Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 3155/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-03-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Infrastruktury
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1, 8, 23,  art. 39  ust. 1
journal: Dz.U. 1949 nr 27 poz 197
law: Dekret z dnia 26 kwietnia 1949 r. o nabywaniu i przekazywaniu nieruchomości niezbędnych dla realizacji narodowych planów gospodarczych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik Sędziowie: Sędzia WSA Bożena Marciniak (spr.) Sędzia WSA Anita Wielopolska-Fonfara Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 marca 2015 r. sprawy ze skargi M. L.-S., P. L., J. L., Z. L., Z. H., J. G. i R. H. na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] września 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności orzeczenia oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] września 2014 r. nr [...] Minister Infrastruktury i Rozwoju, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267., dalej jako "k.p.a."), utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w L. z dnia [...] grudnia 1950 r.

Powyższa decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Orzeczeniem z dnia [...] grudnia 1950 r. nr [...] Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w L. orzekło, na podstawie art. 1, 8, 23 i 39 ust. 1 dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r. o nabywaniu i przekazywaniu nieruchomości niezbędnych dla realizacji narodowych planów gospodarczych (Dz. U. Nr 27, poz. 197 oraz Nr 55, poz. 438, ze zm.), o odjęciu z dniem [...] czerwca 1950 r. – prawa własności nieruchomości, położonej w L. przy ul. S. [...] róg Z. Nr [...], zapisanej w księdze wieczystej prowadzonej przez Sąd Grodzki w L. nr hip. "B. [...]" o pow. 6194 m2, stanowiącej współwłasność spadkobierców M. M. L. w 3/4 częściach oraz Z. J. L., P. L. i S. z L. G. w 1/4 części – na rzecz C. P. N. E. O. w L. w celu rozbudowy budynków administracyjnych.

Pismem z dnia [...] maja 2011 r. M. L., Z. L., J. L., P. L., Z. H., J. G. i R. H. wnieśli o stwierdzenie nieważności orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w L., Wydziału Społeczno-Administracyjnego z dnia [...] grudnia 1950 r. (błędnie wskazanego we wniosku jako [...] grudnia 1950 r.).

Decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...]Wojewoda L. odmówił stwierdzenia nieważności orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w L., Wydziału Społeczno-Administracyjnego z dnia [...] grudnia 1950 r.

Pismem z dnia [...] stycznia 2012 r. zatytułowanym "Wniosek o zmianę w trybie art. 132 § 1 k.p.a. decyzji W. L. z dnia [...] grudnia 2011 r.", stanowiącym odwołanie, M. L., Z. L., J. L., P. L., Z. H., J. G. i R.H. wystąpili o zmianę decyzji i orzeczenie nieważności orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w L., Wydziału Społeczno-Administracyjnego z dnia [...] grudnia 1950 r.

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej utrzymał w mocy decyzję W. L. z dnia [...] grudnia 2011 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu skargi M. L., P. L., J. L., Z. L., Z. H., J. G., R. H. na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] sierpnia 2012 r. stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz decyzji W. L. z dnia [...] grudnia 2011 r. Przyczyną stwierdzenia nieważności tych decyzji było naruszenie przez organy przy ich wydawaniu przepisów o właściwości, co stanowi kwalifikowaną wadę prawną określoną w art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. Organem właściwym do rozpoznania wniosku następców prawnych dawnych właścicieli nieruchomości o stwierdzenie nieważności orzeczenia wywłaszczeniowego podjętego przez Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w L., stosownie do art. 157 § 1 k.p.a. w zw. z art. 17 i art. 20 k.p.a., jest Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej, a nie zaś organ wojewódzki.

Decyzją z dnia [...] lutego 2014 r. Minister Infrastruktury i Rozwoju (następca Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej) odmówił stwierdzenia nieważności orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w L., Wydziału Społeczno-Administracyjnego z dnia [...] grudnia 1950 r. Badając wystąpienie przesłanek wskazanych w art. 156 § 1 k.p.a. przy wydawaniu orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w L., Wydziału Społeczno-Administracyjnego z dnia [...] grudnia 1950 r. Minister stwierdził, że brak jest dowodów na okoliczność, by orzeczeniem tym rozstrzygnięto sprawę uprzednio rozstrzygniętą inną decyzją administracyjną, orzeczenie nie zostało skierowane do osoby nieżyjącej, wykonalność tego orzeczenia nie budzi wątpliwości, jak również brakuje podstaw do stwierdzenia, że orzeczenie to w razie wykonania wywołałoby czyn zagrożony karą lub by było dotknięte wadą powodującą nieważność z mocy prawa.

W uzasadnieniu decyzji Minister poddał kontrolowane orzeczenie szczegółowej analizie możliwości wystąpienia rażącego naruszenia prawa jako przesłanki do stwierdzenia nieważności. Organ wskazał, że orzeczenie to zostało wydane na podstawie dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r. w brzmieniu sprzed nowelizacji dokonanej ustawa z dnia 29 grudnia 1951 r. Minister podniósł, że stosownie do treści art. 5 dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r. przed wydaniem orzeczenia zostało wydane zezwolenie Zastępcy Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego (zezwolenie z dnia [...] kwietnia 1950 r. nr [...]). Ponadto w aktach sprawy znajdują się pismo W. L. z dnia [...] października 1949 r. nr [...] informujące, że Prezydium Rady Narodowej wyraziło zgodę na przeznaczenie przedmiotowej nieruchomości na cele Centrali Produktów Naftowych oraz pismo Ministra Handlu Wewnętrznego z dnia [...] stycznia 1950 r. nr [...] zezwalające na zgłoszenie wniosku o nabycie przedmiotowej nieruchomości na cele ww. Centrali. Pisma te wskazują, że w postępowaniu zakończonym kontrolowanym orzeczeniem zostały spełnione wymogi wynikające z treści art. 6 ust. 1 pkt 1 i 2 dekretu z dnia [...] kwietnia 1949 r.

Powołując treść art. 7 ust. 1 ww. dekretu Minister podniósł, że z treści wniosku Centrali Produktów Naftowych, Ekspozytura w L. z dnia [...] maja 1950 r. o wywłaszczenie przedmiotowej nieruchomości oraz załączonych do nich dokumentów wynika, że wniosek o dobrowolne odstąpienie nieruchomości został skierowany do Z. L. i S. G. Jednocześnie organ wywłaszczeniowy załączył do wniosku odpis skrócony aktu zgonu M. L. (współwłaścicielki przedmiotowej nieruchomości). Organ stwierdził, że w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia ar. 7 ust. 1 dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r., albowiem wezwanie do dobrowolnego odstąpienia zostało skierowane do żyjących współwłaścicieli nieruchomości tj. Z. L. i S. G., którzy nie udzielili odpowiedzi w terminie. W stosunku zaś do M. L. Minister stwierdził, że nie doszło do wezwania przez organ wywłaszczeniowy osoby zmarłej, o czym poinformował w złożonym wniosku z dnia [...] maja 1950 r. Zdaniem Ministra niemożność ustalenia następców prawnych zmarłego współwłaściciela oznacza, że nie było możliwości nabycia nieruchomości na drodze umowy cywilnoprawnej, w szczególności wobec braku dokumentu stwierdzającego prawa do spadku. Tym samym wyczerpany został tryb wynikający z art. 7 ust. 1 ww. dekretu. Jedynym dopuszczalnym sposobem nabycia było zatem wywłaszczenie przedmiotowej nieruchomości.

Analizując materiał dowodowy zgromadzony w sprawie Minister stwierdził, że w aktach znajduje się obwieszczenie z dnia [...] czerwca 1950 r. nr [...], które zostało wywieszone na tablicy ogłoszeń Miejskiej Rady Narodowej w L. w dniach od [...] czerwca 1950 r. do 12 lipca 1950 r. o wszczęciu postępowania wywłaszczeniowego. Tym samym zostały spełnione wymogi ustawowe wynikające z treści art. 16 i 17 ust. 1 dekretu. Badając kolejne etapy postępowania wywłaszczeniowego Minister wskazał, że w niniejszej sprawie stosownie do art. 22 ust. 1 oraz art. 23 ust. 1 dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r. Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w L. pismami z września 1950 r. (bez oznaczenia dnia) zawiadomił S. G. i Z. L. o terminie rozprawy wyznaczonym na dzień [...] listopada 1950 r., zaś zawiadomienia te ww. osoby otrzymały [...] września 1950 r. Powyższe oznacza, że nie został naruszony art. 22 ust. 1 ww. dekretu. Ponadto, w dniu [...] listopada 1950 r. odbyła się rozprawa wywłaszczeniowa, na której obecny był Z. L. Fakt różnicy pomiędzy datą wskazaną w zawiadomieniu a datą, w takiej odbyła się rozprawa nie wpływał na uprawnienie strony, a tym samym nie doszło do naruszenia art. 23 ust. 1 dekretu. Zatem, w ocenie organu, przy wydawaniu kontrolowanego orzeczenia nie doszło do rażącego naruszenia prawa.

Ponadto, Minister wskazał, że kontrolowane orzeczenie nie zostało doręczone osobie zmarłej, albowiem odpis orzeczenia został przesłany spadkobiercom P. L. tj. I. L. oraz tejże jako przedstawicielowi ustawowemu małoletnich J. L. i P. L. Jednocześnie brak dokumentu potwierdzającego doręczenie ww. orzeczenia Z. L. i S. G. nie oznacza, że nie doręczono im przedmiotowego orzeczenia, albowiem na orzeczeniu tym znajduje się informacja, że stało się ono ostateczne z dniem [...] maja 1951 r. Jednocześnie ewentualny brak doręczenia mógłby stanowić przesłankę wznowieniową z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., nie zaś podstawę do stwierdzenia nieważności tego orzeczenia.

Z wnioskiem o ponowne rozparzenie sprawy wystąpili M. L., P.L., J. L., Z. L., Z. H., J. G. i R. H. W uzasadnieniu podnieśli, że orzeczenie Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w L. z dnia [...] grudnia 1950 r. zostało wydane w stosunku do osoby zmarłej, tj. P. L., który zmarł [...] lutego 1950 r. Tym samym nie mógł być on stroną postępowania zarówno w dacie jego wszczęcia, jak i w dacie wydania tego orzeczenia. Tymczasem został on wymieniony w badanym orzeczeniu. Ponadto w ich ocenie nie zostało wydane zezwolenie na nabycie nieruchomości, albowiem winien je wydać Przewodniczący Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego, co wynika wprost z treści art. 5 dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r. Jednocześnie Minister nie wyjaśnił dlaczego zezwolenie Zastępcy Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego zostało uznane za spełniające przesłanki wynikające z ww. przepisu. Ponadto, znajdujące się w aktach sprawy zaświadczenie z dnia [...] października 1949 r. wydane przez Wydział Planowania Miast i Osiedli nie może być uznane za zaświadczenie wojewódzkiej władzy planowania gospodarczego zgodnie z art. 6 ust. 1 ww. dekretu. Taki wniosek wynika z faktu, że zaświadczenie to winno być wydane w porozumieniu z właściwą władzą planowania miast i osiedli, a zatem właśnie z Wydział Planowania Miast i Osiedli. Powyższy dokument stanowi zatem nie zaświadczenie a jedynie uzgodnienie wydane przez właściwą władzą planowania miast i osiedli w rozumieniu tego przepisu. Ponadto zarzucili, że Minister w ogóle nie dokonał oceny przesłanek wynikających z art. 13 ust. 3 pkt 2 w zw. z art. 7 ww. dekretu. Analiza skierowanego do S. G. i Z. L. wezwania do dobrowolnego odstąpienia nieruchomości nie zawiera obligatoryjnych elementów tj. ceny za jaką ma być nieruchomość ma być przekazana oraz na jakich warunkach ma nastąpić płatność. W wezwaniu tym wskazano bowiem, że cena ma być ustalona na podstawie art. 28 dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r., a współwłaścicieli wzywa się do jej zbycia w terminie 15 dni od dnia otrzymania pisma. Powyższe naruszenia powodują przy tym, że nie można było wszcząć postępowania wywłaszczeniowego, albowiem do wniosku nie załączono zezwolenia Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego, a także nie wykonano czynności wskazanych w art. 7 ww. dekretu. Ostatecznie wskazali, że nie doszło do dokonania niezbędnych ustaleń wynikających z art. 14 ust. 2 tego dekretu, albowiem nie ustalono właścicieli przedmiotowej nieruchomości, którym przysługiwać będzie odszkodowanie.

Decyzją z dnia [...] września 2014 r. nr [...] Minister Infrastruktury i Rozwoju utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] lutego 2014 r.

W uzasadnieniu powołał argumentację zawartą w decyzji z dnia [...] lutego 2014 r., przy czym wobec zarzutów sformułowanych w odwołaniu wskazał dodatkowo, że z wnioskiem o nabycie nieruchomości wystąpił podmiot uprawniony, tj. Centrala Produktów Naftowych będąca przedsiębiorstwem państwowym (art. 2 pkt 2 dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r.). Ponadto z dokumentów zgromadzonych w postępowaniu wynika jednoznacznie, że budowa składu dystrybucyjnego w L. była przewidziana w planie na rok 1950 r. (pismo Wydziału Inwestycji Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego z dnia [...] lutego 1950 r. nr [...]). Odnosząc się do zarzutu braku zezwolenia Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego Minister podniósł, że zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 10 lutego 1949 r. o zmianie organizacji naczelnych władz gospodarki narodowej (Dz. U. Nr 7, poz. 43) na czele Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego stoi Przewodniczący. Zgodnie z art. 2 tej ustawy Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego zastępowali zastępcy, których mianował i odwoływał Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej na wniosek Prezesa Rady Ministrów przedstawionych w porozumieniu z Przewodniczącym. Tym samym Zastępca Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego był uprawniony do wydania zezwolenia w niniejszej sprawie.

W ocenie organu również pismo Urzędu Wojewódzkiego L. Wydziału Planowania Miast i Osiedli z dnia [...] października 1949 r. nr [...] jest dokumentem spełniającym wymogi wynikające z treści art. 6 ust. 2 dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r. Po pierwsze Wydział Planowania Miast i Osiedli L. Urzędu Wojewódzkiego jest wojewódzkim organem władzy planowania gospodarczego. Po drugie w jego treści powołano przepis art. 6 ust. 2 ww. dekretu. Ostatecznie zaś wyraża on zgodę na przeznaczenie przedmiotowej nieruchomości na cele C. P. N. w L.

Odnosząc się do zarzutu braku niezbędnych elementów w wezwaniu do dobrowolnego odstąpienia nieruchomości Minister podniósł, że sposób wezwania był zgodny z przepisami ww. dekretu oraz zarządzeniem Przewodniczącego P. K. P. G. z dnia [...] listopada 1949 r. w sprawie trybu wzywania osób nie będącymi wykonawcami narodowych planów gospodarczych do przekazywania nieruchomości niezbędnych dla realizacji tychże planów (M.P. Nr A-89, poz. 1084) w kształcie nadanym zarządzeniem z dnia [...] kwietnia 1950 r. (M.P. Nr A-53, poz. 609). W szczególności C. P. N. zastosowała się do wzoru wezwania właściciela do zawarcia umowy, który był załącznikiem do ww. zarządzenia z dnia [...] listopada 1949 r. Powołując się na uchwałę 7 Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 kwietnia 2008 r. I OPS 2/08 Minister podniósł, że nie podanie konkretnie oznaczonej ceny w wezwaniu, a jedynie odwołanie się do art. 28 przedmiotowej dekretu nie stanowi rażącego naruszenia prawa. Tym samym należało uznać, ze w sprawie został złożony wniosek o wywłaszczenie spełniający wymogi ww. dekretu.

Ponadto, odwołując się do treści art. 14 ust. 1 i 2 dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r. Minister wskazał, że w aktach sprawy znajduje się protokół spisany w dniu [...] czerwca 1950 r. z komisyjnego opisania parceli objętej wnioskiem o wywłaszczenie. Z protokołu tego wynika, że właściciele nieruchomości mimo, że zostali prawidłowo zawiadomieni nie stawili się na oględziny. Tym samym nie można uznać twierdzeń o naruszeniu tego przepisu w toku postępowania wywłaszczeniowego. Organ ponadto podkreślił, że w skutek obwieszczenia o wywłaszczeniu każda osoba zainteresowana mogła wnieść na ręce kierownika Wydziału Społeczno-Administracyjnego Miejskiej Rady Narodowej wnioski lub sprzeciwy.

Ostatecznie Minister wskazał, że orzeczenie nie zostało skierowane do osoby nieżyjącej mimo, że w jego treści został wymieniony P. L., albowiem zostało doręczone Irenie Lizut będącej przedstawicielem ustawowym J. L. i P. L. będących następcami prawnymi P. L. Brak jest zatem, w ocenie Ministra, podstaw do formułowania zarzutu prowadzenia postępowania w stosunku do osoby zmarłej.

Skargę na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] września 2014 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnieśli M. L., P.L., J. L., Z. L., Z. H., J. G. i R. H.

Zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie art. 107 § 3 w zw. z art. 11 k.p.a. poprzez brak sporządzenia prawidłowego uzasadnienia prawnego, z którego wynikałyby podstawy do uznania, że Zastępca Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego był uprawniony do udzielenia samodzielnie, we własnym imieniu, zezwolenia na nabycie nieruchomości, naruszenie art. 6 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 10 lutego 1949 r. o zmianie organizacji naczelnych władz gospodarki narodowej w zw. z art. 7 ust. 3 pkt 2 w zw. z art. 5 dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r. poprzez błędną wykładnię i uznanie, że możliwość zastępowania Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego ustanawia dla Zastępcy Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego samodzielne uprawnienie do wydawania zezwoleń na nabycie nieruchomości we własnym imieniu, naruszenie art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. poprzez zaniechanie ustalenia, czy osoba podpisująca ww. dokument tj. S. J. pełnił w dniu podpisania zezwolenia funkcję Zastępcy Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego, naruszenie art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 2 dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r. poprzez uznanie, że pismo z dnia [...] października 1949 r. Wydziału Planowania Miast i Osiedli L. Urzędu Wojewódzkiego stanowi zaświadczenie "wojewódzkiej władzy planowania gospodarczego". Ponadto, zarzucili naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez odmowę stwierdzenia nieważności decyzji mimo braku wezwania właścicieli nieruchomości do jej sprzedaży, braku wskazania konkretnej ceny w wezwaniu, a także skierowaniu orzeczenia (błędnie wskazywanego jako "decyzja") do osoby zmarłej tj. P. L. Tym samym wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.

W dość obszernym uzasadnieniu wskazali, że z uzasadnienia nie wynika w sposób jednoznaczny, dlaczego w ocenie Ministra Zastępca Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego był uprawniony do udzielenia samodzielnie, we własnym imieniu zezwolenia na nabycie nieruchomości. Podkreślili przy tym, że w niniejszej sprawie zezwolenie nie zostało wydane "w zastępstwie". Z treści tego dokumentu wynika bowiem jednoznacznie, że to Zastępca Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego wydał zezwolenie. Tymczasem takie działanie nie znajduje podstaw w przepisach prawa i tym samym należy uznać, że zostało wydane przez nieistniejący organ.

Ponadto, zdaniem skarżących z treści art. 6 ust. 1 pkt 2 dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r. wynika jednoznacznie, że wojewódzka władza planowania gospodarczego nie jest tożsamym organem co właściwa władza planowania zabudowy miast i osiedli. Są to bowiem dwa różne ograny, które powinny zając stanowisko w sprawie wywłaszczenia. Tym samym utożsamienie Wydziału Planowania Miast i Osiedli z władzą planowania gospodarczego w zaskarżonej decyzji jest błędne. Powołując treść art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 10 lutego 1949 r. o zmianie organizacji naczelnych władz gospodarki narodowej wskazali, że właściwym organem do wydania zaświadczenia powinien być Wojewódzki Urząd Planowania Gospodarczego.

Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych wskazali, że brak ustalenia właścicieli nieruchomości w postępowaniu wywłaszczeniowym stanowi naruszenie przepisów dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r., w tym art. 7 ust. 1. Pomimo bowiem wiedzy o śmierci P. L. do J. L. i P. L. nie zostało skierowane wezwanie do sprzedaży nieruchomości. W ocenie skarżących wezwanie to nie zostało dokonane również w drodze obwieszczenia. W odniesieniu do skierowania orzeczenia do osoby nieżyjącej podnieśli, że należy rozdzielić kwestię materialno-prawną jaką jest skierowanie decyzji do określonej osoby od kwestii technicznej jaką jest jej doręczenie. Wskazanie zatem w orzeczeniu P. L. jako strony postępowania oznacza skierowanie decyzji do osoby nieżyjącej. Ostatecznie podnieśli, że Minister błędnie odczytał treść uchwały 7 Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 kwietnia 2008 r., sygn. akt I OPS 2/08, albowiem nie odnosi się ona do stanu prawnego w dacie wydania badanego orzeczenia. W ocenie skarżących do oceny "wskazania ceny" w wezwaniu o dobrowolne odstąpienie nieruchomości jest data wydania orzeczenia, tj. [...] maja 1950 r., w której to dacie nie istniała możliwość wskazania konkretnej ceny w wezwaniu, gdyż nie uchwalono jeszcze rozporządzenia określającego zasady jej ustalania. Tym samym, mimo, że art. 7 ust. 1 w zw. z art. 28 dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r. miał zapewnić stronie możliwość zapoznania się, choćby pośrednio, z ceną, za która może sprzedać nieruchomość to brak przepisów wykonawczych uniemożliwił wypełnienie ww. gwarancji. Strona bowiem nie mogła, choćby samodzielnie ustalić ceny. Przepis art. 7 ust. 1 w zw. z art. 28 dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r. był bowiem przepisem niemożliwym do zastosowania. W konsekwencji wskazane ww. naruszenia winny prowadzić zdaniem skarżących do stwierdzenia nieważności przedmiotowego orzeczenia.

W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury i Rozwoju wniósł o jej oddalenie. Minister wskazał, że podtrzymując stanowisko w sprawie brak jest podstaw do jej uwzględnienia. Jednocześnie w odniesieniu do zarzutu braku uzasadnienia dla uznania, że jak Zastępca Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego był uprawniony do udzielenia zezwolenia na nabycie nieruchomości podkreślił, że możliwość zastępowania Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego we wszystkich sprawach jest kompetencją ustawową, a ustawa z dnia 10 lutego 1949 r. nie ogranicza w żaden sposób ww. kompetencji. Jednocześnie w ocenie Ministra art. 5 ust. 1 dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r. nie stanowi, że zezwolenia może udzielić tylko i wyłącznie Przewodniczący Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego. Brak zatem określenia ustawowego w zakresie "wyłączności" prowadzi do wniosku, że również Zastępca Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego był uprawniony do udzielenia zezwolenia na nabycie nieruchomości.

W piśmie procesowym z dnia [...] marca 2015 r. skarżący podtrzymali stanowisko w sprawie przytaczając obszernie wybrane orzeczenia sądów administracyjnych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego. Oznacza to, że kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy organ administracji wydając zaskarżony akt nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Powyższa ocena dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania aktu, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego. Natomiast zgodnie z art. 134 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej "ppsa", Sąd badając legalność zaskarżonego aktu nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych kryteriów stwierdzić należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie bowiem zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza przepisów prawa.

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Minister Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] września 2014 r. utrzymująca w mocy decyzję własną z dnia [...] lutego 2014 r. o odmowie stwierdzenia nieważności orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w L. z dnia [...] grudnia 1950 r. o odjęciu prawa własności nieruchomości.

Kontrola Sądu w przedmiotowej sprawie dotyczy zatem decyzji administracyjnej wydanej w jednym z nadzwyczajnych trybów wzruszenia ostatecznej decyzji administracyjnej, a mianowicie w trybie przewidzianym w art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Poza sporem pozostaje okoliczność, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej jest postępowaniem nadzwyczajnym i stanowi formę nadzoru. Postępowanie nadzorcze prowadzone jest na podstawie art.156-158 kpa i podlega takim samym regułom procesowym, jak postępowanie zwykłe z tym, że odmienny jest przedmiot obu postępowań. W postępowaniu zwykłym organ zmierza do wyjaśnienia stanu faktycznego i rozstrzyga merytorycznie sprawę, zaś w postępowaniu nadzorczym przedmiotem jest decyzja (z reguły ostateczna) i ustalenie, czy została ona wydana z kwalifikowanymi wadami, o których stanowi art.156 § 1 kpa.

Przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji określone są enumeratywnie w art. 156 § 1 kpa. W przypadku ich ustalenia organ ma obowiązek stwierdzić nieważność decyzji, chyba, że zachodzi sytuacja, o której mowa w art. 156 § 2 kpa. Z uwagi jednak na fakt, że stwierdzenie nieważności decyzji jest wyjątkiem od ogólnej zasady trwałości decyzji ostatecznych (art. 16 § 1 kpa), może mieć ono miejsce tylko wtedy, gdy decyzja w sposób niewątpliwy dotknięta jest przynajmniej jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 kpa. Z tego też powodu wykładnia tych przesłanek winna mieć charakter ścieśniający. Instytucję stwierdzenia nieważności zalicza się do nadzwyczajnych trybów wzruszania decyzji i stanowi ona odstępstwo od ogólnej zasady trwałości decyzji administracyjnych określonej w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego. Oznacza to, że nie każdy (nawet uzasadniony) zarzut naruszenia prawa może być skuteczną podstawą wzruszenia decyzji w tym trybie.

Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do oceny czy orzeczenie Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w L. z dnia [...] grudnia 1950 r. o odjęciu prawa własności nieruchomości zostało wydane z rażącym naruszeniem prawa.

Kwestionowane orzeczenie zostało wydane, jak wynika z jego treści, na podstawie art. 1, 8, 23 i 39 ust. 1 dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r. o nabywaniu i przekazywaniu nieruchomości niezbędnych dla realizacji narodowych planów gospodarczych (Dz. U. Nr 27, poz. 197 oraz Nr 55, poz. 438, ze zm.), zwanego dalej "dekretem". Zatem, w aspekcie zgodności z przepisami powołanego dekretu w wersji obowiązującej w dacie wydania powołanego orzeczenia oraz stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie orzekania należy ocenić wskazane wyżej orzeczenie.

W ocenie Sądu, prawidłowo Minister Infrastruktury i Rozwoju, w oparciu o analizę zgromadzonych w sprawie akt archiwalnych uznał, że powołane orzeczenie Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w L. z dnia [...] grudnia 1950 r. nie zawiera wad nieważności, o których mowa w art. 156 § 1 Kpa.

Zgodnie z art. 2 pkt 3 dekretu, prawo nabywania nieruchomości w trybie dekretu służyło wykonawcom narodowych planów gospodarczych w tym przedsiębiorstwom państwowym i pod zarządem państwowym. Jak wynika z akt sprawy, z wnioskiem o nabycie nieruchomości położonych w L. przy ul. S. nr [...] wystąpiła pismem z dnia [...] maja1950 r., znak [...], C. P. N. Zatem, zasadnie uznał organ, iż C. P. N. - Ekspozytura Okręgowa w L. jako przedsiębiorstwo państwowe była podmiotem uprawnionym do wystąpienia o nabycie wywłaszczonej nieruchomości w trybie wskazanym w art. 2 powołanego dekretu i mogła wystąpić z takim wnioskiem.

W myśl zaś art. 5 dekretu, zezwolenia na nabycie nieruchomości udziela Przewodniczący Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego, jeżeli uznał, że nieruchomość lub prawa są niezbędne dla realizacji narodowego planu gospodarczego oraz że przewidziane będą środki na ich nabycie. W aktach archiwalnych znajduje się pismo Wydziału Inwestycji II Departamentu Inwestycji Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego z dnia [...] lutego 1950 r. nr [...], z którego wynika, iż budowa składu dystrybucyjnego w L. była przewidziana w planie na rok 1950, a na budowę przewidziano środki finansowe w wysokości 28.895.000 zł. W aktach znajduje się również zezwolenie Zastępcy Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego z dnia [...] marca 1950 r., nr [...], którym zezwolono Centrali Produktów Naftowych w W. jako wykonawcy narodowych planów gospodarczych, na nabycie pod budowę składu nieruchomości położonych w m. L. przy. ul. S. [...] o pow. 6.194m2. Powołane zezwolenie zostało wydane na podstawie art. 4 i 5 dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r.

Wskazać trzeba, iż w myśl art. 6 ust. 2 ww. ustawy, Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego zastępują dwaj zastępcy, których mianuje i odwołuje Prezydent Rzeczypospolitej na wniosek Prezes Rady Ministrów, przedstawiony w porozumieniu z Przewodniczącym Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego. Stosownie zaś do art. 6 ust. 3 ww. ustawy, stanowiska zastępców Przewodniczącego są równorzędne stanowiskom ministrów. W świetle powyższego, w ocenie Sądu, nie sposób podzielić stanowiska skarżących, iż wskazana możliwość zastępowania Przewodniczącego przez jego zastępcę nie ustanawia dla tego zastępcy samodzielnego uprawnienia do wydawania zezwolenia na nabycie nieruchomości. Jak jednoznacznie wynika z powołanych przepisów ustawy, obaj zastępcy Przewodniczącego byli ustawowo upoważnieni do zastępowania Przewodniczącego. Jednocześnie, w ww. ustawie brak jest jakiegokolwiek ograniczenia zakresu, w jakim Zastępca mógł zastępować Przewodniczącego. Zatem, uznać trzeba, iż ich kompetencje do wydania zezwolenia na nabycie nieruchomości były tożsame z kompetencjami samego Przewodniczącego. Dodać trzeba, iż kwestia uprawnienia Zastępcy do wydania zezwolenia na nabycie nieruchomości nie budzi wątpliwości w orzecznictwie sądów administracyjnych – por. wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 sierpnia 2007 r., I SA/Wa 740/07 oraz z dnia 8 stycznia 2008 r., I SA/Wa 1721/07, dostępne w bazie: www.orzeczenia.nsa.gov.pl. Zaprezentowany w tych orzeczeniach pogląd w zakresie uprawnienia Zastępcy Przewodniczącego do wydawania zezwolenia w oparciu o art. 5 dekretu sąd w składzie orzekającym w całości podziela. Przy tym, Sąd nie podziela zarzutu, iż uzasadnienie stanowiska organu nadzoru w omawianym zakresie nie spełnia wymogów art. 11 i art. 107 § 3 kpa. W ocenie Sądu, organ wyjaśnił skarżącym zasadność zajętego stanowiska w zakresie uprawnień Zastępcy Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego, a uzasadnienie zajętego stanowiska zawiera wszystkie elementy wymagane art. 107 § 3 kpa.

Odnosząc się do zarzutu nieustalenia przez organ czy podpisany na zezwoleniu z dnia 3 marca 1950 r. S. J. pełnił wtedy funkcję Zastępcy Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego podkreślić trzeba, iż przedmiotowa sprawa dotyczy nadzwyczajnego trybu wzruszenia ostatecznej decyzji administracyjnej jakim jest stwierdzenia nieważności decyzji. Jak już sygnalizowano powyżej, instytucja stwierdzenia nieważności stanowi odstępstwo od ogólnej zasady trwałości decyzji administracyjnych określonej w art. 16 § 1 Kpa. Wobec powyższego, uznaje się, iż stwierdzenie nieważności decyzji nie może opierać się na domniemaniach. Skoro skarżący nie przedstawili jakiegokolwiek dowodu wskazującego na to, iż podpisany na zezwoleniu S. J. nie pełnił w dacie wydania tego zezwolenia funkcji Zastępcy Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego to, w ocenie Sądu, trudno zarzucać organowi nadzoru brak ustaleń w tym przedmiocie. W związku z powyższym, Sąd nie dopatrzył się w omawianym zakresie naruszenia art. 7, 77 § 1 i art. 80 kpa.

Za niezasadny Sąd uznał również zarzut rażącego naruszenia art. 6 ust. 1 pkt 2 powołanego dekretu. W aktach archiwalnych znajduje się pismo Urzędu Wojewódzkiego L. Wydziału Planowania Miast i Osiedli z dnia 06.10.1949 r. nr [...] (a więc organu wojewódzkiej władzy planowania gospodarczego), informujące, iż Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej działając w trybie art. 6 ust. 2 dekretu wyraziło zgodę na przeznaczenie przedmiotowej nieruchomości na cele Centrali Produktów Naftowych w L. W ocenie Sądu, z treści tego pisma wynika, iż stanowi ono zaświadczenie wymagane art. 6 ust. 1 pkt 2 dekretu. Do takiego wniosku uprawnia okoliczność, iż w treści ww. pisma organ jednoznacznie powołał się na treść art. 6 ust 2 dekretu. Ponadto, organ wyraził zgodę na przeznaczenie przedmiotowej nieruchomości na cele Centrali Produktów Naftowych w L. Sam zaś brak oznaczenia przedmiotowego pisma jako zaświadczenia nie może być, w ocenie Sądu, uznany za rażące naruszenie prawa - skoro treść pisma jednoznacznie na taki jego charakter wskazuje. Ponadto, w aktach archiwalnych znajduje się kopia pisma Ministra Handlu Wewnętrznego z dnia [...] stycznia 1950 r., nr [...], stanowiącego zezwolenie na zgłoszenie wniosku o nabycie przedmiotowej nieruchomości na cele Centrali Produktów Naftowych. W piśmie tym wskazano, iż nabycie nieruchomości jest niezbędne dla realizacji narodowych planów gospodarczych a starania o nabycie odpowiedniej nieruchomości na obszarze m. L. w trybie art. 3 dekretu nie dały pozytywnego wyniku. Dokumenty te potwierdzają, w ocenie Sądu, zachowanie wymogów sformułowanych w art. 6 ust. 1 pkt 1 i 2 dekretu.

Za niezasadny uznać również trzeba zarzut naruszenia art. 156 § 1 pkt 2 kpa w związku z art. 7 ust. 1 i art. 13 ust. 3 pkt 2 dekretu poprzez brak wezwania właścicieli do sprzedaży nieruchomości.

Wskazać trzeba, iż w myśl art. 7 ust. 1 dekretu, wykonawca narodowych planów gospodarczych, który uzyskał zezwolenie, przewidziane art. 5 dekretu, zobowiązany jest wezwać właściciela nieruchomości niezbędnej dla realizacji planu, by przekazał mu tę nieruchomość za cenę określoną na podstawie art. 28 przez wykonawcę, a zatwierdzoną przez władzę naczelną wykonawcy. Władza naczelna ustalając cenę, ustali jednocześnie warunki zapłaty. Zaś stosownie do art. 13 ust. 3 pkt 2 ww. dekretu, do wniosku należy dołączyć dowód wykonania czynności wezwania właściciela. Szczegółowy tryb wzywania właścicieli nieruchomości do zawarcia umowy został zawarty w zarządzeniu Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego z dnia [...] listopada 1949 r. w sprawie trybu wzywania osób nie będących wykonawcami narodowych planów gospodarczych do przekazywania nieruchomości niezbędnych dla realizacji tychże planów (M.P. z 1949r., nr A-89, poz.1084) w kształcie nadanym zarządzeniem z dnia [...] kwietnia 1950r. (M.P. z 1950r., nr A-53, poz. 609). W myśl § 1 powołanego zarządzenia z dnia [...] listopada 1949 r., wykonawcy narodowych planów gospodarczych, którzy uzyskali zezwolenie na nabycie nieruchomości obowiązani są wezwać właściciela nieruchomości określonej w tym zezwoleniu, aby w terminie 15-dniowym od daty doręczenia wezwania zawarł umowę wymienioną w wezwaniu, zgodnie z § 2. Stosownie zaś do § 2 ust. 1 zarządzenia, wezwanie powinno zawierać wyrażenie gotowości wykonawcy narodowych planów gospodarczych zawarcia umowy o kupno za cenę, która zostanie określona przez wykonawcę narodowych planów gospodarczych zgodnie z zasadami art. 28 dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r., a zatwierdzona przez władzę naczelną wykonawcy narodowych planów gospodarczych, na warunkach ustalonych przez tę władzę. Zaś w § 3 tego zarządzenia wskazano, że osobę właściciela nieruchomości ustala się na podstawie świadectwa z księgi wieczystej lub zbioru dokumentów, a w braku tych danych na podstawie zaświadczenia zarządu gminnego (miejskiego) miejsca położenia nieruchomości; miejsce zamieszkania właściciela lub jego ustawowego przedstawiciela, o ile nie jest znane wzywającemu, ustala się na podstawie zaświadczenia tegoż zarządu gminnego (miejskiego).

Jak wynika z akt archiwalnych, Centrala Produktów Naftowych w L. złożyła współwłaścicielom ofertę nabycia nieruchomości za cenę, która zostanie określona na podstawie art. 28 dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r. i zatwierdzona przez Dyrekcję Naczelną Centrali Produktów Naftowych w W.(pismo [...]). Ponadto, z akt sprawy wynika, iż poinformowano współwłaścicieli, iż zgodnie z art. 7 ust 4 dekretu umowa powinna być zawarta w terminie 15 dni od daty doręczenia przedmiotowego pisma, a w przypadku nie zawarcia umowy w powyższym terminie nastąpi wywłaszczenie nieruchomości na podstawie dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r. W ocenie Sądu, powyższy sposób wezwania współwłaścicieli nieruchomości jest zgodny z powołanymi przepisami dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r. oraz zarządzeniem Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego z dnia [...] listopada 1949 r. w sprawie trybu wzywania osób nie będących wykonawcami narodowych planów gospodarczych do przekazywania nieruchomości niezbędnych dla realizacji tychże planów (M.P. z 1949r., nr A-89, poz.1084) w kształcie nadanym zarządzeniem z dnia [...] kwietnia 1950r. (M.P. z 1950r., nr A-53, poz. 609).

Sąd nie podziela ponadto wskazanego w skardze zarzutu braku wezwania wszystkich współwłaścicieli do jej sprzedaży.

Jak wynika z akt archiwalnych, wezwanie do dobrowolnego odstąpienia nieruchomości skierowano do żyjących współwłaścicieli nieruchomości – Z. L. i S.G. Z treści akt archiwalnych wynika, iż powołane wezwania zostały tym osobom doręczone w dniu [...] maja 1050 r. Sąd nie podziela stanowiska skarżących, iż wywłaszczenie nieruchomości na gruncie przepisów dekretu było niedopuszczalne w okolicznościach zgonu dwóch ze współwłaścicieli przed wszczęciem postępowania wywłaszczeniowego. Zasadnie uznał organ nadzoru, iż ze względu na śmierć dwóch współwłaścicieli i niemożność ustalenia ich następców prawnych (postanowienie sądu o nabycie spadku po M. L. zostało wydane dopiero w 1990r., zaś postanowienie sądu o nabyciu spadku po P. L. zostało wydane w 1991 roku) niemożliwe było nabycie przedmiotowej nieruchomości w drodze umowy. Zatem, jedynym dopuszczalnym prawnie sposobem jej nabycia było wywłaszczenie. Skoro możliwe było wezwanie żyjących współwłaścicieli nieruchomości, którzy nie wyrazili zgody na jej dobrowolne odstąpienie, to niewątpliwie wyczerpano możliwość nabycia nieruchomości w drodze umowy cywilnoprawnej. Ponadto, należy zauważyć, iż spadkobiercy zmarłego współwłaściciela nieruchomości nielegitymujący się dokumentem stwierdzającym prawa do spadku nie byli uprawnieni do zawarcia umowy sprzedaży z Centralą Produktów Naftowych. Trudno w tej sytuacji zarzucić Centrali Produktów Naftowych, że podjęła rokowania tylko z żyjącymi współwłaścicielami nieruchomości. Art. 7 dekretu obligował bowiem wykonawcę narodowych planów gospodarczych do wystąpienia z ofertą tylko do właściciela nieruchomości (nie było to możliwe w stosunku do posiadacza, dzierżawcy nieruchomości czy nieustalonego sądownie spadkobiercy właściciela gruntu).

W ocenie Sądu, wbrew stanowisku skarżących, nie stanowi również rażącego naruszenia prawa niepodanie w wezwaniu konkretnie oznaczonej ceny, a jedynie wyrażenie gotowości nabycia nieruchomości za cenę określoną na podstawie art. 28 dekretu. Zauważyć trzeba, iż w sprawie bezsporne jest, że przed wszczęciem postępowania wywłaszczeniowego właścicielom nieruchomości zaproponowano jej nabycie ale bez podania ceny. Podstawowy problem sprowadza się zatem do rozstrzygnięcia kwestii czy w wezwaniu właściciela do odstąpienia nieruchomości, o którym mowa w art. 8 ust. 1 powołanego dekretu, wykonawca narodowych planów gospodarczych był zobowiązany wskazać konkretną cenę, zatwierdzoną przez prezydium wojewódzkiej rady narodowej. Ponadto - czy ograniczenie się w wezwaniu do określenia ceny w nawiązaniu do art. 28 dekretu należy uznać za rażące naruszenie prawa, będące podstawą stwierdzenia nieważności decyzji wywłaszczeniowej. W ocenie Sądu, zasadnie uznał organ nadzoru, iż w przedmiotowej sprawie kluczowe jest, jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale Siedmiu Sędziów z dnia 21 kwietnia 2008r., sygn. akt I OPS 2/08, złożenie oferty do właściciela nieruchomości o jej nabycie przed wszczęciem postępowania wywłaszczeniowego. Jak wynika z akt sprawy, taka oferta została złożona żyjącym współwłaścicielom nieruchomości. W ocenie Sądu, w okolicznościach przedmiotowej sprawy powyższe działanie spełnia wymogi dekretu. Ponadto, jak zasadnie wskazał organ, skoro współwłaściciele nieruchomości w terminie wskazanym w wezwaniu nie dokonali jakiejkolwiek czynności, która wskazywałaby, iż chcą dobrowolnie zbyć nieruchomość, to należy uznać, że nie oni wyrazili zgody na zbycie tej nieruchomości w drodze umowy cywilnoprawnej. W takiej sytuacji, zgodzić się trzeba z organem nadzoru, iż kwestia ustalenia ceny za nieruchomość miała charakter drugorzędny i pozostaje bez wpływu na rozstrzygnięcie.

W myśl art. 13 dekretu, celem wszczęcia postępowania wywłaszczeniowego ubiegający się o wywłaszczenie powinien złożyć wojewodzie wniosek z odpowiednimi załącznikami. Z akt archiwalnych wynika, iż pismem z dnia [...] maja 1950 r. nr [...] Centrala Produktów Naftowych Ekspozytura w L. złożyła wniosek o wywłaszczenie nieruchomości. W ocenie Sądu, treść ww. wniosku odpowiada wymogom art. 13 dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r.

Ponadto, w aktach sprawy znajduje się protokół spisany w dniu [...] czerwca 1950 r. z komisyjnego opisu parceli przy ul. S. [...] stanowiącej współwłasność spadkobierców M. – M. L. i Z. – J. L., P. L. i S. G. - dzieci J. L., sporządzony w wyniku wykonania polecenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w L. zawartego w piśmie z dnia [...] czerwca 1950 r. nr [...] (samo pismo nie zachowało się w aktach sprawy). Z powyższego protokołu wynika, iż właściciele nieruchomości prawidłowo zawiadomieni nie stawili się na oględziny przedmiotowej nieruchomości. Obwieszczeniem z dnia [...] czerwca 1950 r., nr [...], organ poinformował strony o wszczęciu postępowania wywłaszczeniowego. Ponadto wskazano, iż plan sytuacyjny i inne załączniki będą wyłożone w Wydziale Społecznym Administracyjnym Miejskiej Rady Narodowej w L. do przejrzenia w terminie 14 dni od dnia wywieszenia obwieszczenia. W tym terminie każda osoba zainteresowana mogła wnieść na ręce kierownika w/w Wydziału wnioski lub sprzeciwy. Jak wynika z akt sprawy, przedmiotowe obwieszczenie zostało wywieszone na tablicy ogłoszeń Miejskiej Rady Narodowej w L. w dniach [...] czerwca 1950 r. – 12 lipca 1950 r. Z akt sprawy wynika ponadto, iż pismami z września 1950 r. (brak oznaczenia dnia) skierowanymi do S. G., P. L. i Z. L. Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w L. zawiadomiło współwłaścicieli nieruchomości oraz wnioskodawcę wywłaszczenia - Centralę Produktów Naftowych w L. o terminie rozprawy wywłaszczeniowej wyznaczonym na dzień [...] listopada 1950 r. godz. 10. Jak wynika z akt sprawy Z. L. i S. G. otrzymali ww. zawiadomienie w dniu [...] września 1950 r., zaś Centrala Produktów Naftowych w L. w dniu [...] września 1950r., co wynika ze znajdujących się w aktach archiwalnych zwrotnych potwierdzeń odbioru. Ze znajdującego się w aktach sprawy protokołu wynika, iż rozprawa wywłaszczeniowa została przeprowadzona w dniu [...] listopada 1950 r. o godz. [...]. Na przedmiotową rozprawę stawił się działający we własnym imieniu Z. L. - współwłaściciel wywłaszczonej nieruchomości oraz przedstawiciel Centrali Produktów Naftowych. W ocenie Sądu, powołane czynności organu wywłaszczeniowego spełniają wymogi przepisów dekretu.

Z akt sprawy wynika również, iż po przeprowadzeniu rozprawy Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w L. orzeczeniem z dnia [...] grudnia 1950 r. orzekło o wywłaszczeniu na rzecz Skarbu Państwa - Centrali Produktów Naftowych nieruchomości położonej u zbiegu ul. S. [...] i ul. Z. [...] w L. Odpis orzeczenia wywłaszczeniowego został przesłany przy piśmie Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w L. z dnia [...] kwietnia 1951 r. nr [...] (wysłanym dnia 17.04.1950r.) I. S. L. - przedstawicielowi ustawowemu małoletnich J. i P. L. (spadkobiercom P. L., co wynika z treści postanowienia Sądu Rejonowego w L. z dnia [...] lutego 1991 r. sygn. akt [...]). Z powyższego wynika, iż odpis orzeczenia wywłaszczeniowego został doręczony spadkobiercom P. L. w dniu [...] kwietnia 1951 r. Sąd podziela stanowisko organu nadzoru, iż należy przyjąć, iż ww. orzeczenie zostało również doręczone Z. L. i S. G., którym były doręczane inne pisma w toku postępowania. Na odwrocie ww. orzeczenia znajdującego się w aktach sprawy wskazano, iż jego odpis przesyła się do wiadomości spadkobiercom M. L. i podano adres pod jakim zamieszkiwał ówcześnie Z.L. i S. G.

Sąd nie zgodził się również z zarzutem skarżących, iż orzeczenie z dnia [...] grudnia 1950 r. zostało wydane z rażącym naruszeniem prawa jako skierowane do osoby zmarłej. Jak wynika z treści powołanego orzeczenia, jego przedmiotem jest odjęcie prawa własności nieruchomości położonej w L. przy ul. S. Nr [...] róg Z. [...]. Podstawą prawną tego orzeczenia jest, między innymi, art. 23 dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r. W myśl tego przepisu, orzeczenie powinno w szczególności zawierać: (1) ustalenie przedmiotu i rozmiaru wywłaszczenia (2) wskazanie na czyją rzecz wywłaszczenie nastąpiło, (3) jeżeli wpłynęły wnioski lub sprzeciwy – uzasadnienie ich przyjęcia lub odrzucenia. Zatem, przepis ten - określając niezbędne elementy orzeczenia wywłaszczeniowego - nakazuje aby orzeczenie określało przedmiot wywłaszczenia i podmiot, na rzecz którego wywłaszczenie nastąpiło. Nie ulega wątpliwości Sądu, iż orzeczenie to odnosiło się do nieruchomości a nie osoby jej właściciela - bowiem dekret z dnia [...] kwietnia 1949 r. nie nakładał obowiązku wskazania w orzeczeniu właściciela nieruchomości. Zatem, podanie w orzeczeniu spadkobierców M. L., Z. L., P. L. i S.G. jako współwłaścicieli nieruchomości stanowiło wyłącznie element opisu wywłaszczonej nieruchomości według zapisu w księdze hipotecznej a nie wiązało się ze skierowaniem tego orzeczenia do tych osób. Z tego powodu zarzut skierowania orzeczenia do zmarłego P. L. należało uznać za bezzasadny.

Skoro zatem przy wywłaszczeniu orzeczeniem Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w L. z [...] grudnia 1950 r. nieruchomości położonej w L. przy ul. S. [...] róg Z. Nr [...] nie doszło do rażącego naruszenia prawa, a z zachowanych akt archiwalnych nie wynika, aby kontrolowane w postępowaniu nadzorczym orzeczenie obciążone było inną kwalifikowaną wadą prawną, o której mowa w art. 156 § 1 k.p.a., to uznać trzeba, iż organ nadzoru prawidłowo odmówił stwierdzenia nieważności ww. orzeczenia. To zaś, wobec niestwierdzenia istotnych naruszeń procedury administracyjnej w toku prowadzonego postępowania nadzorczego oznacza, że skarga nie ma usprawiedliwionych podstaw i podlega oddaleniu.

Mając powyższe na względzie, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.