Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1589/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2007-03-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Skarżony organ: Izba Skarbowa

SENTENCJA

|Sygn. akt I SA/Kr 1589/04 | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 16 marca 2007r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Stanisław Grzeszek, Sędziowie: WSA Ewa Michna, WSA Maria Zawadzka (spr), Protokolant: Bożena Wąsik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 marca 2007r., spraw ze skarg T. A., na postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 16 września 2004r. nr [...], [...],, [...],, [...], w przedmiocie odmowy zwrotu kosztów egzekucyjnych, skargi oddala


UZASADNIENIE

Postanowieniami z dnia [...].2004 roku [...],[...],[...],[...] Naczelnik Urzędu Skarbowego, działając na podstawie art. 63c § 7 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji /Dz. U. z 2002 roku Nr 110 poz. 968 z późn. zm./ oraz art. 124 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego /Dz. U. Nr 98 poz. 1071 z późn. zm./, odmówił zwrotu kosztów egzekucyjnych pobranych w trakcie postępowań egzekucyjnych prowadzonych na podstawie tytułów wykonawczych o numerach: [...], [...], [...], [...], [...], [...].

W uzasadnieniu powyższych postanowień Naczelnik Urzędu Skarbowego stwierdził, że zgodnie z art. 64c § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym, należności z tytułów kosztów egzekucyjnych pobrane od zobowiązanego w trakcie postępowania egzekucyjnego wszczętego i prowadzonego niezgodnie z prawem, organ administracyjny zwraca zobowiązanemu, jednakże w aktach niniejszej sprawy brak jest orzeczenia stwierdzającego, iż postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie powyższych tytułów wykonawczych wszczęto i prowadzono niezgodnie z przepisami ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w brzmieniu z tego okresu, a zatem brak jest podstaw do zwrotu skarżącemu kosztów egzekucyjnych pobranych w trakcie postępowania.

W zażaleniu na powyższe postanowienia skarżący T. A. domagał się uchylenia ich w całości, zarzucając, iż wbrew wyraźnej dyspozycji art. 7 k.p.a., organ I instancji nie podjął niezbędnych kroków w celu wyjaśnienia okoliczności faktycznych niemniejszych spraw.

Postanowieniami z dnia 16 września 2004 roku Nr [...], Nr [...], Nr [...], Nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej, działając na podstawie art. 17 i art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 k.p.a., utrzymał w mocy postanowienia organu I instancji.

Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, iż tytuły wykonawcze o Nr [...], [...], [...], [...], [...], [...] wystawione na T. A. spełniały wymogi z art. 27 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w brzmieniu obowiązującym w okresie egzekwowania należności. Nadto podkreślił, iż zgodnie z art. 29 powołanej powyżej ustawy, organ egzekucyjny nie był uprawniony do badania zasadności i wymagalności zobowiązania, a zobowiązanemu, który kwestionuje zasadność i wymagalność obowiązku, przysługują zarzuty na prowadzone postępowanie w trybie art. 33 ww. ustawy, w tym zarzut naruszenia art. 15 ustawy.

Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził także, iż Naczelnik Urzędu Skarbowego ma rację, uznając iż w niniejszych sprawach nie zostały spełnione przesłanki z art. 64c § 3 ustawy, bowiem nie istnieje w obrocie prawnym orzeczenie stwierdzające niezgodność z prawem prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Tym samym nie ma podstaw do zwrotu pobranych w toku postępowania egzekucyjnego kosztów .

Odnosząc się do zarzutu naruszenia przez organ I instancji art. 7 k.p.a. Dyrektor Izby Skarbowej stwierdzając niezasadność zarzutu podkreślił, iż postępowania egzekucyjne zostały zakończone kilka lat temu wstecz (w latach 1995 i 1998) i skoro organ egzekucyjny w zaskarżonym postanowieniu nie stwierdził, aby w obiegu prawnym istniały rozstrzygnięcia uznające, że przedmiotowe postępowania były niezgodne z prawem, to postępowania przeprowadzone w niniejszych sprawach są wystarczające.

W skargach do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie T. A. wniósł o uchylenia zaskarżonych postanowień, podnosząc, iż wszczęcie i prowadzenie postępowań egzekucyjnych na podstawie tytułów wykonawczych o Nr [...], [...], [...], [...], [...], [...]naruszało art. 2, art. 3 i art. 15 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w brzmieniu z tego okresu, a zatem zostały spełnione przesłanki z art. 64c § 3 powołanej ustawy. Nadto skarżący podniósł, iż zgodnie z art. 29 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej a zatem winien zbadać istnienie przesłanek z art. 2 i art. 3 a także z art. 15 ww. ustawy. Konieczność podjęcia powyższych czynności wynika w niniejszych sprawach z połączenia przez Urząd Skarbowy roli wierzyciela i organu egzekucyjnego. Zdaniem skarżącego, obowiązek określony w przedmiotowych tytułach wykonawczych nigdy nie wynikał z decyzji organu podatkowego, a zatem organ egzekucyjny, na etapie badania dopuszczalności egzekucji administracyjnej powinien był zwrócić przedmiotowe tytuły wykonawcze wierzycielowi. T. A. zarzucił ponadto, iż całkowicie nieuprawnione i pozbawione oparcia w przepisach prawa należy potraktować twierdzenie organów podatkowych, iż brak wniesienia zarzutów do prowadzonego postępowania egzekucyjnego, pozbawia go wykonania uprawnienia wynikającego z art. 64c § 3 ww. ustawy.

W odpowiedzi na skargi Dyrektor Izby Skarbowej w całości podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o ich oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone postanowienia nie zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego i przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Zgodnie z art. 64c § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, jeżeli po pobraniu od zobowiązanego należności z tytułu kosztów egzekucyjnych okaże się, ze wszczęcie postępowania i prowadzenie egzekucji było niezgodne z prawem, należności te, wraz z naliczonymi od dnia ich pobrania odsetkami ustawowymi organ egzekucyjny zwraca zobowiązanemu, a jeżeli niezgodne z prawem wszczęcie i prowadzenie egzekucji spowodował wierzyciel, obciąża nimi wierzyciela.

Organ egzekucyjny (zgodnie z § 7 tego artykułu) wydaje postanowienie w sprawie kosztów egzekucyjnych na żądanie zobowiązanego albo z urzędu, jeżeli koszty te obciążają wierzyciela. Na postanowienie to przysługuje zażalenie. W myśl § 8,żądanie to nie podlega rozpatrzeniu, jeżeli zostało wniesione po upływie 14 dni od dnia doręczenia zobowiązanemu postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego, a w przypadku zakończenia postępowania egzekucyjnego wskutek wyegzekwowania wykonania obowiązku - od dnia powiadomienia zobowiązanego o wysokości pobranych kosztów egzekucyjnych.

Podkreślić jednak należy, iż art. 64c został dodany do ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji na podstawie art. 1 pkt 53 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw /Dz. U. Nr 125 poz. 1368/. Przepisy tej ustawy, zgodnie z art. 15 weszły w życie po upływie 30 dni od dnia jej ogłoszenia, a więc w dniu 30 listopada 2001 roku. Stwierdzić również należy, iż przepisy przejściowe do tej ustawy, w szczególności art. 12 ust. 4 stanowiły, iż wnioski, zarzuty, skargi i żądania wniesione przed dniem wejścia w życie ustawy podlegają rozpatrzeniu na podstawie dotychczasowych przepisów. Zatem żądanie wniesione przez skarżącego, jako, że wniesione zostało już pod rządami nowej ustawy, podlegają rozpoznaniu według znowelizowanych przepisów. Ponieważ jednak te przepisy nie normowały w jakim terminie należy wnieść żądanie wydania postanowienia w przedmiocie kosztów egzekucyjnych, należało istniejącą lukę zapełnić, stosując per analogia art. 12 ust. 3 ustawy z dnia 6 września 2001 roku. Przepis ten stanowił, iż termin do wniesienia skargi na dokonane przed dniem wejścia w życie przedmiotowej ustawy czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego kończy się z upływem 14 dni od dnia wejścia w życie ustawy. Zatem termin do wniesienia przez zobowiązanego żądania do wydania postanowienia w sprawie kosztów egzekucyjnych, gdy pobrano te koszty przed dniem 30 listopada 2001 roku, (tak jak w przedmiotowych sprawach), upłynął 14 grudnia 2001 roku. Natomiast wszystkie żądania T. A. w niniejszych sprawach zostały złożone po terminie, bo odpowiednio było to: w dniu 26 kwietnia 2004 roku, 19 oraz 26 maja 2004 roku. W konsekwencji, jako żądania spóźnione nie mogły zostać rozpoznane co do istoty sprawy. Analogiczne stanowisko zajął Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w innym składzie w sprawie o sygn. I SA/Kr 813/04.

Z powyższych względów Sąd działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.