Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 253/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-05-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art 73
journal: Dz.U. 1998 nr 133 poz 872
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Aneta Dąbrowska, Sędziowie sędzia WSA Anita Wielopolska-Fonfara (spr.), sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Protokolant ref. staż. Krystyna Stępniak-Urban, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 maja 2015 r. sprawy ze skargi Skarbu Państwa reprezentowanego przez Prezydenta W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania za nieruchomość oddala skargę


UZASADNIENIE

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] sierpnia 2014 r., nr [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dn. 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r., poz. 267) oraz art. 9a ustawy z dn. 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn.: Dz, U. z 2014 r., poz. 518) po rozpatrzeniu odwołania W. K. od decyzji Prezydenta W. nr [...] z dnia [...] października 2013 r. odmawiającej ustalenia i wypłaty odszkodowania za nieruchomość położoną w W., [...] przy ul. [...] oznaczoną jako działki ewid. gruntu nr [...] z obrębu [...] o pow. 672 m2 i nr [...] z obrębu [...] o pow. 385 m2 zajętą pod ulicę zajętą pod drogę publiczną, uchylił powyższą decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż z decyzji Wojewody [...] Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2006 r., zgodnie z którą Wojewoda [...] stwierdził nabycie przez Powiat [...] z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. prawo własności gruntu zajętego pod ulicą [...] w W., określonej jako działka [...] o powierzchni 1057 m2, wynika kto był jej właścicielem na dzień 31.12.1998 r. Zaś dokumentacji zebranej w sprawie stanowi, że ww działka nr [...] o obszarze 1057 m2 w ewidencji gruntów i budynków oznaczona jest jako działka ewid. nr [...] o obszarze 672 m2 z obrębu [...] oraz działka ewid. nr [...] o obszarze 385 m2 z obrębu [...]. Nieruchomość ta nie była przedmiotem sprzedaży (protokół z przesłuchania strony), stąd w ocenie organu odwoławczego, odmowa ustalenia odszkodowania za przedmiotową nieruchomość była niezasadna. Natomiast konieczność przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego, w celu ustalenia odszkodowania, uzasadnia zastosowanie przez organ odwoławczy przepisu art. 138 § 2 kpa.

W sprawie ustalono następujący stan faktyczny i prawny.

Pismem z dnia 15 lipca 2002 roku uzupełnionym pismem z dnia 26 sierpnia 2002r. W. K. jako pełnomocnik M. P. wystąpił z wnioskiem o przekazanie działki zamiennej lub ustalenie i wypłatę odszkodowania za nieruchomość położoną w W. [...] przy ul. [...]. Wskazał, iż przedmiotową nieruchomość stanowiła działka o kształcie prostokąta o powierzchni 2500m2. Podczas budowy drogi przecięto ją po przekątnej, w wyniku czego powstały dwa trójkąty oddalone od siebie szerokością drogi. Na drogę zabrano 1133m2, a powierzchnia trójkątów wynosi 1179m2. Na jednym z "trójkątów" zostały posadowione maszty podtrzymujące sieć wysokiego napięcia, a drugi "trójkąt" porasta las.

Zgodnie z aktem notarialnym Rep. A nr [...] z dnia [...] kwietnia 1944r. Z. A. sprzedał J. i M. P. parcelę nr [...] o powierzchni 2512,45m2 w tym 276,63m2 pod ulicami, uregulowaną w księdze hipotecznej nieruchomości pod nazwą "[...]".

Spadek po J. P. na podstawie testamentu własnoręcznego z dnia 15 listopada 1942r. nabyła M. P. prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego [...], sygn. akt [...] z dnia [...] marca 1998r.).

Księga wieczysta pod nazwą "[...]" jest zniszczona i wobec powyższego zaświadczenie stwierdzające stan prawny nieruchomości nie mogło zostać wydane (zaświadczenie Sądu Rejonowego [...]).

Zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego [...] sygn. akt [...] z dnia [...] lipca 2005 roku spadek po M. P. na podstawie testamentu notarialnego nabył bratanek W. K. w całości.

Wojewoda [...] ostateczną decyzją Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2006 roku stwierdził nabycie przez Powiat [...], z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 roku, prawa własności nieruchomości zajętej pod drogę publiczną - część ulicy [...] /dz. ew. nr [...] o powierzchni 1057 m2. Zgodnie z danymi ewidencji gruntów i budynków przedmiotowy grunt stanowi część działki ewidencyjnej nr [...] w obrębie [...] oraz część działki ewidencyjnej nr [...] w obrębie [...]. W uzasadnieniu powyższej decyzji Wojewoda [...] wskazał, iż ze zgromadzonych dokumentów wynika, ze nieruchomość zajęta pod drogę pod część ulicy [...] w W. stanowiła w dniu 31 grudnia 1998r. własność osoby fizycznej. Stroną w postępowaniu toczącym się przed Wojewodą [...] dotyczącym potwierdzenia nabycia przez Powiat [...] z dniem 1 stycznia 1999r., w trybie art. 73 ustawy przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, prawa własności gruntu zajętego w dniu 31 grudnia 1998r. pod część drogi - ulica [...] w [...] W. zakończonym ostateczną decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2006 roku, był W. K.

Na mocy aktu notarialnego Rep. [...] nr [...] z dnia [...] lipca 2008r. Powiat [...] przekazał nieodpłatnie na rzecz W. m.in. nieruchomość stanowiącą przedmiotowe działki ewidencyjne nr [...] i nr [...]. Z adnotacji na powołanych w w/w akcie notarialnym wyrysów i wypisów z operatu ewidencyjnego wydanych z upoważnienia Prezydenta W. w dniu 9 czerwca.2008r. przez Naczelnika Delegatury Biura Geodezji i Katastru [...] znak [...] oraz znak [...] wynika, że obie ww działki stanowią drogę. Ponadto z adnotacji na tychże mapach wynika, że działka określona w decyzji Nr [...] Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2006r., jako działka [...] o obszarze 1057m2 w ewidencji gruntów i budynków oznaczona jest jako działka ewidencyjna nr [...] o obszarze 672m2 z obrębu [...] oraz działka ewidencyjna nr [...] o obszarze 385m2 z obrębu [...].

Decyzją Nr [...] z dnia [...] września 2010r. Prezydent W. orzekł o odmowie ustalenia i wypłaty odszkodowania za przedmiotową nieruchomość (działki ewidencyjne nr [...] z obrębu [...] o powierzchni 672 m2 i nr [...] z obrębu [...] o powierzchni 385m2 ) wskazując w uzasadnieniu, że W. K. nie udokumentował swojego prawa własności do przedmiotowej nieruchomości.

Wojewoda [...] decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2011r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Podniósł, że skoro w ostatecznej decyzji o stwierdzeniu nabycia własności nieruchomości właściciela nieruchomości zajętej pod drogę publiczną ustala się na dzień 31 grudnia 1998r., ustaleń takich nie prowadzi się ponownie na etapie postępowania o ustalenie odszkodowania za tę nieruchomość.

W toku ponownego rozpoznawania sprawy Prezydent W. pismem z dnia 4 sierpnia 2009r. wystąpił do Wojewody [...] o wyjaśnienie, zgodnie z art. 113 § 2 kpa., treść decyzji Wojewody [...] Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2006r. poprzez wskazanie kręgu współwłaścicieli, zidentyfikowania ich z imienia i nazwiska a nadto określenia wielkości udziałów we współwłasności, które im przysługują. Wojewoda [...] postanowieniem znak [...] z dnia [...] maja 2010r. odmówił Prezydentowi W. wyjaśnienia treści powyższej decyzji, podnosząc, iż decyzja jest jednoznaczna i zgodna z podstawą prawną jej wydania i dotyczy stwierdzenia nabycia własności nieruchomości przez jednostkę samorządu terytorialnego.

Z okazanych przez W. K. decyzji o wymiarze podatku od nieruchomości wynika, iż podatek od przedmiotowej nieruchomości płacony był od całej powierzchni 2.512m2 do roku 1968 roku, później zaś od powierzchni 1.179m2, która pozostała po odjęciu części z całości nieruchomości, na podstawie wymiaru podatku, który był przesyłany przez Urząd - najpierw za 2.512m2, potem za 1.1279m2 - opłacany zgodnie z wezwaniami.

W ocenie organu I instancji, na podstawie zgromadzonych w aktach dokumentów, nie można było jednoznacznie stwierdzić, iż skarżący posiada tytuł własności do przedmiotowej nieruchomości. Zachowane dokumenty, jak akt notarialny dokumentujący umowę sprzedaży z dnia [...] kwietnia 1944r. Rep. [...] stanowiący podstawę nabycia przedmiotowej nieruchomości przez poprzedników prawnych skarżącdego tj. J. i M. małżonków P., stanowi dowód w postępowaniu, nie przesądza jednak kwestii stanu prawnego nieruchomości na dzień 31 grudnia 1998r. Z postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku wynika natomiast, że całość spadku po J. P. nabyła M. P. Nie wiadomo jednak, czy w skład spadku wchodziła przedmiotowa nieruchomość. Istnieje bowiem możliwość, że przed dniem 31.12.1998r. nieruchomość ta została zbyta na rzecz osoby trzeciej.

Skargę na powołaną wyżej decyzję Wojewody [...] z [...] września 2014 r., do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł Skarb Państwa reprezentowany przez Prezydenta W. na podstawie art. 52 § 1, art. 53 § 1 i art. 54 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zarzucając w/w decyzji:

1) naruszenie prawa materialnego, tj. art. 73 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r.- Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną poprzez uznanie za uprawniony do żądania ustalenia i wypłaty odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość podmiot nie legitymujący się tytułem prawnym do nieruchomości, w sytuacji, gdy zgromadzone w aktach sprawy dokumenty nie potwierdzają, że prawo własności do gruntu zajętego pod drogę publiczną przysługiwało wnioskodawcy lub jego poprzednikowi prawnemu na dzień 31 grudnia 1998 roku,

2) naruszenie prawa materialnego, tj. art. 73 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną poprzez uznanie, że organ orzekający o odszkodowaniu za grunt nabyty pod drogę publiczną związany jest ustaleniami Wojewody [...] dokonanymi w postępowaniu zakończonym decyzją stwierdzającą nabycie przez podmiot publicznoprawny z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. nieruchomości zajętej pod drogę publiczną w zakresie ustalenia właściciela na dzień 31 grudnia 1998 roku, w sytuacji, gdy organ ten związany jest wyłącznie rozstrzygnięciem zawartym w osnowie takiej decyzji, natomiast kompetencja do wyjaśnienia i oceny na gruncie sprawy o odszkodowanie, zasadności wniosku o odszkodowanie, a w szczególności kompetencja do badania i analizy zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w celu ustalenia właściciela nieruchomości na dzień 31 grudnia 1998 roku, należy do organu właściwego do wydania decyzji ustalającej odszkodowanie w trybie w/w art. 73 ustawy,

3) naruszenie prawa materialnego, tj. art. 21 ust. 2 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że organ I instancji powinien ustalić odszkodowanie na rzecz wnioskodawcy, pomimo że osoba ta nie legitymuje się formalnoprawnym tytułem do nieruchomości na dzień 31 grudnia 1998 roku, a ponadto brak jest innych dowodów potwierdzających, że doszło do odjęcia wnioskodawcy lub jego poprzednikowi prawnemu własności nieruchomości, w związku z czym brak jest podstaw do przyjęcia, że wnioskodawcę uznać można za osobę, która doznała uszczerbku majątkowego na skutek szeroko rozumianego wywłaszczenia, a w konsekwencji za osobę uprawnioną do odszkodowania, o którym mowa w art. 73 ust. 4 ustawy,

4) naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 6, 7, 77 § 1, 80 i art. 107 § 3 K.p.a., poprzez ich nieprawidłowe zastosowanie, polegające na zaniechaniu przez organ odwoławczy wyczerpującej analizy materiału dowodowego oraz obowiązku podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia i załatwienia sprawy, brak rozpatrzenia sprawy w sposób wnikliwy, prawidłowy i wyczerpujący, a w konsekwencji dokonanie błędnej interpretacji zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i sformułowanie wniosków nie znajdujących uzasadnienia w dokumentach zgromadzonych w sprawie,

5) naruszenie przepisu postępowania mającego istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 138 § 2 Kpa polegające na wydaniu przez organ odwoławczy decyzji kasacyjnej w sytuacji braku podstaw do takiego rozstrzygnięcia.

I wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2014 r. rr [...] oraz zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie była decyzja Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2014 r., nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta W. nr [...] z dnia [...] października 2013 r; odmawiająca ustalenia odszkodowania za powołaną wyżej nieruchomość.

Sąd dokonał kontroli zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zbadał czy organ administracji orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi. W myśl art. 145 § 1 p.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie ponieważ zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją ww decyzja Prezydenta W., nie naruszają przepisów prawa materialnego jak i przepisów postępowania. Sąd wydając orzeczenie uznał, iż zaskarżona decyzja nie jest dotknięta uchybieniami uzasadniającymi jej wzruszenie, a tym samym skarga podlegała oddaleniu.

Należy podkreślić, że ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez właściwy sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego i przepisami postępowania administracyjnego, co wynika z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1267 ze zm.).

Wskazać należy, że ustalenie i wypłata odszkodowania za nieruchomość, która - na zasadzie art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.) - stała się własnością Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, wymaga uprzedniego wydania decyzji deklaratoryjnej wojewody, która ostatecznie stanowi dowód nabycia własności przez Skarb Państwa lub jednostkę samorządu terytorialnego. Ustalenie właściciela nieruchomości na dzień 31 grudnia 1998 r. jest niezbędne, jednakże w postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 73 ust. 1 ustawy Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administracje publiczną, w celu wydania decyzji stwierdzającej nabycie z mocy prawa własności przez Skarb Państwa lub jednostkę samorządu terytorialnego nieruchomości zajętej pod drogę publiczną, a nie w postępowaniu o ustalenie odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną.

Z przepisu art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - wynika, że na instytucję stwierdzenia nabycia mienia składają się dwie sprawy administracyjne.

W ramach pierwszej z nich, właściwy wojewoda wydaje decyzję, na podstawie art. 73 ust. 1 tej ustawy. Decyzja stwierdzająca nabycie własności nieruchomości zajętej pod drogę publiczną zapada w przypadku ustalenia przez organ, że w dniu 31 grudnia 1998 r: 1) jednostka samorządu terytorialnego (gmina, powiat, województwo) bądź Skarb Państwa władały daną nieruchomością; 2) nieruchomość ta nie stanowiła własności tych podmiotów, lecz własność innych osób prawnych bądź własność osób fizycznych; 3) nieruchomość ta była zajęta pod drogę publiczną w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115 ze zm.), tzn. na nieruchomości tej faktycznie urządzono drogę, którą następnie została formalnie zaliczona do odpowiedniej kategorii drogi publicznej. Ostateczna decyzja stwierdzająca nabycie mienia stanowi wówczas wyłączny dowód nabycia przez odpowiedni podmiot publicznoprawny z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności konkretnej nieruchomości - wyodrębnionej geodezyjnie działki o określonej powierzchni i granicach (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16 maja 2002 r., sygn. akt IV CKN 1071/00, OSNC 2003/9/120).

Natomiast w drugiej sprawie decyzja o ustaleniu odszkodowania za nabyte przez jednostkę samorządu terytorialnego lub Skarb Państwa mienie wydawana jest przez właściwego starostę (prezydenta miasta na prawach powiatu) pod warunkiem, że spełnione zostały przesłanki z art. 73 ust. 4 i 5 ustawy z dnia 13 października 1998 r. oraz wynikające ze stosowanych odpowiednio przepisów o odszkodowaniach za wywłaszczone nieruchomości (Dział III Rozdział 5 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.).

Z przedstawionej w powyższych wywodach konstrukcji prawnej nabycia mienia, w trybie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. jasno wynika, że rozpatrzenie przez Prezydenta W. sprawy o odszkodowanie i wydanie w tym zakresie stosownej decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia przez Wojewodę [...], że w stosunku do powyższej nieruchomości wystąpiły pozytywne przesłanki z art. 73 ust. 1 powołanej wyżej ustawy, co muszą potwierdzić zgromadzone w sprawie dowody, inne niż te wymagane w sprawie o odszkodowanie. Rozstrzygnięcie o nabyciu przez podmiot publicznoprawny mienia zajętego pod drogę publiczną zawarte jest w ostatecznej decyzji, wydanej na podstawie art. 73 ust. 1 cyt.

Wojewoda [...] w decyzji z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...], wydanej w wyniku postępowania prowadzonego na podstawie art. 73 ust. 1 ustawy Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administracje publiczną uznał, że przedmiotowa nieruchomość zajęta pod drogę publiczną pod ulicę [...] w W. stanowiła w dniu 31 grudnia 1998 r. własność osoby fizycznej. Rozstrzygnięcie swoje organ wydał w oparciu o całość zgromadzonego i powołanego wyżej materiału dowodowego w toku prowadzonego postepowania administracyjnego z wniosku skarżącego W. K.

W rozpoznawanej sprawie o ustalenie i wypłatę odszkodowania organ I instancji uznał, że z akt sprawy nie wynika kto w dniu 31 grudnia 1998 r. był właścicielem działki ewidencyjnej nr [...] w obrębie ewidencyjnym [...] i nr [...] z obrębu [...]. Organ ponownie dokonał oceny dokumentów, celem ustalenia właściciela przedmiotowej nieruchomości na dzień 31 grudnia 1998 r., pomimo, iż w oparciu o nie, w innym postępowaniu Wojewoda [...] ustalił tożsamość osoby właściciela – co znalazło wyraz w decyzji z dnia [...] kwietnia 2006 r.

Mając na uwadze, że z akt sprawy i z decyzji Wojewody [...] Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2006 r. wynika, iż było prowadzone postępowanie w przedmiocie ustalenia właściciela przedmiotowej nieruchomości na dzień 31 grudnia 1998 r., a z protokołu z przesłuchania strony, iż nieruchomość ta nie była przedmiotem sprzedaży, to w ocenie Sądu odmowa organu I instancji ustalenia odszkodowania za przedmiotową nieruchomość jest niezasadna. Należy w tym kontekście podnieść, iż organ I instancji nie wskazał na inną osobę jako właściciela powołanych wyżej gruntów, a jednocześnie podnosi, iż grunt ten pozostawał we własności osoby fizycznej. Należy dodać, iż w dniu 22 lutego 2012 r. organ I instancji, na podstawie art. 86 k.p.a., przeprowadził przesłuchanie strony postępowania, podczas którego W. K., pouczony o odpowiedzialności karnej wynikającej z art. 233 § 1 kodeksu karnego, zeznał, że od momentu zakupu niniejszej nieruchomości w 1944 r., ani nieruchomość drogowa ani roszczenia jej dotyczące nie zostały zbyte przez ówczesnych właścicieli ani przez niego. Skoro materiał dowodowy wyraźnie wskazuje na osobę skarżącego, w ocenie Sądu niezrozumiałe jest stanowisko Prezydenta W. w omawianym zakresie, kontestujące poczynione w tym zakresie ustalenia, przeprowadzone przez Wojewodę [...] w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją z dnia [...] kwietnia 2006 roku, o przejściu przedmiotowej nieruchomości, z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r., na własność Powiatu [...] a potwierdzone bezposrednio0 przed organem I-instancyjnym.

Wskazać należy, że ustalenie i wypłata odszkodowania za nieruchomość, która - na zasadzie art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.) - stała się własnością Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, wymaga uprzedniego wydania decyzji deklaratoryjnej wojewody, która ostatecznie stanowi dowód nabycia własności przez Skarb Państwa lub jednostkę samorządu terytorialnego. Ustalenie właściciela nieruchomości na dzień 31 grudnia 1998 r. jest niezbędne, jednakże w postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 73 ust. 1 ustawy Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administracje publiczną, w celu wydania decyzji stwierdzającej nabycie z mocy prawa własności przez Skarb Państwa lub jednostkę samorządu terytorialnego nieruchomości zajętej pod drogę publiczną, a nie w postępowaniu o ustalenie odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną.

Wojewoda [...] w powołanej wyżej decyzji z dnia [...] kwietnia 2006 r. wydanej w wyniku postępowania prowadzonego na podstawie art. 73 ust. 1 ustawy Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administracje publiczną, uznał, że przedmiotowa nieruchomość zajęta pod drogę publiczną w W. stanowiła w dniu 31 grudnia 1998 r. własność osoby fizycznej. Rozstrzygnięcie swe organ wydał w oparciu o zebrany materiał dowodowy (jak m.in. akt notarialny z 1944 roku, postanowienia spadkowe, opłaty od nieruchomości), z wyłączeniem stosownego zaświadczenia o przysługującym prawie własności do przedmiotowego gruntu, ponieważ księga hipoteczna pod nazwą "[...]" uznana została za zniszczoną i nie można było ustalić czy zawierała wpisy i jakiej treści. W sytuacji jeśli nie sposób jednoznacznie stwierdzić, na podstawie stosownych wpisów w prowadzonej dla danej nieruchomości księgi wieczystej, kto był jej właścicielem oraz czy nie stanowił on przedmiotu dalszego obrotu i wobec powyższego czy osoba występująca z wnioskiem o wypłatę odszkodowania była ich właścicielem na dzień 31 grudnia 1998r, prawo własności może być wykazane wszelkimi innymi dokumentami i dowodami ustalającymi stan prawny nieruchomości, który w ocenie Sądu nie budzi wątpliwości.

Zgodnie z art. 73 ust. 3 w/w ustawy przejście nieruchomości, z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r., na własność Skarbu Państwa bądź jednostki samorządu terytorialnego stwierdza w decyzji deklaratoryjnej Wojewoda [...].

Ostateczna decyzja o stwierdzeniu nabycia własności nieruchomości stanowi jakie nieruchomości lub ich części zostały zajęte pod drogi i czy drogi te mają status dróg publicznych, kto był właścicielem przedmiotowej nieruchomości na dzień 31 grudnia 1998 r. oraz który z podmiotów publicznoprawnych władał tą nieruchomością w powyższej dacie. A zatem, skoro m.in. przesłanka ustalenia właściciela gruntów objętych decyzją w powyższej dacie musiała zostać wykazana i została spełniona, Prezydent W. nie miał podstaw aby odmówić ustalenia odszkodowania za przejęty grunt pod drogi.

Zdaniem Sądu, organ II instancji prawidłowo uchylił zaskarżoną do niego decyzję Prezydenta W., mając na uwadze konieczność przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego, w celu ustalenia odszkodowania. Zgodnie z art. 129 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2014, poz. 5.18 z późn. zm.) odszkodowanie ustala starosta (prezydent miasta na prawach powiatu), wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej. Stosownie zaś do art. 9a ww. ustawy wojewoda jest organem wyższego stopnia w spawach określonych w ustawie, rozstrzyganych w drodze decyzji przez starostę wykonującego zadania z zakresu administracji rządowej. Przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego dopiero w toku postępowania odwoławczego stanowi naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania. Stosownie do orzecznictwa sądowego operat szacunkowy wpływa bezpośrednio na treść decyzji kształtującej obowiązek finansowy strony postępowania i dlatego należy zagwarantować stronie prawo do oceny tego operatu przez organy obu instancji. Organy administracji publicznej winny prowadzić postępowanie w taki sposób, aby nie doprowadzić do "faktycznego" rozpoznania sprawy w jednej tylko instancji.

Mając zatem powyższe na uwadze Sąd działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – p.p.s.a. (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.