Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 781/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2011-03-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6140 Nadanie stopnia i tytułu naukowego oraz potwierdzenie równoznaczności dyplomów, świadectw i tytułów
Hasła tematyczne: Szkolnictwo wyższe
Skarżony organ: Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 77 ust. 5
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
article: art. 4 ust. 1 i 2, art. 196 w zw. z art. 169 ust. 2, art. 65 ust. 1, art. 62 ust. 1 pkt 1, art. 207 ust. 1
journal: Dz.U. 2005 nr 164 poz 1365
law: Ustawa z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska Sędzia WSA Elwira Brychcy (spr.) Protokolant st.sekr.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 marca 2011 r. sprawy ze skargi M.H. G. na decyzję Prorektora Uniwersytetu [...] w P. z dnia [...] 2010 r. nr [...] w przedmiocie studiów doktoranckich; oddala skargę /-/ E.Brychcy /-/ D.Rzyminiak-Owczarczak /-/ A.Łaskarzewska


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] 2010r. Wydziałowa Komisja Rekrutacyjna do spraw Studiów Doktoranckich Uniwersytetu [...] na podstawie art. 196 ust. 1 w związku z art. 169 ust. 7 ustawy z dnia 27 lipca 2005r. – Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz.U. Nr 164, poz. 1365 ze zm.) oraz uchwały nr 59/2009 Senatu Uniwersytetu [...] z dnia 27 kwietnia 2009r. w sprawie warunków i trybu przyjęcia na I rok studiów doktoranckich stacjonarnych i niestacjonarnych w Uniwersytecie [...] w roku akademickim 2010/2011 oraz art. 104 ust. 1 kpa, w wyniku przeprowadzonego postępowania rekrutacyjnego, postanowiła nie przyjąć M. G. na I rok stacjonarnych studiów doktoranckich w roku akademickim 2010/2011 na wydziale Prawa i Administracji na kierunku Prawo.

W uzasadnieniu wskazano, że po przeprowadzeniu postępowania rekrutacyjnego Komisja Rekrutacyjna ustaliła, że skarżący uzyskał łączną liczbę 18 punktów, która nie kwalifikuje go do przyjęcia na I rok studiów doktoranckich. W oparciu o przepis art. 196 ust. 1 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym stwierdzono, że do studiowania na studiach doktoranckich może być dopuszczona osoba, która spełnia warunki rekrutacji ustalone przez uczelnię. Warunki rekrutacji określa uchwała nr 59/2009 Senatu Uniwersytetu [...] z dnia 27 kwietnia 2009r. w sprawie warunków i trybu przyjęć na I rok studiów doktoranckich stacjonarnych i niestacjonarnych w Uniwersytecie [...] w roku akademickim 2010/2011. Zgodnie z postanowieniami powyższej uchwały przyjęcie na I rok studiów następuje na podstawie uzyskanych przez kandydata wyników postępowania rekrutacyjnego. Decyzje w sprawie przyjęcia na I rok studiów doktoranckich są podejmowane, w ramach limitu miejsc do poszczególnych Katedr, na podstawie listy kandydatów do poszczególnych Katedr sporządzonej przez Komisję Rekrutacyjną. Kolejność kandydatów na powyższej liście jest ustalana według liczby punktów uzyskanych przez kandydata w postępowaniu rekrutacyjnym.

W trakcie postępowania rekrutacyjnego Komisja Rekrutacyjna ustaliła limit przyjęć na studia doktoranckie stacjonarne do wybranej przez skarżącego Katedry równy jednej osobie. Ponieważ zgodnie z uzyskaną przez skarżącego liczbą punktów znalazł się na 2 miejscu na liście Komisja Rekrutacyjna na podstawie powyższych przepisów postanowiła nie przyjąć skarżącego na I rok stacjonarnych studiów doktoranckich.

Odwołanie od powyższej decyzji Wydziałowej Komisji Rekrutacyjnej do spraw Studiów Doktoranckich na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu [...] wniósł M. G. podnosząc, że została ona podjęta z naruszeniem warunków i trybu rekrutacji.

Odwołujący wskazał, że limit osób przewidzianych do Katedry Kryminalistyki ustalony został w ogłoszeniu Dziekana o rekrutacji z dnia 26 kwietnia 2010r. i wynosił dwie osoby. Ustalenie przez Komisję Rekrutacyjną, że limit ten wynosi jedną osobę jest więc błędny i nieuzasadniony, przyjęte powinny być dwie osoby, które zajęły na liście odpowiednio 1 i 2 miejsce.

Nadto odwołujący podniósł, że Komisja błędnie ustaliła liczbę uzyskanych 18 punktów. W punktacji nie uwzględniono bowiem jego aktywnej działalności w ramach koła naukowego Studentów Japonistyki [...] zarejestrowanego na Uniwersytecie [...]. W załączniku do uchwały senatu UAM nr 59/2009 z dnia 27 kwietnia 2009r. oraz w ogłoszeniu Dziekana o rekrutacji za taką dzielność należały się 4 punkty, przy czym koło winno być zarejestrowane na Uniwersytecie i nie ma wymogu, aby działało na Wydziale Prawa i Administracji.

Odwołujący zakwestionował liczbę otrzymanych punktów za publikacje. Zgodnie z "Załącznikiem do uchwały Senatu Uniwersytetu" oraz ogłoszeniem Dziekana o rekrutacji publikacja w czasopiśmie naukowym oceniana jest na 3 punkty (5 punktów za publikacje w czasopiśmie renomowanym), a inna publikacja liczona jest za 1 punkt. Odwołujący wskazał, że przedstawił łącznie 6 publikacji, 3 z nich opublikował w Internecie na stronach naukowych posiadających swoje redakcje, które recenzowały i sprawdzały jego teksty przed opublikowaniem. Jeden z tych tekstów recenzowany był przez naukowców z dziedziny prawa (profesora Uniwersytetu [...]), socjocybernetyki i fizyki. Inny z tekstów dotyczył zagadnienia oceny wiarygodności zeznań. Zdaniem odwołującego za każdy z 3 tekstów opublikowanych na naukowych portalach edukacyjnych należało mu się po 1 punkcie.

Odwołujący kwestionował punktację dotyczącą kolejnych 3 artykułów opublikowanych w czasopismach fachowych. Wszystkie te publikacje dotyczyły tematów prawniczych. Jeden z nich został opublikowany w "Poznańskich Zeszytach Humanistycznych" (tom XIV, P. 2010). Kolejny artykuł opublikowano w "Kwartalniku Prawno-Kryminalistycznym", a więc piśmie stricte prawniczym. Nadto wskazał, że przedstawił zaświadczenie o przyjęciu do druku trzeciego artykułu, który miał się ukazać w październiku 2010r. w "Studia Methodologia" – oficjalnym wydawnictwie naukowym ukraińskiego Narodowego Uniwersytetu Pedagogicznego [...]. Ilość punktów jakie powinien otrzymać to 5, a z pewnością 3. Tymczasem za publikacje odwołujący otrzymał od Komisji Rekrutacyjnej 2 punkty.

Wobec powyższego, zdaniem odwołującego, Komisja Rekrutacyjna naruszyła warunki i tryb rekrutacji.

Prorektor Uniwersytetu [...] decyzją z dnia [...] 2010r. na podstawie art. 196 ust. 1 w związku z art. 169 ust. 8 ustawy z dnia 27 lipca 2005r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i §6 uchwały nr 59/2009 Senatu Uniwersytetu [...] z dnia 27 kwietnia 2009r. w sprawie warunków i trybu przyjęć na I rok studiów doktoranckich stacjonarnych i niestacjonarnych w [...] w roku akademickim 2010/2011 utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Wydziałowej Komisji Rekrutacyjnej na Wydziale Prawa i Administracji [...] z dnia [...] 2010r.

W motywach rozstrzygnięcia Rektor wskazał, że zgodnie z art. 169 ust. 8 Prawa o szkolnictwie wyższym oraz §5 ust. 2 uchwały Senatu z dnia 27 kwietnia 2009r. nr 59/2009 podstawę odwołania stanowić może tylko wskazanie naruszenia warunków i trybu rekrutacji w tej uchwale określonych. Zgodnie z §1 ust. 4 uchwały nr 59/2009 szczegółowe warunki i tryb przyjmowania na studia doktoranckie określają załączniki.

Nadto wskazano, że Komisja sporządziła listę wszystkich kandydatów ustalając ich kolejność według liczby uzyskanych punktów (§9 uchwały nr 59/2009). Wskazana przez odwołującego niezgodność z punktem 4 załącznika do uchwały nr 59/2009 nie wpłynęła na uzyskaną przez odwołującego ilość punktów oraz na tok postępowania rekrutacyjnego. Stwierdzono, że w pracach Komisji brak uchybień i naruszeń warunków i trybu rekrutacji. W związku z tym przyjęto, że Komisja Rekrutacyjna działała zgodnie z ustalonymi w uchwale Senatu nr 59/2009 warunkami i trybem rekrutacji na studia doktoranckie w roku akademickim 2010/2011.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na decyzję Rektora Uniwersytetu [...] wniósł M. H. G. domagając się jej uchylenia w całości.

Zaskarżonej decyzji zarzucił, że jest niewłaściwie uzasadniona i nie spełnia wymogów przewidzianych przez przepis art. 107 kpa. W szczególności nie zawiera uzasadnienia faktycznego, ani merytorycznego odniesienia się do zarzutów, jakie zostały podniesione w odwołaniu do decyzji Wydziałowej Komisji Rekrutacyjnej, przez co uchyla się spod kontroli instancyjnej i pozbawia możliwości należytego bronienia praw. Nadto skarżący podniósł, że zaskarżona decyzja jest błędna, gdyż podtrzymuje w mocy decyzję sprzeczną z zasadami i trybem rekrutacji oraz w sposób rażący sprzeczną z zasadami współżycia społecznego i celami postępowania administracyjnego.

W szczególności skarżący wskazał, że zaskarżonej decyzji brak jest rozważań w przedmiocie sposobu naliczenia punktów. Organ nie ustosunkował się do zarzutów skarżącego, podnoszonych argumentów i dowodów. W konsekwencji naruszono zasadę opisaną art. 11 kpa.

Nadto skarżący wskazał, że naruszenie warunków i trybu rekrutacji polegało na tym, że w ogłoszeniu Dziekana o rekrutacji z dnia 26 kwietnia 2010r. wyznaczono ilość 2 miejsc na Katedrę Kryminalistyki na stacjonarnych studiach doktoranckich, po czym przyjęto tylko jedną osobę.

Skarżący podobnie jak w odwołaniu podniósł, że do naruszeń warunków i trybu rekrutacji należy nie policzenie mu 4 punktów za aktywną działalność w zarejestrowanym na Uniwersytecie Kole Naukowym [...] oraz błędne naliczenie punktów za 6 publikacji.

Odpowiedź na skargę złożył Rektor Uniwersytetu wnosząc o oddalenie skargi w całości jako bezzasadnej.

W pierwszej kolejności podniesiono, że zgodnie z art. 207 ust. 1 ustawy o szkolnictwie wyższym w odniesieniu do decyzji wydanych w trybie art. 169 ust. 7 i 8 oraz wydanych przez organy uczelni w indywidualnych sprawach studentów i doktorantów przepisy kpa stosuje się odpowiednio.

Wskazano, że Komisja Rekrutacyjna nie mogła uznać za publikacje utworów, które nie zostały jeszcze opublikowane, czyli zwielokrotnione i udostępnione publicznie oraz te, które rozpowszechniono w Internecie. Nadto wskazano, że postanowienia załącznika do uchwały Senatu nr 59/2009 dotyczą studiów doktoranckich w dziedzinie prawa, zatem w odniesieniu do osiągnięć naukowych, zainteresowań i z pewnością aktywności naukowej powinno dotyczyć wyłącznie dziedzin nauk, dla których prowadzone są studia doktoranckie. Działalność Koła naukowego studentów Japonistyki w najmniejszym stopniu nie dotyka jakiejkolwiek dziedziny prawa, stąd nie przyznano punktacji w tym zakresie. Odnośnie warunków i trybu przyjęć na studia doktoranckie zgodnie z art. 196 prawa o szkolnictwie wyższym, w związku z art. 169 ust. 2 prawa, warunki i tryb rekrutacji oraz formy studiów ustala Senat [...]. Stąd wiążące w tym zakresie nie są ogłoszenia wydziałowe, lecz treść uchwały Senatu [...], w tym przypadku uchwały nr 59/2010.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) - sądy administracyjne powołane są do badania zgodności z prawem decyzji, postanowień, czynności i innych aktów administracyjnych. Przy czym stosownie do art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), sądy te nie są związane zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Sądy administracyjne kontrolują, zatem czy organy administracyjne, wydające zaskarżone akty, nie dopuściły się naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego, i to naruszenia mającego istotny wpływ na wynik sprawy. Inaczej mówiąc przedmiotem wymiaru sprawiedliwości sprawowanego przez sądy administracyjne jest kontrola działalności administracji publicznej, sprawowana pod względem zgodności z prawem (legalności) działalności administracji publicznej. Oznacza to, że sądowa kontrola administracji jest kontrolą sprawowaną wedle kryterium legalności – zgodności działalności administracji publicznej z treścią norm prawnych zawartych w powszechnie obowiązujących źródłach prawa, którymi są w szczególności ustawy i wydane na ich podstawie akty niższego rzędu.

W niniejszej sprawie z treści art. 196 ustawy z dnia 27 lipca 2005r. – Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz.U. Nr 164, poz. 1365 ze zm.), w związku z art. 169 ust. 2, senat uczelni ustala warunki i tryb rekrutacji oraz formy studiów na poszczególnych kierunkach. Z przepisu art. 65 ust. 1 prawa o szkolnictwie wyższym wynika, że uchwały senatu uczelni publicznej podjęte w zakresie kompetencji stanowiących są wiążące dla innych organów uczelni publicznej, jej pracowników, doktorantów i studentów. Zatem w przedmiocie rekrutacji na studia doktoranckie obowiązujące są regulacje zawarte w uchwałach senatu uczelni publicznej. Obowiązujący charakter ma również uchwalony przez senat statut uczelni (art. 62 ust. 1 pkt 1 prawa o szkolnictwie wyższym). Zgodnie z §155 Statutu Uniwersytetu [...]

limity przyjęć na studia doktoranckie ustala rada wydziału na wniosek dziekana i podlegają one zatwierdzeniu przez rektora.

W niniejszej sprawie warunki i tryb przyjęcia na studia doktoranckie określała uchwała Senatu UAM z dnia 27 kwietnia 2009r., Nr 59/2009. Limity przyjęć na studia doktoranckie określała natomiast uchwała Rady Wydziału Prawa i Administracji [...] w uchwale nr 124/2009-2010 z dnia 23 lutego 2010r.w powiązaniu z Uchwałą nr 232/2009-2010 Rady Wydziału z dnia 25.05.2010 r. w liczbie 14 miejsc na studia doktoranckie stacjonarne na kierunku prawo. Nadto podkreślić należy, że uchwały Rady Wydziału nie określały limitu miejsc do poszczególnych Katedr, pozostawiając swobodę w tym zakresie Komisji Rekrutacyjnej. Celem takiego zabiegu było przyjęcie na studia doktoranckie najlepszych kandydatów. Wobec powyższego w przedmiocie limitu miejsc na stacjonarne studia doktoranckie obowiązujące były postanowienia uchwały Senatu UAM, a następnie w kwestii dalszych szczegółowych uregulowań, uchwały Rady Wydziału Prawa i Administracji. Zatem, ogłoszenie Dziekana Wydziału Prawa i Administracji o liczbie 2 miejsc w Katedrze Kryminalistyki z dnia 26 kwietnia 2010r., tym bardziej ogłoszenie internetowe, na którego treść powołuje się skarżący, nie mogło było wiążące. Ogłoszenie takie nie znajduje bowiem żadnego umocowania prawnego, ma charakter informacyjny. Nie może, więc rodzić żadnych skutków prawnych, z których osoby zainteresowane kryminalistyką mogłyby wywodzić dla siebie korzystne skutki prawne.

W tym miejscu wskazać należy, że zgodnie z konstytucyjną zasadą autonomii szkół wyższych wyrażoną w treści przepisu art. 77 ust. 5 Konstytucji, a następnie w przepisie art. 4 ust. 1 i 2 prawa o szkolnictwie wyższym uczelnia jest autonomiczna we wszystkich obszarach swojego działania na zasadach określonych w tej ustawie. W swoich działaniach uczelnia kieruje się zasadami wolności nauczania, wolności badań naukowych oraz wolności twórczości artystycznej.

Szczególnym wyrazem takiego statusu uczelni jest fakt, że przepisy kodeksu postępowania administracyjnego znajdują w sprawach dotyczących przyjęć kandydatów na wyższe uczelnie, jedynie odpowiednie zastosowanie.

Oznacza to, że organ zobowiązany jest zachować minimum procedury administracyjnej, niezbędnej do załatwienia sprawy i zagwarantowania ustawowych uprawnień strony. W orzecznictwie i doktrynie panuje pogląd, że decyzja organów uczelni nie musi spełniać tak surowych kryteriów, jak decyzja organu administracji publicznej (wyr. WSA w Warszawie z dnia 21 stycznia 2010r., I SA/Wa 1324/2009). Przepis art. 207 ust. 1 prawa o szkolnictwie wyższym wprowadza zasadę, że do decyzji, o której mowa w art. 169 ust. 7 i 8 prawa o szkolnictwie wyższym podjętych przez organy uszczelni w indywidualnych sprawach stosuje się odpowiednio przepisy kodeksu postępowania administracyjnego .

Wobec powyższego oceniając zaskarżone decyzje w świetle wymogów przewidzianych przez treść art. 107 §1 kpa stwierdzić należy, że każda z tych decyzji zawiera podstawowe wymagane składniki – oznaczenie organu, datę wydania, oznaczenie strony, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygniecie, uzasadnienie faktyczne i prawne, pouczenie, czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie, podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby uprawnionej do wydania decyzji. Zarzuty skarżącego w tym zakresie nie znajdują, więc oparcia w stanie faktycznym i prawnym sprawy.

Skarżący podkreślał, że przepisowi art. 107 §3 kpa uchybiają zwłaszcza uzasadnienia obu decyzji. W ocenie Sądu rzeczywiście są lakoniczne, jednak organy wskazały w podstawowym zakresie okoliczności faktyczne, podstawy prawne i motywy kwestionowanego rozstrzygnięcia. Mając na uwadze treść art. 207 ust. 1 prawa o szkolnictwie wyższym brak było podstaw prawnych do domagania się szczegółowego opisania zasad naliczania punktów kandydaturze skarżącego, w takim stopniu, jak się tego on domagał.

Chybione okazały się także zarzuty skarżącego dotyczące punktacji za aktywność naukową, w szczególności za publikacje i pracę w kołach naukowych. Skoro z załącznika do uchwały Senatu [...] nr 59/2009 wynika, że studia doktoranckie na wydziale Prawa i Administracji są prowadzone w dziedzinie nauk prawnych w zakresie prawa i nauki o administracji (ust. 1 pkt a załącznika), to w pełni uzasadnione jest twierdzenie, że punkty za aktywność naukową w kołach naukowych przyznane mogą być, gdy dotyczą aktywności naukowej odpowiadającej dziedzinom prawa. Tymczasem skarżący powołał się na zaświadczenie o działalności w kole naukowym Studentów Japonistyki, która nie miała związku z żadną dziedziną prawa. Zasadnie, więc odmówiono mu przyznania punktów w tym zakresie.

Mając na uwadze zasadę autonomii uczelni Wydziałowa Komisja Rekrutacyjna mogła również samodzielnie i niezależnie określić zasady punktacji za konkretne publikacje, przyjmując, że punktowane są publikacje wydane drukiem i dotyczące zagadnień prawniczych. Chybione są także zarzuty skarżącego dotyczące ilości przyznanych dodatkowych punktów za jego publikacje, z których trzy umieścił w Internecie, a jedna z trzech pozostałych została dopiero zgłoszona do druku i w trakcie postępowania rekrutacyjnego nie była jeszcze opublikowana.

Zważywszy na wszystkie przedstawione wyżej okoliczności, Sąd uznał, że zaskarżona decyzja wydana została zgodnie z prawem obowiązującym w dacie jej podjęcia i dlatego działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.

/-/ E. Brychcy /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak /-/ A. Łaskarzewska