Postanowienie NSA, sygn. akt III OW 91/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2022-03-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6135 Odpady
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne: Spór kompetencyjny/Spór o właściwość
Skarżony organ: Marszałek Województwa
Treść wyniku: Wskazano organ właściwy do rozpoznania sprawy
Powołane przepisy: article: art. 26 ust. 1
journal: Dz.U. 2018 poz 992
law: Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak Sędziowie: Sędzia NSA Teresa Zyglewska (spr.) Sędzia del. WSA Ireneusz Dukiel po rozpoznaniu w dniu 29 marca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Starosty [...] o rozstrzygniecie sporu o właściwość pomiędzy Starostą [...] a Marszałkiem Województwa [...] w przedmiocie wskazania organu właściwego do wyegzekwowania wykonania przez posiadacza odpadów obowiązku usunięcia odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich magazynowania oraz usunięcia negatywnych skutków w środowisku lub szkód w środowisku postanawia: wskazać Marszałek Województwa [...] jako organ właściwy w sprawie.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia [...] marca 2021 r. Starosta [...] zwrócił się o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy nim a Marszałkiem Województwa [...] w przedmiocie wskazania organu właściwego do wyegzekwowania wykonania przez posiadacza odpadów obowiązku usunięcia odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich magazynowania oraz usunięcia negatywnych skutków w środowisku lub szkód w środowisku w rozumieniu ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o zapobieganiu szkodom w środowisku i ich naprawie, z terenu nieruchomości położonych w [...] przy ul. [...] (działka nr ew. [...], obręb [...]), ul. [...] (działka nr ew. [...], obręb [...]),[...] (działka nr ew. [...], obręb [...]), ul. [...] (działka nr ew. [...], obręb [...]), ul. [...] (działka nr ew. [...], obręb [...]), ul. [...] (działka nr ew. [...], obręb [...]), ul. [...] (działka nr ew. [...] i [...], obręb [...]), ul. [...] (działka nr ew. [...], obręb [...]), ul. [...] (działka nr ew. [...], obręb [...]), zgromadzonych przez spółkę G. Sp. z o.o. z siedzibą w [...].

Starosta przedstawiając stan faktyczny sprawy wskazał, że decyzją z [...] kwietnia 2017 r. znak: [...], zmienioną decyzją z [...] listopada 2017 r., znak: [...] udzielił spółce G. Sp. z o.o. z siedzibą w [...], zezwolenia na zbieranie odpadów innych niż niebezpieczne na terenie nieruchomości położonych w [...] przy ul. [...], ul. [...], ul. [...] i [...] oraz ul. [...] i ul. [...]. Decyzja na zbieranie odpadów obowiązywała do dnia [...] kwietnia 2018 r., zaś maksymalna masa wszystkich rodzajów odpadów magazynowanych w okresie roku w oparciu o tą decyzję wynosiła powyżej 3000 Mg/rok.

Następnie wskazał, iż po upływie terminu obowiązywania decyzji Spółka jako posiadacz odpadów powinna była niezwłocznie je usunąć z miejsca nieprzeznaczonego do ich magazynowania (art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2021 r. o odpadach – Dz.U. z 2018 r., poz. 992 ze zm. – dalej: "u.o."), którego to zobowiązania Spółka nie wykonała. Zdaniem Starosty w związku z nieusunięciem odpadów po [...] kwietnia 2018 r., Prezydent Miasta [...]na podstawie ówcześnie obowiązującego art. 26 ust. 2 u.o. winien z urzędy wydać decyzję nakazującą posiadaczowi odpadów ich usunięcie z miejsca nieprzeznaczonego do ich magazynowania.

Dalej Starosta podniósł, że [...] maja 2018 r. na terenie miejsca magazynowania odpadów doszło do pożaru. Jednocześnie wskazał, że teren ten sąsiaduje z miejscem magazynowania odpadów przez Spółkę E. Sp. z o.o. Następnie [...] czerwca 2018 r. Prezydent Miasta [...] podjął działania wynikające z art. 26 ust. 2 u.o. i w dniu [...] czerwca 2018 r. wszczął postępowanie w przedmiocie usunięcia odpadów zgromadzonych przez spółkę. Decyzją z [...] września 2018 r. Prezydent Miasta [...] umorzył to postępowanie.

Starosta zauważył, że z [...] września 2019 r. nastąpiły istotne zmiany przepisów wprowadzone ustawą z dnia 19 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 1579 ze zm.), na skutek których – w ocenie Starosty – Prezydent utracił kompetencje do podjęcia działań w celu nakazania posiadaczowi odpadów obowiązku ich uprzątnięcia w sytuacji, gdy zezwolenie na zbieranie odpadów wygasło.

Dodatkowo Starosta wskazał, iż decyzją z [...] lipca 2018 r. odmówił Spółce wydania kolejnego zezwolenia na zbieranie odpadów na wskazanych wyżej działkach. Od tej decyzji Spółka wniosła odwołanie do SKO w [...], które stwierdziło swoją niewłaściwość i przekazało odwołanie ministrowi właściwemu do spraw środowiska. Dalej wyjaśnił, iż we wniosku o wydanie nowego zezwolenia na zbieranie odpadów Spółka wskazała, że w związku z planowaną działalnością dotyczącą zbierania odpadów, łączna masa zbieranych odpadów wyniesie ok. 500 000 Mg/rok.

Z kolei pismem z [...] września 2019 r. Prezydent Miasta [...] wystąpił o podjęcie działań w celu uprzątnięcia odpadów zgromadzonych przez Spółkę, które to pismo przekazano Marszałkowi zgodnie z właściwością. Jednocześnie Starosta zwrócił się do Marszałka o podjęcie działań wobec E. Sp. z o.o. celem uprzątnięcia odpadów z terenu nieruchomości położonej przy ul. [...] w [...]. W odpowiedzi na powyższe pismo Marszałek wskazał, iż brak jest podstaw do uznania go za organ właściwy w sprawie. Organy następnie wymieniły korespondencję dotyczącą skierowania wniosku o rozstrzygnięcia sporu o właściwość do sądu administracyjnego, która zakończyła się pismem z [...] marca 2021 r., w którym Marszałek wskazał, iż nie znajduje podstawy prawnej wskazującej na możliwości, a tym bardziej obowiązek podjęcia czynności zmierzających do usunięcia odpadów należących do zarówno do Spółki G. Sp. z o.o., jak i E. Sp. z o.o.

W dalszej części uzasadnienia organ wyjaśnił, iż obowiązek uprzątnięcia odpadów ciążył i nadal ciąży na ich posiadaczu - spółce G. Sp. z o. o. Przed [...] września 2019 r. obowiązek ten wynikał z art. 26 ust. 1 u.o., a obecnie wynika z art. 47 ust. 8 w związku z art. 47 ust. 3 i ust. 5 u.o. Nowe brzmienie art. 26 ust. 2 u.o., które weszło w życie 6 września 2019 r. wskazuje, że z tym dniem Prezydent utracił kompetencje do podjęcia działań w celu nakazania posiadaczowi odpadów ich uprzątnięcia, w sytuacji gdy pozwolenie na zbieranie odpadów wygasło. Wskazał, iż w ocenie Marszałka zmiana kompetencji organów wprowadzona ustawą o odpadach, nie ma żadnego zastosowania w kontekście art. 26a, przy decyzjach wydanych przez starostów, zarówno dla decyzji obowiązujących jak i tych, których termin obowiązywania minął. Ponadto decyzja wydana dla spółki przestała obowiązywać [...] kwietnia 2018 r. czyli przed wejściem w życie nowelizacji i mimo upływu terminu jej obowiązywania, dalej jest ona w obrocie prawnym z uwagi na fakt, że nie zostało stwierdzone jej wygaśnięcie. Tym samym, zdaniem Marszałka, to Starosta, winien przeprowadzić stosowne postępowanie i wydać decyzję stwierdzającą jej wygaśnięcie, a w przypadku nieusunięcia odpadów przez ich posiadaczy, podjąć działania polegające na ich usunięciu.

W ocenie Starosty w art. 26a u.o. mowa jest nie o organie, który wydał decyzję o cofnięciu decyzji związanej z gospodarką odpadami, stwierdzeniem nieważności, uchyleniem lub wygaśnięciem decyzji związanej z gospodarką odpadami, lecz o organie właściwym do wydania takiej decyzji. W konsekwencji w obecnym stanie prawnym, w sytuacji gdy maksymalna łączna masa wszystkich rodzajów odpadów magazynowanych w okresie roku, wynosi powyżej 3000 Mg/rok, organem właściwym do wydania zezwolenia jest marszałek województwa, nawet w sytuacji, gdy obowiązek usunięcia odpadów powstał w związku z decyzją, której marszałek nie wydawał. Dlatego też, jeżeli we wskazanych miejscach zbierania zaszłaby konieczność niezwłocznego usunięcia odpadów ze względu na zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi lub środowiska, Marszałek, zgodnie z art. 41 ust. 3 pkt 1 lit. d w związku z art. 26a ust. 1 i ust. 2 pkt 2 u.o. (Dz.U. z 2020 r., poz. 797), jako organ właściwy winien podjąć działania polegające na usunięciu odpadów i zagospodarowaniu ich. Ponadto zwrócił uwagę, iż Marszałek w swoich rozważaniach pomija treść art. 47 ust. 8 u.o., który odwołuje się do ust. 3 i 5 tego przepisu.

Starosta podkreślił, że odpady, które były magazynowane, po wygaśnięciu decyzji, nadal pozostają na nieruchomości, zaś nowo złożony wniosek o wydanie zezwolenia, dotyczył gospodarowania tymi właśnie odpadami. W konsekwencji w przedmiotowej sprawie nie ma możliwości, by określone ciągłe działania spółki w zakresie gospodarki odpadami rozpatrywać wyłącznie w ujęciu wydanego zezwolenia, gdyż odpady były magazynowane również po wygaśnięciu zezwolenia. W tym aspekcie całość prowadzonych działań miała charakter ciągły i z tego tytułu konieczne jest rozpatrywanie sytuacji faktycznej, jako zamkniętego czasokresu od dnia wydania przez Starostę [...] zezwolenia z dnia [...] kwietnia 2017 r. do uprawomocnienia decyzji odmawiającej wydania kolejnego zezwolenia dla tej spółki na zbieranie odpadów. Następnie zauważył, iż uprawomocnienie decyzji odmawiającej wydania kolejnego zezwolenia nastąpiło w dniu wydania rozstrzygnięcia przez Ministra Środowiska (postanowienie z dnia V lutego 2019 r.), czyli w okresie obowiązywania nowych przepisów ustawy o odpadach. Jednocześnie podkreślił, iż Minister Środowiska przekazał akta sprawy zgodnie z właściwością Marszałkowi.

W odpowiedzi na wniosek Marszałek wskazał, iż wniosek o rozstrzygnięcie sporu winien być sformułowany w odmienny sposób niż uczynił to Starosta, bowiem niniejsza sprawa administracyjna nie dotyczy obowiązku usunięcia odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich magazynowania, a realizacji obowiązku określonego w art. 47 ust. 5 u.o., czyli egzekucji obowiązku usunięcia odpadów i negatywnych skutków w środowisku lub szkód w środowisku w rozumieniu ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o zapobieganiu szkodom w środowisku i ich naprawie, w ramach prowadzonej działalności objętej decyzją Starosty [...] z dnia [...] kwietnia 2017 r., zmienionej decyzją z dnia [...] listopada 2017 r.

W ocenie Marszałka istotnym jest przede wszystkim przeanalizowanie i dokonanie wykładni regulacji zawartej w ustawie z dnia 20 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o odpadach oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r., poz. 1592 ze zm.), ponieważ to na jej podstawie doszło do wprowadzenia litery d do art. 41 ust. 3 pkt 1 ustawy o odpadach i częściowego podziału kompetencji pomiędzy marszałków województw i starostów w zakresie udzielania zezwoleń na zbieranie odpadów, które uwzględniają magazynowanie odpadów w ilości powyżej i poniżej 3000 ton w okresie roku. Wskazał, iż niewątpliwie istotą rozróżnienia kompetencji pomiędzy dwoma ww. organami jest zakres uprawnienia określonego w samej decyzji zezwolenia na zbieranie odpadów, a więc treść decyzji administracyjnej jaka ma zostać przez organ wydana, a nie stan faktyczny lub domniemania przyjmowane przez organy administracji. Jednocześnie analizując powyższą regulację należy pamiętać, iż organy administracji mają do czynienia z postępowaniem administracyjnym prowadzonym na wniosek strony, która sama decyduje o jakie uprawnienie występuje i jaką decyzję administracyjną chce uzyskać, decydując w ten sposób pośrednio również o właściwości rzeczowej organu, który ów decyzję będzie wydawał. Przywołując treść art. 41 ust. 3 u.o. Marszałek stanął na stanowisku, iż zasadą jest, że organem właściwym jest starosta (art. 41 ust. 3 pkt 2 u.o.), natomiast jako wyjątek, w ściśle określonych przypadkach, organem właściwym jest marszałek.

Dalej Marszałek zauważył, że ustawodawca w art. 41 ust. 3 u.o. zmienił w literze d sposób formułowania przepisów kompetencyjnych, co należy uwzględnić dokonując wykładni tego przepisu. W jego ocenie, wyraźnym celem ustawodawcy było wskazanie, że marszałek staje się właściwy do wydania zezwolenia na zbieranie odpadów natomiast nie do dokonywania wszystkich czynności związanych z instalacjami, które zmagazynowały więcej niż 3000 ton odpadów przed wejściem w życie nowelizacji z 2018 r. Zdaniem Marszałka sposób sformułowania kompetencji jasno wskazuje, że powstała nowa kompetencja dla marszałka, jako organu, i dotyczy ona przyszłych stanów faktycznych (dla których dopiero zostanie wydane zezwolenie) i nie może obejmować stanów faktycznych powstałych w przeszłości, tym bardziej, że ogólną kompetencję w analizowanej kategorii spraw administracyjnych nadal pozostawiono przy staroście, a więc ogólnie właściwym organem w sprawach z zakresu udzielania zezwoleń na podstawie ustawy o odpadach nadal jest starosta i pozostaje on również właściwym względem egzekwowania własnych decyzji wydanych przed wejściem w życie ustawy nowelizującej.

Marszałek wywodził, że brak jest jakichkolwiek przesłanek, a tym bardziej przepisów prawa, świadczących o przejęciu przez marszałka właściwości do załatwiania "starych" spraw, załatwionych już ostatecznie przez starostów, skoro przepis kompetencyjny wyraźnie stanowi, iż marszałek właściwy jest do "wydania zezwolenia", a więc nie jest właściwy do cofnięcia, uchylenia, stwierdzenia nieważności bądź wygaśnięcia zezwoleń obowiązujących w chwili wejścia w życie nowelizacji ustawy o odpadach, skoro nie mogły one jeszcze zawierać nawet kwalifikatora kompetencji marszałka, bowiem nie obejmowały swoją treścią "łącznej masy wszystkich rodzajów odpadów magazynowanych w okresie roku", a ogólnie właściwym do wszystkich spraw pozostawał starosta, a więc organ, który ów decyzje wydał. Natomiast, w opinii organu, nie budzi wątpliwości, że w przyszłości (po zastosowaniu znowelizowanych przepisów) marszałek będzie organem właściwym do cofnięcia, uchylenia, stwierdzenia nieważności albo wygaśnięcia "zezwoleń na zbieranie odpadów, w przypadku gdy maksymalna łączna masa wszystkich rodzajów odpadów magazynowanych w okresie roku przekracza 3000 Mg".

Analizując art. 14 wyjaśnił, że jedyną logiczną wykładnią przepisu jest ponownie oparcie właściwości organów na treści żądania strony, a więc na treści wniosku, a nie faktycznie zmagazynowanych na terenie ich zakładów odpadów. Wskazał, iż w związku z doniosłością oraz wagą wydawanych decyzji administracyjnych, w tym zezwoleń na zbieranie odpadów, oraz potencjalnym ryzykiem środowiskowym związanych z ich wadliwym wykonywaniem, w interesie społecznym leży stwierdzenie wygaśnięcia decyzji z mocy prawa i ustalenie, że ze względu na przepis szczególny decyzja stała się bezprzedmiotowa. Organem właściwym do ewentualnego stwierdzenia wygaśnięcia zezwoleń na zbieranie odpadów, w wyniku zastosowania art. 14 ust. 4 ustawy nowelizującej pozostaje starosta, jako organ wyłącznie właściwy do ich wydania na dzień wejścia w życie nowelizacji.

Następnie omawiając art. 15 ustawy nowelizującej wskazał, iż zgodnie z literalnym jego brzmieniem postępowania toczą się nadal przed nowymi organami, które z dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stały się właściwe w tych sprawach, zatem w jego ocenie, nie niedopuszczalne jest przekazanie marszałkowi postępowania w sprawie cofnięcia decyzji bądź jej uchylenia lub stwierdzenia nieważności albo wygaśnięcia, ponieważ nie jest on organem właściwym. W konsekwencji właściwy jest starosta, w tym również do ewentualnej egzekucji obowiązków.

Dodatkowo Marszałek zauważył, iż w ustaleniach dokonanych po pożarze z [...] maja 2018 r. przez Wojewódzki Zespół Zarządzania Kryzysowego, zakwalifikowano odpady po pożarowe jako odpady z wypadku i związane z tym wydano postanowienia Wojewody [...], polecające Staroście [...] podjęcie działań zmierzających do niezwłocznego usunięcia ww. odpadów zgodnie z art. 101 ustawy o odpadach. W ocenie Marszałka, działania Starosty [...] zmierzające do przeniesienia odpowiedzialności za wspomniane odpady Marszałkowi Województwa. W konsekwencji polecenia wydanego przez Wojewodę [...] wątpliwości budzi zasadność wstępowania w spór kompetencyjny przez Starostę [...], który został już zobowiązany przez Wojewodę [...] do podjęcia określonych działań, zmierzających do osiągnięcia efektu tożsamego z efektami, jakie może przynieść sporna egzekucja decyzji administracyjnej wydanej przez Starostę.

W piśmie z [...] lipca 2021 r. Starosta nie zgodził się ze stwierdzeniem Marszałka, że w przypadku ustalania właściwości organu, nie ma znaczenia stan fatyczny sprawy, bowiem w tej konkretnej sprawie stan faktyczny wskazujący na ilość zmagazynowanych odpadów jest bardzo istotny, gdyż to właśnie ilość odpadów stanowi o tym, który organ jest właściwy do podjęcia działań wobec posiadacza odpadów.

Wskazał, iż Spółka G. Sp. z o.o. na wskazanym terenie magazynowała ok. 20 000 Mg odpadów (stan potwierdzony na dzień [...] maja 2018 r.), co wynika z protokołu kontroli Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w [...] oraz zostało potwierdzone przez Prezesa Spółka G. Sp. z o.o. w pisemnej informacji złożonej przed WIOŚ w [...]. Ponadto we wniosku z [...] kwietnia 2018 r. o wydanie nowego zezwolenia na zbieranie odpadów Spółka wskazała, ze w związku z planowaną kontynuacją działalności dotyczącej zbierania odpadów, łączna masa zbieranych odpadów wyniesie ok. 500 000 Mg/rok.

Podkreślił również, iż w orzecznictwie panuje zgodne stanowisko, że w sytuacji zmiany przepisów dotyczących właściwości organów administracji publicznej właściwym do rozpatrzenia sprawy powinien być organ, który jest uprawniony do załatwiania danego rodzaju spraw według aktualnie obowiązujących przepisów o zakresie jego działania chyba, że przepis szczególny stanowi inaczej, zaś organem właściwym do wydania decyzji w sprawie, na podstawie stanu faktycznego określonego również przez stronę we wniosku z [...] kwietnia 2018 r., po zmianie przepisów jest marszałek. Ponadto wskazał, iż zezwolenie Starosty z [...] kwietnia 2017 r., z dniem [...] kwietnia 2018 r. wygasło w związku z upływem terminu na jaki zostało wydane. Podniósł, że określenie w decyzji administracyjnej terminu jej ważności powoduje, że taka decyzja wygasa z upływem terminu, na który została wydana, czyli w konsekwencji przestaje kształtować jakiekolwiek prawa i obowiązki administracyjne, czy też wywoływać jakiekolwiek inne skutki prawne.

Starosta wskazał także, że obowiązki wynikające z art. 101 u.o., ciążące na staroście dotyczą tylko zagospodarowania odpadów z wypadków czyli takich, które powstają w wyniku akcji ratowniczo - gaśniczej wytworzonych przez służby ratunkowe (np. zużyte rękawiczki jednorazowe, strzykawki, materiały opatrunkowe, trociny, sorbenty, piasek, itp.) i to tylko w sytuacji jeśli wymagają tego względy ochrony życia, zdrowia ludzi lub środowiska. W pozostałych zaś kwestiach zagospodarowania odpadów mają zastosowanie zasady ogólne wynikające z ustawy o odpadach.

Odnosząc się zaś do polecenia Wojewody [...] z dnia [...] października 2018 r., ponowionego [...] listopada 2018 r., Starosta podkreślił, że Wojewoda wydając to polecenie nie dokonał analizy zasadności zastosowania art. 101 ustawy o odpadach, a co za tym idzie zasadności wydania Staroście polecenia uprzątnięcia odpadów. Zdaniem Starosty polecenie Wojewody zostało wydane z pominięciem wykładni obowiązujących przepisów prawa, mając na względzie zasadę praworządności, wynikającą z art. 6 k.p.a., która obliguje organy administracji publicznej do działania wyłącznie na podstawie i w granicach przepisów prawa, nie wykonał on ww. polecenia. Starosta stoi na stanowisku, że w przedmiotowej sprawie nie mamy do czynienia z odpadami z wypadku. Zwrócił również uwagę, iż w województwie [...] w latach 2016-2018 doszło do podobnych pożarów, jednak Wojewoda nie wydał żadnemu ze starostów polecenia zobowiązującego do uprzątnięcia odpadów na podstawie art. 101 u.o. W ocenie Starosty, Wojewoda wydając polecenie uprzątnięcia odpadów, przekroczył uprawnienia wynikające z art. 25 ustawy o wojewodzie i administracji rządowej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zgodnie z art. 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r. poz. 329, dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek, a organami administracji rządowej. Rozstrzyganie sporów polega na wskazaniu organu właściwego do rozpoznania sprawy (art. 15 § 2 p.p.s.a.).

W rozpoznawanej sprawie powstał spór, który organ jest właściwy do prowadzenia postępowania w przedmiocie usunięcia odpadów. Obowiązek usunięcia odpadów powstał w związku z wygaśnięciem decyzji z dnia [...] kwietnia 2017 r. wydanej przez Starostę [...] w przedmiocie pozwolenia na zbieranie odpadów innych niż niebezpieczne. Decyzja ta została wydana na czas określony to jest do [...] kwietnia 2018 r. Dla rozstrzygnięcia kwestii właściwości organu istotne jest, że w dniu [...] maja 2018 r. na terenie objętym powołaną wyżej decyzją doszło do pożaru. Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska stwierdził, że zalegające nadpalone odpady mogą pod wpływem warunków atmosferycznych powodować zagrożenie dla środowiska oraz w konsekwencji dla zdrowia i życia ludzi.

Zgodnie z art. 26a ust. 1 ustawy o odpadach "W przypadku gdy ze względu na zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi lub środowiska konieczne jest niezwłoczne usunięcie odpadów, właściwy organ podejmuje działania polegające na usunięciu odpadów i gospodarowaniu nimi". W myśl zaś art. 26a ust. 2 ustawy o odpadach właściwym organem w sprawach, o których mowa w ust. 1, jest:

1) w przypadku terenów zamkniętych oraz nieruchomości, którymi gmina włada jako władający powierzchnią ziemi - regionalny dyrektor ochrony środowiska;

2) w przypadku gdy obowiązek usunięcia odpadów powstał w związku z wydaniem decyzji o cofnięciu decyzji związanej z gospodarką odpadami, stwierdzeniem nieważności, uchyleniem lub wygaśnięciem decyzji związanej z gospodarką odpadami - organ właściwy do wydania tej decyzji;

3) w pozostałych przypadkach - wójt, burmistrz lub prezydent miasta.

Spór pomiędzy Starostą [...] a Marszałkiem Województwa [...] dotyczy określenia, kto jest organem uprawnionym do wydania decyzji w zakresie zbierania odpadów, a w konsekwencji organem właściwym do podjęcia czynności zgodnie z art. 26a ust. 2 ustawy o opadach. Zdaniem Starosty [...] organem właściwym jest Marszałek Województwa [...], albowiem dalsze wnioski spółki dotyczyły wydania decyzji na zbieranie odpadów, których maksymalna łączna masa wszystkich rodzajów odpadów magazynowanych w okresie roku przekracza 3000 Mg (art. 41 ust. 3 pkt 1 lit. d ustawy o odpadach). W aktach sprawy, w tym z decyzji z dnia [...] kwietnia 2017 r. nie wynika jaka była łączna masa wszystkich rodzajów odpadów magazynowanych w okresie roku. Obowiązujące wówczas przepisy nie wymagały od wnioskodawcy podawania we wniosku takiej informacji. Jednakże podkreślić należy, że ponowny wniosek Spółki, złożony po wygaśnięciu decyzji z dnia [...] kwietnia 2017 r. wskazywał na maksymalną łączną masę wszystkich rodzajów odpadów magazynowany w ciągu roku jako przekraczającą 3000 Mg, gdyż wynosiła ona ok. 500 000 Mg na rok. Wniosek ten dotyczył prowadzenia działalności w zakresie zbierania odpadów innych niż niebezpieczne na tych samych nieruchomościach i w zbliżonym zakresie jaki został objęty decyzją z dnia [...] kwietnia 2017 r. Mając na względzie okoliczność, że ustawa o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz niektórych innych ustaw, nowelizująca ustawę o odpadach z dnia 19 lipca 2019 r. (dz. U. z 2019 r., poz. 1579) i dodająca w tej ustawie art. 26a , zawiera szereg przepisów intertemporalnych, jednakże żaden z nich nie ma zastosowania do postępowań w przedmiocie nakazania usunięcia odpadów, w tym także do postępowań wszczętych i niezakończonych, to stwierdzić należy, że organy są obowiązane uwzględnić aktualny stan sprawy (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dni 27 października 2020 r., sygn. akt II OW 66/20) . W związku z powyższym należy mieć na względzie treść art. 41 ust. 3 ustawy o odpadach, zgodnie z którym marszałek województwa jest właściwy do wydania zezwolenia na zbieranie odpadów w przypadkach szczegółowo wymienionych w tym przepisie, a więc także w sytuacji kiedy gdy maksymalna łączna masa wszystkich rodzajów odpadów magazynowanych w okresie roku przekracza 3000 Mg.

Oznacza to, że w tej sprawie właściwy jest Marszałek Województwa [...] zgodnie z 26a ust. 2 pkt 2 w zw. z a art. 41 ust. 3 pkt 2 ustawy o odpadach.

Z tych względów i na podstawie art. 4 i art. 15 § 1 pkt 4 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.