Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 1192/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2017-09-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: arrt. 145 par. 1 pkt 4 w zw. z
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 28 ust. 1 i art. 3 pkt 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1332
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski, Sędzia WSA Artur Żurawik, Protokolant Agnieszka Jurczak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 września 2017 r. sprawy ze skargi A. P. i A. P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia, w wyniku wznowienia postępowania, decyzji w sprawie pozwolenia na budowę oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją nr [...] z dnia [...] r. Starosta [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na rozbudowę budynku zakładu konfekcji masła o halę produkcyjno- magazynową wraz z częścią socjalno- biurową, rozbudowę komunikacji wewnętrznej działki, budowę murów oporowych, przebudowę i rozbudowę kanalizacji deszczowej wraz seperatorem i zbiornikiem retencyjnym, przekładkę kolidującej linii ŚN oraz teletechnicznej, budowę podłączenia wody p.poż. i rozbiórkę budynku gospodarczego na terenie działek nr [...] w S. dla inwestora – "A" Sp. z o.o. Sp. K. w B.

Wnioskiem z dnia [...] r. A. i A. P. wnieśli o uznanie ich za stronę postępowania w przedmiocie udzielenia w/w pozwolenia na budowę.

W następstwie rozpoznania tego wniosku postanowieniem z dnia [...] r. Starosta C. wznowił postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie, a następnie decyzją nr [...] z dnia [...] r., powołując w podstawie art. 151 § 1 pkt 1 Kpa, odmówił uchylenia objętej postępowaniem wznowieniowym decyzji Starosty C. z dnia [...] r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę wymienionej powyżej inwestycji. W uzasadnieniu tej decyzji Starosta wyjaśnił, iż wniosek o wznowienie postępowania wpłynął w wymaganym terminie i opiera się na ustawowej przesłance wymienionej w art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego. Dalej podał, że rozpatrzył przesłanki wskazane w art. 145 § 1 Kpa nie widząc podstaw do uznania zaistnienia tych wymienionych w pkt 1 do 3. W zakresie powołanej przez wnioskujących przesłanki z punktu 4 – bez własnej winy strona nie brała udziału postępowaniu, wyjaśnił, iż odległość działki wnioskodawców od najbliższej z działek objętych inwestycją wynosi ok. 14,70 m. Podane przez wnioskodawców argumenty, że powiększenie zakładu zwiększy potencjalne oddziaływanie na środowisko oraz mieszkańców, zwiększy obciążenie komunikacyjne ulicy [...], a nadto naruszone zostały stosunki wodne i pojawiło się zagrożenie wystąpienia poważnych awarii, nie zostały zdaniem organu potwierdzone. Zgodnie bowiem z zatwierdzonym projektem budowlanym, projektowany budynek nie będzie emitował zanieczyszczeń gazowych, w tym zapachów. Jedynym źródłem zanieczyszczeń będzie dymogenerator komory wędzarniczej, lecz emisja ta będzie minimalizowana dzięki systemowi filtracyjnemu i nie spowoduje uciążliwości w zakresie emisji zanieczyszczeń. Obiekt nie będzie również źródłem ponadnormatywnego hałasu. Nadto inwestor przedstawił decyzję określającą środowiskowe uwarunkowania dla przedmiotowego zamierzenia – decyzję Burmistrza S. z dnia [...] r., z którą zgodne są przyjęte rozwiązania zawarte w zatwierdzonym pozwoleniem na budowę projekcie. W projekcie tym obsługę komunikacyjną zaplanowano poprzez istniejący zjazd z drogi publicznej, a odprowadzanie wód opadowych z terenu zakładu zaprojektowano do istniejącej kanalizacji deszczowej, w taki sposób by ilość odprowadzanych wód nie uległa zwiększeniu.

Analiza powyższego doprowadziła organ do uznania, że wnioskodawcom nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu w przedmiocie pozwolenia na budowę. Strony tego postępowania wyznacza się zgodnie z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego i są nimi inwestor oraz właściciele i użytkownicy wieczyści nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Z kolei "obszar oddziaływania obiektu" należy rozumieć w sposób określony w art. 3 ust. 20 Prawa budowlanego.

W ocenie organu, w ostatecznej decyzji Burmistrza Miasta S. określającej środowiskowe uwarunkowania dla przedmiotowego zamierzenia stwierdzono brak potrzeby prowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, a tym samym w myśl art. 79 ust. 1 ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę nie wymaga udziału społeczeństwa w postępowaniu. Uwzględniając zaś wskazania art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego organ uznał, że o przymiocie strony tego postępowania nie może decydować jedynie wola posiadania przymiotu strony lecz także spełnienie warunków o których w tym przepisie mowa. Starosta stwierdził, ze lokalizacja obiektu nie narusza przepisów przeciwpożarowych i nie powoduje ograniczenia dostępności światła dziennego dla nieruchomości wnioskodawców, nie utrudnia dostępu do drogi publicznej i nie wprowadza innych ograniczeń w zagospodarowaniu nieruchomości wnioskodawców. W tak ustalonym stanie faktycznym organ nie znalazł podstaw do objęcia działek wnioskodawców obszarem oddziaływania obiektu określonego w treści decyzji Starosty C. z dnia [...] r. W konsekwencji organ uznał, że A. i A. P. nie posiadają przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym zakończonym kwestionowanym przez nich pozwoleniem na budowę. Nie brali oni udziału w tym postępowaniu, bowiem nie spełniali warunków pozwalających uznać ich za strony tego postępowania. Tym samym brak jest podstaw do przyjęcia, że jako strona nie brali oni w tym postepowaniu udziału bez własnej winy.

Rozpatrując dalsze przesłanki wznowienia postępowania wymienione w art. 145 § 1 Kpa Starosta stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzą.

W odrębnych, jednobrzmiących odwołaniach od powyższej decyzji A. i A. P. zarzucili, że została ona wydana z naruszeniem art. 28 ust. 2 w związku z art. 3 ust. 20 Prawa budowlanego w związku z art. 145 § 1 pkt 4 i 5 Kpa poprzez niewłaściwe ich zastosowanie polegające na stwierdzeniu iż nie przysługiwał im we wcześniejszym postępowaniu przymiot strony oraz, że brak jest podstaw do uchylenia decyzji Starosty C. z dnia [...] r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę dla spornej inwestycji.

W uzasadnieniu podnieśli, że w odniesieniu do inwestycji objętej kwestionowanym pozwoleniem na budowę, nie została przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, pomimo, iż Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w C. w swojej opinii z dnia [...] r. wskazał na konieczność przygotowania raportu oddziaływania na środowisko. Z tym większą starannością w ramach postępowania o pozwolenie na budowę organ powinien rozważyć krąg osób, którym przysługuje przymiot strony w tym postępowaniu. Jednak Starosta C. nie wyjaśnił, czym kierował się przy ustalaniu kręgu stron. W ocenie odwołujących, ich nieruchomości znalazły się w obszarze oddziaływania inwestycji, a zatem w myśl art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego winni uzyskać status strony postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. Wskazali na potencjalne zagrożenia związane z emisją hałasu, zakłócenie stosunków wodnych, naruszenie stabilności gruntu poprzez zwiększony ruch samochodów, a także ze względu na ryzyko zmian w faunie i florze na przyległym do inwestycji terenie. Wyjaśnili, że przepisami odrębnymi w rozumieniu art. 3 ust. 20 Prawa budowlanego są zarówno przepisy rozporządzeń określających warunki techniczne, jakim odpowiadać powinny budynki i ich usytuowanie, jak również przepisy z zakresu zagospodarowania przestrzennego i ochrony środowiska.

Dodatkowo zarzucili, że inwestycja jest sprzeczna z obowiązującym na tym terenie planem zagospodarowania przestrzennego.

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. nr [...] Wojewoda [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 151 § 1 pkt 1 Kpa decyzję organu pierwszej instancji utrzymał w mocy. W uzasadnieniu stwierdził, że podstawowym zagadnieniem w sprawie jest ustalenie czy odwołujący się powinni posiadać status strony w postępowaniu o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na rozbudowę zakładu produkcyjnego firmy "A" w S., wobec złożenia przez nich wniosku o wznowienie tego postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 Kpa. Dokonując pod tym kątem analizy zgormadzonego w sprawie materiału dowodowego, stwierdził, że wobec tego iż przedmiotowa inwestycja, na podstawie § 3 ust. 1 pkt 82 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (..), należy do inwestycji potencjalnie mogącym znacząco oddziaływać na środowisko, Burmistrz Miasta S. wydał w dniu [...] r. decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach. Stwierdził w niej brak potrzeby przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko planowanego przedsięwzięcia. Decyzja ta wiązała organy architektoniczno- budowalne, m.in. w zakresie uznania w decyzji, że przedsięwzięcie to nie ma charakteru zakładu stwarzającego zagrożenie wystąpienia poważnej awarii przemysłowej. Zdaniem organu odwoławczego nie stwierdzono naruszenia art. 29 Prawa wodnego, z uwagi na zmiany stanu wody na gruncie, a zwłaszcza kierunku odpływu wody opadowej. Nie zostało to potwierdzone, zdaniem Wojewody, ani w ustaleniach decyzji środowiskowej, ani w przedłożonym projekcie budowlanym. Rozbudowa planowanego budynku firmy "A" nie zmieni także warunków obsługi komunikacji zakładu, gdyż wjazd na teren zakładu pozostanie bez zmian do stanu obecnego. Nie potwierdzono także naruszenia art. 112 ustawy Prawo ochrony środowiska, a mianowicie przekroczenia dopuszczalnych norm immisji hałasu. Zarzuty w tym zakresie są bowiem czysto hipotetyczne i nie poparte żadnymi dowodami. Zdaniem organu odwoławczego brak jest też podstaw do przyjęcia sprzeczności inwestycji z planem zagospodarowania przestrzennego.

Nie dopatrzył się także Wojewoda podstaw do uznania odwołujących się za stronę postępowania w związku z treścią przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim odpowiadać powinny budynki i ich usytuowanie. Szczegółowa analiza dołączonego projektu budowlanego i projektu zagospodarowania działek objętych inwestycją nie wykazała bowiem naruszenia wynikających z tego rozporządzenia przepisów. Podkreślił, iż żadna z działek należących do odwołujących nie graniczy bezpośrednio z działkami należącymi do inwestora. W ocenie organu wprowadzenie art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego oraz definicji legalnej "obszaru oddziaływania" miało na celu zawężenie kręgu stron w postępowaniu w sprawie o pozwolenie na budowę wyłącznie do podmiotów wymienionych w tym przepisie, dla których planowana inwestycja ma powodować ograniczenia w zagospodarowaniu ich nieruchomości, przy czym ograniczenie to musi godzić w konkretne uprawnienia tych podmiotów w tym zakresie.

W ocenie Wojewody [...] w przeprowadzonym postępowaniu wykazano, że przesłanka powołana przez wnioskodawców nie istnieje, gdyż działki należące do A. i A. P. nie znajdują się w obszarze oddziaływania planowanego obiektu produkcyjno- magazynowego.

W skardze na powyższą decyzję Wojewody S. do sądu administracyjnego, reprezentowani przez pełnomocnika, A. i A. P. zarzucili, że została ona wydana z naruszeniem art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 28 ust. 2 w związku z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego w związku z art. 73 ust. 3, art. 81 ust. 1 i art. 112 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska w związku z art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne oraz w związku z treścią uchwały Rady Miejskiej S. nr [...]z dnia [...] r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta S., poprzez niewłaściwe ich zastosowanie polegające na przyjęciu, iż skarżący nie mają statusu strony w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją Starosty C. z dnia [...] r. Wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty C. i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu powtórzyli co do zasady argumenty podniesione już w odwołaniu., podkreślając, iż organ administracji architektoniczno- budowlanej winien każdorazowo ustalić, na potrzeby konkretnej inwestycji, wszystkie przepisy odrębne, które wprowadzają ograniczenia w zagospodarowaniu danego terenu i na ich podstawie wyznaczyć teren w otoczeniu projektowanego obiektu budowlanego. Ustalenie kręgu stron w postępowaniu dotyczącym pozwolenia na budowę zgodnie z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego ma zastosowanie także w przypadku rozpatrywania sprawy w jednym z trybów nadzwyczajnych. Dodali nadto, że przy ocenie czy podmiot jest stroną postępowania o pozwolenie na budowę nie ma znaczenia czy został naruszony interes prawny tego podmiotu, a jedynie czy interes taki podmiotowi temu przysługiwał. Podkreślili, że przedmiotowa inwestycja oddziałuje na ich nieruchomości ze względu na regulacje zwarte w przepisach wskazanych w petitum skargi, których Wojewoda nie rozpatrzył. Odnosząc się do stwierdzenia Wojewody, iż ich twierdzenia co do naruszenia kwestionowaną inwestycją art. 112 Prawa ochrony środowiska nie zostało poparte żadnymi dowodami, wyjaśnili że łączy się to z brakiem możliwości uczestniczenia w postępowaniu i zapoznaniem się ze złożonymi w sprawie materiałami w celu ich weryfikacji. Dodali także, iż odległość ich działek do działek, na których planowane jest przedmiotowe przedsięwzięcie inwestycyjne w najbliższym odcinku wynosi około 14.7 m, co wskazuje na bezpośrednie sąsiedztwo i realne ryzyko oddziaływania inwestycji na ich działkę. Reasumując stwierdzili, iż Wojewoda rozpatrując ich odwołanie, podobnie jak Starosta C. w swojej decyzji pierwszoinstancyjnej skupili się na wykazaniu tego, iż nie doszło do naruszenia słusznych ich interesów, mających oparcie w przepisach prawa materialnego, co na tym etapie jest przedwczesne i nieuprawnione. Obowiązkiem obydwu organów było natomiast ustalenie w kontekście powołanych przepisów materialnoprawnych jaki jest obszar oddziaływania inwestycji i czy w związku z tym skarżącym powinien przysługiwać status strony postępowania, co przy pozytywnym stwierdzeniu, obligowało organ do uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę, w celu zapewnienia im czynnego udziału przy ponownym rozpoznaniu sprawy.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] podtrzymując swoje stanowisko prezentowane w zaskarżonej decyzji, wniósł o oddalenie złożonej skargi.

Po rozpatrzeniu wniesionej skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 14 grudnia 2011 r. sygn. akt II SA/Gl 558/11 uchylił zaskarżoną decyzję wraz z poprzedzającą ja decyzją Starosty C. W uzasadnieniu tego wyroku Sąd powołując się na treść art. 28 Kpa oraz art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego stwierdził, że wymienione przepisy drugiej z tych ustaw przewidują zawężenie pojęcia strony w porównaniu do treści art. 28 pierwszej z nich. Ustalenie przymiotu strony, zgodnie z treścią art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego wymaga w każdej sprawie indywidualnego podejścia i dokonania oceny indywidualnych cech projektowanego obiektu oraz sposobu zagospodarowania terenu w jego otoczeniu, uwzględniając treść nakazów i zakazów zawartych w przepisach odrębnych, które wprowadzają ograniczenia w zagospodarowaniu terenu związane z projektowanym obiektem budowlanym. Wymogom tym organy orzekające zdaniem WSA nie sprostały, gdyż nie przeprowadziły dokładnej analizy spornej inwestycji i w tym zakresie nie uwzględniły wszystkich okoliczności sprawy, skupiając się na wykazaniu, że w sprawie nie doszło do naruszenia słusznych interesów skarżących, gdy tymczasem przy ocenie czy podmiot jest stroną postępowania w przedmiocie pozwolenia na budowę nie ma znaczenia czy został naruszony interes prawny tego podmiotu, a jedynie czy taki interes podmiotowi przysługiwał.

Dalej Sąd stwierdził, że mając na uwadze gabaryty inwestycji, lokalizację inwestycji na szczycie, ponad innymi obiektami budowlanymi oraz przewidywaną, już w charakterystyce przedsięwzięcia emisje technologiczną do środowiska, jak również emisje energii czy też wzrost hałasu spowodowany zwiększeniem produkcji i związanego z tym transportu, należałoby uznać, że zasięg oddziaływania spornej inwestycji oraz stopień jej uciążliwości nie ograniczy się tylko do terenu działek nią objętych. Uznanie zaś, że działka skarżących pozostawać będzie w obszarze oddziaływania inwestycji musiałoby prowadzić do przyznania skarżącym przymiotu stron postępowania w sprawie o pozwolenie na budowę. W konsekwencji WSA stwierdził, że rozpatrując sprawę ponownie organ powinien jednoznacznie ustalić, czy działki skarżących znajdują się w obszarze oddziaływania przedmiotowej inwestycji. W przypadku pozywanego ustalenia w tym zakresie organ zobowiązany będzie do uznania, że w sprawie zaistniała przesłanka wznowieniowa wymieniona w art. 145 § 1 pkt 4 Kpa. Po rozpoznaniu wniesionej od tego wyroku przez "A" Sp. z o.o. Spółka Komandytowa w B. skargi kasacyjnej został on uchylony, a sprawa przekazana WSA w Gliwicach do ponownego rozpoznania wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 listopada 2013 r. sygn. akt II OSK 1117/12.

W uzasadnieniu tego wyroku NSA stwierdził, że budzą istotne zastrzeżenia niektóre z przyjętych w uzasadnieniu wyroku Sądu Wojewódzkiego poglądów dotyczących toku wznowionego postępowania, które miały niewątpliwy wpływ na końcową ocenę tego Sądu polegającą na przyjęciu, że z okoliczności sprawy ustalonych przez Sąd należy wyprowadzić ocenę, iż zasięg oddziaływania spornej inwestycji oraz stopień jej uciążliwości nie ograniczy się tylko do terenu działek nią objętych.

Ocenę tę WSA sformułował bowiem na podstawie własnego ustalenia, uzasadniając ją gabarytami inwestycji, jej lokalizacją na szczycie, ponad innymi obiektami budowlanymi oraz przewidywaną, w charakterystyce przedsięwzięcia emisją technologiczną do środowiska, emisją energii, czy też wzrostem hałasu spowodowanym zwiększeniem produkcji i związanego z tym transportu. Ustalenie te cechuje jednak dowolność, ponieważ poza powyższymi stwierdzeniami brak jest w uzasadnieniu wyroku przytoczenia faktów na ich poparcie. Analiza dokonana przez Sąd Wojewódzki pominęła fakty i okoliczności wynikające z akt administracyjnych sprawy, w szczególności z decyzji Burmistrza S. z dnia [...] r. o środowiskowych, ale też z dokumentacji na która decyzja ta się powoływała, między innymi w zakresie ewentualnych przekroczeń uciążliwości poza granice działki inwestora. Zdaniem Sądu kasacyjnego bez wnikliwiej analizy materialnoprawnych okoliczności sprawy dotyczącej ustalenia tzw. obszaru oddziaływania przy wydawaniu pozwolenia na budowę nie jest możliwe dokonanie oceny, czy określony podmiot posiada w tej sprawie interes prawny legitymujący go do wzięcia w niej udziału w charakterze strony. Podkreślił też NSA, że o ile w postepowaniu zwykłym, rzeczywiście organ winien uwzględniać potrzebę ochrony nawet potencjalnie tylko zagrożonego interesu prawnego, co ma niewątpliwy wpływ na określenie kręgu stron, to w postępowaniu wznowionym ocenie podlegać winien obiektywnie istniejący interes prawny, którego wystąpienie ustalić należy przez ocenę przytaczanej w treści wniosku przesłanki wznowieniowej. Na gruncie postępowania wznowieniowego w sprawie o wydanie pozwolenia na budowę ocena interesu prawnego następuje w oparciu o zbadanie, czy przepis odrębny stanowić może podstawę ochrony praw lub obowiązków podmiotu, który został pominięty. Nie jest zatem wystarczające powołanie się we wniosku jedynie na okoliczność niewzięcia udziału w sprawie o pozwolenie na budowę, skoro przepis szczególny stwarza bariery podmiotowe i przedmiotowe do udziału w takim postępowaniu. Ponieważ art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, w stosunku do art. 28 k.p.a. zawęża przesłanki uznania za stronę tego postępowania, akcentując konieczność zobiektywizowania badania tego interesu, nie pozostawia organom swobody w zakresie oceny tego interesu przez skonkretyzowanie odniesień do definicji obszaru oddziaływania zawartej w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, a zatem wpływu zamierzonej inwestycji na ewentualne ograniczenia sposobu zagospodarowania nieruchomości sąsiednich, przy czym punktem odniesienia do tych ograniczeń są przepisy odrębne, do których zalicza się również przepisy techniczno budowlane. Obszar oddziaływania obiektu jest wyznaczany przez przepisy ustanawiające zakres interesu prawnego osób trzecich, który wymaga konkretyzacji i indywidualizacji oraz który należy uwzględniać przy projektowaniu i budowie obiektu. Takimi przepisami są m.in. przepisy dotyczące warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W konsekwencji uwzględniając kontrolną funkcję sądów administracyjnych, zdaniem Sądu drugiej instancji wskazać trzeba, że możliwość zakwestionowania ocen organów z obowiązującymi przepisami przez Sąd Wojewódzki i dokonanie własnej oceny na gruncie ustaleń poczynionych przez organy polegać winno na wskazaniu takiego przepisu prawa materialnego, niezastosowanego lub wadliwie zastosowanego przez organ, który pozwalałby na sformułowanie innej oceny w zakresie oddziaływania zamierzonej inwestycji na ewentualne ograniczenia sposobu zagospodarowania nieruchomości sąsiednich. Nawet jeśli przez ograniczenia w sposobie zagospodarowania działki rozumieć również znoszenie określonych uciążliwości, to Sąd wykazać winien w oparciu, o jakie przepisy oceny tych ograniczeń należy dokonywać, łącząc je z konkretnymi ustaleniami faktycznymi dokonanymi przez organy administracji. Możliwość dokonania własnych ocen w tym zakresie przez Sąd Wojewódzki wynikać też może z zakwestionowania ustaleń faktycznych dokonanych przez organy, lecz wówczas wskazać uprzednio trzeba, jakich uchybień w zakresie dowodowym dopuścił się organ. Stwierdził nadto NSA powołując się na orzecznictwo, iż sama zmiana oceny dowodów nie może stanowić podstawy do podważenia trwałości decyzji w trybie wznowienia postępowania, jeżeli nie wyprowadzi się takich nowych okoliczności faktycznych, istniejących w dniu wydania decyzji ostatecznej, które podważą ocenę materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie przy wydaniu decyzji ostatecznej, decyzji rozstrzygającej sprawę merytorycznie w trybie postępowania zwykłego. W toku ponownego rozpoznania sprawy przez Sąd pierwszej instancji skarżący w dniu 26 lutego 2014 r. złożyli pismo procesowe w którym stwierdzili, że ich działki znajdują się w obszarze oddziaływania obiektu, co wynika z art. 1 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym z dnia 27 marca 2003 roku w zw. z § 12 art. 1 i 2, § 42 pkt 2 i § 44 planu zagospodarowania przestrzennego z dnia 26 października 2006 roku, art. 81 ust. 2 ustawy Prawo ochrony środowiska i art. 29 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 18 lipca 2001 roku Prawo wodne, a także art. 112 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 roku Prawo ochrony środowiska.

Uczestnik postępowania Firma ""A"" w piśmie procesowym

z dnia 3 marca 2014 roku stwierdził, że rozbudowa Zakładu o halę produkcyjno-magazynową w S. została zrealizowana, a inwestor uzyskał końcowe pozwolenie na użytkowanie w dniu 10 lipca 2012 roku, chociaż proces produkcyjny w nowym zakładzie nie został w pełni wznowiony. Nadto podniósł, że prawomocnym wyrokiem WSA w Warszawie z dnia 13 sierpnia 2013 r. sygn. akt SA/Wa 399/13, Sąd ten oddalił skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] roku, którą utrzymano w mocy decyzję Wojewody S. z dnia [...] roku odmawiającą stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę z dnia [...] r.

Pismo z [...] roku złożył organ odwoławczy, w którym ustosunkował się do zarzutów skarżących zawartych w piśmie z dnia 26 lutego

2014 roku. Stwierdził (powołując się na wyrok II OSK 1117/12), że organy orzekające w niniejszej sprawie nie miały podstaw do oceny zgodności (z prawem) decyzji Burmistrza Miasta S. z dnia [...] roku o środowiskowych uwarunkowaniach. Organ podkreślił, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach (art. 56 ust. 9 ustawy Prawo ochrony środowiska) wiąże organ wydający pozwolenie na budowę, a organ administracji architektoniczno - budowlanej nie jest uprawniony do jej weryfikacji, a jedynie do oceny czy projekt budowlany jest zgodny z postanowieniami decyzji środowiskowej.

Zdaniem organu, inwestycja objęta pozwoleniem na budowę, nie ogranicza sposobu zagospodarowania działek skarżących. Zarzuty dotyczące naruszenia art. 81 Prawa ochrony środowiska i art. 219 Prawa wodnego poprzez zmianę stosunków wodnych na działkach skarżących, nie znajdują uzasadnienia ani w decyzji środowiskowej ani w projekcie budowlanym. Nie znajduje także potwierdzenia - zdaniem organu - zarzut skarżących przekroczenia dopuszczalnych norm hałasu,

a w szczególności to twierdzenie skarżących nie zostało poparte żadnymi dowodami przez nich złożonymi. Przebudowa zakładu Firmy ""A"" nie zmienia również warunków obsługi komunikacyjnej zakładu (projekt budowlany i decyzja środowiskowa Burmistrza Miasta S.).

Skarżący złożyli pismo procesowe z dnia 28 marca 2011 roku wskazując, że prawomocny wyrok w sprawie VII SA/Wa 399/13 został wydany w sprawie

o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, a treść tego wyroku nie ma znaczenia dla ustalenia czy istnieją podstawy do wznowienia postępowania. Do pisma dołączyli szereg zdjęć "dokumentacja fotograficzna – zmiana stosunków wodnych w związku ze zmniejszeniem powierzchni stawu oraz zmianą konfiguracji terenu – wydruk zdjęć od 1-16". Nadto skarżący złożyli pismo z dnia 27 maja

2014 roku w którym w istocie, podobnie jak w poprzednich pismach, dążyli do wykazania, że działki do nich należące znajdują się w obszarze oddziaływania obiektu na budowę którego wyrażono zgodę decyzją objętą wnioskiem o wznowienie postępowania.

Na rozprawie w dniu 9 czerwca 2014 roku pełnomocnik skarżących podtrzymał skargę wskazując na fakt, że decyzja Burmistrza Miasta S. nie dotyczyła całego terenu objętego decyzją Starosty C. z [...] roku. Dotyczyła ona wyłącznie działki [...], co powoduje że organ był zobowiązany do dokonania oceny oddziaływania inwestycji na nieruchomości skarżących w pozostałym zakresie. Zdaniem pełnomocnika skarżącym przede wszystkim przeszkadza ruch samochodów dojeżdżających do Zakładu.

Pełnomocnik uczestnika Firmy "A" przyznał, że decyzja Burmistrza Miasta S. z [...] roku dotyczy wyłącznie działku nr [...], ale to na tej właśnie działce znajduje się hala, która została zaliczona do obiektów potencjalnie zagrażających środowisku. Zdaniem pełnomocnika uczestnika nie doszło także do naruszenia stosunków wodnych (opinia w aktach) na działce skarżących. Działki skarżących nr [...] nie znajdują się w obszarze oddziaływania.

Natomiast zdaniem skarżącej, przed budową Zakładu należąca do niej działka nie była zalewana, mniejszy był ruch komunikacyjny a także uległo zmianie otoczenie jej działki.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 23 czerwca 2014 r. sygn. akt II SA/Gl 159/14 skargę A. P. i A. P. oddalił.

W uzasadnieniu tego wyroku stwierdził, że obszar oddziaływania obiektu w rozumieniu art. 3 pkt 20 i art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego wymaga konkretyzacji oraz indywidualizacji na podstawie znajdujących w sprawie zastosowanie szczególnych przepisów prawa administracyjnego oraz ustaleń faktycznych. Wyznaczenie obszaru oddziaływania obiektu powinno nastąpić przy uwzględnieniu funkcji, formy, konstrukcji projektowanego obiektu oraz innych jego cech charakterystycznych. Obszar oddziaływania obiektu, co trzeba zauważyć, dotyczy zarówno terenu niezagospodarowanego, jak i już zagospodarowanego.

W sprawie z uwagi na fakt, że inwestycja objęta wnioskiem jest przedsięwzięciem potencjalnie mogącym znacząco oddziaływać na środowisko (§ 3 ust. 1 pkt 82 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 roku – Dz.U. nr 257, poz. 2573 ze zm.) Burmistrz Miasta S. wydał decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach z dnia [...] roku.

Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach wiąże organ administracji architektoniczno - budowlanej (art. 86 ustawy z dnia 3 października 2008 roku

o udostępnieniu informacji o środowisku...), a więc nie może on pominąć żadnych uwarunkowań wynikających z decyzji środowiskowej.

Sąd rozpoznający niniejszą sprawę nie jest uprawniony do oceny decyzji środowiskowej, bowiem została ona wydana w odrębnym postępowaniu i pozostaje w obiegu prawnym (jest ostateczna). Jakkolwiek decyzja środowiskowa dotyczy budowy obiektu produkcyjno - magazynowego na działce nr [...] w ramach rozbudowy istniejącego zakładu "A" w S., to właśnie z powiększeniem "zakładu produkcyjnego" na działce [...] skarżący łączą pozostawanie ich działek

w obszarze oddziaływania obiektu, bowiem w ich ocenie to "powiększenie zakładu" zwiększa potencjalne oddziaływanie na środowisko w postaci emisji uciążliwego hałasu (przede wszystkim w soboty i niedziele, kiedy to są dni załadunku i wyjazdu samochodów), obciążenia drogi przez samochody. Inwestycja narusza także – zdaniem skarżących – stosunki wodne, co odczuli szczególnie w trakcie powodzi

w maju 2010 roku.

Zdaniem Sądu rozbudowa hali magazynowo - produkcyjnej Firmy "A" nie powoduje objęcia działek skarżących obszarem oddziaływania tego obiektu ani z uwagi na art. 73 ust. 3 ustawy Prawo ochrony środowiska ani art. 112 tego prawa. Nie zmienią się także warunki obsługi komunikacji zakładu, ani stan wody na gruncie (art. 29 ust. 1 Prawa wodnego) bowiem wody opadowe z terenu Zakładu będą odprowadzane do kanalizacji deszczowej przez istniejące separatory (brak naruszeń powyższych przepisów wynika z decyzji środowiskowej).

Projekt budowlany, zatwierdzony decyzją z [...] roku, został przez Starostę C. sprawdzony w zakresie wskazanym w art. 35 Prawa budowlanego, a więc także pod kątem ochrony środowiska, w szczególności zgodności z decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach. Nie zasadne jest także twierdzenie skarżących, że ich działki powinny być objęte obszarem oddziaływania obiektu z uwagi na treść art. 1 ust. 2 pkt 3, 5, 7 ustawy o planowaniu

i zagospodarowaniu przestrzennym. Przede wszystkim należy stwierdzić, że

w decyzji środowiskowej stwierdzono zgodność przedsięwzięcia z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego miasta S. (z [...] roku). Zostało to także potwierdzone w decyzji Wojewody S. z dnia [...] roku, a pośrednio w w/w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – sygn. akt VII SA/Wa 399/13.

Skarżący nie są także stronami postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] roku w oparciu o przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury

z dnia 12 kwietnia 2012 roku w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. nr 75, poz. 690 ze zm., zwanej dalej rozporządzeniem w sprawie warunków technicznych), co wykazuje analiza projektu budowlanego. Trzeba też podkreślić, że żadna z działek skarżących nie graniczy z działkami objętymi pozwoleniem na budowę. Zasadnicza część inwestycji jest zlokalizowana na działce [...] oddalonej od działki nr [...] o około 61 m, natomiast najbardziej zbliżoną działką objętą decyzją o pozwoleniu na budowę jest działka [...]. W następstwie wniesionej od tego wyroku przez A. P. i A. P. skargi kasacyjnej został on uchylony i sprawa przekazano do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 października 2016 r. sygn. akt II OSK 3280/14. W uzasadnieniu tego wyroku Sąd kasacyjny wskazał, że przedwcześnie Sąd pierwszej instancji ocenił, iż nieruchomości skarżących nie znajdują się w obszarze oddziaływania inwestycji Zakładu Produkcyjnego "A". W tym bowiem zakresie uzasadnienie tego stanowiska dokonane przez WSA nie odpowiada treści art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie Dz. U. 2017 r. poz. 1369 ze zm.).

W szczególności zdaniem NSA Sąd pierwszej instancji nie rozważył przymiotu strony skarżących w rozumieniu art. 3 pkt 20 w zw. z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego w odniesieniu do przysługującego im prawa własności nieruchomości (art. 140 i art. 144 K.c.). W orzecznictwie wskazuje się bowiem, że przez ograniczenie możliwości zagospodarowania działki sąsiedniej należy rozumieć także utrudnienia w korzystaniu z nieruchomości zgodnie z jej przeznaczenie,. W tym zakresie sprawa wymagała rozważenia odnośnie podnoszonej przez skarżących kwestii oddziaływania inwestycji w zakresie emisji hałasu, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (dz. U. z 2014 r. poz. 112). Stwierdził, że w tym zakresie nie jest wystarczające powoływanie się na decyzję środowiskową z dnia [...] r., w sytuacji gdy nie obejmowała ona wszystkich działek objętych pozwoleniem na budowę – dotyczyła jedynie działki nr [...]. Nie rozważono też kwestii ewentualnego nakładania się uciążliwości związanych z rozbudową zakładu na uciążliwości związane dotychczas funkcjonującą częścią zakładu. Powołując się na orzecznictwo sądowe Sąd kasacyjny stwierdził też, że do obszaru oddziaływania obiektu w rozumieniu art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego zalicza się także teren, na którym uciążliwości związane z przedsięwzięciem mieszczą się w granicach dopuszczalnych, określonych przez przepisy prawa. Przymiot strony zgodnie więc z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego nie jest zależny od tego, czy oddziaływanie zamierzonej inwestycji na nieruchomości sąsiednie przekracza ustalone w tym względzie normy, lecz wynika też z samego faktu oddziaływania na przestrzeń objętą prawem do nieruchomości sąsiednich. Ponadto mając na uwadze, że w orzecznictwie przyjmuje się, iż skonkretyzowanie uprawnień właściciela gruntów sąsiednich i odpowiadających im obowiązków inwestora, które podstawę prawną czerpią z art. 29 ustawy – Prawo wodne, może nastąpić dopiero przy wydawaniu pozwolenia na budowę (por. wyrok NSA z dnia 23 września 2016 r. sygn. akt II OSK 3131/14) stwierdził, że w toku ponownego rozpoznania sprawy Sąd pierwszej instancji ustali, jakie znaczenia dla uznania istnienia interesu prawnego skarżących we wznowionym postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę mają kwestie podnoszone przez nich w odrębnym postępowaniu w przedmiocie przywrócenia stosunków wodnych w związku z inwestycją Zakładu "A" (wyrok WSA w Gliwicach z dnia 7 lipca 2016 r. sygn. akt II SA/Gl 336/16). W toku ponownego rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny w piśmie procesowym z dnia 21 sierpnia 2017 r. Firma "A" zaakcentowała, że objęte postępowaniem przedsięwzięcie nie jest źródłem poziomów hałasu przekraczającego wartości dopuszczalne określonych w odrębnych przepisach, co wynika z badań przeprowadzonych przez Inspektorat Ochrony Środowiska. W odpowiedzi na to pismo pełnomocnik skarżących w piśmie z dnia 12 września 2017 r. podkreślił, że w związku z realizacją objętej postępowaniem wznowieniowym inwestycji doszło do naruszenia uprawnień skarżących jako właścicieli działek sąsiednich, wynikających z Konstytucji oraz art. 222 i następnych Kodeksu cywilnego. Zaprzeczył także, aby z badań hałasu dokonanych w 2015 r. przez Inspekcję Ochrony Środowiska wynikało, że negatywne oddziaływanie w tym zakresie nie występuje. Podał, że o zasadności stanowiska skarżących świadczą prowadzone wcześniej i obecnie postępowania sądowe oraz zainteresowanie sprawą przez radnych. Ponownie zakwestionowano treść wydanej dla tego przedsięwzięcia decyzji środowiskowej oraz poprzedzającego ją postanowienia Burmistrza Miasta S. z dnia [...] r. o braku potrzeby przeprowadzenia w przedmiocie tego zamierzenia oceny jego oddziaływania na środowisko. Zarzucono też, że inwestycja została wykonana niezgodnie z pozwoleniem na budowę (projektem budowlanym), niewydolność zaprojektowanej kanalizacji deszczowej oraz przekraczanie zakładanej w projekcie wielkości produkcji. Stwierdzono, że rzeczywiste oddziaływanie inwestycji na nieruchomość skarżących jest w ich odczuciu oczywiste. Na rozprawie sądowej w dniu 18 września 2017 r. uczestniczący w niej Prokurator wniósł o uwzględnienie skargi celem dokładnego wyjaśnienia wpływu objętej pozwoleniem na budowę inwestycji na nieruchomości skarżących. Pełnomocnik skarżących, podtrzymując skargę, powołał się na treść pisma procesowego z 18 września, które złożył jako załącznik do protokołu rozprawy.

W piśmie tym powołując się na wydany w niniejszej sprawie w/w wyrok NSA z dnia 12 października 2016 r. sygn. akt II OSK 3280/14 zaakcentował, że "skarżący żądając wznowienia postępowania nie mają obowiązku wykazać przekroczenia określonych norm, czy naruszenia innych przepisów, a muszą jedynie wykazać fakt oddziaływania inwestycji na przestrzeń objętą prawem do ich nieruchomości". W ślad za motywami tego wyroku zwrócił uwagę, że decyzja środowiskowa nie obejmowała całej inwestycji oraz, iż nie uwzględniono w niej kwestii kumulacji jej oddziaływań z negatywnymi oddziaływaniami funkcjonującego już przed rozbudową i przebudową zakładu. Zwrócił też uwagę na niezgodność udzielonego pozwolenia na budowę z treścią decyzji środowiskowej. Stwierdził, że udzielenie pozwolenia na budowę istniejącego obiektu o część produkcyjno-magazynową wraz z infrastrukturą towarzyszącą spowodowało:

a) istotne zwiększenie hałasu emitowanego przez urządzenia stanowiące części składowe budynku, ale przede wszystkim przez obsługujące zakład samochody ciężarowe oraz pojazdy służące do załadunku towaru,

b) zmianę stosunków wodnych z uwagi na zmniejszenie powierzchni zbiornika wodnego, pierwotnie znajdującego się na działkach [...], obniżenie terenu parkingu, zwiększenie powierzchni dachów, z których są zbierane wody opadowe, zlikwidowanie terenów zielonych (około 60a) i urządzenie w ich miejsce komunikacji wewnętrznej oraz placów manewrowych i parkingowych, brak zapewnienia odprowadzenia wód opadowych i deszczowych do kanalizacji miejskiej,

c) zagrożenie zmian osuwiskowych,

d) zmiany krajobrazu,

e) ograniczenie skarżących w korzystaniu przez nich z ich własności (ciągły hałas znacząco ogranicza możliwość korzystania z balkonu oraz ogrodu) oraz w zagospodarowaniu działki poprzez zbudowanie na jej części nowego budynku mieszkalnego.

W konkluzji stwierdził, że skarżący zostali ograniczeni w korzystaniu ze swojej nieruchomości z uwagi naruszenia prawa materialnego zawartego w:

a) art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jednolity: Dz. U. 2012 r. poz. 647) w związku z § 12 ust. 1 i 2, § 42 pkt 2 i § 44 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta S. – [...], przyjętego uchwałą nr [...] Rady Miejskiej S. z dnia [...] r.,

b) art. 81 ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (tekst jednolity: Dz. U. 2013 poz. 1232) i art. 29 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (tekst jednolity: Dz.U. 2012 poz. 145),

c) art. 112 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska, d) art. 140 kc i 144 kc w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414), tj. z dnia 8 czerwca 2017 r. (Dz. U. z 2017 r. poz. 1332), e) art. 71 ust. 1 i art. 3 ust. 1 pkt 13 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji i środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o cechach oddziaływania na środowisko, tj. z dnia 22 czerwca 2017 r. (dz. U. z 2017 poz. 1405).

Dla wykazania zakłócania przez hałas dobiegający z "A" spoczynku nocnego skarżących ich pełnomocnik powołał się na treść skierowanego do nich pisma Komendanta Komisariatu Policji w S. z dnia [...] r.

Rozpoznając ponownie sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie albowiem wbrew jej zarzutom brak jest dostatecznych podstaw do przyjęcia, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa dającym podstawę do jej wzruszenia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lub pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., zwanej również jako ustawa p.p.s.a.). W związku z orzekaniem w niniejszej sprawie przez NSA jako sąd drugiej instancji przy wydawaniu niniejszego wyroku Sąd był związany zgodnie z treścią art. 190 ustawy p.p.s.a wykładnią dokonaną przez NSA w wyroku z dnia 7 listopada 2013 r. sygn. akt II OSK 1117/12. Zgodnie z treścią art. 170 i art. 153 w zw. art. 193 ustawy p.p.s.a wykładnią tą był związany również NSA przy wydawaniu w tej sprawie wyroku z dnia 12 października 2016 r. sygn. akt II OSK 3280/14. W pierwszym z tych wyroków NSA zaś stwierdził, że w odróżnieniu do postępowania zwykłego w którym rzeczywiście organ powinien uwzględnić potrzebę obrony potencjalnie tylko zagrożonego interesu prawnego, co ma niewątpliwy wpływ na określenie kręgu stron, to w postępowaniu wznowieniowym ocenie podlegać winien obiektywnie istniejący interes prawny, którego wystąpienie ustalić należy przez ocenę przytaczanej w treści wniosku przesłanki wznowieniowej. Stwierdził też, że art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, w stosunku do art. 28 Kpa zawęża przesłanki uznania za stronę tego postępowania, akcentując konieczność zobiektywizowania badania interesu, którego ocena następuje przez skonkretyzowanie odniesień do definicji i obszaru oddziaływania zawartej w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego tj. wpływu zamierzonej inwestycji na ewentualne ograniczenia sposobu zagospodarowania nieruchomości sąsiednich, dla których punktem odniesienia są przepisy odrębne. Zgodnie z tymi przepisami (odrębnymi) zakres interesu prawnego osób trzecich wymaga konkretyzacji i indywidualizacji przy projektowaniu i budowie obiektu. Powyższe stanowisko NSA co do obszaru oddziaływania obiektu (zamierzonej inwestycji) i związanego z nim przymiotu stron postępowania w sprawie pozwolenia na budowę wynika przy tym w jednoznaczny sposób z treści art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego. W świetle powyższej wiążącej Sąd wykładni prawa dokonanej przez Sąd kasacyjny nie można podzielić stanowiska zaakcentowanego w piśmie pełnomocnika skarżących, stanowiącego załącznik do protokołu rozprawy sądowej z dnia 18 września 2017 r., że w dotychczasowym postępowaniu zostało przesądzone, iż dla wykazania przez skarżących przymiotu strony wystarczające jest jedynie wykazanie faktu oddziaływania inwestycji na ich nieruchomość, niezależnie od tego czy doszło w tym względzie do przekroczenia obowiązujących zgodnie z przepisami odrębnymi norm. Właśnie takie bowiem zapatrywanie zawarte w pierwszym wydanym w tej sprawie przez tutejszy Sąd wyroku (z dnia 14 grudnia 2011 r.) zostało jednoznacznie zakwestionowane przez NSA w wyroku z dnia 7 listopada 2013 r.

Dokonując oceny zaskarżonej decyzji pod kątem czy w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego zaistniały podstawy do przyjęcia, że realizacja planowanej inwestycji spowoduje wynikające z odrębnych przepisów prawa materialnego konkretne i obiektywnie istniejące ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości skarżących, Sąd doszedł do przekonanie, że takie następstwa związane ze sporną inwestycją nie występują. W konsekwencji uznał, że stanowisko zawarte w decyzjach organów obu instancji w tej newralgicznej dla rozstrzygnięcia sprawy w postępowaniu wznowieniowym oraz skargi kwestii zasługuje na aprobatę. W szczególności brak jest podstaw do przyjęcia, że ograniczenia te wynikają z przepisów prawa materialnego powołanych w konkluzji pisma pełnomocnika skarżących z dnia 18 września 2017 r. stanowiącego załącznik do przeprowadzonej w tym dniu rozprawy sądowej. Powołany tam art. 1 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym jest przepisem ogólnym, jest skierowany do organu uchwałodawczego i nie stanowi źródła konkretnych uprawnień i obowiązków stron w postępowaniu o pozwoleniu na budowę. Gdy zaś chodzi o powołane przepisy obowiązującego dla terenu inwestycji planu zagospodarowania przestrzennego z dnia 26 października 2006 r. to mogłyby być one przedmiotem analizy w postępowaniu zasadniczym (zwykłym), zaś w postępowaniu wznowieniowym w niniejszej sprawie, ewentualnie dopiero po ustaleniu, że skarżącym przysługiwał w tym wcześniejszym postępowaniu przymiot strony tj. po przesądzeniu, że wystąpiła przesłanka wznowieniowa z art. 145 § 1 pkt 4 Kpa. Niewątpliwie zaś zarzut naruszenia obowiązującego planu mógłby podlegać badaniu w postępowaniu nieważnościowym. Niezależnie od tego należy stwierdzić, że kwestia zgodności inwestycji z obowiązującym planem, w odniesieniu do tej części, która wymagała uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach została przesądzona wydaną w tym przedmiocie prawomocną decyzją Burmistrza Miasta S. z dnia [...] r., która również w tym zakresie wiązała organy wydające pozwolenie na budowę, a to zgodnie z treścią art. 86 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku... Jakkolwiek obejmowała ona formalnie jedynie część inwestycji objętej kwestionowanym przez skarżących pozwoleniem na budowę, to wynikające z niej w odniesieniu do zgodności inwestycji z obowiązującym planem ustalenia można odnieść do całej inwestycji. Brak jest bowiem jakichkolwiek podstaw do przyjęcia i nawet strona skarżąca tego nie podnosi aby zapisy obowiązującego planu naruszała pozostałą część inwestycji polegająca na rozbudowie komunikacji wewnętrznej działki, budowie murów oporowych, przebudowie i rozbudowie kanalizacji deszczowej wraz z separatorem i zbiornikiem retencyjnym, przekładce kolidującej sieci SN oraz teletechnicznej, budowie podłączenia wody p.poż oraz rozbiórce budynku gospodarczego.

Przede wszystkim jednak należy podkreślić, że kwestia zgodności inwestycji z planem zagospodarowania była przedmiotem postępowania w sprawie o stwierdzeniu nieważności pozwolenia na budowę z dnia [...] r., które zakończyło się prawomocnym wyrokiem WSA w Warszawie z dnia 13 sierpnia 2013 r. oddalającym skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego o odmowie stwierdzenia nieważności tego pozwolenia. W postępowaniu tym badano przy tym zgodność z planem zagospodarowania całej inwestycji a nie tylko tej części która była objęta decyzja środowiskową tj. na działce nr [...]. Zdaniem Sądu brak jest też podstaw do przyjęcia iż sporna inwestycja wprowadziła ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości skarżących w związku z treścią art. 81 ust. 2 ustawy Prawo ochrony środowiska i art. 29 ust. 1 i 2 ustawy Prawo wodne. Gdy chodzi o pierwszy z tych przepisów to również ma on ogólny charakter, odsyła do standardów jakości środowiska wynikających z przepisów szczegółowych, które przez stronę skarżącą nie zostały wskazane. Nie chodzi zaś, co wynika w jednoznaczny sposób z treści art. 83 i 84 tego Prawa o jakąkolwiek ingerencję w środowisko, która ma miejsce praktycznie na każdym polu działalności człowieka, w tym niewątpliwie w każdej działalności gospodarczej. Przede wszystkim jednak należy w tym przedmiocie podkreślić, że realizacja tych ogólnych wynikających z powołanego art. 82 zasad następuje w przewidzianych przepisami sytuacjach w postepowaniu w przedmiocie określenia środowiskowych uwarunkowań danej inwestycji, jako postępowania odrębnego, którego wynikami (wydaną tam decyzją) organy architektoniczno-budowlane są związane. W konsekwencji z tego ogólnego przepisu nie można wywodzić ograniczeń w zagospodarowaniu nieruchomości skarżących, o jakich mowa w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego. Gdy zaś chodzi o ograniczenie o jakim mowa w w/w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego w zw. z art. 29 ust. 1 i 2 Prawa wodnego to w zakresie oddziaływania spornej inwestycji na nieruchomość skarżących Sąd oparł się na wynikach odrębnie prowadzonego w tym zakresie postępowania, w tym na treść nieprawomocnego wyroku WSA w Gliwicach z dnia 7 lipca 2016 r. sygn. akt II SA/Gl 336/16, z którego dowód dopuścił na rozprawie sądowej w dniu 18 września 2017 r. Z uzasadnienia tego wyroku wynika w jednoznaczny sposób, że w związku z realizacją spornej inwestycji nie doszło do naruszenia stosunków wodnych w rozumieniu art. 29 ust. 1 pkt 1 Prawa wodnego ze szkodą dla nieruchomości skarżących. Wydanie w tamtym postępowaniu decyzje oraz wyrok opierający się na szeroko zgromadzonym materiale dowodowym, w tym na opinii hydrologicznej biegłego, z której wynika, że realizując inwestycję objętą kwestionowanym pozwoleniem na budowę, Spółka "A" uregulowała stosunki wodne na terenie zakładu i terenie poeksploatacyjnym po byłej w tym miejscu cegielni w sposób skutkujący brakiem zagrożenia wodami opadowymi dla terenów sąsiednich.

Należy też podnieść, że na etapie wydawania pozwolenia na budowę (na tą datę należy oceniać przymiot strony w rozumieniu art. 28 ust. 1 w zw. z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego) istnieją ograniczone możliwości co do ostatecznej oceny wpływu inwestycji na stosunki wodne. Podnoszone na tym etapie zastrzeżenia podmiotów ubiegających się o uzyskanie takiego statusu powinny być zatem poparte mocnymi argumentami możliwymi do weryfikacji w tej fazie postępowania inwestycyjnego. Tym bardziej dotyczy to postępowania wznowieniowego, w którym zgodnie z wydanym w tej sprawie wyrokiem NSA z dnia 7 listopada 2013 r. naruszenie interesu skarżących skutkujące ograniczeniami w zagospodarowaniu ich nieruchomości powinno być obiektywnie wykazane, co w niniejszej sprawie, pomijając już wynik w/w postępowania w sprawie o naruszenie stosunków wodnych, nie nastąpiło. Brak jest także podstaw do przyjęcia, że do ograniczeń w zagospodarowaniu nieruchomości skarżących w następstwie realizacji objętej pozwoleniem na budowę z dnia [...] r. inwestycji doszło w związku z treścią art. 112 ustawy Prawo ochrony środowiska oraz art. 140 K.c., art. 144 K.c. i art. 222 K.c. w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego. W świetle treści pierwszego w tych przepisów nie ulega wątpliwości, że ochrona przed hałasem jest odnoszona do jego dopuszczalnych poziomów wynikających z wydanego w tym względzie rozporządzenia Ministra środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz. U. z 2014 r. poz. 112). Tylko przy przyjęciu wielkości poszczególnych immisji (nie tylko hałasu) wynikających z obowiązujących przepisów możliwa jest obiektywna ocena tych immisji i możliwość dokonania nadających się do kontroli ustaleń w tym względzie. Tylko przy takim założeniu eliminuje się też wpływ na wyniki postępowań administracyjnych subiektywnych odczuć różnych osób. Niewątpliwie zatem również do takiego hałasu należy odnieść uprawnienia właściciela do ochrony prawa własności wynikającej z treści art. 140 i art. 144 K.c.

O takiej też ochronie jest mowa w Dziale IX rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim... (Dz. U. 2015 r. poz. 1422 ze zm.). Na użytek niniejszego postępowania oznacza to, że należałoby wykazać, iż w związku z realizacją spornej inwestycji dojdzie do przekroczenia na nieruchomości skarżących obowiązujących dla terenu mieszkalnego poziomu hałasu. Tylko bowiem wówczas istniałyby podstawy do przyjęcia, że inwestycja spowoduje ograniczenia w zagospodarowaniu ich nieruchomości. W świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego do takiego stwierdzenia brak jest natomiast podstaw. W tym względzie należy w pierwszej kolejności podnieść, że zagrożenie środowiska przez przekroczenie dopuszczalnych norm hałasu nie zostało wykazane w decyzji środowiskowej z dnia 18 czerwca 2009 r., ani w karcie informacyjnej przedsięwzięcia, na której decyzja ta została oparta. W tym przedmiocie, wobec stanowiska strony skarżącej, że decyzja ta nie obejmowała całości inwestycji oraz nie uwzględniała oddziaływania na środowisko już istniejącego przed rozbudową zakładu należy podnieść, że odmienna konstatacja wynika z treści art. 77 ust. 5 pkt 2 ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i ..., w związku z zajętym w trybie tego przepisu w postępowaniu środowiskowym przez Starostę C. w piśmie z dnia [...] r. stanowiskiem, że dla inwestycji tej nie istnieje potrzeba przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko. Ocena ta zgodnie z tym przepisem musiała bowiem m.in. uwzględniać powiązanie opiniowanej inwestycji z innymi istniejącymi na danym obszarze przedsięwzięciami w aspekcie kumulowania się ich oddziaływań na środowisko.

Kwestia kumulacji niekorzystnych oddziaływań przedsięwzięć na środowisko musiała być też przedmiotem rozważań Burmistrza Miasta S. przy wydawaniu w trybie art. 63 ust. 2 tej ustawy postanowienia z dnia [...] r., w którym stwierdził on, że nie istnieje obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania inwestycji na środowisko, a to wobec treści art. 63 ust. 1 pkt 1 lit. b omawianej ustawy. Nadto z rubrum decyzji środowiskowej wynika, że była ona wydana dla obiektu realizowanego w ramach rozbudowy istniejącego zakładu, a nie dla inwestycji funkcjonującej samoistnie. Należy zatem przyjąć, że również z tego powodu powinna ona uwzględniać kumulację oddziaływań na środowisko.

Nawet gdyby przyjąć, że z naruszeniem powyższych przepisów kwestia ta została pominięta przez organy ochrony środowiska to brak jest obiektywnych dowodów, że mogłaby mieć ona wpływ na sposób zagospodarowania nieruchomości skarżących. W tym przedmiocie należy bowiem wziąć pod uwagę, że zgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym i stanowiącym jego część projektem zagospodarowania terenu, na najbliższej w stosunku do nieruchomości skarżących, a objętej sporną inwestycją działce nr [...] nie przewidziano realizacji obiektów mogących generować hałas. Przewidziano realizację muru oporowego oraz skarp i to w północnej jej części oddalonej od nieruchomości skarżących o około 50 m. Z projektu zagospodarowania wynika, że prawie cała ta działka jest przeznaczona na zieleń. Biorąc pod uwagę skalę znajdujących się w aktach administracyjnych map, przewidywany plac manewrowy i miejsca postojowe dla samochodów ciężarowych miały być usytuowane na działce nr [...], około 90m od nieruchomości skarżących. Trudno zatem przyjąć, że ta część inwestycji miałaby generować w odniesieniu do nieruchomości skarżących ponadnormatywny hałas ograniczający jej zagospodarowanie zgodnie z dopuszczalnym przeznaczeniem i dawała podstawę do przyznania skarżącym przymiotu strony w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę.

Nawet gdyby przyjąć, że związane z generowanym hałasem ograniczenie zagospodarowania nieruchomości skarżących miałoby być badane w postępowaniu wznowieniowym w odniesieniu do, istniejącego wówczas /obecnie czyli faktycznie/ w tym względzie stanu (który mógłby być chociażby następstwem sygnalizowanego przez skarżących wykonania niektórych robót budowlanych i użytkowania poszczególnych działek, niezgodnie z udzielonym pozwoleniem na budowę), to również brak jest dostatecznych dowodów do przyjęcia, że działalność zakładu uczestniczki generuje ponadnormatywny hałas. Formułowane w tym przedmiocie przez skarżących twierdzenia nie zostały bowiem poparte żadnymi obiektywnymi dowodami. W szczególności pomimo długotrwałego postępowania nie przedstawili oni nawet dowodu z konkretnego pomiaru, że w ogóle dochodzący z zewnątrz (pomijając już z jakich źródeł) na ich nieruchomości hałas przekracza dopuszczalne normy. Z dowodów przedłożonych przez inwestorkę wynika zaś, że takie przekroczenie na terenach mieszkaniowych w pobliżu jej zakładu nie występuje. Chodzi mianowicie o pomiary wykonane przez Inspekcję Ochrony Środowiska w dniu [...] r. (dołączone do odpowiedzi Spółki na skargę kasacyjną skarżących od wyroku tut. Sądu z dnia 23 czerwca 2014 r. – karta 566 i następne akt sądowych) oraz w dniu 5 sierpnia 2015 r., dołączone do pisma procesowego Spółki z dnia 21 sierpnia 2017 r. (tom V karta 996 akt sąd.). Taki też wniosek wynika z treści dołączonej do tego pisma analizy zespołowej wykonanej na użytek postępowania karnego (strona 4 i 5 analizy – karta 996 akt sąd.). Znamienne jest przy tym, że chociaż skarżący twierdzą, że generowany przez zakład Spółki hałas znacząco ogranicza możliwość korzystania przez nich z balkonu i ogrodu (tak w piśmie procesowym z dnia 18 września 2017 r.) to w dniu 5 sierpnia 2015 r. nie wyrazili oni zgody na wykonanie przy ich budynku pomiarów hałasu przez Inspektorów [...] (protokół kontroli nr [...] akt sądowych).

Dowodu na generowanie przez zakład Spółki ponadnormatywnego hałasu nie stanowi też treść pisma z dnia 11 września 2017 r. skierowanego do skarżącej przez Komendanta Policji w S., przedłożonego przez jej pełnomocnika na rozprawie sądowej w dniu 19 września 2017 r. Nie wynika bowiem z niego, że hałas o jakim w tym piśmie mowa został zmierzony przez uprawniony podmiot, przewidzianymi prawem metodami oraz jaką i gdzie stwierdzono jego wielkość. Tym bardziej nie stanowi to pismo dowodu, że wymieniony w nim hałas jest następstwem inwestycji objętej postępowaniem wznowieniowym. W szczególności, że jest on następstwem zwiększonego rozbudową zakładu na ul. [...] .

W odniesieniu do powołanego przez skarżących art. 140 Kodeksu cywilnego należy stwierdzić, że z uwagi na ogólny charakter tego przepisu nie może on stanowić podstawy dokonania w postepowaniu administracyjnym ustaleń przesądzających o ograniczeniach o jakich mowa w art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego. Nadto z uprawnień tej normy prawnej ma prawo korzystać również inwestor. Nietrafne jest również powoływanie się na treść art. 222 ust. 2 K.c. Z uwagi na jednoznacznie cywilistyczny charakter unormowanych w tym przepisie roszczeń nie mogą one stanowić przedmiotu rozpoznania i w konsekwencji źródła ustalenia praw i obowiązków w postępowaniu administracyjnym. Rozstrzyganie spraw w oparciu o ten przepis (najczęściej bardzo prawnie skomplikowanych) przysługuje jedynie sądom cywilnym.

Organy orzekające w niniejszej sprawie w obu instancjach nie naruszyły też treści art. 71 ust. 1 i art. 3 ust. 1 pkt 13 ustawy o udostępnieniu informacji o środowisku i ..., w sytuacji gdy nie wydawały decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

W żaden też sposób nie wykazano aby w związku z realizacją spornej inwestycji mogło dojść do powstania lub zwiększenia zmian osuwiskowych mogących mieć wpływ na zagospodarowanie nieruchomości skarżących.

Skarżący nie mogą się też skutecznie powoływać na ewentualne ograniczenie w korzystaniu z ich nieruchomości spowodowane zwiększonym ruchem, spowodowanym rozbudową Zakładu Spółki, ruchem pojazdów na drodze publicznej. W tym bowiem zakresie mogą występować jedynie do zarządcy drogi.

Również działając z urzędu (art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a.) Sąd nie dopatrzył się podstaw do przyjęcia, że z uwagi na przepisy szczególne o jakich mowa w art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego mogło dojść w związku z realizacją objętej postępowaniem wznowieniowym inwestycji do ograniczeń w zagospodarowaniu nieruchomości skarżących.

Poza zakresem postępowania i oceny w niniejszej sprawie pozostaje sygnalizowana kwestia zgodności wykonania spornej inwestycji z udzielonym pozwoleniem na budowę i wpływu tych ewentualnych odstępstw na możliwość zagospodarowania nieruchomości skarżących.

W świetle powyższych rozważań należało podzielić stanowisko organów orzekających, iż w sprawie brak było podstaw do przyjęcia, że w postępowaniu zakończonym kwestionowanym pozwoleniem na budowę skarżącym przysługiwał przymiot strony w rozumieniu art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego.

Nie zostało bowiem wykazane jak to stwierdził NSA w wydanym w tej sprawie wyroku z dnia 7 listopada 2013 r. sygn. akt II OSK 1117/12 aby w postępowaniu tym przysługiwał skarżącym obiektywnie istniejący interes prawny oparty na rzeczywiście istniejących ograniczeniach w zagospodarowaniu ich nieruchomości wynikających z przepisów odrębnych.

Stanowisko to znajduje potwierdzenie w zebranym w sprawie materiale dowodowym, który w sposób prawidłowy został przez organy orzekające przeanalizowany i oceniony.

W tej sytuacji zasadne było wydanie w postępowaniu wznowieniowym decyzji opartej na treści art. 151 § 1 pkt 1 Kpa.

Uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia też podstawowe wymogi z art. 107 § 3 w zw. z art. 140 Kpa.

Z tych wszystkich względów skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a.