Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 252/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2010-05-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6461 Wynalazki
Hasła tematyczne: Własność przemysłowa
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 25 ust. 3, art. 26 ust. 1
journal: Dz.U. 2003 nr 119 poz 1117
law: Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej
article: art. 6
journal: Dz.U. 2004 nr 173 poz 1807
law: Ustawa z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Zdzisław Romanowski Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Protokolant Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 kwietnia 2010 r. sprawy ze skarg M. W. i M. W. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] października 2009 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia w części patentu na wynalazek oddala skargi


UZASADNIENIE

Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej decyzją z dnia [...] października 2009 r. nr [...] działając w trybie postępowania spornego po rozpoznaniu na rozprawie w dniu [...] października 2009 r. sprawy z wniosku "[...]" S.A., o unieważnienie w części objętej zastrzeżeniami 1, 2, 3 patentu nr [...] na wynalazek pt.: "Kołek mocujący, zwłaszcza progowych listew mocujących", udzielonego na rzecz skarżącej/uprawnionej M. W., działając na podstawie art. 89 ust. 1 oraz art. 24 i 26 Ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (t.j. Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117 ze zm.) oraz art. 98 k.p.c w związku z 256 ust. 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (t.j. Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117 ze zm.) - ustawa p.w.p.

1. unieważnił patent nr [...] na wynalazek pt.: "Kołek mocujący zwłaszcza progowych listew mocujących" w części objętej:

a/ zastrzeżeniem niezależnym nr 1,

b/ łącznie zastrzeżeniem niezależnym nr 1 i zastrzeżeniem zależnym nr 2,

2. odmówił unieważnienia patentu nr [...] na wynalazek pt, Kołek mocujący, zwłaszcza progowych listew mocujących" w części objętej łącznie: pierwotnymi zastrzeżeniami zależnymi nr 3, 4, 5, 6, 7 i 8 i zastrzeżeniem niezależnym nr 1, które obecnie przyjmują postać zastrzeżenia niezależnego i zastrzeżenia zależnego nr 2 o treści:

"1. Kołek mocujący, zwłaszcza progowych listew maskujących, zawierający łeb umieszczony w kanale na spodniej części listwy oraz trzpień zakotwiczony w podłożu, który zawiera przegub pomiędzy częścią zakotwioną a łbem, znamienny tym, że przewężenie przekroju ma postać obwodowego rowka (7) na trzpieniu (5) albo przewężenie przekroju trzpienia jest w postaci rowków (8), korzystnie promieniowych, prostopadłych do osi kołka albo przegub jest w postaci łamanego płaskownika (9) i korzystnie na zgięciach ma promieniowe rowki (10) albo przegub (4) wykonany jest z materiału bardziej elastycznego niż materiał trzpienia albo przegub (4) ma postać zawiasy.

2. Kołek mocujący według zastrz. 1, znamienny tym, że rowki (8) są przesunięte względem siebie wzdłuż osi rowka,

3. przyznał "[...]" S.A. z siedzibą w [...] od M.

W. prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą "[...]" z siedzibą

w [...] kwotę 2600 zł. tytułem zwrotu kosztów postępowania w sprawie".

Ustalono, że – wnioskująca - "[...]" S.A., wnioskiem z dnia [...] maja 2008r. wystąpiła do Urzędu Patentowego o unieważnienie w części objętej zastrzeżeniami 1, 2, 3 patentu nr [...] na wynalazek pt.: "Kołek mocujący, zwłaszcza progowych listew mocujących", udzielonego na rzecz – skarżącej –M. W., prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą "[...]" z pierwszeństwem od dnia [...] października 2003 r. Ponadto uznano, że oświadczeniem z dnia [...] czerwca 2008 r. skarżąca wskazała, iż współtwórcą wynalazku były w częściach równych dwie osoby tj. skarżący/uprawnieni M. W. i M. W..

Wnioskodawca, interes prawny wywodził z faktu, że produkuje i wprowadza do obrotu gospodarczego kołki mocujące, w tym także kołki mocujące o cechach objętych spornym patentem, a więc sporny patent prowadzi do ograniczenia zagwarantowanej swobody działalności gospodarczej wnioskodawcy. Wskazała, że uprawniona rozsyła do kontrahentów wnioskodawcy pisma ostrzegawcze z żądaniami wycofania ww. kołków ze sprzedaży, wydania uzyskanych korzyści i zamieszczenia stosownego oświadczenia w prasie. Ponadto, wniosła do Sądu Rejonowego w [...] wezwanie do próby ugodowej, w którym domaga się zaniechania naruszania spornego patentu, wycofania z rynku kołków produkcji wnioskodawcy, zapłaty odszkodowania oraz dwukrotnego zamieszczenia przez wnioskodawcę stosownego oświadczenia w prasie.

Za podstawę swojego żądania wnioskodawca podał przepisy art. 24 i 26 ust. 1 powołanej ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej podnosząc, że udzielenie spornego patentu w części objętej zastrzeżeniami 1, 2, 3 nastąpiło z naruszeniem ww. przepisów ustawy, gdyż przedmiotowy wynalazek nie posiadał w dniu jego zgłoszenia do ochrony cechy poziomu wynalazczego w tym zakresie. Na dowód braku poziomu wynalazczego spornego wynalazku wnioskodawca przedłożył (wraz z tłumaczeniem przysięgłym) publikację zgłoszenia patentowego [...] z dnia [...] lipca 1987 r. Wnioskodawca wskazał, iż oba porównywane rozwiązania dotyczą złącznych elementów konstrukcyjnych, przedmiotem rozwiązania brytyjskiego jest zaślepka do otworów w cegłach, która według opisu może służyć także do innych celów, przy czym mamy do czynienia z tożsamością problemów technicznych i zastosowaniem w obu porównywanych rozwiązaniach identycznych środków technicznych. W szczególności, zaślepka z wynalazku brytyjskiego rozwiązuje ten sam problem techniczny co w spornym wynalazku kołek mocujący. Zaślepka ta posiada bowiem trzpień zakotwiony w podłożu podobnie jak przedmiotowy kołek mocujący i posiada także ruchomą głowę, która umożliwia przeniesienie siły osiowej z trzpienia na płaszczyznę ściany nieprostopadłej do osi trzpienia. Wnioskodawca podkreślił, że zarówno sporne rozwiązanie, jak i rozwiązanie przeciwstawione [...] zostało w bazie Europejskiego Urzędu Patentowego zakwalifikowane, m.in. do klasy [...] "Kołki lub inne przyrządy do mocowania w ścianach lub podobnych przez wkładanie ich w przygotowane otwory w ścianach", co świadczy o takiej samej dziedzinie ich zastosowania. Odnosząc się do argumentów uprawnionej odnośnie poziomu wynalazczego spornego rozwiązania stwierdził, iż sporny wynalazek polega na zastąpieniu w znanym rozwiązaniu według [...] obrotowego przegubu kinetycznego przez znany z [...] przegub elastyczny.

Uprawnieni podnieśli, iż "zaślepka" jest przedmiotem różnym od "kołka mocującego", a rolą zaślepki nie jest mocowanie. Tak więc jest to rozwiązanie odmienne, o czym jej zdaniem świadczy zakwalifikowanie przedmiotu zgłoszenia [...] do klasy [...] "Roboty przy istniejących budynkach", a nie do [...] "Inne detale lub elementy konstrukcyjne w robotach wykończeniowych". Ich zdaniem o poziomie wynalazczym spornego rozwiązania może świadczyć opatentowane rozwiązanie według patentu [...] (powołanego w stanie techniki spornego patentu), z datą zgłoszenia [...] września 1993 r., w którym problem maskowania nierówności podłogi rozwiązano poprzez skomplikowaną konstrukcję rowka na spodniej stronie listwy.

Urząd Patentowy stwierdził, że stosownie do przepisów z art. 89 ust. 1 ustawy Prawo własności przemysłowej patent może być unieważniony na wniosek każdej osoby, która ma w tym interes prawny. W myśl art. 255 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy sprawy o unieważnienie patentu rozpatruje Urząd Patentowy RP w trybie postępowania spornego, przy czym Urząd ten rozstrzyga sprawy w trybie postępowania spornego w granicach wniosku i jest związany podstawą prawną wskazaną przez wnioskodawcę (art. 255 ust. 4 ustawy Prawo własności przemysłowej). W przedmiotowej sprawie wynalazek pt: "Kołek mocujący, zwłaszcza progowych listew mocujących" patent nr [...] został zgłoszony do ochrony w dniu [...] października 2003 r. a więc ustawa Prawo własności przemysłowej (t.j. Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117 ze zm.) będzie stanowić podstawę prawną oceny ustawowych warunków wymaganych do udzielenia patentu na ten wynalazek.

Zdaniem organu wnioskodawca wykazał swój interes prawny w żądaniu unieważnienia spornego patentu. Wskazał, że wnioskodawca zajmuje się produkcją kołków mocujących, w tym także kołków mocujących o cechach objętych spornym patentem, a uprawniona ze spornego patentu wystąpiła z żądaniem zaprzestania naruszania patentu udzielonego na wynalazek pt.: "Kołek mocujący, zwłaszcza progowych listew mocujących" patent nr [...] to sytuacja w jakiej znalazł się wnioskodawca uzasadnia jego interes prawny we wszczęciu niniejszego postępowania, który można wywieźć z cytowanych powyżej przepisów prawa.

Organ wskazał, że zakres ochrony przedmiotowego patentu określono w zastrzeżeniu niezależnym nr 1 z odpowiednio uzależnionymi zastrzeżeniami zależnymi w sposób następujący:

Kołek mocujący, zwłaszcza progowych listew maskujących, zawierający łeb umieszczony w kanale na spodniej części listwy oraz trzpień zakotwiony w podłożu, znamienny tym, że zawiera przegub (4) pomiędzy częścią zakotwioną a łbem;

Kołek mocujący, według zastrz. 1, znamienny tym, że przegub (4) ma postać przewężenia przekroju;

Kołek mocujący, według zastrz. 2, znamienny tym, że przewężenie przekroju ma postać obwodowego rowka (7) na trzpieniu (5);

4.Kołek mocujący, według zastrz. 2, znamienny tym, że przewężenie przekroju trzpienia jest w postaci rowków (8), korzystnie promieniowych, prostopadłych do osi kołka;

Kołek mocujący, według zastrz. 4, znamienny tym, że rowki (8) są przesunięte względem siebie wzdłuż osi kołka;

Kołek mocujący, według zastrz. 1, znamienny tym, że przegub jest w postaci łamanego płaskownika (9) i korzystnie na zgięciach ma promieniowe rowki (10);

Kołek mocujący, według zastrz. 1, znamienny tym, że przegub (4) wykonany jest z materiału bardziej elastycznego niż materiał trzpienia;

Kołek mocujący, według zastrz. 1, znamienny tym, że przegub (4) ma postać zawiasu.

Organ uznał, że z treści zastrzeżeń i opisu (według przedłożonego tłumaczenia) oraz rysunków zgłoszenia patentowego [...] wynika, iż przedmiotem tego zgłoszenia jest zaślepka do zaślepiania otworów w ścianach (i innych zastosowań), która składa się z trzpienia, który można wprowadzić do otworu oraz posiadająca kształty przeciwdziałające usunięciu trzpienia z otworu i z główki zasłaniającej otwór na powierzchni ściany oraz elementu umożliwiającego uchylenie główki w stosunku do trzpienia. Zaślepka ta stanowi pojedynczy odlew z obwodowym pasem osłabienia wokół trzpienia przy główce, przy czym pas osłabienia określony jest przez zmniejszoną średnicę części trzpieniowej. Zdaniem organu przeciwstawione zgłoszenie patentowe [...], ujawnia, przy możliwie szerokiej interpretacji treści zastrzeżeń w świetle całego opisu patentowego, konstrukcyjny element łącznikowy zawierający łeb (główkę) oraz trzpień zakotwiony w podłożu, który zawiera przegub (element umożliwiający uchylenie główki w stosunku do trzpienia) pomiędzy częścią zakotwioną a łbem, przy czym przegub ma postać przewężenia przekroju (pas osłabienia określony przez zmniejszoną średnicę części trzpieniowej). Zaślepka z wynalazku brytyjskiego rozwiązuje ten sam problem techniczny co w spornym wynalazku kołek mocujący. Zaślepka ta posiada bowiem trzpień zakotwiony w podłożu podobnie jak przedmiotowy kołek mocujący i posiada także ruchomą głowę, która umożliwia przeniesienie siły osiowej z trzpienia na płaszczyznę ściany nieprostopadłej do osi trzpienia. Jego zdaniem zgodnie z art. 26 ust. 1 Prawo własności przemysłowej wynalazek uważa się za posiadający poziom wynalazczy, jeżeli wynalazek ten nie wynika dla znawcy, w sposób oczywisty, ze stanu techniki, przy czym według ust. 2 tego przepisu, przy ocenie poziomu wynalazczego nie uwzględnia się zgłoszeń, o których mowa w art. 25 ust. 3 ustawy p.w.p. (wynalazków lub wzorów użytkowych, korzystających z wcześniejszego pierwszeństwa, nieudostępnionych do wiadomości powszechnej). Przy merytorycznej ocenie nieoczywistości rozwiązania także konieczne jest uwzględnienie w zasadzie całego stanu techniki. Rozwiązanie uważa się za oczywiste, gdy w świetle stanu techniki ujawnionego w jednym lub łącznie w kilku rozwiązaniach wynika ono w sposób oczywisty dla znawcy posiadającego przeciętną wiedzę z danej dziedziny. W szczególności za rozwiązania oczywiste uważa się rutynowe dostosowanie znanego rozwiązania do danych warunków, proste wykorzystanie znanej zasady dla osiągnięcia oczywistego w świetle tej zasady celu, proste zastąpienie znanych środków technicznych w znanym rozwiązaniu ich ekwiwalentami lub proste skojarzenie kilku znanych rozwiązań (patrz: W. Kotarba i inni "Komentarz do prawa wynalazczego", W-wa 1994 r., str.15). Sposób uwzględnienia stanu techniki przyjęty w praktyce i orzecznictwie polskiego i innych urzędów patentowych (patrz: wstęp do rozdz. 3.1 i orzeczenie T 176/89-str. oraz orzeczenia T 745/92 i T 552/89 Komisji Odwoławczej EPO, "Orzecznictwo Komisji Odwoławczych Europejskiego Urzędu Patentowego" (Część I - Zdolność patentowa) materiały i studia zeszyt 7, Polska Izba Rzeczników Patentowych, Warszawa 1998) polega na wybraniu jednego dokumentu najbliższego rozwiązaniu przedmiotowemu (lub kilku dokumentów, gdy przedmiotowe rozwiązanie ma charakter agregatu kilku rozwiązań cząstkowych) i rozpatrywaniu nieoczywistości przedmiotowego rozwiązania w stosunku do tego dokumentu. Dopuszcza się zastosowanie dwóch dokumentów przy ocenie nieoczywistości każdego rozwiązania cząstkowego w przypadku prostego zastąpienia znanych środków technicznych w znanym rozwiązaniu ich ekwiwalentami. Uznano, że w odniesieniu do przedmiotowego wynalazku te szczególne postacie wynalazku uzasadniają możliwość zachowania ochrony na poszczególne rozwiązania posiadające cechy techniczne przedmiotu tego wynalazku podane pierwotnie w zastrzeżeniach zależnych, jak to zostanie szczegółowo określone poniżej. W świetle powyższego, w ocenie organu, stan faktyczny w sprawie - ustalony w oparciu o przedłożone przez wnioskodawcę materiały - nie uzasadniał uznania w całości jego żądania, stąd też unieważniono sporny patent w części.

Jego zdaniem można uznać, iż sporny wynalazek polega na zastąpieniu w znanym rozwiązaniu według [...], dotyczącym mocowania listwy maskującej, obrotowego przegubu kinetycznego między główką i listwą przez znany z [...] przegub elastyczny lub kinetyczny umieszczony poniżej główki.

Wobec powyższego, uznano, że patent nr [...] na wynalazek pt.: "Kołek mocujący, zwłaszcza progowych listew mocujących" nie posiadał poziomu wynalazczego w dacie zgłoszenia, w części objętej:

a/ zastrzeżeniem niezależnym nr 1,

b/ łącznie zastrzeżeniem niezależnym nr 1 i zastrzeżeniem zależnym nr 2. Postanowiono odmówić unieważnienia patentu nr [...] na wynalazek pt.: "Kołek mocujący, zwłaszcza progowych listew mocujących" w części objętej łącznie: pierwotnymi zastrzeżeniami zależnymi nr 3, 4, 5, 6, 7 i 8 i zastrzeżeniem niezależnym nr 1, które obecnie przyjmują postać zastrzeżenia niezależnego nr 1 i zastrzeżenia zależnego nr 2 o treści:

"1. Kołek mocujący, zwłaszcza progowych listew maskujących, zawierający łeb umieszczony w kanale na spodniej części listwy oraz trzpień zakotwiony w podłożu, który zawiera przegub pomiędzy częścią zakotwioną a łbem, znamienny tym, że przewężenie przekroju ma postać obwodowego rowka (7) na trzpieniu (5) albo przewężenie przekroju trzpienia jest w postaci rowków (8), korzystnie promieniowych, prostopadłych do osi kołka albo przegub jest w postaci łamanego płaskownika (9) i korzystnie na zgięciach ma promieniowe rowki (10) albo przegub (4) wykonany jest z materiału bardziej elastycznego niż materiał trzpienia albo przegub (4) ma postać zawiasy.

2. Kołek mocujący według zastrz. 1, znamienny tym, że rowki (8) są przesunięte względem siebie wzdłuż osi rowka".

Rozstrzygając zaś wniosek o zwrot kosztów postępowania złożony przez wnioskodawcę Kolegium uznało, że wniosek jest zasadny.

Skargę na tę decyzję wnieśli skarżący wnosząc o uchylenie w całości decyzji organu i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Urząd Patentowy oraz zasądzenie kosztów postępowania wg norm prawem przepisanych. Zarzucili naruszenie prawa materialnego, które miało decydujący wpływ na wynik sprawy, a mianowicie przepisów art. 89 ust. 1, w związku z art. 24 i 26 ustawy z dnia 30 czerwca 2000r. Prawo własności przemysłowej oraz art. 98 k.p.c. w związku z art. 256 ust. 2 ustawy Prawo własności przemysłowej (t.j.: Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117 ze zm.), przez ich błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że rozwiązanie objęte patentem nr [...] na wynalazek pt: "Kołek mocujący, zwłaszcza progowych listew mocujących" nie posiada poziomu wynalazczego w części objętej:

a/ zastrzeżeniem niezależnym nr 1,

b/ łącznie zastrzeżeniem niezależnym nr 1 i zastrzeżeniem zależnym nr 2.

Nadto wskazali, na naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności art. 7 k.p.a., art. 77 k.p.a. w związku z art. 256 ust. 1 ustawy Prawo własności przemysłowej, polegające na pozostawieniu poza rozważaniami dowodów przedstawionych przez uprawnioną, na niedokładnym wyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy oraz braku wszechstronnego i wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia zebranego w sprawie materiału dowodowego.

Ich zdaniem "zaślepka" jest przedmiotem różnym od "kołka mocującego", a rolą zaślepki nie jest mocowanie. O odmienności rozwiązań świadczy także zakwalifikowanie przedmiotu zgłoszenia [...] do klasy [...] "Roboty przy istniejących budynkach", a nie do [...] "Inne detale lub elementy konstrukcyjne w robotach wykończeniowych". Zdaniem uprawnionej o poziomie wynalazczym spornego rozwiązania może świadczyć opatentowane rozwiązanie według patentu [...] (powołanego w stanie techniki spornego patentu), z datą zgłoszenia [...] września 1993 r., w którym problem maskowania nierówności podłogi rozwiązano przez skomplikowaną konstrukcję rowka na spodniej stronie listwy. Zaślepka z wynalazku brytyjskiego rozwiązuje całkiem inny problem techniczny niż wynalazek według spornego patentu [...] - problemem, który rozwiązuje wynalazek z brytyjskiego opisu [...] jest zaślepienie otworu; ruchoma głowa wcale nie umożliwia przeniesienia siły osiowej z trzpienia na płaszczyznę ściany, pozwalającej na utrzymanie listwy maskującej - zgodnie z celem wynalazku "główka uchyla się w stosunku do trzpienia wokół zawiasu, jeśli otwór nie rozciąga się prostopadle do powierzchni ściany, tak aby utworzyć zasadniczo przylegające wykończenie za pomocą obwodowego brzegu główki przylegającego do powierzchni ściany. Ilustruje to rysunek 2, gdzie główka 13 uchylona jest w stosunku do trzpienia 10 oraz posiada równy kontakt ze ścianą 30. Takie ułożenie pozwala na uzyskanie dobrego przylegania i wykończenia bez konieczności dokładnego wiercenia otworów". Zaślepka, według rozwiązania brytyjskiego, służy do wypełnienia otworu uprzednio wykonanego do wstrzykiwania w ścianę impregnatu pod ciśnieniem w pory warstwy cegieł.

Zdaniem skarżących twierdzenie wnioskodawcy, że w porównywanych dokumentach "mamy do czynienia z tożsamością problemów technicznych i zastosowaniem identycznych środków technicznych" oraz "oba porównywane rozwiązania dotyczą złącznych elementów konstrukcyjnych" jest całkowicie bezpodstawne. Podnieśli, że problemem, który jest rozwiązany przez sporny wynalazek jest skuteczne umocowanie listwy progowej maskującej zakończenia podłogi na różnych wysokościach. Próby rozwiązania tego problemu były podejmowane przez innych, przykładowo wskazane rozwiązanie [...], ale ich skuteczność nie była wystarczająca. Próby rozwiązania tego problemu podejmowane były także przez Wnioskodawcę o czym świadczą dokumenty prowadzonych badań w stanie techniki. Dokumenty te są w Prokuraturze Rejonowej w [...] zgromadzone na okoliczność doniesienia o naruszeniu praw Uprawnionej ze spornego patentu. Wnioskodawca zgłaszając swoje rozwiązanie kołka mocującego ([...]) do ochrony w 2006 roku, jako stan techniki wskazał jedynie rozwiązanie uprawnionej. Ich zdaniem jeżeli rozwiązanie uprawnionej jest takie oczywiste (w twierdzeniu wnioskodawcy) to czemu sam tego nie dokonał ? Rozwiązanie brytyjskie było znane od 1987 roku a rozwiązanie [...] od roku 1994. Wskazali, że zakwalifikowanie przedmiotów do tej samej klasy MKP nie stanowi o tożsamości problemu technicznego ani też o tożsamości zastosowanych środków technicznych.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu. Sąd administracyjny nie ocenia rozstrzygnięcia organu administracji pod kątem jego słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej także: p.p.s.a.).

Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem zaskarżenia jest decyzja Urzędu Patentowego z dnia [...] października 2009 r. nr [...], mocą której unieważniono w części objętej zastrzeżeniami 1, 2, 3 patent nr [...] na wynalazek pt.: "Kołek mocujący, zwłaszcza progowych listew mocujących" udzielony na rzecz skarżących M. W.. Urząd Patentowy działający w trybie postępowania spornego art. 89 ust. 1 oraz art. 24 i 26 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (tekst jednolity: Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117 z późniejszymi zmianami) oraz art. 98 k.p.c. w związku z 256 ust. 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2000r. Prawo własności przemysłowej (tekst jednolity: Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117 z późniejszymi zmianami) w związku z 256 ust. 2 Ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (tekst jednolity: Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117 z późniejszymi zmianami) unieważnił patent nr [...] na wynalazek pt.: "Kołek mocujący, zwłaszcza progowych listew mocujących" w opisanej wyżej części.

Zdaniem Sądu wnioskodawca wykazał swój interes prawny w żądaniu unieważnienia spornego patentu. Każdy podmiot prawny prowadzący działalność gospodarczą ma bowiem zagwarantowane w art. 20 Konstytucji RP prawo do swobody prowadzenia działalności gospodarczej potwierdzone w art. 5 ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. Prawo działalności gospodarczej (Dz. U. Nr 101 poz. 1178 ze zmianami), obecnie art. 6 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. Nr 173 poz. 1807 z póżn. zm.). Działalność ta może być ograniczona jedynie ustawowo (art. 22 Konstytucji RP), a taką ustawą jest ustawa Prawo własności przemysłowej, czy też, uprzednio, ustawa o wynalazczości.

Wnioskodawca zajmuje się produkcją kołków mocujących, w tym także kołków mocujących o cechach objętych spornym patentem, a uprawniona ze spornego patentu wystąpiła z żądaniem zaprzestania naruszania patentu udzielonego na wynalazek pt.: "Kołek mocujący, zwłaszcza progowych listew mocujących" patent nr [...] to sytuacja w jakiej znalazł się wnioskodawca uzasadnia jego interes prawny we wszczęciu niniejszego postępowania, który można wywieźć z cytowanych powyżej przepisów prawa.

Zgodnie z art. 26 ust. 1 Prawo własności przemysłowej wynalazek uważa się za posiadający poziom wynalazczy, jeżeli wynalazek ten nie wynika dla znawcy, w sposób oczywisty, ze stanu techniki, przy czym według ust. 2 tego przepisu, przy ocenie poziomu wynalazczego nie uwzględnia się zgłoszeń, o których mowa w art. 25 ust. 3 ustawy p.w.p. (wynalazków lub wzorów użytkowych, korzystających z wcześniejszego pierwszeństwa, nieudostępnionych do wiadomości powszechnej). Przy merytorycznej ocenie nieoczywistości rozwiązania także konieczne jest uwzględnienie w zasadzie całego stanu techniki. Rozwiązanie uważa się za oczywiste, gdy w świetle stanu techniki ujawnionego w jednym lub łącznie w kilku rozwiązaniach wynika ono w sposób oczywisty dla znawcy posiadającego przeciętną wiedzę z danej dziedziny. W szczególności za rozwiązania oczywiste uważa się rutynowe dostosowanie znanego rozwiązania do danych warunków, proste wykorzystanie znanej zasady dla osiągnięcia oczywistego w świetle tej zasady celu, proste zastąpienie znanych środków technicznych w znanym rozwiązaniu ich ekwiwalentami lub proste skojarzenie kilku znanych rozwiązań. Sposób uwzględnienia stanu techniki przyjęty w praktyce i orzecznictwie polskiego i innych urzędów patentowych polega na wybraniu jednego dokumentu najbliższego rozwiązaniu przedmiotowemu lub kilku dokumentów, gdy przedmiotowe rozwiązanie ma charakter agregatu kilku rozwiązań cząstkowych i rozpatrywaniu nieoczywistości przedmiotowego rozwiązania w stosunku do tego dokumentu. Dopuszcza się zastosowanie dwóch dokumentów przy ocenie nieoczywistości każdego rozwiązania cząstkowego w przypadku prostego zastąpienia znanych środków technicznych w znanym rozwiązaniu ich ekwiwalentami.

Należy korzystać z możliwie szerokiej interpretacji treści zastrzeżeń w świetle całego opisu patentowego przy ocenie nowości i poziomu wynalazczego uznając, że nie ma powodu do wykorzystania opisu dla interpretacji zastrzeżeń w sposób zawężający. Szczególne postacie wynalazku uzasadniają możliwość zachowania ochrony na poszczególne rozwiązania posiadające cechy techniczne przedmiotu tego wynalazku podane pierwotnie w zastrzeżeniach zależnych. Zakres ochrony przedmiotowego patentu określono w zastrzeżeniu niezależnym nr 1 z odpowiednio uzależnionymi zastrzeżeniami zależnymi w sposób następujący:

Kołek mocujący, zwłaszcza progowych listew maskujących, zawierający łeb umieszczony w kanale na spodniej części listwy oraz trzpień zakotwiony w podłożu, znamienny tym, że zawiera przegub (4) pomiędzy częścią zakotwioną a łbem;

Kołek mocujący, według zastrz. 1, znamienny tym, że przegub (4) ma postać przewężenia przekroju;

Kołek mocujący, według zastrz. 2, znamienny tym, że przewężenie przekroju ma postać obwodowego rowka (7) na trzpieniu (5);

Kołek mocujący, według zastrz. 2, znamienny tym, że przewężenie przekroju trzpienia jest w postaci rowków (8), korzystnie promieniowych, prostopadłych do osi kołka;

9. Kołek mocujący, według zastrz. 4, znamienny tym, że rowki (8) są przesunięte względem siebie wzdłuż osi kołka;

10. Kołek mocujący, według zastrz. 1, znamienny tym, że przegub jest w postaci łamanego płaskownika (9) i korzystnie na zgięciach ma promieniowe rowki (10);

11. Kołek mocujący, według zastrz. 1, znamienny tym, że przegub (4) wykonany jest z materiału bardziej elastycznego niż materiał trzpienia;

12. Kołek mocujący, według zastrz. 1, znamienny tym, że przegub (4) ma postać zawiasu.

Z treści zastrzeżeń i opisu (według przedłożonego tłumaczenia) oraz rysunków zgłoszenia patentowego [...] wynika, iż przedmiotem tego zgłoszenia jest zaślepka do zaślepiania otworów w ścianach (i innych zastosowań), która składa się z trzpienia, który można wprowadzić do otworu oraz posiadająca kształty przeciwdziałające usunięciu trzpienia z otworu i z główki zasłaniającej otwór na powierzchni ściany oraz elementu umożliwiającego uchylenie główki w stosunku do trzpienia. Zaślepka ta stanowi pojedynczy odlew z obwodowym pasem osłabienia wokół trzpienia przy główce, przy czym pas osłabienia określony jest przez zmniejszoną średnicę części trzpieniowej. Zdaniem Sądu przeciwstawione zgłoszenie patentowe [...], przy możliwie szerokiej interpretacji treści zastrzeżeń w świetle całego opisu patentowego, konstrukcyjny element łącznikowy zawierający łeb (główkę) oraz trzpień zakotwiony w podłożu, który zawiera przegub (element umożliwiający uchylenie główki w stosunku do trzpienia) pomiędzy częścią zakotwioną a łbem, przy czym przegub ma postać przewężenia przekroju (pas osłabienia określony przez zmniejszoną średnicę części trzpieniowej). Zaślepka ta (z wynalazku brytyjskiego) rozwiązuje ten sam problem techniczny co w spornym wynalazku kołek mocujący. Zaślepka ("brytyjska") posiada trzpień zakotwiony w podłożu podobnie jak przedmiotowy kołek mocujący i posiada także ruchomą głowę, która umożliwia przeniesienie siły osiowej z trzpienia na płaszczyznę ściany nieprostopadłej do osi trzpienia. Zarówno sporne rozwiązanie, jak i rozwiązanie przeciwstawione [...] zostało w bazie Europejskiego Urzędu Patentowego zakwalifikowane, m.in. do klasy [...] "Kołki lub inne przyrządy do mocowania w ścianach lub podobnych przez wkładanie ich w przygotowane otwory w ścianach", co świadczy o takiej samej dziedzinie ich zastosowania, niezależnie od tego czy są one używane do maskowanie otworu bezpośrednio czy poprzez listwę maskującą.

Zdaniem Sądu patent nr [...] na wynalazek pt.: "Kołek mocujący, zwłaszcza progowych listew mocujących" nie posiadał poziomu wynalazczego w dacie zgłoszenia, w części objętej:

a/ zastrzeżeniem niezależnym nr 1,

b/ łącznie zastrzeżeniem niezależnym nr 1 i zastrzeżeniem zależnym nr 2.

Zasadnie też postanowiono odmówić unieważnienia patentu nr [...] na wynalazek pt.: "Kołek mocujący, zwłaszcza progowych listew mocujących" w części objętej łącznie: pierwotnymi zastrzeżeniami zależnymi nr 3, 4, 5, 6, 7 i 8 i zastrzeżeniem niezależnym nr 1, które obecnie przyjmują postać zastrzeżenia niezależnego nr 1 i zastrzeżenia zależnego nr 2 o treści:

"1. Kołek mocujący, zwłaszcza progowych listew maskujących, zawierający łeb umieszczony w kanale na spodniej części listwy oraz trzpień zakotwiony w podłożu, który zawiera przegub pomiędzy częścią zakotwioną a łbem, znamienny tym, że przewężenie przekroju ma postać obwodowego rowka (7) na trzpieniu (5) albo przewężenie przekroju trzpienia jest w postaci rowków (8), korzystnie promieniowych, prostopadłych do osi kołka albo przegub jest w postaci łamanego płaskownika (9) i korzystnie na zgięciach ma promieniowe rowki (10) albo przegub (4) wykonany jest z materiału bardziej elastycznego niż materiał trzpienia albo przegub (4) ma postać zawiasy.

2. Kołek mocujący według zastrz. 1, znamienny tym, że rowki (8) są przesunięte względem siebie wzdłuż osi rowka."

Należy zauważyć, że skarżący w istocie, nie zgadza się on jedynie z dokonaną oceną materiału dowodowego, tj. publikacji zgłoszenia patentowego [...] z dnia [...] lipca 1987 r.

Zdaniem sądu odmienna ocena materiału dowodowego przez skarżącego, różna od oceny tego materiału przez Urząd Patentowy, dokonanej w ramach zasady swobodnej oceny stanowionej przez art. 80 k.p.a., nie może stanowić o naruszeniu przez Urząd wskazanych przepisów prawa materialnego tj. art.24 i 26 ustawy p.w.p.

Zdaniem Sądu należy jednocześnie uznać, iż organy obu instancji wyczerpująco zbadały wszystkie istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.).

W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie organy administracji - rozstrzygając sprawę - oparły się na materiale prawidłowo zebranym w toku kontroli, dokonując jego wszechstronnej oceny. Ponadto należy uznać, iż stanowisko wyrażone w zaskarżonych decyzjach, organy obu instancji uzasadniły w sposób wymagany przez normę prawa określoną w przepisie art. 107 § 3 k.p.a.

Z przytoczonych wyżej powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270) orzekł jak w sentencji.