrach Banku, zatem zajęcie nie może zostać zrealizowane.

Postanowieniem z [...] grudnia 2009 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w W. zawiesił postępowanie egzekucyjne prowadzone w sprawach egzekucyjnych wymienionych w tym postanowieniu, których podstawą były m.in. tytuły wykonawcze, których dotyczy przedmiotowa sprawa sądowoadministracyjna do czasu uzyskania ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela, który postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2009 r. zajął stanowisko w sprawie zgłoszonych przez dłużniczkę zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne.

Postanowieniem z [...] lipca 2010 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w W. umorzył postępowanie egzekucyjne w sprawach nr [...] , [...] , [...] prowadzonych odpowiednio na podstawie tytułów wykonawczych [...] , [...] , [...] . Naczelnik wydał wspomniane postanowienie na wniosek wierzyciela w związku z treścią wyroku III SA/Kr 1154/09 WSA w K..

Postanowieniem z [...] września 2010 r. Dyrektor Izby Skarbowej w K. oddalił skargę dłużniczki. W uzasadnieniu postanowienia Dyrektor wskazał na zasady postępowania egzekucyjnego mającego zastosowanie przy zaskarżonej czynności egzekucyjnej i podniósł, że dłużniczka nie wskazała na naruszenie obowiązujących w tej mierze przepisów art. 80 do 86a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W sprawie nie doszło też do nieprawidłowości w działaniu egzekutora w związku z czym skargę należało uznać za niezasadną.

Od postanowienia tego dłużniczka złożyła zażalenie do Ministra Finansów.

W zażaleniu podniosła, że w posesji nr 358 w Staniątkach mieszka dwóch współwłaścicieli w tym ona. Nieruchomość ta została podłączona do sieci kanalizacyjnej lecz na skutek naruszenia prawa przez Burmistrza MiG N. podpisana została umowa o odbiór ścieków jedynie z jednym współwłaścicielem z bezprawnym wykluczeniem jej osoby. Umożliwiło to

Burmistrzowi wydawanie decyzji obciążających ją obowiązkiem opłaty za wywóz ścieków ze zbiornika bezodpływowego, mimo że powinien on zostać zasypany, a z nią powinna zostać podpisana umowa na odbiór ścieków. Dłużniczka wskazała, że decyzje na podstawie, których wydano tytuły wykonawcze, w tym ww., nie mają oparcia w przepisach prawa. Na poparcie swojego stanowiska dłużniczka wskazała, że WSA w Krakowie wyrokiem wydanym w sprawie II SA/Kr 971/09 uchylił decyzję ustalającą wobec niej obowiązek przyłączenia nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacji sanitarnej.

Postanowieniem z [...] czerwca 2011 r. Minister Finansów utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

Minister ustalił ponownie stan faktyczny sprawy a następnie dokonał analizy obowiązujących przepisów prawa mających zastosowanie w sprawie i uznał, że zażalenie jest bezzasadne. W szczególności Minister podniósł, ze w ramach skargi złożonej na podstawie art. 54 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji można wnosić jedynie zarzuty formalnoprawne odnoszące się do prawidłowości postępowania organu egzekucyjnego bądź egzekutora, przez pryzmat przepisów regulujących sposób i formę dokonywania czynności egzekucyjnych. W postępowaniu tym nie rozpoznaje się żadnych innych kwestii zatem zarzuty merytoryczne odnoszące się do wymagalności egzekwowanego obowiązku, nie mogą być uwzględnione.

Od postanowienia tego M. B. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w którym wniosła o jego uchylenie i obciążenie kosztami wierzyciela.

W skardze zarzuciła, że:

Naczelnik Urzędu Skarbowego w W. prowadzi postępowanie na podstawie tytułów wykonawczych nr [...] , [...] , [...] , [...] , [...] , dotyczących opłat za opróżnianie szamba z naruszeniem prawa, ponieważ decyzje będące ich podstawą zostały wydane mimo braku wszczęcia postępowania administracyjnego, jak również mimo braku

powiadomienia dłużniczki o jego zakończeniu czyli mimo naruszenia treści art. 61 i art. 10 k.p.a.,

postępowanie jest prowadzone mimo zawieszenia postępowania egzekucyjnego, jak również, że jest prowadzone mimo obowiązku umorzenia postępowania egzekucyjnego po 3 latach w sytuacji braku ściągnięcia należnych środków,

postępowanie egzekucyjne jest prowadzone w oparciu o tytuły wykonawcze nr [...] , [...] , [...] , mimo umorzenia przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w W. postępowania egzekucyjnego odnoszącego się do wspomnianych tytułów.

W uzasadnieniu skargi skarżąca ponownie odniosła się do braku podstaw wydania decyzji w oparciu, o które wydane zostały kwestionowane tytuły wykonawcze. Wskazała, że dokonano czynności egzekucyjnej w sytuacji gdy istnieje postanowienie o zawieszeniu postępowania egzekucyjnego jak również postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego w odniesieniu do części tytułów wykonawczych. Podniosła również istnienie obowiązku umorzenia postępowania egzekucyjnego po 3 latach jego prowadzenia jeśli dochodzona kwota należności nie została uzyskana. Ponownie wskazała na to, że nieruchomość, na której mieszka została przyłączona do sieci kanalizacyjnej już w 2005 r. przez współwłaściciela co powoduje, że nie miała ona żadnego obowiązku w świetle treści art. 5 ustawy z 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, czyszczenia szamba jak również obowiązku przyłączania nieruchomości do sieci sanitarnej.

W odpowiedzi na skargę Minister Finansów podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 12 marca 2012r., w sprawie o sygn. akt. V SA/Wa 1799/11, oddalił skargę uznając, że nie jest ona zasadna. Wskazał, że czynność egzekucyjna w postaci zajęcia zawiadomieniem z dnia [...] lipca 2009 r., prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego u dłużnika zajętej wierzytelności będącego bankiem została

dokonana mimo, że w sprawie nie doszło do uzyskania ze wspomnianego rachunku żadnej kwoty. Podniósł, że skarga na wspomnianą czynność znajduje oparcie w treści art. 54 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ( Dz. U. z 2005r. nr. 229 poz. 1954 ze zm., dalej u.p.e.a.), przez co sprawa mogła zostać rozpatrzona tylko w tym zakresie. Sąd podkreślił, że skarga na czynność administracyjną służy ochronie praw zobowiązanego w toczącym się postępowaniu egzekucyjnym i ma za zadanie chronić go przed naruszeniami przepisów postępowania egzekucyjnego ze strony organu egzekucyjnego lub egzekutora wykonującego konkretną czynność. Jej istota sprowadza się do zarzutów formalnoprawnych odnoszących się do prawidłowości postępowania organu egzekucyjnego lub egzekutora. Wniesiona skarga tego warunku nie spełniała. Skarżąca podniosła w niej generalny zarzut co do prawa prowadzenia postępowania egzekucyjnego wskazując na jego prowadzenie bez podstawy prawnej, kwestionując decyzje nakładające na nią obowiązek opłat z tytułu opróżniania zbiornika bezodpływowego (szamba) oraz kwestionując wydane na ich podstawie tytuły wykonawcze w oparciu, o które prowadzone są konkretne sprawy egzekucyjnego. Były to zarzuty merytoryczne odnoszące się do wymagalności egzekwowanego obowiązku, które nie mogły zostać rozpatrzone w postępowaniu ze skargi na czynność egzekucyjną. Sąd uznał, że sama czynność egzekucyjna przeprowadzona została zgodnie z obowiązującymi w tej mierze przepisami ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w tym zgodnie z treścią art. 7 i art. 1a pkt.12a i art. 80 wymienionej ustawy. Zajęcie to było również właściwe pod względem formalnym ze względu na zastosowanie prawidłowego druku zawiadomienia o zajęciu prawa majątkowego w postaci wierzytelności, który odpowiadał wzorowi ustalonemu w rozporządzeniu Ministra Finansów z 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.Ll. nr 137, poz. 1541 ze zm.).

Sąd uznał nietrafność podnoszonego zarzutu dotyczącego zawieszenia postępowania ponieważ czynność egzekucyjna została wykonana przed

zawieszeniem postępowania, które miało miejsce dopiero w dniu [...] grudnia 2009 r. Podobnie rzecz się miała w odniesieniu do zarzutu umorzenia postępowania egzekucyjnego postanowieniem Naczelnika Urzędu Skarbowego w W. z [...] lipca 2010 r. Sąd stwierdził, że umorzenie postępowania egzekucyjnego odnosi się jedynie do części spraw egzekucyjnych, w ramach których dokonano zajęcia z [...] lipca 2009 r. i nie dotyczy ono postępowań egzekucyjnych prowadzonych w oparciu o tytuły wykonawcze [...] , [...] , [...] , wydane na podstawie decyzji [...] , która pozostała nadal w obrocie prawnym. Wskazał, że niezależnie od faktu, iż w związku z wyrokami WSA w K. sygn. akt III SA/Kr 1154/09, II SA/Kr 971/09, II SA/Kr 40/10 decyzje administracyjne wydane w postępowaniach administracyjnych, których te wyroki dotyczyły zostały umorzone, to zarówno organ jak i Sąd, nie mógł wziąć tego pod uwagę w przedmiotowej sprawie.

Sąd nie dopatrzył się też podstaw do rozważania zasadności rozpoznawanej skargi ze względu na treść przytoczonych w niej przepisów ustawy z 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, ponieważ możliwe to było jedynie w odrębnym od powyższego postępowaniu administracyjnym. Stwierdził również brak podstaw do uznania zarzutu dotyczącego przedawnienia dochodzonej należności za zasadny.

Powyższy wyrok został zaskarżony skargą kasacyjną wniesioną przez M.B.. Skarżąca kasacyjnie, na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.), zarzuciła wyrokowi Sądu I instancji naruszenie: 1) przepisów postępowania poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 149 w zw. z .art. 3 § 2 pkt 8 w zw. z pkt 4 p.p.s.a. w zw. z art. 54 u.p.e.a. poprzez przyjęcie, że przedmiotem skargi mogą być tylko zarzuty formalnoprawne, gdy tymczasem przepis ten nie zawiera żadnych ograniczeń w tym zakresie, co miało istotny wpływ na wynik sprawy; 2) art. 151 p.p.s.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i oddalenie skargi.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniosła, że jakkolwiek organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, to jest obowiązany do sprawdzenia, czy obowiązek ten nie wygasł. Stwierdziła, że takie działanie powinno być przez organ podjęte w ramach skargi z art. 54 u.p.e.a. Wobec faktu, że przepis ten nie zawiera ograniczeń do zgłaszania w tym postępowaniu zarzutów materialnoprawnych, skarżąca kasacyjnie uznała za prawidłowe podnoszenie w skardze na czynność egzekucyjną zarzutów dotyczących podstaw prawnych do prowadzenia egzekucji. Jej zdaniem, egzekucja prowadzona wobec niej została pozbawiona podstaw prawnych z uwagi na prowadzenie postępowania egzekucyjnego w oparciu o tytuł wykonawczy wystawiony na podstawie decyzji wydanej z naruszeniem prawa, tj. bez wszczęcia postępowania oraz z naruszeniem art. 10 i 61 k.p.a., postępowanie było prowadzone pomimo zawieszenia postępowania egzekucyjnego oraz mimo obowiązku jego umorzenia z uwagi na upływ 3 letniego okresu w sytuacji braku ściągnięcia należności. Ponadto postępowanie jest nadal prowadzone pomimo umorzenia tego postępowania w odniesieniu do poszczególnych tytułów wykonawczych.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 14 listopada 2013r., sygn. akt. II GSK 1043/12, uchylił zaskarżone orzeczenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i sprawę przekazał do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji. W uzasadnieniu wyroku Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że przewidziane art. 54 § 1 u.p.e.a. prawo zobowiązanego złożenia skargi na tę czynność ograniczać się musi do jedynie określonych, faktycznych działań organu egzekucyjnego lub niezaskarżalnych zażaleniem aktów wiedzy lub woli tego organu. Zgodził się co do zasady z wywodami Sądu I instancji, iż w ramach skargi na czynności egzekucyjne można podnosić jedynie zarzuty wiążące się bezpośrednio z zaskarżoną czynnością. Zgodził się też z oceną prawną Sądu I instancji związaną z nieuwzględnieniem przez organ tak zawieszenia postępowania jak też okoliczności jego późniejszego umorzenia co do części tytułów egzekucyjnych. Naczelny Sąd Administracyjny uznał natomiast,

iż przyjęcie przez Sąd I instancji zaskarżonej czynności egzekucyjnej za zgodną z prawem i oddalenie skargi na zasadzie art. 151 p.p.s.a. było przedwczesne bowiem Sąd I instancji, stwierdzając w kontrolowanym kasacyjnie wyroku, że zaskarżona czynność przeprowadzona została zgodnie z prawem oraz że organ zastosował najmniej uciążliwy dla zobowiązanej środek egzekucyjny, nie uwzględnił okoliczności wynikających z rozpatrywanej przez ten sam Sąd i w tym samym dniu innej sprawy ze skargi M. B. na czynność egzekucyjną, tj. sprawy zakończonej wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 marca 2012 r. (sygn. akt V SA/Wa 1800/11), gdzie organ egzekucyjny dokonał tego samego dnia, co zajęcie rachunków bankowych w [...] Banku Spółdzielczym w W., zajęcia rachunku bankowego w Banku Polskim Kasa Opieki S.A. w [...] . Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że powyższe dokonało się w oparciu, jak wynika z zaskarżonego wyroku, o te same tytuły wykonawcze przywołujące te same decyzje administracyjne ustalające zaległą należność z tytułu opłat za opróżnianie zbiornika bezodpływowego. Zatem rolą Sądu I instancji powinno być odniesienie się do tych kwestii. Naczelny Sąd Administracyjny zarzucił, że WSA nie ocenił, czy zgodne z prawem jest równoległe stosowanie tego rodzaju środka egzekucyjnego jak zajęcie prowadzonych w różnych bankach rachunków bankowych na tę samą kwotę, jak również zarzucił, iż Sąd I instancji nie ocenił jak się ma tego rodzaju działanie organu egzekucyjnego do zasad ogólnych postępowania egzekucyjnego mających na celu ochronę praw jednostki, tj. zasady stosowania najmniej uciążliwego środka i zasady niezbędności. Powyższe stwierdzenie stanowiło podstawę uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego jej rozpoznania.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy pełnomocnik skarżącej M. B. poparł skargę. Sama skarżąca w piśmie procesowym z dnia 24 marca 2014r. ponownie przedstawiła okoliczności przyłączenia kanalizacji sanitarnej na nieruchomości nr. ew. 284 w [...] , której jest współwłaścicielką w ½ części. Wskazała, że fakt ten powoduje, iż niesłusznie i bez jej udziału zostały wydane decyzje nakładające na nią obowiązek pokrycia kosztów czyszczenia szamba, decyzje stanowiące podstawę wystawienia tytułów wykonawczych będących podstawą prowadzenia

egzekucji w przedmiotowej sprawie. Wskazała, że nie istnieje prawna podstawa do obciążania ją kosztami opróżniania zbiornika na nieczystości (szamba) w warunkach przyłączenia nieruchomości do publicznej kanalizacji sanitarnej. Podkreśliła, że przyłączenia dokonano z naruszeniem prawa na wniosek tylko jednego ze współwłaścicieli nieruchomości, tj. na wniosek jej siostry T. S., nie mniej jednak nie zmienia to faktu, że sama nieruchomość jest podłączona do kanalizacji. Okoliczność ta sprawia, że nie można na nią nałożyć obowiązku uiszczania opłat za opróżnianie zbiornika na nieczystości (szamba), a prowadzenie egzekucji tych kosztów jest niedopuszczalne z uwagi na nieistnienie obowiązku. Przywołała również wyrok WSA w Krakowie potwierdzający brak istnienia po jej stronie obowiązku dokonania przyłączenia nieruchomości do kanalizacji sanitarnej z uwagi na istnienie takiegoż przyłączenia, dokonanego na wniosek innego współwłaściciela nieruchomości i brak wyodrębnienia samodzielnych lokali w budynku posadowionym na tej nieruchomości. Wskazała na umorzenie postępowania egzekucyjnego postanowieniem organu egzekucyjnego z dnia [...] lipca 2010r., znak [...] oraz na toczące się obecnie postępowanie egzekucyjne, w którym zostało postanowieniem Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] lipca 2013r., znak [...] , uchylone postanowienie wierzyciela z dnia [...] stycznia 2013r., uznające zarzuty za nieuzasadnione, z uwagi na nierozpoznanie zarzutu nieistnienia obowiązku z art. 33 pkt.1 u.p.e.a.

Skarżąca wnioskowała również o zobowiązanie o organu do dołączenia do akt sprawy tytułów wykonawczych o numerach [...] , [...] , [...] , [...] , [...] .

Organ wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 111 § 2 p.p.s.a. połączył przedmiotowa sprawę i sprawę ze skargi skarżącej z tego

samego dnia na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] września 2010r., nr. [...] na czynność egzekucyjną z dnia [...] lipca 2009 r. polegającą na zajęciu prawa majątkowego w postaci wierzytelności z rachunku bankowego w Banku Polska Kasa Opieki S.A. w [...] w wysokości 1211,46 zł. na podstawie tych samych tytułów wykonawczych, prowadzoną pod sygn. akt V SA/

Wa 157/14 ( poprzednia sygn. akt V SA/Wa1800/11), do łącznego rozpoznania i odrębnego wyrokowania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Ponownie rozpoznając sprawę Sąd , zgodnie z treścią art. 190 p.p.s.a związany był wykładnią prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 14 listopada 2013r., sygn. akt II GSK 1043/12. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że przewidziane art. 54 § 1 u.p.e.a. prawo zobowiązanego złożenia skargi na czynność egzekucyjną organu egzekucyjnego lub egzekutora ograniczać się musi do jedynie określonych, faktycznych działań organu egzekucyjnego lub niezaskarżalnych zażaleniem aktów wiedzy lub woli tego organu. W rozpatrywanej sprawie skarga na czynności egzekucyjne dotyczyła zajęcia rachunku bankowego poprzez przesłanie [...] Bankowi Spółdzielczemu w W. - zawiadomienia z dnia [...] lipca 2009 r. o zajęciu wierzytelności pieniężnej skarżącej z rachunków bankowych skarżącej na podstawie tytułów wykonawczych nr; [...] , [...] , [...] , [...] i [...] wystawionych przez Burmistrza Miasta i Gminy N., czyli na czynność egzekucyjną przewidzianą art. 54 § 1 u.p.e.a Zatem zgodnie z dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny wykładnią art. 54 § 1 u.p.e.a zarzuty skarżącej powinny dotyczyć tej czynności. Wszelkie twierdzenia skarżącej na okoliczność nieistnienia wierzytelności, jej wygaśnięcia lub błędów w postępowaniu poprzedzającym wydanie decyzji będących podstawą wystawienia tytułów wykonawczych, nie mogą być skutecznie podniesione w tym postępowaniu. Regulacje prawne zawarte w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji z dnia 17 czerwca 1966r. przewidują możliwość odrębnego zaskarżenia przez zobowiązanego, w drodze zarzutu, okoliczności

wykonania obowiązku, umorzenia w całości albo w części obowiązku, przedawnienia, wygaśnięcia albo nieistnienia obowiązku ( art. 33 pkt.1 u.p.e.a). Zarówno postanowienia wierzyciela, jak i postanowienia organu egzekucyjnego wydane w odniesieniu do wniesionych zarzutów podlegają zaskarżeniu w postaci

zażalenia w myśl art. 34 § 2 i 5 u.p.e.a. Ponadto zgodnie z art. 59 § 1, 3 i 4 u.p.e.a. zobowiązany może żądać umorzenia postępowania egzekucyjnego m. in. gdy obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu albo jeżeli obowiązek nie istniał. Na postanowienie w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego przysługuje zobowiązanemu zażalenie (art. 59 § 5 u.p.e.a.). Wskazane możliwości prawne i podstawy ich podniesienia nie mogą stanowić elementu skargi na czynności egzekucyjne organu gdyż byłoby to nieuprawnionym powieleniem środków zaskarżenia, nieprzewidzianym dla zobowiązanego przez ustawodawcę.

W tych warunkach podnoszone przez skarżącą zarzuty opisane w skardze i pismach procesowych nie są uprawnione i nie mogą stanowić skutecznej podstawy do wzruszenia zaskarżonego postanowienia.

Naczelny Sąd Administracyjny uchylając poprzednie rozstrzygnięcie Sądu I instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania wskazał na brak odniesienia się Sądu do kwestii dokonywania zajęcia rachunków bankowych co do tej samej kwoty, na podstawie tych samych tytułów wykonawczych, w dwóch bankach, tj. w [...] Banku Spółdzielczym w W. ( w przedmiotowej sprawie) i Banku Polska Kasa Opieki S.A. ( w sprawie o sygn. akt. V SA/Wa 157/14, dawniej V SA/Wa 1800/11).

W tym miejscu wskazać należy, że Naczelny Sąd Administracyjny jest sądem prawa. Zgodnie z treścią art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Skarga kasacyjna rozpoznana przez Naczelny Sąd Administracyjny w przedmiotowej sprawie nie zarzucała błędów w ustaleniach

faktycznych sprawy. Zatem Naczelny Sąd Administracyjny nie mając zarzutu kasacyjnego nie odnosił się do kwestii prawidłowości ustalenia przez organ i podzielenia przez Sąd I instancji okoliczności, iż w sprawie doszło do zajęcia wierzytelności z rachunków bankowych skarżącej we wskazanych bankach. Naczelny Sąd Administracyjny odnosząc się do zarzutów kasacyjnych naruszenia wskazanych przepisów prawnych, wobec braku skutecznie podniesionego zarzutu naruszenia prawa w kwestii ustalenia powyższego faktu, orzekał na

podstawie ustaleń dokonanych przez Sąd I instancji. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd I instancji nie jest związany zarzutami skargi, jest związany jedynie zgodnie z art. 190 p.p.s.a. wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. W powyższych warunkach oznacza to, że fakt czy w sprawie (tej i w sprawie o sygn. akt V SA/Wa 157/14) doszło do zajęcia wierzytelności z rachunków bankowych skarżącej, podlega samodzielnej ocenie Sądu obecnie orzekającego w sprawie bez obawy naruszenia art. 190 p.p.s.a. Zgodnie z treścią art. 80 u.p.e.a. organ egzekucyjny dokonuje zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego przez przesłanie do banku, a jeżeli bank posiada oddziały - do właściwego oddziału, zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnej zobowiązanego z rachunku bankowego do wysokości egzekwowanej należności pieniężnej wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia w terminie dochodzonej wierzytelności oraz kosztami egzekucyjnymi ( § 1 wymienionego przepisu). Zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego zobowiązanego jest dokonane z chwilą doręczenia bankowi zawiadomienia o zajęciu i obejmuje również kwoty, które nie były na rachunku bankowym w chwili zajęcia, a zostały wpłacone na ten rachunek po dokonaniu zajęcia (art. 80 § 2 ustawy). Zgodnie natomiast z treścią art. 81 § 1 u.p.e.a. zajęcie wierzytelności jest skuteczne w odniesieniu do rachunków bankowych zobowiązanego prowadzonych przez bank, niezależnie od tego, czy organ egzekucyjny wskazał w zawiadomieniu numery tych rachunków. Według art. 1a pkt.18 u.p.e.a. przez zajęcie egzekucyjne rozumie się czynność organu egzekucyjnego, w wyniku, której organ egzekucyjny nabywa prawo rozporządzania składnikiem majątkowym

zobowiązanego w zakresie niezbędnym do wykonania obowiązku objętego tytułem wykonawczym.

Z treści wymienionych przepisów jednoznacznie wynika, że czynność zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego zobowiązanego może być dokonana tylko przy istnieniu w danym banku jakiegokolwiek rachunku zobowiązanego prowadzonego przez ten bank. Brak prowadzenia rachunku zobowiązanego przez bank, któremu organ egzekucyjny przesłał zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego, powoduje brak dokonania tej

czynności egzekucyjnej. Nie istniał przedmiot czynności. Jest to inna, odrębna sytuacja, od sytuacji braku skutecznego wyegzekwowania dochodzonej kwoty z uwagi na brak środków finansowych na tym koncie (różnica wynika z faktu, że zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego, istniejącego rachunku, dokonuje się z chwilą zawiadomienia banku i odnosi się również do przyszłych wierzytelności- wpłat kwot na ten rachunek po dokonanym zajęciu).

W przedmiotowej sprawie organ egzekucyjny przesłał [...] Bankowi Spółdzielczemu w W. pismem z dnia [...] lipca 2009r. zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego skarżącej jako zobowiązanej, a bank ten pismem z dnia [...] lipca 2009r., nr [...] , odpowiedział organowi, że dłużnik taki nie figuruje w rejestrach banku i zwrócił otrzymane zawiadomienie. Tym samym w sprawie nie doszło do czynności zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego skarżącej, jak też nie doszło do żadnego naruszenia interesu skarżącej. Podobnie rzecz się miała w postępowaniu w sprawie o sygn. akt V SA/Wa 157/14 (dawniej V SA/Wa 1880/11), gdzie organ egzekucyjny zawiadomieniem z tej samej daty, dotyczącym tej samej kwoty, w oparciu o te same tytuły wykonawcze, podjął próbę zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego skarżącej w Banku Polska Kasa Opieki S.A. Wymieniony bank pismem z dnia [...] lipca 2009r., nr. [...] , poinformował organ, że nie prowadzi rachunku bankowego na rzecz skarżącej. Dawny rachunek został zamknięty. Informacja obejmowała sprawdzenie wszystkich oddziałów tego banku, jak również banku BPH S.A. przejętego w wyniku podziału. W tamtej sprawie również nie doszło do zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego skarżącej, gdyż nie istniał przedmiot do jego zajęcia. Tym samym w żadnym banku nie doszło do zastosowania środka egzekucyjnego, jakim jest egzekucja z rachunków bankowych w myśl art. 1a pkt.12 u.p.e.a. Natomiast sama czynność egzekucyjna jako działanie zmierzające do zastosowania środka egzekucyjnego, polegające na przesłaniu zawiadomień o zajęciu wierzytelności z rachunków bankowych do banków nie prowadzących takich rachunków skarżącej, nie naruszyła interesów skarżącej. Sama skarżąca na to nie wskazuje. Nie doszło też do braku zastosowania najmniej uciążliwego dla zobowiązanej środka egzekucyjnego, ani naruszenia zasady niezbędności w

myśl art. 7 § 2 u.p.e.a. Wymienione zasady mogłyby zostać naruszone gdyby doszło do zajęcia wierzytelności z prowadzonych w różnych bankach rachunków bankowych, na tę samą kwotę, równą łącznie egzekwowanej należności pieniężnej na podstawie tych samych tytułów pieniężnych. Doszłoby bowiem do zajęcia egzekucyjnego dwukrotnie przekraczającego egzekwowaną należność. Taka sytuacja w przedmiotowej sprawie i w sprawie o sygn. akt. VSA/Wa 157/14 nie wystąpiła. Natomiast możliwe jest, zdaniem Sądu orzekającego, zajęcie wierzytelności z różnych rachunków bankowych, na podstawie tego samego tytułu wykonawczego lub tych samych tytułów wykonawczych, na różne kwoty, łącznie dające sumę należności pieniężnych egzekwowanych w danym postępowaniu egzekucyjnym. Środkiem egzekucyjnym jest bowiem zajęcie wierzytelności z rachunków bankowych ( rachunków w liczbie mnogiej) zgodnie z treścią art. 1a pkt.12 u.p.e.a. Natomiast organ egzekucyjny stosuje środki egzekucyjne, które prowadzą bezpośrednio do wykonania obowiązku, a spośród kilu takich środków- najmniej uciążliwe dla zobowiązanego. W przedmiotowej sprawie jest to rozważanie teoretyczne, gdyż w sprawie w ogóle nie doszło do zastosowania środka egzekucyjnego. Skarżąca przy pomocy skargi na czynność egzekucyjną w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego podnosi okoliczności objęte innymi środkami zaskarżenia bądź wnioskowania w

postępowaniu egzekucyjnym, co jest niedopuszczalne w tej sprawie w myśl art. 54 § 1 u.p.e.a.

W sprawie niezasadne są również zarzuty skargi odnoszące się do zawieszenia postępowania egzekucyjnego postanowieniem organu wydanym w okresie późniejszym niż skarżona czynność organu egzekucyjnego, tj. w dniu [...] grudnia 2009r., jak również zarzuty odnoszące się do umorzenia postępowania egzekucyjnego w odniesieniu do dwóch tytułów wykonawczych ( [...] i [...] ) z pięciu tytułów wykonawczych objętych przedmiotowym postępowaniem. Powyższe wynika z faktu, że postępowanie egzekucyjne nadal się toczy w odniesieniu do trzech tytułów wykonawczych ( [...] , [...] , [...] ) oraz z faktu, że zgodnie z regulacją zawarta w art. 58 § 1 u.p.e.a., w przypadku zawieszenia postępowania egzekucyjnego pozostają w mocy dokonane czynności

egzekucyjne, co oznacza, że takie czynności dokonane przed zawieszeniem postępowania podlegają kontroli na zasadach ogólnych aby nie doszło do naruszenia interesu zobowiązanego. Brak wpływu podnoszonych przez skarżącą powyższych okoliczności na przedmiotowe postępowanie stwierdził również Naczelny Sąd Administracyjny w wiążącym, na mocy art. 190 p.p.s.a, wyroku z dnia 14 listopada 2013r., sygn. akt II GSK 1043/12.

Ponownie rozpoznając sprawę Sąd nie prowadził postępowania dowodowego, w myśl żądania skarżącej, zawartego w piśmie procesowym z dnia 24 marca 2014r., gdyż poświadczone za zgodność z oryginałem tytuły wykonawcze o nr. [...] , [...] ,[...] , [...] i [...] znajdują się w aktach administracyjnych dołączonych do sprawy o sygn. akt V SA/Wa 157/14 rozpoznawanej łącznie z przedmiotową sprawą.

Mając powyższe na uwadze Sąd nie dopatrzył się naruszeń prawa dających podstawę do uchylenia zaskarżonego postanowienia, gdyż mimo twierdzeń organu o bezskutecznym zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego, gdy w sprawie w ogóle nie doszło do tego zajęcia, rozstrzygnięcie organu odpowiada prawu.

Z tych względów Sąd oddalił skargę jako nieuzasadnioną na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Na podstawie art. 250 p.p.s.a. Sąd przyznał wynagrodzenie profesjonalnemu pełnomocnikowi z tytułu nieopłaconej, udzielonej z urzędu, pomocy prawnej.