Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 406/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2008-08-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6212 Równoważnik za brak lokalu mieszkalnego i za remont lokalu mieszkalnego
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: Art. 3 par. 1, art. 134 par. 1, art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: Art. 1 par. 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: Art. 88 ust. 1, art. 90, art. 92
journal: Dz.U. 2007 nr 43 poz 277
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tekst jedn.
article: Par. 1 ust. 1, par. 7 pkt 2
journal: Dz.U. 2002 nr 100 poz 918
law: Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Elżbieta Kremer Sędziowie WSA Bożenna Blitek (spr.) WSA Halina Jakubiec Protokolant Katarzyna Dydaś po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 sierpnia 2008 r. sprawy ze skargi P. G. na decyzję Komendanta Policji z dnia [...] Nr. [...] w przedmiocie zwrotu równoważnika pieniężnego za brak lokalu skargę oddala


UZASADNIENIE

I.

Decyzją z dnia [...] nr [...] Komendant Powiatowy Policji przyznał P. G. z dniem 20 listopada 2003r. równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego w wysokości 4,90 zł dziennie.

II.

Kolejną decyzją z dnia [...] nr [...] Komendant Powiatowy Policji zmienił swoją decyzję nr [...] z dnia [...] w części dotyczącej wysokości stawki w ten sposób, że z dniem 26 września 2006r. cofnął P. G. uprawnienie do dotychczasowej wysokości równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego i ustalił jego nową wysokość na kwotę 10,40 zł dziennie. Uzasadniając swoją decyzję Komendant Powiatowy Policji wyjaśnił, iż jak wynika ze złożonego przez P. G. w dniu 26 września 2006r. oświadczenia mieszkaniowego, zawarł on w dniu [...] czerwca 2006r. związek małżeński. Od dnia 1 września 2006r. wnioskodawca wraz z żoną – A. G. zamieszkują, na podstawie umowy najmu, w mieszkaniu spółdzielczym własnościowym w G., którego właścicielką jest A. B. Organ stwierdził, iż zmiana wysokości przyznanego świadczenia jest zasadna z uwagi na fakt, że od dnia [...] czerwca 2006r. P. G. jest policjantem posiadającym rodzinę, a jak wynika z § 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002r. (Dz. U. Nr 100, poz. 918): "Decyzję o cofnięciu uprawnień do dotychczas przyznanego równoważnika wydaje się, jeżeli policjant przestał spełniać warunki, o których mowa w § 1 ust. 1 lub zmienił się jego stan rodzinny". Organ stwierdził, że od dnia 26 września 2006r., tj. od dnia powiadomienia organu wydającego decyzję o zmianie mającej wpływ na wysokość świadczenia, P. G. posiada prawo do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego w wysokości 10,40 zł dziennie.

III.

W dniu [...] Komendant Wojewódzki Policji wszczął z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Komendanta Powiatowego Policji z dnia [...] nr [...].

Decyzją z dnia [...] nr [...] Komendant Wojewódzki Policji stwierdził nieważność powyższej decyzji Komendanta Powiatowego Policji nr [...]. "w części dotyczącej wysokości stawki i ustalającej z dniem 26 września 2006r. wysokość równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego w wysokości przysługującej policjantom posiadającym rodzinę, tj. 10,40 zł dziennie". W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż wydając decyzję nr [...] Komendant Powiatowy Policji dopuścił się rażącego naruszenia prawa, w szczególności naruszenia Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego (Dz. U. Nr 100, poz. 918, z późn. zm.) W szczególności organ nie sprawdził, czy żona funkcjonariusza A. G. nie posiadała prawa do lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego, położonego w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej, co skutkowałoby cofnięciem uprawnień policjanta do otrzymywania równoważnika za brak lokalu mieszkalnego, a sam fakt zawarcia przez policjanta związku małżeńskiego i wspólne z żoną zamieszkanie w wynajmowanym mieszkaniu, nie stanowią same w sobie wystarczających podstaw do przyznania policjantowi równoważnika. Organ I instancji nie zweryfikował tez przedłożonych przez stronę dokumentów i w aktach sprawy brak jest jakiejkolwiek informacji o miejscu zamieszkania P. G. i jego żony w okresie od dnia zawarcia związku małżeńskiego (tj. od dnia [...] czerwca 2006r.), do dnia 31 sierpnia 2006r. Ponadto – zdaniem organu orzekającego - podstawowym błędem, skutkującym koniecznością wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego, było przyznanie równoważnika za brak lokalu w sytuacji, gdy policjant nie spełniał warunków do jego otrzymania, albowiem na podstawie załączonej umowy najmu od dnia 1 września 2006r. zajmował lokal mieszkalny (wynajmowany od osoby fizycznej) o powierzchni użytkowej 63 m2, za który płacił czynsz wolny w wysokości 200 zł miesięcznie. Zgodnie z § 1 ust. 1 pkt 3 cyt. wyżej Rozporządzenia z dnia 28 czerwca 2002r.: "równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego przyznaje się policjantowi w służbie stałej, jeżeli w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej on sam lub członkowie jego rodziny, o których mowa w art. 89 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji nie posiadają lokalu mieszkalnego zajmowanego na podstawie umowy najmu, stanowiący mieszkaniowy zasób gminy lub innych jednostek samorządu terytorialnego, lokalu stanowiącego własność Skarbu Państwa lub państwowych osób prawnych albo pozostającego w zasobach towarzystw budownictwa społecznego". Z kolei § 1 ust. 1 pkt 4 w/w Rozporządzenia dotyczy "lokalu mieszkalnego zajmowanego na podstawie umowy najmu innego niż wymieniony w pkt 3, dla którego stawka czynszu za 1 m2 powierzchni użytkowej lokalu nie jest wyższa od stawki ustalonej przez gminę - dotyczy to również mieszkań o powierzchni użytkowej przekraczającej 80 m2." Organ nie zweryfikował wysokości stawki czynszu za 1 m2 powierzchni użytkowej mieszkania płaconej przez policjanta, w odniesieniu do stawki określonej przez Gminę dla lokali gminnych. Tymczasem, jak wynika z zarządzeń nr [...] z dnia [...] i nr [...] z dnia [...] Burmistrza Miasta, stawka czynszu za lokale mieszkalne stanowiące własność Gminy Miejskiej od dnia 1 maja 2005r. wynosiła 3,46 zł za 1 m2 powierzchni użytkowej, a od dnia 1 marca 2006r. odpowiednio 3,52 zł za 1 m2 powierzchni użytkowej lokalu. Stawki te dotyczą lokali mieszkalnych z pełnym wyposażeniem, tj. z instalacjami elektryczną, wodno – kanalizacyjną, gazową, centralnego ogrzewania, centralnej ciepłej wody oraz wyposażonego w łazienkę i toaletę, a lokal zajmowany przez policjanta z żoną posiada wszystkie w/w wskazane elementy wyposażenia, natomiast stawka czynszu za 1 m2 powierzchni użytkowej lokalu zajmowanego przez funkcjonariusza wynosi 3,17 zł - jest więc niższa niż stawka określona dla lokali gminnych. Komendant Wojewódzki Policji zaznaczył również, że pojęcie czynszu dotyczy tylko i wyłącznie stosunków między wynajmującym (właścicielem), a najemcą. Zgodnie z treścią art. 659 § 1 Kodeksu cywilnego "przez umowę najmu wynajmujący zobowiązuje się oddać najemcy rzecz do używania przez czas oznaczony lub nie oznaczony, a najemca zobowiązuje się płacić wynajmującemu umówiony czynsz." W związku z tym w omawianym przypadku czynszem jest tylko i wyłącznie tzw. odstępne w wysokości 200 zł, które policjant płaci właścicielowi lokalu. Pozostałe opłaty nie są składnikami czynszu lecz opłatami eksploatacyjnymi, wynikającymi z normalnego użytkowania lokalu. Tym samym – zdaniem organu - w opisanym stanie faktycznym policjant nie spełniał warunków do przyznania mu równoważnika za brak lokalu mieszkalnego, gdyż czynsz płacony za zajmowany lokal był niższy niż w lokalach gminnych i w przedmiotowej sprawie powinien mieć zastosowanie § 1 ust. 1 pkt 4 cyt. wyżej Rozporządzenia z dnia 28 czerwca 2002r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego (Dz. U. Nr 100, poz. 918, z późn. zm.). Podniesiono, że decyzja o stwierdzeniu nieważności decyzji jest wydawana w wyniku ustalenia istnienia co najmniej jednej z przesłanek pozytywnych, wymienionych enumeratywnie w art. 156 § 1 Kpa i powoduje usunięcie z obrotu prawnego decyzji dotkniętej nieważnością. W związku z tym, że zaistniała jedna z przesłanek pozytywnych, wymienionych w art. 156 § 1 Kpa, stwierdzenie nieważności decyzji stało się obligatoryjne. Powyższa decyzja nr [...] z dnia [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji nie została zaskarżona przez funkcjonariusza i stała się prawomocna z dniem [...] grudnia 2007r.

IV.

Decyzją z dnia [...] nr [...] Komendant Powiatowy Policji stwierdził nadpłatę równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego za okres od 01.09.2006r. do 30.09.2007r. i orzekł o obowiązku zwrotu przez P. G. nadpłaconego równoważnika w wysokości 4035,10 zł. W uzasadnieniu tej decyzji będącej przedmiotem niniejszego postępowania organ I instancji wskazał m.in. na treść § 7 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego (Dz. U. Nr 100, poz. 918 z późn. zm.): "decyzję o zwrocie wypłaconego równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego wydaje się w przypadku uprawomocnienia się decyzji stwierdzającej nieważność decyzji o przyznaniu równoważnika". Jednocześnie organ I instancji przytoczył rachunkowe wyliczenia wypłaconych funkcjonariuszowi kwot z tytułu równoważnika za brak lokalu mieszkalnego i stwierdził, że P. G. utracił prawo do przedmiotowego świadczenia w dniu 1 września 2006r., w związku z czym winien zwrócić kwotę nienależnie pobranego w okresie od dnia 01.09.2006r. do dnia 30.09.2007r. świadczenia w wysokości przez niego pobranej, tj. w łącznej kwocie 4.035,10 zł.

Od decyzji tej odwołał się P. G., który wniósł o jej uchylenie oraz wniósł o umorzenie postępowania na zasadzie art. 105 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego co do zwrotu równoważnika pieniężnego. W uzasadnieniu odwołania P. G. wyjaśnił, iż w okresie od dnia 01.09.2006r. do dnia 30.09.2007r. sytuacja mieszkaniowa jego i jego żony uległa jedynie takiej zmianie, iż w miejsce zamieszkiwania w domach swoich rodzin, położonych na terenie dwóch różnych miejscowości – G. i D., zamieszkali w wynajętym mieszkaniu na terenie G. Nie zmienia to faktu, że nadal pozostawali bez prawa do mieszkania określonego w przepisach. Lokal zajmowany był na podstawie umowy najmu, gdzie w chwili obecnej została określona kwota czynszu, który na podstawie cyt. rozporządzenia MSWiA z dnia 28.06.2002r., odpowiada już kwocie ustalonej w tym przepisie, to jest § 1 ust. 1 pkt 4. Odwołujący się podniósł, że w toku postępowania administracyjnego nie został wezwany przez organ do złożenia dodatkowych wyjaśnień, oświadczeń, czy dokumentów i rażącego naruszenia prawa dopuścił się nie on, ale sam organ administracyjny. W tej sytuacji nie może on jako strona, która nie zawiniła w wydaniu decyzji o przyznaniu mu równoważnika ponosić negatywnych konsekwencji w postaci obciążania go obowiązkiem zwrotu pobranego przez niego świadczenia. Funkcjonariusz podkreślił, że na podstawie aktu wyższego rzędu jakim jest ustawa o Policji przysługuje mu prawo do uzyskiwania równoważnika za brak lokalu mieszkalnego, natomiast Rozporządzenie MSWiA z dnia 28.06.2002r. będące aktem niższego rzędu wydanym na podstawie ustawy, może jedynie regulować zasady przyznawania równoważnika, a nie może go tego prawa pozbawiać. Oznacza to, że rozporządzenie stoi w sprzeczności z ustawą, a to powinno stanowić przesłankę do umorzenia postępowania i nie nakładać na niego obowiązku zwrotu pobranego świadczenia. W odwołaniu policjant nie kwestionował dokonanego wyliczenia wysokości kwoty do zwrotu.

Po rozpatrzeniu odwołania, Komendant Wojewódzki Policji decyzją nr [...] z dnia [...], wydaną na podstawie art. 127 § 2, art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), art. 92 ust. 1 oraz art. 97 ust. 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji (Dz. U. z 2007r. nr 43, poz. 277) w związku z § 7 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego (Dz. U. z 2002 r. Nr 100, poz. 918 z późn. zm.) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Uzasadniając swoją decyzję organ II instancji przytoczył te same argumenty co w decyzji nr [...] z dnia [...] podkreślając, iż od dnia 1 września 2006r. P. G. na podstawie umowy najmu zajmował wspólnie z żoną lokal mieszkalny przy ul. [...] w G., za który płacił czynsz wolny w wysokości 200 zł miesięcznie. Stawka czynszu za 1 m2 powierzchni użytkowej lokalu najmowanego przez niego była niższa niż stawka określona przez gminę dla lokali gminnych. Stąd też, w okresie od dnia 1 września 2006r. do dnia 30 września 2007r. (tj. końcowego dnia, za który policjant pobrał równoważnik), funkcjonariusz nie spełniał warunków do pobierania równoważnika za brak lokalu mieszkalnego. Organ zaznaczył, że postawę prawną wydania zaskarżonej decyzji stanowił § 7 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, zgodnie z którym: "decyzję o zwrocie wypłaconego równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego wydaje się w przypadku uprawomocnienia się decyzji stwierdzającej nieważność decyzji o przyznaniu równoważnika." Zaznaczono, że decyzja nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] o stwierdzeniu nieważności decyzji [...] Komendanta Powiatowego Policji z dnia [...] przyznającej skarżącemu równoważnik za brak mieszkania, jest decyzją prawomocną, bowiem P. G. odebrał tę decyzję w dniu 21 listopada 2007r. i nie złożył od niej w ustawowym terminie odwołania. Stąd też wydanie decyzji o zwrocie nadpłaconego równoważnika za okres od dnia 1 września 2006r. do dnia 30 września 2007r. w łącznej wysokości 4035,10 zł stało się obligatoryjne. Odnosząc się do zarzutu P. G., iż przez cały czas posiadał prawo do równoważnika za brak lokalu mieszkalnego, gdyż prawo takie daje mu art. 92 ustawy o Policji, organ II instancji stwierdził, że jest on bezzasadny. Ustawa o Policji w sposób ogólny statuuje prawo policjanta do otrzymywania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, jednocześnie nakładając na Ministra właściwego do spraw wewnętrznych określenie szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przedmiotowego równoważnika. Tym samym w ustawie zapisane jest upoważnienie, na podstawie którego możliwe jest cofnięcie, odmowa przyznania jak również wezwanie do zwrotu nienależnie pobranego równoważnika. Nie ulega również wątpliwości, że równoważnik wypłacony za omawiany okres policjantowi nie przysługiwał, a skoro został mu wypłacony (policjant otrzymał świadczenie nienależne), to musi zostać zwrócony. Organ nie znalazł również możliwości przychylenia się do wniosków strony o umorzenie postępowania o zwrocie równoważnika za brak lokalu na podstawie art. 105 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, albowiem – zdaniem organu - umorzenie postępowania jest możliwe wyłącznie w sytuacji, kiedy wystąpi o to strona postępowania, na której żądanie postępowanie zostało wszczęte, a nie sprzeciwiają się temu inne strony oraz gdy nie jest to sprzeczne z interesem społecznym, natomiast postępowanie o zwrocie równoważnika zostało wszczęte z urzędu, z uwagi na uprawomocnienie się decyzji stwierdzającej nieważność decyzji o przyznaniu równoważnika za brak mieszkania, a nadto w interesie społecznym jest odzyskanie nienależnie wypłaconej z budżetu państwa kwoty.

Z powyższą decyzją nie zgodził się P. G. i wniósł na nią skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, iż nie odwoływał się od decyzji nr [...] z dnia [...], gdyż "nie precyzowała ona organu odpowiedzialnego za nieprawidłowość i wskazywała jedynie na podstawy prawne jakie przyjęto" za podstawę do unieważnienia decyzji nr [...] z dnia [...]. Skarżący zarzucił błędne rozumienie przez organy pojęcia czynszu, gdyż wydając zaskarżoną decyzję nr [...] uznano, że w jego przypadku czynszem jest tylko i wyłącznie kwota tzw. odstępnego, a pozostałe opłaty, które zmuszony jest uiszczać nie są składnikami czynszu. Podniósł, że nie wszystkie opłaty, które uiszcza są zależne od osoby wynajmującej, gdyż część opłat jest stała i nie można ich uznać za opłaty eksploatacyjne. Brak poniesienia kosztów tych opłat skutkowałby natychmiastowym rozwiązaniem umowy wynajmowania lokalu. Stąd opłata za to mieszkanie nie sprowadza się tylko i wyłącznie do kwoty 200 zł, lecz należy mieć na względzie całość kosztów ponoszonych za wynajmowany lokal i zaznaczył, iż opłaty eksploatacyjne ponoszone są na podstawie innych dokumentów niż umowa najmu.. Tym samym – zdaniem skarżącego - nie można powołać się w tym przypadku na przepis art. 659 § 1 Kodeksu cywilnego, że wynajmujący płaci umówiony czynsz. Po zsumowaniu bowiem opisanych kosztów koszt wynajmowania lokalu w przeliczeniu na 1 m² powierzchni przekracza ustaloną stawkę opisaną w treści pisma, przyjmowaną jako podstawę do nabycia świadczenia. Skarżący podniósł, że jako podstawę oddalenia jego odwołania przyjęto to, iż Rozporządzenie określa warunki zwracania przez policjanta nienależnie wypłaconych mu świadczeń, natomiast pominięto tak istotny fakt, że rażące naruszenie przepisu prawa nastąpiło po stronie organu wydającego decyzję, a nie po jego stronie i to działanie organu doprowadziło do wypłacenia mu równoważnika za brak mieszkania, a obecnie stało się podstawą do naliczenia mu kwoty 4035,10 zł zwrotu nienależnie pobranego świadczenia. Zdaniem skarżącego sugerowanie, że przeszkodą w umorzeniu postępowania administracyjnego w tej sprawie jest fakt, że nie jest on stroną postępowania, jest błędne, gdyż wydana została przez KWP decyzja unieważniająca decyzję Komendanta Powiatowego Policji w kwestii wysokości należnego mu świadczenia, a nie w sprawie zwrotu świadczenia. Skarżący zaznaczył, że zwrot kwoty 4035,10 zł dla niego, jako dla jedynego żywiciela 3-osobowej rodziny jest znacznym obciążeniem, a w związku z tym najbardziej korzystne będzie umorzenie toczącego się postępowania w jego sprawie.

W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej. W uzasadnieniu organ wskazał, iż zarzuty podnoszone w skardze dotyczą przede wszystkim decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji nr [...]. W tamtym postępowaniu skarżący nie składał odwołania od tej decyzji chociaż został prawidłowo pouczony o takim prawie. Decyzja uprawomocniła się, a tym samym zaistniała przesłanka określona w § 7 pkt 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego (Dz. U. nr 100, poz. 918 z późn. zm.), zgodnie z którą decyzję o zwrocie wypłaconego równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego wydaje się w przypadku uprawomocnienia się decyzji stwierdzającej nieważność decyzji o przyznaniu równoważnika. W tej sytuacji Komendant Powiatowy Policji był zobowiązany wydać decyzję nakazującą zwrot nadpłaconego równoważnika za okres od 1 września 2006r. do 30 września 2007r. Zdaniem organu bezpodstawny jest również zarzut skarżącego, że nie powinien ponosić konsekwencji finansowych decyzji, która została wydana w wyniku błędu organu, a która następnie unieważniona, albowiem bezsprzecznym jest, iż skarżący uzyskał korzyść w postaci świadczenia, które mu się nie należało. Odrębną kwestią jest natomiast odpowiedzialność pracownika KPP, która nie jest przedmiotem badania w tej sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.) – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania.

Zdaniem Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego - skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem zaskarżonej decyzji jest kwestia zwrotu równoważnika pieniężnego z tytułu braku mieszkania. Tego rodzaju pomoc finansowa dla funkcjonariuszy służb państwowych, w tym Policji, stanowi jedną z form zaspokajania ich potrzeb mieszkaniowych. Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji (Dz. U. z 2007r. nr 43, poz. 277 z późn. zm.) w art. 88 ust. 1 statuuje zasadę, że funkcjonariuszowi w służbie stałej przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej. Podstawową formą realizacji tej zasady jest uprawnienie funkcjonariusza do otrzymania lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji o przydziale z zasobów, o jakich mowa w art. 90 cyt. ustawy. Inne formy to przyznanie określonych w ustawie świadczeń pieniężnych, wśród których znajduje się równoważnik pieniężny z tytułu braku mieszkania. Uregulowany on został w art. 92 ust. 1 ustawy, stanowiącym, że policjantowi przysługuje równoważnik, jeżeli on sam lub członkowie jego rodziny nie posiadają lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej.

Z kolei ust. 2 art. 92 ustawy stanowi:

"Minister właściwy do spraw wewnętrznych, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw finansów publicznych, określi, w drodze rozporządzenia, wysokość oraz szczegółowe zasady przyznawania, odmowy przyznania, cofania oraz zwracania równoważnika pieniężnego, o którym mowa w ust. 1, uwzględniając podmioty uprawnione do jego otrzymania, sposób ustalania wysokości równoważnika, wzory wymaganych dokumentów, organy właściwe do jego przyznawania, odmowy przyznania, wypłaty, cofania albo żądania jego zwrotu, a także sposób postępowania w przypadku wystąpienia zbiegu uprawnień do jego otrzymania".

Efektem realizacji tej delegacji ustawowej jest Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego (Dz. U. z 2002 r. Nr 100, poz. 918 z późn. zm.).

Zgodnie z § 1 ust. 1 tego Rozporządzenia:

"§ 1. 1. Równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego przyznaje się policjantowi w służbie stałej, jeżeli w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej on sam lub członkowie jego rodziny, o których mowa w art. 89 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji nie posiadają:

1) lokalu mieszkalnego przydzielonego na podstawie decyzji administracyjnej,

2) spółdzielczego lokalu mieszkalnego, w tym lokatorskiego lub własnościowego, oraz spółdzielczego lokalu mieszkalnego zajmowanego na podstawie umowy najmu,

3) lokalu mieszkalnego zajmowanego na podstawie umowy najmu, stanowiącego mieszkaniowy zasób gminy lub innych jednostek samorządu terytorialnego, lokalu stanowiącego własność Skarbu Państwa lub państwowych osób prawnych albo pozostającego w zasobach towarzystw budownictwa społecznego,

4) lokalu mieszkalnego zajmowanego na podstawie umowy najmu innego niż wymieniony w pkt 3, dla którego stawka czynszu za 1 m2 powierzchni użytkowej lokalu nie jest wyższa od stawki ustalonej przez gminę - dotyczy to również mieszkań o powierzchni użytkowej przekraczającej 80 m2,

5) domu jednorodzinnego, domu mieszkalno-pensjonatowego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, będącego przedmiotem własności lub współwłasności policjanta lub członków jego rodziny, o których mowa w art. 89 ustawy o Policji,

6) tymczasowej kwatery."

Skarżący P. G. jest funkcjonariuszem KPP. Od 1 września 2006r. wynajmuje od A. B., na podstawie umowy najmu, mieszkanie spółdzielcze własnościowe położone w G. przy ul. [...]. Powierzchnia mieszkania wynosi 63 m², a wysokość czynszu w okresie od 1 września 2006r. do 31 października 2007r. wynosiła 200 zł. Stawka czynszu za 1 m² powierzchni użytkowej lokalu wynosiła 3,17 zł i była niższa niż stawka dla lokali gminnych określona w zarządzeniach Burmistrza Miasta nr [...] z dnia [...] i nr [...] z dnia [...]. Decyzją nr [...] z dnia [...] cofnięto stronie uprawnienie do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego przyznanego Decyzją Nr [...] z dnia [...]. W tej części decyzja ta jest prawomocna. Z kolei prawomocną Decyzją nr [...] z dnia [...] stwierdzono nieważność drugiej części Decyzji nr [...] z dnia [...] o przyznaniu równoważnika pieniężnego za brak lokalu w wysokości 10,40 zł dziennie, a więc organy przyjęły, że skarżący nie spełnia wymogów przyznania równoważnika przewidzianych w Rozporządzeniu z dnia 28 czerwca 2002r., a w szczególności w jego § 1 ust. 1 pkt 4.

Sąd zwraca uwagę na treść § 7 pkt 2 cyt. wyżej Rozporządzenia:

"§ 7. Decyzję o zwrocie wypłaconego równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego wydaje się w przypadku:

2) uprawomocnienia się decyzji stwierdzającej nieważność decyzji o przyznaniu równoważnika."

Pozostaje poza sporem to, że Decyzją z dnia [...] nr [...] Komendant Wojewódzki Policji stwierdził nieważność decyzji Komendanta Powiatowego Policji nr [...] i to, że skarżący nie skorzystał z przysługującego mu prawa do wniesienia odwołania, gdyż okoliczność tę skarżący sam w skardze potwierdza. Decyzja nr [...] stała się prawomocna i tym samym została spełniona przesłanka wydania decyzji o zwrocie wypłaconego równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego przewidziana w § 7 pkt 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002r.

Bez znaczenia – zdaniem Sądu – w tej sytuacji jest okoliczność, że istotnie to organ administracyjny naruszył prawo uznając prawo skarżącego do równoważnika za brak lokalu w okresie, kiedy skarżący faktycznie nie spełniał przesłanek do jego przyznania. Na marginesie należy zauważyć, że Sąd nie podziela także dywagacji skarżącego w przedmiocie pojęcia czynszu, a to wobec jednoznacznej treści tego pojęcia wynikającego z przytoczonej przez organ treści przepisu kodeksu cywilnego.

Mając powyższe na względzie - Wojewódzki Sąd Administracyjny podzielił stanowisko organów, iż zostały spełnione przesłanki uprawniające organ do żądania zwrotu nienależnie pobranego równoważnika, a przeto skargi nie uwzględnił i na podstawie powołanych przepisów oraz art. 151 p.p.s.a. orzekł - jak w sentencji.