Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt II SA/Ke 267/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2015-04-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6181 Zajęcie nieruchomości i wejście na nieruchomość, w tym pod autostradę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 77 par., art. 80, art. 107 par. 2, 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 3 pkt 11
journal: Dz.U. 1994 nr 89 poz 414
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.
article: art. 124
journal: Dz.U. 1997 nr 115 poz 741
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Kobylecka, Sędzia WSA Jacek Kuza, Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Joanna Dziopa, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 kwietnia 2015r. sprawy ze skargi małoletniej A. M. reprezentowanej przez przedstawiciela ustawowego R. M. na decyzję Wojewody z dnia [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] Wojewoda , po rozpatrzeniu odwołania R. M. – przedstawiciela ustawowego nieletniej A. M., utrzymał w mocy decyzję Starosty z dnia [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości położonej w [...], oznaczonej jako działki o numerach A o powierzchni 0,2324 ha oraz B o powierzchni 0,2896 ha, stanowiącej własność małoletniej A. M. – reprezentowanej przez ojca R. M. poprzez udzielenie P., zezwolenia na przeprowadzenie przewodów i urządzeń służących do przesyłania gazu ziemnego tj. gazociągu wysokiego ciśnienia DN 500 PN 6,3 MPa, MOP 6,0 MPa [...] wraz z linią światłowodową.

Powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane w następującym stanie faktycznym

i prawnym:

Decyzją z dnia 24.09.2013r. Burmistrz Miasta ustalił warunki lokalizacji inwestycji celu publicznego, polegającej na budowie gazociągu wysokiego ciśnienia DN 500 relacji [...] wraz ze światłowodem, m. in. na działkach o nr ewid. A oraz B położonych w [...].

W trakcie rokowań prowadzonych przez przedstawiciela inwestora z R. M. (ustawowym przedstawicielem małoletniej właścicielki ww. nieruchomości A. M.) nie doszło do porozumienia w zakresie uzyskania zgody na udostępnienie przedmiotowego gruntu w celu przeprowadzenia planowanego gazociągu wraz z linią światłowodową.

Korespondencja kierowana do R. M. zawierała m. in. krótki opis planowanej inwestycji i sposobu jej wykonania, informację o ustaleniu strefy kontrolowanej oraz propozycje finansowe za umieszczenie gazociągu na nieruchomości. Ponadto w załączeniu przesyłano zarówno projekty umów cywilnoprawnych jak i załączniki graficzne.

Ze względu na powyższe, wobec niepodpisania odpowiedniej umowy cywilnoprawnej pomiędzy inwestorem a R. M., pełnomocnik inwestora skierował do Starosty wniosek z dnia 22.01.2014r. domagając się wydania decyzji ograniczającej sposób korzystania z ww. nieruchomości poprzez przeprowadzenie przewodów i urządzeń służących do przesyłania gazu ziemnego tj. gazociągu wysokiego ciśnienia DN 500 wraz z linią światłowodową.

Decyzją z dnia [...] Starosta orzekł o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości położonej w [...], oznaczonej jako działki o numerach A o powierzchni 0,2324 ha oraz B o powierzchni 0,2896 ha, stanowiącej własność A. M. – reprezentowanej przez ojca R. M. oraz ustanowił pas strefy kontrolowanej gazociągu o szerokości 8 m (po 4 m od osi gazociągu). W podstawie prawnej powołano art. 124 ust. 1, 2, 4, 6 w zw. z art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 21.08.1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2014r. poz. 518 ze zm.), zwanej dalej u.g.n. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie organ wskazał, że przedmiotowa inwestycja stanowi cel publiczny, a przebieg jej trasy jest zgodny z ww. decyzją z dnia 24.09.2013r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Ponadto przebieg gazociągu jest rozwiązaniem najmniej uciążliwym dla właściciela nieruchomości i jest ściśle powiązany z rozwiązaniami przyjętymi poza jej obszarem, mając zarazem na celu wyeliminowanie starego wyeksploatowanego gazociągu DN 300, który zagraża bezpieczeństwu ludzi i mienia.

Odwołanie od powyższej decyzji wniósł w imieniu swojej małoletniej córki R. M., zarzucając organowi I instancji:

- naruszenie przepisów u.g.n., w szczególności poprzez brak określenia zakresu czasowego ograniczenia sposobu korzystania z przedmiotowej nieruchomości;

- rażące błędy w ustaleniach faktycznych, które w konsekwencji przełożyły się na wydanie niekorzystnego dla strony rozstrzygnięcia;

- brak wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy, a w szczególności pominięcie okoliczności mających istotny wpływ na wynik sprawy;

- brak rozważenia słusznego interesu właścicielki, której prawo własności przysługujące do gruntu zostało ograniczone, przy jednoczesnym skupieniu się jedynie na interesie inwestora oraz wywodzącym się z niego interesie społecznym.

Niezależnie od powyższego odwołujący się wniósł także o przeprowadzenie dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie – na podstawie art. 136 K.p.a. oraz o wykorzystanie uprawnień samokontrolnych organu poprzez uwzględnienie odwołania oraz wydanie nowej decyzji, która uchyli lub zmieni zakwestionowaną decyzję zgodnie z żądaniem odwołania – na podstawie art. 132 K.p.a.

Wojewoda , utrzymując w mocy zakwestionowane rozstrzygnięcie, podzielił w całości ustalenia faktyczne i podstawę prawną powołane przez organ I instancji. W tym zakresie podkreślono, że materiał dowodowy został zgromadzony przez Starostę w sposób wyczerpujący i pozwala na wydanie decyzji w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. Zdaniem organu odwoławczego w niniejszej sprawie spełniono wszelkie wymogi formalne związane z przeprowadzeniem rokowań poprzedzających wydanie decyzji w trybie art. 124 u.g.n. Inwestor przeprowadzał bowiem w sposób prawidłowy rokowania z przedstawicielem ustawowym właścicielki działek nr 13 i 14, przedstawiając jednocześnie projekt umowy cywilnoprawnej. Podkreślono przy tym, że w postępowaniu prowadzonym w trybie art. 124 u.g.n. nie podlegają weryfikacji okoliczności, czy inwestor zaproponował właścicielowi takie warunki, które są dla niego korzystne, czy też takie, które są dla niego nie do przyjęcia. Ponadto proces rokowań nie może przebiegać w nieskończoność.

Organ wyjaśnił jednocześnie, że planowany gazociąg umiejscowiony jest w pasie strefy kontrolowanej istniejących już gazociągów DN 300 oraz DN 350. i zasadniczo nie będzie wprowadzał dodatkowych ograniczeń w sposobie korzystania z działek przez ich właścicielkę. Jedyną uciążliwością będzie strefa ograniczonego użytkowania pasa terenu. Ponadto po realizacji inwestycji będzie możliwe dalsze dotychczasowe wykorzystanie ww. nieruchomości.

Odnosząc się do szerokości strefy kontrolowanej dla planowanego gazociągu wysokiego ciśnienia DN 500 (8 m, tj. po 4 metry od osi gazociągu) wskazano że jest to zgodne z wytycznymi zawartymi w § 10 ust. 6 pkt 3 lit. c rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 26.04.2013r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe (Dz. U. z 2013r. poz. 640). W konsekwencji powierzchnia strefy kontrolowanej ustanowionej na działce nr 13 będzie stanowiła iloczyn długości gazociągu i szerokości pasa strefy kontrolowanej (18,0 m x 8 m), co daje ok. 0,0144 ha. Natomiast powierzchnia strefy kontrolowanej na działce nr 14 przy uwzględnieniu zastosowanej powyżej metodologii będzie wynosiła ok. 0,0192 ha (24,1 m x 8 m). Tym samym, zdaniem Wojewody, brak podstaw by uznać, że organ I instancji w sposób mało precyzyjny określił obszar działek objętych ograniczonym sposobem korzystania.

Odnosząc się do ograniczeń prawa własności z jakim będzie wiązało się wybudowanie planowanego gazociągu organ powołał się ww. rozporządzenie wskazując, że ograniczenia związane z istnieniem przedmiotowego gazociągu na nieruchomości sprowadzają się do zakazu wznoszenia w strefie kontrolowanej budynków, urządzania stałych składów i magazynów, sadzenia drzew oraz nie podejmowania żadnej działalności mogącej zagrozić trwałości gazociągu podczas jego eksploatacji. Zgodnie z § 2 pkt 30 tego rozporządzenia strefa kontrolowana to obszar wyznaczony po obu stronach osi gazociągu, w którym operator sieci gazowej podejmuje czynności w celu zapobieżenia działalności mogącej mieć negatywny wpływ na trwałość i prawidłową eksploatację gazociągu. W konsekwencji zabudowa czy też inne działania właściciela poza ww. strefą nie wymagają zgody operatora przedmiotowego gazociągu.

Jeśli chodzi zaś o zaplanowany przebieg gazociągu to Wojewoda wskazał, że jego lokalizację poprzedziła analiza warunków terenowych, obowiązujących przepisów prawa oraz uwarunkowań technicznych i urbanistycznych. Zwrócono przy tym uwagę, że wprowadzenie zbyt dużej ilości załamań na trasie gazociągu utrudniłoby lub w ogóle uniemożliwiłoby przeprowadzenie tłoka diagnostycznego do bieżącej kontroli stanu technicznego gazociągu. Jednocześnie kwestia zasadności przebiegu gazociągu przez przedmiotową nieruchomość, jak również rodzaje zaplanowanych na ww. działkach prac zostały wyczerpująco omówione w uzasadnieniu wniosku inwestora z dnia 22.01.2014r., z którym przedstawiciel strony miał możliwość zapoznania się w siedzibie organu I instancji.

Organ odwoławczy za nieuzasadniony uznał również zarzut dotyczący braku określenia w sentencji decyzji Starosty terminu, na który udzielono zezwolenia. Wskazanie terminu wykonania prac przez inwestora nie mieści się bowiem w dyspozycji przepisu art. 124 ust. 1 u.g.n., stanowiącego podstawę prawną tego rozstrzygnięcia. Co się zaś tyczy kwestii dotyczących czasu zajęcia nieruchomości na wykonanie inwestycji celu publicznego, czy też czasu trwania wykonywanych przez inwestora prac i uciążliwości z tym związanych, to zagadnienia te wiążą się odrębnymi procedurami, określonymi w art. 124 ust. 1a, art. 124b ust 3 u.g.n. i art. 126 ust. 1 u.g.n. Regulacje te nie mają jednak zastosowania w niniejszej sprawie.

Wskazano przy tym, że z przepisu art. 107 § 1 i 2 K.p.a. wynika, jakie składniki powinna zawierać decyzja. Dodatkowe składniki, tj. termin, warunek czy zlecenie mogą być zawarte w decyzji o ile przewidują to przepisy szczególne, a więc gdy przepisy uprawniają organ do ich zamieszczenia w decyzji. Przepis art. 124 u.g.n. nie nakłada na organ obowiązku określania terminu wykonania prac. Podkreślono przy tym, że zamieszczenie w decyzji obowiązków przy braku przepisów prawa skutkowałoby jej wadą kwalifikowaną, umożliwiającą jej wyeliminowanie z obrotu prawnego.

Wojewoda podkreślił, że planowany gazociąg DN 500 będzie zlokalizowany równolegle do istniejącego gazociągu DN 350 zlokalizowanego na działkach nr 13 i nr 14. W związku z tym strefa kontrolowana ustanowiona dla nowego gazociągu DN 500 nie będzie wprowadzała dodatkowych ograniczeń w zakresie użytkowania przedmiotowej nieruchomości. Ponadto w załączonej do wniosku dokumentacji inwestor wykazał, że planowy przebieg sieci gazowej przez przedmiotową nieruchomość został wybrany w sposób optymalny i jak najmniej ingerujący w prawo własności.

Końcowo wskazano, że toczące się postępowanie o ustanowienie służebności przesyłu nie ma charakteru prejudycjalnego dla sprawy administracyjnej prowadzonej w trybie art. 124 ust. 1 u.g.n., gdyż przepis ten w żaden sposób nie uzależnia wydania decyzji w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości od uprzedniego rozstrzygnięcia sprawy o ustanowienie służebności przesyłu (np. wyrok WSA w Kielcach z dnia 28.12.2012r. o sygn. akt I SA/Ke 796/12).

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na decyzję organu odwoławczego wniósł R. M. – przedstawiciel ustawowy małoletniej A. M., zarzucając temu rozstrzygnięciu:

1. rażący błąd w ustaleniach faktycznych, skutkujący wydaniem niekorzystnej dla skarżącej decyzji, a polegający na błędnym przyjęciu, że budowa nowego gazociągu w pobliżu dwóch starych gazociągów nie ma negatywnego wpływu na bezpieczeństwo mieszkańców w sytuacji, gdy faktem powszechnie znanym jest, że praca ciężkiego sprzętu budowlanego w strefie ochronnej dwóch starych gazociągów sprzed kilkudziesięciu lat stwarza bardzo poważne zagrożenie dla życia i zdrowia mieszkańców działek, na których trwają prace budowlane;

2. naruszenie przepisów prawa materialnego, to jest art. 124 u.g.n. – poprzez błędne przyjęcie, że w dyspozycji tego przepisu nie mieści się wskazanie terminu wykonania prac przez inwestora oraz błędne uznanie, iż organ I instancji w sposób dostatecznie precyzyjny określił obszar działek objętych ograniczonym sposobem korzystania;

3. naruszenie przepisów postępowania, to jest art. 7, 77, 80 oraz 107 § 3 K.p.a. – poprzez brak wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy, a zwłaszcza pominięcie okoliczności mających istotny wpływ na jej wynik, w szczególności brak rozpatrzenia materiału dowodowego w sposób wnikliwy w zakresie ustalenia optymalnego przebiegu trasy gazociągu z punktu widzenia bezpieczeństwa wykonywanych prac dla życia i zdrowia mieszkańców, a także brak rozpatrzenia materiału dowodowego w sposób wnikliwy w zakresie ustalenia optymalnego przebiegu trasy gazociągu z punktu widzenia skali obciążenia nieruchomości skarżącej i możliwości przeprowadzenia gazociągu w odmiennym (niż wskazany we wniosku) wariancie, który w znacznie mniejszym stopniu obciąży zajęte działki.

Mając na względzie powyższe strona skarżąca wniosła o:

- uchylenie w całości zaskarżonej decyzji, a także poprzedzającej ją decyzji Starosty jako wydanych z naruszeniem prawa i umorzenie postępowania,

- ewentualnie uchylenie obu ww. decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji oraz zasądzenie na swoją rzecz zwrotu kosztów postępowania sądowego.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej ustawą P.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Zgodnie z art. 134 ustawy P.p.s.a. sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną.

Rozpatrując skargę w ramach tak zakreślonej kognicji Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszeń prawa skutkujących koniecznością uchylenia bądź stwierdzenia nieważności decyzji organu odwoławczego.

Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody , utrzymująca w mocy decyzję Starosty z dnia [...] o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości położonej w [...], oznaczonej jako działki o numerach A o powierzchni 0,2324 ha oraz B o powierzchni 0,2896 ha, stanowiącej własność małoletniej A. M. – reprezentowanej przez ojca R. M. oraz ustanowieniu pasu strefy kontrolowanej gazociągu o szerokości 8 m (po 4 m od osi gazociągu) poprzez udzielenie P. zezwolenia na przeprowadzenie przewodów i urządzeń służących do przesyłania gazu ziemnego tj. gazociągu wysokiego ciśnienia DN 500 PN 6,3 MPa, MOP 6,0 MPa relacji [...] wraz z linią światłowodową.

Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił art. 124 ustawy z dnia 21.08.1997r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2014r., poz. 518 ze zm.), zwanej dalej "ugn", zgodnie z którym starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może ograniczyć, w drodze decyzji, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego.

Powołany wyżej przepis upoważnia zatem starostę do władczego rozstrzygnięcia w formie decyzji administracyjnej o zezwoleniu na czasowe zajęcie nieruchomości, aby inwestor realizujący cel publiczny mógł uzyskać czasowy tytuł prawny do władania konkretną nieruchomością na cele budowlane, po to by wybudować określone przewody, ciągi, obiekty lub urządzenia infrastruktury technicznej realizujące cel publiczny, w sytuacji braku możliwości zawarcia umowy, na podstawie której podmiot wykonujący inwestycję uzyskałby uprawnienie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w rozumieniu art. 3 pkt 11 ustawy z dnia 7.07.1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2013, poz. 1409 ze zm.), bez konieczności odebrania prawa własności nieruchomości (użytkowania wieczystego) podmiotowi, któremu prawo to przysługuje. Decyzja ta wydawana jest po to, aby zrealizować określone zamierzenie inwestycyjne, stanowiące cel publiczny (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 13.03.2013 r., sygn. akt II SA/Kr 88/13, opubl. w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).

Artykuł 124 ugn ma charakter uregulowania szczególnego, które – tak jak pozostałe przepisy tej ustawy dotyczące ograniczania bądź pozbawiania praw do nieruchomości dla celów publicznych – musi być interpretowane dosłownie. W związku z tym niedopuszczalne jest formułowanie jakichkolwiek innych przesłanek umożliwiających albo wykluczających zastosowanie ograniczenia, o jakim mowa w tym przepisie (por. wyrok NSA z dnia 22.07.2008 r., I OSK 1165/07, LEX nr 483193). Przepis art. 124 ugn zastrzega dwie przesłanki, których spełnienie umożliwia ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości. Są to: brak zgody właściciela lub użytkownika wieczystego nieruchomości na przeprowadzenie wymienionych w tym przepisie robót budowlanych, udokumentowany przeprowadzonymi rokowaniami oraz zgodność inwestycji z planem miejscowym lub decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Te tylko okoliczności mogą mieć wpływ na pozytywne rozpatrzenie wniosku.

Z brzmienia art. 124 ust. 1 ugn wynika, że decyzja oprócz wskazania podmiotu któremu udziela się zezwolenia, rodzaju zamierzonej do zrealizowania inwestycji oraz przedmiotu czasowego zajęcia (czyli wskazanie nieruchomości), powinna określać ponadto terytorialny zakres zajęcia, na który zezwolono, w powiązaniu z warunkami wynikającymi z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego (czyli wskazywać jakiego obszaru nieruchomości ograniczenie dotyczy) (por. Komentarz Ustawa o gospodarce nieruchomościami, J.Jaworski, A.Prusaczyk, A.Tułodziecki, M.Wolanin, wyd. C.H. Beck, 2011, str. 909).

W orzecznictwie szczególnie eksponowany jest obowiązek rozstrzygnięcia w decyzji wydawanej w trybie art. 124 ugn o zakresie ograniczenia prawa korzystania przez właściciela z nieruchomości poprzez uwzględnienie przebiegu inwestycji ustalonej w decyzji lokalizacyjnej (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 25.09.2012 r. sygn. akt II SA/Bd 576/12). Skoro bowiem w art. 124 ust. 1 ugn ustawodawca zastrzegł wymóg zachowania zgodności ograniczenia wynikającego z decyzji o czasowym zajęciu nieruchomości z planem miejscowym lub z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, to ograniczenie to odnosić się ma przede wszystkim do obszaru nieruchomości, który objęty został przeznaczeniem pod budowę publicznych urządzeń infrastruktury technicznej lub na którym ustalona została lokalizacja tego typu inwestycji. Tylko wobec takiej części obszaru nieruchomości może być wydana decyzja o zezwoleniu na czasowe jej zajęcie, który to obszar jest niezbędny dla posadowienia na nim planowanych urządzeń oraz wykonania związanych z tym posadowieniem robót budowlanych. Z tego względu decyzja wprowadzająca ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości musi zawierać rozstrzygnięcie w zakresie obszaru zajętej nieruchomości. Zbadanie wymogu zgodności z planem lub z decyzją lokalizacyjną, w zakresie obszaru wnioskowanego do zajęcia, bez rozstrzygnięcia o tym w decyzji, nie jest możliwe. Jednocześnie zwrot ten oznacza, że decyzja nie może jedynie powoływać się na brzmienie planu lub decyzji lokalizacyjnej, lecz winna ona wyraźnie rozstrzygać o zakresie ograniczenia prawa korzystania przez właściciela z nieruchomości (por. wyrok NSA z dnia 17.11.2009r., sygn. akt I OSK 185/09, Lex nr 588770).

W rozpoznawanej sprawie słuszne jest stanowisko organów obu instancji, że spełnione zostały wszystkie przesłanki do wydania decyzji w trybie tego przepisu. Przy tym, wbrew twierdzeniom strony skarżącej organy obu instancji w sposób właściwy wywiązały się z wymogu dążenia do wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy (art. 77 § 1 K.p.a.), prawidłowo oceniły zebrany materiał dowodowy stosownie do reguł wskazanych w art. 80 K.p.a., a uzasadnienie decyzji zawiera wszystkie elementy określone w art. 107 § 3 K.p.a.

Organy trafnie przyjęły, że złożenie wniosku poprzedzone było przeprowadzeniem rokowań pomiędzy inwestorem a właścicielką działek nr A i B o uzyskanie zgody na wejście na teren ww. działek celem przeprowadzenia gazociągu. Korespondencja między stronami zawarta w aktach sprawy ( K-I-7-32) świadczy o przeprowadzeniu tej czynności oraz braku zgody strony skarżącej na wejście na teren nieruchomości.

Prawidłowo również ustalono, że ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości nastąpiło zgodnie z decyzją Burmistrza Miasta z dnia 24.09.2013r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, tj. lokalizacji przedmiotowego gazociągu wraz z linią światłowodową.

Lektura materiału dowodowego zebranego w aktach sprawy wskazuje, wbrew zarzutom skargi, że prawidłowo ustalono również zakres ograniczenia korzystania z nieruchomości.

Z decyzji oraz dołączonego do niej załącznika graficznego, wniosku inwestora jak również dołączonej dokumentacji wynika, że planowany gazociąg zostanie wybudowany na działce nr 13 na odcinku o długości ok.18,0 m, w odległości ok.5,5m od istniejącego gazociągu DN 350, natomiast na działce nr 14 na odcinku o długości ok.24,1m, w odległości ok.4,0m od gazociągu DN 350. Szerokość strefy kontrolowanej dla planowanego gazociągu będzie wynosiła 8m – tj. po 4m od osi gazociągu, a zatem w zgodzie z wymogami określonymi w rozporządzeniu Ministra Gospodarki z dnia 26.04.2013 r. w sprawie warunków jakim powinny odpowiadać sieci gazowe (Dz. U. z 2013r., poz. 640). Z decyzji organów wynika, że powierzchnia strefy kontrolowanej ustanowionej na działce nr 13 będzie wynosiła ok. 0,0144 ha, natomiast na działce nr 14 ok. 0,0192 ha.

W tym stanie rzeczy, zdaniem Sądu, należy uznać, że zostały spełnione wszystkie przesłanki do wydania decyzji w trybie art. 124 ugn.

Odnosząc się do zarzutów skargi zawartych w pkt 1 i 3 petitum skargi, stwierdzić należy, że są one niezasadne. Na tym etapie postępowania organ administracji publicznej nie jest władny ustalać, w jaki sposób powinny być prowadzone roboty i czy w ogóle mogą one być prowadzone ze względu na istniejący w pobliżu gazociąg DN 300 i DN 350. Przepisy art. 124 ugn w zw. z art. 112 ugn w sposób kompleksowy określają zakres kognicji organu w sprawach dotyczących ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. Z ich treści wynika, że decydujące znaczenie w tego typu sprawach ma ustalenie, czy inwestycja jaka ma być realizowana na wywłaszczonej nieruchomości jest inwestycją celu publicznego oraz czy nieruchomość, na której inwestycja ma być realizowana jest przeznaczona w planie lub w decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego pod realizację tego celu.

Nie budzi wątpliwości, że z uwagi na nieskuteczność przeprowadzonych rokowań między stronami nie doszło do umownego udostępnienia nieruchomości. W tym stanie rzeczy zaistniały podstawy do wydania zaskarżonej decyzji.

Trzeba podkreślić, że w sytuacji, gdy między stronami nie dojdzie w drodze wcześniejszych rokowań do ustalenia przebiegu inwestycji, w sprawie prowadzonej na podstawie art. 124 ugn organ jest związany decyzją lokalizacyjną, co oznacza, że jeśli wniosek o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości jest zgodny z tą decyzją, organ nie może ingerować w przebieg inwestycji i ustalać go odmiennie aniżeli wynika to ze zgodnego z tą decyzją wniosku. Zatem zarzut, że organ powinien ustalić optymalny przebieg gazociągu z punktu widzenia skali obciążenia nieruchomości skarżącej i możliwości przeprowadzenia gazociągu w odmiennym wariancie nie mógł odnieść zamierzonego skutku.

Końcowo wskazać trzeba, że organ w uzasadnieniu decyzji wyjaśnił (str. 6-7 uzasadnienia zaskarżonej decyzji), że przebieg gazociągu przez nieruchomość skarżącej jest powiązany z rozwiązaniami projektowymi zastosowanymi poza jej obszarem, tj. m.in. z możliwością technicznego przekroczenia istniejących dróg i eliminacją zbędnych załamań i zmian kierunków trasy, co pozwoli na eliminację potencjalnych punktów awarii na połączeniach kształtek. Wprowadzenie zbyt dużej ilości załamań na trasie gazociągu utrudniłoby lub w ogóle uniemożliwiłoby przeprowadzenie tłoka diagnostycznego do bieżącej kontroli stanu technicznego gazociągu.

Odnosząc się do zarzutu dotyczącego niewyjaśnienia przez organ odwoławczy kwestii bezpieczeństwa wykonywania robót budowlanych przy budowie nowego gazociągu w związku z usytuowaniem w pobliżu starego gazociągu należy uznać go za niezasadny. W sprawie niniejszej, która dotyczy ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości, do kognicji organów nie należy ustalanie możliwości technicznych i sposobu prowadzenia prac przy budowie gazociągu w pobliżu istniejącego starego gazociągu.

Organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazał, że powodem realizacji planowanego gazociągu jest zły stan techniczny istniejącego gazociągu, który pracuje obecnie na granicy możliwości technicznych, co może spowodować awarie, a w konsekwencji przerwy w dostawach i straty materialne zarówno dla inwestora jak i odbiorców indywidualnych. Wprawdzie argument ten nie stanowi odpowiedzi na pytanie o zagrożenie w czasie prowadzenia robót budowlanych, jednak zdaniem składu orzekającego, kwestia ta powinna być wyjaśniona na kolejnym etapie procesu inwestycyjnego, a mianowicie w postępowaniu w sprawie o zatwierdzenie projektu budowlanego i wydanie pozwolenia na budowę. W tym właśnie postępowaniu rolą organu architektoniczno - budowlanego powinno być w szczególności dopilnowanie, aby na mapie dla celów projektowych, stosownie do wymogów art. 34 ust. 3 pkt 1 prawa budowlanego został dokładnie zaznaczony przebieg istniejącego gazociągu, co niewątpliwie umożliwi w czasie wykonywania robót zachowanie stosownych i koniecznych środków bezpieczeństwa.

Na uwzględnienie nie zasługuje również zarzut naruszenia prawa materialnego tj. art. 124 u.g.n. – poprzez błędne przyjęcie, że w dyspozycji tego przepisu nie mieści się wskazanie terminu wykonania prac przez inwestora.

Decyzja administracyjna co do zasady zawiera składniki określone w art. 107 § 1 K.p.a., natomiast inne składniki decyzji muszą wprost wynikać z przepisów szczególnych ( art. 107 § 2 K.p.a.). W doktrynie przyjmuje się, że takim (dodatkowym) składnikiem decyzji jest m.in. termin.

Zdaniem składu orzekającego w sprawie niniejszej, wskazanie w decyzji wydawanej na podstawie art. 124 ugn terminu, w którym inwestor może podejmować prace niezbędne do założenia i przeprowadzenia na nieruchomości planowanej inwestycji nie znajduje oparcia w treści tego przepisu. Godzi się bowiem podkreślić, że w przypadku realizacji nowej inwestycji (odmiennie od trybu wynikającego z art. 124b ust. 3 ugn, który dotyczy udostępnienia nieruchomości na określony czas celem remontu, konserwacji i usuwania awarii znajdujących się na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń) z istoty nie może być mowy o jakimkolwiek terminie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości przez jej właściciela (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 5 lutego 2015r., sygn. akt II SA/GL 1137/14).

Skoro zatem przepis art. 124 ugn nie przewiduje możliwości zamieszczenia w treści decyzji terminu, w którym inwestor może podejmować prace niezbędne do założenia i przeprowadzenia na nieruchomości planowanej inwestycji, to brak jest podstaw do uwzględnienia zarzutu skargi w tym zakresie.

Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy P.p.s.a.