Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 330/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2006-04-03 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6189 Inne o symbolu podstawowym 618
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność decyzji I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w skąłdzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska Sędziowie WSA Emilia Lewandowska asesor WSA Jerzy Siegień (spr.) Protokolant Anna Jurak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi D. M. i A. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] grudnia 2004 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o odmowie ustanowienia użytkowania wieczystego 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz decyzji Samorządowego Koleigum Odwołaczego w W. z dnia [...] lipca 2004 r., nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Samorządowego Koelgium Odwoławczego w W. na rzecz skarżących D. M. i A. W. kwotę 200 (dwieście) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Prezydium Rady Narodowej [...] decyzją z dnia [...] października 1967 r. nr [...] odmówiło oddania w użytkowanie wieczyste dotychczasowym użytkownikom nieruchomości oznaczonych jako działki gruntu nr ew. [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...] położonych w W., wzdłuż ul. [...], od ul. [...] do ul. [...], w części dotyczącej nieruchomości oznaczonych jako działki gruntu nr ew. [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...].

Wnioskiem z dnia 14 stycznia 2003 r. E. S., J. K., D. M., G. B., S. K., K. K., A. W., J. B. i M. L. wystąpili o stwierdzenie nieważności powyższej decyzji, zarzucając jej naruszenie art. 23 ust. 3 ustawy z dnia 14 lipca 1961 r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach (Dz. U. Nr 32, poz. 159, z późn. zm.), art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U. z 1961 r. Nr 18, poz. 94, z późn. zm.), w związku z art. 23 ust. 3 zdanie drugie ustawy o gospodarce terenami w miastach i osiedlach oraz art. 107 § 3 k.p.a.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] lipca 2004 r. odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Prezydium Rady Narodowej [...] z dnia [...] października 1967 r., którą odmówiono oddania w użytkowanie wieczyste dotychczasowym użytkownikom nieruchomości oznaczonych jako działki gruntu nr ew. [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...], położonych w W., wzdłuż ul. [...], od ul. [...] do ul. [...], w części dotyczącej nieruchomości oznaczonych jako działki gruntu nr ew. [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...].

Po rozpatrzeniu wniosku D. M. i A. W. o ponowne rozpoznanie sprawy zakończonej powyższą decyzją z dnia [...] lipca 2004 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] grudnia 2004 r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu tej decyzji organ orzekający wskazał, ze przedmiotem zaskarżonej decyzji było ustalenie czy w dniu wydania decyzji Prezydium Rady Narodowej [...] z dnia [...] października 1967 r. naruszała ona prawo w stopniu uzasadniającym stwierdzenie jej nieważności. Bez znaczenia jest natomiast podnoszona przez D. M. i A. W. kwestia, czy przedmiotowa nieruchomość stanowiła współwłasność czy też został dokonany jej podział.

W myśl art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 14 lipca 1961 r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach (Dz. U. Nr 32, poz. 159, z późn. zm.), obszar miast, dzielnic miejskich lub ich części, na którym zgodnie z zatwierdzonym planem zagospodarowania przestrzennego miała być przeprowadzona skoncentrowana działalność inwestycyjna, mógł być uznany w drodze rozporządzenia Rady Ministrów, na wniosek wojewódzkiej rady narodowej, za obszar urbanizacyjny. Stosownie do ust. 2 przywołanego przepisu, na obszarze urbanizacyjnym przechodzą na własność Państwa z mocy samego prawa, bez odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń, nieruchomości stanowiące własność osób fizycznych oraz osób prawnych nie będących jednostkami gospodarki uspołecznionej.

Kolegium podkreśliło, że teren, którego dotyczyła decyzja z dnia [...] października 1967 r. został objęty działaniem rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 26 maja 1967 r. w sprawie uznania części obszaru dzielnicy Praga-Północ w m. st. Warszawie za obszar urbanizacyjny (Dz. U. Nr 22, poz. 100). Tym samym teren ten przeszedł z chwilą wejścia w życie powyższego rozporządzenia, tj. z dniem 15 czerwca 1967 r., na własność Skarbu Państwa.

Właścicielom domów jednorodzinnych, lokali w małych domach mieszkalnych, budynków przeznaczonych na warsztaty rzemieślnicze, właścicielom jedynych działek pod budowę domu jednorodzinnego oraz właścicielom gospodarstw rolnych, sadowniczych i warzywniczych przejęte tereny były oddawane w wieczyste użytkowanie. Ich byli właściciele mogli w razie zaistnienia którejkolwiek z przesłanek wymienionych w art. 23 ust. 3 ustawy o gospodarce terenami w miastach i osiedlach, uzyskać prawo użytkowania wieczystego do utraconych terenów, jeżeli oddanie w takie użytkowanie pozostawało w zgodzie z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego, w przeciwnym bowiem razie byli właściciele mieli jedynie prawo do uzyskania odszkodowania za utraconą własność.

Zdaniem Kolegium, przedstawione powyżej okoliczności nie wystąpiły w przedmiotowej sprawie. Decyzja z dnia [...] października 1967 r. nie naruszała tym samym przepisu art. 23 ust. 3 ustawy o gospodarce terenami w miastach i osiedlach.

Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] grudnia 2004 r. złożyły D. M. i A. W. podnosząc, że przedmiotowa nieruchomość stanowiła współwłasność, a nie geodezyjnie wyodrębnione działki. Wobec tego wywłaszczenie dotyczyło faktycznie nie istniejących działek.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko i wniosło o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, z późn. zm.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skargę wniesioną w rozpoznawanej sprawie należy uwzględnić, ale z przyczyn innych niż w niej podniesione. Sąd uwzględniając skargę na decyzję jest obowiązany stwierdzić nieważność zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego.

W świetle przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego koniecznym elementem każdego postępowania administracyjnego są jego podmioty posiadające zdolność prawną. Decyzja administracyjna wydawana w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności innej decyzji administracyjnej jak każda decyzja administracyjna jest wydawana w sprawie indywidualnej i musi mieć konkretnego adresata, mogącego być podmiotem praw i obowiązków.

Adresatem zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji z dnia [...] lipca 2004 r. jest m. in. S. K. W aktach sprawy administracyjnych (k-157) znajduje się zwrotne potwierdzenie odbioru, które wpłynęło do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. w dniu 2 sierpnia 2004 r., na którym znajduje się adnotacja doręczyciela, że S. K. zmarła. Pomimo dysponowania powyższą informacją o śmierci strony postępowania, organ orzekający nie wyciągnął z tego faktu żadnych wniosków i ponownie zmarłą S. K. uczynił adresatem decyzji z dnia [...] grudnia 2004 r.

S. K. jako osoba zmarła nie mogła być stroną postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją oraz poprzedzającą ją decyzją z dnia z dnia [...] lipca 2004 r., bowiem z chwilą śmierci utraciła zdolność prawną (art. 8 k.c. w związku z art. 30 § 1 k.p.a.). Wskutek śmierci strony gasną jej prawa i obowiązki o charakterze osobistym, a pozostałe przechodzą na inne osoby, stosownie do ich uprawnień w tym zakresie.

Jak wynika ze znajdującego się w aktach sądowych sprawy skróconego odpisu aktu zgonu, S. K. zmarła w dniu [...] kwietnia 2003 r. Wskazanie w decyzji z dnia [...] lipca 2004 r. i z dnia [...] grudnia 2004 r. S. K. jako adresatki tych decyzji oznacza w istocie, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. orzekało w tych decyzjach o prawach osoby zmarłej. Rozstrzygnięcie o prawach i obowiązkach osoby, która zmarła, rażąco narusza prawo (art. 30 § 1 i 4 k.p.a.), w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

Mając powyższe na względzie, Sąd działając na podstawie przepisów art. 145 § 1 pkt 2 oraz art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.