Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1975/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-10-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6193 Funkcjonariusze Straży Granicznej
Hasła tematyczne: Straż graniczna
Skarżony organ: Komendant Straży Granicznej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 34 ust. 1, art. 36 ust. 1, art. 42 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2001 nr 128 poz 1402
law: Ustawa z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych.
article: at. 7, art. 77 par. 1, art. 80
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Góraj, Sędziowie WSA Iwona Dąbrowska (spr.), Ewa Marcinkowska, Protokolant starszy specjalista Bogumiła Kobierska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 października 2017 r. sprawy ze skargi G. R. na decyzję Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia z dotychczas zajmowanego stanowiska służbowego i mianowania na równorzędne stanowisko służbowe oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] września 2016 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa Komendant Główny Straży Granicznej uchylił rozkaz personalny Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...], w części dotyczącej daty zwolnienia z zajmowanego stanowiska i daty mianowania na nowe stanowisko, ustalił nowy termin zwolnienia z zajmowanego stanowiska na dzień [...] października 2016 r. i ustalił nowy termin mianowania na nowe stanowisko na dzień [...] października 2016 r., utrzymując w mocy rozkaz organu I instancji w pozostałym zakresie.

Stan sprawy przedstawiał się następująco.

Rozkazem personalnym z dnia [...] sierpnia 2016 r. Komendant [...] Oddziału Straży Granicznej, na podstawie art. 36 ust. 1, art. 40 ust. 1 i ust. 4 pkt 2 lit. a, art. 104 i art. 108 ust, 1 pkt 3 oraz art. 110 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej (Dz. U. z 2014 r. poz. 1402, ze zm.), § 4 ust. 1 pkt 3 i § 7 ust. 1-2, ust. 3 pkt 3, ust. 3a i 3d, ust. 4, ust. 5 pkt 1 oraz ust. 6 pkt 1 lit. b rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 8 lutego 2008 r. w sprawie uposażenia zasadniczego oraz dodatków do uposażenia funkcjonariuszy Straży Granicznej (Dz. U. Nr 24, poz. 148, z późn. zm.) oraz § 2 pkt 2 lit. a, § 5 ust. 1 i § 6 ust. 2-3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 14 czerwca 2002 r. w sprawie właściwości organów i jednostek organizacyjnych Straży Granicznej w sprawach wynikających ze stosunku służbowego funkcjonariuszy Straży Granicznej oraz trybu postępowania w tych sprawach (Dz. U. Nr 91, poz. 814, z późn. zm.), zwolnił G.R., z dniem [...] sierpnia 2016 r., z zajmowanego stanowiska służbowego kierownika Zespołu do spraw [...], grupa [...], placówka Straży Granicznej kat. II w G. i z dniem [...] września 2016 r. przeniósł z urzędu i mianował na równorzędne stanowisko służbowe kierownika Zespołu [...], Sekcja [...], Wydział [...].

Organ wyjaśnił, że przeniesienie z urzędu na inne stanowisko służbowe skarżącego związane jest z koniecznością zapewnienia ciągłości realizacji zadań przez Wydział [...] i sprawowanie właściwego nadzoru nad pełniącymi służbę oraz pracującymi w Wydziale funkcjonariuszami. Nadto podał, że G.R. posiada niezbędną wiedzę (z uwagi na ukończenie szeregu szkoleń w tym zakresie) i umiejętności, jak również doświadczenie zawodowe do dalszego pełnienia służby na nowo wskazanym stanowisku służbowym.

W odwołaniu od ww. rozkazu skarżący wniósł o uchylenie tego rozkazu, wskazując, że przeniesienie go z Placówki w G. do Placówki w K., a więc oddalonej o 90 km od obecnego miejsca zamieszkania, uniemożliwi mu sprawowanie skutecznej opieki nad małoletnimi dziećmi, odbije się negatywnie na już uszczuplonym z powodu kredytu hipotecznego wynagrodzeniu, a także na dyspozycyjności i jakości wykonywanych zadań.

W odwołaniu skarżący podniósł również, że z treści przeprowadzonej z nim w dniu 21 lipca 2016 r. rozmowy kadrowej wynikało, że jego przeniesienie ma związek z "uzdrowieniem złej atmosfery" w grupie [...].

Decyzją wskazaną na wstępie Komendant Główny Straży Granicznej:

1) uchylił zaskrzony rozkaz personalny w części dotyczącej daty zwolnienia z zajmowanego stanowiska i daty mianowani na nowe stanowisko,

2) ustalił nowy termin zwolnienia ze stanowiska na dzień [...] października 2016 r. i nowy termin mianowania na nowe stanowisko na dzień [...] października 2016 r.,

3) w pozostałej części utrzymał w mocy rozkaz personalny.

Komendant Główny wyjaśnił, że funkcjonariusz Straży Granicznej pełniący służbę podlega szczegółowym unormowaniom kształtującym przebieg i charakter jego służby, zawartym w powoływanej wyżej ustawie o Straży Granicznej.

Stosunek służbowy funkcjonariusza ma charakter stosunku administracyjnoprawnego, który charakteryzuje się przede wszystkim tym, że to organ administracyjny, tj. Komendant Główny Straży Granicznej bądź właściwy komendant oddziału Straży Granicznej jednostronnie i władczo kształtuje sytuację prawną każdego funkcjonariusza. Istotą służby jest dyspozycyjność funkcjonariusza, który ma obowiązek podporządkowania się poleceniom przełożonego w kwestii kształtowania stosunku służbowego. Zgoda obu stron, a wiec funkcjonariusza i organu jest wymagana tylko w przypadku nawiązania stosunku służbowego, tj. w chwili dobrowolnego zgłoszenia do służby. Natomiast ustalenie warunków jej pełnienia, miejsca i charakteru wykonywanych obowiązków, leży po stronie przełożonego, w tym przypadku komendanta oddziału Straży Granicznej, jako przełożonego wszystkich funkcjonariuszy w oddziale.

Dalej organ odwoławczy wyjaśnił, że mianowania funkcjonariusza na równorzędne stanowisko służbowe należy do czynności, które komendant każdego oddziału Straży Granicznej władny jest przeprowadzić samodzielnie, w ramach ustalania warunków pełnienia służby przez podległych sobie funkcjonariuszy i nie jest zobowiązany uzyskiwać na tego rodzaju działanie aprobaty funkcjonariusza, którego przeniesienie dotyczy, ani żadnej innej osoby lub organizacji, chyba że właściwy przepis ustawy tak stanowi, co w omawianej sprawie nie występuje. Związane jest to z prawem komendanta oddziału Straży Granicznej, jako przełożonego wszystkich funkcjonariuszy w oddziale, do kształtowania określonej polityki kadrowej i w jej ramach decydowania o obsadzie stanowisk służbowych we wszystkich podległych jednostkach organizacyjnych. Zainteresowany funkcjonariusz natomiast, powinien dostosować się do takiego rozkazu, bowiem art. 31 ust 1 ustawy o Straży Granicznej nakłada na funkcjonariuszy obowiązek podporządkowania się szczególnej dyscyplinie służbowej, jaka obowiązuje w formacjach uzbrojonych.

Organ podkreślił też, że nie tylko powołana ustawa nakłada na funkcjonariuszy taki obowiązek. Sami zainteresowani akceptują i przyjmują taki stan rzeczy, składając po przyjęciu do służby ślubowanie dotyczące m.in. przestrzegania dyscypliny służbowej i wykonywania rozkazów i poleceń przełożonych.

Powołując teść art. 36 ust. 1 oraz art. 42 ust. 1 - 3 ustawy o Straży Granicznej, Komendant Główny wskazał, że zwolnienie funkcjonariusza ze stanowiska służbowego i mianowanie go na równorzędne stanowisko jest rozstrzygnięciem uznaniowym właściwego przełożonego. Granice tego uznania wyznaczają kryteria określone w art. 7 Kpa, tj. interes służby i słuszny interes obywateli. W tym przypadku organ powinien brać pod uwagę kryteria oceny wynikające z norm regulacji materialnej stanowiącej podstawę rozstrzygania sprawy administracyjnej.

W sprawie zwolnienia funkcjonariusza Straży Granicznej ze stanowiska służbowego i mianowania go na inne, równorzędne stanowisko, takimi normami są przepisy art. 36 ust. 1 oraz art. 34 ust. 1 ustawy o Straży Granicznej. Z norm tych oraz z art. 36 ust. 1 powołanej ustawy wynika, że stosunek służbowy funkcjonariusza cechuje się dyspozycyjnością. Jednocześnie jednak, właściwy przełożony, korzystając z prawa do zwalniania funkcjonariusza ze stanowiska służbowego i mianowania na stanowisko równorzędne powinien kierować się potrzebami służby, a powyższy pogląd znajduje potwierdzenie w powołanych orzeczeniach sądów administracyjnych.

Komendant Główny podkreślił, że pomimo, iż przeniesienie funkcjonariusza do służby w miejsce odległe od jego miejsca zamieszkania stanowi dolegliwość i może rzutować na życie prywatne, funkcjonariusz musi podporządkować się takiemu rozstrzygnięciu. Organ odwoławczy zaakcentował również, że w aktach osobowych skarżącego wielokrotnie podkreślano jego dyspozycyjność i umiejętność godzenia życia prywatnego ze służbą bez negatywnych skutków dla realizacji obowiązków służbowych stwierdzając jednocześnie, że nie ma przyczyn, dla których skarżący miałby stracić te umiejętności wyłącznie w związku ze zmianą miejsca pełnienia służby.

Komendant Główny wskazał też, że w strukturze organizacyjnej Straży Granicznej placówka SG usytuowana jest niżej aniżeli komenda oddziału. Placówka jest terenowym organem będącym w terytorialnym zasięgu działania danego oddziału, podczas gdy komenda oddziału jest urzędem podległym bezpośrednio komendantowi oddziału, zapewniającym mu merytoryczną, organizacyjną, prawną i kancelaryjno-biurową obsługę do sprawnej i skutecznej realizacji ustawowych zadań komendanta oddziału.

Z punktu widzenia sprawności organizacyjnej istotne znaczenie ma zatem zapewnienie sprawnego działania urzędu obsługującego komendanta oddziału jako terenowego organu Straży Granicznej.

Również biorąc pod uwagę nowe stanowisko służbowe skarżącego - kierownik Zespołu [...] Wydziału [...] – Komendant Główny wskazał, że zgodnie z regulaminem organizacyjnym [...] Oddziału Straży Granicznej, stanowiącym załącznik do Zarządzenia Nr 50 Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia 16 kwietnia 2014 roku w sprawie nadania regulaminu organizacyjnego Komendzie [...] Oddziału Straży Granicznej imienia [...] z siedzibą w K. (Dz. Urz. KGSG poz. 70, z późn. zm.), jednym z zadań Wydziału [...] jest realizowanie zadań w ramach kryminalnej analizy operacyjnej i Centralnej Bazy Danych Analizy Kryminalnej "Analityk" oraz sprawowanie nadzoru nad funkcjonowaniem systemu w zakresie właściwości Oddziału.

Odnosząc się zaś do odległości z G. do K. organ odwoławczy stwierdził, że w skali terytorialnego zasięgu [...] Oddziału SG nie stanowi to sytuacji odosobnionej i nie zalicza się bynajmniej do największych odległości, jakie muszą w drodze z miejsc zamieszkania do placówek pokonywać funkcjonariusze, pełniący służbę w tym oddziale. Organ podał, że 109 funkcjonariuszy [...] Oddziału Straży Granicznej dojeżdża do służby, na dystansie porównywalnym lub większym niż G.-K.. W odległości większej niż 90 km od Komendy [...] Oddziału SG usytuowane są trzy Placówki SG, tj. w B. (126 km), D. (110 km) i G. (98 km). Pozostałe placówki będące w zasięgu terytorialnym tego Oddziału (w G., w B., w S., w B., w W., w B. i w O.) położone są w odległości mniejszej niż 90 km lub takiej samej.

Przyjęcie zatem, że ewentualne przeniesienie do służby w komendzie oddziału może dotyczyć wyłącznie funkcjonariuszy pełniących służbę w placówkach SG, będących w niewielkiej odległości w sposób nieuzasadniony ustawowo ograniczałoby kompetencje komendanta oddziału i zmniejszałoby mobilność formacji.

Odnosząc się do zarzutu skarżącego dotyczącego zwiększenia kosztów dojazdu do K. lub znalezieniem sobie tam mieszkania, organ odwoławczy wskazał, że właśnie z myślą o takich okolicznościach ustawa o Straży Granicznej przewiduje dla funkcjonariuszy dodatki do uposażenia, związane z nieposiadaniem zakwaterowania w miejscu pełnienia służby lub znajdującym się od niego w określonej odległości.

W sprawie podnoszonych przez funkcjonariusza zarzutów dotyczących ukrytych motywów jego przeniesienia związanych z "uzdrowieniem złej atmosfery" w grupie [...], organ odwoławczy wskazał, że skierował pismo do Komendanta [...] Oddziału SG z prośbą o ustosunkowanie się do tego zarzutu. Organ I instancji powiadomił, że w trakcie rozmowy kadrowej istotnie padły słowa o "złej atmosferze", jednakże nie stanowiły one ani podstawowego ani nawet pomocniczego kryterium, przy podejmowaniu zaskarżonej decyzji kadrowej. Z uwagi na fakt, że nie stanowiło to istotnego elementu przeniesienia, nie zostało to ujęte w notatce z rozmowy kadrowej, z którą skarżący zapoznał się i podpisał, nie wnosząc w tym zakresie żadnych zastrzeżeń.

Uwzględniając natomiast treść art. 130 § 1 i 2 Kpa, niezbędne było uchylenie rozkazu personalnego w części dotyczącej daty zwolnienia z dotychczas zajmowanego stanowiska służbowego oraz przeniesienia i mianowania na nowe stanowisko służbowe z uwagi na konieczność ustalenia nowej daty tego zwolnienia, przeniesienia, mianowania na nowe stanowisko służbowe.

W skardze na decyzję Komendanta Głównego SG z dnia [...] września 2016 r., uzupełnionej następnie pismem z dnia 10 grudnia 2016 r. skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, zarzucając organowi naruszenie art. 7 Kpa poprzez naruszenie zasady praworządności, w związku z tym, iż przy rozpoznaniu sprawy nie został wzięty pod uwagę jego słuszne interes.

Skarżący podniósł, że przeniesienie, nawet przejściowe, do innej miejscowości jest bardziej dotkliwe niż przeniesienie na inne, ale równorzędne stanowisko w tej samej miejscowości, a w chwili obecnej istnieje taka możliwość w Placówce SG w G..

Skarżący podniósł również zbagatelizowanie przez organy orzekające w sprawie kwestii prawdziwych przyczyn przeniesienia go na inne stanowisko, czyli "uzdrowienia złej atmosfery", co oznacza, że uzasadnienie decyzji nie zawiera całej prawdy, ponieważ pomija istotny i decydujący o przeniesieniu argument.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podkreślając, że podstawą przeniesienia skarżącego do Wydziału [...] [...] Oddziału SG była konieczność zapewnienia prawidłowego wykonywania licznych zadań realizowanych przez nowo utworzoną Sekcję [...] ww. Wydziału, jak również potrzebą spowodowania wzrostu skuteczności działań realizowanych przez pion [...], a skarżący posiada niezbędne doświadczenie oraz kwalifikacje zawodowe.

Odnosząc się do zarzutu skarżącego dotyczącego sytuacji rodzinnej, a mianowicie przeniesienia skarżącego w miejsce odległe od miejsca zamieszkania Komendant Główny SG wskazał, że sytuacja rodzinna funkcjonariuszy nie może kolidować z obowiązkami, jakie wynikają z charakteru służby w Straży Granicznej. Funkcjonariusz podejmując decyzję o dobrowolnym zgłoszeniu się do służby w Straży Granicznej musi być przygotowany na podporządkowanie się szczególnej dyscyplinie służbowej oraz na związane z tym konsekwencje. Ponadto, funkcjonariusz od dnia przyjęcia do służby jest świadom ograniczeń wynikających z charakteru realizowanych obowiązków, podległości służbowej oraz stałej dyspozycyjności, które mogą oddziaływać na sferę jego życia prywatnego.

Odnosząc się do zarzutu skarżącego dotyczącego ukrytego motywu przeniesienia na równorzędne stanowisko, organ odwoławczy podkreślił, że podpisując protokół z rozmowy kadrowej skarżący nie wniósł sprzeciwu co do jego treści, akcentując jedynie negatywny dla życia rodzinnego wpływ przeniesienia.

Komendant Główny podkreślił również, że skarżący miał możliwość ustosunkowania się do wszczętego postępowania w przedmiocie mianowania na nowe stanowisko służbowe, jednak nie skorzystał z tego uprawnienia.

W piśmie procesowym z dnia 10 grudnia 2016 r. skarżący, ustosunkowując się do odpowiedzi na skargę, wskazał, że przedstawione uzasadnienie częściowo zamazuje faktyczny obraz sytuacji, a przytoczone w niej argumenty są wygodne jedynie dla organu administracji publicznej.

Skarżący stwierdził, że podano wprawdzie liczbę funkcjonariuszy i odległości, jakie muszą pokonywać w związku z dojazdem do miejsca pełnienia służby, nie podano jednak informacji, iż część z tych funkcjonariuszy pracuje w systemie zmianowym, co przekłada się na ilość dojazdów i związanych z tym kosztów. Również określenie Sekcji [...] Wydziału [...] jako sekcji "nowo utworzonej" wzbudził wątpliwości skarżącego.

Odnosząc się do powolnych przez organ orzeczeń sądów administracyjnych skarżący wyjaśnił, że źródłem prawa w Polsce jest Konstytucja, ustawy i rozporządzenia, a nie orzeczenia sądów w sprawach indywidualnych, z których każda jest inna.

Skarżący wyjaśnił też, że protokół/notatka z rozmowy kadrowej, z którą się zapoznał i podpisał, sporządzony został przed rozmową kadrową, wiec skarżący odniósł się wyłącznie do jego treści. Nadto, skarżący podniósł, że protokół nie może zawierać informacji o "uzdrowieniu złej atmosfery", ponieważ zobowiązywałby Komendanta Oddziału do podjęcia kolejnych czynności jako dowódcę dbającego o właściwą realizację czynności przez podległych mu funkcjonariuszy.

Skarżący zwrócił też uwagę na to, że w notatce z rozmowy kadrowej jeden z punktów zawiera informację o wszczęciu postępowania w sytuacji odwołania się od rozkazu przez funkcjonariusza. Jednocześnie wspomniana notatka, podpisywana przez funkcjonariusza, jest sporządzana w jednym egzemplarzu, więc funkcjonariusz nie ma do niej stałego wglądu, nie otrzymując drugiego egzemplarza. W przypadku braku odwołania, cała sprawa jest zamykana. Jednak gdy zostaje złożone odwołanie, organ w swoich wypowiedziach manipuluje w uzasadnieniu twierdzeniami, że strona była pouczona o prawic zgłoszenia uwag i wniosków do postępowania oraz miała możliwość ustosunkowania się do wszczętego postępowania w przedmiocie mianowania na nowe stanowisko służbowe i z tego prawa nie skorzystała.

Wynika z tego, że na etapie rozmowy kadrowej poprzez podpisanie notatki zawierającej wspomniany powyżej punkt, poucza się funkcjonariusza o jego prawach itp., w postępowaniu, które nie zostało jeszcze wszczęte.

W piśmie procesowym z dnia 4 stycznia 2017 r. pełnomocnik organu podtrzymał stanowisko i argumenty zawarte w niniejszej sprawie w odpowiedzi na skargę z dnia 4 listopada 2016 r., wnosząc o oddalenie skargi.

Podkreślił również, że w dniu przeprowadzenia ze skarżącym rozmowy kadrowej (21 lipca 2016 r.) postępowanie administracyjne w przedmiocie mianowania skarżącego na stanowisko kierownika Zespołu [...] Wydziału [...] było wszczęte, a skarżący w świetle art 73 Kpa, ma możliwość zapoznania się ze zgormadzonymi materiałami w prowadzonym postępowaniu sporządzania z nich notatek, odpisów, jak również prawo żądania uwierzytelnionych kopii z akt. Tym samym skarżący ma prawo zapoznać się z przedmiotowym protokołem z rozmowy w każdym czasie jak również ma prawo wnioskować o sporządzenie mu kopii tego protokołu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania rozstrzygnięcia - decyzji w sprawie.

Sąd administracyjny nie ocenia więc decyzji pod kątem jej słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego.

Oceniając zaskarżoną decyzję w świetle wskazanych wyżej kryteriów Sąd stwierdził, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż organ podejmując decyzję o przeniesieniu G.R. na równorzędne stanowisko służbowe nie dopuścił się naruszenia prawa materialnego, ewentualnie przepisów postępowania administracyjnego w stopniu, w jakim mogłoby to mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Zgodzić się należy z organem, że stosunek służbowy funkcjonariusza Straży Granicznej kształtowany jest w formach administracyjnoprawnych. Stosunek ten powstaje w drodze mianowania na podstawie dobrowolnego zgłoszenia się do służby (art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej).

Kandydat do służby w Straży Granicznej, oprócz posiadania szeregu predyspozycji wymienionych w ustawie o Straży Granicznej winien więc mieć na uwadze, że służba w Straży Granicznej podlega szczególnej dyscyplinie, której gotów jest się podporządkować. Dyspozycyjność funkcjonariusza Straży Granicznej jest jednym z podstawowych elementów tej służby. Nie oznacza to oczywiście całkowitej swobody przełożonego w zakresie dokonywania jednostronnych zmian treści stosunku służbowego, lecz obowiązek funkcjonariusza poddania się prawnie umocowanym aktom administracyjnym, zmieniającym stanowisko i miejsce w ramach stosunku służbowego nawiązanego w drodze mianowania.

Zawarte w ustawie o Straży Granicznej uregulowanie w zakresie rozstrzygania o przeniesieniu funkcjonariusza na inne stanowisko służbowe co do zasady daje przełożonemu służbowemu władzę jednostronnego ustalenia treści stosunku służbowego, w tym przeniesienia funkcjonariusza do pełnienia służby w innej miejscowości.

Zgodnie z art. 36 ust. 1 powołanej ustawy, do mianowania funkcjonariusza na stanowisko służbowe, przenoszenia oraz zwalniania z tych stanowisk właściwi są przełożeni: Komendant Główny Straży Granicznej, komendanci oddziałów Straży Granicznej oraz komendanci ośrodków szkolenia Straży Granicznej. Nie jest to regulacja o charakterze wyłącznie kompetencyjnym.

Treść art. 36 ust. 1 w powiązaniu z art. 42 ust. 1-3 ustawy o Straży Granicznej wyraźnie wskazuje, że zwolnienie funkcjonariusza ze stanowiska służbowego i mianowanie na równorzędne stanowisko, jest rozstrzygnięciem uznaniowym właściwego przełożonego. Jedyne ograniczenia w zakresie przeniesienia funkcjonariusza bez jego zgody zawiera przepis art. 42 ust. 1 i 2 tej ustawy, który reguluje przeniesienie funkcjonariusza na niższe stanowisko służbowe i uzależnia podjęcie takiej decyzji od zaistnienia przesłanek ustawowych określonych w tym przepisie.

Stosując zatem zasady wykładni logicznej, systemowej i celowościowej przy interpretacji powołanych przepisów, należy dojść do wniosku, iż właściwy komendant Straży Granicznej jest uprawniony na podstawie art. 36 ust. 1 ustawy do zwolnienia funkcjonariusza z zajmowanego stanowiska służbowego i przeniesienia go do pełnienia służby na innym równorzędnym stanowisku służbowym w tej samej lub innej jednostce organizacyjnej Straży Granicznej bez jego zgody (z urzędu) i jest to decyzja uznaniowa, przy czym ramy tego uznania wyznacza przepis art. 7 K.p.a., a mianowicie interes społeczny (w tym przypadku interes służby) oraz słuszny interes funkcjonariusza.

Decyzje podejmowane w ramach uznania administracyjnego pozostają pod kontrolą sądu, jak każde inne, ale zakres tej kontroli jest ograniczony – Sąd bada bowiem zgodność z prawem podjętego rozstrzygnięcia, a nie wnika w jego celowość. Z tego względu kontrola sądowa takich decyzji zmierza do ustalenia, czy na podstawie przepisów prawa dopuszczalne było wydanie decyzji, czy organ przy jej wydaniu nie przekroczył granic uznania i czy uzasadnił rozstrzygnięcie dostatecznie zindywidualizowanymi przesłankami, tak że nie można mu postawić zarzutu dowolności.

Sam wybór rozstrzygnięcia, dokonywany przez organ na podstawie kryteriów słuszności i celowości, pozostaje już jednak poza granicami kontroli sądowej.

W ocenie Sądu zakwestionowane przez skarżącego rozstrzygniecie organu odpowiada powyższym kryteriom. Organ wyjaśnił jego motywy, zaś przytoczona w uzasadnieniu argumentacja jest wyczerpująca.

Sąd nie dopatrzył się w działaniu organu nieprawidłowości, gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy i jego ocenę w świetle zastosowanych przepisów ustawy.

W świetle wskazanego wyżej przepisu art. 36 ust. 1 ustawy o Straży Granicznej właściwy przełożony skarżącego posiadał uprawnienia do przekształcenia jego stosunku służbowego w ten sposób, iż zwolnił go z dotychczas zajmowanego stanowiska Kierownika Zespołu [...] w Placówce Straży Granicznej kat. II w G. i przeniósł z urzędu do dalszego pełnienia służby na stanowisku kierownika Zespołu [...] w Sekcji [...] w Wydziale [...]. Skarżący został przeniesiony na stanowisko równorzędne pod względem etatowym i płacowym ze stanowiskiem ostatnio zajmowanym, czego nie kwestionuje.

Była to decyzja uznaniowa uzasadniona przez organy Straży Granicznej koniecznością zapewnienia ciągłości realizacji zadań przez Wydział [...] i sprawowanie właściwego nadzoru nad pełniącymi służbę oraz pracującymi w Wydziale funkcjonariuszami. Nadto organ wskazał, że G.R. posiada niezbędną wiedzę (z uwagi na ukończenie szeregu szkoleń w tym zakresie) i umiejętności, jak również doświadczenie zawodowe do dalszego pełnienia służby na nowo wskazanym stanowisku służbowym.

Organ wykazał tym samym, że zaistniała potrzeba przeniesienia służbowego skarżącego na równorzędne stanowisko do Zespołu [...] w Sekcji [...] w Wydziale [...]. Skarżący został przeniesiony na stanowisko równorzędne pod względem etatowym i płacowym.

Jeśli zaś chodzi o odległość z G. do K. to również w tej kwestii organ odniósł się do niej i podał, że w skali terytorialnego zasięgu [...] Oddziału SG nie stanowi to sytuacji odosobnionej i nie zalicza się bynajmniej do największych odległości, jakie muszą w drodze z miejsc zamieszkania do placówek pokonywać funkcjonariusze, pełniący służbę w tym oddziale. Organ podał, że 109 funkcjonariuszy [...] Oddziału Straży Granicznej dojeżdża do służby, na dystansie porównywalnym lub większym niż G.-K.. W odległości większej niż 90 km od Komendy [...] Oddziału SG usytuowane są trzy Placówki SG, tj. w B. (126 km), D. (110 km) i G. (98 km). Pozostałe placówki będące w zasięgu terytorialnym tego Oddziału (w G., w B., w S., w B., w W., w B. i w O.) położone są w odległości mniejszej niż 90 km lub takiej samej.

W ocenie Sądu, ma rację organ akcentując, że funkcjonariusz podejmując decyzję o dobrowolnym zgłoszeniu się do służby w Straży Granicznej musi być przygotowany na podporządkowanie się szczególnej dyscyplinie służby oraz na związane z tym konsekwencje, które nie zawsze zgodne są z jego oczekiwaniami i wizją pełnienia służby.

Należy w tym miejscu jeszcze raz podkreślić, że to przełożony właściwy w sprawach osobowych jednostronnie i władczo kształtuje istotne składniki stosunku służbowego funkcjonariusza. W sytuacji zatem, gdy z uwagi na konieczność zapewnienia właściwej realizacji zadań służbowych przez Zespół [...] w Sekcji [...] w Wydziale [...] zaistniała potrzeba wzmocnienia stanu kadrowego tego Zespołu o funkcjonariusza posiadającego odpowiednie doświadczenie zawodowe i kwalifikacje przeszkodą do uwzględnienia słusznego interesu funkcjonariusza przejawiającego się w tym by pełnić nadal służbę w Zespole [...] w Placówce Straży Granicznej kat. II w G. był interes służby, w tym wypadku tożsamy z interesem społecznym.

W ocenie Sądu, w zaistniałym stanie faktycznym, podjęte w sprawie decyzje należy uznać za prawidłowe. Sąd nie dopatrzył się w działaniach organów uchybień, zarówno przy ustaleniu stanu faktycznego sprawy, jak i jego ocenie w świetle przepisów prawa materialnego, co oznacza, że Sąd nie stwierdził takich naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością uwzględnienia skargi.

Należy w tym miejscu podkreślić, że zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd uwzględniając skargę na decyzję, uchyla decyzję w całości lub części, jeżeli stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zatem warunkiem uwzględnienia skargi z tego powodu przez sąd jest ustalenie, że gdyby nie było stwierdzonego w postępowaniu sądowym naruszenia przepisów postępowania, to rozstrzygniecie sprawy najprawdopodobniej byłoby inne.

Odnosząc się zaś do zarzutu skarżącego, dotyczącego jego sytuacji rodzinnej, a mianowicie przeniesienia skarżącego w miejsce odległe od miejsca zamieszkania to zgodzić się należy z organem, że sytuacja rodzinna funkcjonariuszy nie może kolidować z obowiązkami, jakie wynikają z charakteru służby w Straży Granicznej. Funkcjonariusz podejmując decyzję o dobrowolnym zgłoszeniu się do służby w Straży Granicznej musi być przygotowany na podporządkowanie się szczególnej dyscyplinie służbowej oraz na związane z tym konsekwencje. Ponadto, funkcjonariusz od dnia przyjęcia do służby jest świadom ograniczeń wynikających z charakteru realizowanych obowiązków, podległości służbowej oraz stałej dyspozycyjności, które mogą oddziaływać na sferę jego życia prywatnego.

Odnosząc się do zarzutu skarżącego dotyczącego ukrytego motywu przeniesienia na równorzędne stanowisko, to również w tym zakresie Sąd podzielił pogląd organu, że skarżący podpisując protokół z rozmowy kadrowej nie wniósł sprzeciwu co do jego treści, akcentując jedynie negatywny dla życia rodzinnego wpływ przeniesienia. Skarżący miał możliwość ustosunkowania się do wszczętego postępowania w przedmiocie mianowania na nowe stanowisko służbowe, jednak nie skorzystał z tego uprawnienia.

W ocenie Sądu, w stanie faktycznym niniejszej sprawy nie doszło naruszenie przepisów postępowania, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organy administracji obu instancji ustaliły istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą, przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego (art. 7, art. 77 § 1 K.p.a.), ocenił zebrany w toku postępowania materiał dowodowy (art. 80 K.p.a.), a także uzasadniły swoje rozstrzygnięcie zgodnie z wymaganiami art. 107 § 3 K.p.a.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł, jak w sentencji wyroku.