Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2079/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-02-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Drogi publiczne
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 13 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 13k ust. 1 pkt 1, art. 13k ust. 4, art. 13 ha, art. 13i ust. 3, art. 13hc
journal: Dz.U. 2013 poz 260
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jednolity
article: art. 50 pkt 1 lit. j), art. 51 ust. 6 pkt 1 lit. b)
journal: Dz.U. 2012 poz 1265
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Sędziowie Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Sędzia WSA Elżbieta Olechniewicz (spr.) Protokolant st. ref. Katarzyna Zielińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 lutego 2014 r. sprawy ze skargi J. P. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za wykonywanie przejazdu bez uiszczenia opłaty elektronicznej oddala skargę


UZASADNIENIE

Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej zwany "GITD") decyzją z dnia [...] maja 2013 r., po rozpoznaniu wniosku J. P. (dalej zwany "Skarżącym") o ponowne rozpatrzenie decyzji GITD z dnia [...] września 2012 r. o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 3000 zł z tytułu nieuiszczenia opłaty elektronicznej za przejazd w dniu [...] sierpnia 2012 r. po drodze krajowej nr 92, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Wydając wspomnianą decyzję organ działał na podstawie art. 127 § 3 w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 – dalej jako "K.p.a."), art. 13 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 13k ust. 1 pkt 1, art. 13k ust. 4 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2013 r., poz. 260 – dalej jako "u.d.p.") oraz załącznika nr 2 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej (Dz. U. z 2011 r. Nr 80, poz. 433 ze zm. – dalej jako "rozporządzenie Rady Ministrów"), art. 50 pkt 1 lit. j, art. 51 ust. 6 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2012 r., poz. 1265 ze zm., dalej jako "u.t.d.")

Do wydania niniejszych decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym.

W dniu [...] września 2012 r. na drodze krajowej S11, inspektor Inspekcji Transportu Drogowego zatrzymał do kontroli mobilnej samochód ciężarowy marki S. o nr rej. [...]. Na podstawie danych uzyskanych z systemu elektronicznego poboru opłat stwierdzono, że ww. pojazd w dniu [...] sierpnia 2012 r. o godzinie 11:03:51, na 197,6 km drogi krajowej nr [...], na odcinku granica m. P. - [...] kierujący pojazdem nie uiścił opłaty za przejazd po drodze krajowej określonej w art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p. Przejazd odcinkiem drogi płatnej bez uiszczenia opłaty elektronicznej został zarejestrowany przez bramownicę nr [...] - brak środków na koncie. Naruszenie zostało zarejestrowane w systemie elektronicznego poboru opłat także w postaci dokumentacji fotograficznej.

Droga krajowa, po której ustalono poruszanie się kontrolowanego pojazdu, została wyszczególniona w załączniku nr 2 pkt 8 lit. b do rozporządzenia Rady Ministrów.

Skarżący złożył wyjaśnienia, wskazując że poruszał się pojazdem ciężarowym, w którym panował duży hałas i nie usłyszał jak urządzenie sygnalizuje brak środków na koncie. Zaraz po zorientowaniu się, iż nie ma środków na koncie dokonał wpłaty celem ich uzupełnienia.

Kierowca został zawiadomiony o wszczęciu postępowania administracyjnego, jak również doręczono mu decyzję z dnia [...] września 2012 r., na mocy której GITD wymierzył Skarżącemu karę pieniężną w wysokości 3.000 zł wobec stwierdzenia nieuiszczenia wymaganej opłaty.

Skarżący składając wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy, podniósł iż rażąco naruszono prawo przez uniemożliwienie mu wypowiedzenia się w sprawie. Zdaniem Skarżącego błędnie sporządzono protokół kontroli i wydaną na jego podstawie decyzję. Nałożoną karę uznał za niewspółmiernie wysoką do naruszenia. Zarzucił organowi uchybienia w procedurze postępowania administracyjnego, które nie pozostają bez wpływu na obiektywność i rzetelność przedmiotowego postępowania. W ocenie Skarżącego nie doszło do wszczęcia postępowania administracyjnego, tylko natychmiast wydano decyzję administracyjną. Ponadto uniemożliwiono mu obronę, przez niemożność uzyskania informacji od operatora systemu viaToll. Skarżący wskazał, że naruszenie nie powstało na skutek celowego działania. W pojeździe panował hałas, dlatego też nie słyszał sygnału dźwiękowego informującego o braku opłaty. Skarżący podkreślił, że odcinkiem drogi jest cały fragment drogi krajowej nr [...], od granicy miasta P. do W. Poinformował, że jak tylko zauważył brak środków na koncie niezwłocznie doładował konto. Na dowód przytoczonych okoliczności strona załączyła potwierdzenie dokonania przedpłaty w kwocie 120 zł.

Końcowo stwierdził, iż uważa, że odcinkiem drogi jest cały fragment drogi krajowej nr 92, od granicy miasta P. do W. Natomiast ukarano go za poruszanie się tym samym odcinkiem drogi w tym samym dniu [...] sierpnia 2012 r.

GITD ponownie rozpoznając sprawę wezwał podmiot odpowiedzialny za obsługę krajowego systemu poboru opłat działający w imieniu i na rzecz Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad - Kapsch Telematic Services Sp. z o.o (dalej jako "Spółka"), do udzielenia informacji związanych z kontrolowanym przejazdem, w szczególności do wskazania, czy opłata za przejazd określony w protokole kontroli została uiszczona.

Udzielając odpowiedzi Spółka wskazała, iż opłata elektroniczna za przejazd pojazdem o nr rej. [...] po płatnym odcinku drogi krajowej nr [...], w dniu [...] sierpnia 2012 r. o godzinie 11:03:51 nie została uiszczona. Stan salda konta użytkownika w systemie w chwili incydentu wynosił 0.00 zł. Do pisma została załączona dokumentacja fotograficzna potwierdzająca przejazd ww. pojazdu oraz wykaz pobranych opłat.

GITD skierował do Skarżącego zawiadomienie o uzupełnionym materiale dowodowym i możliwości wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszenia żądań.

W piśmie z dnia [...] stycznia 2013 r., Skarżący wskazał, że w dniu [...] września 2012 r. konto zostało doładowane kwotą w wysokości 120 zł i zaległe należności zostały zapłacone. Zakwestionował fakt nieuiszczenia opłaty, wskazując na nieprawidłowe uiszczenie opłaty za przejazd po odcinku drogi płatnej. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji jako naruszającej prawo.

GITD celem wyjaśnienia zaistniałych wątpliwości wezwał M. K. (koordynatora wsparcia technicznego Działu Obsługi Klienta Kapsch Telematic Services Sp. z o.o.) do osobistego stawiennictwa i złożenia zeznań w charakterze świadka. Podczas przesłuchania w dniu [...] kwietnia 2013 r. świadek podtrzymał stanowisko operatora systemu zawarte w odpowiedzi z dnia [...] stycznia 2013 r. Świadek zeznał, że opłata elektroniczna za przejazd pojazdu o nr rej. [...], po wskazanym odcinku drogi krajowej nr [...], w dniu [...] sierpnia 2012 r. o godzinie 11:03:51 nie została uiszczona. Przyczyną nieuiszczenia opłaty elektronicznej był brak komunikacji urządzenia viaBox ze wskazaną bramownicą. Ponadto stan salda konta użytkownika w momencie wskazanego przejazdu wynosił 0 zł. Ponadto w momencie wpłaty kwoty 120 zł w dniu [...] września 2012 r. wcześniejsze należności nie zostały uregulowane. Kwota ta nie została zaksięgowana na poczet wcześniejszych należności.

Skarżący przesłał pismo, w którym odniósł się do przeprowadzonego przesłuchania świadka. Zdaniem Skarżącego dopełnił wszelkich starań w celu usunięcia powstałej nieprawidłowości. Według Skarżącego brak możliwości uregulowania powstałych zaległości jest jawnym naruszeniem norm społecznych i prawnych. Natomiast celem kontroli jest wyłącznie nakładanie bardzo wysokich sankcji finansowych niezależnie czy ustawowy obowiązek dokonania opłaty został spełniony.

W uzasadnieniu wspomnianej na wstępie decyzji organ powołał przepisy regulujące elektroniczny system opłat, który wszedł w życie w dniu 1 lipca 2011 r. Wskazał, że zgodnie z art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p., korzystający z dróg publicznych są obowiązani do ponoszenia opłat za przejazdy po drogach krajowych pojazdów samochodowych, za które uważa się, w rozumieniu art. 2 pkt 33 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 z późn zm., dalej jako "p.r.d."), także zespół pojazdów składający się z pojazdu samochodowego oraz przyczepy lub naczepy o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony.

Stosownie do treści art. 13k ust. 1 pkt 1 u.d.p. za przejazd po drodze krajowej kierującemu pojazdem samochodowym, o którym mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p., za który pobiera się opłatę elektroniczną, bez uiszczenia tej opłaty - wymierza się karę pieniężną w wysokości 3.000 zł.

Nadto GITD wskazał, iż zgromadzony materiał dowodowy w sposób pełny odzwierciedla ustalony w rozpatrywanej sprawie stan faktyczny. Z całokształtu materiału dowodowego w sposób nie budzący wątpliwości wynikało, że kontrolowany pojazd samochodowy poruszał po płatnej drodze krajowej wymienionej w załączniku nr 2 pkt 8 lit. b do rozporządzenia Rady Ministrów (co potwierdza dokumentacja fotograficzna) i za kontrolowany przejazd nie została uiszczona opłata, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p.

Organ stwierdził, iż strona postępowania administracyjnego została ustalona prawidłowo, gdyż jest nią Skarżący, który [...] sierpnia 2012 r. o godz. 11:03:51 kierował kontrolowanym pojazdem samochodowym, co potwierdzała okazana wykresówka.

GITD na podstawie informacji przedstawionych przez Spółkę ustalił, że za kwestionowany przejazd na odcinku granica m. P. - [...] nie została pobrana wymagana opłata elektroniczna z powodu zerowego stanu salda konta użytkownika w chwili powstałego incydentu. GITD stwierdził, iż z pisma Spółki z dnia [...] stycznia 2013 r. oraz protokołu przesłuchania świadka z dnia [...] kwietnia 2013 r. w sposób niebudzący wątpliwości wynikał brak uiszczenia przez kontrolowany przejazd opłaty elektronicznej. Organ odwoławczy wskazał, iż Spółka jest podmiotem odpowiedzialnym za obsługę krajowego systemu poboru opłat. Organ dał wiarę przedstawionym informacjom, jako pochodzącym od podmiotu obsługującego elektroniczny system poboru opłat, które to nie zostały skutecznie podważone w toku postępowania.

Z powyższych względów, zdaniem GITD, zaskarżoną decyzję należało utrzymać w mocy, bowiem opłata za przejazd po płatnym odcinku drogi w powyższym stanie faktycznym nie została uiszczona.

GITD zaznaczył, że w niniejszej sprawie kierujący przedmiotowym pojazdem nie dopełnił ciążącego na nim obowiązku w postaci sprawdzenia przed wjazdem na płatny odcinek drogi krajowej, czy na koncie w systemie viaTOLL znajdują się środki pieniężne na uiszczenie opłaty za cały planowany przejazd. Niniejszy obowiązek wynika z rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 30 kwietnia 2011 r. w sprawie wnoszenia opłat elektronicznych i ich rozliczania oraz przekazywania opłat elektronicznych i kar pieniężnych na rachunek Krajowego Funduszu Drogowego (Dz.U. z 2011 r. Nr 91, poz. 524, dalej jako "rozporządzenie Ministra Infrastruktury"). Stosownie do § 7 ust. 1 ww. rozporządzenia wniesienie opłaty elektronicznej w formie o której mowa w § 5 ust. 2 pkt 1, następuje przed rozpoczęciem korzystania z sieci dróg krajowych objętych opłatą elektroniczną, w kwocie nie mniejszej niż pozwalającą na odbycie planowanego przejazdu w całości.

Ponadto, organ stwierdził, iż okoliczności podniesione przez Skarżącego nie mogły stanowić podstawy do umorzenia postępowania administracyjnego w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie przewozu z naruszeniem obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej. Ustawodawca nie przewidział bowiem okoliczności pozwalających na odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej za naruszenie obowiązków określonych w art. 13k ust. 1 u.d.p. w przypadku nieuiszczenia opłaty elektronicznej. Z tych względów, przyczyny z powodu których opłata nie została uiszczona, nie są okolicznościami istotnymi dla rozpoznania sprawy administracyjnej. Kary pieniężne wynikające z naruszenia przepisów ustawy o drogach publicznych są nakładane na podstawie obiektywnie stwierdzonych naruszeń.

W związku z powyższym Skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję GITD z dnia [...] maja 2013r. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i orzeczenie o kosztach postępowania według norm przepisanych, a także wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:

1) art. 6, art. 8 oraz art. 9 K.p.a. przez ich zlekceważenie,

2) art. 15 K.p.a. przez nie zastosowanie,

3) art. 13k ust. 3 u.d.p. przez nie zastosowanie.

Skarżący zarzucił, iż GITD dwukrotnie orzekał w sprawie, co miało skutkować naruszeniem zasady dwuinstancyjności. Podkreślił, iż na bazie jednego protokołu kontrolnego sporządzono osiem decyzji administracyjnych nakładających obowiązek uiszczenia opłaty elektronicznej. Powtórzył iż uiścił opłatę po fakcie przejazdu i z opóźnieniem, jednak - w jego ocenie - nie mogło być mowy o nieopłaceniu przejazdu po drodze publicznej.

Zarzucił organowi nie przedstawienie dowodów w postaci protokołu, zdjęcia lub innego zapisu kontrolnego z zalegalizowanego urządzenia kontrolnego, pomimo wniosku.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Postanowieniem z dnia [...] października 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U z 2012 r., poz. 270 z późn. zm., dalej jako "p.p.s.a.").

Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie zasługuje ona na uwzględnienie.

Przedmiotem rozpoznania przez Sąd była skarga na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2013 r., którą po rozpoznaniu wniosku Skarżącego o ponowne rozpatrzenie decyzji GITD z dnia [...] września 2012r. o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 3.000 zł z tytułu nieuiszczenia opłaty elektronicznej za przejazd w dniu [...] sierpnia 2012 r. po drodze krajowej nr [...], utrzymano w mocy zaskarżoną decyzję.

W ocenie Sądu, stan faktyczny w rozpatrywanej sprawie został ustalony w stopniu wystarczającym do podjęcia zaskarżonej decyzji. W szczególności jest pewne (ustalono to na podstawie danych uzyskanych z systemu elektronicznego poboru opłat), że przedmiotowy samochód ciężarowy poruszał się na drodze krajowej na odcinku granica m. P. - [...] bez uiszczenia opłaty elektronicznej. Naruszenie zostało zarejestrowane 27 sierpnia 2012 r. o godz. [...]. Stwierdzono brak środków na koncie (zerowy stan konta), służących do wniesienia opłaty za ww. przejazd. Potwierdził to operator systemu Spółka – Kapsch Telematic Services Sp. z o.o., który jednocześnie wskazał, na podstawie posiadanych dowodów, że doładowanie konta na kwotę 120 zł miało miejsce w dniu [...] września 2012 r. o godz. 09:16. Konto zostało zasilone po stwierdzonym naruszeniu. Jednocześnie Spółka poinformowała, że umowa zawarta z klientem nie przewidywała możliwości uiszczenia opłaty elektronicznej po dokonaniu przejazdu. W konsekwencji organ stwierdził, że w niniejszej sprawie kierujący przedmiotowym pojazdem nie dopełnił ciążącego na nim obowiązku sprawdzenia przed wjazdem na płatny odcinek drogi krajowej, czy na koncie w systemie viaToll znajdują się środki pieniężne na uiszczenie opłaty za cały planowany przejazd.

Sąd dał wiarę powyższym ustaleniom organu, opartym przede wszystkim na wyjaśnieniach operatora systemu i zgodnych z protokołem kontroli z dnia [...] września 2012 r. oraz przedstawioną dokumentacją fotograficzną.

Odnosząc się do przedstawionych przez stronę Skarżącą zarzutów należy przede wszystkim zauważyć, że obowiązek ponoszenia opłat elektronicznych za przejazdy po drogach krajowych pojazdów samochodowych (za które uważa się także zespół pojazdów składający się z pojazdu samochodowego oraz przyczepy lub naczepy o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony, w tym autobusów niezależnie od ich dopuszczalnej masy całkowitej) wynika z art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.g. Opłata ta, w myśl art. 13ha ust. 1 u.d.p., jest pobierana za przejazd po drogach krajowych lub ich odcinkach, określonych w przepisach wydanych na podstawie ust. 6. Natomiast jej wysokość ustala się jako iloczyn liczby kilometrów przejazdu i stawki tej opłaty za kilometr dla danej kategorii pojazdu, według art. 13ha ust. 2 u.d.p.

Należy podkreślić, że przepisy ustawy o drogach publicznych przewidują możliwość uiszczenia opłaty elektronicznej jedynie w systemie elektronicznego poboru opłat, zgodnie z art. 13i (art. 13hc ust. 1 u.d.p.). Zasadą jest, że pobranie opłaty następuje poprzez urządzenie instalowane w pojeździe samochodowym na potrzeby pobierania tych opłat. Obowiązek oferowania takowego urządzenia spoczywa na podmiotach pobierających opłaty z wykorzystaniem systemów elektronicznego poboru, zgodnie z art. 13i ust. 3 u.d.p.

Przepis art. 13hc ust. 2 u.d.p. przewiduje, że podmioty pobierające opłaty elektroniczne z wykorzystaniem systemów elektronicznego poboru opłat mogą umożliwić użytkownikom dróg krajowych uiszczanie tych opłat bez konieczności instalacji urządzenia, o którym mowa w art. 13i ust 3 tej ustawy. Wtedy nie ma podstaw do wymierzenia kary pieniężnej, zgodnie z art. 13k ust. 3 u.d.p., który stanowi, że kar pieniężnych, o których mowa w ust. 2, nie wymierza się, gdy kierujący uiścił w inny sposób opłatę elektroniczną. Kwestie te szczegółowo reguluje rozporządzenie Ministra Infrastruktury. Daje zatem użytkownikowi drogi publicznej kierującemu pojazdem zespolonym możliwość wyboru sposobu opłaty za przejazd drogą płatną. Jednakże w niniejszej sprawie taka sytuacja nie miała miejsca. W pojeździe Skarżącego było zainstalowane urządzenie na potrzeby pobierania opłat elektronicznych. W związku z tym zarzut niezastosowania w przedmiotowej sprawie art. 13k ust. 3 u.d.p. nie znajduje uzasadnienia.

Z kolei kierujący pojazdem samochodowym wyposażonym w urządzenie na potrzeby pobierania opłat elektronicznych, z mocy art. 13i ust. 4a u.d.p. jest obowiązany do: włączenia urządzenia podczas przejazdu po drodze, na której pobiera się opłatę (pkt 1); wprowadzenia do urządzenia prawidłowych danych o rodzaju pojazdu (pkt 2); używania urządzenia zgodnie z przeznaczeniem (pkt 3).

W przypadku zaś stwierdzenia niesprawności tego urządzenia, kierujący pojazdem samochodowym wyposażonym w urządzenie, o którym mowa wyżej jest obowiązany do niezwłocznego zjechania z drogi objętej obowiązkiem uiszczenia opłaty elektronicznej (art. 13i ust. 4b u.d.p ).

Zasady wnoszenia opłat elektronicznych i ich rozliczania reguluje wydane na podstawie art. 40a ust. 5 u.d.p. rozporządzenie Ministra Infrastruktury. Według wytycznych zawartych w art. 40a ust. 5 u.d.p. regulacja poboru opłat od użytkowników powinna zapewnić ich sprawny pobór.

Obowiązki użytkownika urządzenia (podmiotu zobowiązanego do wnoszenia opłaty, zgodnie z § 2 pkt 5 ww. rozporządzenia) określone w art. 13i ust. 4a i 4b u.d.p., zostały doprecyzowane w § 3 i 7 tego rozporządzenia.

Według § 3 ust. 1 powołanego rozporządzenia przed rozpoczęciem korzystania z sieci dróg krajowych objętych opłatą elektroniczną użytkownik:

1. zawiera umowę z pobierającym opłatę elektroniczną dotyczącą korzystania z dróg krajowych lub ich odcinków objętych opłatą elektroniczną w formie pisemnej, o czym mówi ust. 2 tego §;

2. odbiera od pobierającego opłatę elektroniczną urządzenie;

3. instaluje urządzenie w pojeździe;

4. wnosi przedpłatę - w przypadku wybrania formy wnoszenia opłaty elektronicznej, o której mowa w § 5 ust. 2 pkt 1 czyli w formie przedpłaty;

5. ustanawia zabezpieczenie oraz przekazuje pobierającemu opłatę elektroniczną dokument potwierdzający jego ustanowienie - w przypadku wybrania przez użytkownika formy wnoszenia opłaty elektronicznej, o której mowa w § 5 ust. 2 pkt 2 czyli płatności okresowej za zabezpieczeniem.

Wniesienie opłaty elektronicznej w formie przedpłaty następuje przed rozpoczęciem korzystania z sieci dróg krajowych objętych opłatą elektroniczną, w kwocie nie mniejszej niż pozwalająca na odbycie planowanego przejazdu w całości, w myśl § 7 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury. Przez wniesienie opłaty elektronicznej w formie przedpłaty rozumie się wpływ środków na rachunek bankowy, na który wnoszona ma być opłata elektroniczna, określony w umowie między użytkownikiem a pobierającym opłatę, zgodnie z § 7 ust. 2 cytowanego rozporządzenia.

Bezspornym w niniejszej sprawie jest, że Skarżący z podmiotem pobierającym opłatę - Kapsch Telematic Services Sp. z o.o. z siedzibą Warszawie (dalej: "Kapsch") miał zawartą umowę potwierdzającą warunki korzystania z dróg płatnych oraz udostępnienia urządzenia viaBox na konto w trybie przedpłaconym. Zatem, zgodnie z powołanym § 7 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury miał obowiązek wniesienia opłaty elektronicznej przed rozpoczęciem korzystania z sieci dróg krajowych objętych opłatą elektroniczną, w kwocie nie mniejszej niż pozwalająca na odbycie planowanego przejazdu w całości.

W związku z tym późniejsze (po dokonaniu przejazdu drogą płatną w dniu [...] sierpnia 2012r.) uiszczenie kwoty 120 zł nie mogło przynieść oczekiwanego przez Skarżącego skutku w postaci uregulowania "zaległej" opłaty, gdyż w tym przypadku taka możliwość nie istniała. Sąd podkreśla, że obowiązkiem Skarżącego było opłacenie przedmiotowego przejazdu przed jego rozpoczęciem.

Zgodnie zaś z art. 13k ust. 1 pkt 1 u.d.p. za przejazd po drodze krajowej kierującemu pojazdem samochodowym, o którym mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3, za który pobiera się opłatę elektroniczną, bez uiszczenia tej opłaty - wymierza się karę pieniężną w wysokości 3.000 zł. Owe kary pieniężne, nakładają, w drodze decyzji administracyjnej, uprawnieni do kontroli, o których mowa w art. 13l ust. 1 u.d.p.

W konsekwencji Sąd podzielił ocenę organu, że wyjaśnienia strony zawarte w protokole kontroli oraz dokumentacja fotograficzna w sposób jednoznaczny wskazują, iż naruszenie było skutkiem okoliczności zależnych od strony, będącej użytkownikiem systemu. Przyczyna stwierdzonego naruszenia wystąpiła po stronie użytkownika, który nie dołożył należytej staranności w dokonaniu opłaty za przejazd. Tym samym skarżący naruszył w sposób nie budzący wątpliwości wspomniane wyżej przepisy art. 13i ust. 4a i 4b u.d.p. Przy czym, jak wskazano powyżej, art. 13k ust. 3 u.d.p. nie miał w tej sprawie zastosowania w związku z czym organy wydające rozstrzygnięcia w tej sprawie nie mogły dopuścić się naruszenia tego przepisu.

W tej sytuacji Sąd uznał również za nieuzasadnione zarzuty obrazy prawa procesowego, tj. art. 6, art. 8, art. 9 K.p.a., ściśle powiązane z zarzutami naruszenia prawa materialnego.

W niniejszej sprawie nie doszło również do naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania. Stosownie bowiem do treści przepisu art. 51 ust. 6 lit. b u.t.d. - GITD jest organem właściwym w sprawach związanych z kontrolą uiszczenia opłaty elektronicznej za przejazd po drogach krajowych, na zasadach określonych w ustawie z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych. Natomiast stosownie do art. 53 ust. 1 u.t.d. GITD jest centralnym organem administracji rządowej podległym ministrowi właściwemu do spraw transportu. Na gruncie K.p.a. przez ministrów rozumie się m. in. kierowników centralnych urzędów administracji rządowej podległych, podporządkowanych lub nadzorowanych przez Prezesa Rady Ministrów lub właściwego ministra (por. art. 5 § 1 pkt 4 K.p.a.), a więc również GITD. Zgodnie z art. 127 § 3 K.p.a. od decyzji wydanej w pierwszej instancji przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, do wniosku tego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji.

Zatem w sprawach, w których ustawodawca wyposażył GITD w kompetencje do rozstrzygania w określonych sprawach w pierwszej instancji, a więc również związanych z kontrolą uiszczenia opłaty elektronicznej – nie służy odwołanie, lecz wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Z powyższego wynika, że wydanie przez GITD zaskarżonej decyzji z dnia [...] maja 2013 r. na skutek rozpoznania wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nie nastąpiło z naruszeniem zasady dwuinstancyjności postępowania, lecz miało swoje podstawy w powołanych przepisach prawa.

Również zarzut uniemożliwienia Skarżącemu udziału w postępowaniu wyjaśniającym należy uznać za niezasadny. Skarżący brał udział w kontroli i miał możliwość zgłaszania uwag do protokołu kontroli. Strona była również, w myśl art. 10 K.p.a., informowana o możliwości wypowiedzenia się w sprawie zgromadzonego materiału dowodowego. Skarżący w trakcie czynności kontrolnych złożył wyjaśnienia, które zostały włączone do akt sprawy i które zostały poddane ocenie organu wydającego decyzję.

Dodatkowo Sąd zauważa, że z protokołu kontroli z dnia [...] września 2012 r. wynika, iż organy inspekcji transportu drogowego ujawniły 8 incydentów zarejestrowanych przez bramownice, związanych z nieuiszczeniem przez Skarżącego opłaty za przejazd drogami płatnymi. Przy czym incydenty te miały miejsce w rożnych dniach i o różnych godzinach, a także na różnych odcinkach płatnych dróg. Jak to już wielokrotnie wskazywano niniejsza sprawa dotyczy incydentu z dnia [...] sierpnia 2012r. o godz. 11:03:51, na 197,6 km drogi krajowej nr [...], na odcinku granica m. P. - [...]. Sąd zauważa, że z protokołu wynika, że w tym samym dniu zanotowano jeszcze tylko jeden incydent, tj. o godz. 12:08:54, ale na tym samym odcinku drogi tj. na 197,6 km drogi krajowej nr 92, na odcinku granica m. P. - [...]. Powyższe oznacza, zdaniem Sądu, że kara pieniężna w niniejszej sprawie została nałożona prawidłowo tzn., że nie została nałożona dwukrotna kara za to samo przewinienie, gdyż przedmiotowy przejazd nie był tym samym przejazdem tym samym odcinkiem drogi co drugi zanotowany incydent z dnia [...] sierpnia 2012r.

Ponadto oceniając zaskarżoną decyzję Sąd nie stwierdził żadnych innych uchybień, zarówno w zakresie naruszenia przepisów prawa materialnego jak i przeprowadzonego postępowania, które mogłyby mieć wpływ na wydane rozstrzygnięcie.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.