Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 1790/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-10-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6121 Klasyfikacja gruntów
Hasła tematyczne: Geodezja i kartografia
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Kaja Angerman, Sędziowie sędzia WSA Anna Szymańska, sędzia WSA Anita Wielopolska (spr.), Protokolant ref. Bartłomiej Grzybowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 października 2017 r. sprawy ze skargi D. K. i P. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] maja 2017 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia klasy bonitacyjnej gruntu oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją z dnia [...] maja 2017 roku nr [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego o Kartograficznego po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez D. K. i P. K., reprezentowanych przez profesjonalnego pełnomocnika, od decyzji Prezydenta [...] nr [...] z dnia [...] marca 2017 r. orzekającej o ustaleniu VI klasy bonitacyjnej gruntu dla użytku leśnego, o symbolu "[...]", na działkach ewidencyjnych nr [...] i [...] z obrębu [...], zgodnie z operatem klasyfikacyjnym przyjętym do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...] listopada 2015 r. pod nr [...] - utrzymał ww decyzję w mocy.

W sprawie ustalono następujący stan faktyczny.

W 1976 roku przeprowadzono gleboznawczą klasyfikacje gruntów, która została zatwierdzona ostateczną decyzja z dnia [...] września 1977 roku znak: [...] wydaną przez były Urząd Dzielnicowy [...]. Przedmiotowe działki objęte były ww decyzją, zgodnie z którą zostały zaklasyfikowane jako działki leśne. Powyższa decyzja klasyfikacyjna z 1977 r. nie została nigdy wprowadzona do ewidencji gruntów i budynków. Natomiast w wyniku odnowienia ewidencji powstały działki nr [...] i [...] w obrębie [...], dla których w rejestrze gruntów wpisano użytek "[...]" - grunty orne.

W 2009 roku na terenie dzielnicy [...] została przeprowadzona kompleksowa modernizacja ewidencji gruntów i budynków. Wykonawca modernizacji stwierdził nieaktualność użytków gruntowych wskazując, że na działkach ew. [...], [...], [...], [...] z ww obrębu występuje las. Na podstawie operatu modernizacji oraz decyzji z dnia [...] września 2010 nr [...], wydanej na podstawie przepisów ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 czerwca 1956 r. w sprawie klasyfikacji gruntów, Prezydent [...] dokonał zmiany gleboznawczej klasyfikacji gruntów na wyszczególnionych 13 działkach ewidencyjnych, położonych na terenie dzielnicy [...] w obrębie [...]. Skarżący - współwłaściciele nieruchomości oznaczonych jako działki ewidencyjne nr [...] i [...] z obrębu [...] wystąpili o stwierdzenie nieważności wskazanej decyzji, dotyczącej również ich nieruchomości.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] odmówił stwierdzenia nieważności tej decyzji. W związku ze złożonym przez strony odwołaniem Główny Geodeta Kraju decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] uchylił w całości decyzję organu I instancji i stwierdził nieważność decyzji Prezydenta [...] nr [...] z dnia [...] września 2010 r. w przedmiocie zmiany gleboznawczej klasyfikacji ww gruntów, z uwagi na niewyjaśnienie jakie podmioty były adresatami tej decyzji. W efekcie tego rozstrzygnięcia organu nadzoru, D. i P. małżonkowie K. wnioskiem z dnia 30 lipca 2015 r. wystąpili o aktualizację danych objętych ewidencją gruntów i budynków dla ich działek o nr. ew. [...] i [...] z obrębu [...], poprzez przywrócenie wpisów sprzed decyzji z dnia [...] września 2010 r. tj. "[...]" - grunty orne. Prezydent [...] decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2015 r. odmówił żądanej aktualizacji danych ewidencyjnych wyjaśniając, że ustalenie rodzaju użytków gruntowych nie było przedmiotem postępowania klasyfikacyjnego, ponieważ zgodnie z obowiązującymi wówczas przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 czerwca 1956 r., ustalenia te nie należały do obowiązków klasyfikatora. W tych okolicznościach i w świetle obowiązujących przepisów, w ocenie organu, stwierdzenie nieważności decyzji w przedmiocie klasyfikacji gruntów nie dawało podstaw do przywrócenia w ewidencji rodzaju użytku sprzed wydania tej decyzji. Stanowisko to w niniejszej sprawie podzielił organ odwoławczy wskazując, że stwierdzenie nieważności decyzji klasyfikacyjnej nie podważa i nie może podważać ustaleń dokonanych w ramach prac modernizacyjnych zgodnie z projektem modernizacji. Prawidłowość tych ustaleń nie była zaś przedmiotem ww postępowania. Organ nadto wskazał, że podstawą aktualizacji ewidencji gruntów i budynków jest opracowanie geodezyjne przyjęte do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego a nie wykaz zmian danych ewidencyjnych. Wykonany w ramach tego opracowania wykaz zmian danych ewidencyjnych tylko obrazuje zakres zmian danych ewidencyjnych ustalonych w ramach wykonywanej pracy geodezyjnej.

Stwierdzenie nieważności decyzji klasyfikacyjnej oraz wejście w życie z dniem 29 listopada 2012 r. nowego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 12 września 2012 r. w sprawie gleboznawczej klasyfikacji gruntów (Dz.U. z 2012 r. poz. 1246) zobowiązywały Prezydenta [...] do ponownego przeprowadzenia klasyfikacji gruntów na wymienionych w decyzji działkach. W związku z powyższym organ ewidencyjny uznał za konieczne podjęcie z urzędu działań w celu ustalenia gleboznawczej klasyfikacji dla zmienionego podczas modernizacji użytku gruntowego, w oparciu o § 4 ust.4 ww rozporządzenia.

Z uwagi na powyższe została przeprowadzona gleboznawcza klasyfikacja gruntów na działkach ewidencyjnych nr [...], [...], [...], [...] (aktualnie nr [...] i [...]), przez uprawnionego klasyfikatora A. K., w oparciu o przepisy obowiązującego ww rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 12 września 2012 r. Wyniki i projekt ustalenia klasyfikacji przedstawione zostały w operacie klasyfikacyjnym przyjętym do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...] listopada 2015 r. pod nr [...].

Pełnomocnik skarżących negatywnie odniósł się do ustaleń klasyfikatora zarzucając min, że klasyfikator odwołał się jedynie do aktualnych zapisów figurujących w ewidencji gruntów i budynków bez należytej ich weryfikacji. W ocenie organu natomiast z operatu klasyfikacyjnego wynika, że przy ustaleniu użytku klasyfikator oparła się na rzeczywistym stanie faktycznym, w oparciu o podjęte czynności na gruncie, a nie o dane pochodzące z ewidencji. Dokonała bowiem samodzielnej oceny wieku i składu gatunkowego drzewostanu występującego na gruncie objętym klasyfikacją i stwierdziła, że jest to las o typie siedliskowym - bór świeży. Jak podał organ, w sprawie niniejszej pełnomocnik skarżących właścicieli nie zaprzeczał, że działki tworzą grunt o zwartej powierzchni ponad 0,1 ha, pokryty roślinnością leśną oraz runem leśnym lecz kwestionował, iż zostało spełnione kryterium - przeznaczenia do produkcji leśnej - co w jego ocenie powoduje bezzasadne uznanie przedmiotowego gruntu za las.

Ostatecznie decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2017 r. Prezydent [...] orzekł o ustaleniu VI klasy bonitacyjnej gruntu dla użytku leśnego o symbolu "[...]" na działkach ewidencyjnych nr [...] i [...] z obrębu [...], zgodnie z ww. operatem klasyfikacyjnym.

Od decyzji tej D. K. i P. K. złożyli odwołanie, wnosząc o jej uchylenie i o orzeczenie o zaliczeniu przedmiotowych działek do użytku gruntowego "grunty zadrzewione i zakrzewione" lub do użytku "tereny rekreacyjno-wypoczynkowe". Skarżący zarzucili naruszenie art. 7, 77, 80 Kpa., art 3 pkt 1 lit.a i art. 14 ust. 3 ustawy o lasach, ust. 1 Ip.11 pkt 6 i ust. 1 Ip. 16 pkt 6 Załącznika nr 6 do rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Podnieśli, że zaliczenie gruntów do użytku "las" wymaga uprzedniego ich przeznaczenia do produkcji leśnej na podstawie albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu albo miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, natomiast stan faktyczny i prawny działek uzasadnia zaliczenie ich do użytku "grunty zadrzewione i zakrzewione" o symbolu "[...]" lub użytku "tereny rekreacyjno-wypoczynkowe" o symbolu "[...]".

Rozpoznając ww odwołanie organ uznał podniesione w nim zarzuty za niezasadne. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego podniósł, że użytek "[...]" został ustalony na tych gruntach podczas klasyfikacji gruntów przeprowadzonej w 1977r., zatwierdzonej ostateczną decyzją Naczelnika Dzielnicy [...] z dnia [...] września 1977 r. która, jak wskazano, z niewyjaśnionych powodów nie została wykazana w ewidencji gruntów i budynków, a także podczas klasyfikacji gruntów przeprowadzonej w 2010 r. w ramach modernizacji ewidencji gruntów i budynków (gdzie stwierdzenie nieważności decyzji klasyfikacyjnej z dnia [...] września 2010 r, nastąpiło z powodów jedynie proceduralnych). Natomiast w niniejszym postępowaniu klasyfikator potwierdził, że całe działki nr [...] i [...] stanowią grunt leśny ([...]) - bór świeży o czym decyduje drzewostan, który stanowią brzozy i sosny z niewielką domieszką dębu, podszyt zbudowany z odrostów ww. drzew i jałowca oraz runo leśne, w którym dominują trawy, mech i wrzos. Klasyfikator ustalił także, że właściwości badanej gleby zgodnie z urzędową tabelą klas gruntów odpowiadają VI klasie bonitacyjnej, Podniósł także, że według dokumentacji urządzeniowo-leśnej sporządzonej do projektu uproszczonego planu urządzenia lasu i inwentaryzacji stanu lasu na dzień 15 września 2013 r., działki [...] i [...] wykazane zostały jako powierzchnie leśne zalesione. W projekcie tym wiek drzewostanu określony został na 65 lat - inaczej niż w operacie klasyfikacyjnym, w którym wiek drzewostanu oceniony został na ok. 30-40 lat, co zdaniem organu nie ma istotnego znaczenia dla ustalenia rodzaju użytku gruntowego. Jak wskazał, z obu opracowań jednoznacznie wynika, że ustalenia w zakresie zaliczenie działek do gruntu leśnego zalesionego są spójne. Ponadto dokumentacja urządzeniowo-leśna jest w fazie opracowania, zaś określenie przez klasyfikatora wieku drzewostanu nie było konieczne, ponieważ nie należy to do zakresu czynności klasyfikacyjnych wymienionych w § 7 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 12 września 2012 r. w sprawie gleboznawczej klasyfikacji gruntów.

Odnosząc się do dalszych zarzutów odwołania organ wskazał, że o zaliczeniu gruntów do danego użytku gruntowego decyduje stan faktyczny, nie przesądzają o tym ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ani decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, czy też brak tych dokumentów. Ostatecznie uznał przedmiotowe żądanie za nieuzasadnione. Podtrzymał poczynione przez organ I instancji ustalenia, iż na całych działkach występuje roślinność leśna a powierzchnia konturu gruntów porośniętych roślinnością leśną większą niż 0,1000 ha. Działki nie są także częścią terenów rekreacyjno- wypoczynkowych w rozumieniu zapisów w ust. 1 Lp. 16 Załącznika nr 6 do ww. rozporządzenia.

Działki skarżących zostały objęte projektem uproszczonego planu urządzenia lasu dla Dzielnicy [...]. Skarżący zgłosili zastrzeżenia do planu podnosząc, że ich działki nie są "lasem" w rozumieniu art. 3 pkt. 1 lit a ustawy o lasach (art 21 ust. 5 u.o.l.).

Od powyższego rozstrzygnięcia skargę do tut. Sądu Administracyjnego wnieśli D. i P. małżonkowie K., reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika, żądając uchylenia zaskarżonej decyzji i wnosząc o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Skarżący wskazali na naruszenie przepisów:

1. art. 3 pkt. 1 litera a) ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach wskutek jego błędnej wykładni polegającej na przyjęciu, że "lasem" w rozumieniu ww przepisu jest zwarty obszar gruntu o powierzchni, co najmniej 0,10 ha, pokryty roślinnością leśną (uprawami leśnymi) - drzewami i krzewami oraz runem leśnym

a przesłanka jego przeznaczenia do produkcji leśnej odnosi się wyłącznie do zwartego obszar gruntu o powierzchni, co najmniej 0,10 ha, jeżeli jest on przejściowo pozbawiony roślinności leśnej, gdy prawidłowa wykładnia wymaga przyjęcia, że "lasem" w rozumieniu powyższego przepisu jest zwarty obszar gruntu o powierzchni, co najmniej 0,10 ha, pokryty roślinnością leśną (uprawami leśnymi) - drzewami i krzewami oraz runem leśnym, jednocześnie przeznaczony do produkcji leśnej;

2. art. 3 pkt. 1 litera a) ww ustawy wskutek jego błędnej wykładni polegającej na przyjęciu, że użyte w nim pojęcie przeznaczenia do produkcji leśnej, oznacza prowadzenie na gruncie gospodarki leśnej w rozumieniu art 6 ust. 1 pkt. 1 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach, gdy prawidłowa wykładnia wymaga przyjęcia, że pod pojęciem przeznaczenia do produkcji leśnej należy rozumieć ustalenie przeznaczenia gruntu do produkcji leśnej albo w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego lub w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu - w odniesieniu do gruntów nadających się do zalesienia (art. 14 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach) - albo w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego lub w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu - w odniesieniu do gruntów już faktycznie zalesionych (art. 59 ust. 2 z dnia 27 marca 2003 r. ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym);

3. art. 3 pkt. 1 lit. a) cyt. ustawy wskutek jego niewłaściwego zastosowania skutkującego błędnym uznaniem, że działki ewidencyjne numer [...] i [...] z obrębu [...], są "lasem" w rozumieniu ww przepisu, gdy z zebranego w sprawie materiału dowodowego nie wynika, aby spełniały one przesłankę przeznaczenia ich do produkcji leśnej na podstawie obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu;

4. § 68 ust. 2 pkt. 1 w żw. z § 68 ust. 6 Rozporządzenia z dnia 29 marca 2001 r. Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawię ewidencji gruntów i budynków w zw. z ust. 1 Lp. 10 - Załącznika Nr 6 do ww. Rozporządzenia wskutek ich niewłaściwego zastosowania skutkującego błędnym oznaczeniem działek ewidencyjnych numer [...] i [...] z obrębu [...] jako "lasów" symbol - "[...]", gdy nie stanowią one "lasów" w rozumieniu art. 3 pkt. 1 lit. a) ustawy o lasach;

5. § 68 ust. 3 pkt. 5 ww Rozporządzenia w zw. z ust, I Lp. 16 pkt. 6 Załącznika Nr 6 do ww. Rozporządzenia wskutek ich błędnej wykładni polegającej na przyjęciu, że tereny rekreacyjno - wypoczynkowe, oznaczone ewidencyjnie symbolem "[...]" stanowią tylko tereny przeznaczone dla ogółu lub określonej grupy użytkowników, z wyłączeniem możliwości ich użytkowania indywidualnie, przez jednostkowych ich właścicieli, gdy prawidłowa wykładnia powyższych przepisów nie uzasadnia lego typu wyłączenia;

6. § 68 ust. 3 pkt. 5 cyt. Rozporządzenia w zw. z ust. 1 Lp. 16 pkt. 6 Załącznika Nr 6 do ww na skutek ich niezastosowania, co skutkowało brakiem kwalifikacji użytku działek ewidencyjnych numer [...] i [...] z obrębu [...] do kategorii terenów rekreacyjno-wypoczynkowych, oznaczonych symbolem - [...], gdy z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że stanowią one tereny zieleni nieurządzonej;

7. art. 20 ust. 3 Prawa geodezyjnego i kartograficznego z dnia 17 maja 1989 r. (Dz.U. Nr 30, poz. 163) w z w. z § 68 ust. 1 i 2 ww Rozporządzenia poprzez ich niewłaściwe zastosowanie skutkujące wszczęciem i prowadzeniem postępowania w sprawie klasyfikacji gleboznawczej względem działek ewidencyjnych numer [...] i [...] z obrębu [...], gdy nie stanowią one ani gruntów rolnych, ani gruntów leśnych w rozumieniu art. 20 ust, 3 Prawa geodezyjnego i kartograficznego z dnia 17 maja 1989 r.

W skardze podnieśli, że w decyzji dokonano błędnej wykładni pojęcia "lasu" w rozumieniu art. 3 pkt. 1 u.o.i. poprzez przyjęcie, za postanowieniem Sądu [...] z dnia [...] września 2012 r. (sygn. akt [...]), że "lasem" jest każdy grunt, o zwartej powierzchni, co najmniej 0,10 ha (przesłanka obszarowa), porośnięty roślinnością leśną - uprawami leśnymi - (przesłanka przyrodnicza), a dodatkowa przesłanka jego przeznaczenia do produkcji leśnej wymagana jest tylko wobec gruntów przejściowo pozbawionych roślinności leśnej. Natomiast w ocenie skarżących prawidłowa wykładnia art. 3 pkt. 1 u.o.i. wymaga dla kwalifikacji gruntu, jako "lasu", wykazania nie tylko spełnienia wobec niego przesłanki obszarowej i przyrodniczej ale również przesłanki "przeznaczenia do produkcji leśnej", o której mowa w literze a) art. 3 pkt 1 u.o.i. Przesłanka "przeznaczenia do produkcji leśnej" nie jest przy tym dodatkowym kryterium uznawania za "las" mającym zastosowanie tylko do gruntów przejściowo pozbawionych roślinności leśnej, ale odnosi się do wszystkich gruntów, w tym pokrytych roślinnością leśną. W konsekwencji przyjęcia nieprawidłowej wykładni przepisu art. 3 pkt.1 lit.a u.o.l. niewłaściwie go zastosowano błędnie uznając, że przedmiotowe działki są "lasem" z tego tylko względu, że są one porośnięte na obszarze 0,3202 ha roślinnością leśną (bór świeży), w sytuacji gdy do ich uznania za "las" konieczne było wykazanie również ich "przeznaczenia do produkcji leśnej". W decyzji dokonano również błędnej wykładni przesłanki "przeznaczenia do produkcji leśnej" utożsamiając ją tylko z faktem "wzrostu i rozwoju drzewostanu oraz roślin stanowiących podszycie i runo na gruntach leśnych (jak np. grzyby, borówki, mech) oraz ich pozyskiwanie we właściwym czasie". Skarżący podnieśli, iż prawidłowa wykładania art. 3 pkt. 1 lit. a u.o.l. sprowadza się do przyjęcia, że nie każdy grunt faktycznie zalesiony, a więc spełniający warunki przyrodnicze i obszarowe uznania go za "las" w rozumieniu art. 3 pkt. 1 lit. a u.o.l., stanowi w sensie normatywnym tego typu kategorię gruntu. Dla uznania lasu przyrodniczego za "las" konieczne jest bowiem wykazanie, że został on uprzednio "przeznaczony do produkcji leśnej". Wskazali nadto, iż ich działki, stanowiące zgodnie z treścią ewidencji gruntów i budynków do 2010 r. "grunty orne" nigdy nie były wykorzystywane w celu prowadzenia na nich "produkcji leśnej". Las przyrodniczy, który na nich wyrósł, zgodnie z operatem klasyfikacyjnym, z początkiem ok. 30 - 40 łat temu, nie był również nigdy "przeznaczony do produkcji leśnej", w tym ani na podstawie aktów, o których mowa w art. 14 ust. 3 u.o.l, ani na podstawie decyzji, o której mowa w art 59 ust. 2 u.p.z.p. Tym samym, dokonana przez biegłą - klasyfikatora A. K. - klasyfikacja działek, jako "lasów" w rozumieniu art. 3 pkt. 1 lit. a u.o.l., ujęta w projekcie i protokole klasyfikacji (§ 8 ust. 2 Rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie gleboznawczej klasyfikacji gruntów z dnia 12 września 2012 r.; Dz.U. z 2012 r. poz. 1246), nie ma żadnej mocy wiążącej. Opinia biegłej może co najwyżej - w przedmiocie sprawy - stanowić dowód tego, że działki faktycznie porośnięte są lasem przyrodniczym, jaki jest wiek drzewostanu, typ siedliskowy i klasa bonitacji.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (jt. Dz.U. z 2014r. poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd w ramach swojej właściwości dokonuje zatem kontroli aktów z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnymi, jak i prawem procesowym. Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zw. dalej p.p.s.a. (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 z póżn. zm.).

Wskazać należy, iż przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie była zmiana klasyfikacji gleby. Zatem materialnoprawną podstawą orzekania w sprawie przez organy były przepisy art. 2 pkt 12, art. 7d pkt 1, art. 20 ust. 3, art. 22 ust.1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne, dalej jako "pgik" oraz przepisy obowiązującego rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 12 września 2012 r. w sprawie gleboznawczej klasyfikacji gruntów (Dz. U. z 2012 r. poz. 1246).

Zgodnie z § 5 ust. 1 powołanego wyżej rozporządzenia przeprowadzenie klasyfikacji obejmuje:

1) analizę niezbędnych materiałów stanowiących państwowy zasób geodezyjny i kartograficzny;

2) przeprowadzenie czynności klasyfikacyjnych w terenie;

3) sporządzenie projektu ustalenia klasyfikacji;

4) rozpatrzenie zastrzeżeń do projektu klasyfikacji;

5) wydanie decyzji o ustaleniu klasyfikacji.

Czynności, o których mowa w ust. 1 pkt 1-3, przeprowadza osoba upoważniona przez starostę, zwana dalej "klasyfikatorem" (§ 5 ust. 2).

Definicję ustawową gleboznawczej klasyfikacji gruntów zawiera słowniczek zawarty w art. 2 pgik, w którym stwierdza się, że jest to podział gleb na klasy bonitacyjne ze względu na ich jakość produkcyjną, ustaloną na podstawie cech genetycznych gleb (art. 2 pkt 12 pgik). Art. 20 ust. 3 pgik stanowi, że grunty rolne i leśne obejmuje się gleboznawczą klasyfikacją gruntów, przeprowadzaną w sposób jednolity dla całego kraju, na podstawie urzędowej tabeli klas gruntów. Klasyfikację przeprowadza się na zasadach określonych w rozporządzeniu. Prawidłowo sporządzony operat techniczny (zawierający w szczególności protokół oraz projekt klasyfikacji gruntów), przyjęty następnie do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego stanowi podstawę do wydania orzeczenia w sprawie klasyfikacji gruntów, a to z kolei pozwala ujawnić zmiany w gleboznawczej klasyfikacji gruntów w ewidencji gruntów i budynków.

Do wykonania ponownej klasyfikacji gruntów uprawniony jest wyłącznie klasyfikator (§ 5 ust. 2 rozp), do którego obowiązków zgodnie z § 5 ust. 1 powołanego wyżej rozporządzenia należy analiza niezbędnych materiałów stanowiących państwowy zasób geodezyjny i kartograficzny; przeprowadzenie czynności klasyfikacyjnych w terenie, sporządzenie projektu ustalenia klasyfikacji, rozpatrzenie zastrzeżeń do projektu klasyfikacji.

Z powyższego wynika, że przeprowadzenie postępowania w sprawie klasyfikacji wymaga, aby określone czynności zostały wykonane przez osobę wykwalifikowaną, zwaną klasyfikatorem. Z przepisów rozporządzenia nie wynika, że ustawodawca uzależnił konieczność przeprowadzenia określonych czynności przez klasyfikatora od jakichkolwiek czynników. W szczególności brak jest podstaw do tego, aby bez przeprowadzenia dowodu z opinii klasyfikatora z góry przesądzić, że zmiana klasyfikacji jest niedopuszczalna. Przyjąć należy, że również do wykonania ponownej klasyfikacji gruntów uprawniony jest wyłącznie klasyfikator (§ 5 Rozporządzenia), do którego obowiązków należy określenie typów i klasy gleby oraz ustalenie na gruncie konturów poszczególnych typów gleby i konturów klas gleby wraz ze sporządzeniem potrzebnej dokumentacji. Ponadto, co wymaga podkreślenia, czynności tych dokonuje klasyfikator tylko z upoważnienia starosty (§ 5 ust. 2 ).

Sporządzony przez klasyfikatora operat techniczny stanowi opinię biegłego w rozumieniu art. 84 § 1 K.p.a., a zatem podważenie takiego dowodu generalnie jest możliwe poprzez sformułowanie racjonalnych, uzasadnionych zasadami wiedzy merytorycznych argumentów. W tym przypadku konieczna jest wiedza specjalistyczna a zatem aby móc skutecznie podważać stanowisko ww klasyfikatora należało przedłożyć inną opinię sporządzoną przez osobę dysponująca stosownymi kwalifikacjami. W dniu [...] listopada 2015 roku do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego (nr [...] został przyjęty operat, zawierający projekt ustalenia klasyfikacji sporządzony przez klasyfikatora dr A. K. we współpracy z geodetą uprawnionym Ł. K. Z protokołu klasyfikacyjnego jednoznacznie wynika, że przedmiotowy grunt jest intensywnie zalesiony gęstymi kilkudziesięcioletnimi drzewami - bór świeży w wieku drzewostanu 30-40 lat. W składzie drzewostanu dominuje brzoza i sosna z niewielką domieszką dęba w młodszym wieku. Podszyt zbudowany z odrostów ww drzew oraz jałowca. W runie dominują trawy, mech i wrzos. Zgodnie z treścią ww protokołu, występujące na badanym obszarze zbiorowiska roślinne składają się z drzewostanu o znacznej zwartości, podszytu i runa, co stanowi, iż jest to typowa roślinność leśna. Występujący na badanych działkach las łączy się w większy kompleks leśny, który również graniczy z działkami zabudowanymi nr [...] i [...]. Po drugiej stronie ul. [...] znajduje się duży kompleks leśny niczym nie odbiegający od przedmiotowego zarówno w składzie jak i jego drzewostanu a także pozostałej roślinności. Przeprowadzone badanie stanu faktycznego na przedmiotowym gruncie, potwierdzone dołączonymi do ww protokołu fotografiami, w ocenie Sądu, w sposób nie budzący wątpliwości dowodzi, że użytek wykazany w ewidencji jako użytek leśny odpowiada definicji lasu zawartej w art. 3 ustawy, zgodnie z którym lasem jest grunt: 1) o zwartej powierzchni co najmniej 0,10 ha, pokryty roślinnością leśną (uprawami leśnymi) - drzewami i krzewami oraz runem leśnym - lub przejściowo jej pozbawiony: a) przeznaczony do produkcji leśnej lub b) stanowiący rezerwat przyrody lub wchodzący w skład parku narodowego albo c) wpisany do rejestru zabytków; 2) związany z gospodarką leśną, zajęty pod wykorzystywane dla potrzeb gospodarki leśnej: budynki i budowle, urządzenia melioracji wodnych, linie podziału przestrzennego lasu, drogi leśne, tereny pod liniami energetycznymi, szkółki leśne, miejsca składowania drewna, a także wykorzystywany na parkingi leśne i urządzenia turystyczne.

Należy w tym miejscu zwrócić uwagę, wbrew stanowisku skarżących, że dane zawarte w ewidencji gruntów mają charakter informacji i podlegają stałej aktualizacji a zatem tylko na tej podstawie, iż przed 2010 rokiem przedmiotowe działki gruntu były oznaczone jako "[...]" - grunty rolne, nie można wywieść zasadności zmiany użytku gruntu na ten wskazany przez stronę. Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2016 roku, poz. 1034 ze zm.) w § 44 pkt 2 nakłada na starostów obowiązek utrzymania operatu ewidencyjnego w stanie aktualności tj. zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi.

Natomiast jak wyżej podano, czynności były przeprowadzone przez osobę o stosownych kwalifikacjach, umocowaną do dokonania samodzielnej oceny stanu faktycznego na gruncie. Wbrew również stanowisku skarżących, powyższy protokół klasyfikatora stanowił jedynie podstawę dla wiążącej organy administracyjne wykładni ww art 3 ustawy o lasach, które następnie samodzielnie przeprowadziły właściwą jego interpretację i zastosowały powołane przepisy prawa. Należy też przywołać, iż w postępowaniu wyjaśniającym uzyskano opinię Biura Ochrony Środowiska Urzędu [...] z dnia [...] października 2015 roku znak [...] (załączony do ww operatu), z której wynika, że badane działki objęte są inwentaryzacją stanu lasu dla lasów stanowiących własność osób fizycznych [...] na okres od 01.01.2015 r do 31.12.2024 r. Nadto, według dokumentacji urządzeniowo-leśnej sporządzonej do projektu uproszczonego planu urządzenia lasu i inwentaryzacji stanu lasu na dzień 15 września 2013 r., działki te wykazane zostały jako powierzchnie leśne zalesione. Niezależnie o powyższego z obu opracowań jednoznacznie wynika, że ustalenia w zakresie zaliczenie działek do gruntu leśnego zalesionego są spójne, poza kwestą wieku (w projekcie planu wiek drzewostanu określony został na 65 lat), co jednak nie ma znaczenia dla ustalenia rodzaju użytku gruntowego.

Oczywiście, rację mają skarżący twierdząc, iż sporządzenie projektu uproszczonego planu urządzenia lasu dla Dzielnicy [...], do którego skarżący zgłosili zastrzeżenia podnosząc, że ich działki nie są "lasem" w rozumieniu art. 3 pkt. 1 lit a ustawy o lasach (art 21 ust. 5 u.o.l.), nie ma żadnego znaczenia wiążącego dla rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie, jednakże powyższa okoliczność stanowi dowód wespół z wyżej wskazanymi na to, że przedmiotowe grunty, z uwagi na ich charakter, zostały zakwalifikowane jako las. Trzeba pamiętać, iż projekt planu lasu sporządzony jest, zgodnie z art. 19 pkt 5 ustawy o lasach, przez specjalistyczne jednostki lub inne podmioty wykonawstwa urządzeniowego a zatem również, jak przy klasyfikacji, przez osoby posiadające stosowną wiedzę. To z kolei prowadzi do wniosku, iż aby działki zostały objęte tym planem musiały posiadać leśny charakter.

W sprawie niniejszej skarżący nie zaprzeczają, iż działki tworzą grunt o zwartej powierzchni przekraczającej 0,1 ha, pokryty roślinnością leśną oraz runem leśnym, co potwierdził ich pełnomocnik w piśmie z dnia 26 lipca 2016 roku. Jednak w ich ocenie nie jest spełnione kryterium przeznaczenia do produkcji leśnej, co uniemożliwia uznania go za las. Pojęcie "produkcji leśnej" faktycznie nie zostało w ustawie o lasach zdefiniowane. Jednakże w pojęciu powszechnym za produkcję leśną uważa się sam wzrost i rozwój drzewostanu oraz roślin stanowiących podszycie i runo na gruntach leśnych.

Należy w tym miejscu wskazać także na treść wyroku Sądu [...] z dnia [...] stycznia 2009 r. [...] ([...]), który stwierdził, że w świetle art. 3 pkt 1 ustawy o lasach - za las należy uznać także grunt o zwartej powierzchni co najmniej 0,10 ha, pokryty roślinnością leśną (uprawami leśnymi) - drzewami i krzewami oraz runem leśnym, który nie spełnia żadnego dodatkowego kryterium z art. 3 pkt 1 lit. a, b, i c tej ustawy (nie jest przeznaczony do produkcji leśnej, nie stanowi rezerwatu przyrody ani nie został wpisany do rejestru zabytków). Dodatkowe kryteria, wskazane w tym przepisie, dotyczą gruntów o obszarze co najmniej 0,10 ha, przejściowo pozbawionych roślinności leśnej (podobnie [...] w sprawie o sygn [...]). Dlatego też nietrafne jest stanowisko, że skoro na ww działkach nie ma możliwości prowadzenia racjonalnej produkcji leśnej to drzewostan występujący na tym gruncie automatycznie nie jest lasem. Trafny jest pogląd, że nie wyklucza się zaliczenia do lasów również takich gruntów, o których mowa w art. 3 pkt 1, dla których inwentaryzacja stanu lasów nie została jeszcze wykonana i decyzja określająca zadania z zakresu gospodarki leśnej nie została jeszcze wydana. Również brak uproszczonego planu urządzenia lasu dla danego terenu nie powoduje, że objęte nim grunty nie maja charakteru gruntów leśnych. W tym kontekście należy wskazać także na stanowisko Biura Ochrony Środowiska Urzędu [...], w myśl którego każdy las, zgodnie z art. 3 pkt 1 ww ustawy o lasach, jeżeli nie jest wpisany do do rejestru zabytków, nie stanowi rezerwatu przyrody lub nie wchodzi w skład parku narodowego jest przeznaczony do produkcji leśnej (pismo z dnia 22 listopada 2016 roku). Nie ma również znaczenia, zgodnie ze stanowiskiem Prezydenta, przeznaczenie gruntów w planie miejscowym na cele inne niż leśne czy wydanie decyzji o warunkach zabudowy: nie stanowi to o pozbawieniu tych gruntów ich faktycznego, dotychczasowego charakteru: w tym wypadku leśnego. Jak słusznie zauważył organ zarówno według protokołu sporządzenia klasyfikacji, wykonanego przez ww klasyfikatora jak i z protokołu oględzin na wszystkich badanych działkach stwierdzono występowanie drzewostanu. Powyższe okoliczności, zdaniem Sądu jednoznacznie stanowią, iż grunt, na którym położone są działki skarżących ma charakter leśny. Nadto oceniając stan sprawy należy brać pod uwagę, że użytek "lasy" występuje również na innych sąsiadujących działkach, tworząc powierzchnie wielokrotnie większe niż 0,10 ha. Opis gleby w protokole i opisie odpowiada kategorii las klasy VI. Decydującym czynnikiem jest więc powierzchnia ogólna gruntów zadrzewionych, wśród których znajdują się działki skarżących; nie można powierzchni tej rozpatrywać wyłącznie w odniesieniu do badanych działek w oderwaniu od terenu, na którym one występują. Tym bardziej, że z materiału w sprawie zgromadzonego wynika, że również działki sąsiednie spełniają kryteria zakwalifikowania ich do użytku "lasy". Natomiast, co należy wyraźnie zaakcentować, powyższa klasyfikacja nie uniemożliwia skarżącym korzystania z ich własności zgodnie z ich intencją w celach "przydomowych", wizualnych, rekreacyjnyjno-wypoczynkowych.

Odnosząc się zatem do zarzutów skargi w ocenie tut. Sądu Administracyjnego ustalenia poczynione w powyższym zakresie przez organy administracji należy w pełni zaakceptować. Wbrew twierdzeniom autorów skargi nie można zaliczyć przedmiotowego gruntu do kategorii gruntów [...] - zadrzewionych i zakrzewionych na użytkach rolnych, do której to zalicza się grunty będące enklawami lub półenklawami użytków rolnych, na których znajdują się śródpolne skupiska drzew i krzewów lub tylko drzew, w wieku powyżej 10 lat, niezaliczone do lasów lub sadów ale też, których których pole powierzchni jest mniejsze niż 0,1000 ha (lp. 6). Podobnie nie można także ich zaliczyć do terenów rekreacyjno-wypoczynkowych, oznaczonych symbolem - [...], do których z kolei zalicza się niezajęte pod budynki i związane z nimi urządzenia:

1) tereny ośrodków wypoczynkowych, tereny zabaw dziecięcych, plaże, urządzone parki, skwery, zieleńce (poza pasami ulic);

6) tereny o charakterze zabytkowym, takie jak: ruiny zamków, grodziska, kurhany, pomniki przyrody;

7) tereny sportowe, takie jak: stadiony, boiska sportowe, skocznie narciarskie, tory saneczkowe, strzelnice sportowe, kąpieliska,

pola golfowe;

4) tereny spełniające funkcje rozrywkowe, takie jak: lunaparki, wesołe miasteczka;

5) ogrody zoologiczne i botaniczne;

6) tereny zieleni nieurządzonej niezaliczone do lasów oraz gruntów zadrzewionych i zakrzewionych;

7) tereny rodzinnych ogrodów działkowych urządzonych na gruntach, które nie nadają się do upraw rolniczych, w tym na gruntach leśnych oraz zadrzewionych i zakrzewionych.

Interpretując natomiast przepis art. 3 ww ustawy o lasach należycie, należy nie tylko oprzeć się na wykładni językowej oraz funkcjonalnej, ale również celowościowej i systemowej, a tym samym należy uwzględnić wskazówki interpretacyjne wynikające z generalnej zasady ochrony ustroju leśnego, którą można wyinterpretować z łącznie czytanych przepisów ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach oraz ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz.U. z 2013 r., poz.1205 z późn. zm.) jak i ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. o zachowaniu narodowego charakteru strategicznych zasobów naturalnych kraju (Dz.U. nr 97 poz. 105 z późn. zm.) - wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r., sygn. akt [...].

Trzeba wskazać, że przepisy ustawy o lasach mają na celu zachowanie lasów, ich ochronę oraz powiększanie zasobów leśnych oraz zasady gospodarki leśnej w powiązaniu z innymi elementami środowiska i z gospodarką narodową, jak to wynika z art. 1 tej ustawy. I co szczególnie istotne, przepisy ustawy stosuje się do lasów, bez względu na formę ich własności, w tym własności osób fizycznych (art. 2). Jak przewiduje przepis art. 7 ust. 1 ustawy o lasach, trwale zrównoważoną gospodarkę leśną prowadzi się poprzez zachowanie lasów celem korzystnego ich wpływu na klimat, powietrze, wodę, glebę, warunki życia i zdrowia człowieka oraz na równowagę przyrodniczą (pkt 1); ochrony lasów, zwłaszcza lasów i ekosystemów leśnych stanowiących naturalne fragmenty rodzimej przyrody lub lasów szczególnie cennych ze względu na bliżej opisane w tym przepisie wartości (pkt 2). Dodać też należy, zgodnie z treścią art. 8 tej ustawy, gospodarkę leśną prowadzi się według następujących zasad: powszechnej ochrony lasów (pkt 1); trwałości utrzymania lasów (pkt 2); ciągłości i zrównoważonego wykorzystania wszystkich funkcji lasów (pkt 3); powiększania zasobów leśnych (pkt 4).

Reasumując należy wskazać na nietrafność argumentacji skarżących w zakresie, w jakim stwierdzają oni, iż ich nieruchomość nie może zostać zakwalifikowana jako grunt leśny. Trzeba ponownie przywołać przepis ww art. 3, który w pkt 1 lit. a stanowi, iż lasem w rozumieniu ustawy jest grunt przeznaczony do produkcji leśnej ale w pkt. 2 wyraźnie już wskazuje, że lasem jest grunt związany z gospodarką leśną co nie stanowi jednoznacznie, iż jest to grunt wyłącznie przeznaczony do prowadzenia gospodarki leśnej. O zaliczeniu gruntu do lasu decydują kryteria przedmiotowe jak np. charakter szaty roślinnej. Wskazuje na to definicja legalna (ustawowa) lasu, zawarta w art. 3 ww. ustawy o lasach. O tym, czy dany grunt jest lasem w rozumieniu art. 3 ustawy o lasach decyduje więc rzeczywisty stan gruntu, rzeczywisty cel, na który grunt jest wykorzystywany (wyrok Sądu [...] z dnia [...] stycznia 2009 r., sygn. akt [...],[...], Lex nr [...]).

Trzeba też mieć na uwadze, że przepisy ww ustawy nakazują podejmowanie w pierwszej kolejności działań zmierzających do ochrony zasobów leśnych. Zawarte w art. 7 - 9 oraz 13 normy prawa wskazują, na konieczność prowadzenia gospodarki leśnej w ramach zrównoważonego rozwoju (zasada konstytucyjna - art. 5 Konstytucji RP). Charakteryzuje się ona działaniami zmierzającymi do zachowania terenów leśnych oraz ich systematycznego powiększania.

W ocenie Sądu, zebrany w niniejszej sprawie materiał dowodowy świadczy o tym, że należące do skarżących działki nr nr [...] i [...] z obrębu [...] stanowią las w rozumieniu art. 3 ustawy o lasach.

Na marginesie należy wskazać, że pomimo że ww. decyzja klasyfikacyjna z 1977 r. wskazująca na leśny charakter przedmiotowych działek nie została nigdy wprowadzona do ewidencji gruntów i budynków, to jednak stanowi ona dokument stwierdzający występujący ówcześnie taki sam charakter użytku przedmiotowego gruntu jak ustalonego podczas przedmiotowego postępowania. To z kolei prowadzi do wniosku, iż przedmiotowe grunty spełniały również wówczas ustawowe warunki uznania je za grunty leśne.

Nadto, niezależnie od powyższego, skarżący mogą zawsze wystąpić o zmianę ww klasyfikacji w trybie przepisu art. 13. ust 2. ustawy o lasach, zgodnie z którym zmiana lasu na użytek rolny jest dopuszczalna w przypadkach szczególnie uzasadnionych potrzeb właścicieli lasów, w stosunku do lasów nie stanowiących własności Skarbu Państwa, w drodze decyzji wydanej przez starostę na wniosek właściciela lasu (ust.3 pkt 2.).

Dlatego też, mając na uwadze powyższe okoliczności i obowiązującą regulację prawną, w ocenie Sądu skargę jako niezasadną należało oddalić.

A zatem, z powyższych względów Sąd, działając na zasadzie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.