Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 517/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2023-01-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne: Zatrudnienie
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 235 ze znaczkiem 1
journal: Dz.U. 2020 poz 1320
law: Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Herman, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik (spr.), Sędzia WSA Marzanna Sałuda, Protokolant Monika Rał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 stycznia 2023 r. sprawy ze skargi L. J. na decyzję Śląskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Katowicach z dnia 28 kwietnia 2022 r. nr NS-HP.2332.2.12.2022 w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją nr NS-HP.2332.2.12.2022 z dnia 28 kwietnia 2022r. Śląski Państwowy Wojewódzki Inspektpr Sanitarny w Katowicach (dalej: ŚlPWIS), po rozpatrzeniu odwołania L. J. (dalej: Strona, Skarżąca) od decyzji Państwowego [...] Inspektora Sanitarnego w C. z dnia 28 lutego 2022r. nr [...] orzekającej o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej - utrzymał w mocy pierwszoinstancyjną decyzję.

W podstawie prawnej powołał art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 735; dalej: Kpa), art. 2351 Kodeksu pracy (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 1320 ze zm.; dalej: KP) oraz § 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 roku w sprawie chorób zawodowych (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 1367; dalej rozporządzenie RM).

W uzasadnieniu przedstawił stan faktyczny i argumentację prawną. Podkreślił, że organ I instancji odmówił stwierdzenia u Strony choroby zawodowej - boreliozy w oparciu o postępowanie wyjaśniające narażenia zawodowego i orzeczenia lekarskie Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy Poradni Chorób Zawodowych w S. (dalej WOMP PChZ w S.) nr [...] z 17 kwietnia 2020 r. oraz Instytutu Medycyny Pracy w L. (dalej IMP w L.) nr [...] z dnia 25 czerwca 2021 r. o braku podstaw do rozpoznania u w/w choroby zawodowej, a także opinii Instytutu z dnia 20 października 2021r. i 31 stycznia 2022r.

Kwestionując powyższe rozstrzygnięcie Strona wniosła skargę do organu I instancji oraz odwołanie. W odwołaniu, nie zgadzając się z ustaleniami organu, zarzuciła naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 107 § 3 Kpa. Powtórzyła zarzuty skargi z 4 marca 2022 r. uważając, że PPIS w C. nie odniósł się merytorycznie w decyzji do przesłanych pism z 14, 15 oraz 21 lutego 2022 r., jak również nie przekazał ich do IMP w L., celem ustosunkowania się lekarzy orzeczników do zarzutów w nich zawartych. Powyższe pisma kierowane do PPIS w C. zawierają przede wszystkim zbiór uwag i zastrzeżeń do wydanych na etapie prowadzonego postępowania opinii uzupełniających jednostki diagnostyczno-orzeczniczej II stopnia z dnia 20 października 2021 r. i 31 stycznia 2022 r. Zdaniem Strony PPIS w C. nie podjął żadnej kontroli pod względem prawidłowości wydanych w sprawie orzeczeń lekarskich oraz opinii uzupełniających. Zarzuciła również lekarzom chorób zakaźnych z C., u których podjęła leczenie, celowe działanie na jej szkodę i podjęcie błędnych decyzji w procesie diagnostyki i leczenia choroby. W opinii Strony zastosowanie przez lekarzy antybiotykoterapii, bez potwierdzenia boreliozy testem Wester-Blot było celowym działaniem, uniemożliwiającym jej w przyszłości podjęcie starań o przyznanie choroby zawodowej. Do odwołania dołączyła dokumentację medyczną z dnia 24 lipca 2017 r. i 3 sierpnia 2017 r. z POZ w K., pracę naukową "Borelioza z Lyme - niedoceniony problem w praktyce kardiologa" autorstwa Ewy Maroszyńskiej-Dmoch i Beaty Wożakowskiej-Kapłon, kartę informacyjną leczenia szpitalnego z 2013 r., a także wyniki badań ANA i PPJ z 2012 r. i 2015 r.

Zaskarżoną decyzją ŚlPWIS nie uznał zasadności odwołania, podzielając stanowisko I instancji. Biorąc pod uwagę definicję choroby zawodowej, określonej w art. 2351 Kodeksu pracy, wskazał, że w tej sprawie ustalono, że Strona od 2007 roku jest narażona na ryzyko zakażenia krętkami Borrelia burgdorferi podczas wykonywania prac jako rolnik w gospodarstwie rolnym prowadzonym wspólnie z mężem. Ustalono zatem, że w/w pracowała w warunkach mogących spowodować powstanie choroby zawodowej - choroby zakaźnej lub pasożytniczej albo ich następstwa. Była badana w WOMP PChZ w S., gdzie wydane zostało orzeczenie lekarskie nr [...] z dnia 17 kwietnia 2020 r. o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. W wywiadzie chorobowym poinformowała, że została kilkakrotnie ukąszona przez kleszcza w trakcie pracy. Pierwszy raz po ukąszeniu w 2010 r. zauważyła rumień na lewym ramieniu, ale nie zgłosiła się do lekarza. Ponadto podała nasilające się od ok. 2012 r. dolegliwości bólowe stawów barkowych, biodrowych i kolanowych oraz kręgosłupa okolicy szyjnej i lędźwiowo-krzyżowej. Jest pod opieką Poradni Chorób Zakaźnych od 2014 r. W 2017 r. po wystąpieniu rumienia na lewym udzie po kolejnym ukąszeniu przez kleszcza pobierała przez miesiąc Unidox. Była hospitalizowana w maju 2019 r. na Oddziale Reumatologii z podejrzeniem zapalenia skómo-mięśniowego (nasilone dolegliwości bólowe obręczy barkowej i objaw Raynauda); pobierała Metypred. Miała wykonywane testy metodą ELISA w kierunku p/ciał Borrelia burgrdorferi, które były wątpliwe w klasie IgM i ujemne w klasie IgG w 2014 r., ujemne w obu klasach w 2018 r., oraz dodatnie w klasie IgM i ujemne w klasie IgG we wrześniu 2019 r.

Lekarze orzecznicy na podstawie wywiadu chorobowego, badania przedmiotowego, udostępnionej dokumentacji medycznej, konsultacji specjalisty chorób zakaźnych oraz aktualnych wyników badań dodatkowych stwierdzili, że w chwili obecnej nie można jednoznacznie rozpoznać boreliozy ani jej następstw. Podali, że wieloletnie dolegliwości bólowe stawów związane są najprawdopodobniej z chorobą zwyrodnieniową stawów lub chorobą układową, co wymaga dalszej diagnostyki różnicowej. Wobec braku pewnego potwierdzenia rozpoznania boreliozy aktualnie oraz uwzględniając całokształt obrazu klinicznego nie znaleźli podstaw do rozpoznania z przeważającym prawdopodobieństwem choroby zawodowej - boreliozy ani jej następstw.

Po wydaniu przez jednostkę diagnostyczno-orzeczniczą I stopnia orzeczenia lekarskiego Strona kilkakrotnie składała do WOMP PChZ w S. oraz PPIS w C. pisma, w których zarzucała powyższym podmiotom liczne nieprawidłowości w prowadzonym postępowaniu, w tym poświadczanie nieprawdy bądź zatajanie prawdy oraz mataczenie w sprawie. WOMP PChZ w S. zakwalifikował tą korespondencję jako wniosek o przeprowadzenie ponownego badania i przesłał akta sprawy wraz z zgromadzoną dokumentacją medyczną do jednostki diagnostyczno-orzeczniczej II stopnia.

Lekarze IMP w L. po analizie akt sprawy również nie rozpoznali choroby zawodowej wymienionej w pozycji 26 wykazu chorób zawodowych. Specjaliści poinformowali, że orzeczenie lekarskie przygotowano na podstawie analizy dokumentaeji przesłanej przez WOMP PChZ w S. w związku z wniesieniem przez Stronę pisemnej prośby o zaoczne wydanie orzeczenia. Na podstawie dostępnej dokumentacji orzecznicy IMP w L. dodatkowo podali, że w dostępnej dokumentacji brak jest wyników badania w kierunku zakażenia Borrelia wykonanego metodą Western Biot. Wyjaśnili, zgodnie z aktualną wiedzą medyczną, poszczególne postacie kliniczne boreliozy podkreślając, że przebycie zakażenia nie jest tożsame z rozwinięciem choroby i nie upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej. Opis zmiany skórnej udokumentowany podczas konsultacji w Poradni Ogólnej [...] w K. w dniu 24 lipca 2017 r. jest niewystarczający, by z wysokim prawdopodobieństwem potwierdzić wystąpienie rumienia wędrującego i zróżnicować go z miejscowym odczynem po ukłuciu przez kleszcza. Orzecznicy dodali, że uzyskiwanie w badaniach obecności tylko przeciwciał w klasie IgM obserwuje się u około 10% populacji nie mającej nigdy żadnego narażenia na ukłucia kleszczy i jest wynikiem reakcji krzyżowej (odpowiedzi immunologicznej) na tle innych stymulacji antygenowych, np. inne zakażenia bakteryjne (zwłaszcza swoiste) i wirusowe, czy też choroby układowe o podłożu autoimmunologicznym.

Podsumowując, zdaniem lekarzy z jednostki diagnostyczno-orzeczniczej II stopnia analiza całości dokumentacji medycznej pacjenta i ocena wyników aktualnie wykonanych badań nie daje podstaw do rozpoznania u Strony choroby zawodowej pod postacią boreliozy.

Strona, po otrzymaniu orzeczenia lekarskiego Instytutu nr [...] z dnia 25 czerwca 2021 r., w pismach z 6, 8 oraz 13 lipca 2021 r. ponownie podniosła, iż orzecznicy celowo zatajają w jej sprawie prawdę: instytut świadomie nie odniósł się m. in. do jej wizyty kontrolnej w Poradni POZ w K. z dnia 3 sierpnia 2017 r. po ugryzieniu przez kleszcza, licznych schorzeń w układzie ruchu, układzie nerwowym i serca oraz objawów klinicznych choroby takich jak np. rumień wędrujący. W związku z tym PPIS w C. zwrócił się w dniu 22 lipca 2021 r. do IMP w L. o ponowne przeanalizowanie dokumentacji medycznej.

W odpowiedzi z dnia 20 października 2021 r. specjaliści z IMP w L. poinformowali, iż szczegółowo przeanalizowali całość dostępnej dokumentacji medycznej oraz uwagi i informacje zawarte w załączonych do dokumentacji pism Strony i wyjaśnili, że nie wnoszą one nowych dowodów do prowadzonego postępowania diagnostyczno-orzeczniczego dotyczącego choroby zawodowej pod postacią boreliozy. Podali, że prawdopodobny stan po przebyciu boreliozy (obserwacja rumienia oraz stan po leczeniu antybiotykoterapią, brak potwierdzenia metodą Western Biot dodatnich wyników badań wykonanych testem ELISA,) nie jest tożsamy z rozwinięciem choroby jaką jest Borelioza z Lyme (brak potwierdzenia związku dolegliwości bólowych stawów kolanowych, biodrowych, barkowych oraz kręgosłupa z fazą późną borełiozy oraz innych jej wykładników, prawdopodobnie tło zwyrodnieniowe dolegliwości). Specjaliści dodali, iż różnorodne objawy ze strony układu ruchu oraz układu nerwowego, a także dolegliwości kardiologiczne towarzyszą różnym chorobom cywilizacyjnym, które wykazano u Strony tj. otyłość, nadciśnienie tętnicze czy choroba niedokrwienna serca, a borelioza jest tylko jedną z wielu możliwych ich przyczyn. W odpowiedzi na zarzut dotyczący zatajania w procesie diagnostyczno-orzeczniczym istotnych informacji w sprawie lekarze poinformowali, że w toku postępowania została uwzględniona i przeanalizowana całość dokumentacji medycznej Strony nadesłanej do IMP w L. Stwierdzili przy tym, że w w/w postępowaniu celem nie jest przepisywanie wszystkich dostępnych w dokumentacji medycznej pacjenta wyników badań do treści orzeczenia i nie jest to tożsame z zatajaniem informacji. Podtrzymali w pełni treść wydanego orzeczenia nr [...] z dnia 25 czerwca 2021 r. o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej pod postacią boreliozy.

W związku z wyjaśnieniami lekarzy z Instytutu, Strona pismem z dnia 15 listopada 2021 r. zwróciła się ponownie do PPIS w C., przedstawiając stanowisko w sprawie. Zdaniem Strony orzecznicy podają nieprawdę, iż nie odniesienie się do całości dokumentacji medycznej nie jest zatajaniem informacji. Do pisma dołączyła pracę naukową pod tytułem ,,Borelioza w praktyce lekarza medycyny pracy", wydaną przez IMP w L., w której stwierdzono m. in., że: "Jedyną sytuacją, w której diagnostyka serologiczna nie jest konieczna jest wystąpienie charakterystycznie wyglądającego rumienia wędrującego, który przesądza o rozpoznaniu zakażenia boreliozą, bez względu na to, czy pacjent zauważył w tym miejscu pasożyta kleszcza, czy nie." W ocenie Strony lekarz POZ w K. w dniu 3 sierpnia 2017 r. rozpoznał u niej rumień wędrujący, opisując ten fakt w wywiadzie chorobowym, do czego celowo nie odnieśli się lekarze z jednostki diagnostyczno-orzeczniezej II stopnia. Jej zdaniem dokumentacja ta przesądza o rozpoznaniu boreliozy.

W związku z powyższym PPIS w C. przekazał ponownie całość dokumentacji choroby zawodowej do IMP w L., z prośbą o zajęcie stanowiska w sprawie. Przed uzyskaniem odpowiedzi z Instytutu Strona przesłała jeszcze dwukrotnie do organu pisma z 23 i 27 listopada 2021 r., w których to nawiązując do dokumentacji z POZ w K. poprosiła o rzetelne zbadanie sprawy.

W opinii uzupełniającej z 31 stycznia 2022 r. lekarze z IMP w L. stwierdzili, że zarzuty co do "celowości" orzekania na "niekorzyść" pacjenta poprzez "zatajanie dokumentacji" są bezzasadne. Podkreślili, iż nie jest przedmiotem zainteresowania żadnej z jednostek orzekających w w/w sprawie działanie na "niekorzyść" pacjenta, przeciwnie jednostki te powołane są właśnie do rozpoznawania chorób zawodowych, jeśli istnieją ku temu przesłanki merytoryczne. Postępowanie w sprawie zostało przeprowadzone zgodnie z obowiązującymi standardami i zasadami sztuki lekarsko-orzeczniczej, w toku postępowania dokonano oceny dostępnej dokumentacji medycznej pacjentki, w tym z SP ZOZ w K. od 2011 r. Z dokumentacji tej wynika, iż pacjentka skarżyła się na bóle kostno-stawowe, sztywność poranną stawów, bóle kręgosłupa, drętwienie kończyn górnych i dolnych, była kierowana do reumatologa z rozpoznaniem M-70 (wg klasyfikacji ICD 10 są to "choroby tkanek miękkich związane z ich używaniem, przeciążeniem i uciskiem"). W wizycie z dnia 24 lipca 2017 r. odnotowano: "2 dni temu (nieczytelne) mały owad (jak kropla) Rumień zapalny kleszcz? Z okolicy (nieczytelne) lewego (nieczytelne)". Podano także kod jednostek chorobowych A-60 oraz L-23, wg klasyfikacji ICD-10 odpowiednio "inne choroby wywołane przez krętki" oraz "alergiczne kontaktowe zapalenie skóry". W dniu 3 sierpnia 2017 r. włączono do leczenia preparat Unidox Solutab, Ketonal oraz leki stosowane w chorobach układu krążenia - w tej dokumentacji odnotowano także "bóle ręki" i termin w Poradni Chorób Zakaźnych "28 lutego 2018 r." Zdaniem orzeczników z powyższych zapisów wynika, iż lekarz nie był pewny, co wywołało zaczerwienienie, które opisał jako "rumień zapalny" (ukąszenie czy też alergia), z tego powodu skierował pacjentkę do Poradni Chorób Zakaźnych, ale ze względu na odległy termin wizyty w Przychodni, włączył profilaktykę boreliozy poprzez zastosowanie antybiotykoterapii. Specjaliści IMP w L. przyznali, iż prawdą jest że rumień wędrujący jest uznawany za jedyne samodzielne kryterium diagnostyczne choroby, jaką jest borelioza, co oznacza, że nie wymaga potwierdzenia serologicznego (na etapie jego wczesnego wystąpienia po zakażeniu krętkami Borrelia s. 1. przeciwciała są wytwarzane w niewykrywalnym jeszcze mianie dostępnymi metodami laboratoryjnymi). Określenie "rumień zapalny" nie jest jednak tożsame z rozpoznaniem rumienia wędrującego. Może być określeniem opisującym zaczerwienienie skóry w wyniku m.in. urazu (np. mechanicznego uszkodzenia naskórka w wyniku otarcia, podrażnienia), zakażenia bakteryjnego, odczynu alergicznego, czy też toksycznego odczynu po ukąszeniu przez owada, w tym również ukłucia przez kleszcza, co nie świadczy o zakażeniu, a na pewno nie uprawnia do rozpoznania boreliozy. Podkreślili, iż gdyby pacjentka chorowała na boreliozę to w późniejszym czasie doszłoby to tzw. serokonwersji, tj. wytworzenia przeciwciał klasy IgG skierowanych przeciwko antygenom krętków Borrelia. W wynikach badań serologicznych pacjentki nie stwierdzono takiego potwierdzenia. Natomiast wykrywane u chorej przeciwciała klasy IgM są wynikiem reakcji krzyżowej (odpowiedzi immunologicznej) na tle innych stymulacji antygenowych na podłożu układowym, autoimmunologicznym, które potwierdzono u pacjentki w późniejszej obserwacji reumatologicznej (np. wykrywano dodatnie miano przeciwciał przeciwjądrowych ANA). Podsumowując lekarze orzecznicy podali, że informację o opisie zmian skórnych z placówki medycznej w K. umieszczono w uzasadnieniu orzeczenia o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej nr [...] z dn. 25 czerwca 2021 r. i dokumentacja ta nie była pominięta w postępowaniu.

Strona w pismach do PPIS w C. z 14, 15 oraz 21 lutego 2022 r. ponownie wyraziła niezadowolenie z przebiegu prowadzonego postępowania; odniosła się do otrzymanej opinii lekarskiej IMP w L. z dnia 31 stycznia 2022 r. wyrażając niezadowolenie z przebiegu procesu diagnostycznego i orzeczniczego. Zdaniem Strony przedłożona dokumentacja medyczna sporządzona przez lekarza POZ w K. opisuje rumień wędrujący, który wystąpił u niej po ukąszeniu przez kleszcza, co jest jednoznaczne z rozpoznaniem boreliozy. Zarzuciła PPIS w C. bierną postawę, brak reakcji na zdarzenie, w którym lekarze chorób zakaźnych nie zlecili jej wykonania testu Western Biot, który potwierdziłby boreliozę, brak analizy dokumentacji medycznej. Nadto pismem z dnia 11 kwietnia 2022 r. podtrzymała zarzuty zawarte w skardze z 4 marca 2022 r., odwołaniu z 15 marca 2022 r., a także przesyłanej wcześniejszej korespondencji do organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej.

W konsekwencji powyższego ŚlPWIS, wbrew twierdzeniom Strony, uznał, że PPIS w C. w sposób rzetelny i wyczerpujący zgromadził, a następnie ocenił cały materiał dowodowy w sprawie. Zgodnie z art. 12 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników za rolniczą chorobę zawodową uważa się chorobę powstałą w związku z pracą w gospodarstwie rolnym, jeżeli choroba ta jest objęta wykazem chorób zawodowych określonych w przepisach wydanych na podstawie Kodeksu pracy. Borelioza należy do grupy "chorób zakaźnych lub pasożytniczych albo ich następstw" wymienionej w punkcie 26 załącznika do rozporządzenia RM. Skonkludował jednak, że na podstawie sporządzonej oceny narażenia zawodowego organ I instancji zasadnie i prawidłowo stwierdził, że Strona od 2007 r. jako rolnik pracuje w narażeniu zawodowym na powstanie choroby zawodowej wymienionej w pozycji 26 wykazu chorób zawodowych. Uzyskał również orzeczenia lekarskie z jednostek diagnostyczno-orzeczniczych I i II stopnia, w których orzecznicy wydali zbieżne stanowiska o braku podstaw do rozpoznania boreliozy; orzecznicy z IMP w L. zgromadzoną dokumentację poddali trzykrotnej analizie, odnieśli się do uwag i zastrzeżeń Strony z licznej korespondencji. Instytut skonfrontował swoje ustalenia wynikające z dokumentacji medycznej z wypowiedziami naukowymi zacytowanymi w toku postępowania przez Stronę, a zawartymi w publikacjach: "Borelioza z Lyme - niedoceniony problem w praktyce kardiologa" oraz "Borelioza w praktyce lekarza medycyny pracy".

Organ odwoławczy powołał się na orzecznictwo sądów administracyjnych akcentując, że wydane w sprawie orzeczenia przez uprawnione jednostki orzecznicze tj. WOMP PChZ w S. (orzeczenie z dnia 17 kwietnia 2020 r.) i IMP w L. (orzeczenie z dnia 25 czerwca 2021 r. oraz opinie z dnia 20 października 2021 r. i 31 stycznia 2022 r.) mają charakter opinii biegłego, a organ prowadzący postępowanie jest nim związany, nie dysponuje wiedzą specjalistyczną i nie jest uprawniony do odmiennej interpretacji wyników badań i rozpoznań uprawnionych jednostek orzeczniczych.

Kwestionując powyższą decyzję ostateczną Strona wniosła o jej zmianę, stwierdzenie choroby zawodowej borelioza z Lyme lub uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Zarzuciła naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 8, art. 84 i art. 107 § 3 Kpa; brak zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, jak również brak dążenia organu do prawdy obiektywnej; brak wskazania, dlaczego jednym dowodom organ dał wiarę, a drugim odmówił wiarygodności; brak poddania orzeczenia lekarskiego i opinii uzupełniających kontroli przez ŚlPWIS w Katowicach (naruszenie granic oceny swobodnej); niedopuszczenie dowodów z pism 14,15,21.02.2022 roku, wytycznych PTEiLChz, pracy naukowej "Borelioza z Lyme niedoceniony problem w praktyce kardiologa".

Podkreśliła, że praca naukowa Borelioza z Lyme niedoceniony problem w praktyce kardiologa nie była przekazana do IMP w L. (jako dowód). W związku z powyższym IMP w L. nie mógł sformułować swoich ustaleń na podstawie w/w pracy, co błędnie wskazał ŚPWIS w Katowicach. W pismach z IMP w L. brak jest wzmianki o w/w pracy. Wskazała, że orzeczenie jest środkiem dowodowym i podlega ocenie i weryfikacji przez organ. Zaakcentowała błędne twierdzenia organu co do braku testu Westem-Blot jako nie mającego wpływu na negatywne orzeczenia lekarskie cytując stwierdzenia IMP w L.. Obszernie opisała walory i znaczenie tej publikacji i skutki jej pominięcia w tej sprawie.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację. Odpowiadając na zarzuty skargi przypomniał, że rozpoznana choroba musi być stwierdzona orzeczeniem lekarskim rozpoznającym chorobę zawodową, a wyniki oceny warunków pracy pozwalać na stwierdzenie bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że spowodowana została narażeniem zawodowym. Wskazał, że w tej sprawie jednostka orzecznicza I i II stopnia w wyniku przeprowadzonych badań nie rozpoznała u ww. choroby zawodowej, a organ nie dysponuje wiedzą specjalistyczną i nie jest uprawniony do odmiennej interpretacji wyników badań i rozpoznań uprawnionych jednostek orzeczniczych.

W piśmie procesowym Strona wniosła o odstąpienie obciążania jej kosztami w przypadku przegranej sprawy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje :

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021r., poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast według art. 3 § 1 i 2 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej obejmuje, między innymi orzekanie w sprawach skarg na decyzje, postanowienia administracyjne. Tylko zatem stwierdzenie, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonego aktu (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a, b, c ustawy). Sąd uwzględniając skargę stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Natomiast na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Natomiast przeprowadzone w określonych na wstępie ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem nie można organom zarzucić naruszenia przepisów prawa.

Na wstępie wskazać trzeba, że za podstawę wyroku Sąd przyjął ustalenia stanu faktycznego dokonane w zaskarżonym rozstrzygnięciu, albowiem nie stwierdził naruszenia prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Zatem istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy organy zasadnie odmówiły Stronie stwierdzenia choroby zawodowej - choroby zakaźne lub pasożytnicze albo ich następstwa (borelioza) - wym. w poz. 26 wykazu chorób zawodowych określonego w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30.06.2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1367).

Przede wszystkim należy zauważyć, że stosownie do art. 2351 Kodeksu pracy za chorobę zawodową uważa się chorobę, wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym".

Natomiast w rozp. RM z 30 czerwca 2009r., wydanego na podstawie delegacji ustawowej z Kodeksu pracy, uregulowano m.in. sposób i tryb postępowania dotyczący zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych; jednoznacznie określono kompetencje poszczególnych organów i jednostek medycznych. Zgodnie z § 4 ust. 1 - właściwy państwowy inspektor sanitarny, który otrzymał zgłoszenie podejrzenia choroby zawodowej, wszczyna postępowanie, a w szczególności kieruje pracownika lub byłego pracownika, którego dotyczy podejrzenie, na badanie w celu wydania orzeczenia o rozpoznaniu choroby zawodowej albo o braku podstaw do jej rozpoznania, do jednostki orzeczniczej I stopnia. Jednak z mocy § 5 ust. 1 - właściwym do orzekania w zakresie chorób zawodowych jest lekarz spełniający wymagania kwalifikacyjne określone w przepisach wydanych na podstawie art. 9 ust. 3 ustawy z dnia 27 czerwca 1997 r. o służbie medycyny pracy (Dz. U. z 2004 r. Nr 125, poz. 1317, ze zm.) zatrudniony w jednej z jednostek orzeczniczych, o których mowa w ust. 2 i 3. Natomiast w ust. 2 tego paragrafu ustalono tryb orzeczniczy i kognicje odpowiednich jednostek orzeczniczych I stopnia i II stopnia od orzeczeń wydanych przez lekarzy zatrudnionych w jednostkach orzeczniczych I stopnia, którymi ustanowiono instytuty badawcze w dziedzinie medycyny pracy.

Mocą § 8 ust. 1 decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wydaje się na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika.

Zaakcentować również należy, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym obowiązuje powszechnie pogląd o związaniu organów inspekcji sanitarnej rozpoznaniem podanym w stosownym orzeczeniu lekarskim. Zatem bez orzeczenia lekarskiego (opinii) bądź sprzecznie z nim organ nie może dokonać rozpoznania choroby. Tym samym oznacza to, iż ustalenie jednego z ważnych elementów zaliczenia schorzenia do choroby zawodowej uzależnione jest od treści specjalistycznego orzeczenia lekarskiego. Tak więc bez stosownych opinii bądź sprzecznie z tymi opiniami organ administracji nie może dokonać we własnym zakresie rozpoznania choroby i ustalenia, czy rozpoznane schorzenie mieści się w wykazie chorób zawodowych (vide: wyroki NSA m.in. z dnia 24.03.2000r., I SA 2334/99, z dnia 8.11.2000r., I SA 664/00; WSA w Gdańsku III SA/Gd 604/15 z dnia 01.10.2015r.).

Takie stanowisko, akceptowane w pełnej rozciągłości przez skład orzekający w przedmiotowej sprawie zostało przedstawione m.in. w uchwale składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 maja 2002 r. (OPS 3/02, publ. ONSA 2003/1/4). Jest ono w pełni aktualne mając na uwadze okoliczność, iż w dniu 3 lipca 2009 roku weszło w życie rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych, zastępujące mający za przedmiot tę samą materię akt normatywny z 2002 r. Natomiast wykaz chorób zawodowych, stanowiący załącznik do ww. rozporządzenia określa zamknięty katalog chorób zawodowych.

Konkludując przedstawione uwarunkowania prawne stwierdzić więc należy, że w sprawach chorób zawodowych orzeczenia wydawane są przez właściwe organy administracji publicznej. To organ administracyjny zobligowany jest stosować postanowienia kodeksu postępowania administracyjnego ze wszystkimi konsekwencjami, chyba, że powołane wyżej rozporządzenie zawiera regulacje odmienne. Zwrócić należy bowiem uwagę, że w świetle cyt. § 8 rozp. RM właściwy funkcjonalnie organ wydaje decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej na podstawie oceny narażenia zawodowego pracownika oraz materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w stosownych orzeczeniach lekarskich.

Natomiast w niniejszej sprawie lekarze jednostki orzeczniczej I i II stopnia w wyniku przeprowadzonych badań nie rozpoznali u Strony spornej choroby zawodowej. Lekarze specjaliści biorąc pod uwagę dane z wywiadu chorobowego i dokumentacji medycznej, wyniki przeprowadzonych badań i konsultacji uznali, iż brak jest podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. W orzeczeniu zawarto uzasadnienie braku podstaw do rozpoznania u pacjenta choroby zawodowej.

Nadto zauważyć nalezy, że nie istnieją obiektywne badania pozwalające na jednoznaczne potwierdzenie etiologii zawodowej przedmiotowego uszczerbku na zdrowiu. Każde badanie interpretowane jest i oceniane w aspekcie mniejszego lub większego prawdopodobieństwa związku z warunkami pracy. Natomiast orzeczenie jednostki orzeczniczej ma walor opinii biegłego, a zatem jeśli jest wewnętrznie spójne, opiera się na całokształcie zebranego materiału dowodowego zawiera uzasadnienie nie budzące wątpliwości, to wiąże organ inspekcji sanitarnej właściwy do wydania decyzji, w tym sensie, że organ ten nie ma podstaw do dokonania oceny odmiennej od tej, która wynika z orzeczenia jednostki orzeczniczej.

|Zaakcentować też należy, że uprawnień do zmiany takiego orzeczenia specjalistycznej jednostki medycznej nie posiada również sąd | |

|administracyjny, gdyż nie posiada wiadomości specjalnych przynależnych lekarzom orzekającym w uprawnionych, z mocy § 5 rozporządzenia,| |

|jednostkach orzeczniczych, a ponadto sąd ten nie zastępuje właściwych organów administracji publicznej w merytorycznym rozstrzyganiu | |

|spraw administracyjnych. Zresztą podobne stanowisko wyraził tut. Sąd w wyroku z 16 stycznia 2018 r. o sygn. akt IV SA/Gl 611/17, a | |

|Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 30 lipca 2019 r. o sygn. akt II OSK 1889/18 podzielił jego słuszność oddalając skargę | |

|kasacyjną. | |

|Wobec przedstawionych uwarunkowań faktycznych i prawnych rozpoznawanej sprawy należało stwierdzić bezpodstawność zarzutów Skarżącej | |

|zawartych w skardze. Podkreślić należy, że powoływana publikacja naukowa obejmuje ogólne rozważania dotyczące spornego schorzenia, nie| |

|może mieć wiążącego charakteru w konkretnej sprawie, a nadto specjaliści z IMP w L. ustosunkowywali się do kolejnych zarzutów i | |

|argumentów Skarżącej; opracowanie "Borelioza z Lyme - niedoceniony problem w praktyce kardiologa" autorstwa Ewy Maroszyńskiej-Dmoch i| |

|Beaty Wożakowskiej-Kapłon Skarżąca dołączyła do odwołania wraz z kartę informacyjną leczenia szpitalnego z 2013 r., a także wyniki | |

|badań ANA i PPJ z 2012 r. i 2015 r. i do tych dokumentów odnieśli się specjaliści podtrzymując swoje stanowisko w sprawie. | |

| | |

| | |

Mając na uwadze powyższe Sąd na zasadzie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.

-----------------------

7