Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 202/09
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2010-03-02 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 153, 174
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 29 par. 1 pkt 4, art. 108
journal: Dz.U. 2006 nr 156 poz 1118
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jerzy Stelmasiak sędzia NSA Maria Czapska-Górnikiewicz (spr.) sędzia del. NSA Janusz Furmanek Protokolant Mariusz Szufnara po rozpoznaniu w dniu 2 marca 2010 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej K. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 20 sierpnia 2008 r. sygn. akt II SA/Rz 100/08 w sprawie ze skargi K. B. na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

II OSK 202 / 09

UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 20 sierpnia 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w sprawie ze skargi K. B. uchylił skarżoną decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie z dnia [...] grudnia 2007 r., utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] września 2007 r. w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego.

W uzasadnieniu powyższego wyroku Sąd pierwszej instancji wskazał, iż decyzją z dnia [...] maja 2000 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Leżajsku na mocy art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 24 października 1974 r. (Dz. U. Nr 38 poz. 229 ze zm. – dalej zwanej Prawem budowlanym z 1974 r.) nakazał K. B. rozbiórkę altany murowanej wraz z podpiwniczeniem oraz konstrukcji stalowej szklarni na fundamencie, położonych na działce nr [...] w [...], stanowiącej teren ogródków działkowych, jako zlokalizowanych w strefie ochronnej gazociągu.

Odwołanie od powyższej decyzji wniósł K. B.

Decyzją z dnia [...] października 2000 r. Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił decyzję organu I instancji w części dotyczącej nakazu rozbiórki konstrukcji szklarni, w pozostałym zaś zakresie utrzymując ją w mocy.

W wyniku wniesionej przez K. B. skargi, Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Rzeszowie wyrokiem z 10 grudnia 2002 r. sygn. akt SA/Rz 2122/00 uchylił decyzje organów obu instancji.

W uzasadnieniu tego wyroku Sąd wskazał na konieczność uwzględnienia faktu, iż altana na działce powstała w okresie trwania wspólności małżeńskiej skarżącego i jego żony J. S.- B. Zatem ta ostatnia osoba miała przymiot strony postępowania, a organy faktu tego nie uwzględniły. Sąd nakazał także rozważenie kwestii przymiotu strony przez [...].

W wyniku ponownego rozpoznania, decyzją z dnia [...] kwietnia 2003 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał J. S. – B. i K. B. rozbiórkę przedmiotowej altany. Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu wniesionego odwołania, decyzją z dnia [...] marca 2006 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

Na skutek skargi wniesionej przez J. S. – B. i K. B., po jej rozpoznaniu, Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 15 czerwca 2005 r. sygn. akt SA/Rz 1197/03 uchylił powyższe decyzje organów obu instancji. W uzasadnieniu swego wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził wadliwość działania organów obu instancji przez to, że jako stronę postępowania potraktowano [...], nie zaś [...]. W swych wytycznych Sąd nakazał zapewnić udział w sprawie użytkownikowi wieczystemu działki, tj. [...], ponownie ocenić zebrany w sprawie materiał dowodowy, w tym zwrócić uwagę na postanowienia § 45 Regulaminu Pracowniczego Ogrodu Działkowego, wedle którego członek Związku przed przystąpieniem do budowy altany miał obowiązek przedłożyć zarządowi ogrodu projekt budowy. Nakazano także zbadanie, czy do takiego projektu powinien być dołączony wypis mapy zasadniczej przyjętej do zasobu geodezyjnego w dnia 23 grudnia 1980 r., na której jest wrysowany gazociąg DN 80/100.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Leżajsku decyzją z dnia [...] września 2007 r. na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 w zw. z ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. (tekst jedn. Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.- zwanej dalej Prawem budowlanym) oraz art. 104 k.p.a. nakazał J. S. – B. i K. B. rozbiórkę altany ogrodowej murowanej o wymiarach 5,40m na 4,15m, częściowo podpiwniczonej, zlokalizowanej na działce nr [...] w [...].

W uzasadnieniu swej decyzji organ wskazał, że prowadząc ponownie postępowanie w sprawie uwzględniono wytyczne zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 15 czerwca 2005 r., wzięto także pod uwagę dowód w postaci opinii technicznej w przedmiocie lokalizacji altany oraz to, że wyrokiem z dnia 23 marca 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie sygn. akt SA/Rz 1096/03 oddalił skargi w przedmiocie odmowy nakazania rozbiórki gazociągu wysokiego ciśnienia DN 80/100.

Organ ustalił, że przedmiotową altanę zlokalizowano na działce ogrodowej Nr [...] Rodzinnego Ogrodu Działkowego [...] w [...]. Budowa tej altany nie wymagała pozwolenia, ani zgłoszenia. W okresie zatwierdzania planu realizacyjnego pracowniczych ogrodów działkowych [...] w [...] decyzją Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w Leżajsku z [...] września 1972 r. oraz w okresie budowy altany, tj. w latach 1981-1985 "obowiązywały przepisy określone normą BN-71/8976-31 i BN-80/8976-31" zgodnie, z którymi odległość oddzielnie stojących budynków niemieszkalnych od gazociągu wysokiego ciśnienia o ciśnieniu powyżej 2,5 MPa i średnicy do 300 mm wynosi 15 m pomiędzy obrysem obiektu - altaną i osią gazociągu. Maksymalne dopuszczalne ciśnienie robocze gazociągu wynosi 3,14 MPa, a jego średnica zewnętrzna przy przebiegu przez działkę ogrodową inwestorów wynosi 88 mm. Zdaniem organu w sytuacji kolizji gazociągu z altaną, gdzie odległość krawędzi gazociągu od obrysu altany wynosi 1,35 m wystąpiły okoliczności, o jakich mowa w art. 50 ust.1 pkt 2 Prawa budowlanego.

Jak stwierdził organ, gazociąg ten został zinwentaryzowany na mapie zasadniczej przyjętej do zasobu geodezyjnego w dniu 23 grudnia 1980 r., a więc zanim wybudowano przedmiotową altanę. Gazociąg DN 80/100 został wybudowany prawdopodobnie w 1942 r. i stanowi główne źródło zasilania zakładów chemicznych oraz stanowi rezerwę dla Elektrociepłowni w [...]. Jest także utrzymywany w należytym stanie technicznym, a ponadto w jego bezpośrednim sąsiedztwie zlokalizowano drugi gazociąg wysokiego ciśnienia DN 250, stanowiący podstawowe źródło zasilania dla Elektrociepłowni w [...], także przebiegający przez działkę inwestorów.

Zdaniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego realizacją obiektu wskazanego w decyzji naruszono przepisy w zakresie bezpiecznych i podstawowych odległości gazociągu wysokiego ciśnienia od obiektów terenowych, jakim jest altana ogrodowa i brak jest innej, niż określono to w decyzji, prawnej możliwości naprawy tej sytuacji.

Odwołanie od powyższej decyzji złożył K. B., wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania, zarzucając jej, iż została ona wydana przez organ do tego nieuprawniony, bez podstawy prawnej i jest sprzeczna z nadal obowiązującą decyzją Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w Leżajsku z dnia [...] września 1972 r. zezwalają, jego zdaniem, na budowę altan ogrodowych na terenie działki nr [...]. Odwołujący zarzucił także organowi brak wykonania zaleceń Sądu zawartych w wyroku 15 czerwca 2005 r. Ponadto stwierdził, iż przebieg gazociągu DN 80/100 był ukrywany i nie był on określony na mapach, aż do 1999 r., a uprzednio jego przebiegu nie wykazywano na terenie ogródków działkowych.

Decyzją z dnia [...] grudnia 2007 r. Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 51 ust. 1 pkt 1 w związku z ust. 7 Prawa budowlanego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Przywołując poczynione w sprawie ustalenia faktyczne organ odwoławczy wskazał, że gazociąg wysokiego ciśnienia przebiegający przez działkę nr [...] w [...] został wybudowany ok. 1942 r., zaś przedmiotową altanę zrealizowano w latach 1981- 1985. Według opinii geodezyjnej altana oddalona jest od osi gazociągu w odległości od 1,35 do 1,94 m. Odległość tzw. bezpieczna budynków gospodarczych, a w tym altanek od gazociągów wysokiego ciśnienia winna wynosić nie mniej niż 15 m, licząc od zewnętrznych krawędzi gazociągu. Organ przywołał w tym względzie rozporządzenie Ministra Przemysłu i Handlu z dnia 14 listopada 1995 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe (Dz. U. Nr 139, poz. 686- zwanego dalej rozporządzeniem Ministra Przemysłu i Handlu z dnia 14 listopada 1995 r.; zał. 2) oraz rozporządzenie Ministra Przemysłu z dnia 24 czerwca 1989 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe (Dz. U. Nr 45, poz. 243- zwanego dalej rozporządzeniem Ministra Przemysłu z dnia 24 czerwca 1989 r.) oraz "normę branżową BN-80/8976-31". Wskazano ponadto, że prowadzone na wniosek odwołującego się postępowanie w sprawie rozbiórki gazociągu zostało zakończone wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 listopada 2006 r. sygn. akt II OSK 1268/05, oddalającym skargę kasacyjną K. B. w sprawie odmowy nakazu rozbiórki tego gazociągu.

W ocenie organu II instancji wobec tego, że w czasie budowy altany nie było wymagane na nią pozwolenie na budowę, nie można było stosować w stosunku do niej normy art. 103 Prawa budowlanego. Przywołano treść § 45 Regulaminu Pracowniczego Ogrodu Działkowego uchwalonego w dniu 29 października 1981 r. wedle, którego w granicach miast altana w obrysie ścian zewnętrznych nie może przekroczyć 20 m2, a przed jej realizacją członek Związku winien przedłożyć zarządowi ogrodu projekt jej realizacji ze wskazaniem miejsca jej usytuowania, zaś budowę można było rozpocząć po uzyskaniu pisemnej akceptacji przez zarząd ogrodu. Organ wskazał, że nie udało się ustalić, czy inwestorzy wyczerpali powyższy tryb, albowiem nie zachowały się z tego okresu działalności pracowniczego ogrodu działkowego żadne dokumenty. Skoro gazociąg został wybudowany wcześniej niż altana, to kolizję obu tych obiektów budowlanych należy rozstrzygnąć poprzez rozbiórkę altany.

Ponadto usytuowanie altany narusza przepisy techniczno - budowlane obowiązujące w czasie jej budowy, jak również obowiązujące obecnie. Organ II instancji nie podzielił zarzutów K. B. odnośnie braku właściwości organu, który wydał nakaz rozbiórki, nadto braku podstawy prawnej do wydania takiej decyzji. Przytaczając treść art. 51 ust.1 pkt 1 oraz ust. 7 Prawa budowlanego organ wskazał, że w sprawie zachodzi przypadek określony dyspozycją art. 50 ust.1 pkt 2 Prawa budowlanego tj. roboty budowlane zostały wykonane w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia. Nie ma, zatem możliwości nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z przepisami, a jedynym rozwiązaniem jest nakaz rozbiórki altany. Organ nie podzielił także zarzutu niezgodności nakazu rozbiórki z decyzją Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w Leżajsku z dnia [...] września 1972 r. w sprawie zatwierdzenia planu realizacyjnego Pracowniczych Ogrodów Działkowych, albowiem decyzja ta ograniczała się wyłącznie do podziału terenu na poszczególne działki, nie przesądzając o lokalizacji konkretnych altan.

Skargę na powyższą decyzję złożył K. B. wnosząc o jej uchylenie oraz uchylenie decyzji organu I instancji, a także o zasądzenie kosztów postępowania i wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżący zarzucił organom wydanie decyzji przez organ nieuprawniony, zarzucił naruszenie art. 13 i 29 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o rodzinnych ogrodach działkowych, §66 statutu [...] uchwalonego w dniu 6 kwietnia 2006 r., § 2 i § 56 pkt 3 regulaminu Pracowniczego Ogrodu Działkowego uchwalonego w dniu 29 października 1981 r. oraz regulaminu w tym samym przedmiocie uchwalonego w dniu 7 kwietnia 2004 r.

W odpowiedzi na skargę Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, uznając, że zarzuty przedstawione w skardze były już prezentowane w odwołaniu, nadto nie mogą mieć one w jego ocenie, znaczenia dla oceny legalności zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, iż wniesiona skarga zasługuje na uwzględnienie, choć wyłącznie z przyczyn, które Sąd, nie będąc związanym zarzutami skargi, uwzględnił z urzędu.

Sąd pierwszej instancji wskazał, iż nie ulega wątpliwości, co potwierdza ustalony przez organy stan faktyczny, że przedmiotowa altana została wybudowana, zatem zbędnym było wydawanie postanowienia, o jakim mowa w art. 50 ust.1 Prawa budowlanego, zaś tryb "legalizacji" obiektu budowlanego przewidziany w art. 51 ust.1 pkt 1 i 2 ww. ustawy mógł mieć tylko odpowiednie zastosowanie. Organ odwoławczy zgodził się z oceną organu I instancji, że zachodziła w sprawie sytuacja określona w art. 50 ust.1 pkt 2 Prawa budowlanego, tj. altanę wykonano w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia. Źródłem tego zagrożenia ma być kolizja lokalizacji altany w stosunku do gazociągu wysokiego ciśnienia DN 80/100, który został wybudowany jako pierwszy, bo w 1942 r. Zagrożenie to wynikać ma z kolei z tej przyczyny, że przepisy prawa przewidują tzw. strefę bezpieczną, która ma wynosić 15 m od krawędzi gazociągu i w strefie tej tego typu obiekt kubaturowy, jak przedmiotowa altana, nie może się znajdować. Jako obowiązujące przepisy w tym względzie organ odwoławczy wskazał na zał. 2 w rozporządzeniu Ministra Przemysłu i Handlu z dnia 14 listopada 1995 r. oraz na wcześniejsze rozporządzenie Ministra Przemysłu z dnia 24 czerwca 1989 r., a także na Normę Branżową BN-80/8976-31 "odległości poziome gazociągów wysokiego ciśnienia od obiektów terenowych". Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, iż rzecz jest jednak w tym, że oba ww. rozporządzenia nie mogły mieć w sprawie zastosowania z uwagi na wyłączenie przepisów tych aktów w stosunku do przedmiotowego gazociągu, wybudowanego w okresie przed wejściem ich w życie. W myśl § 52 rozporządzenia Ministra Przemysłu z dnia 24 czerwca 1989 r. przepisy tego rozporządzenia nie dotyczą m.in. sieci gazowych wybudowanych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia. Podobną regułę przewiduje § 91 rozporządzenie Ministra Przemysłu i Handlu z dnia 14 listopada 1995 r. przewidując, że przepisów rozporządzenia nie stosuje się do gazociągów, stacji gazowych, punktów redukcyjnych i tłoczni wybudowanych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia. Uwadze organu odwoławczego umknęło, zdaniem Sądu pierwszej instancji to, że w chwili orzekania rozporządzenie Ministra Przemysłu i Handlu z dnia 14 listopada 1995 r. już nie obowiązywało, zaś obowiązywało rozporządzenie Ministra Gospodarki z 30 lipca 2001 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe (Dz. U. Nr 97, poz. 1055). Sąd wskazał, iż jako obowiązujące w chwili orzekania wymieniał je w swej decyzji organ I instancji, nadto treść tego rozporządzenia znajduje się w aktach organu I instancji. Jak podkreślił Sąd jednak rozporządzenie Ministra Gospodarki z 30 lipca 2001 r. nie mogło mieć zastosowania w sprawie, a to z tego względu, że § 89 cyt. aktu także stanowi, iż nie stosuje się go do gazociągów "wybudowanych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia". Tak, więc wskazane rozporządzenia przez organ odwoławczy, utrzymujący w uzasadnieniu swej decyzji, że powołuje przepisy obowiązujące, nie mogły mieć w sprawie zastosowania. Już to wskazuje na istotną wadliwość uzasadnienia, skoro jego rolą jest m.in. "wyjaśnienie podstawy prawnej z przytoczeniem przepisów prawa" (art.107 § 3 k.p.a.).

Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał też, że organ I instancji w swym rozstrzygnięciu powołał się na obowiązujące tzw. normy branżowe, mające obowiązywać w okresie budowy altany, tj. normy "BN-71/8976-31 i BN-80/8976-31", z kolei organ odwoławczy utrzymując w mocy tę decyzję ograniczył się w uzasadnieniu swej decyzji do powołania tylko tej drugiej. Rodzi to wątpliwość, czy w sprawie miały zastosowanie istotnie obie te normy, czy tylko jedna z nich. Nadto organy orzekające w sprawie nie powołały aktu promulgacyjnego, z którego czerpią wiedzę o treści w/w tzw. norm branżowych. Podkreślić należy, że konstytucyjnym warunkiem wejścia w życie aktów prawa powszechnie obowiązującego jest ich ogłoszenie (art. 88 ust.1 Konstytucji RP). Rozstrzygnięcie nie zawiera ponadto żadnej analizy odnośnie charakteru prawnego owych norm branżowych. Warto zauważyć, że z mocy art. 28 ustawy z dnia 12 września 2002 r. o normalizacji (Dz. U. Nr 169, poz.1386 ze zm.) z dniem wejścia w życie tej ustawy (tj. 1 stycznia 2003 r.) zaprzestano prowadzenia zbioru norm branżowych, zaś istniejące zbiory miały zostać zarchiwizowane przez Polski Komitet Normalizacyjny.

Jak wskazał Sąd pierwszej instancji zaskarżona decyzja opiera się na założeniu, iż przedmiotowa altana poprzez swe usytuowanie "narusza przepisy techniczno- budowlane obowiązujące w czasie jej budowy, jak również obowiązujące obecnie". Rzecz w tym, że jak wyżej wskazano, organ odwoławczy wadliwie i wbrew obowiązkowi wynikającemu z nakazu poprawnego uzasadniania swej decyzji, nie przytoczył tych przepisów, z których wywodzi, że w okresie budowy altany istniała strefa ograniczająca możliwość wznoszenia takiego obiektu kubaturowego, jak altana, w pasie o szerokości 15 m od osi istniejącego gazociągu. Wobec tego, iż na organie ciążył obowiązek wynikający z zasady ogólnej przekonywania, sformułowanej w art. 11 k.p.a., wyjaśnienia zasadności przesłanek, którymi kierowano się przy załatwianiu sprawy, to w ocenie Sądu z obowiązków tych organ odwoławczy nie wywiązał się należycie, biorąc pod uwagę także treść rozstrzygnięcia, jakie zapadło w organie I instancji.

Powyższe uchybienia, mające charakter procesowy, inne niż dające podstawę do wznowienia postępowania, mogły mieć, zdaniem Sądu, istotny wpływ na wynik sprawy (art.145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.- zwanej dalej p.p.s.a.), z tego względu zaskarżona decyzja podlegała uchyleniu.

Ponadto Sąd pierwszej instancji wskazał na to, aby organ odwoławczy zwrócił uwagę na rozporządzenie Ministra Górnictwa z 18 sierpnia 1978 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe (Dz. U. Nr 21, poz. 94), które zostało uchylone rozporządzeniem Ministra Przemysłu z dnia 24 czerwca 1989 r., a więc obowiązywało w dacie budowy przedmiotowej altany.

Zdaniem Sądu pierwszej instancji podnoszone przez skarżącego kwestie niezgodności zaskarżonej decyzji z ustawą z 8 lipca 2005 r. o rodzinnych ogrodach działkowych (Dz. U. Nr 169 por.1419 ze zm.) nie mogły wpłynąć na ocenę w zakresie legalności przedmiotu skargi. W szczególności nietrafny jest zarzut sprzeczności decyzji organu odwoławczego z art. 13 ww. ustawy, który normuje kwestie m.in. uprawnień Polskiego Związku Działkowców w zakresie podziału gruntu na tereny ogólne i działki oraz przewiduje kompetencje tego podmiotu w sprawie zagospodarowania rodzinnego ogrodu działkowego. Podobnie Sąd ocenił zarzut sprzeczności zaskarżonej decyzji z art. 29 tej ustawy, odnoszącym się do elementów statutu Polskiego Związku Działkowców. Jak stwierdził Sąd przywoływana przez skarżącego decyzja o zatwierdzeniu planu realizacyjnego pracowniczego ogrodu działkowego z 1972 r. nie określała lokalizacji altan na poszczególnych działkach, zatem także nie można uznać zarzutu skargi, jakoby nakaz rozbiórki altany stał w sprzeczności z nadal obowiązującą decyzją zatwierdzającą plan realizacyjny ogrodu działkowego. Nietrafne są te zarzuty skargi, które eksponują sprzeczność jej przedmiotu z przepisami o charakterze regulaminowym, obowiązującymi w strukturach [...]. Przepisy, bowiem tego rodzaju mają charakter wewnętrzny, nie obowiązują powszechnie, związani nimi są przede wszystkim na zasadzie organizacyjnego podporządkowania członkowie [...]. Sąd nie podzielił też poglądu skarżącego, iż altany zostały wyłączone spod kontroli nadzoru budowlanego.

Mając powyższe okoliczności na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uchylił skarżoną decyzję. O kosztach postępowania orzeczono na zasadzie art. 200 p.p.s.a.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł K. B., zaskarżając go w całości i zarzucając mu:

1. naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię przepisu art. 29 § 1 pkt 4 Prawa budowlanego,

2. naruszenie prawa materialnego poprzez nieuwzględnienie zapisu art. 108 Prawa budowlanego,

3. bezpodstawne sprowadzeniu "przepisów o charakterze regulaminowym, obowiązujących w strukturach [...]" li tylko do "przepisów mających charakter wewnętrzny, nie obowiązujących powszechnie, którymi związani są przede wszystkim na zasadzie organizacyjnego podporządkowania członkowie [...]",

4. nie uznanie zarzutu, że nakaz rozbiórki altany stoi w sprzeczności z nadal obowiązującą decyzją Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w Leżajsku z [...] września 1972 r. zatwierdzającą plan realizacyjny ogrodu,

- powyższe naruszenia wyczerpują przesłankę wynikającą z art. 174 pkt 1 p.p.s.a.,

5. nie wykonanie dyspozycji Sądu zawartej w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 15 czerwca 2005 r. o sygn. akt SA/Rz 1197/03, co wyczerpuje przesłankę wynikającą z art. 174 pkt 2 w związku z art. 153 p.p.s.a.

Wskazując na powyższe podstawy kasacji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący stwierdził, iż treść przepisu art. 29 § 1 pkt 4 Prawa budowlanego zezwala na przyjęcie, iż altany poza parametrami określonymi w tym przepisie "nie muszą odpowiadać jakimkolwiek określonym przepisami innym warunkom i pod tym względem nie podlegają kontroli organów nadzoru budowlanego." Z tego powodu wydane przez organy decyzje w przedmiocie rozbiórki altany skarżącego winny być uchylone.

Ponadto zdaniem skarżącego nieuwzględnienie art. 108 Prawa budowlanego narusza zasadę "lex retro non agit". Kolizja gazociągu z altaną nastąpiła po jej wybudowaniu w 1985 r., dlatego jej rozwiązanie winno nastąpić po myśli przepisów ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane.

W ocenie strony wnoszącej kasację treść regulaminów obowiązujących w strukturach [...] musi prowadzić do konkluzji, iż nakaz rozbiórki altany winien być skierowany do stosownych władz [...].

Nadto autor kasacji stwierdził, iż w niniejszej sprawie położenie gazociągu było utajnione, nie umieszczono go na planie realizacyjnym ogrodu, nie była określona również lokalizacja altan, a w takiej sytuacji działkowicz, poza zachowaniem ustawowych wymiarów miał tylko obowiązek zachowania trzymetrowej odległości od granicy działki.

Zdaniem skarżącego pominięto w skarżonym wyroku to, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w wyroku z dnia 15 czerwca 2005 r. zobowiązał organy do zwrócenia uwagi na § 45 Regulaminu Pracowniczego Ogrodu Działkowego uchwalonego w dniu 29 października 1981 r. przez Krajową Radę Polskiego Związku Działkowców, według którego członek Związku przed przystąpieniem do budowy altany miał obowiązek przedłożyć projekt budowy, a w związku z tym dodatkowo miały zbadać, czy do takiego projektu powinien być dołączony wypis mapy zasadniczej przyjętej do zasobu geodezyjnego w dniu 23 grudnia 1980 r., na której wyrysowany jest gazociąg DN 80/100". Z tego wynika, że przepisy regulujące funkcjonowanie Pracowniczego Ogrodu Działkowego winny być brane pod uwagę przez organy ingerujące w funkcjonowanie ogrodu i że nie mają one tylko charakteru wewnętrznego, co stwierdził Sąd w zaskarżonym wyroku. Organy zanim wydały nakaz rozbiórki altany winny sprawdzić, czy skarżący, a także Zarząd Ogrodu mogli posiąść wiedzę, że w wyniku wybudowania altany może dojść do kolizji z gazociągiem, który ze względu na swoje utajnienie nie był umieszczony na planie realizacyjnym ogrodu.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

Na wstępie trzeba podkreślić, iż w przedmiotowej sprawie nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a., dlatego Naczelny Sąd Administracyjny był władny ocenić wniesioną skargę jedynie w granicach wyznaczonych podstawami skargi kasacji przedstawionymi przez stronę skarżącą.

W związku z wymienionym w kasacji podstawami skargi i ich uzasadnieniem koniecznym jest przypomnienie, że skarga kasacyjna jest szczególnym i wysoce sformalizowanym środkiem zaskarżenia. Należy w niej przytoczyć podstawy kasacyjne wraz z ich uzasadnieniem, przy czym oba te elementy muszą ze sobą korespondować. Konieczne jest, zatem w skardze kasacyjnej wskazanie konkretnych przepisów prawa materialnego lub procesowego, które - zdaniem wnoszącego skargę - zostały naruszone przez Sąd pierwszej instancji. Naruszenie przez Sąd pierwszej instancji przepisów prawa materialnego może nastąpić w dwóch formach - przez błędną wykładnię (mylne rozumienie normy prawnej), bądź przez błędną subsumcję (wadliwe uznanie, że ustalony stan faktyczny odpowiada hipotezie normy prawnej). Autor wniesionej skargi kasacyjnej powinien, więc wskazać na konkretne, naruszone przez Sąd zaskarżanym orzeczeniem przepisy prawa materialnego i procesowego. W odniesieniu do prawa materialnego autor kasacji winien wykazać, na czym polegała ich błędna wykładnia i niewłaściwe zastosowanie oraz jaka powinna być prawidłowa wykładnia i właściwe zastosowanie. Z kolei przy zarzucie naruszenia prawa procesowego należy wskazać przepisy tego prawa naruszone przez Sąd, przedstawić, na czym polegało uchybienie tym przepisom i dlaczego uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 lipca 2005 r., sygn. akt I FSK 41/05). Zaznaczyć przy tym należy, iż przytaczając podstawy skargi kasacyjnej koniecznym jest wskazanie konkretnych naruszonych przepisów zdaniem strony skarżącej przez Sąd, z podaniem numeru artykułu, paragrafu, ustępu, punktu oraz innych jednostek redakcyjnych (por. uzasadnienie postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 7 kwietnia 1997 r. sygn. akt III CKN 29/97, OSNC 1997, nr 6-7, poz. 96, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 marca 2004 r. sygn. akt FSK 41/04, ONSAiWSA 2004, nr 1, poz. 9).

Badanie wniesionej w przedmiotowej sprawie skargi kasacyjnej pod kątem wymogów, o jakich mowa wyżej, wskazuje na znaczące uchybienia.

Skarżący formułując trzeci i czwarty zarzut skargi kasacyjnej tj. "bezpodstawne sprowadzenie <> li tylko do <>" oraz "nie uznanie zarzutu, że nakaz rozbiórki altany stoi w sprzeczności z nadal obowiązującą decyzją Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w Leżajsku z [...] września 1972 r. zatwierdzającą Plan realizacyjny ogrodu", nie wskazał na żaden przepis prawa, któremu jego zdaniem uchybił Sąd pierwszej instancji. Taka konstrukcja zarzutów kasacji uniemożliwia Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu odniesienie się do nich.

Na uwzględnienie nie zasługuje również zarzut naruszenia przez błędną wykładnię art. 29 § 1 pkt 4 Prawa budowlanego. Pozostawiając na marginesie kwestię, iż skarżący nie wskazał w treści ani podstawy kasacji, ani w jej uzasadnieniu, na czym polegała owa błędna wykładnia tego przepisu, podkreślenia wymaga przede wszystkim fakt, iż w zaskarżonym wyroku Sąd pierwszej instancji w ogóle nie dokonywał wykładni tej normy prawnej. Tym samym nie było możliwym dokonanie kontroli powyższego przepisu co do prawidłowego rozumienia jego treści w zakresie określonym we wniesionej kasacji.

Za chybiony należało również uznać zarzut naruszenia art. 108 Prawa budowlanego, sformułowanego przez skarżącego jako "naruszenie prawa materialnego poprzez nieuwzględnienie zapisu" tego przepisu.

Powyższy przepis stanowi, że ustawa (Prawo budowlane) wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1995 r. Norma ta określa, więc jedynie moment wejścia aktu prawnego do porządku prawnego, czyli chwilę rozpoczęcia obowiązywania ustawy. Nie reguluje natomiast ten przepis kwestii intertemporalnych, a do czego sprowadza się argumentacja skarżącego. Zakres czasowego obowiązywania "nowej ustawy" t.j. ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane i zakres zastosowania "starej ustawy", czyli ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane, zostały uregulowane w art. 103 Prawa budowlanego. Tylko wskazując na tą ostatnią normę prawną, w zestawieniu z przepisami będącymi materialnoprawną podstawą rozstrzygnięcia w sprawie skarżący mógł zakwestionować trafność oceny Sądu pierwszej instancji, co do kwestii, którą ustawę należało zastosować w niniejszej sprawie. Warto jednak również podkreślić, iż to która ustawa znajdzie zastosowanie w sprawie zostało rozstrzygnięte na wcześniejszym etapie postępowania tj. w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 grudnia 2002 r. sygn. akt SA/Rz 2122/00. W tym prawomocnym wyroku Sąd wprost stwierdził, iż "mając jednak na uwadze okoliczność, iż budowa przedmiotowej altany nie wymagała pozwolenia na budowę, w sprawie wbrew stanowisku organu I instancji nie znajdują zastosowania przepisy Prawa budowlanego z 1974 r. w zw. z art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r. W takiej sytuacji stosować należy przepisy art. 50 i 51 aktualnie obowiązującego Prawa budowlanego".

Odnosząc się do kolejnego zarzutu skargi kasacyjnej, pomijając już fakt, jego wadliwej konstrukcji stwierdzić trzeba, iż jest on pozbawiony uzasadnionych podstaw. Skarżący formułując zarzut naruszenia art. 153 p.p.s.a. poprzez "nie wykonanie dyspozycji Sądu zawartej w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 15 czerwca 2005 r. o sygn. akt SA/Rz 1197/03" nie wskazał jednocześnie, jakie ustalenia lub ocena prawna Sądu pierwszej instancji zawarte w zaskarżonym wyroku są odmienne od dokonanej w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 15 czerwca 2005 r.

Mając powyższe okoliczności na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę.