Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 144/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2019-05-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6149 Inne o symbolu podstawowym 614
Hasła tematyczne: Szkolnictwo wyższe
Skarżony organ: Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art.173 par.1 pkt3
journal: Dz.U. 2017 poz 2183
law: Ustawa z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym - tekst jedn.
article: art.270, art.273 ust.2, art.275
journal: Dz.U. 2018 poz 1669
law: Ustawa z dnia 3 lipca 2018 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce

SENTENCJA

|Sygn. akt IV SA/Wr 144/19 | | , [pic], , WYROK, , W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ, , Dnia 28 maja 2019 r., , , Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, w składzie następującym:, Przewodniczący, , Sędzia NSA Mirosława Rozbicka – Ostrowska, , Sędziowie, Sędzia WSA Ewa Kamieniecka, Sędzia WSA Wanda Wiatkowska - Ilków (spr.), , , Protokolant, sekretarz sądowy Katarzyna Leśniowska, , , po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 28 maja 2019 r., sprawy ze skargi M.B., na decyzję Rektora A we W., z dnia [...], w przedmiocie uchylenia decyzji o przyznaniu stypendium Rektora dla najlepszych studentów, , oddala skargę w całości., ,


UZASADNIENIE

Odwoławcza Komisja Stypendialna A decyzją z dnia [...] listopada 2018 r. na podstawie:

- art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1257),

- art. 173 ust. 1 pkt. 3, art. 174 ust. 4, art. 175 ust. 2, 3, 4, art. 177, art. 181 i art. 184 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. z 2016 r. poz. 1842 z późn. Zm.) w związku z art. 270 pkt. 1, art. 273, art. 275 pkt. 1 ustawy z dnia 3 lipca 2018 r. - Przepisy wprowadzające ustawą - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. 2018 r., poz. 1669),

- § 5 Regulaminu ustalania wysokości, przyznawania i wypłacania świadczeń pomocy materialnej dla studentów A we W.,

- Zarządzenia Nr [...] Rektora A we W. z dnia 5 listopada 2018 r. zmieniające zasady przyznawania i wypłacania świadczeń pomocy materialnej dla studentów,

- Zarządzenia Nr [...] Rektora A. we W. z dnia 15 października 2018 r. w sprawie powołania odwoławczej komisji stypendialnej do rozpatrzenia wniosków o przyznanie stypendium rektora dla najlepszych studentów, przyznała M. B. stypendium rektora dla najlepszych studentów na rok akademicki 2018/2019 w wys. 600 zł/m-c na okres 1 października 2018 r. do dnia 30 czerwca 2019 r.

W uzasadnieniu wskazano, że w dniu 18 października 2018 r. M. B. złożyła wniosek o przyznanie stypendium rektora na wydziale [...], kierunek [...], [...] rok studiów [...] stopnia.

Zgodnie z § 5 Regulaminu odwoławcza komisja stypendialna rozpatrzyła wniosek i ustaliła łączną liczbę punktów w wysokości 106,7.

Dodano, że wykazy osiągnięć naukowych, artystycznych lub sportowych za które przyznawane są punkty, sposób ich potwierdzania oraz liczbę punktów za każde uznane osiągnięcie określone są w załączniku Nr 13 do Regulaminu. Stypendia przyznawane są na podstawie listy rankingowej na danym kierunku i roku studiów według uzyskanej sumy punktów za wysoką średnią ocen i każde uznane osiągnięcie artystyczne, naukowe lub sportowe. W rankingu sporządzonym przez komisję w celu wyłonienia do 10% najlepszych studentów z najwyższą liczbą punktów na danym kierunku i roku studiów, wnioskodawczyni zajęła 1 miejsce, uzyskując 106,7 punktów.

Uzyskanie przez studentkę 106,7 pkt. kwalifikuje do przyznania stypendium rektora dla najlepszych studentów w roku akademickim 2018/2019 zgodnie z art. 174 ust. 4 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym oraz § 5 Regulaminu. Przyznano 1 stypendium dla 10% najlepszych studentów z ogólnej liczby 14 studentów [...] roku studiów [...] stopnia, kierunek [...], studia stacjonarne.

Rektor A. we W. decyzją z dnia [...] grudnia 2018 r. na podstawie: - art. 104, art. 163 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1257), - art. 173 ust. 1, art. 174 ust. 4 w zw. z art. 94 ust. 1 pkt. 7, art. 176 ust. 3, art. 177 ust. 5, 6, art. 184 ust. 5, art. 186 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. z 2016 r. poz. 1842 z późn. zm.) w związku z art. 270 ust. 1, art. 273, art. 275 ust. 1 ustawy z dnia 3 lipca 2018 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. 2018 r., poz. 1669), - § 5 i § 10 ust. 10 Regulaminu ustalania wysokości, przyznawania i wypłacania świadczeń pomocy materialnej dla studentów A. we W., uchylił decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej z dnia [...] listopada 2018 r. i odmówił przyznania M. B. stypendium rektora dla najlepszych studentów na rok akademicki 2018/2019.

W uzasadnieniu decyzji podał:

W dniu 18 października 2018 r. studentka złożyła wniosek o przyznanie stypendium rektora na wydziale [...], kierunek [...], [...] rok studiów [...] stopnia.

Regulamin ustalania wysokości, przyznawania i wypłacania świadczeń pomocy materialnej, o którym mowa w art. 186 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym, określa m. in.:

- szczegółowe kryteria i tryb udzielania świadczeń pomocy materialnej dla studentów oraz

- sposób wyłaniania studentów mogących otrzymać stypendium rektora dla najlepszych studentów (§1 ust. 1 Regulaminu).

Stosownie do art. 173 ust. 1 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, student może ubiegać się o pomoc materialną że środków przeznaczonych na ten cel w budżecie państwa w formie: 1) stypendium socjalnego, 2) stypendium specjalnego dla osób niepełnosprawnych, 3) stypendium rektora dla najlepszych studentów, 4) stypendium ministra za wybitne osiągnięcia, 8) zapomogi. Prawo do pomocy materialnej przysługuje zatem studentowi, czyli osobie kształcącej się na studiach wyższych, które ustawa definiuje jako studia pierwszego stopnia, studia drugiego stopnia lub jednolite studia magisterskie, prowadzone przez uczelnię do tego uprawnioną (art. 2 ust. 1 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym).

Według art. 184 ust. 5 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, studentowi który po ukończeniu jednego kierunku studiów kontynuuje naukę na drugim kierunku studiów, nie przysługują świadczenia, o których mowa w art. 173 ust. 1 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, chyba że kontynuuje on studia po ukończeniu studiów pierwszego stopnia w celu uzyskania tytułu zawodowego magistra lub równorzędnego, jednakże nie dłużej niż przez okres trzech lat.

Art. 184 ust. 5 ustanawia zasadę prawa do świadczeń pomocy materialnej do czasu ukończenia jednego kierunku studiów z tytułem zawodowym magistra lub równorzędnym, z którego wynika że student, który ukończył jeden kierunek studiów z tytułem zawodowym magistra lub równorzędnym, nie ma prawa do świadczeń pomocy materialnej na kolejnym kierunku studiów. Student nie może otrzymywać świadczeń wymienionych w art. 173 ust. 1 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, jeśli uzyskał już tytuł magistra lub równorzędny na innym kierunku studiów, ponieważ w tym przypadku nie zostanie spełniona przesłanka kontynuowania studiów na drugim kierunku studiów w celu uzyskania tytułu zawodowego magistra. Dlatego też student, który ukończył już jeden kierunek studiów I stopnia, nie ma prawa do świadczeń pomocy materialnej na kolejnym kierunku studiów I stopnia.

Zgodnie ze złożonym oświadczeniem we wniosku o stypendium rektora, studentka ukończyła studia pierwszego stopnia na kierunku [...] i uzyskała tytuł zawodowy [...] na B. Mając na uwadze ten fakt oraz treść art. 184 ust 5 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym nie jest możliwe przyznanie studentce stypendium rektora dla najlepszych studentów. Stypendium może być przyznane tylko wtedy, gdy drugi kierunek studiów prowadzi do uzyskania tytułu magistra, a taka sytuacja nie ma miejsca w przedmiotowej sprawie.

Zgodnie z art. 177 ust. 6 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym rektor w ramach nadzoru nad działalnością odwoławczej komisji stypendialnej, o którym mowa w ust. 5 postanowił, że decyzja OKS z dnia [...] listopada 2018 r. dotycząca przyznania stypendium rektora dla najlepszych studentów została podjęta niezgodnie z przepisami ustawy oraz regulaminem, o którym mowa w art. 186 ust. 1 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym.

Skargę na powyższą decyzję z wnioskiem o jej uchylenie złożyła zainteresowana.

W uzasadnieniu skargi podała, że Rektor uzasadniając zaskarżoną decyzję wskazał na brzmienie art. 184 ust. 5 ustawy o szkolnictwie wyższym.

W ocenie skarżącej został on zinterpretowany na jej niekorzyść oraz w oderwaniu od art. 184 ust. 4 wymienionej wyżej ustawy.

Podała, że w dniu składania wniosku o stypendium w roku akademickim 2018/2019 była studentką Wydziału [...] Studiów [...] stopnia na B i były one kontynuacją studiów [...] stopnia tego samego kierunku na tej samej uczelni.

Drugim kierunkiem studiów była [...] na A. we W., i na tym kierunku ubiegała się o stypendium zgodnie z art. 184 ust. 4 wskazując ten kierunek studiów, jako wybrany przez nią do ubiegania się o świadczenia materialne.

Art. 184 ust. 5 oświadcza, że studentowi, który kontynuuje naukę na drugim kierunku studiów przysługują świadczenia, o których mowa, tylko jeśli kontynuuje on studia po ukończeniu studiów pierwszego stopnia w celu uzyskania tytułu zawodowego magistra lub równorzędnego. Zatem w dniu składania wniosku o stypendium spełniała warunki do uzyskania stypendium w myśl art. 184 ust. 4 ustawy.

Skarżąca wskazała, że w formularzu aplikacji o stypendium uczelni A. we W., w punkcie: VIII Odbyte studia w innej uczelni w ramach wymiany zagranicznej LLP programu Erasmus, Erasmus+, w ramach krajowych programów unijnych MOST, umów bilateralnych ITS, IPS równolegle na drugim kierunku studiów, ukończone inne formy kształtowania (studia podyplomowe) – punktowane są inne formy kształcenia. Sprzeczne jest to z uzasadnieniem ujętym w decyzji, od której się odwołuje.

Zainteresowana poinformowała też, że z dniem 15 lutego 2019 r. otrzymała tytuł magistra inżyniera [...] i z tym dniem utraciła prawo do otrzymania świadczeń pomocy materialnej, o których mowa, dlatego zgodnie z art. 184 ust. 8 ustawy ubiega się o wypłacenie świadczeń z okresu od 1 października 2018 r. do 28 lutego 2019 r.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie a uzasadniając ten wniosek przywołał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 2107) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem. Sąd nie może oprzeć tej kontroli na kryterium słuszności czy sprawiedliwości społecznej.

Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego lub przepisami prawa procesowego.

Uchylenie decyzji administracyjnej względnie stwierdzenie jej nieważności przez sąd następuje tylko w przypadkach istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.) – dalej p.p.s.a.

Według Sądu organy wydając zaskarżoną decyzję nie naruszyły przepisów prawa – z tego też względu skarga podlega oddaleniu.

Przedmiotem skargi jest decyzja Rektora A we W. – dalej A z dnia [...] grudnia 2018 r. uchylająca decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej tej uczelni z dnia [...] listopada 2018 r. i odmawiająca przyznania stypendium rektora dla najlepszych studentów na rok akademicki 2018/2019.

Niesporne są uprawnienia Odwoławczej Komisji Stypendialnej A do podejmowania decyzji w przedmiocie rozpoznawania wniosków o przyznanie stypendium rektora dla najlepszych studentów (stypendium powyższe przewiduje art. 175 ust. 1 pkt 3 ustawy o szkolnictwie wyższym). Wynikają one z § 5 ust. 4 regulaminu ustalania wysokości przyznawania i wypłacania świadczeń pomocy materialnej dla studentów A we W. uchwalonego na podstawie art. 186 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym oraz z pkt 5 zarządzenia Nr [...] Rektora A: z dnia 15 października 2018 r. w sprawie powołania odwoławczej komisji stypendialnej. Powyższymi przepisami Rektor A, upoważnił ten organ do rozpatrywania wniosków stypendialnych rektora dla najlepszych studentów oraz odwołań od decyzji Wydziałowych Komisji Stypendialnych. Wskazane przepisy ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz.U. z 2017 r. poz. 2183 ze zm.) oraz regulamin mogą być zastosowane w sprawie na podstawie art. 270, 273 ust. 2 i 275 ust. 1 ustawy z dnia 3 lipca 2018 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz.U. z 2018 r. poz. 1669).

Uprawnienia Rektora do uchylenia decyzji przyznającej skarżącej stypendium wynikają z art. 177 ust. 5 i 6 ustawy o szkolnictwie wyższym. Stanowią one, że nadzór nad działalnością komisji stypendialnej i odwoławczej komisji stypendialnej, o których mowa w art. 1-5 ust. 3-4 sprawują odpowiednio kierownik podstawowej jednostki organizacyjnej lub rektor, a nadzór nad działalnością komisji, o których mowa w art. 176 ust. 3 rektor (ust. 5). W ramach nadzoru, o którym nowa w ust. 5, odpowiednio kierownik podstawowej jednostki organizacyjnej lub rektor może uchylić decyzję komisji stypendialnej lub odwoławczej komisji stypendialnej niezgodną z przepisami ustawy lub regulaminem, o którym mowa w ust. 186 ust. 1.

Przedmiotem sporu pomiędzy stronami jest, czy wystąpiła przesłanka niezgodności decyzji OKS z dnia [...] listopada 2018 r. z przepisami prawa i konsekwentnie czy były podstawy do jej uchylenia przez Rektora.

W ocenie skarżącej podstawą do rozpoznania jej wniosku jest art. 184 ust. 4 ustawy o szkolnictwie wyższym, a nie wskazany przez Rektora art. 184 pkt 5 tej ustawy.

Przepisy te stanowią:

Art. 184 ust. 4 student studiujący równocześnie na kilku kierunkach studiów może otrzymać stypendium socjalne, stypendium specjalne dla osób niepełnosprawnych, zapomogę stypendialną rektora dla najlepszych studentów i stypendium ministra za wybitne osiągnięcia tylko na jednym wskazanym przez studenta kierunku studiów.

Ust. 5 art. 184 powołanej ustawy brzmi następująco: studentowi który po ukończeniu jednego kierunku studiów kontynuuje naukę na drugim kierunku studiów, nie przysługują świadczenia, o których mowa w art. 173, chyba, że kontynuuje on studia po ukończeniu studiów pierwszego stopnia w celu uzyskania tytułu zawodowego magistra lub równorzędnego jednak nie dłużej niż przez okres trzech lat.

Stan faktyczny w niniejszej sprawie był niesporny.

Skarżąca sporządziła wniosek o przyznanie stypendium rektora dla najlepszych studentów w roku akademickim 2018/2019 w dniu 18 października 2018 r. Został on skierowany do Rektora A we W. W tym czasie była studentką Wydziału [...] na kierunku [...] na specjalności [...] studiów [...] stopnia na B. Były one kontynuacją studiów [...] stopnia tego samego kierunku, na tej samej uczelni.

Drugim kierunkiem studiów jakie podjęła była [...] na Wydziale [...] A we W. Były to studia wyższe – studia pierwszego stopnia.

Zgodnie bowiem z art. 2 ustawy o szkolnictwie wyższym studia wyższe oznaczają – studia pierwszego stopnia, studia drugiego stopnia lub jednolite studia magisterskie, prowadzone przez uczelnię uprawnioną do ich prowadzenia.

Zgodzić się należy ze skarżącą, że wykładnię przepisu art. 184 ust. 5 ustawy należy przeprowadzić łącznie z regulacją zawartą w art. 184 ust. 4 ustawy. Z powołanego art. 184 ust. 4 ustawy wynika zasada, którą przyjęto w ustawie, że student studiujący równocześnie na kilku kierunkach studiów może otrzymać przewidziane w tym przepisie stypendium tylko na jednym wskazanym przez siebie kierunków studiów. Skarżąca w dniu składania wniosku ukończyła jeden kierunek studiów – I stopień studiów wyższych na B Wydział [...]. Niezależnie od tego, czy pobierała na tym kierunku stypendium, czy też nie, na drugim kierunku studiów – w tym przypadku na A nie przysługuje jej stypendium. Wynika to wprost z art. 185 ust. 5 ustawy. Stan faktyczny zaistniały w sprawie nie upoważnia do zastosowania art. 184 ust. 4 ustawy, skarżąca nie studiuje bowiem równocześnie na dwóch kierunkach. Jeden z nich w dacie składania wniosku ukończyła.

Art. 184 ust. 5 ustawy wprowadza w części końcowej przepisu wyjątek, od wskazanej wyżej zasady i ma to miejsce wówczas gdy student kontynuuje studia po ukończeniu studiów pierwszego stopnia w celu uzyskania tytułu zawodowego magistra.

Według Sądu brzmienie obu przepisów (art. 184 ust. 4 i ust. 5) daje podstawę do uznania, że art. 184 ust. 4 mówi o równoczesnych studiach wyższych – pierwszego stopnia. Ukończenie jednego kierunku studiów licencjackich lub jednolitych magisterskich wyłącza możliwość uzyskania stypendium na drugim kierunku studiów I stopnia i oczywiście II stopnia za wyjątkiem sytuacji wskazanej w art. 184 ust. 5.

Z tego też powodu skarżąca nie mogła uzyskać stypendium ma A, mogła je otrzymać tylko na B, Wydziale [...].

W świetle powyższych rozważań, uznać należy, że Odwoławcza Komisja Stypendialna wydając decyzję z dnia [...] listopada 2018 r. naruszyła art. 184 ust. 4 i ust. 5 i z tych względów Rektor A był zobowiązany do wydania zaskarżonej decyzji.

Reasumując zaskarżona decyzja Rektora A z dnia [...] grudnia 2018 r. nie narusza prawa i z tych względów skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a. należało oddalić.