Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt I SA/Wr 206/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2015-06-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 60
journal: Dz.U. 2000 nr 80 poz 903
law: Ustawa z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Łoboda (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Daria Gawlak- Nowakowska, Sędzia WSA Marta Semiczek, Protokolant Starszy inspektor sądowy Katarzyna Motyl, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 czerwca 2015 r. przy udziale sprawy ze skargi R. F. prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą A na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] września 2014 r. nr [...] w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą decyzję B spółki z ograniczoną odpowiedzialnością we W. z dnia [...].07.2014 r. nr [...] II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. na rzecz R. F. kwotę 1.574 (słownie: jeden tysiąc pięćset siedemdziesiąt cztery) złote tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi R. F., prowadzącej działalność pod firmą A, była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...].09.2014 r. (nr [...]), utrzymującą w mocy decyzję Zarządu B spółki z ograniczoną odpowiedzialnością we W. z dnia [...].07.2014 r. ([...]), określającą wysokość miesięcznej opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w odniesieniu do budynków wielolokalowych, począwszy od dnia 1 lipca 2013 r.: przy ul. [...] w wysokości 275 zł, przy ul. [...] w wysokości 198 zł, przy ul. [...] w wysokości 282 zł, przy ul. [...] w wysokości 442 zł, przy ul. [...] w wysokości 431 zł, przy ul. [...] w wysokości 432 zł, przy ul. [...] w wysokości 307 zł, przy ul. [...] w wysokości 494 zł, przy ul. [...] w wysokości 427 zł, przy ul. [...] w wysokości 466 zł, przy ul. [...] w wysokości 390 zł, przy ul. [...] w wysokości 760 zł, przy ul. [...] w wysokości 427 zł, przy ul. [...] w wysokości 427 zł, przy ul. [...] w wysokości 302 zł, przy ul. [...] w wysokości 460 zł, przy ul. [...] w wysokości 455 zł, przy ul. [...] w wysokości 428 zł, przy ul. [...] w wysokości 515 zł, przy ul. [...] w wysokości 465 zł, przy ul. [...] w wysokości 249 zł oraz przy ul. [...] w wysokości 293 zł.

W decyzji z dnia [...].07.2014 r. Zarząd B stwierdził, że w stosunku do wymienionych w sentencji nieruchomości, R. F. sprawuje zarząd w rozumieniu ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r., o własności lokali (Dz.U. z 2008 r., Nr 80, poz. 903 z późn. zm.) i jako podmiot taki, zobowiązana jest – stosownie do art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U. z 2013 r., poz. 1399, dalej: "u.c.p.g.") do wykonywania obowiązków określonych w rozdziale 3a u.c.p.g., a w tym złożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz uiszczenia opłaty z tego tytułu (art. 6h i art. 6m u.c.p.g.). Organ pierwszej instancji podkreślił przy tym, że na wymienionych nieruchomościach powstają odpady, albowiem są one stamtąd systematycznie odbierane, co dostatecznie uzasadnia obowiązek poniesienia przedmiotowej opłaty.

W odniesieniu do wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi organ podniósł, że na mocy art. 6o u.c.p.g. określenie w decyzji wysokości opłaty może mieć charakter szacunkowy, co jednakże nie wyklucza uwzględnienia rzeczywistych danych (rzeczywistej podstawy wymiaru opłaty). W niniejszej sprawie wzięto pod uwagę powierzchnie poszczególnych lokali mieszkalnych, które to kryterium wskazane zostało w uchwale Nr [...] Rady Miejskiej W. z dnia 18 kwietnia 2013 r. w sprawie metod ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi i stawek tej opłaty (Dz. Urz. Woj. Dol. z 2013 r., poz. 2863). Powierzchnie poszczególnych lokali ustalono w oparciu o dane pochodzące ze zbioru "Podatki i Opłaty Lokalne" udostępnionego przez Urząd Miejski W. i przy uwzględnieniu wykazu nieruchomości, przedstawionego przez stronę, przyjęto zgodnie z ustaleniami, selektywna zbiórkę opłaty co powodowało zastosowanie stawki 0,85 zł od m2 powierzchni lokalu mieszkalnego. Jako podstawę decyzji jednostka wskazała przepisy art. 6o w związku z art. 6h i art. 2 ust. 3 u.c.p.g. oraz § 1 uchwały Nr [...] Rady Miejskiej z dnia 5 lipca 2012 r. w sprawie upoważnienia Zarządu B Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością do załatwiania indywidulanych spraw z zakresu utrzymania czystości i porządku (Dz. Urz. Woj. Dol. z 2012 r., poz. 2866).

W złożonym odwołaniu R. F. podniosła, że wydana decyzja obciążająca ją opłatą za gospodarowanie odpadami jako podatnika, nie była zgodna z zakresem wynikającym z postanowienia o wszczęciu postępowania (z dnia [...].10.2013 r.), gdzie określono przedmiot sprawy w postaci ustalenia odpowiedzialności płatnika. Zmiana podmiotowej kwalifikacji prawnej strony w toku postępowania naruszyła uprawnienia procesowe strony, która winna mieć możliwość odniesienia się do konkretnych argumentów organu.

Niezależnie od powyższego zarzutu strona stwierdziła, że nie może być uznana za podmiot zobowiązany do uiszczenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w przypadku wymienionych nieruchomości, gdyż wskazanie w art. 2 ust. 3 u.c.p.g. na zarządców nieruchomości, w istocie odnosi sie do ich obowiązków określonych w rozdziale 3 tej ustawy, nie zaś kwestii opłatowych. Powołała się strona na wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 31.03.2014 r., sygn. akt I SA/Wr 67/14.

Zdaniem odwołującej, nie ma ona możliwości uzyskania od właścicieli lokali informacji koniecznych do sporządzenia deklaracji dotyczącej przedmiotowej opłaty oraz określenia jej wysokości, w tym przy uwzględnieniu selektywnego bądź nie sposobu gromadzenia odpadów. W sumie więc, wobec braku przymiotu podatnika opłaty za gospodarowanie odpadami, odwołująca nie będąc stroną, nie mogła być również adresatem decyzji określającej wysokość opłaty.

Podniesiono w odwołaniu, że w praktyce Gmina W. przyjmowała deklaracje oraz opłaty od właścicieli poszczególnych lokali i akceptowała jedynie pomocniczą rolę zarządców w tym zakresie (udzielanie informacji właścicielom lokali, pośrednictwo w zbieraniu deklaracji). Wobec szeregu przypadków uiszczenia opłaty przez rzeczywistych właścicieli kwoty tych wpłat powinny być rozliczone w ramach niniejszej decyzji, albowiem nie można żądać zapłaty opłaty, która już została uiszczona.

Odwołująca stwierdziła dalej, że treść decyzji nie pozwala na prześledzenie toku postępowania organu przy wyliczeniu konkretnych kwot opłaty (od poszczególnych budynków), a zwłaszcza brak jest wskazania metrażu poszczególnych lokali w danym budynku.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. utrzymując w mocy zaskarżoną odwołaniem decyzję stwierdziło, że w świetle przepisów art. 6h oraz 6m u.c.p.g. obowiązek uiszczenia przedmiotowej opłaty oraz złożenia deklaracji spoczywa na właścicielu nieruchomości, a więc także na osobie posiadającej nieruchomości w zarządzie, w świetle art. 2 ust. 1 pkt 4 tej ustawy. Nie ma podstaw ażeby odnosić ustawowe określenie "właściciela nieruchomości" tylko do niektórych unormowań ustawy z pominięciem rozdziału 3a ustawy, obejmującego kwestie opłaty za gospodarowanie odpadami. Kolegium podkreśliło, że wobec tego, iż w art. 2 ust. 1 pkt 4 u.c.p.g. wymieniono szereg kategorii podmiotów uznawanych za właścicieli nieruchomości, to z punktu widzenia celu ustawy uznać należy, że faktyczny właściciel nieruchomości (użytkownik wieczysty) będzie podmiotem zobowiązanym z tytułu opłaty tylko wtedy, gdy występuje sam, to jest poza strukturą korporacyjną (wspólnota mieszkaniowa, TBS). W tym drugim przypadku podmiotem zobowiązanym z tytułu opłaty będzie zawsze podmiot posiadający nieruchomość w zarządzie, czyli również zarządca nieruchomości wspólnej, o którym mowa w art. 18 ust., 1 ustawy o własności lokali. Zasadne było więc uznanie, że podmiotem zobowiązanym do złożenia deklaracji oraz uiszczenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi od wymienionych nieruchomości była R. F. Przewidywane przez stronę trudności w zebraniu informacji o liczbie mieszkańców, czy segregacji odpadów przez poszczególnych mieszkańców nie mogą derogować obowiązku ustawowego.

Według Kolegium, zasadny był zarzut odnośnie braku przedstawienia w decyzji sposobu wyliczenia opłaty, jednakże wada ta nie stanowiła podstawy do uchylenia decyzji organu pierwszej instancji, ponieważ treść uzasadnienia w połączeniu z zebranym materiałem dowodowym wskazuje, w jaki sposób dokonano obliczeń, to jest mnożąc powierzchnię nieruchomości przyjętą na podstawie danych ze zbioru udostępnionego przez Gminę W. – "Podatki i opłaty lokalne" oraz stawki opłaty przewidzianej dla selektywnego zbierania i odbierania odpadów.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu R. F. wniosła o uchylenie decyzji obydwóch instancji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Skarżąca postawiła zarzuty naruszenia art. 6h w związku z art. 2 ust. 1 pkt 4 i ust. 3 u.c.p.g., a także art. 21 § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015 r., poz. 613, dalej - "O.p.") w związku z art. 6o i 6q u.c.p.g., jak również art. 133 § 1 O.p. i jej art. 165 § 2 w związku z art. 30 § 4 oraz art. 121, 122 i 187 § 1 tej ustawy.

W uzasadnieniu skargi strona rozwinęła argumentacje analogiczną jak w odwołaniu od decyzji, a ponadto podniosła, że organ odwoławczy nie ustosunkował sie do zarzutu niezgodności zakresu postępowania wyznaczonego treścią postanowienia o jego wszczęciu oraz określonego decyzją.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie. Kolegium stwierdziło, że faktycznie nieprawidłowo określono treść postanowienia o wszczęciu postępowania, jednakże nie miało to wpływu na wynik sprawy.

Ustanowiony przez skarżącą pełnomocnik - adwokat, w piśmie procesowym z dnia 11.06.2015 r. zarzucił, że w decyzji brak jest wyliczeń, które pokazywałyby, że kwota opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi jest określona prawidłowo, a przy tym uwzględnienie danych dotyczących poszczególnych nieruchomości prowadzi do wyliczenia opłaty w innej, niż organ, wysokości, mniejszej o 2.420 zł, co przedstawiono w zestawieniu tabelarycznym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje.

Skarga była uzasadniona, choć nie wszystkie jej argumenty zasługiwały na aprobatę.

Zasadnicza kwestia sporna dotyczyła charakteru i zakresu odpowiedzialności zarządcy nieruchomości zabudowanej budynkami wielolokalowymi, w których wyodrębniono własność lokali, z punktu widzenia obowiązków z tytułu opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi.

W ocenie Sądu, prawidłowe było stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego, że osoba sprawująca zarząd nieruchomością wspólną na podstawie przepisów ustawy o własności lokali, czyli również osoba, o której mowa w art. 2 ust. 3 u.c.p.g., jest podmiotem zobowiązanym do złożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi i uiszczenia przedmiotowej opłaty na warunkach i zasadach określonych w u.c.p.g.

Należy przypomnieć, że zgodnie z art. 6h u.c.p.g., właściciele nieruchomości, o których mowa w art. 6c u.c.p.g. (a więc nieruchomości, w stosunku do których gminy organizują odbieranie odpadów od ich właścicieli, są zobowiązani do ponoszenia na rzecz gminy, na terenie której położone są ich nieruchomości, opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Zgodnie zaś z art. 6m u.c.p.g. właściciel nieruchomości jest obowiązany złożyć do właściwego organu gminy, deklarację o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w terminie 14 dni od dnia zamieszkania na danej nieruchomości pierwszego mieszkańca lub powstania na danej nieruchomości odpadów komunalnych oraz składania nowych deklaracji w razie zaistnienia zmian danych będących podstawą ustalenia wysokości należnej opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Wskazana w deklaracji opłata jest uiszczana w trybie i na zasadach określonych w uchwale rady gminy, o której mowa w art. 6l u.c.p.g.

Jak już wyżej wskazano to na właścicielu nieruchomości spoczywa obowiązek złożenia do właściwego organu deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Definicja "właściciela nieruchomości" zamieszczona została w art. 2 ust. 1 pkt 4 u.c.p.g. Stosownie do treści tego przepisu, ilekroć w ustawie mowa jest o właścicielach nieruchomości - rozumie się przez to także współwłaścicieli, użytkowników wieczystych oraz jednostki organizacyjne i osoby posiadające nieruchomości w zarządzie lub użytkowaniu, a także inne podmioty władające nieruchomością. Powyższa definicja ma charakter zakresowy, zostały w niej wymienione poszczególne kategorie podmiotów, które mogą zostać uznane za właścicieli nieruchomości. W przepisie tym określono szeroki krąg podmiotów, które są (mogą być) adresatami obowiązków nałożonych przepisami ustawy. Powyższe podyktowane jest potrzebą zapewnienia prawidłowej i powszechnej realizacji celów i funkcji ustawy, wskazanych już w samej nazwie. Nie można zatem dokonywać interpretacji poszczególnych przepisów bez uwzględniania celu i funkcji ustawy, jak też bez uwzględniania wykładni systemowej zarówno wewnętrznej jak i zewnętrznej. Podkreślenia wymaga także, że w u.c.p.g. definicja "właściciela nieruchomości" i "nieruchomości" jest odmienna od tej stosowanej w prawie cywilnym i odbiega od interpretacji tego pojęcia w prawie cywilnym.

W orzecznictwie sądów administracyjnych (m.in. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 19 grudnia 2013 r., sygn. akt I SA/Ol 760/13, dostępny w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, w skrócie - CBOSA) wskazano, że dla prawidłowego odczytywania art. 2 ust. 1 pkt 4 u.c.p.g. istotne jest pojęcie nieruchomości. Zgodnie z art. 46 § 1 k.c. nieruchomościami są części powierzchni ziemskiej stanowiące odrębny przedmiot własności (grunty), jak również budynki trwale z gruntem związane lub części takich budynków, jeżeli na mocy przepisów szczególnych stanowią odrębny od gruntu przedmiot własności. Z treści art. 2 ust. 1 pkt 4 u.c.p.g. wynika zatem wprost, z uwzględnieniem pojęcia nieruchomości, że za "właściciela" ustawa uznaje każdy podmiot, który włada nieruchomością tj. wyodrębnionym gruntem i związanym z nim trwale budynkiem - na podstawie prawa własności, współwłasności, wieczystego użytkowania, zarządu i użytkowania (tzw. trwały zarząd i użytkowanie to władztwo nad nieruchomościami skarbu państwa lub gminy uregulowane przepisami ustawy o gospodarce nieruchomościami), a także ewentualnie na podstawie stosunku obligacyjnego.

Z kolei mając na uwadze art. 2 ust. 3 u.c.p.g., w razie zabudowania nieruchomości budynkami wielolokalowymi w których ustanowiona została odrębna własność lokali, obowiązki właściciela nieruchomości obciążają osoby sprawujące zarząd nieruchomością wspólną, w rozumieniu przepisów u.w.l., lub właścicieli lokali, jeżeli zarząd nie został wybrany.

Z powyższych zapisów wynika, że w stanie faktycznym konkretnej sprawy kilka podmiotów jednocześnie może spełniać warunki do uznania ich za właścicieli nieruchomości w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 4 u.c.p.g. Nie oznacza to jednak, że wszystkie wymienione podmioty mogą jednocześnie mieć taki status względem obowiązku związanego z konkretną nieruchomością. Z tego względu celem ustalenia, który podmiot w konkretnym przypadku powinien zostać uznany za właściciela obowiązanego do złożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi należy odwołać się również do innych aktów prawnych, w tym do przepisów Kodeksu cywilnego oraz (powołanej wcześniej) ustawy o własności lokali (w skrócie - "u.w.l.").

Jak wskazano w literaturze, tam gdzie jakikolwiek tytuł prawny do nieruchomości łączy się z członkostwem w określonej korporacji typu spółdzielnia mieszkaniowa, wspólnota mieszkaniowa (powyżej 7 członków) lub TBS, podmiotem zobowiązanym do złożenia deklaracji będzie zawsze jednostka organizacyjna lub osoba posiadająca nieruchomość w zarządzie, czyli m.in. spółdzielnia mieszkaniowa (K. Sobieralski, Podmiot zobowiązany do złożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, NZS 2013/3, s. 59).

Z przytoczonej powyżej definicji nieruchomości wynika, że część budynku może stanowić odrębną nieruchomość na mocy przepisów szczególnych. Są nimi właśnie przepisy u.w.l. Cechą charakterystyczną odrębnej własności lokali jest przymusowa, nie podlegająca podziałowi lub zniesieniu współwłasność w częściach ułamkowych gruntu oraz wszystkich części budynków i innych urządzeń nieprzeznaczonych wyłącznie do użytku właścicieli poszczególnych lokali, przy czym udział w nieruchomości wspólnej stanowi prawo związane z własnością lokalu (art. 3 u.w.l.). Zarząd nieruchomością wspólną uregulowany został w rozdziale czwartym u.w.l. (art.18-33). W myśl art. 18 u.w.l. zarząd nieruchomością wspólną może być uregulowany umownie. Dopiero w braku umowy stosuje się reżim ustawowy. W przypadkach w umowie nieuregulowanych stosuje się odpowiednio przepisy ustawy dotyczące sposobu zarządu. Zgodnie z art. 18 ust. 1 u.w.l., właściciele lokali mogą w umowie o ustanowieniu odrębnej własności lokali albo w umowie zawartej później w formie aktu notarialnego określić sposób zarządu nieruchomością wspólną, a w szczególności mogą powierzyć zarząd osobie fizycznej lub prawnej. W art. 2 ust. 3 u.c.p.g. mowa jest o osobach sprawujących zarząd nieruchomością wspólną w rozumieniu przepisów ustawy o własności lokali, zatem mowa jest nie tylko o osobach pełniących funkcję zarządu wspólnoty mieszkaniowej (wybranych zgodnie z art. 20 ust. 1 u.w.l.), ale również o każdej osobie fizycznej lub prawnej, której zarząd został powierzony.

Odnosząc się do argumentacji skargi, dotykającej przestawionego powyżej problemu, to należy podkreślić, że sformułowanie zawarte w art. 2 ust. 3 u.c.p.g. "osoby sprawujące zarząd nieruchomością wspólną, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali" stanowi jednie określenie opisowe określonej kategorii podmiotów a nie funkcjonalne. Innymi słowy ustawa nie dąży za pośrednictwem tego sformułowania do ograniczenia pozycji osób sprawujących zarząd nieruchomości wspólnej jedynie do nieruchomości wspólnej.

Powyższe stanowisko znajduje dodatkowe uzasadnienie w wykładni funkcjonalnej celowościowej i historycznej. Zdaniem Sądu powierzenie wykonywania obowiązków właścicieli poszczególnych nieruchomości zarządowi nieruchomości wspólnej jest w pełni uzasadnione prakseologicznie (rozdrobnienie) i nie stanowi obciążenia, do którego zarząd byłby niegotowy, zwłaszcza, jeżeli weźmie się pod uwagę kompetencje zarządu określone art. 21 u.w.l. w zakresie nieruchomości wspólnej. Konieczne jest także wskazanie, że przed wejściem w życie ustawy nowelizującej (ustawy z dnia 1 lipca 2011 r. o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz niektórych innych ustaw - Dz. U. Nr 152, poz. 897 ze zm.), to na zarządzie bezspornie ciążył obowiązek zawarcia umów o odbiór odpadów komunalnych w imieniu wszystkich właścicieli lokali mieszkalnych położonych na jednej nieruchomości.

Jednocześnie Sąd stwierdza, wbrew stanowisku strony skarżącej, że podmiot sprawujący zarząd nieruchomością wspólną o którym mowa w art. 18 u.w.l. nie pozostaje bez możliwości skutecznego ustalenia podstawy naliczenia opłaty. Zwrócić bowiem należy uwagę, że zgodnie z art. 14 pkt 2 i pkt 4 u.w.l. na koszty zarządu nieruchomością wspólną składają się między innymi opłaty eksploatacyjne, o ile nie są pokrywane przez właścicieli poszczególnych lokali, zaś art. 13 ust. 1 u.w.l. nakazuje właścicielowi lokalu uczestniczenie w kosztach zarządu, które to koszty mogą być dochodzone na drodze sądowej. Wreszcie zgodnie z art. 15 u.w.l. właściciele lokali są zobowiązani do płacenia na rzecz zarządu comiesięcznych zaliczek na pokrycie jego wydatków.

Powyższe przepisy zdaniem Sądu konstytuują uprawnienie podmiotów sprawujących zarząd nieruchomością wspólną do domagania się udzielenia informacji, stanowiących o podstawie naliczenia opłaty za odbiór odpadów komunalnych.

Pomimo jednak prawidłowego stanowiska organów w kwestii wykładni przepisów wskazujących podmiot, na którym ciąży obowiązek z tytułu opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, decyzje obydwóch instancji podlegały uchyleniu na skutek naruszenia przepisów O.p. w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.

Przede wszystkim należy zwrócić uwagę, że decyzja Zarządu B, uznana za prawidłową i utrzymana w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, określała wysokość miesięcznej opłaty z tytułu poszczególnych nieruchomości, bez wskazania dokładnego okresu, za który opłata jest wymierzana (zaznaczono jedynie, że opłata jest należna od lipca 2013 r.).

Otóż problem treści (zakresu) obowiązku określonego w decyzji wydanej na podstawie art. 6o u.c.p.g. był już rozważany w orzecznictwie sądowoadministracyjnym oraz doktrynie. Trzeba tylko przypomnieć, że według treści tego przepisu, w razie niezłożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi albo uzasadnionych wątpliwości co do danych zawartych w deklaracji wójt, burmistrz lub prezydent miasta określa, w drodze decyzji, wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, biorąc pod uwagę uzasadnione szacunki, w tym średnią ilość odpadów komunalnych powstających na nieruchomościach o podobnym charakterze.

Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela pogląd, że organ wydając decyzję

określającą powinien ograniczyć się do tych miesięcy, za które zobowiązanie do uiszczenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi już powstało.

Argumentem przemawiającym za takim stanowiskiem jest przede wszystkim brak możliwości zmiany decyzji, w przypadku gdy po jej wydaniu nastąpi zmiana okoliczności faktycznych rzutujących na wysokość opłaty, gdy właściciel nieruchomości nie składa deklaracji. W obrocie prawnym pozostałaby bowiem decyzja określająca wadliwą kwotę opłaty, która ze względu na swą ostateczność powinna być zmieniona; nie sposób jednak wskazać na prawidłowy tryb, który umożliwiałby zmianę lub uchylenie takiej decyzji (R. Dowgier, Decyzja określająca wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi - aspekty proceduralne, Przegląd Podatków Lokalnych i Finansów Samorządowych, nr 1/2014, s. 20, a także wyroki WSA w Białymstoku z 26.02.2014 r., sygn.. akt I SA/Bk 630/13 oraz z dnia 5.03.2014 r., sygn. akt I SA/Bk 603/13, wyrok WSA w Szczecinie z dnia 17.04.2014 r., sygn. akt I SA/Sz 1496/13 oraz WSA w Gdańsku z dnia z dnia 12.05.2015 r., sygn.. akt I SA/Gd 1680/14 – dostępne w CBOSA).

Zasadnie również podnoszono w skardze, że decyzje obydwóch instancji wbrew art. 210 § 1 pkt 6 oraz § 4 O.p., nie zawierały uzasadnienia faktycznego w zakresie, w jakim uwzględniono dane służące do wyliczenia opłaty. Trzeba zauważyć, że przewidziana w art. 6o u.c.p.g. możliwość oparcia się przez organ na danych szacunkowych nie oznacza, że nie obowiązują w postępowaniu przepisy O.p., nakazujące zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 122 i art. 187 § 1 O.p.), a także wskazane przepisy art. 210 O.p. nakazujące należycie uzasadnić decyzję. Nawet bowiem w razie oparcia rozstrzygnięcia na danych szacunkowych, to te dane (szacunkowe) powinny zostać należycie ustalone oraz wskazane w decyzji. Wszakże to treść decyzji stanowi o tym, jakie konkretne ustalenia przyjął organ wyliczając kwotę opłaty, skoro materiał zebrany w sprawie i znajdujący się w aktach sprawy jest przedmiotem swobodnej oceny przez organ. Samo znajdowanie się w aktach wydruku bazy danych nie prowadzi do oczywistych wniosków w zakresie faktów rzutujących na wysokość opłaty, które ostatecznie przyjęto w decyzji, a przy tym nie ma innych dowodów w postaci protokołu, czy nawet adnotacji, zawierających stosowne wyliczenia (przedstawienie danych rzeczywiście uwzględnionych przy wymiarze opłaty). Powyższa uwaga staje się tym bardziej uzasadniona wobec zastrzeżeń skarżącej, która przedstawiła zestawienie dające w sumie inne kwoty opłat, aniżeli określone decyzją. Zastrzec należy, że nie ma potrzeby ażeby przedstawienie danych stanowiących podstawę wyliczenia opłaty miało charakter nadmiernie drobiazgowy, powinno natomiast dawać możliwość skontrolowania stanowiska organu w tym zakresie.

Słusznie również, co do zasady, podnosiła skarżąca kwestię wadliwości wszczęcia postępowania w niniejszej sprawie. Skutki wadliwości w postaci określenie przedmiotu postępowania wskazującego na inną podstawę dochodzenia obowiązku niż to, jakie ostatecznie przyjęto w decyzji, wymagałoby zbadania, czy mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Jak bowiem wynika z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm., dalej – "p.p.s.a."), sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi inne (niż dające podstawę do wznowienia) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jednakże owo badanie nie jest konieczne z uwagi na stwierdzenie innej wadliwości postępowania w związku z postanowieniem w przedmiocie wszczęcia postępowania oraz z uwagi na wcześniejsze (omówione) nieprawidłowości.

Z akt sprawy wynika bowiem, że w postanowieniu z dnia [...].10.2013 r. o wszczęciu postępowania wskazany został organ jako Prezes Zarządu B, podczas gdy podmiotem upoważnionym do załatwiania indywidulanych spraw z zakresu utrzymania czystości i porządku na podstawie powołanej uchwały Nr [...] Rady Miejskiej z dnia 5 lipca 2012 r. został zarząd B, który w związku z tym posiadał kompetencję do wszczęcia postępowania w tych sprawach. Okoliczność, że w skład zarządu wchodzi określona osoba fizyczna nosząca tytuł Prezesa zarządu nie dawała podstaw do odstąpienia od prawidłowego wskazania organu. Należy odróżnić sam organ od osoby będącej piastunem organu. Z przepisu art. 165 § 2 O.p. wynika, że wszczęcie postępowania z urzędu następuje w formie postanowienia, zaś art. 217 § 1 pkt 1 wymaga, ażeby postanowienie zawierało oznaczenie organu. W ocenie Sądu wskazanie w postanowieniu podmiotu nie będącego organem oznacza w istocie brak wskazania organu, co czyni takie postanowienie nieistniejącym. Z tego zaś wynika dalszy wniosek odnośnie wydania decyzji bez formalnego wszczęcia postępowania.

Dotąd powiedziane uzasadniało uchylenie zaskarżonej decyzji oraz (z uwzględnieniem art. 135 p.p.s.a.) poprzedzającej decyzji Zarządu B – na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. Orzeczenie o wstrzymaniu zaskarżonej decyzji miało podstawę w treści art. 152 tej ustawy, a postanowienie o zwrocie kosztów postępowania w jej art. 200. Przy ponownym załatwieniu sprawy organy uwzględnią przedstawioną ocenę prawną.