Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1364/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-11-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6079 Inne o symbolu podstawowym 607
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Minister Skarbu Państwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 58  par. 1 i 2
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Skiba Sędziowie: WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska (spr.) WSA Dariusz Pirogowicz Protokolant specjalista Joanna Pleszczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 listopada 2015 r. sprawy ze skargi A.J. na postanowienie Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z [...] czerwca 2015 r., nr [...] Minister Skarbu Państwa, działając na podstawie art. 58, art. 59 § 2 w zw. z art. 123 kpa oraz art. 9 ustawy z 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2005 r. nr 169 poz. 1418 ze zm.) - odmówił przywrócenia A.J. terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy od decyzji Ministra Skarbu Państwa z [...] kwietnia 2015 r., nr [...] o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Skarbu Państwa z [...] września 2013 r., nr [...].

W uzasadnieniu organ wskazał, że Minister Skarbu Państwa decyzją z [...] kwietnia 2015 r. odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Skarbu Państwa z [...] września 2013 r. nr [...] utrzymującej w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] czerwca 2013 r., nr [...], odmawiającą A.J. potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez A. J. nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, położonej w G. przy ul. [...], powiat [...], województwo [...].

Organ podniósł, że decyzja z [...] kwietnia 2015 r. została odebrana przez pracownika Kancelarii adwokat K. Z. (pełnomocnika A. J.) w dniu 4 maja 2015 r., wobec czego rozpoczął bieg 14-dniowy termin do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Adwokat K. Z. skierowała do Ministra Skarbu Państwa pismo z 27 maja 2015 r. stanowiące wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczącej decyzji Ministra Skarbu Państwa z [...] kwietnia 2015 r. Wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu strona złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. W załączeniu pełnomocnik przedłożyła uwierzytelnioną kopię zaświadczenia lekarskiego, z którego wynika, że pełnomocnik była chora w dniach od 15 do 22 maja 2015 r. na ostry nieżyt gardła; zaświadczenie wystawił specjalista chorób wewnętrznych kardiolog.

Minister Skarbu Państwa przytoczył treść art. 58 § 1 i § 2 kpa i wyjaśnił, że organ administracji publicznej jest obowiązany przywrócić termin, gdy zostaną spełnione łącznie następujące przesłanki: 1) zainteresowany złożył wniosek o przywrócenie terminu w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu, 2) uchybienie terminowi nastąpiło bez winy zainteresowanego i brak winy zostanie uprawdopodobniony, 3) zainteresowany dopełnił czynności jednocześnie ze złożeniem wniosku o przywrócenie terminu.

Minister wskazał, że strona zachowała termin z art. 58 § 2 kpa, gdyż wniosek o przywrócenie terminu wniesiony został po upływie pięciu dni od dnia ustania przyczyny będącej, zdaniem strony, powodem uchybienia terminu.

Minister podniósł, że wnoszący podanie musi uprawdopodobnić istnienie okoliczności, które spowodowały niemożność dokonania czynności w przewidzianym terminie. We wniosku o przywrócenie terminu powinien wykazać, że mimo całej staranności nie udało mu się zachować terminu. Wiąże się to z takimi sytuacjami, kiedy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przeszkody powodujące uchybienie terminu powinny mieć charakter obiektywny, niezależny od zainteresowanego oraz trwać przez cały bieg terminu przewidzianego dla dokonania czynności procesowej.

Decyzja Ministra Skarbu Państwa z [...] kwietnia 2015 r., została wysłana listem poleconym za zwrotnym potwierdzeniem odbioru. Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, że decyzja została odebrana 4 maja 2015 r., wobec czego bieg 14-dniowego terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy rozpoczął się 5 maja 2015 r. i skończył się 18 maja 2015 r. Natomiast wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy został złożony pismem z 27 maja 2015 r. (data stempla Biura Podawczego Ministerstwa Skarbu Państwa) tj. po terminie. Organ podniósł, że niedyspozycja pełnomocnika strony nie trwała przez cały czas terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Minister wskazał, że jak wynika z podania o przywrócenie terminu, przyczyną uniemożliwiającą złożenie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w terminie była choroba, na dowód czego pełnomocnik przedłożyła zaświadczenie lekarskie specjalisty chorób wewnętrznych kardiologa A. J. z 15 maja 2015 r.

Minister zwrócił uwagę, że K. Z. będąca pełnomocnikiem A. J. jest adwokatem, a tym samym profesjonalnym pełnomocnikiem. Organ podkreślił, że w orzecznictwie sądów administracyjnych i doktrynie ugruntowany jest pogląd, iż kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu, wiąże się z obowiązkiem szczególnej staranności strony przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej nie jest więc dopuszczalne, jeżeli strona nie uprawdopodobni, że uchybienie terminu nie zostało przez nią zawinione.

Okolicznościami wskazującymi na brak winy osoby zainteresowanej w dochowaniu terminu jest m.in. nieprawidłowe doręczenie pisma (wyr. NSA z 14 grudnia 2000 r., IV SA 2121/98, niepubl.), obłożna choroba uniemożliwiająca stronie działającej osobiście dokonanie czynności bądź wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar (por. wyrok NSA z 19 września 2000 r., sygn. akt I S/A 1072/00, LEX nr 55307). Minister podkreślił, że przeszkody powodujące uchybienie terminu powinny mieć charakter obiektywny, niezależny od zainteresowanego. Sama długotrwała choroba nie jest potwierdzeniem braku winy w uchybieniu terminu do dokonania czynności. Choroba usprawiedliwia niedotrzymanie terminu tylko wtedy, gdy nastąpiła nagle i wymaga leżenia w łóżku, a strona nie ma możliwości wyręczenia się inną osobą. Nie wyklucza ono bowiem możliwości dokonania czynności procesowej przez skarżącego osobiście lub przy pomocy innej osoby (NSA wyroki z 17 lutego 2010 r., sygn. II GSK 367/09, z 15 lipca 2009 r., sygn. akt II OSK1162/08).

O braku winy zainteresowanego w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej można więc mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że jej dopełnienie w ustawowym terminie stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. Tego rodzaju sytuacja, w ocenie organu nie miała miejsca w rozpoznawanej sprawie.

Pełnomocnik zachorowała po 10 dniach od odebrania przesyłki. K. Z. jest profesjonalnym pełnomocnikiem, zatem w ocenie Ministra Skarbu Państwa, powinna zorganizować tak pracę kancelarii, aby w razie nieobecności mogła ją zastąpić inna osoba. Od profesjonalnego pełnomocnika wymagany jest większy miernik staranności, zatem winien on szczególnie dbać o interesy swoich mocodawców. Uprawdopodobnienie braku winy w rozumieniu art. 58 § 1 kpa nie może sprowadzać się tylko do stwierdzenia niedostępności ze względu na chorobę, jak czyni to pełnomocnik. Od profesjonalnego pełnomocnika, należy bowiem wymagać bardziej starannego przedstawienia okoliczności i argumentacji mających uzasadnić składany wniosek. Organ powołał wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 28 czerwca 2011 r., sygn. akt II SA/ Wr 296/11, z którego wynika, że do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu przez stronę lub jej pełnomocnika zalicza się przerwę w komunikacji, nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar, nieprawidłowe doręczenie pisma. Przywrócenie terminu nie jest natomiast możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Minister podkreślił, że brak winy w uchybieniu terminu można zatem przyjąć tylko wtedy, gdy strona (pełnomocnik) nie mogła przeszkody usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. W związku z tym Minister stwierdził, iż choroba pełnomocnika nie jest okolicznością, która uprawdopodobniłaby brak winy w uchybieniu terminu. W takiej sytuacji pełnomocnik winien zabezpieczyć interesy wnioskodawczyni przed wyrządzeniem jej ewentualnej szkody powstałej w wyniku braku działania ze względu na chorobę. Organ powołał także wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 kwietnia 2014 r., sygn. akt I OSK 110/14, w którym wskazano, że tylko choroba, która uniemożliwia osobiste dokonanie czynności procesowej, przy braku możliwości skorzystania z pomocy lub zastępstwa innych osób, usprawiedliwia niedochowanie terminu do dokonania tej czynności. Brak winy jest uprawdopodobniony, gdy skarżący wykaże zaistnienie przeszkody eliminującej możliwość dokonania czynności. W przypadku choroby może to być na przykład pobyt w szpitalu, nagły atak choroby itp., które to zdarzenia uniemożliwiają samodzielne dokonanie czynności lub skorzystanie z pomocy innej osoby.

Minister stwierdził, że sama choroba nie jest potwierdzeniem braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Nie jest ona równoznaczna z niemożnością dokonania czynności procesowej przez zainteresowaną stronę (jej pełnomocnika) i nadania pisma przez pocztę osobiście lub przez osobę trzecią.

Minister podniósł, że w orzecznictwie jest ugruntowana zasada, że strona ponosi wszelkie skutki działań pełnomocnika, dotyczy to także negatywnych skutków uchybień lub czynności wadliwie dokonanych. Pełnomocnik, który zgodził się reprezentować stronę, ma obowiązek działania w imieniu i na rzecz mocodawcy z równą starannością, jakby działał na własną rzecz, a mocodawca ponosi ryzyko ujemnych skutków niestarannego zachowania się profesjonalnego pełnomocnika.

Podsumowując Minister uznał, że strona nie uprawdopodobniła braku swojej winy w uchybieniu terminowi do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy od decyzji Ministra Skarbu Państwa z [...] kwietnia 2015 r.

Na postanowienie Ministra Skarbu Państwa z [...] czerwca 2015 r. skargę złożyła A.J. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie art. 58 § 1 i 2 kpa, poprzez nieprawidłowe zastosowanie i całkowicie bezpodstawne uznanie, że pełnomocnik przekroczył siedmiodniowy termin na złożenie wniosku o przywrócenie terminu oraz poprzez całkowicie dowolne uznanie, że nagła i niespodziewana choroba pełnomocnika, która wystąpiła w czasie trwania biegu terminu na złożenie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nie stanowi uprawdopodobnienia braku winy.

Wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez przywrócenie stronie terminu na złożenie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.

W uzasadnieniu skargi wskazała, że lekarz zdiagnozował u niej ostry nieżyt górnych dróg oddechowych, ujmując to w zaświadczeniu w skrócie "ostry nieżyt g.d.o" co organ zinterpretował jako ostry nieżyt gardła. Choroba ostrego nieżytu górnych dróg oddechowych w połączeniu z wysoką temperaturą 38 stopni uniemożliwiła pełnomocnikowi normalne funkcjonowanie i w konsekwencji samodzielne dokonanie czynności procesowej w postaci sporządzenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, bowiem w czasie tej choroby zaleca się pozostawanie w łóżku.

Skarżąca podniosła, że pełnomocnikowi nie udało się znaleźć substytuta, który mógłby sporządzić wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Pełnomocnik zwracała się z prośbą o pomoc do dwóch kolegów adwokatów, jednak z powodu wielości własnych obowiązków zawodowych żaden z nich nie podjął się substytucji (w załączeniu oświadczenie adw. M. L. oraz W. O.). Podała, że są to jedyni adwokaci z którymi pozostaje we wspólnocie biurowej. Natomiast pracownik Kancelarii nie posiada uprawnień do sporządzania i podpisywania pism procesowych. Jako chybiony skarżąca uznała zarzut, iż pełnomocnik strony miała 10 dni na dokonanie czynności, zanim rozchorowała się, bowiem choroba jest to stan niemożliwy do przewidzenia. Przeszkoda ta nie była również możliwa do przezwyciężenia w trzy dni, licząc od dnia wypisania zaświadczenia lekarskiego do dnia upłynięcia terminu, ponieważ w początkowych dniach objawy choroby są najbardziej dokuczliwe i nierealnym jest w tym czasie normalnie funkcjonowanie, w szczególności praca merytoryczna. W ocenie skarżącej przekładając zaświadczenie lekarskie pełnomocnik uprawdopodobniła brak winy w uchybieniu terminu, tym bardziej, że było w nim zawarte rozpoznanie choroby. Powołując się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z 2 października 2014 r., sygn. akt lI SA/Sz 667/14 podniosła, że zgodnie z art. 58 § 1 kpa wystarczy, że zainteresowany uprawdopodobni jedynie, a nie udowodni, iż uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy. Powoła także wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z 11 września 2014 r., sygn. akt I SA/Ol 583/14, podnosząc, że uprawdopodobnienie, o którym mowa w art. 58 § 1 kpa jest środkiem zastępczym dowodu nie dającym pewności, lecz jedynie czyniącym wiarygodne twierdzenia o danym fakcie, który wskazuje na niemożliwość dokonania danej czynności z powodu przeszkód niemożliwych do przezwyciężenia.

Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w niniejszym uzasadnieniu.

Pismem z 28 października 2015 r. pełnomocnik skarżącej wniosła o zmianę terminu rozprawy, z uwagi na to, że w dniu rozprawy przed tutejszym Sądem została wyznaczona także rozprawa przed Sądem Rejonowym w W., w której jest również ustanowiona pełnomocnikiem. Podniosła, że skarżąca nie wyraża zgody na rozpoznanie sprawy pod jej nieobecność lub z udziałem substytuta.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Odnosząc się do wniosku o zmianę terminu rozprawy wskazać należy, że przepisy ppsa nie zawierają regulacji w powyższej kwestii. Natomiast zgodnie z art. 107 ppsa nieobecność stron lub ich pełnomocników na rozprawie nie wstrzymuje rozpoznania sprawy. Z kolei zgodnie z art. 108 ppsa w razie nieobecności strony lub jej pełnomocnika na rozprawie, przewodniczący lub wyznaczony przez niego sędzia sprawozdawca przedstawia ich wnioski, twierdzenia i dowody znajdujące się w aktach sprawy (tak było na rozprawie w niniejszej sprawie). Zgodnie z art. 109 ppsa rozprawa ulega odroczeniu, jeżeli sąd stwierdzi nieprawidłowość zawiadomienia którejkolwiek ze stron albo jeżeli nieobecność strony lub jej pełnomocnika jest wywołana nadzwyczajnym wydarzeniem lub inną znaną sądowi przeszkodą, której nie można przezwyciężyć, chyba że strona lub jej pełnomocnik wnieśli o rozpoznanie sprawy w ich nieobecności. W niniejszej sprawie nie zaistniały przesłanki z art. 109 ppsa. Poza tym Sąd nie zarządził stawienia się strony osobiście lub przez pełnomocnika- zgodnie z art. 91 § 3 ppsa. Z wyżej przedstawionych przyczyn nie było podstaw do odroczenia rozprawy. Dodatkowo należy wskazać, że profesjonalny pełnomocnik o terminie rozprawy została powiadomiona 7 października 2015 r. (k. 32 akt sądowych), a więc miała ponad miesiąc czasu na ustanowienie substytuta, co w realiach ilości czynnych zawodowo adwokatów i radców prawnych Okręgowej Izby Adwokackiej w W. a także Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. nie stanowi przeszkody nie do pokonania. Natomiast stanowisko strony, że nie wyraża zgody na sybstytuta nie ma znaczenia, gdyż z pełnomocnictwa udzielonego przez skarżącą adwokat K. Z. wynika, że udzielono go z prawem substytucji.

Odnosząc się natomiast do zarzutów skargi wskazać należy, że skarga jest niezasadna.

Wbrew twierdzeniom skargi Minister uznał, że zachowany został termin wskazany w art. 58 § 2 kpa, gdyż wniosek o przywrócenie terminu został złożony w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny wskazanej przez stronę. Wynika to z akt sprawy. Otóż zgodnie z zaświadczeniem lekarskim pełnomocnik chorowała do 22 maja 2015 r., a wniosek o przywrócenie terminu wraz z wnioskiem o ponowne rozpoznanie sprawy został złożony 27 maja 2015 r., a wiec z zachowaniem terminu wynikającego z art. 58 § 2 kpa. Nie ma też znaczenia w którym dniu terminu otwartego do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy pełnomocnik zachorowała.

Dokonując oceny zaskarżonego postanowienia oraz odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi wskazać należy, że przepis art. 58 § 1 kpa wśród przesłanek przywrócenia terminu wymienia uprawdopodobnienie przez stronę braku winy w jego niedotrzymaniu. W doktrynie prawa administracyjnego i judykaturze dominuje pogląd, że przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (zob. E. Iserzon (w:) E. Iserzon, J. Starościak, Kodeks (...), Komentarz, wydanie IV 1980 s. 136 i 138; por. wyroki NSA z 22 maja 1997 r., SA/Sz 630/96, niepubl. oraz z 20 maja 1998 r., I SA/Ka 1718/96, Lex Polonica nr 33415). O braku winy w uchybieniu terminu do dokonania czynności można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, iż jej dopełnienie stało się niemożliwie z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, czyli gdy strona nie mogła przeszkody usunąć, nawet przy użyciu w danych warunkach największego wysiłku (por. wyrok NSA z 14 stycznia 2000 r., I SA/Gd 794/99, niepubl.). Jeśli strona jest zastępowana przez pełnomocnika procesowego, to brak winy w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej, należy oceniać na podstawie okoliczności odnoszących się do pełnomocnika (por. wyrok NSA z 18 lipca 2001 r., SA 431/100, niepubl.). Orzecznictwo sądowe wskazuje pewne sytuacje, które same w sobie (bez wykazania dodatkowych okoliczności) nie mogą być przyczyną przywrócenia terminu. Jest to m.in.: zwolnienie od pracy (por. wyr. NSA z dnia 20 kwietnia 1999 r., SA/Ka 1609/97, niepubl.), nie spełniające warunku nagłej choroby, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą (por. wyrok NSA z dnia 19 września 2000 r., SA 1072/00, niepubl.).

W niniejszej sprawie pełnomocnik skarżącej adwokat K. Z. we wniosku o przywrócenie terminu wskazała, że była chora w dniach 15 - 22 maja 2015 r., na co przedłożyła zaświadczenie lekarskie z 15 maja 2015 r. W ocenie Sądu fakt choroby nie jest równoznaczny z brakiem winy w uchybieniu terminu, a jedynie brak tej winy może uzasadniać przywrócenie terminu. Sąd podziela stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego przedstawione w wyroku z 4 listopada 1998 r., sygn. akt III SA 1243/97 (Lex Polonica 36802), z którego wynika, że nawet zwolnienie lekarskie od pracy nie jest potwierdzeniem braku winy w uchybieniu terminu, gdyż nie wyklucza dokonania czynności procesowej nadania pisma przez inną osobę. Należy zwrócić uwagę, że zarówno we wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, jak również w skardze do sądu pełnomocnik nie uprawdopodobniła, iż zapadła na chorobę nagłą lub obłożną, mającą taki charakter i przebieg, że przy dołożeniu nawet najwyższych starań, bez narażania się na utratę zdrowia, choroba ta uniemożliwiła jej sporządzenie w terminie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy i nadania go pocztą lub złożenia osobiście w organie bądź przez osobę trzecią (domownika lub pracownika kancelarii), ewentualnie, że nie mogła posłużyć się substytutem.

Z zaświadczenia lekarskiego nie wynika, że stan zdrowia pełnomocnika uniemożliwia pracę, że jest na tyle poważny, że wykonywanie obowiązków zawodowych narażą go na poważną utratę zdrowia. Nie wynika nawet, że pełnomocnikowi udzielono zwolnienia lekarskiego. Nie ma przy tym znaczenia, że organ na niewyraźnie napisanym zaświadczeniu jako rozpoznanie choroby odczytał ostry nieżyt gardła, a nie jako ostry nieżyt górnych dróg oddechowych. Jak już wyżej wskazano - nie jest to wystarczające do przyjęcia braku winy w uchybieniu terminu do dokonania czynności.

Skoro w niniejszej sprawie wniosek złożony został przez profesjonalnego pełnomocnika, to organ administracji miał podstawy by uznać, że zawiera on wyczerpujące informacje co do okoliczności mających uprawdopodobnić brak winy strony w uchybieniu terminu.

Należy podnieść, że w orzecznictwie ugruntowane jest stanowisko, iż przywrócenie terminu jest możliwe tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony. Jako kryterium przy ocenie winy w uchybieniu terminu procesowego należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Przywrócenie terminu nie jest więc możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. A contrario zatem przywrócenie to może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku.

W niniejszej sprawie istotny jest fakt, iż przedłożone przez pełnomocnika zaświadczenie lekarskie nie stwierdza choroby obłożnej, choroby nagłej uniemożliwiającej pracę i funkcjonowanie nawet w niewielkim zakresie, nie wynika z niego, aby chora miała wysoką gorączkę, aby te dolegliwości uniemożliwiały pełnomocnikowi dopełnienie czynności osobiście lub przez osobę trzecią, aby musiała leżeć w łóżku. Należy przyjąć, że uprawdopodobnienie braku winy w rozumieniu art. 58 § 1 kpa, nie może sprowadzać się tylko do przedstawienia zaświadczenia lekarskiego, jak uczyniła to pełnomocnik wnosząc prośbę o przywrócenie terminu. Takie działanie cechuje schematyzm i uproszczenie. Tymczasem od profesjonalnego pełnomocnika należy wymagać starannego przedstawienia okoliczności i argumentacji mających uzasadnić składany wniosek.

Tym samym szczególne wymagania w kwestii udowodnienia braku winy dotyczą profesjonalnych pełnomocników prowadzących kancelarie. Pełnomocnik tak powinien zorganizować pracę kancelarii, aby w razie choroby mógł go zastąpić substytut. We wniosku o przywróceniu terminu pełnomocnik nawet nie wskazała, że miała trudności z ustanowieniem substytuta. Dlatego załączone do skargi oświadczenia dwóch adwokatów Sąd uznał jako "próbę ratowania" wniosku w związku ze stanowiskiem organu zawartym w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Jako spóźnioną należy więc potraktować argumentację powołaną dopiero w skardze i załączone oświadczenia.

Prawidłowo wskazał organ, przywołując orzecznictwo sądów administracyjnych, że brak winy jest uprawdopodobniony, gdy skarżący wykaże zaistnienie przeszkody eliminującej możliwość dokonania czynności. W przypadku choroby może to być na przykład pobyt w szpitalu, nagły atak choroby itp., które to zdarzenia uniemożliwiają samodzielne dokonanie czynności lub skorzystanie z pomocy innej osoby. Przeszkoda wykluczająca dokonanie przez adwokata czynności procesowej samodzielnie nie jest okolicznością oznaczającą brak winy w uchybieniu terminu. Przepisy art. 25 ust 1 i art. 26 ustawy o adwokaturze przewidują możliwość udzielenia substytucji i sytuację zastępstwa, gdy adwokat nie ma możliwości czasowo bądź trwale prowadzić sprawy.

Podsumowując stwierdzić należy, że Minister nie naruszył przepisów art. 58 § 1 i § 2 kpa.

Mając na uwadze wszystkie wyżej wskazane okoliczności Sąd z mocy art. 151 ppsa oddalił skargę w całości.