Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 88/05
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2005-10-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Hasła tematyczne: Drogi publiczne
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy: article: art. 4 pkt 8, art. 27
journal: Dz.U. 2001 nr 63 poz 636
law: Ustawa z dnia 11 maja 2001 r. Prawo o miarach.
article: art. 185 par. 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janina Antosiewicz, Sędziowie NSA Maria Wiśniewska, Leszek Włoskiewicz /spr./, Protokolant Urszula Radziuk, po rozpoznaniu w dniu 26 października 2005 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Celnej w B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 26 października 2004r. sygn. akt III SA/Lu 383/04 w sprawie ze skargi "B." S.A. w R. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia 19 maja 2004 r. (...) w przedmiocie kary za przejazd pojazdem ponadnormatywnym 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie, 2. zasądza od "B." S.A. w R. na rzecz Dyrektora Izby Celnej w B. kwotę 550 /pięćset pięćdziesiąt/ zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie - działając na podstawie art. 145 par. 1 pkt 1a oraz c ustawy z dnia 20 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./, po rozpoznaniu skargi "B." S.A. w R. - wyrokiem z dnia 26 października 2004 r. III SA/Lu 383/04 uchylił decyzję Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia 19 maja 2004 r. (...) oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w K. z dnia 27 stycznia 2004 r. (...) /jak podano w sentencji, jak zaś wynika z uzasadnienia oraz akt sprawy decyzję tego organu, lecz z dnia 29 marca 2004 r./, którą - na podstawie art. 13g ust. 1-4 oraz art. 40b ust. 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych /Dz.U. 2000 nr 71 poz. 838 ze zm./ - wymierzono Spółce karę pieniężną w wysokości 3.480 zł za przejazd po drogach publicznych bez zezwolenia pojazdu nienormatywnego, tj. przekraczającego dopuszczalny nacisk na osie, co zostało ustalone w wyniku ważenia pojazdu wagą samochodową w dniu 10 lutego 2004 r.

Sąd najpierw podał, że decyzje organów celnych "... zapadły z naruszeniem przepisów dotyczących sposobu ważenia jako przesłanki ustalenia ponadnormatywnego nacisku osi pojazdu", po czym zarzucił organom, że "nie wskazały na podstawie jakich uregulowań prawnych dokonano pomiaru dynamicznego obciążenia osi pojazdu", aby ostatecznie stwierdzić, że w chwili dokonywania pomiaru takich przepisów nie było.

Sąd uznał bowiem, że zarządzenie Prezesa Głównego Urzędu Miar z dnia 22 grudnia 2000 r. Nr 39 w sprawie wprowadzenia przepisów metrologicznych o wagach samochodowych do ważenia pojazdów w ruchu /Dz.Urz. Miar i Probiernictwa nr 6 poz. 40/ - wydane na podstawie art. 8 pkt 1 ustawy z dnia 3 kwietnia 1993 r. - Prawo o miarach /Dz.U. nr 55 poz. 248/, następnie dwukrotnie nowelizowanego - nie stanowi, w świetle art. 87 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, źródła prawa powszechnie obowiązującego, w każdym razie zaś mogło znajdować zastosowanie najdalej do dnia 30 marca 2002 r. /jak stanowi art. 51 ustawy z dnia 21 grudnia 2001 r. ... o zmianie niektórych ustaw - Dz.U. nr 154 poz. 1800/, podczas gdy rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 10 lutego 2004 r. w sprawie wymagań metrologicznych, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu /Dz.U. nr 35 poz. 316/ - wydane na podstawie art. 9 pkt 3 ustawy z dnia 11 maja 2001 r. - Prawo o miarach /Dz.U. nr 63 poz. 636 ze zm./, która zastąpiła ustawę z dnia 3 kwietnia 1993 r. - weszło w życie dopiero 13 marca 2004 r. i w dniu dokonywania pomiaru /10 lutego 2004 r./ jeszcze nie obowiązywało.

Sąd uznał w szczególności, że "brak wymaganych przepisów, pozwalających na zgodne z prawem ustalenie nacisku osi, uniemożliwia ustalenie stanu faktycznego w taki sposób, który byłby możliwy do zaakceptowania w ramach obowiązującego porządku prawnego, tym samym nie jest możliwe zastosowanie określonej normy o charakterze sankcyjnym, a więc nałożenie opłaty za przejazd pojazdem nienormatywnym", decyzje zaś organów obu instancji "zapadły z naruszeniem art. 6, 7, 8, 77 par. 1 i 80 Kpa, a w konsekwencji - z naruszeniem art. 13g ustawy o drogach publicznych".

Wnosząc skargę kasacyjną Dyrektor Izby Celnej w B. jako podstawy przytoczył:

"1/ naruszenie prawa materialnego, a mianowicie art. 13 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 13g ust. 1-4 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych /Dz.U. 2000 nr 71 poz. 838 ze zm./ w związku z art. 8 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 3 kwietnia 1993 r. - Prawo o miarach /Dz.U. 1993 nr 55 poz. 248/ w brzmieniu obowiązującym do dnia 29 marca 2001 r. przez niewłaściwe zastosowanie ww. przepisów polegające na błędnym przyjęciu braku związku pomiędzy ustaleniami faktycznymi poczynionymi w toku przedmiotowego postępowania, a normą prawną zawartą w naruszonych przepisach prawa,

2/ naruszenie prawa materialnego, a mianowicie art. 27 ustawy z dnia 11 maja 2001 r. - Prawo o miarach /Dz.U. nr 63 poz. 636 ze zm./ poprzez błędną wykładnię polegającą na tym, że ww. przepis nie ma zastosowania w stanie faktycznym sprawy,

3/ naruszenie przepisów postępowania, a mianowicie art. 145 par. 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270/ w związku z art. 7, 77, 80 Kpa oraz art. 40b ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych /Dz.U. 2000 nr 71 poz. 838 ze zm./ poprzez przyjęcie, iż uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy."

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono m.in., że - aby ograniczyć się tylko do argumentacji, która nie jest zawarta wprost w samym sformułowaniu podstaw kasacyjnych - do pomiaru użyto wagi odpowiedniego typu, zatwierdzonego decyzją Prezesa Urzędu Miar, mającej władztwo legalizacji ważne do 30 listopada 2005 r.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Wprawdzie zarzut, przytoczony w pkt 3, jest oczywiście chybiony - gdyż nie zachodziły określone w art. 151 par. 2 w związku z art. 146 Kpa oraz w art. 158 par. 2 w związku z art. 156 par. 2 Kpa przyczyny stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa, i art. 145 par. 1 pkt 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie znajdował zastosowania w sprawie, lecz skarga kasacyjna ma usprawiedliwioną podstawę, najtrafniej wyrażoną w zarzucie objętym pkt 2.

Sąd bowiem pominął art. 27 ustawy z dnia 11 maja 2001 r. - Prawo o miarach, który stanowi, że przyrządy pomiarowe zalegalizowane przed wejściem w życie ustawy, niespełniające jej przepisów, mogą być nadal legalizowane, o ile spełniają wymagania dotychczasowych przepisów.

Natomiast, jeżeli poprzednio dopuszczone do użytkowania przyrządy pomiarowe mogą być nadal legalizowane, o ile spełniają wymagania dotychczasowych przepisów - a waga samochodowa w tej sprawie miała ważne świadectwo legalizacji - tym samym mogą być nadal stosowane do pomiarów tak, jak były stosowane dotychczas.

Nie można też podzielić przekonania Sądu, aby domniemaną lukę prawną wypełniało dopiero rozporządzenie z dnia 10 lutego 2004 r. w sprawie wymagań metrologicznych, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu, gdyż - w świetle legalnej definicji zawartej w art. 4 pkt 8 Prawa o miarach - wymagania metrologiczne nie stanowią "przepisów dotyczących sposobu ważenia", ponadto określone w rozporządzeniu wymagania odnoszą się do nowych przyrządów, nieobjętych regulacją z art. 27 tej ustawy.

Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji na mocy art. 185 par. 1 i art. 203 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.