Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 1548/01
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2004-06-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 634  Sprawy kombatantów, świadczenia z tytułu pracy przymusowej
Skarżony organ: Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych
Treść wyniku: *Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

4 II SA/Wr 1548/2001 Wyrok W Imieniu Rzeczypospolitej Polskiej Dnia 17 czerwca 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w następującym składzie: Przewodniczący: S. NSA Jolanta Sikorska Sędziowie: S. NSA Bogumiła Skrzypczak (sprawozdawca) Asesor WSA Lidia Serwiniowska Protokolant: Jolanta Pociejowska po rozpoznaniu w dniu 17 czerwca 2004 roku sprawy ze skargi Z. J. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...]roku Nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich; 1. u c h y l a zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] r. (Nr [...]); 2. z a s ą d z a od Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na rzecz skarżącego kwotę 10 złotych (słownie: dziesięć złotych) tytułem kosztów postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym; 3. n i e o r z e k a, czy zaskarżona decyzja może być wykonana.


UZASADNIENIE

Uzasadnienie.

Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją z dnia [...] roku (Nr [...]) na podstawie art. 25 ust. 2 ustawy z dnia 24 stycznia 19991 roku o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz.U. z 1997 r. Nr 142 poz. 950 ze zmn.) pozbawił Z. J. uprawnień kombatanckich wskazując, że uprawnienia te zostały nabyte wyłącznie z tytułu utrwalania władzy ludowej podczas pracy w organach Milicji Obywatelskiej w okresie od [...] r. do [...] roku.

Z. J. zgłosił wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy, w którym zarzucił, że organ nie uwzględnił służby wojskowej z poboru za okres od dnia [...] roku do dnia [...] r., którą udowodnił przedkładając odpis z książeczki wojskowej.

Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją z dnia [...] roku (Nr [...]) uchylił swoją decyzję z dnia [...] roku i na podstawie art. 25 ust. 2 pkt. 2 ustawy z dnia 24 stycznia 19991 roku o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz.U. z 1997 r. Nr 142 poz. 950 ze zmn.) wyłączył z okresów działalności kombatanckiej okres z tytułu utrwalania władzy ludowej od dnia [...] r. do dnia [...] roku oraz na podstawie art. 1 ust. 2 pkt. 1 cyt. ustawy przyznał uprawnienia kombatanckie z tytułu służby w Wojsku Polskim w okresie od dnia [...] roku do dnia [...] roku.

Organ stwierdził, że uprawnienia kombatanckie zostały nabyte wyłącznie z tytułu utrwalania władzy ludowej podczas pracy w organach Milicji Obywatelskiej w okresie od [...] r. do [...] roku. Z odpisu książeczki wojskowej wynika, ze w okresie od dnia [...] roku do dnia [...]roku wnioskodawca pełnił służbę w Ludowym Wojsku Polskim. W związku z tym organ stwierdził, że w decyzji z dnia [...] roku nieprawidłowo zastosowano przepis art. 25 ust. 2 pkt. 2 cyt. ustawy.

Niezależnie od tego organ uznał, że z książeczki wojskowej wynika, iż skarżący służbę w Wojsku Polskim pełnił w okresie działań wojennych jedynie w czasie od [...] roku do [...] roku. Zgodnie zatem z treścią art. 25 ust. 2 pkt. 2 cyt. ustawy i § 9 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 września 1997 roku w sprawie szczegółowych zasad i trybu postępowania w sprawach dotyczących pozbawienia i przywrócenia uprawnień kombatanckich oraz zasad prowadzenia weryfikacji tych uprawnień (Dz.U. Nr 11 poz. 745) należało wyłączyć z okresów działalności kombatanckiej okresy z tytułów nie wymienionych w przepisach ustawy.

Decyzja ta została zaskarżona do Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Z. J. w skardze zarzucił, że służbę wojskową pełnił w okresie od dnia [...] roku do dnia [...] roku i został przydzielony do Batalionu Roboczego, który brał udział w likwidacji zbiegów hitlerowskich, grup Wehrwolfu, band rabunkowych, rozminowaniu terenów w zdobytym W. oraz likwidowaniu pożarów. Ponadto skarżący powtórzył swoje dotychczasowe argumenty.

Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i również przytoczył argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1271 ze zmn.) do rozpoznania skargi wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu przed dniem 1 stycznia 2004 roku - właściwy obecnie jest Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3 i art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed Sądami Administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270) sądy administracyjne powołane zostały do badania legalności decyzji, niektórych postanowień i innych aktów organów administracyjnych. W związku z tym kontrolą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi objęta jest zgodność z prawem materialnym zaskarżonych aktów administracyjnych, a także badanie zgodności tych aktów pod względem formalnym, a więc badanie, czy w postępowaniu administracyjnym nie nastąpiło takie naruszenie przepisów o postępowaniu administracyjnym, które miało wpływ na wynik sprawy.

W niniejszej sprawie organy administracyjne naruszyły przepisy prawa materialnego, jak też przepisy o postępowaniu administracyjnym w stopniu wpływającym na wynik sprawy.

W sprawie nie jest sporne, że Z. J. uprawnienia kombatanckie nabył z "tytułu utrwalania władzy ludowej". Słusznie więc uznał organ administracyjny, że zgodnie z art. 25 ust. 2 pkt.2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 roku o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz.U. z 1997 r. Nr 142 poz. 950 ze zmn.) zaistniały przesłanki do przeprowadzenia postępowania weryfikacyjnego.

Pominął jednak organ fakt, że skarżący w toku tego postępowania powoływał się na okoliczność, iż odbywał służbę wojskową z poboru. Zgodnie z cytowanym przepisem osoby, które odbywały służbę z poboru w Wojsku Polskim w okresie od 10 maja 1945 roku do 30 czerwca 1947 roku - zachowują uprawnienia kombatanckie, choćby je uzyskały wyłącznie z tytułu uczestnictwa w walkach o ustanawianie i utrwalanie władzy ludowej.

Analizowany przepis został skonstruowany w taki sposób, że istniejąca podstawa zachowania uprawnień stanowi przeszkodę do zastosowania przesłanki dotyczącej pozbawienia uprawnień (por. uchwała 7 Sędziów NSA z dnia 4 marca 2002 roku OPS 13/01 - ONSA Nr 4 poz. 132, wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2002 roku V SA 2541/01). W związku z tym organ przeprowadzający postępowanie weryfikacyjne nie może pozbawić daną osobę uprawnień kombatanckich, jeżeli wykaże ona, że należy do tej grupy osób, które zachowują uprawnienia na podstawie art. 25 ust. 2 pkt. 2 zdanie końcowe.

W niniejszej sprawie organ stwierdził na podstawie książeczki wojskowej, że skarżący odbywał służbę wojskową z poboru w okresie od dnia [...] roku do dnia [...] roku, a zatem również w okresie, o którym mowa w cytowanym przepisie. Jednocześnie jednak organ przyznał uprawnienia kombatanckie jedynie za okres dwóch miesięcy, tj. [...] roku do dnia [...].

Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdza, że skarżący w toku postępowania administracyjnego wykazał zaistnienie dwóch odrębnych podstaw uzasadniających zachowanie uprawnień kombatanckich: z tytułu pełnienia służby wojskowej w Wojsku Polskim w okresie działań wojennych (tj. w okresie od [...] roku do [...]roku), wymienionej w art. 1 ust. 2 pkt. 1 cyt. ustawy, a także z tytułu odbywania służby z poboru w Wojsku Polskim w okresie od [...] roku do [...] roku, tj. przesłanki wymienionej w art. 25 ust. 2 pkt. 2 zdanie drugie.

Organ administracyjny pomimo dostrzeżenia faktu odbywania przez skarżącego służby wojskowej z poboru, pominął brzmienie art. 25 ust. 2 pkt. 2 cyt. ustawy, a z dowodów zebranych w sprawie wyciągnął nieprawidłowe wnioski.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w związku z tym stwierdza, że organy administracyjne naruszyły przepisy o postępowaniu administracyjnym w stopniu wpływającym na wynik sprawy, a także prawo materialne, przez pominięcie art. 25 ust. 2 pkt. 2 zdanie drugie cyt. ustawy.

Zgodnie z art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zmn.) w tej sprawie zaistniały przesłanki do uchylenia zaskarżonych decyzji.

Uchylając zaskarżoną decyzję Wojewódzki Sąd Administracyjny jest zobowiązany - zgodnie z art. 200 cyt. ustawy - zasądzić na rzecz skarżącego koszty postępowania. W tej sprawie poniesione przez skarżącego koszty były ograniczone jedynie do wpisu od skargi.

Zgodnie z art. 152 cyt. ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny jest także zobowiązany orzec w jakim zakresie zaskarżony akt może być wykonany przed uprawomocnieniem się wyroku. W tej jednak sprawie nie zachodziła potrzeba orzeczenia w tym przedmiocie, gdyż zgodnie z art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 roku o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz.U. z 1997 r. Nr 142 poz. 950 ze zmn.) kombatanci tracą uprawnienia dopiero z chwilą uprawomocnienia się wyroku sądu administracyjnego.

Z tych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.