Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 174/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2017-06-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 67 a par 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2015 poz 613
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.

SENTENCJA

|Sygn. akt I SA/Kr 174/17 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 29 czerwca 2017 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Wiesław Kuśnierz, Sędziowie: WSA Paweł Dąbek, WSA Piotr Głowacki (spr.), Protokolant: Katarzyna Krawczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 czerwca 2017 r., sprawy ze skargi Fundacji [...] "W" w likwidacji w K., na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia 9 grudnia 2016 r. Nr [...], w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości z tytułu podatku od nieruchomości za okres od lutego do listopada 2012 r., , - skargę oddala -,


UZASADNIENIE

UZASADNIENIE.

Prezydent Miasta K. decyzją z dnia 11 czerwca 2016 r. znak [...] odmówił Fundacji na Rzecz R. S. T. i R. "W.-S." w likwidacji umorzenia zaległości z tytułu podatku od nieruchomości za miesiące od lutego do listopada 2012 r. w łącznej kwocie należności głównej 22.461,70 zł i odsetek za zwłokę, które na dzień 17 marca 2014 r. wynosiły 4.479,00zł.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji opisał przebieg postępowania oraz wskazał ustalone okoliczności faktyczne sprawy. Wyjaśniono, że podatnik jest fundacją wpisaną do Rejestru przedsiębiorców. Fundacja na Rzecz R. S., T. i R. "W.-S." została ustanowiona aktem notarialnym Rep. A. [...] z dnia 2 października 1990 r. i działa na podstawie ustawy z dnia 6 kwietnia 1984 r. o fundacjach, ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, aktów wydanych na jej podstawie oraz statutu. Zgodnie z zapisami statutu podatnik realizuje swoje cele poprzez gromadzenie środków finansowych i zasobów materialnych oraz prowadzenie działalności gospodarczej dla pozyskania środków na realizację celów statutowych. W związku z wyczerpaniem majątku Zgromadzenie Fundacji w dniu 21 grudnia 2011 r. podjęło uchwałę w sprawie jej likwidacji. Fundacja nie posiada majątku ruchomego, była użytkownikiem wieczystym nieruchomości położonych w K. (działka nr [...] o powierzchni 2598 m i działka nr [...] o powierzchni 7058 m2), na których posadowione są dwa budynki magazynowe o powierzchni 874,10 m2 każdy. Na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych powierzchnie magazynowe były dzierżawione podmiotom, które prowadziły tam działalność gospodarczą, a część magazynu użyczono nieodpłatnie W. K. S. W. z przeznaczeniem na urządzenie stanowisk do treningu zawodników sekcji strzeleckiej. Aktem notarialnym z dnia 30.11.2012r. Rep. A nr [...] rozwiązano umowę użytkowania wieczystego w odniesieniu do w/w. działek. Jednocześnie nastąpiło nieodpłatnie przekazanie budynków magazynowych na rzecz Skarbu Państwa. Organ I instancji stwierdził, że przedłożone dokumenty wskazują, iż od 2010 r. wnioskodawca odnotowuje same straty. Poza zaległością z tytułu podatku od nieruchomości Fundacja posiada zadłużenie m. in. wobec Banku P., kontrahentów, pracowników oraz Urzędu Skarbowego. Fundacja nie posiada żadnego mienia, ani środków finansowych, a opłaty związane z likwidacją regulowane są z prywatnych pieniędzy likwidatora, który nie pobiera żadnego wynagrodzenia. Organ przyjął, iż wniosek Fundacji o ulgę podatkową winien być rozpatrywany w trybie art. 67a § 1 pkt 3 i art. 67b § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej tj. z uwzględnieniem przepisów ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz. U. z 2007 r., Nr 59, 404 z późn. zm.). W dniu 27 maja 2016 r. Podatnik złożył dokumenty wymagane przepisami o pomocy publicznej oraz określił rodzaj wnioskowanej pomocy jako pomoc de minimis. Podkreślono, że udzielenie przewidzianej w art. 67 b § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej pomocy de minimis ma charakter uznaniowy i zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych wymaga ustalenia przez organ podatkowy, że pomoc ta jest uzasadniona ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, a więc że spełnione są przesłanki określone w art. 67a § 1 Ordynacji podatkowej. W ocenie organu I instancji powołane przez Fundację argumenty przemawiają za uznaniem, że w sprawie wystąpiła przesłanka ważnego interesu podatnika. Jednakże Prezydent Miasta K., działając na zasadzie uznania administracyjnego, postanowił negatywnie rozpatrzyć wniosek dotyczący całkowitego umorzenia zaległości z tytułu podatku od nieruchomości. Organ podatkowy nie stwierdził istnienia okoliczności, które uzasadniałyby udzielenie ulgi tak szczególnej i wyjątkowej, jaką jest umorzenie. Podkreślono, że w razie przeprowadzenia bezskutecznej egzekucji z majątku Fundacji, stosownie do art. 116a Ordynacji podatkowej: "za zaległości podatkowe innych osób prawnych (m.in. fundacji) niż wymienione w art. 116, odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie organów zarządzających tymi osobami". Dlatego zdaniem organu umorzenie zaległości przed wykorzystaniem tej możliwości wykonania zobowiązania byłoby przedwczesne i sprzeczne z interesem publicznym. Oceniając wniosek organ I instancji odniósł się również do przesłanki interesu publicznego, rozumianej jako dyrektywa postępowania, nakazująca mieć na uwadze respektowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa lub danej społeczności lokalnej, takich jak: sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie obywateli do organów władzy publicznej, sprawność działania aparatu państwowego itp. W ocenie organu wszelkiego rodzaju ulgi stanowią wyjątek od zasady powszechności opodatkowania, zatem powinny być stosowane w szczególnie uzasadnionych wypadkach. Podkreślono, że Fundacja zawierając umowę użytkowania wieczystego świadomie przyjęła na siebie obowiązki związane z utrzymaniem nieruchomości, w tym również winna zabezpieczyć środki na pokrycie wszystkich zobowiązań wobec Gminy, m.in. podatku od nieruchomości. Co istotne, Fundacja wykorzystywała nieruchomość niezgodnie z warunkami określonymi w umowie użytkowania wieczystego z dnia 3 września 1996r., bowiem została zobowiązana do korzystania z niej na cele statutowe Fundacji, a nie związane z prowadzeniem działalności zarobkowej. Prowadząc taką działalność podatnik nie może oczekiwać, iż zostanie uwolniony od powszechnego obowiązku podatkowego. Stawiałoby to podatnika w pozycji uprzywilejowanej wobec tych, którzy pomimo trudności finansowych, regulują należności, chociażby w systemach ratalnych. Ponadto organ uznał, że nie potwierdzony został zarzut dotyczący opieszałości w przejęciu nieruchomości przez Skarb Państwa, co miałoby bezpośrednio przyczynić się do powstania zaległości z tytułu podatku od nieruchomości w okresie objętym wnioskiem o ulgę, bowiem to działania Fundacji, a nie jak wskazał podatnik - Prezydenta Miasta K., spowodowały wydłużenie procedury przejęcia nieruchomości.

Od powyższej decyzji odwołanie wniósł likwidator Fundacji na Rzecz R. S. T. i R. "W.-S." w Likwidacji zarzucając naruszenie:

- art. 67a § 1 pkt. 3 oraz art. 67b § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej poprzez negatywne rozpatrzenie wniosku strony, pomimo zaistnienia ważnego interesu podatnika przemawiającego za umorzeniem należności, a także

- art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego, czego skutkiem było wydanie błędnej decyzji.

W uzasadnieniu wyjaśniono, że Fundacja na R. R. S., T. i R. "W. — S." w likwidacji powstała w ściśle określonym celu, który w ogólnym zarysie miał promować i pomagać realizować przedsięwzięcia sportowe i rekreacyjne. Fundacja jako organizacja pożytku publicznego zostaje powołana po to by działać nie na swoją rzecz, a na rzecz innych, przez realizację celów w interesie publicznym. Kłopoty finansowe podatnika nie wynikały z przyczyn, które były zależne od niego. Fundacja "W. S." w likwidacji jest zadłużona, a obecnie prowadzone czynności likwidacyjne Fundacji mają na celu uregulowanie możliwie największej liczby jej zobowiązań finansowych i wykreślenie jej z Krajowego Rejestru Sądowego. Fundacja nie dysponuje żadnymi środkami pozwalającymi na pokrycie zobowiązań podatkowych, nie posiada także żadnych ruchomości, które mogłyby stanowić majątek pozwalający choćby częściowo na pokrycie zobowiązań z tytułu zaległości podatkowych w podatku od nieruchomości. Opłaty związane z likwidacją Fundacji regulowane są z prywatnych pieniędzy likwidatora, który z tytułu pełnienia swojej funkcji nie pobiera żadnego wynagrodzenia. Fundacja z obiektywnych przyczyn nie jest w stanie zaspokoić przedmiotowych należności, zaś jej aktualna sytuacja przemawia za umorzeniem zobowiązań podatkowych, ponieważ pozostaje to nie tylko w interesie Fundacji, jako podatnika uzasadnionym szczególnymi względami, lecz nade wszystko pozostaje działaniem pożądanym i uzasadnionym interesem publicznym. Odwołujący stwierdził, że organ I instancji uwzględniając w zaskarżonej decyzji przesłankę interesu publicznego nie uzasadnił, o jaki konkretnie interes publiczny chodzi, co jest sprzeczne z przepisami prawa. Strona nie zgadza się również z twierdzeniami organu, iż zarzut opieszałości w przejęciu nieruchomości przez Wydział Skarbu UMK nie został potwierdzony; organ podatkowy oparł się jedynie na piśmie z 3 czerwca 2016 r. pochodzącym od jednego ze swoich wydziałów - Wydziału Skarbu Miasta UMK, którego treść nie została potwierdzona stosownymi dokumentami na okoliczności w nim zawarte. Organ nie ustosunkował się do twierdzeń oraz dowodów przedstawionych przez odwołującego, nie przeanalizował również procesu zwrotu nieruchomości. Ponadto nie zostały wzięte pod uwagę okoliczności, które w niniejszej sprawie były przedmiotem rozstrzygania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie z wyroku z dnia 15 grudnia 2015 r.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 9 grudnia 2016 r. nr [...], na podstawie art. 67a § 1 pkt 3, art. 67b, oraz art. 233 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, utrzymało decyzję organu I instancji w mocy.

W uzasadnieniu podano, iż organ I instancji, kierując się wytycznymi Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie zawartymi w wyroku z dnia 15 grudnia 2015 r. sygn. akt. I SA/Kr 44/15, uzupełnił materiał dowodowy w zakresie zgłaszanych przez podatnika okoliczności związanych z procedurą przejęcia nieruchomości przez Skarb Państwa i ich wpływu na zwiększenie zaległości podatkowych Fundacji z tytułu podatku od nieruchomości. Pismem z dnia 1 czerwca 2016 r. organ I instancji wystąpił do Urzędu Miasta K. Wydział Skarbu Miasta z wnioskiem o odniesienie się do zarzutów podatnika w zakresie opieszałości postępowania w sprawie rozwiązania umowy użytkowania wieczystego. W aktach sprawy zalega pismo Wydziału Skarbu Miasta UMK z dnia 3 czerwca 2016 r. znak [...], w którym opisano przebieg postępowania w sprawie rozwiązania umowy użytkowania wieczystego zawartej z Fundacją. W ocenie Kolegium nie można zgodzić się z twierdzeniami, iż sposób prowadzenia przez Prezydenta Miasta K. postępowania w sprawie rozwiązania umowy użytkowania wieczystego przyczynił się do zwiększenia zaległości podatkowej. Kolegium zwróciło uwagę, że przedmiotowe postępowanie prowadzone było z uwagi na fakt, iż Fundacja wykorzystywała użytkowaną nieruchomość niezgodnie z warunkami określonymi w umowie z dnia 3 września 1996 r., zgodnie z którą użytkownik wieczysty został zobowiązany do korzystania z nieruchomości na cele statutowe Fundacji, nie związane z prowadzeniem działalności zarobkowej. Kwestia rozwiązania umowy użytkowania wieczystego ma charakter cywilnoprawny i Prezydent Miasta K. wykonując uprawnienia właścicielskie Skarbu Państwa nie jest w tym zakresie zobligowany żadnymi terminami proceduralnymi. Niemniej jednak analizując przebieg postępowania w sprawie rozwiązania umowy użytkowania wieczystego zawartej z Fundacją opisany w piśmie z dnia 3 czerwca 2016 r. znak [...] oraz przedstawiony przez podatnika Kolegium uznało, że nie można czynić Prezydentowi Miasta K. zarzutu celowego przedłużenia procedury rozwiązania umowy użytkowania wieczystego lub nieudolnego jej prowadzenia. Co istotne, to Prezydent Miasta K. w dniu 14 października 2011 r., jako pierwszy poinformował podatnika o możliwości rozwiązania umowy użytkowania wieczystego w związku z ujawnieniem faktu użytkowania grunty w sposób wyraźnie sprzeczny z jego przeznaczeniem. Dopiero w dniu 6 lutego 2012 r. użytkownik wieczysty przekazał uchwałę zgromadzenia fundatorów Fundacji o wyrażeniu zgody na rozwiązanie umowy, co zainicjowało postępowanie przed Wydziałem Skarbu Miasta UMK. W toku postępowania Prezydent Miasta K. informował Fundację o konieczności uzyskania wymaganych środków finansowych od Wojewody na administrowanie nieruchomością oraz o konieczności wystąpienia o opinie wydziałów UMK i jednostek organizacyjnych. Zatem Fundacja powinna mieć świadomość, że rozwiązanie umowy i przekazanie nieruchomości Skarbowi Państwa będzie wymagało czasu niezbędnego do dopełnienia wszystkich wymagań formalnych przez Prezydenta Miasta K. Mając tą świadomość Fundacja powinna podjąć starania do bieżącego regulowania należnego podatku od nieruchomości. W przeciwnym razie narażała się na powstanie po jej stronie zaległości podatkowej. Ponadto na przebieg postępowania wpływ miała również postawa samej Fundacji, która domagała się wynagrodzenia za budynki posadowione na nieruchomości oraz zgłaszała problemy ze zgromadzeniem środków finansowych na pokrycie kosztów umowy notarialnej. Fundacja w dniu 24 października 2012 r., po podjęciu zarządzenia przez Prezydenta Miasta K. dotyczącego wyrażania zgody na przejęcie nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa, wycofała się ze swoich wcześniejszych deklaracji z dnia 26 kwietnia 2012 r. o wyrażeniu zgody na rozwiązanie umowy na warunkach przedstawionych przez Prezydenta Miasta K. i ponownie zgłosiła zastrzeżenia, co do nieodpłatnego rozwiązania umowy użytkowania wieczystego. Powyższe również przedłużyło zakończenie procedury przejęcia nieruchomości.

W ocenie Kolegium podatnik nie może przerzucać konsekwencje swoich działań na gminę. Podnoszone przez stronę trudności finansowe wynikają głównie z podejmowanych decyzji w działalności statutowej i gospodarczej prowadzonej przez podatnika. Ryzyko niepowodzenia działalności gospodarczej dotyczy każdego przedsiębiorcy, obciążając właśnie jego. W ocenie Kolegium za udzieleniem wnioskowanych ulg nie może przemawiać konieczność spłacania innych zobowiązań o charakterze cywilnoprawnym. Podatnik nie może oczekiwać, iż spłacając zadłużenie wobec banków i innych wierzycieli z pominięciem spłaty należnych podatków i zaległości podatkowych uzyska ulgę podatkową. Zobowiązania z tytułu innych zobowiązań nie mogą bowiem wyprzedzać obowiązków podatkowych.

Z rozstrzygnięciem tym nie zgodziła się Fundacji na Rzecz Rozwoju S. T. i R. "W.-S." w likwidacji wnosząc skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i przywołując w całości zarzuty zawarte w odwołaniu.

W uzasadnieniu ponownie podkreślono przyczynienie się Prezydenta Miasta K. do powstania zaległości poprzez wydłużenie procedury przejęcia nieruchomości od Fundacji przez Skarb Państwa, a także nie wskazanie precyzyjnie dat zdarzeń w postaci kierowania pism i odpowiedzi na nie, co do kwestii rozwiązania umowy użytkowania wieczystego. W związku z tym w ocenie strony skarżącej organ błędnie ocenił przesłankę interesu publicznego.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2012r., poz. 270 - oznaczanej dalej jako p.p.s.a.), uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub podjęta została czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Wady skutkujące koniecznością uchylenia decyzji lub postanowienia wskazane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. Natomiast w wypadku nieuwzględnienia skargi sąd, w myśl art. 151 p.p.s.a. skargę oddala.

Skarga jest nieuzasadniona, nie doszło bowiem do wskazywanych przez skarżącą naruszeń prawa ważących dla prawidłowości przyjętego rozstrzygnięcia.

Stosownie do art. 67a § 1 pkt. 3 Ordynacji podatkowej na wniosek podatnika organ może umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym. Użycie przez ustawodawcę zwrotów niedookreślonych "ważny interes podatnika" i "interes publiczny" powoduje potrzebę sięgnięcia do ocen pozaprawnych, w celu zdefiniowania w/w. pojęć i określenia ich zakresu. Istnienie ustawowych kryteriów "ważnego interesu podatnika" oraz "interesu publicznego" jest każdorazowo ustalane indywidualnie w ramach postępowania podatkowego, prowadzonego w myśl zasady prawdy obiektywnej. W celu wydania prawidłowego orzeczenia oraz wykazania, iż dana sytuacja zasługuje na uwzględnienie, jako wyjątek od zasady powszechności i równości opodatkowania, należy poddać ocenie stan faktyczny i utrwalić w aktach wyniki badania. Ważny interes podatnika w orzecznictwie NSA jest rozumiany przede wszystkim jako sytuacja, gdy z powodu nadzwyczajnych, losowych przypadków (np. trwała utrata możliwości zarobkowania, utrata losowa majątku) podatnik nie jest w stanie uregulować zaległości podatkowych (por. teza wyroku NSA z dnia 22 kwietnia 1999 r. w Szczecinie, SA/Sz 850/98). O istnieniu ważnego interesu podatnika nie mogą decydować jego subiektywne przekonania, lecz kryteria zobiektywizowane, zgodne z powszechnie aprobowaną hierarchią wartości (por. teza wyroku WSA w Gdańsku z dnia 18 października 2005 r., I SA/Gd 257/03). Dolegliwość wynikająca z zapłaty podatku jest oczywista, ale sama w sobie nie stanowi o ważnym interesie podatnika, uzasadniającym umorzenie w całości zaległości podatkowej. Interes publiczny oznacza dyrektywę postępowania nakazującą mieć na uwadze respektowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, takich jak sprawiedliwość, bezpieczeństwo i zaufanie do organów władzy. W świetle orzecznictwa NSA interes publiczny jest rozumiany nie tylko, jako potrzeba zapewnienia maksymalnych dochodów w budżecie państwa, lecz także jako ograniczanie jego ewentualnych wydatków, np. na zasiłki dla bezrobotnych czy pomoc z opieki społecznej (por. teza wyroku NSA z dnia 30 maja 2001 r. (sygn: III SA 830/00).

W ocenie sądu w kontrolowanej sprawie kwestia istnienia przesłanek uzasadniających umorzenie zaległości podatkowej, określonych w art. 67a § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej została prawidłowo przeanalizowana przez organy podatkowe. Skarżąca domagając się umorzenia zaległości, przedstawiła swoją sytuację materialną i wskazała na brak majątku do spłacenia zaległości, w tym także w drodze egzekucji (ważny interes prywatny i interes publiczny) oraz wskazała na przyczynienie się Prezydenta Miasta K. na powstanie zaległości, co miało także oznaczać spełnienie przesłanki interesu publicznego w umorzeniu zaległości podatkowych. Organ odmawiając wyrażenia na powyższe zgody, wnikliwie ocenił sytuację podatnika, podkreślając, iż pomimo braku majątku fundacji za jej zaległości podatkowe odpowiadają, stosownie do art. 116a Ordynacji podatkowej, solidarnie całym swoim majątkiem członkowie organów zarządzających. Fundacja, jako podmiot prowadzący działalność gospodarczą ponosi ryzyko z nią związane, a zdarzenia takie jak nieosiąganie zysków w zadowalającej wysokości, czy też niewielka opłacalność działalności nie uzasadniają przyznania ulgi, gdyż są to normalne okoliczności związane z prowadzeniem każdej działalności gospodarczej. Również kwestia trudności finansowych podatnika nie stanowi wystarczającej podstawy do zastosowania ulgi. Istotne jest to, aby konkretne okoliczności, jakie doprowadziły do sytuacji podatnika, były wyjątkowe, niezależne od jego woli i sposobu postępowania, składając się na nadzwyczajność sytuacji (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 9 kwietnia 2010 r., sygn. akt I SA/Kr 707/09, LEX nr 584655). W rozpatrywanym przypadku zasadnie skarżony organ ocenił, iż obecna sytuacja finansowa fundacji nie jest następstwem zdarzeń nadzwyczajnych, a powstała z przyczyn zależnych od sposobu funkcjonowania skarżącej. W ocenie sądu także sposób prowadzenia przez Prezydenta Miasta K. postępowania w sprawie rozwiązania przedmiotowej umowy użytkowania wieczystego nie przyczynił się do zwiększenia zaległości podatkowej. Postępowanie to stało się konieczne, gdyż sama fundacja wykorzystywała użytkowaną nieruchomość niezgodnie z warunkami określonymi w umowie z dnia 3 września 1996 r., zgodnie z którą użytkownik wieczysty został zobowiązany do korzystania z nieruchomości na cele statutowe fundacji, nie związane z prowadzeniem działalności zarobkowej, a taki był faktyczny sposób wykorzystania nieruchomości – najem za wynagrodzeniem. Rozwiązanie umowy użytkowania wieczystego miało charakter cywilnoprawny, sformalizowany, a Prezydent Miasta K. wykonując uprawnienia właścicielskie Skarbu Państwa nie był w tym zakresie zobligowany żadnymi terminami proceduralnymi. Strona skarżąca zważywszy na niewywiązywanie się z warunków umowy winna mieć świadomości możliwych konsekwencji w postaci rozwiązania umowy i w efekcie utraty źródła wyżej opisanego zarobkowania. Organy prawidłowo i zgodnie ze wskazaniami Sądu przedstawionymi w uzasadnieniu wyroku z dnia 15 grudnia 2015 r. sygn. akt. I SA/Kr 44/15 uzupełniły materiał dowodowy w zakresie zgłaszanych przez podatnika okoliczności związanych z procedurą przejęcia nieruchomości przez Skarb Państwa i ich wpływu na zwiększenie zaległości podatkowych fundacji z tytułu podatku od nieruchomości. Poddały wnikliwej ocenie informacje przedstawione w piśmie Wydziału Skarbu Miasta UMK z dnia 3 czerwca 2016 r. znak [...] obrazującym przebieg postępowania w sprawie rozwiązania umowy użytkowania wieczystego zawartej z fundacją oraz zweryfikowały uzyskane dane z przedstawionym stanowiskiem podatnika. Istotne było, iż Prezydent Miasta K. w dniu 14 października 2011 r. poinformował fundację o możliwości rozwiązania umowy użytkowania wieczystego w związku z ujawnieniem faktu użytkowania gruntów w sposób wyraźnie sprzeczny z ich umownym przeznaczeniem. Z kolei dopiero w dniu 6 lutego 2012 r. użytkownik wieczysty przekazał uchwałę zgromadzenia fundatorów fundacji o wyrażeniu zgody na rozwiązanie umowy, co zainicjowało postępowanie przed Wydziałem Skarbu Miasta UMK. W toku postępowania Prezydent Miasta K. informował fundację o konieczności uzyskania wymaganych środków finansowych od Wojewody na administrowanie nieruchomością oraz o konieczności wystąpienia o opinie wydziałów UMK i jednostek organizacyjnych. Zatem uprawnione jest stanowisko, że fundacja powinna mieć świadomość, iż rozwiązanie umowy i przekazanie nieruchomości Skarbowi Państwa będzie wymagało czasu niezbędnego do dopełnienia przez Prezydenta Miasta K. wszystkich wymagań formalnych. Mając tą świadomość fundacja powinna podjąć starania celem bieżącego regulowania należnego podatku od nieruchomości. W przeciwnym razie narażała się na powstanie po jej stronie zaległości podatkowej. Ponadto na przebieg postępowania wpływ miała postawa samej fundacji, która domagała się wynagrodzenia za budynki posadowione na nieruchomości oraz zgłaszała problemy ze zgromadzeniem środków finansowych na pokrycie kosztów umowy notarialnej. A zatem jeśli w interesie fundacji, co sama twierdzi, było jak najszybsze rozwiązanie umowy z uwagi na brak środków na opłacenie podatku od nieruchomości, to nie powinna podejmować żadnych działań generujących przedłużanie postępowania. (podejmowanie powołanych wyżej uchwał fundatorów, zwłoka związana z gromadzeniem środków na pokrycie kosztów aktu notarialnego, wycofanie zgody na rozwiązanie umowy na warunkach przedstawionych przez Prezydenta Miasta K. i ponowne zgłoszenie zastrzeżeń, co do nieodpłatnego rozwiązania umowy użytkowania wieczystego) Powyższe oczywiście przedłużyło zakończenie procedury przejęcia nieruchomości.

Już z uwagi na powyższe fundacja nie może przerzucać konsekwencji swoich działań na Gminę. Jednocześnie zauważyć należy, że podnoszone przez stronę trudności finansowe wynikają głównie z podejmowanych decyzji w działalności statutowej i gospodarczej prowadzonej przez podatnika. Zgodzić należy się z oceną organów, że ryzyko niepowodzenia działalności gospodarczej dotyczy każdego przedsiębiorcy, obciążając wyłącznie jego. W ocenie sądu Kolegium zasadnie przyjęło także, iż za udzieleniem wnioskowanych ulg nie może przemawiać konieczność spłacania innych zobowiązań o charakterze cywilnoprawnym. Podatnik nie może oczekiwać, iż spłacając zadłużenie wobec banków i innych wierzycieli z pominięciem spłaty należnych podatków i zaległości podatkowych uzyska ulgę podatkową. Należności z tytułu innych zobowiązań nie mogą bowiem wyprzedzać obowiązków podatkowych. Powyższe oznacza prawidłową ocenę przesłanki interesu publicznego zważywszy na możliwość dochodzenia zaległości podatkowych od członków zgromadzenia fundacji, jaką otwiera przepis art. 116a Ordynacji podatkowej. Ponadto nie sposób tracić z pola widzenia, że udzielanie ulg w spłacie zobowiązań podatkowych jest instytucją prawną o charakterze wyjątkowym, gdyż zasadą jest płacenie podatków, nie zaś zwalnianie podatników od tego obowiązku. Udzielanie ulg w spłacie zobowiązań podatkowych pociąga za sobą zmniejszenie wpływów do budżetu, tym samym ograniczeniu ulegają możliwości realizacji zadań gminy związanych z zaspokajaniem podstawowych potrzeb całej społeczności lokalnej. Zbyt szerokie i dowolne wykorzystanie uprawnień w przyznawaniu ulg podatkowych doprowadziłoby do naruszenia dyscypliny podatkowej, do zachowania której powołano organy podatkowe oraz do naruszenia zasady równego traktowania podatników, pozostających w takiej samej sytuacji faktycznej i prawnej. Każdy podatnik powinien w taki sposób układać bieg swoich interesów oraz podejmować takie decyzje finansowe, by pozwoliły mu na wywiązywanie się z ciążących na nim należności publicznoprawnych. Względy społeczne wymagają, by zobowiązanie podatkowe było realizowane, a podatnik nie był pochopnie z niego zwalniany. Przesłanka interesu publicznego powinna być oceniana z uwzględnieniem wartości wspólnych dla społeczeństwa: sprawiedliwości, bezpieczeństwa i zaufania do organów państwa. Zobowiązania podatkowe są bowiem podstawą dochodów budżetowych, z których finansowane są potrzeby całego społeczeństwa.

Organy wypełniły wytyczne Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie przedstawione w uzasadnieniu wyroku z dnia 15 grudnia 2015 r. sygn. akt. I SA/Kr 44/15, poprzez uzupełnienie materiału dowodowego w zakresie zgłaszanych przez podatnika okoliczności związanych z procedurą przejęcia nieruchomości przez Skarb Państwa i ich wpływu na zwiększenie zaległości podatkowych z tytułu podatku od nieruchomości. Powyższe jednoznacznie wynika z pisma Wydziału Skarbu Miasta UMK z dnia 3 czerwca 2016 r., w którym opisano przebieg postępowania w sprawie rozwiązania umowy użytkowania wieczystego zawartej z fundacją. Strona skarżąca oprócz zarzutu braku przedstawienia szczegółów, co do znaczenia kolejnych pism, nie przedstawiła żadnych dokumentów, które wskazywałyby na nieprawidłową chronologię przyjętych przez organy zdarzeń. Jej zarzuty stanowią jedynie gołosłowną polemikę z oceną przedstawioną w uzasadnieniu skarżonych decyzji, co nie może prowadzić do uwzględnienia skargi.

Niezasadna jest również argumentacja strony dotycząca proceduralnych zasad wydania decyzji uznaniowej. Orzecznictwo sadowe w sprawach ulg i zwolnień uznaniowych wskazuje, iż sądowa kontrola legalności uznaniowych decyzji sprowadza się do oceny, czy organ podatkowy prawidłowo zgromadził materiał dowodowy, czy wyciągnięte wnioski w zakresie merytorycznym decyzji o odmowie umorzenia zaległości podatkowych mają swoje uzasadnienie w zebranym materiale dowodowym, oraz czy dokonana ocena mieści się w ustawowych granicach, zaś wyciągnięte wnioski są logiczne i poprawne (zob. wyrok NSA z 7 lutego 2001 r., sygn. akt I SA/Gd 1507/00, LEX nr 46473). Wedle sądu, ocena organów podatkowych dotycząca istnienia przesłanek do zastosowania uznania administracyjnego, została dokonana po wszechstronnym i wystarczająco wnikliwym rozważeniu całokształtu materiału dowodowego poprzedzonym dokładnym wyjaśnieniem okoliczności faktycznych. Dokonano ustaleń zarówno pod kątem przesłanki ważnego interesu strony, jak również interesu publicznego wyrażającego się z jednej strony w jak najszerszym egzekwowaniu należności podatkowych, z drugiej zaś w konieczności unikania uzależniania podatników od pomocy państwa udzielanej w ramach pomocy społecznej. Wyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego oraz wszechstronna analiza ustawowych przesłanek umorzenia zaległości nie pozwalają postawić zaskarżonej decyzji zarzutu dowolności. W przedmiotowej sprawie ustalony stan faktyczny w zakresie sytuacji materialnej strony, nie wykazuje cech wyjątkowości, jaką odznaczają się wypadki losowe. Fakt rozwiązania umowy użytkowania wieczystego w szczegółowo ustalonej i opisanej sytuacji nie może stanowić głównego i decydującego czynnika, gdyż wynikał z postawy samej fundacji. Należy wskazać, iż w świetle orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, dopóki istnieją niewykorzystane dotychczas możliwości wyegzekwowania zaległości podatkowej, dopóty jej umorzenie przed ich wyczerpaniem byłoby sprzeczne z interesem publicznym (por. teza wyroku NSA w Katowicach z dnia 21 czerwca 2000 r., I SA/Ka 14/99). Wobec tego, w ocenie sądu, decyzja organu podatkowego o odmowie umorzenia zaległości podatkowych nie nosi znamion dowolności, a w konsekwencji skarga, wobec nie stwierdzenia naruszeń powołanych wyżej przepisów Ordynacji podatkowej, podlegać musi oddaleniu w oparciu o art. 151 ustawy o p.p.s.a.