Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt I SA/Bd 512/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2020-11-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 31 zo ust. 1
journal: Dz.U. 2020 poz 374
law: Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Leszek Kleczkowski sędzia WSA Mirella Łent po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 24 listopada 2020r. sprawy ze skargi S. G. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie rozpatrzenia wniosku 1. uchyla zaskarżoną decyzję 2. zasądza od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych na rzecz S. G. kwotę 497 zł ( czterysta dziewięćdziesiąt siedem złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z [...] kwietnia 2020 r. Skarżący wystąpił do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za okres od marca do maja 2020 r. powołując się na przepisy ustawy z dnia 2 marca 2020 r.

o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem

i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.), dalej: "ustawa o COVID-19".

Decyzją z dnia [...] czerwca 2020 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych umorzył postępowanie w sprawie rozpatrzenia wniosku Skarżącego z [...] kwietnia 2020 r. o zwolnienie z opłacania należności z tytułu składek za kwiecień 2020 r. W uzasadnieniu wskazał, że należności z tytułu składek za kwiecień 2020 r. zostały opłacone wpłatą z dnia [...] maja 2020 r. Wobec powyższego na dzień wydania decyzji brak było nieopłaconych należności za kwiecień 2020 r., a zgodnie z przepisami Tarczy Antykryzysowej za kwiecień oraz maj 2020 r. zwolnieniu podlegają wyłącznie należności nieopłacone.

Nie zgadzając się z tą decyzją Skarżący złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Podniósł, że według jego oceny, nieprawidłowemu zaksięgowaniu uległa kwota zapłaconych składek dokonana w dniu [...] maja 2020 r. Została ona wyliczona w oparciu o udostępniony na PUE ZUS kalkulator odsetkowy. Skarżący wskazał, że ponieważ jako salon fryzjerski w związku z pandemią przestał pracować w C. w T. z dniem 13 marca br., nie miał możliwości finansowych, aby w odpowiednim terminie uregulować należne składki za m-c luty. Ponadto firma w dniu [...] października 2019 r. zawarła z Zakładem Ubezpieczeń Społecznych umowę o rozłożenie na raty należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne i FGŚP. Zgodnie z § 7 niniejszej umowy, przestaje ona obowiązywać, gdy dłużnik:

nie opłacił rat wynikających z harmonogramu spłaty lub opłacił raty po terminie lub w częściowej wysokości,

nie wywiązał się z obowiązku zapłaty składek bieżących.

Skarżący zaznaczył, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych w terminie pomiędzy 16 marca, a więc w terminie płatności składki za luty, która została uregulowana dopiero w maju, a terminem 11 maja, nie wyznaczył dodatkowego terminu na uregulowanie w/w składek wraz z odsetkami. W związku z powyższym, w ocenie Skarżącego, umowa ratalna powinna ulec rozwiązaniu ze względu na niespełnienie warunków umowy. Strona stwierdziła, że ze względu na trudną sytuację, ani w marcu, ani w kwietniu nie dokonała zapłaty składki objętej układem ratalnym w pełnej wysokości. Dokonując wpłaty 11 maja była przekonana, że w/w umowa nie obowiązuje, a zapłacone składki zostaną rozliczone wg najstarszej zaległości, jednak tak się nie stało. Próba kontaktu telefonicznego z osobą wskazaną do kontaktu na informacji otrzymanej przez PUE o braku podstaw do zwolnienia za miesiąc kwiecień, nie odniosła skutku, bowiem po tygodniowym dzwonieniu wielokrotnie w ciągu dnia na wskazany numer, nie udało się Skarżącemu z nikim połączyć. Dodatkowo zostały złożone 2 wnioski o rozliczenie konta, na które do dnia dzisiejszego Skarżący nie otrzymał odpowiedzi, chociaż jest już po terminie. W ocenie Strony prawdopodobnie zostało ono jednak dokonane, bowiem praktycznie do końca czerwca saldo na PUE wskazywało zarówno zobowiązanie, jak i należność. Różnica pomiędzy saldami wynosiła około 2 tys. zł. W tej chwili po rozliczeniu konta różnica wynosi ponad 6 tys. Zdaniem Skarżącego jest to wprowadzanie płatnika w błąd i brak rzetelnej bieżącej informacji.

W związku z tym, że wpłata dokonana 11 maja miała na celu uregulowanie zaległości łącznie ze składkami za m-c luty, Strona wniosła o ponowne rozpatrzenie jej wniosku. Podkreśliła, że wniosek o zwolnienie został złożony w dniu 5 kwietnia, więc nieuzasadnionym byłoby opłacanie składek za miesiąc, za który zgodnie z przepisami przysługiwało zwolnienie w ramach zapobiegania, przeciwdziałania i zwalczania COVID-19.

W wyniku ponownego rozpoznania sprawy na wniosek Skarżącego, decyzją z [...] lipca 2020 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych utrzymał w mocy decyzję z [...] czerwca 2020 r. W uzasadnieniu podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wskazał, że na podstawie analizy zgromadzonych dokumentów ustalono, iż na koncie Skarżącego nie ma należności do zwolnienia za kwiecień 2020 r. Organ wyjaśnił, że przepisy Tarczy Antykryzysowej przewidują zwolnienie z opłacenia należności z tytułu składek za marzec 2020 r. również, gdy składki zostały już opłacone. Natomiast za kwiecień i maj 2020 r. zwolnieniu podlegają wyłącznie składki nieopłacone. Zakład podkreślił, że w kwietniu Skarżący dokonał wpłat, które pokryły najstarsze zaległości. Na dzień wpłaty były to niedopłaty w ramach układu ratalnego, który nie jest zerwany. Organ zauważył, że na dzień wydania decyzji, od której Skarżący się odwołał, brak jest nieopłaconych należności z tytułu składek za kwiecień 2020 r., wobec czego zasadnym było umorzenie postępowania w sprawie rozpatrzenia wniosku Skarżącego z dnia [...] kwietnia 2020 r. o zwolnienie z opłacenia należności z tytułu składek za kwiecień 2020 r.

W skardze do tut. Sądu Skarżący zaskarżył powyższą decyzję w całości. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:

1) przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

- art. 7, art. 77 § 1, art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.), dalej "k.p.a.", poprzez błędną ocenę materiału dowodowego, skutkującą wadliwym przyjęciem podstaw uzasadniających w ocenie organu umorzenie postępowania w sprawie rozpatrzenia wniosku ubezpieczonego o zwolnienie z opłacenia należności z tytułu składek za miesiąc kwiecień 2020 r., w sytuacji w której ubezpieczony spełniał łącznie wszystkie przesłanki do merytorycznego rozpoznania jego wniosku oraz jego uwzględnienia;

- błędnym zarachowaniu wpłaty dokonanej przez ubezpieczonego w dniu [...] maja 2020r. na poczet bieżących należności (za kwiecień 2020 r.), podczas gdy na dzień dokonywania wpłaty istniały inne wcześniejsze wymagalne zobowiązania ubezpieczonego z tytułu zaległości w opłaceniu składek;

2) błędu w poczynionych ustaleniach faktycznych, mającego istotny wpływ na wynik sprawy polegający na przyjęciu, że:

- w dacie wydawania zaskarżonych decyzji w dalszym ciągu obowiązywała umowa nr [...] z [...] października 2019 r., obejmująca porozumienie ratalnej spłaty zadłużenia według stanu na dzień jej zawierania, podczas gdy umowa ta uległa natychmiastowemu rozwiązaniu wskutek powstania opóźnienia w zapłacie przez ubezpieczonego raty określonej harmonogramem;

- wpłata dokonana przez ubezpieczonego w dniu [...] maja 2020 r. miała na celu uregulowanie także bieżących należności z tytułu składek, tj. za miesiąc kwiecień 2020r., podczas gdy wolą ubezpieczonego było uregulowanie zaległości określonej rozwiązaną umową nr [...] z dnia [...] października 2019 r.

W związku z powyższymi zarzutami Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] lipca 2020r. w całości. Zdaniem Skarżącego, organ w sposób całkowicie dowolny dokonał zaksięgowania wpłaty dokonanej przez niego w dniu [...] maja 2020 r. na poczet zaległości w należnościach z tytułu składek. Skarżący stwierdził, że organ błędnie wyinterpretował, że w dalszym ciągu obowiązuje umowa ratalna z [...] października 2019r. Zgodnie z postanowieniami umowy, Skarżący był zobowiązany do spłaty zadłużenia w ściśle określonych terminach. Początkowo umowa była realizowana terminowo, jednakże ze względu na wybuch pandemii COVID-19, sytuacja finansowa Skarżącego uległa załamaniu. Z dniem [...] marca 2020 r. Skarżący był zmuszony do zamknięcia punktu usługowego (salonu fryzjerskiego) w galerii handlowej w T.. To z kolei spowodowało, że spłata zobowiązań z tytułu układu ratalnego okazała się niemożliwa. Skarżący wyjaśnił, że zgodnie z § 7 umowy ratalnej, umowa ulega rozwiązaniu w przypadku, gdy dłużnik nie opłacił rat wynikających z harmonogramu spłaty lub opłacił raty po terminie lub w częściowej wysokości. Taka sytuacja nastąpiła w przedmiotowej sprawie, bowiem Skarżący nie opłacił rat w terminie wynikającym z harmonogramu. To z kolei doprowadziło do rozwiązania umowy. Zdaniem Skarżącego w dacie stwierdzenia opóźnienia w spłacie raty, umowa uległa natychmiastowemu rozwiązaniu, a cała zaległość stała się wymagalna. Wobec tego w dniu [...] maja 2020 r. Skarżący dokonał wpłaty kwoty [...]zł z zamiarem spłaty zadłużenia. Zdaniem Skarżącego, organ winien dokonać zaliczenia wpłaty na poczet należności najwcześniej wymagalnych. Wbrew temu, organ zaliczył wpłatę również na kwiecień 2020 r., do czego nie był uprawniony. Skarżący zaznaczył, że nie określił długu, na poczet którego dokonuje wpłaty. P. wpłata z [...] maja 2020 r. częściowo została zaliczona na zapłatę składek za kwiecień 2020 r., na chwilę obecną cały czas figuruje zadłużenie za miesiąc lipiec 2019 r. w kwocie [...]zł, co zdaniem Skarżącego jest sytuacją niedopuszczalną. Strona podkreśliła, że wobec powyższego na moment składania przez nią wniosku, organ stwierdził brak nieopłaconych składek za kwiecień 2020 r. W ocenie Skarżącego w obiektywnie istniejącym stanie faktycznym nie posiada on opłaconych składek za w/w miesiąc, co przy spełnieniu pozostałych przesłanek z art. 31zo ust. 1 ustawy o COVID-19, w pełni uzasadniało merytoryczne rozpoznanie wniosku przez ZUS oraz jego uwzględnienie w całości.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie oraz o zawieszenie postępowania na podstawie art. 126 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", tj. na zgodny wniosek stron, do czasu zakończenia przez organ postępowania związanego ze zmianą przepisów oraz wydania decyzji w związku

z wejściem w życie znowelizowanego przepisu art. 31zo ustawy o COVID-19. Dodatkowo organ wyjaśnił, że Skarżący pomimo realizowania układu ratalnego był zobowiązany do zapłaty bieżących składek, nieobjętych układem ratalnym. Organ podkreślił, że postanowienia umowy z dnia [...] października 2019 r. nie pozostawiają wątpliwości, że aby doszło do rozwiązania tej umowy z powodu nieterminowego opłacenia rat wynikających z harmonogramu, konieczne jest zaistnienie dodatkowego warunku w postaci nieuregulowania brakujących wpłat w terminie wyznaczonym przez organ. Mając na uwadze, że w niniejszej sprawie, mimo nieuregulowania w terminie rat płatnych w lutym i marcu 2020 r., organ nie wyznaczył Skarżącemu dodatkowego terminu na wpłatę, co przyznał sam Skarżący we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, stąd zdaniem ZUS oczywiste jest, że nie zaistniała przesłanka rozwiązania umowy, na którą powołuje się Skarżący. W dacie dokonywania przez Skarżącego wpłaty z dnia [...] maja 2020 r., w ocenie organu, układ ratalny nadal obowiązywał.

Ustosunkowując się natomiast do sposobu rozliczenia wpłaty z dnia [...] maja 2020r.,

w szczególności przyczyny zaliczenia tej wpłaty na poczet składek należnych za miesiąc kwiecień 2020 r., organ wyjaśnił, że wpłata ta, z uwagi na wysokość (ponad [...] zł), pokryła zarówno należności z tytułu rat płatnych w kwietniu, maju

i czerwcu 2020 r., jak i należności z tytułu składek bieżących, w tym należności za kwiecień 2020 r. W konsekwencji ZUS stwierdził, że składki należne za miesiąc kwiecień 2020 r., objęte wnioskiem Skarżącego z [...] kwietnia 2020 r., zostały opłacone

w wyniku rozliczenia nadpłaty, a zatem postępowanie w tym zakresie stało się bezprzedmiotowe i jako takie podlegało umorzeniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Na wstępie wyjaśnić należy, że sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym, na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020r. poz. 374 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. Ponadto stosownie do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 października 2020 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz.U. z 2020 r. poz.1829), począwszy od 17 października 2020 r. miasto na prawach powiatu Bydgoszcz, będące siedzibą tut. Sądu, zostało objęte strefą czerwoną. W związku z tym zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia [...] listopada 2020 r. skierowano sprawę do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniach z [...] października 2020 r. sygn. akt II FSK 1389/18 i II FSK 1600/18, w takiej sytuacji skierowanie sprawy celem rozpoznana na posiedzeniu niejawnym nie jest uzależnione od zgody lub sprzeciwu strony.

Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonej decyzji organu odwoławczego z punktu widzenia jej legalności, tj. zgodności tej decyzji z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", wynika, że zaskarżona decyzja winna ulec uchyleniu wtedy, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Oceniając zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem stwierdzić należy, że decyzja ta narusza prawo w stopniu nakazującym wyeliminowanie jej z obrotu prawnego.

Z akt sprawy wynika, że wnioskiem z [...] kwietnia 2020 r. Skarżący wystąpił do ZUS o zwolnienie z obowiązku opłacenia składek za okres od marca do maja 2020 r. za osoby ubezpieczone, należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych. Decyzją z dnia [...] czerwca 2020 r. ZUS umorzył postępowanie na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. w zakresie zwolnienia z opłacania składek za kwiecień 2020 r., wskazując na regulację zawartą w art. 31zo ust. 1 ustawy o COVID-19 oraz na fakt opłacenia należności za kwiecień 2020 r. wpłatą dokonaną w dniach [...] maja 2020 r.

Należy zauważyć, że zgodnie z art. 31zo ust. 1 ustawy o COVID, na wniosek płatnika składek zwalnia się z obowiązku opłacania nieopłaconych należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych, należne za okres od dnia 1 marca 2020 r. do dnia 31 maja 2020 r., wykazanych w deklaracjach rozliczeniowych złożonych za ten okres, jeżeli był zgłoszony jako płatnik składek:

1) przed dniem 1 lutego 2020 r. i na dzień 29 lutego 2020 r.,

2) w okresie od dnia 1 lutego 2020 r. do dnia 29 lutego 2020 r. i na dzień 31 marca 2020 r.,

3) w okresie od dnia 1 marca 2020 r. do dnia 31 marca 2020 r. i na dzień 30 kwietnia 2020 r.

- zgłosił do ubezpieczeń społecznych mniej niż 10 ubezpieczonych.

Z powyższej regulacji wynika, że zwolnienie z obowiązku opłacania składek za okres od dnia 1 marca 2020 r. do dnia 31 maja 2020 r. nie przysługuje, gdy składki te zostały opłacone. Z kolei w myśl art. 105 § 1 k.p.a., gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania.

Organ uznał, że postępowanie w sprawie zwolnienia za kwiecień 2020 r. jest bezprzedmiotowe, z uwagi na opłacenie należności za ten okres, gdyż zaliczono wpłatę na nieopłacone składki za ten miesiąc. Podkreślenia jednak wymaga, że w zaskarżonej decyzji organ nie wskazał na podstawie jakich konkretnie przepisów dokonał zaliczenia wpłaty na poczet składki za kwiecień 2020 r. i w jakiej wysokości. Zarówno Skarżący, jak i Sąd nie mają obowiązku poszukiwania tych przepisów w celu sprawdzenia prawidłowości działania organu. ZUS nie wyjaśnił również tych przepisów. W zaskarżonej decyzji stwierdzono jedynie, że Skarżący dokonał wpłat, które pokryły najstarsze zaległości; na dzień wpłaty były to niedopłaty w ramach układu ratalnego, który nie jest zerwany. Zauważyć jednak należy, że w skardze strona podniosła, iż organ rentowy nie miał podstaw do uznania, że umowa z [...] października 2019 r. (porozumienie ratalne) w dalszym ciągu obowiązuje, co doprowadziło do niedopuszczalnego zaliczenia części wpłaty na poczet składek za miesiąc kwiecień 2020 r. W kwestii zatem zaliczenia wpłaty, między organem a Skarżącym istnieją istotne rozbieżności. Obowiązkiem organu było prawidłowe uzasadnienie podjętego rozstrzygnięcia również w tym zakresie. Należy zauważyć, że zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnienie faktyczne decyzji zawiera w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Uzasadnienie faktyczne i prawne jest ważnym elementem decyzji, bowiem przedstawia tok rozumowania organu, który doprowadził do wydanego rozstrzygnięcia. Prawidłowo zredagowane uzasadnienie wymaga logicznego i czytelnego przedstawienia przez organ swojego stanowiska. Poprawne pod względem merytorycznym uzasadnienie ma kluczowe znaczenie dla realizacji zasady przekonywania wyrażonej w art. 11 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem organ administracji jest zobowiązany do wyjaśnienia stronom zasadności przesłanek, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy, aby w miarę możliwości doprowadzić do wykonania decyzji bez stosowania środków przymusu. Istotą tej zasady jest to, by każdy uczestnik postępowania był przekonany, że bierze udział w rzetelnie prowadzonym procesie, a jeżeli zapadło negatywne rozstrzygnięcie, to przyczyną tego są istotne powody (por. wyrok SN z dnia [...] lutego 1994 r., III ARN 2/94).

Zdaniem Sądu, organ naruszył powyższe przepisy, ponieważ zaskarżona decyzja nie zawiera należytego uzasadnienia. Organ nie wskazał bowiem na podstawie jakich przepisów i w jaki sposób dokonał rozliczenia wpłaty dokonanej [...] maja 2020 r., a tym samym zaliczenia wpłaty na poczet składki za kwiecień 2020 r. Nie wyjaśnił tych przepisów. W wydanej decyzji przytoczono jedynie treść art. 105 § 1 k.p.a. oraz art. 31zo ust. 1 ustawy o COVID. Z decyzji nie wynika w jakiej wysokości dokonano wpłaty i jak ją rozliczono. Ponadto organ w decyzji nie wyjaśnił szczegółowo dlaczego uznał, że składki za kwiecień 2020 r. zostały opłacone, a więc Skarżący nie może skorzystać z powyższego zwolnienia, według wówczas obowiązującej regulacji. Nie wyjaśnił tego w kontekście kwestii związanych z obowiązywaniem umowy ratalnej.

Reasumując, w zaskarżonej decyzji Zakład nie uzasadnił należycie swojego stanowiska. Nie przytoczył argumentów oraz przepisów prawnych potwierdzających prawidłowość wydanej decyzji. W rezultacie motywy podjętego przez organ rozstrzygnięcia są nieczytelne. Nie jest przy tym rolą sądu administracyjnego wyręczanie organu w uzasadnianiu podjętego rozstrzygnięcia. To na organie spoczywa obowiązek prawidłowego uzasadnienia decyzji. Zadość temu nie czynią wywody poczynione dopiero na etapie odpowiedzi na skargę, która nie może zastępować uzasadnienia decyzji, nie stanowi też jej uzupełnienia.

W konsekwencji w ocenie Sądu, uzasadnienie decyzji sporządzone zostało z naruszeniem art. 107 § 1 pkt 6 (decyzja zawiera uzasadnienie faktyczne i prawne) i § 3 k.p.a. Uzasadnienie stanowi integralny składnik decyzji i jego zadaniem jest wyjaśnienie rozstrzygnięcia, stanowiącego dyspozytywną część decyzji (por. wyrok NSA z 12.05.2000 r., I SA/Kr 856/98). Jak podniósł WSA w wyroku z 7 stycznia 2009 r., II SA/Wa 1245/08: "Prawidłowe uzasadnienie decyzji ma nie tylko znaczenie prawne, ale i wychowawcze, bowiem pogłębia zaufanie uczestników postępowania do organów administracyjnych. Motywy decyzji winny odzwierciedlać rację decyzyjną i wyjaśnić tok rozumowań prowadzących do zastosowania konkretnego przepisu prawa materialnego do rzeczywistej sytuacji faktycznej. Motywy decyzji powinny być tak ujęte, aby strona mogła zrozumieć i w miarę możliwości zaakceptować zasadność przesłanek faktycznych i prawnych, którymi kierował się organ przy załatwianiu sprawy."

Podkreślenia wymaga, że w szczególności decyzje odmowne (negatywne) lub częściowo odmowne dla wnioskodawcy powinny być przekonująco i jasno uzasadnione, zarówno co do faktów, jak i co do prawa tak, aby nie było wątpliwości, że wszystkie okoliczności istotne dla sprawy zostały głęboko rozważone i ocenione, a ostateczne rozstrzygnięcie jest ich logiczną konsekwencją. Z decyzji musi zatem wynikać między innymi, że organ nie pozostawił poza swoimi rozważaniami argumentów podnoszonych przez stronę, nie pominął istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy materiałów dowodowych lub nie dokonał oceny tych materiałów wbrew zasadom logiki lub doświadczenia życiowego (wyrok NSA z 25.01.2011 r., II GSK 96/10). Brak zatem wykazania, że ustalono istotne okoliczności faktyczne w odniesieniu do konkretnych przepisów prawa, stanowi naruszenie prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonego aktu (wyrok WSA w Kielcach z 28.02.2013 r., II SA/Ke 56/13: wyrok WSA we Wrocławiu z 15.03.2012 r., III SA/Wr 693/11).

Sąd w obecnym składzie ww. poglądy podziela. W konsekwencji stwierdza, że zaskarżona decyzja wymogów tych nie spełnia. W analizowanej sprawie organ ponownie rozpoznając sprawę nie sanował błędów w tym zakresie poprzednio popełnionych. Organ poświęcił całej sprawie jedynie kilka lapidarnych zdań. Organ uniemożliwił tym samym stronie poznanie toku rozumowania, utrudniając tym samym możliwość polemiki z jego twierdzeniami, a następnie możliwość zweryfikowania tego stanowiska przez sąd administracyjny.

Ponownie rozpoznając sprawę organ administracji uwzględni powyższe rozważania i rozstrzygnie sprawę co do istoty, a swoje stanowisko uzasadni zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a., w szczególności odniesie się do wszystkich zarzutów w sposób umożliwiający poznanie Skarżącemu, a następnie ewentualnie sądowi administracyjnemu, powodów nieuwzględnienia (jeżeli nadal będzie miało to miejsce) tychże zarzutów. Ponadto przed wydaniem decyzji organ umożliwi Skarżącemu wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, czyniąc tym samym zadość zasadzie zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu, stosownie do art. 10 § 1 k.p.a., chyba że wykaże wystąpienie przesłanek do odstąpienia od tego wymogu np. z art. 15zzzzzn ustawy o COVID. Jednocześnie Sąd nie przesądza czy Skarżący ma, czy też nie ma prawa do zwolnienia z opłacenia składek. Stwierdza wyłącznie, że decyzja została wydana z naruszeniem prawa, a organ ma obowiązek ponownego rzetelnego rozpoznania wniosku.

Ponownie rozpatrując sprawę organ usunie stwierdzone uchybienia i wyda decyzję zawierającą prawidłowe uzasadnienia faktyczne i prawne. W pierwszej jednak kolejności, organ odniesie się do regulacji zawartej w art. 10 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 24 lipca 2020 r. o zmianie ustawy o delegowaniu pracowników w ramach świadczenia usług oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2020 r., poz. 1423 ze zm.) i oceni jej znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, a na którą wskazuje w odpowiedzi na skargę. Zgodnie z tymi przepisami w przypadku złożenia do dnia 30 czerwca 2020 r. wniosku o zwolnienie z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek, o których mowa w art. 31zo ustawy zmienianej w art. 4, w brzmieniu dotychczasowym, zwalnia się z obowiązku opłacenia należnych składek wykazanych w deklaracji rozliczeniowej za marzec, kwiecień i maj 2020 r., w wysokości określonej w art. 31zo, także wówczas, gdy składki te zostały opłacone lub na poczet tych składek Zakład Ubezpieczeń Społecznych zaliczył z urzędu nienależnie opłacone składki. Opłacone składki lub zaliczone z urzędu nienależnie opłacone składki podlegają zwrotowi na zasadach określonych w art. 24 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (ust. 1). Zwolnieniu z obowiązku opłacenia, o którym mowa w ust. 1, podlegają należne składki wykazane w deklaracji rozliczeniowej za marzec, kwiecień i maj 2020 r. znane na dzień ponownego rozpatrzenia wniosku o zwolnienie z opłacenia składek (ust. 2). Ocena zatem sprawy przez organ powinna być dokonana na wstępie w kontekście tych ostatnio przywołanych przepisów prawa, tym bardziej że organ w odpowiedzi na skargę także wskazuje tę zmianę ustawy o COVID-19.

Sąd nie zawiesił postępowania na podstawie art. 126 p.p.s.a. – o co wnioskował organ - wobec braku zgodnego wniosku ze strony Skarżącego.

W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r. poz. 1800) - zasądzając od organu na rzecz Skarżącego zwrot niezbędnych kosztów postępowania, na które złożyły się wynagrodzenie adwokata (480 zł) oraz opłata skarbowa (17 zł).