Postanowienie WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SAB/Wr 4/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2009-03-19 00:00:00+01:00 ()
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: *Przyznano skarżącemu prawo pomocy w części dotyczącej ustanowienia adwokata.
Powołane przepisy: article: art. 245 par. 2i3, art. 246 par. 1 pkt 1 i 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wiesław Jakubiec – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 19 marca 2009 r r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. i M. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi D. , M., M. i J. W. na bezczynność D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W w przedmiocie prowadzenia robót budowlanych polegających na remoncie i przebudowie zniszczonego budynku gospodarczego postanawia: 1. przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata; 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.


UZASADNIENIE

Prawomocnym postanowieniem z dnia 28 listopada 2008 r. Sąd odmówił wnioskodawczyni przyznania prawa pomocy.

W dniu 17 lutego 2009 r. skarżący: D. i M. W. złożyli na urzędowym formularzu kolejny wniosek o przyznanie im prawa pomocy w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych i ustanowienia adwokata wskazując w uzasadnieniu, że łączny ich dochód wynosi 2.195 zł.

W piśmie z dnia 16 marca 2009 r. wnioskodawczyni oświadczyła, że nie stać ich na żadne opłaty sądowe, bowiem na dotychczasowe koszty postępowań ich syn dla nich musiał zaciągnąć kredyt w wysokości 20.000 zł, który obecnie spłacają. Wyjaśniła, że każdego dnia wysyła ponad pięć listów, a koszt każdego z nich to 10 zł. Poinformowała, że z lekarstw kupują jedynie te "ratujące życie", a nadto- ponoszą następujące wydatki: opłata za energię elektryczną- 100-200 zł; gaz z butli- 50 zł.

Prawo pomocy w zakresie całkowitym może być przyznane, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym - zwanej dalej u.p.s.a. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)).

Mają na uwadze obecny etap postępowania (w szczególności wysokość stawek wynagrodzenia zawodowego pełnomocnika) ustanowiono wnioskodawcom adwokata.

Jednak w pozostałym zakresie wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Przesłanką do uwzględnienia kolejnego wniosku strony o przyznanie prawa pomocy może być tylko stwierdzenie, iż od chwili wydania poprzedniego orzeczenia w tym przedmiocie uległa zmianie (na niekorzyść) sytuacja materialna skarżących. To na wnioskodawcy ciążył obowiązek wskazania takich zmienionych okoliczności i wykazania, że te zmienione okoliczności uzasadniałyby obecnie przyznanie skarżącym prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W niniejszej sprawie taki warunek nie został spełniony, bowiem pomimo twierdzeń wnioskodawców, że ich sytuacja uległa pogorszeniu, to powyższa okoliczność nie została należycie wyjaśniona i udokumentowana. Z treści wniosku wynika, że skarżący nie mają obecnie nikogo na utrzymaniu, uzyskiwany przez nich dochód miesięczny netto wynosi 2.195 zł, a jedyne wskazywane stałe wydatki: opłata za energię elektryczną i gaz to koszt ok. 250 zł. W ocenie Sądu osiągane przez wnioskodawców ich miesięczne dochody są wystarczające aby sfinansować zarówno ww. wydatki, jak i wpis sądowy od skargi kasacyjnej czy opłatę kancelaryjną od wniosku o sporządzenie uzasadnienia (które są jedynymi na tym etapie postępowania kosztami sądowymi).

Zaznaczyć należy, iż skarżący nie udokumentowali wysokości wydatków (m.in. wyżej wymienionych) swojej rodziny; nie przedłożyli aktualnego zaświadczenia o uzyskiwanych dochodach; nie wykazali wskazywanego we wniosku faktu swojego zadłużenia i jego wysokości; nie udowodnili również dlaczego nie mogą sfinansować kosztów sądowych ze źródła (kredyt zaciągnięty przez syna), z którego czerpią środki na pokrycie kosztów w innych postępowaniach sądwoadministracyjnych; nie udokumentowali, że w ciągu miesiąca na korespondencję z Sądem wydatkują kwotę 1.000 zł (w ocenie Sądu niewiarygodny jest podawany przez nich fakt, że na opłatę za jeden list do Sądu wydatkuje kwotę 10 zł, nadto- z akt sprawy wynika, że większość swoich pism procesowych skarżący składają do akt osobiście w biurze podawczym Sądu).

Przyznanie prawa pomocy, to w istocie "kredytowanie" kosztów postępowania z budżetu Państwa (czyli jest to dodatkowe obciążenie innych obywateli) i dlatego winno być udzielane wyjątkowo. W przypadku ubogiego społeczeństwa, jakim jest społeczeństwo polskie, prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bezrobotnym, samotnym, bez źródeł stałego dochodu i bez majątku oraz pozbawionych (obiektywnie) możliwości uzyskania środków na ten cel z jakichkolwiek źródeł. Koszty sądowe należy traktować jako wydatki bieżące w budżecie rodziny, które powinny być zaspokajane na równi z innymi podstawowymi wydatkami. Do oceny możliwości uiszczenia przez skarżących kosztów sądowych nie jest istotne źródło, z którego czerpią oni środki na koszty swego utrzymania (może to być m.in. wsparcie finansowe najbliższej rodziny czy pożyczka od osób trzecich). Podkreślić należy, że w równolegle toczącej się sprawie o sygn. akt III SAB/Wr 28/08 wnioskodawczyni uiściła w dniu 26 lutego 2009 r. wpis sądowy w wysokości 100 zł.

Istotny jest również fakt, iż syn i córka skarżących są osobami współskarżącymi, na których solidarnie ze skarżącymi ciąży obowiązek ponoszenia kosztów sądowych. Pamiętać należy, że uiszczenie kosztów sądowych przez jednego ze skarżących zwolni z tego obowiązku pozostałych.

Na marginesie wskazać należy, iż Naczelny Sąd Administracyjny oceniając w wielu innych sprawach aktualną sytuację skarżących (zob. sygn. akt II OZ 562/08, II OZ 635/08, II OZ 583/08, II OZ 932/08) uznawał nawet, iż ich sytuacja materialna nie uzasadnia zastosowania wobec nich instytucji prawa pomocy w żadnym zakresie.

W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 245 § 2 i 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 i 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 u.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.