Wyrok NSA oz. w Lublinie, sygn. akt I SA/Lu 822/98
NSA oz. w Lublinie
Data orzeczenia: 1999-11-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 630  Obrót towarami z zagranicą, należności celne i ochrona przed nadmiernym  przywozem towaru na polski obszar celny
Powołane przepisy: article: art. 25 ust. 3
journal: Dz.U. 1994 nr 71 poz. 312
law: Obwieszczenie Ministra Współpracy Gospodarczej z Zagranicą z dnia 16 maja 1994 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy - Prawo celne.
Teza: Definicja towarów podobnych nakazuje organom uwzględnienie z urzędu przy ustalaniu podobieństwa, jakości towaru w tym również gatunku. Oznacza to, iż w sposób niejako automatyczny nie można przyjmować, iż towary różne gatunkowo są towarami podobnymi w rozumieniu art. 25 ust. 3 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. - Prawo celne /t.j. Dz.U. 1994 nr 71 poz. 312 ze zm./.

TEZY

Definicja towarów podobnych nakazuje organom uwzględnienie z urzędu przy ustalaniu podobieństwa, jakości towaru w tym również gatunku. Oznacza to, iż w sposób niejako automatyczny nie można przyjmować, iż towary różne gatunkowo są towarami podobnymi w rozumieniu art. 25 ust. 3 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. - Prawo celne /t.j. Dz.U. 1994 nr 71 poz. 312 ze zm./.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu (...) sprawy ze skargi "M." s.c. Export-Import w Ch. Marek K., Zbigniew P. i Witold Ż. na decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł z dnia 15 czerwca 1998 r. (...) w przedmiocie wartości celnej i wymiaru cła - uchyla zaskarżona decyzję; (...).


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją na podstawie art. 138 par. 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego - ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. /t.j. Dz.U. 1980 nr 9 poz. 26 ze zm./ oraz art. 23 ust. 1, art. 26 ust. 6, art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. - Prawo celne /t.j. Dz.U. 1994 nr 71 poz. 312 ze zm./ Prezes Głównego Urzędu Ceł utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Celnego w T. zawartą w JDA SAD (...) z dnia 27 grudnia 1995 r. dotyczącą określenia wartości celnej i wymiaru cła.

W uzasadnieniu swojej decyzji Prezes Głównego Urzędu Ceł podał, iż decyzją Dyrektora Urzędu Celnego w T. zawartą w JDA SAD (...) z dnia 27 grudnia 1995 r. dokonano odprawy celnej ostatecznej dywanów polipropylenowych wyprowadzonych ze składu celnego, a importowanych z Belgii przez Zakład Wielobranżowy "M." s.c. z Ch.

Do odprawy celnej strona przedstawiła fakturę VAT (...) z dnia 27 grudnia 1995 r., kopię dokumentu SAD, na podstawie którego wprowadzono towar do składu celnego, deklarację wartości celnej.

Dyrektor Urzędu Celnego w T. zakwestionował wartość towaru podaną w fakturze (...) z dnia 27 grudnia 1995 r. wystawionej na podstawie faktury dostawcy zagranicznego (...) z dnia 21 grudnia 1995 r. i ustalił ją zgodnie z treścią art. 29 ust. 1 Prawa celnego dysponując stosownym materiałem porównawczym z innych odpraw celnych.

Od powyższej decyzji strona odwołała się wnosząc o "uchylenie zaskarżonej decyzji oraz wymierzenie należności celnych w oparciu o wartość transakcyjną deklarowaną przez stronę, ewentualnie o uchylenie decyzji oraz o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Urzędowi Celnemu w T.".

W czasie prowadzonego postępowania wyjaśniającego przez Główny Urząd Ceł, strona nadesłała pisma procesowe wraz z dokumentami dotyczącymi dokonanej transakcji tj. kontrakt, dowody bankowe zapłaty za towar, faktury, specyfikacje, świadectwo EUR, dokumenty poświadczające działalność gospodarczą prowadzoną przez firmę M.T.C. w Belgii. Dokumenty w języku obcym zostały przedstawione z tłumaczeniem urzędowym.

Prezes Głównego Urzędu Ceł mając na uwadze fakt prowadzenia postępowania wyjaśniającego w odniesieniu do kilkudziesięciu spraw dotyczących importu dywanów i wykładzin dywanowych z Belgii przez firmy: Zakład Wielobranżowy M. s.c., "M." s.c., "M.-P." s.c. z Ch. zawiesił postępowanie w niniejszej sprawie do czasu zweryfikowania dokumentów zakupu towaru przez władze celne Belgii we wszystkich spornych sprawach. Na powyższe postanowienie strona złożyła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego.

W wyroku z dnia 27 czerwca 1997 r. I SA/Lu 1079/96 Naczelny Sąd Administracyjny (...) uchylił przedmiotowe postanowienie Prezesa GUC. W uzasadnieniu wyroku NSA stwierdził, iż Prezes GUC wadliwie zinterpretował przepisy odnoszące się do instytucji zawieszenia postępowania administracyjnego /art. 97 par. 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego/.

Prezes Głównego Urzędu Ceł rozpoznając merytorycznie odwołanie przyjął, iż decyzja Dyrektora Urzędu Celnego w T. jest prawidłowa i zgodna z przepisami prawa.

Zgodnie z art. 26 ust. 1 Prawa celnego, wartością celną towaru jest wartość transakcyjna, to znaczy cena faktycznie zapłacona lub należna za towar sprzedany w celu przywozu na polski obszar celny przy czym wartość ta powinna odzwierciedlać rzeczywistą wartość towaru w dniu zgłoszenia do odprawy celnej.

Stosownie do postanowień art. 26 ust. 6 Prawa celnego, wartość transakcyjna nie może być przyjęta za wartość celną towaru w przypadku, gdy organ celny zakwestionuje wiarygodność dokumentów służących do określenia wartości celnej /wymaganych zgodnie z art. 50 ust. 3 Prawa celnego/.

Przepis ten pozwala na kwestionowanie wiarygodności dokumentów przedstawianych przez podmioty dokonujące obrotu towarowego z zagranicą, służących do określenia wartości celnej i ma na celu wyeliminowanie przypadków zaniżania wartości sprowadzanych do Polski towarów.

Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 17 stycznia 1995 r. SA/Ka 1615/94 przyjął, iż wiarygodność dokumentów w rozumieniu tego przepisu nie oznacza bowiem tylko ich autentyczności. Nie chodzi zatem tylko o ich wiarygodność formalną".

Urząd Celny zakwestionował materialną wiarygodność przedłożonej przez stronę faktury w zakresie uwidocznionej na niej ceny transakcyjnej.

W przypadku zakwestionowania wiarygodności dokumentów /art. 26 ust. 6 Prawa celnego/, zgodnie z art. 28 i art. 29 Prawa celnego za wartość celną przyjmuje się wartość transakcyjną identycznego lub podobnego towaru wprowadzonego na polski obszar celny, sprzedanego w tym samym lub zbliżonym czasie co towar, dla którego ustalana jest wartość celna.

W przedmiotowej sprawie zakwestionowana została wiarygodność załączonej przez stronę faktury w zakresie uwidocznionej na niej ceny transakcyjnej tj. 27,88 BEF/m2, która w istotny sposób różni się od cen podobnych towarów sprowadzonych do Polski w zbliżonym czasie.

Po wnikliwej analizie wszystkich materiałów porównawczych z innych odpraw celnych dotyczących towaru podobnego co towar przedmiotowy ustalono, że ceny dywanów polipropylenowych sprowadzonych z Belgii w zbliżonym czasie kształtowały się w przedziale od 50,00 BEF/m2 do 275,00 BEF/m2.

Zgodnie z art. 28 ust. 4 Prawa celnego stosowanym odpowiednio w przypadku ustalenia wartości celnej towaru na podstawie art. 29 Prawa celnego, w przypadku ustalenia więcej niż jednej wartości transakcyjnej podobnego towaru za wartość celną przyjmuje się najniższą wartość transakcyjną.

Tak więc cena dywanów wykazana na fakturze przedłożonej przez stronę do wniosku o wszczęcie postępowania celnego tj. 27,88 BEF/m2 odbiegała od cen transakcyjnych towarów podobnych wprowadzonych w tym samym i zbliżonym czasie na polski obszar celny.

W związku z powyższym, zgodnie z art. 29 ust. 2 w związku z art. 28 ust. 4 Prawa celnego, Dyrektor Urzędu Celnego w T. za nową wartość celną przyjął najniższą wartość transakcyjną towarów podobnych, tj. 50,00 BEF/m2.

Materiał porównawczy zastosowany w niniejszej sprawie wyczerpuje dyspozycję art. 29 Prawa celnego, ponieważ towary będące przedmiotem porównania są w myśl powołanego przepisu towarami podobnymi w rozumieniu art. 25 pkt 3 Prawa celnego.

Materiał porównawczy służący do ustalenia wartości celnej przedmiotowego towaru znajduje się w aktach sprawy. Dowody te znane są organowi celnemu z urzędu, nie wymagają więc dowodzenia - zgodnie z uchwałą /z dnia 15 lipca 1974 r. - OSNCP 1974 z. 12 poz. 203/ /" akta innej sprawy stanowią źródło wiadomości (...) o istnieniu oraz możliwości przeprowadzenia dowodu, zastępują w ten sposób potrzebę przeprowadzenia dowodzenia w celu wykrycia dowodu"/. Dowody przeprowadzone w innej sprawie mogą być wykorzystane jako materiał porównawczy.

W świetle treści powołanego wyżej przepisu art. 26 ust. 6 Prawa celnego, wiarygodność faktury obejmuje nie tylko autentyczność, ale także wiarygodność podanej na tym dokumencie ceny transakcyjnej.

Dokument, jakim jest faktura, nie będzie zatem wiarygodny w sytuacji, gdy podana w nim cena transakcyjna budzi oczywiste wątpliwości, tj. gdy wysokość budzi poważne wątpliwości co do tego, czy nie została zawyżona względnie zaniżona. Powszechnie bowiem przyjmuje się, że wartość transakcyjna towaru powinna odzwierciedlać rzeczywistą jego cenę.

Jedną z podstawowych zasad ogólnych dotyczących postępowania administracyjnego jest wyrażona w art. 7 Kpa zasada prawdy obiektywnej. Z zasady prawdy obiektywnej wynika konieczność uzyskania takiego materiału dowodowego i takiego stanu faktycznego, który jest zgodny z rzeczywistością i który w końcowej fazie pozwoli na właściwe rozstrzygnięcie sprawy.

Z tą zasadą współbrzmi procesowa zasada zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego /art. 77 par. 1 Kpa/ stanowiąca, że organ administracji obowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy/.

Obowiązek organu zebrania i rozpatrzenia całokształtu materiału dowodowego jest wyrazem tego, że organ nie jest związany w gromadzeniu materiału dowodowego wnioskami stron, lecz sam zakreśla granice postępowania wyjaśniającego, kierując się własnym rozeznaniem i przekonaniem co do konieczności udowodnienia pewnych faktów.

Organ ma pełną swobodę w kształtowaniu zakresu postępowania wyjaśniającego, ma jednak na uwadze, że zebrany materiał winien doprowadzić do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i do załatwienia sprawy. Dowody gromadzi się na potwierdzenie lub zaprzeczenie określonych faktów.

Na potwierdzenie swoich roszczeń pełnomocnik strony w czasie prowadzonego postępowania przedstawił dokumenty bankowe zapłaty za towar, umowę kupna-sprzedaży. W umowie tej nie podano ceny towaru, tylko zaznaczono, że uzgadniana ona będzie drogą telefoniczną lub faksem.

W świetle posiadanego materiału porównawczego należy stwierdzić, iż przedstawiona przez stronę wartość transakcyjna znacznie odbiega od cen dywanów polipropylenowych sprowadzonych w tym samym lub zbliżonym czasie z Belgii.

Jako dowód w sprawie nie można uznać dokumentów bankowych, ponieważ odnoszą się m. in. do faktury, której wiarygodność materialna została zakwestionowana w czasie odprawy celnej.

Biorąc powyższe pod uwagę oraz zasadę swobodnej oceny dowodów wyrażoną w art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego Prezes Głównego Urzędu Ceł nie znalazł podstaw do uznania roszczeń strony.

Skargę na powyższą decyzję wniosła skarżąca spółka domagając się uchylenia tejże decyzji, zarzucając

1/ naruszenie następujących przepisów postępowania, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia:

a/ art. 10 par. 1 w związku z art. 81 Kpa w związku z art. 335 Ordynacji podatkowej, poprzez niezaznajomienie strony z całością materiału dowodowego zebranego w sprawie oraz ustalenia stanu faktycznego będącego podstawą zastosowania przepisów prawa materialnego w oparciu o dowody stronie nieznane;

b/ art. 107 par. 3 w związku z art. 71 i art. 77 oraz art. 80 Kpa, poprzez zaniechanie analizy całości materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie oraz brak odniesienia w uzasadnieniu kwestionowanej decyzji do materiału dowodowego złożonego przez stronę skarżącą;

2/ naruszenie art. 25, art. 26 ust. 6 i art. 29 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. - Prawo celne /Dz.U. nr 75 poz. 445 ze zm./, poprzez bezpodstawne zakwestionowanie wartości transakcyjnej towaru podlegającego ocleniu oraz ustalenie cła w oparciu o wartości obrotu towarami podobnymi.

W uzasadnieniu skargi podniesiono między innymi, iż Prezes Głównego Urzędu Ceł uchybił w zaskarżonej decyzji zasadzie jawności postępowania i nie zapoznał strony z zebranym w sprawie materiałem dowodowym. Kategoryczne brzmienie art. 10 par. 1 Kpa wymaga, aby stronie zapewnić czynny udział w sprawie w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji przepis wymaga, aby stronie umożliwić wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań i to nawet w przypadku, gdy materiał dowodowy został oparty na dokumentach dostarczonych przez tę stronę /por. wyrok NSA z dnia 2 kwietnia 1998 r. s V SA 1301/97, nie publikowany/. Przeważająca część materiału dowodowego została dostarczona przez stronę na etapie zgłoszenia celnego oraz w ślad za pismem procesowym pełnomocnika z dnia 29 maja 1996 r., lecz poza nim strona przeciwna powołuje się jeszcze na materiał porównawczy, który nigdy nie został skarżącym ujawniony. Skarżący także nie znają efektów weryfikacji dokumentów dokonywanej przez belgijskie służby celne, która to weryfikacja była pretekstem do zawieszenia postępowania odwoławczego dokonanego postanowieniem Prezesa Głównego Urzędu Ceł z dnia 9 sierpnia 1996 r. (...). Postanowienie to zostało uchylone wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 czerwca 1997 r. I SA/Lu 1079/96, gdzie wskazano na potrzebę autonomicznej oceny dowodów. Od czasu wydania wspomnianego wyroku Prezes Głównego Urzędu Ceł przez ponad rok, zbierał i analizował dowody, lecz z efektem swoich starań nie zechciał zaznajomić pełnomocnika skarżących, na ręce którego - zgodnie z art. 40 par. 2 Kpa - powinny być dokonywane wszelkie doręczenia. Z tej to przyczyny stwierdzić trzeba, że dowody stronie nieznane, do których nie mogła się ona ustosunkować w kontekście przedstawionych przez siebie roszczeń, nie mogą być podstawą do żadnych ustaleń faktycznych, a tym samym do prawidłowego zastosowania przepisów prawa materialnego, o czym wyraźnie stanowi art. 81 Kpa. Wbrew wywodom uzasadnienia zaskarżonej decyzji - postępowanie organu II instancji nie zmierzało do ustalenia prawdy obiektywnej, do czego organ ten był obowiązany w mocy art. 7 Kpa. Rzeczywiście istniejący stan rzeczy można ustalić jedynie w oparciu o całość zebranego i możliwego do pozyskania materiału dowodowego /art. 77 Kpa/.

Nadto ustalenia faktyczne muszą być dokonywane w toku analizy, która musi wykazać - zgodnie z art. 107 par. 3 Kpa - fakty uznane za udowodnione, przyczyny z powodu których innym dowodom odmówiono wiarygodności oraz powody, dla których innym dowodom odmówiono wiarygodności i mocy dowodowej. Tych kryteriów dowodzenia nie spełnia uzasadnienie skarżonej decyzji. Jest w sprawie kwestią bezsporną że na etapie postępowania odwoławczego Prezes Głównego Urzędu Ceł wykazał się inicjatywą dowodową zmierzającą do ustalenia, czy podmiot, od którego firma "M." zakupywała dywany polipropylenowe prowadzi legalną działalność gospodarczą na terenie Belgii. Jednoznacznie na to wskazuje treść postanowienia w przedmiocie zawieszenia postępowania z dnia 9 sierpnia 1996 r. Chociaż rezultatu tych badań nie wyjawiono, to założyć trzeba, iż nie może być dla skarżących negatywny, a zatem "M." dokonywał zakupów dywanów od firmy, której prawidłowości działania nie sposób podważyć. Brak jest także podstaw do kwestionowania formalnej poprawności przedstawionych przez stronę dokumentów, co zresztą organ II instancji przyznaje. W przypadku sprawy niniejszej te okoliczności przesądzają o braku podstawy do kwestionowania dokumentów pod względem materialnym jedynie dlatego, że inne podmioty sprowadzające w polski obszar celny towary rzekomo podobne, wyjawiły najniższą wartość transakcyjną na poziomie 50 BEF/m2, a nie tak, jak skarżący na poziomie 27 BEF/m2. Rozumowanie organów celnych jest bezpodstawne, bowiem nie dysponują one materiałem porównawczym, dającym możliwość porównania towaru sprowadzonego przez stronę z towarami nabywanymi przez inne podmioty. Uszło uwadze strony przeciwnej, że pismem z dnia 5 sierpnia 1996 r. domagała się ona przedłożenia próbek towaru, którego dotyczy niniejsze postępowanie, na co skarżący odpowiedzieli, iż próbek takich nie posiadają bo towar w całości już został sprzedany. Nie wiedzą zatem organy celne, z jakimi w istocie dywanami mieli do czynienia i czy poza nazwą, jakością, wielkością oraz innymi parametrami użytkowymi są porównywalne z dywanami sprowadzanymi przez inne podmioty w cenie po 50 BEF/m2. A przecież za towary podobne należy uznać jedynie takie, które nie będąc podobnymi pod każdym względem, posiadają taki sam skład materiałowy, podobne cechy, dzięki czemu mogą pełnić podobne funkcje i mogą być towarami handlowo zamiennymi /por. Wyjaśnienia Technicznego Komitetu Ustalania Stałości Celnej Światowej Organizacji Celnej do porozumienia w sprawie stosowania art. VII GAT z 1994 r./.

W przesłanych do Głównego Urzędu Ceł materiałach wykazano, że wszelkie rozliczenia z kontrahentem zagranicznym prowadzono jedynie za pośrednictwem banku dewizowego, zaś przekazywane kwoty odpowiadają wartościom wykazanym na fakturach, które posiadają odbicie w ewidencji księgowej zarówno kontrahenta zagranicznego, jak i samych skarżących. Odzwierciedlone w tych dokumentach wartości mają także potwierdzenie w świadectwie pochodzenia towaru EUR-1 oraz w fakturach opłat za przewóz towaru. Ma przeto do oceny położenia prawnego skarżących pełne zastosowanie pogląd prawny wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lutego 1995 r. SA/Lu 409/94, gdzie wyjaśniono, iż "samo stwierdzenie, iż w tym samym czasie sprowadzano towary podobne czy identyczne o cenie odmiennej niż wynika to z dokumentów dołączonych przez stronę, nie upoważnia organów celnych do zmiany wartości celnej towaru deklarowanego przez stronę", jeśli do deklaracji zostały dołączone dokumenty wymienione przez art. 50 ust. 3 i 4 Prawa celnego i jeśli organy celne nie zakwestionowały skutecznie poprawności tych dokumentów. Nie może natomiast stanowić żadnego punktu odniesienia dla oceny stanu faktycznego sprawy niniejszej zapatrywanie Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w wyroku z dnia 17 stycznia 1995 r., SA/Ka 1015/94, gdzie stwierdzono, że wiarygodność dokumentów w rozumieniu cyt. wyżej przepisów nie oznacza tylko ich autentyczności, ale wiarygodność tę należy oceniać pod względem materialnym. Teza ta jest słuszna jedynie w stanie faktycznym sprawy SA/Ka 1615/94, w którym chodziło o sprowadzenie do Polski samochodu osobowego. Rzeczywista wartość tego pojazdu została zakwestionowana przy szczegółowym opisaniu auta pod kątem rodzaju uszkodzeń i stopnia zużycia, wieku, co pozwoliło doprowadzić do wniosku, że wartość deklarowana odbiega znacząco od cen towarów podobnych. Analiza taka w realiach sprawy skarżących nie ma zastosowania i to nie tylko ze względu na brak pobrania próbek towaru. Wytknięto również, że materiał porównawczy powoływany przez stronę przeciwną, nie nadaje się do pozytywnej weryfikacji, gdyż nie wymienia stron transakcji i dokładnych dat dokonywania obrotu oraz dodatkowych parametrów technicznych pozwalających na identyfikację dywanów. Nie wystarcza tutaj powołanie się na akta tych postępowań administracyjnych, gdyż są one skarżącym nieznane. Dane te zapewne według strony organ II instancji pragnie zataić przed Sądem, jeśli - wbrew art. 107 par. 3 Kpa - nie omawia szczegółowo tych dowodów w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Przedstawione wyżej wywody prowadzą do wniosku, że rezultaty wadliwie przeprowadzonego i bez udziału strony postępowania dowodowego nie pozwalają na prawidłową subsumcję stanu faktycznego z przepisami prawa materialnego. Prezes Głównego Urzędu Ceł kwestionując materialną poprawność wartości transakcyjnej ustalonej w formalnie poprawnych dokumentach narusza w sposób jaskrawy art. 25 oraz art. 26 ust. 6 Prawa celnego. Nie sposób przecież deprecjonować deklarowanej przez strony wartości transakcyjnej jedynie dlatego, że była ona najniższa w znanym organom celnym kręgu podmiotów zakupujących za granicą dywany polipropylenowe. Ktoś przecież musi wynegocjować cenę najniższą towaru, co uznać należy jako efekt jego talentów handlowych zawsze wtedy, gdy brak jest dowodu, że formalnie poprawne dowody nie odzwierciedlają faktycznie zaistniałej transakcji.

W odpowiedzi na skargę wnoszono o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Rozpatrując skargę Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W sprawie bezspornym jest, iż strona dokonując zgłoszenia do odprawy celnej przedmiotowego towaru celnego przedstawiła wymagane przepisami prawa dokumenty.

Organ celny na Jednolitym Dokumencie Administracyjnym SAD przedstawionym do odprawy celnej dokonał adnotacji z której wynikało, iż wartość celną towaru ustalono w oparciu o art. 29 w powiązaniu z art. 26 ust. 6 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. - Prawo celne /Dz.U. nr 75 poz. 445 ze zm. i materiał porównawczy SAD (...) z dnia 6 listopada 1995 r. Cenę jednostkową zgłoszoną przez importera podwyższono do 50 BEF/m2.

Art. 26 ust. 6 ww. ustawy stanowił, iż wartość transakcyjna /określona w art. 26 ust. 1, czyli cena faktycznie zapłacona lub należna za towar sprzedany/ nie może być przyjęta za wartość celną jedynie w wypadku gdy;

1/ organ celny z uzasadnionych przyczyn zakwestionował wiarygodność i dokładność informacji lub dokumentów służących do określenia wartości celnej, które należy dołączyć do zgłoszenia celnego,

2/ nie zostaną one przedstawione przez zgłaszającego.

W sprawie organ nie podnosił, iż zgłaszający zaniechał przedstawiania dokumentów służących do określenia wartości celnej towaru.

Oznaczałoby to, iż nie przyjęcie przez organ wartości transakcyjnej towaru spowodowane zostało przesłanką określoną wyżej oznaczoną numerem pierwszym. Przyjmując takie rozumowanie należałoby poddać ocenie powyższy fragment cytowanego przepisu art. 26 ust. 6 ww. ustawy.

W szczególności należałoby ocenić czy istniały "uzasadnione przyczyny zakwestionowania" przez organ celny wiarygodności i dokładności informacji, bądź dokumentów służących do określenia wartości celnej towaru.

W ocenie Sądu organ celny dokonał dowolnej oceny rzetelności i wiarygodności przedstawionych przez stronę dowodów, bowiem skoro kwestionując wykazaną w tych dowodach wartość transakcyjną powołał się jedynie na materiał porównawczy określony w odręcznej informacji funkcjonariusza celnego zawartej w ww. JDA SAD i pomimo tego, iż w aktach sprawy znajdują się jeszcze inne dokumenty stanowiące materiał porównawczy zgromadzony przez organy obu instancji, to z tych dokumentów nie wynika, iż towar celny będący przedmiotem tych odpraw celnych był w drugim gatunku.

Towar zgłoszony przez stronę w sprawie, stanowił "dywany polypropylenowe II gatunek".

Z tych też przyczyn uproszczonym było rozumowanie organu celnego, iż wartość takiego towaru w niższym gatunku winna odpowiadać wartości takiego towaru w gatunku pierwszym.

Taki sposób rozumowania nie dawał "uzasadnionych" przyczyn do kwestionowania w wartości transakcyjnej wynikającej z przedstawionych przez stronę dowodów. W rezultacie naruszony został art. 26 ust. 6 Prawa celnego w stopniu mającym wpływ na treść decyzji.

Podnieść ponadto należy, iż stosując w sprawie art. 29 Prawa celnego, należało również mieć na uwadze art. 25 ust. 3 Prawa celnego.

Przepis ten zawiera ustawową definicję pojęcia "towary podobne" i przyjmuje, iż są to towary wytworzone w tym samym kraju, Które nie będąc podobnymi pod każdym względem, posiadają podobne cechy i skład materiałowy, co pozwala im pełnić te same funkcje i być towarami zamiennymi. Jakość towarów, znak handlowy i renoma jaką posiadają, są czynnikami, które należy uwzględniać przy ustalaniu podobieństwa towarów.

Taka definicja towarów podobnych nakazuje organom uwzględnienie z urzędu przy ustalaniu podobieństwa, jakości towaru w tym również gatunku. Oznacza to, iż w sposób niejako automatyczny nie można przyjmować, iż towary różne gatunkowo są towarami podobnymi w rozumieniu art. 25 ust. 3 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. - Prawo celne /t.j. Dz.U. 1994 nr 71 poz. 312 ze zm./.

Kontynuując uwagi odnośnie art. 29 Prawa celnego, który jest między innymi podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji należy podnieść, iż stosownie do art. 29 ust. 2 tejże ustawy do towarów podobnych stosuje się również art. 28 ust. 2 ww. u stawy.

Przepis ten stanowi najogólniej rzecz ujmując, iż dla ustalenia wartości towarów podobnych należy stosować wartość transakcyjną towarów sprzedawanych w tym samym rodzaju, sposobie handlu i w tych samych ilościach.

Świadczy to o świadomym zróżnicowaniu przez ustawodawcę specyfiki każdego podmiotu dokonującego obrotu towarowego z zagranicą w zakresie jego rozmiaru obrotu towarowego z zagranicą, które to elementy mają istotne znaczenie dla wartości celnej towaru.

Tymi okolicznościami nie zajmowały się organy obu instancji, a przynajmniej nie wynika to z treści zaskarżonej decyzji, co narusza art. 107 par. 3 Kpa.

Wskazując na powyższe uwarunkowania ustawowe Sąd nie może wykluczyć, iż ich naruszenie może mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia w sprawie.

Konkludując należy podnieść, iż żądanie strony domagającej się uchylenia zaskarżonej decyzji znajduje w pełni uzasadnienie z powodu naruszenia ww. przepisów prawa materialnego, jak i przepisów postępowania na podstawie art. 22 ust. 2 pkt 1 i 3 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./. Zasadnym również w tej sytuacji było orzeczenie o kosztach na podstawie art. 55 ust. 1 ostatnio cytowanej ustawy.