Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 569/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2010-12-03 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: uchylono zaskarżone decyzje
Powołane przepisy: article: art. 247 par. 1
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Sygn. akt I SA/Kr 569/10 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 3 grudnia 2010r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Piotr Głowacki (spr.), Sędziowie: WSA Agnieszka Jakimowicz, WSA Maria Zawadzka, Protokolant: Iwona Sadowska - Białka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 grudnia 2010r., sprawy ze skarg Z.B., na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 28 lipca 2009r. Nr [...], Nr [...], Nr [...], w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznych, I. uchyla zaskarżone decyzje oraz poprzedzające je decyzje organu I instancji, II. określa, że zaskarżone decyzje nie mogą być wykonane do chwili uprawomocnienia się wyroku, III. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na rzecz doradcy podatkowego K.M. 720 zł (siedemset dwadzieścia złotych) tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu, IV. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącego 600zł ( sześćset złotych) tytułem poniesionych opłat wpisowych .


UZASADNIENIE

Decyzjami z dnia 13 maja 2009r. Nr [...], Nr [...], Nr [...], Dyrektor Izby Skarbowej, działając na podstawie przepisów art.247 § 1 i art. 248 Ordynacji podatkowej, odmówił stwierdzenia nieważności następujących decyzji ostatecznych wydanych przez Naczelnika Urzędu Skarbowego .

- z dnia 25.03.2006r.Nr 25962 w sprawie ustalenia wysokości karty podatkowej na rok 2006;

- z dnia 20.04.2007r.Nr 29156 w sprawie ustalenia wysokości karty podatkowej na rok 2007;

- oraz z dnia 16.04.2008r.Nr 32407 w sprawie ustalenia wysokości karty podatkowej na rok 2008.

W uzasadnieniach decyzji organ podał, że w dniu 5.03.2009r. Z.B. wniósł o stwierdzenie nieważności w/w decyzji wydanych przez Naczelnika Urzędu Skarbowego. W uzasadnieniu wniosku podatnik zarzucił, iż decyzje te naruszają art. 247 § 1 pkt 2 i 3 oraz art. 207 Ordynacji podatkowej w związku z art. 1 ustawy z dnia 20.11.1998r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz.U. Nr 144, poz. 930 ze zm.). Podatnik zwrócił uwagę, iż brak podstawy wynikającej z przepisów prawa materialnego tj. w/w ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne do wydania decyzji, co stanowi rażące naruszenie prawa i podstawowych zasad konstytucji. Zdaniem podatnika decyzja Prezydenta Miasta K. o wykreśleniu z ewidencji działalności gospodarczej wiąże organy państwowe, w tym Naczelników Urzędów Skarbowych. Wobec tego ustalenie wysokości kart podatkowych przy braku prowadzenia działalności gospodarczej stanowi naruszenie prawa.

Odnosząc się do powyższych zarzutów Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, że zgodnie z art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 20 listopada 1998r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne - naczelnik urzędu skarbowego uwzględniając wniosek o zastosowanie karty podatkowej, wydaje decyzję ustalającą wysokość podatku dochodowego w formie karty podatkowej, odrębnie na każdy rok podatkowy(...).

Z kolei zgodnie z art. 36 ust. 1 pkt 2 w/w ustawy podatnicy opodatkowani w formie karty podatkowej są obowiązani zawiadomić naczelnika urzędu skarbowego o likwidacji prowadzonej działalności. O zmianie o której mowa w w/w przepisie podatnik jest obowiązany zawiadomić w formie pisemnej naczelnika urzędu skarbowego, najpóźniej w terminie siedmiu dni od powstania okoliczności powodujących zmiany (art.36 ust.7 w/w ustawy).

Wniosek podatnika o wydanie karty podatkowej na okres od 1.12.1993r. został złożony w dniu 16.12.1993r. Organ podatkowy w oparciu o w/w wniosek wydawał decyzje ustalające wysokość stawki karty podatkowej na każdy rok odrębnie, w tym decyzję o ustaleniu stawki karty podatkowej na lata 2006- 2008. Jakkolwiek Z.B. zgodnie z decyzją Prezydenta Miasta z dniem 06.10.2006r. został wykreślony z ewidencji działalności gospodarczej w zakresie zarobkowego przewozu osób taksówką osobową, to jednak o fakcie tym nie poinformował naczelnika urzędu skarbowego, nie wypełnił zatem obowiązku wynikającego z art. 36 ust. 7 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne. Wobec tego w ocenie organu sposób postępowania naczelnika urzędu skarbowego był zgodny z obowiązującymi przepisami, a istota załatwienia sprawy, w tym wypadku wydanie decyzji, była zgodna z obowiązującą regulacją prawną. Dyrektor Izby Skarbowej zauważył, iż w/w decyzja Prezydenta Miasta nie może mieć żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Podatnik miał możliwość pokierowania swoimi interesami w sposób wykluczający systematyczne narastanie zaległości podatkowych poprzez złożenie w stosownym czasie zawiadomienia o zaprzestaniu prowadzenia działalności gospodarczej tym bardziej, iż został pouczony w punkcie 3 decyzji o obowiązku powiadomienia o wszelkich zmianach w terminie do 7 dni.

Z powyższymi decyzjami nie zgodził się Z.B., wnosząc odwołania i zarzucając, iż doszło do wydania decyzji bez podstawy prawnej, gdyż oparto decyzje na przepisach prawa materialnego odnoszących się do stanów faktycznych ewidentnie odmiennych od stanów występujących w danej sprawie, poprzez "przyjęcie nieprawdziwego stanu faktycznego, czyli zastosowanie błędnego stanu faktycznego do osoby, do której nie mają zastosowania pierwotne przepisy definiujące i wskazujące osoby, które podlegają obowiązkom z art. 1 pkt. 1 oraz art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 20.11.1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne w związku z art. 2 oraz art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej, w stosunku do wtórnych przepisów postępowania, które stosuje się jako następstwo podlegania pierwotnym". W ocenie Z.B. Naczelnik Urzędu Skarbowego był poinformowany o likwidacji działalności gospodarczej, gdyż był w posiadaniu decyzji Prezydenta Miasta Nr [...] z dnia 25.10.2006 roku.

Ponadto zarzucił, iż Dyrektor Izby Skarbowej w uzasadnieniu odmowy stwierdzenia nieważności jedynie enigmatycznie napisał o uwzględnieniu zgłaszanych przerw w prowadzonej działalności bez wskazania dat podań o przerwę, gdyż ostatnia przerwa w prowadzonej działalności zgłoszona 21.10.1999 roku do odwołania - w pierwotnej wersji była faktycznym zaprzestaniem prowadzenia działalności przez podatnika. Skoro nigdy potem nie był zgłoszony wniosek o podjęcie przerwanej działalności przerwa ta trwała od 21.10.1999 r. do formalnego wykreślenia, czyli 25.10.2006r.

Decyzjami z dnia 28 lipca 2009r. Nr [...], [...], [...], Dyrektor Izby Skarbowej , działając na podstawie art. art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 221 Ordynacji podatkowej, utrzymał w mocy decyzje organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że opodatkowanie w formie karty podatkowej z uwagi na jej uproszczony i uprzywilejowany charakter wiąże się z koniecznością spełnienia określonych warunków wynikających z ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne i nakłada równocześnie na podatnika określone obowiązki wobec urzędu skarbowego, których musi bezwzględnie dotrzymać, jeżeli chce korzystać z tej formy ustalenia zobowiązania podatkowego. Jednym z nich zgodnie z brzmieniem art. 36 ust. 1 pkt. 2 oraz ust. 7 jest obowiązek zawiadomienia w formie pisemnej urzędu skarbowego, najpóźniej w terminie 7 dni od powstania okoliczności powodujących zmiany tj. w tym wypadku o likwidacji działalności gospodarczej. Ponadto w pouczeniach zawartych w decyzjach o ustaleniu wysokości stawki karty podatkowej na kolejne lata podatnik miał wyszczególnione podstawowe obowiązki wynikające z korzystania z tej formy opodatkowania. Z.B. dokonał skutecznego zgłoszenia likwidacji działalności dopiero wnioskiem z dnia 6.10.2008r. Bez znaczenia pozostaje w mniejszej sprawie przekonanie podatnika, iż po wykreśleniu prowadzonej przez niego działalności z ewidencji działalności gospodarczej decyzją Prezydenta Miasta Nr [....] z dnia 25.10.2006 r. nie prowadził on działalności gospodarczej, a więc nie miały zastosowania do jego osoby pierwotne przepisy definiujące i wskazujące osoby, które podlegają obowiązkom z art. 1 pkt 1 oraz art. 2 ust. 1 w/w ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym. Przekonanie to, mogące wynikać, czy to z niedopatrzenia, czy z niewłaściwego rozumienia przepisów nie daje podstaw do uznania argumentacji podatnika, iż decyzje Naczelnika Urzędu Skarbowego w sprawie ustalenia wysokości karty podatkowej wydano bez podstawy prawnej, gdyż oparto ją na przepisach prawa materialnego odnoszących się do stanów faktycznych ewidentnie odmiennych od stanów występujących w danej sprawie. Naczelnik Urzędu Skarbowego działając zgodnie z obowiązującą regulacją prawną prolongował złożony wcześniej wniosek o opodatkowanie kartą podatkową, wydając decyzję w sprawie ustalenia wysokości karty podatkowej na lata 2006-2008.

Odnosząc się do zarzutu, iż ostatnia zgłaszana przez podatnika przerwa w prowadzonej działalności gospodarczej była faktycznym zaprzestaniem prowadzenia działalności gospodarczej, organ wskazał, iż we wniosku z dnia 21.10.1999r. podatnik podał zamknięty okres przerwy, ściśle określając datę jej zakończenia na 31.12.1999 r., tym samym organ podatkowy nie miał podstaw do przyjęcia, że przerwa ta była kontynuowana po tej dacie.

W skargach od powyższych decyzji Z.B. zarzucił naruszenie:

- art. 207 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 1. pkt 1 oraz art. 2. pkt 1 ustawy z dnia 20.11.1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne oraz w zw. z art. 2 oraz art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej.

- art. 122 Ordynacji podatkowej poprzez błędną ocenę stanu faktycznego.

Uzasadniając powyższe skarżący powtórzył argumenty podnoszone w odwołaniach, podkreślając iż organy bezzasadnie nie uznały w postępowaniu istotnego dowodu w postaci decyzji Prezydenta Miasta Nr [...] z dnia 25.10.2006 roku o wykreśleniu podatnika z ewidencji działalności gospodarczej. O powyższym organ podatkowy posiadał wiedzę. W oparciu o powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonych decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargi Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o ich oddalenie, podtrzymując prezentowane dotychczasowe stanowisko.

Postanowieniem z dnia 9 września 2010r. Sąd połączył sprawy o sygn. od I SA/Kr 569/10 do I SA/Kr 571/10, do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia pod sygn. I SA/Kr 569/10.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. - oznaczanej dalej jako p.p.s.a.), uprawniony jest do badania czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Zgodnie z art. 152 p.p.s.a. w razie uwzględnienia skargi sąd w wyroku określa, czy i w jakim zakresie zaskarżony akt lub czynność nie mogą być wykonane. Rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku.

Wady, skutkujące koniecznością uchylenia decyzji lub postanowienia, wskazane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. W szczególności na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" p.p.s.a. sąd uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy.

Skarga zasługuje na uwzględnienie. Istota rzeczy w rozpoznawanej sprawie sprowadza się do oceny skutków dla podatku w formie karty podatkowej zgłoszonej przez skarżącego przerwy w prowadzeniu działalności gospodarczej. Problematyka ta była już wyjaśniana w orzecznictwie sądów administracyjnych , które wypracowały spójne w tym zakresie stanowisko. Przywołać tu należy choćby wskazywany przez skarżącego wyrok NSA z 24 sierpnia 2001 r. ( I SA / Łd 1130 / 99 ). I tak stosownie do przepisu art. 25 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz. U. Nr 144, poz. 930), mającej zastosowanie w tej sprawie, podatnicy prowadzący działalność, o której mowa w art. 23 ustawy, podlegają opodatkowaniu w formie karty podatkowej, jeżeli złożą wniosek o zastosowanie opodatkowania w tej formie. Opodatkowanie w formie karty podatkowej przyznawane jest wyłącznie na wniosek zainteresowanego podatnika, złożony we właściwym urzędzie skarbowym w terminie do dnia 31 grudnia roku poprzedzającego rok podatkowy, od którego ma być zastosowane opodatkowanie w tej formie, a jeżeli podatnik rozpoczyna działalność w ciągu roku podatkowego - przed rozpoczęciem działalności. Jeżeli do końca roku objętego opodatkowaniem w formie karty podatkowej podatnik nie zgłosił likwidacji działalności, uważa się, że prowadzi nadal działalność opodatkowaną w tej formie /art.29 ust.1 ustawy/. Wniosek o zastosowanie opodatkowania w formie karty podatkowej od dnia 1 stycznia 1999 r. może być złożony nie później niż do dnia 20 stycznia 1999 r. Obowiązek złożenia tego wniosku nie dotyczy podatników, którzy do końca 1998 r. prowadzili działalność gospodarczą i byli opodatkowani w formie karty podatkowej (art. 57 ustawy). Jak z powyższego wynika, obowiązek złożenia wniosku o zastosowanie karty podatkowej dotyczy podatników, którzy uruchomili działalność w 1999 r. albo którzy w 1998 r. korzystali z innej formy opodatkowania podatkiem dochodowym. Z kolei zgodnie z art.34 ust.1 ustawy razie zgłoszenia przez podatnika przerwy w prowadzeniu działalności w danym roku podatkowym, z wyjątkiem podatników prowadzących działalność usługową w zakresie obnośnego i obwoźnego handlu detalicznego, nie pobiera się podatku w formie karty podatkowej za pełny okres przerwy trwającej nieprzerwanie co najmniej dziesięć dni w wysokości 1/30 miesięcznej należności za każdy dzień przerwy, jeżeli podatnik zawiadomi o tej przerwie w terminie trzech dni od dnia jej rozpoczęcia i dnia jej zakończenia. W realiach niniejszej sprawy podatnik zawiadomił Urząd Skarbowy o zawieszeniu działalności gospodarczej od dnia 21. 10. 1998 r. do dnia 31.XII.1998 r. Cytowany przepis nie zobowiązywał podatnika do podania końcowej daty przerwy w działalności gospodarczej. Podanie tej daty nie wywiera więc żadnych skutków prawnych. Należy ją traktować jako orientacyjny termin trwania przerwy. Zatem ustalenie końcowej daty przerwy winno być dokonane stosownie do treści tego przepisu - po zawiadomieniu o jej zakończeniu. Skoro podatnik nie zawiadomił o zakończeniu przerwy w działalności na trzy dni przed dniem 31.XII.1998 r. należało przyjąć, że przerwa trwa nadal. Przepis art.34 reguluje przypadek zgłoszenia przez podatnika przerwy w działalności gospodarczej w danym roku podatkowym. Nie statuuje jednak obowiązku zawiadomienia o kontynuacji przerwy w przypadku, gdy trwa ona nieprzerwanie na przełomie dwóch lat. Brak w tej sytuacji podstawy prawnej i faktycznej do stwierdzenia, że z dniem 1.01.1999 r. podatnik podjął przerwaną działalność gospodarczą, a w konsekwencji brak podstawy prawnej do obciążenia podatnika zryczałtowanym podatkiem dochodowym w formie karty podatkowej za okres zgłoszonej przerwy w prowadzeniu działalności gospodarczej.

Stwierdzając w związku z powyższym naruszenie wskazanych w rozważaniach przepisów prawa materialnego Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji w oparciu o art. 145 §1 p. 1 lit. a powołane wyżej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi , na podstawie art. 152 określił , że zaskarżone decyzje nie mogą być wykonywane do chwili uprawomocnienia się wyroku, o kosztach rozstrzygając na podstawie art.200 tejże.