Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SAB/Wa 307/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-06-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6076 Sprawy objęte dekretem o gruntach warszawskich
658
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Zobowiązano ... i stwierdzono, że bezczynność miała miejsce bez rażącego naruszenia prawa
Powołane przepisy: article: art. 149 par. 1 i par 1a, art. 151, art. 149 par.2, art. 200 , 119 pkt.4, art.120
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Magdalena Durzyńska Sędziowie: WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz WSA Iwona Kosińska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi H. J. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności orzeczenia administracyjnego 1. zobowiązuje Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] do rozpoznania wniosku z dnia 9 grudnia 2013 r. o stwierdzenie nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej [...] z dnia [...] maja 1970 r., nr [...], w terminie trzech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] dopuściło się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3.oddala skargę w pozostałej części; 4. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz H. J. 580 (pięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia 2 listopada 2020 r. H. J. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia 9 grudnia 2013 r. o stwierdzenie nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej [...] z dnia [...] maja 1970 r. nr [...].

Skarżąca zarzuciła organowi naruszenie przepisu art. 36 § 1 w związku z art. 35 § 1 i 3 oraz art. 12 kpa, polegające na braku podejmowania działań bezpośrednio zmierzających do wydania rozstrzygnięcia w sprawie stwierdzenia nieważności powołanego na wstępie orzeczenia administracyjnego. Wskazała, że organ pomimo upływu ustawowych terminów rozstrzygnięcia sprawy oraz upływu ponad 7 lat od złożenia przedmiotowego wniosku o stwierdzenie nieważności orzeczenia nie podejmuje żadnych czynności celem jego rozpoznania. Zdaniem skarżącej nie ulega zatem wątpliwości, że organ pozostaje w bezczynności i przewlekłości w rozpoznaniu tego wniosku. Do dnia złożenia skargi organ nie podjął żadnych czynności mających na celu zakończenie niniejszego postępowania i wydania rozstrzygnięcia.

Skarżąca wniosła o wyznaczenie organowi miesięcznego terminu do wydania decyzji rozstrzygającej wniosek o stwierdzenie nieważności orzeczenia administracyjnego, przyznanie na rzecz skarżącej sumy pieniężnej w wysokości 2000 zł, zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie. Wyjaśniło, że pismem z dnia 13 grudnia 2013 r. wystąpiło do pełnomocnika skarżącej o podanie adresów wymienionych w opisanym wniosku domniemanych spadkobierców K. R. oraz A. R. lub ich następców prawnych, wraz z dokumentami potwierdzającymi ich prawa do spadku. Kolejne pismo w tej sprawie organ wystosował w dniu 7 marca 2014 r., informując, że w przypadku nieuzupełnienia wniosku o dane pozostałych stron postępowania wniosek zostanie pozostawiony bez rozpoznania. Pismo to doręczono adresatowi w dniu 17 marca 2014 r. Następnie w dniu 16 lipca 2014 r. organ poinformował pełnomocnika skarżącej o pozostawieniu żądania bez rozpoznania. Pismo doręczono w dniu 23 lipca 2014 r. Przekazując to pismo, Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało sprawę za zakończoną i numer jej został w repertorium zakreślony jako zakończony, a teczka przekazana do archiwum.

W dniu 2 listopada 2020 r., po upływie 6,5 roku od odebrania przez stronę pisma o pozostawieniu żądania bez rozpoznania, skarżąca złożyła do organu ponaglenie na bezczynność w sprawie rozpoznania wniosku z grudnia 2013 r., a w dniu 4 listopada 2020 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze podkreśliło, że skarżąca nie zareagowała na żadne z trzech skierowanych do niej pism, nie zanegowała ich treści, nie żądała prowadzenia postępowania mimo nieuzupełnienia braków, nie udzieliła też żadnych informacji ani nie przedstawiła dokumentów umożliwiających ustalenie kręgu podmiotowego sprawy. Dopiero przy piśmie z dnia 5 listopada 2020 r. (data wpływu do organu 12 listopada 2020 r.) nazwanym "pismo w toku postępowania" pełnomocnik skarżącej przesłał liczne postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku po spadkobiercach przeddekretowych właścicieli nieruchomości, przy czym wszystkie te dokumenty, poza jednym, pochodzą sprzed dnia, w którym organ po raz drugi wezwał stronę do przedłożenia dokumentów umożliwiających ustalenie kręgu podmiotowego sprawy. Wcześniej pełnomocnik skarżącej aktów tych nie przedłożył. Ponadto gdyby skarżąca zareagowała na pisma skierowane do niej w 2013 r. i 2014 r. lub zwróciła się do organu w ciągu ostatnich 6 lat o wszczęcie postępowania i wydanie orzeczenia, Samorządowe Kolegium Odwoławcze podjęłoby stosowne działania. Biorąc jednak pod uwagę, że postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku po K. S., zmarłym w 2007 r., pochodzi z 2019 r., wydanie merytorycznego orzeczenia (nawet hipotetycznie zakładając, że skarżąca wcześniej przedstawiłaby pozostałe dokumenty) i tak nie byłoby możliwe. Jednocześnie organ podkreślił, że w piśmie z 2013 r. pełnomocnik skarżącej wymienił obok swojej mocodawczyni także G. S., J. S., M. S., F. S., K. S., A. S. i D. R. J. S. i K. S. wymienieni są w postanowieniu o stwierdzeniu nabycia spadku po K. R., a pozostałe osoby to spadkobiercy innych osób. Wobec tego w ocenie organu można domniemywać, że pełnomocnik skarżącej już w 2013 r. posiadał dokumenty lub uzasadnioną wiedzę o istnieniu pozostałych postanowień o stwierdzeniu nabycia spadku, jednakże nie przedłożył ich w organie, którego rzekomą bezczynność obecnie skarży.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze wyjaśniło, że wobec zakreślenia w repertorium numeru [...], nadesłane w dniu 12 listopada 2020 r. pismo pt. "pismo w toku postępowania" uznało za ponowny wniosek o stwierdzenie nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej w [...] z dnia [...] maja 1970 r. o odmowie przyznania własności czasowej nieruchomości położonej przy ul. [...], któremu nadało nowy numer. W dniu 4 grudnia 2020 r. organ wystosował do pełnomocnika skarżącej pismo o podanie adresów aktualnych następców prawnych K. R. i A. R. lub przedstawienie ich pełnomocnictw.

Zdaniem organu w przedstawionych okolicznościach sprawy nie pozostawał on w bezczynności, gdyż skarżąca została skutecznie poinformowania, że postępowanie się nie toczy, a żądanie pozostawiono bez rozpoznania i do dnia złożenia "ponaglenia" organ nie podjął żadnych działań mających na celu przeprowadzenie postępowania i wydania rozstrzygnięcia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Przede wszystkim wskazać należy, że zgodnie z treścią art. 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. z 2019 r. Dz. U. poz. 2325 ze zm.) sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a i 8, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji bądź dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

Aby zatem wydać orzeczenie na podstawie powołanego przepisu, sąd administracyjny, opierając się o zgromadzony w sprawie materiał dokumentacyjny, winien ocenić, czy organ administracji, załatwiając sprawę, podjął wszelkie niezbędne czynności w celu wnikliwego i szybkiego jej rozstrzygnięcia, który to obowiązek wynika z ogólnych zasad postępowania administracyjnego, w tym art. 7, art. 12 § 1, art. 35 i art. 77 § 1 kpa. Obowiązkiem sądu jest więc zbadanie, czy organ administracji powziął środki przewidziane prawem w celu załatwienia sprawy w terminie.

Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych wyżej kryteriów, Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Jak wynika z akt administracyjnych niniejszej sprawy, skarżąca wyczerpała wymóg ustawowy warunkujący wniesienie przedmiotowej skargi, wnosząc uprzednio środek przewidziany w art. 37 kpa.

Przede wszystkim wyjaśnienia wymaga, że jak podkreśla się w orzecznictwie sądowoadministracyjnym z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 kpa, jeżeli nie dopełnił on czynności określonych w art. 36 kpa lub nie podjął innych działań wynikających z przepisów procesowych, mających na celu usunięcie przeszkody w wydaniu decyzji. Zgodnie z treścią art. 37 § 1 pkt 1 kpa stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli organ nie załatwił sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 kpa.

Celem skargi na bezczynność jest doprowadzenie do wydania przez organ aktu lub podjęcia czynności (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 grudnia 2013 r. sygn. akt I OSK 2114/13). Bezczynność ma miejsce zarówno wtedy, gdy w określonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie, jak i również gdy prowadził postępowanie, ale mimo ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem stosownego aktu. Dla stwierdzenia bezczynności organu nie ma przy tym znaczenia fakt, z jakich powodów akt administracyjny nie został podjęty, a w szczególności, czy bezczynność została spowodowana okolicznościami zawinionymi przez organ. Okoliczności, jakie spowodowały zwłokę organu, oraz jego działania bądź zaniechania w toku rozpoznania sprawy mają natomiast znaczenie przy ocenie, czy stwierdzona bezczynność miała charakter kwalifikowany, tj. czy była ona rażąca w rozumieniu art. 149 § 1a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W myśl art. 36 § 1 kpa o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w ustawowym terminie określonym w art. 35 kpa, organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 kpa).

Ponieważ pozostawienie podania bez rozpoznania w trybie art. 64 § 2 kpa nie podlega samodzielnemu zaskarżeniu do sądu, kontrola tego aktu następuje w ramach skargi na bezczynność organu. Jak przyjmuje się w orzecznictwie, nieuzasadnione pozostawienie podania (wniosku) bez rozpoznania jest nierozpoznaniem sprawy w terminie. Stronie, która zarzuca organowi administracji publicznej naruszenie prawa polegające na bezczynności wobec zaniechania wszczęcia jurysdykcyjnego postępowania administracyjnego na podstawie wniesionego przez nią podania (żądania), przysługuje na zasadach ogólnych skarga do wojewódzkiego sądu administracyjnego (vide: uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 września 2013 r. sygn. akt I OPS 2/13 (http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Również w literaturze przedmiotu dominuje pogląd, że środkiem zaskarżenia zapewniającym obronę przed bezprawnym nadużywaniem instytucji usunięcia braków podania jest skarga na bezczynność organu (np. B. Adamiak (w:) B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2012, s. 311; G. Łaszczyca (w:) G. Łaszczyca, C. Martysz, A. Matan, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, t. I, Warszawa 2013, s. 626; P. Przybysz, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2006, s. 177-178; A. Wróbel (w:) M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2011, s. 452). Pozostawienie wniosku bez rozpoznania w żadnym wypadku nie może polegać na całkowitej bierności organu prowadzącego postępowanie i niepodejmowaniu przez niego żadnych czynności w tym postępowaniu. Pisemne zawiadomienie o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania nie następuje ani w formie decyzji, ani postanowienia, lecz stanowi czynność materialno-techniczną, o której należy poinformować strony (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 marca 2013 r. sygn. akt II OSK 2266/11).

W postępowaniu ze skargi na bezczynność, uwzględniając stan faktyczny i stan prawny danej sprawy (istniejący w dacie wyrokowania) sąd administracyjny rozstrzyga, czy rzeczywiście organ administracji pozostaje w bezczynności. Ocena zasadności skargi na bezczynność organu jest zatem dokonywana z punktu widzenia prawnego obowiązku działania organu administracji zobowiązanego do załatwienia konkretnej sprawy w sposób, w formie i w terminie, przewidzianymi w przepisach obowiązującego prawa. Z bezczynnością organu mamy do czynienia nie tylko w przypadku, gdy mimo upływu terminu sprawa nie jest załatwiona, ale również w przypadkach, gdy organ odmawia jej rozpoznania lub załatwienia, bo mylnie sądzi, że zachodzą okoliczności, które uwalniają go od obowiązku prowadzenia postępowania w konkretnej sprawie i zakończenia go wydaniem decyzji administracyjnej. Oznacza to, że organ prowadzący postępowanie, który pozostawia podanie bez rozpoznania z naruszeniem obowiązujących przepisów prawa (mimo że nie zaszły przesłanki wskazane w art. 64 § 2 kpa), pozostaje w bezczynności, ponieważ bezzasadnie uchyla się od rozpoznania sprawy i wydania decyzji.

Zgodnie z treścią art. 64 kpa, jeżeli w podaniu nie wskazano adresu wnoszącego i nie ma możności ustalenia tego adresu na podstawie posiadanych danych, podanie pozostawia się bez rozpoznania (§ 1), natomiast jeżeli podanie nie spełnia innych wymagań ustalonych w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w wyznaczonym terminie, nie krótszym niż siedem dni, z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania (§ 2). Art. 64 § 2 kpa przewiduje zatem możliwość pozostawienia podania bez rozpoznania wyłącznie w sytuacji, gdy podanie nie spełnia innych wymagań niż brak adresu wnoszącego ustalonych w przepisach prawa.

Pozostawienie podania bez rozpoznania na podstawie art. 64 § 2 kpa nie w każdym przypadku oznacza zasadność skargi na nierozpatrzenie sprawy w przewidzianym terminie. Uzależnione jest to od tego, czy organ administracji publicznej rzeczywiście miał podstawy do powołania się na ten przepis. Zarówno w orzecznictwie, jak i w piśmiennictwie zgodnie wskazuje się, że wezwanie wystosowane w trybie powołanego art. 64 § 2 powinno służyć wyłącznie usunięciu braków formalnych pisma, wynikających ze ściśle określonych przepisów prawa regulujących te wymogi. W powyższym przepisie chodzi zatem o uzupełnienie braków formalnych podania, wynikających z braku w nim elementów wymaganych przepisami prawa. Organ administracji publicznej nie może wykorzystać tego trybu do merytorycznej oceny złożonego podania oraz jego załączników (m.in. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 23 stycznia 1996 r. sygn. akt II SA 1473/94, z dnia 3 sierpnia 2012 r. sygn. akt II OSK 826/11, z dnia 26 września 2017 r. sygn. akt II OSK 1071/16). Tylko wówczas, gdy przepis prawa ustanawia wprost określone wymogi co do składanego podania, organ może w tym trybie żądać ich spełnienia i uzupełnienia pisma (podania) o brakujące elementy.

W świetle przedstawionych uwag należało stwierdzić, że w rozpatrywanej sprawie organ bezpodstawnie zastosował art. 64 § 2 kpa i pozostawił złożony wniosek bez rozpatrzenia. Zgodnie bowiem z treścią art. 63 § 2 kpa podanie powinno zawierać co najmniej wskazanie osoby, od której pochodzi, jej adres i żądanie oraz czynić zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach szczególnych. Z kolei § 3 cytowanego artykułu stanowi, że podanie wniesione pisemnie albo ustnie do protokołu powinno być podpisane przez wnoszącego, a protokół ponadto przez pracownika, który go sporządził. Gdy podanie wnosi osoba, która nie może lub nie umie złożyć podpisu, podanie lub protokół podpisuje za nią inna osoba przez nią upoważniona, czyniąc o tym wzmiankę obok podpisu. Z analizy akt sprawy wynika, że złożone przez skarżącą podanie z dnia 9 grudnia 2013 r. o stwierdzenie nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej [...] z dnia [...] maja 1970 r. spełniało te wymogi. Brakom wskazanym w wystosowanym do pełnomocnika skarżącej wezwaniach z dnia 13 grudnia 2013 r. i z dnia 7 marca 2014 r. nie można natomiast przypisać charakteru tego rodzaju formalnych braków pisma, których nieusunięcie nie pozwala na nadanie temu wnioskowi biegu. Braki odnoszące się do ustalenia kręgu wszystkich stron postępowania – w sytuacji gdy pełnomocnik wnioskodawczyni we wniosku z dnia 9 grudnia 2013 r. wskazał jej imię i nazwisko oraz adres do korespondencji a także wykazał następstwo prawne wnioskodawczyni po dawnym współwłaścicielu przedmiotowej nieruchomości, tj. po K. R. z d. S., podając jednocześnie spadkobierców po drugim współwłaścicielu tej nieruchomości, tj. A. R., nie stanowią braków formalnych uniemożliwiających wszczęcie postępowania. Z zasady organ ustala bowiem krąg stron postępowania już na etapie analizy merytorycznej sprawy, dokonywanej przez organ po wszczęciu postępowania. Jednocześnie z akt sprawy nie wynika żadna własna aktywność organu w poszukiwaniu spadkobierców pozostałych stron, których dane wskazała we wniosku wnioskodawczyni. Żądane przez organ w wezwaniach z dnia 13 grudnia 2013 r. i z dnia 7 marca 2014 r. dane i dokumenty nie dotyczą kwestii, które uniemożliwiają nadanie biegu temu wnioskowi, ale kwestii, które organ bada już po wszczęciu postępowania. Treść wezwań wskazuje zatem, że wnioskodawczyni nie została wezwana do usunięcia braków formalnych. Oznacza to, że organ, mimo że powoływał się na treść art. 64 § 2 kpa, pod względem treści żądania wykroczył poza zakres uprawnień wynikających z tego przepisu. Żądanie przez organ prowadzący sprawę, przed wszczęciem postępowania, informacji i dokumentów od wnioskodawczyni należy bowiem do postępowania dowodowego i winno być oparte o reguły normujące to postępowanie. Kwestia ustalenia kręgu stron postępowania objętego złożonym wnioskiem nie może natomiast być rozstrzygana w oparciu o przepis art. 64 kpa. Podkreślić należy, że przepis art. 64 § 2 kpa powinien być interpretowany przy uwzględnieniu dyrektyw wynikających z zasad ogólnych postępowania administracyjnego, w tym art. 7 kpa i art. 9 kpa. W sytuacji, gdy do wniosku wnioskodawczyni nie dołączyła postanowień spadkowych dotyczących wszystkich następców prawnych dawnych właścicieli nieruchomości, to kwestia ta ma charakter dowodowy, a nie formalny i przynależy do postępowania jurysdykcyjnego (wyroki Wojewódzkich Sądów Administracyjnych: w Poznaniu z dnia 25 marca 2020 r. sygn. akt IV SAB/Po 10/20 oraz w Warszawie z dnia 27 stycznia 2020 r. sygn. akt I SAB/Wa 387/19). Powołanie się przez organ administracyjny na treść art. 64 § 2 kpa powinno służyć wyłącznie usunięciu braków formalnych pisma i nie dotyczy okoliczności, które organ uznaje za istotne dla ustalenia stanu faktycznego sprawy (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 grudnia 2019 r. sygn. akt I GSK 1124/19).

Skoro złożenie przez skarżącą wniosku o stwierdzenie nieważności orzeczenia było wystarczające do wszczęcia postępowania jurysdykcyjnego, to pozostawienie tego wniosku na podstawie art. 64 § 2 kpa bez rozpatrzenia uznać należy za niezasadne. W sytuacji, w której do wniosku skarżąca nie dołączyła postanowień spadkowych dotyczących wszystkich następców prawnych dawnych właścicieli nieruchomości, to kwestia ta ma charakter dowodowy, a nie formalny i przynależy do postępowania jurysdykcyjnego. W konsekwencji tych ustaleń należało stwierdzić, że organ administracji prowadzący postępowanie, który pozostawia podanie bez rozpoznania z naruszeniem obowiązujących przepisów prawa, mimo że nie zaszły przesłanki wskazane w art. 64 § 2 kpa, pozostaje w bezczynności, ponieważ bezzasadnie uchyla się od rozpoznania sprawy i wydania decyzji. W tej sytuacji pozostawienie na podstawie art. 64 § 2 kpa wniosku skarżącej o stwierdzenie nieważności orzeczenia nie kończy postępowania w sprawie, było więc nieuprawnione, stanowiąc tym samym o bezczynności organu w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 w związku z art. 149 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Uwzględniając skargę na bezczynność, sąd administracyjny, zgodnie z treścią art. 149 § 1 pkt 1 i 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zobowiązuje organ administracji do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji albo do dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Z tych względów, uwzględniając skargę, Sąd zobowiązał organ do załatwienia wniosku skarżącej, w terminie trzech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. W ocenie Sądu, termin ten jest wystarczający do załatwienia sprawy. Wyznaczając termin załatwienia wniosku Sąd miał na uwadze charakter sprawy oraz ewentualne postępowanie dowodowe konieczne do jej załatwienia, które może wiązać się z potrzebą uzyskania także innych dokumentów niż dołączone do akt sprawy.

Na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 i § 1a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd zobowiązany był stwierdzić z urzędu, czy bezczynność, w której pozostaje organ, ma charakter rażący, czy też nie ma takiego charakteru. Analizując całokształt sprawy, Sąd doszedł do przekonania, że obecna bezczynność organu w załatwieniu wniosku skarżącej nie ma rażącego charakteru. Stwierdzona bezczynność była bowiem skutkiem błędnej interpretacji przez organ treści art. 64 § 2 kpa i jego zastosowania w niniejszej sprawie, a nie celowego działania tego organu. Sąd miał na uwadze, że o rażącym naruszeniu prawa można mówić, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako unikanie podejmowania rozstrzygnięcia bądź lekceważenie praw stron domagających się czynności organu, które to czynności organ prowadzi w sposób nieefektywny, poprzez wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny. W orzecznictwie podkreśla się, że bezczynność organu będzie miała charakter rażący, gdy odpowiednio brak działania lub poważne opóźnienia w podejmowanych przez organ czynnościach oczywiście pozbawione są jakiegokolwiek racjonalnego usprawiedliwienia (wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 16 września 2015 r. sygn. akt I OSK 722/15, LEX nr 1985970 i z dnia 24 lipca 2015 r. sygn. akt II OSK 3237/14, LEX nr 1803268). Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych terminów załatwienia sprawy. Przekroczenie te musi być nie tylko niezaprzeczalne, ale i znaczne. Rażącym naruszeniem prawa jest naruszenie ciężkie, które nosi cechy oczywistej i wyraźnej sprzeczności z obowiązującym prawem, niepozwalające na zaakceptowanie w demokratycznym państwie prawa i wywołujące dotkliwe skutki społeczne lub indywidualne. W ocenie Sądu powyższych okoliczności, mimo że nagannych i godzących w zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa (art. 8 kpa), nie sposób jednak zakwalifikować jako świadczących o rażącym naruszeniu prawa przez organ. Jednocześnie Sąd uwzględnił w sprawie okoliczność okresowego zawieszenia terminów procesowych spowodowanych przez COVID-19 oraz fakt, że skarżąca, od czasu otrzymania pisma organu z dniu 16 lipca 2014 r., w którym została poinformowana o pozostawieniu jej wniosku bez rozpoznania, do dnia złożenia pisma pt. "Pismo w toku postępowania", czyli do dnia 5 listopada 2020 r. sama także pozostawała w rozpatrywanej sprawie, przez ponad 6 lat, w bezczynności. Nie udzieliła bowiem żadnej odpowiedzi na 3 pisma skierowane do niej przez organ, nie podejmowała żadnych działań w celu wyjaśnienia powstałej sytuacji, czym niewątpliwie sama także przyczyniła się do tak długiego okresu bezczynności organu.

Z powyższych względów Sąd nie znalazł również podstaw do przyznania od organu na rzecz skarżącej wnioskowanej sumy pieniężnej, w szczególności mając na uwadze charakter bezczynności organu oraz fakultatywność orzeczenia, o którym mowa w art. 149 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ponadto zdaniem Sądu zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, jak również treść skargi, nie pozwalają na przyjęcie, aby skarżąca na skutek nierozpoznania przez organ w ustawowym terminie powołanego na wstępie wniosku doznała uciążliwości, które obecnie wymagałyby zadośćuczynienia poprzez przyznanie jej sumy pieniężnej.

Mając powyższe na względzie, Sąd na podstawie art. 149 § 1 i 1a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz na podstawie art. 151 w związku z art. 149 § 2 powołanej ustawy orzekł jak w sentencji. W przedmiocie kosztów sądowych Sąd orzekł na podstawie art. 200. Rozpatrzenie sprawy w trybie uproszczonym nastąpiło na podstawie art. 119 pkt 4 w związku z art. 120 powołanej ustawy.