Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 335/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2022-07-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 63 ust. 1, art. 64 ust. 1 i ust. 1a, art. 71  83, art. 84, art. 85 ust. 1 i 2 pkt 2
journal: Dz.U. 2021 poz 247
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - t.j.
article: par. 3 ust. 1 pkt34 lit b i pkt 35 lit b i c
journal: Dz.U. 2019 poz 1839
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znaczącą oddziaływać na środowisko
article: art. 90 ust. 1 pkt 2 lit d
journal: Dz.U. 2022 poz 1072
law: Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Witkowicz-Grochowska (spr.) Sędzia WSA Józef Maleszewski Sędzia WSA Maria Grzymisławska-Cybulska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 12 lipca 2022 r. sprawy ze skargi K. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kaliszu z dnia 16 marca 2022 r. nr [...] w przedmiocie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla realizację przedsięwzięcia oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z 16 marca 2022 r. ([...]) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kaliszu (dalej: SKO, organ odwoławczy) po rozpoznaniu odwołania K. S. (dalej: Skarżący) od decyzji Wójta Gminy S. (dalej: Wójt, organ I instancji) z [...] sierpnia 2021 r. ([...]) o środowiskowych uwarunkowaniach dla realizacji przedsięwzięcia pn. "Budowa stacji paliw wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi oraz niezbędną infrastrukturą techniczną, na działce nr ewid. [...], obręb K., gm. S." (dalej: przedsięwzięcie) – utrzymało zaskarżoną decyzję organu I instancji w mocy.

Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Spółka W. Sp. z o.o. w K. (dalej: spółka, inwestor, wnioskodawca) pismem z [...] stycznia 2021 r. zwróciła się do Wójta o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Planowane przedsięwzięcie zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 34 lit. b i pkt 35 lit. b i c rozporządzenia Rady Ministrów z 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2019 r. poz. 1839, zwanego dalej w skrócie "rozporządzeniem ws. przedsięwzięć") zalicza się do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, dla których obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko może być stwierdzony.

Obwieszczeniem z 25 stycznia 2021 r. Wójt zawiadomił strony o wszczęciu postępowania administracyjnego, prawie czynnego udziału, możliwości zapoznania się z dokumentami sprawy oraz składania uwag i wniosków. Strony nie wniosły żadnych uwag.

Wójt, na podstawie art. 64 ust. 1 ustawy z 03 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2021 r. poz. 247, zwanej dalej w skrócie "u.u.i.ś.") wystąpił do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K. (dalej: PPIS), Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w P. (dalej: RDOŚ) oraz Dyrektora Zarządu Zlewni Wód Polskich w K. (dalej: Dyrektor Zlewni) o wydanie opinii co do potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, a w przypadku stwierdzenia takiej potrzeby – określenie zakresu raportu.

Dyrektor Zlewni opinią z [...] lutego 2021 r. nie stwierdził potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko i wskazał konieczność uwzględnienia w decyzji szeregu warunków i wymagań, określonych w 11 punktach.

PPIS pismem z [...] lutego 2021 r. wyraził opinię, że dla przedsięwzięcia nie jest wymagane przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko i sporządzenie raportu oddziaływania na środowisko.

RDOŚ postanowieniem z [...] czerwca 2021 r. wyraził opinię, że dla przedsięwzięcia nie ma potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i wskazał konieczność uwzględnienia w decyzji szeregu warunków i wymagań, określonych w 12 punktach.

Po dokonaniu analizy zgromadzonej dokumentacji, mając na uwadze wniosek, kartę informacyjną, otrzymane opinie, uwarunkowania wymienione w art. 63 ust. 1 u.u.i.ś. – Wójt nie nałożył na inwestora obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Z uwagi na powyższe nie było konieczne zapewnienie możliwości udziału społeczeństwa.

Zawiadomieniem z [...] lipca 2021 r. Wójt poinformował strony o zgromadzeniu całego materiału dowodowego w postępowaniu i możliwości zapoznania się z całością zgromadzonej dokumentacji oraz wniesienia uwag co do zebranego materiału. Strony nie wniosły uwag.

Decyzją z [...] sierpnia 2021 r., [...], Wójt stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia, zobowiązał do spełnienia warunków i wymagań szczegółowo określonych w sentencji decyzji w punktach 1-21 i wskazał, że integralną częścią decyzji jest załącznik stanowiący charakterystykę przedsięwzięcia.

W uzasadnieniu, po przytoczeniu powyższego stanu faktycznego, odnosząc się do art. 63 u.u.i.ś. Wójt zaznaczył, że ustalił na podstawie karty informacyjnej przedsięwzięcia, że będzie ono polegać na budowie stacji paliw, przy czym na terenie, na którym jest ono przewidziane – zlokalizowana jest stacja paliw wraz z budynkiem handlowym. Budynek ten zostanie rozebrany, a dystrybutory i podziemny zbiornik paliw zostaną przeniesione w inne miejsce w obrębie tej samej działki ewidencyjnej. Powierzchnia działki wynosi 0,3998 ha. Stacja zostanie wyposażona w podziemny zbiornik dwukomorowy paliw płynnych (10 m3 Pb oraz 22 m3 ON), podziemny zbiornik AdBlue (3400 l), podziemny zbiornik LPG (6400 l). Ponadto inwestor przewiduje: nowy pawilon handlowy z układem pomp ciepła, wiatę stanowiącą zadaszenie dystrybutorów, samoobsługowe stanowisko do pompowania kół i odkurzania, magazyn butli z gazem płynnym, pylon reklamowy i cenowy o wysokości 8,1 m, parkingi, kontener na odpady oraz oświetlenie. Wnioskodawca szacuje roczne zużycie paliw: ON - 600 m3, Pb - 300 m3 i LPG - 180 m3. Stacja będzie pracować całodobowo obsługiwana przez 6 osób pracujących w systemie zmianowym. Z uzupełnienia karty informacyjnej przedsięwzięcia wynika, iż projektowana stacja paliw spełniać będzie wymagania związane z ochroną środowiska przewidziane w rozporządzeniu Ministra Gospodarki z dnia 21 listopada 2005 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, rurociągi przesyłowe dalekosiężne służące do transportu ropy naftowej i produktów naftowych i ich usytuowanie (Dz.U. z 2014 r., poz. 1853, z późn. zm., dalej: rozporządzenie ws. stacji paliw).

Przedsięwzięcie zlokalizowane będzie w miejscowości L., na gruntach oznaczonych w ewidencji gruntów i budynków jako tereny przemysłowe. Sąsiedztwo terenu zainwestowania stanowią tereny zabudowy przemysłowej, rolnicze, zabudowy zagrodowej oraz droga. Najbliższe tereny chronione akustycznie zlokalizowane są w odległości około 26 m. Niekorzystne oddziaływanie przedsięwzięcia w zakresie emisji hałasu może wystąpić w fazie budowy i będzie ono związane z wykonywaniem prac montażowych, pracą sprzętu budowlanego oraz transportem materiałów i surowców, lecz będzie ono krótkotrwałe i odwracalne. Wnioskodawca wskazał, że prace te będą wykonywane wyłącznie w porze dziennej, tj. w godz. 6-22, co uwzględniono w warunkach decyzji. Głównym źródłem emisji hałasu planowanego przedsięwzięcia na etapie jego eksploatacji będzie ruch pojazdów poruszających się po stacji paliw (ok. 100 pojazdów dziennie) oraz autocysterny cyklicznie napełniającej podziemne zbiorniki. Dostawy paliwa będą realizowane wyłącznie w porze dziennej. W analizie akustycznej uwzględniono pracę dystrybutorów paliwa oraz kompresora i odkurzacza, a jej wyniki wykazały, że na granicy terenów chronionych akustycznie nie przewiduje się przekroczenia dopuszczalnych poziomów hałasu określonych w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz. U. z 2014 r. poz. 112).

Źródłami emisji substancji do powietrza, w związku z eksploatacją stacji paliw, będzie przeładunek paliw do zbiorników magazynowych, tankowanie pojazdów oraz spalanie paliw w silnikach pojazdów poruszających się po terenie inwestycji. Na stacji paliw będzie stosowany system VRS I (duże wahadło gazowe) oraz VRS II (małe wahadło gazowe) mające za zadanie odbiór par paliw i przez to ograniczenie ich emisji do powietrza na etapie eksploatacji przedsięwzięcia. Emisja substancji do powietrza wystąpi również na etapie prac budowlanych i będzie związana z powstawaniem pyłów, w związku z prowadzeniem robót budowlanych oraz procesami spalania paliw w silnikach maszyn pracujących na budowie, jednak ze względu na jej wielkość i czasowych charakter należy uznać ją za pomijalną. Z uwagi na rodzaj i cechy przedsięwzięcia, w tym planowane rozwiązania techniczne ukierunkowane na ograniczenie emisji substancji do powietrza oraz szczelność instalacji w związku z jego eksploatacją nie przewiduje się znaczących emisji substancji do powietrza; przedsięwzięcie nie będzie źródłem ponadnormatywnej emisji substancji do powietrza i nie wpłynie znacząco na jakość powietrza w rejonie inwestycji.

W rejonie miejscowości L. wody podziemne występują w obrębie utworów czwartorzędu, miocenu i mezozoiku. Poziomy wodonośne występujące w dolinach cieków i powyżej poziomu glin zwałowych nie są izolowane od powierzchni terenu, zwierciadło wód ma charakter swobodny. Poziomy wodonośne w obrębie glin są częściowo izolowane od powierzchni terenu. W sąsiedztwie zbiornika na paliwa płynne w otworze nr 1 wody podziemne poziomu czwartorzędowego nawiercono powyżej glin zwałowych, na głębokości 0,49 m; w otworze nr 2 wody podziemne stwierdzono w obrębie piasków zalegających w obrębie glin zwałowych na głębokości 3,0 m. Wody te nie mają obecnie znaczenia użytkowego w omawianym regionie; w przeszłości stanowiły bazę dla studni kopanych w kręgach betonowych. Poziomy wodonośne miocenu związane są z przewarstwieniami piasków, które zalegają w obrębie iłów. Ze względu na małą miąższość i niewielkie zasoby poziomy wodonośne miocenu nie mają w omawianym regionie znaczenia użytkowego. Podstawowe znaczenie użytkowe w rejonie miejscowości L. mają natomiast poziomy wodonośne związane z osadami kredy i jury (piętro mezozoiczne). W podłożu omawianej stacji pali płynnych osady mezozoiku występują pod warstwą iłów miocenu o grubości ponad 50 m. Wody podziemne użytkowych poziomów wodonośnych mezozoiku są bardzo dobrze izolowane od powierzchni terenu i nie są narażone na zanieczyszczenie z powierzchni ziemi. Uwzględniając budowę geologiczną, w szczególności występowanie poziomów wodonośnych w obrębie posadowienia zbiorników (na głębokości 0,49 i 3,0 m), a także występujące w odległości 80 m zawodnione wyrobisko poiłowe, zobowiązano wnioskodawcę do wdrożenia system monitoringu wód podziemnych składającego się z nie mniej niż trzech piezometrów, ujmującego oba stwierdzone czwartorzędowe poziomy wodonośne i uwzględniającego ich sezonowe wahania. Wnioskodawca winien prowadzić monitoring wód podziemnych zgodnie z zaleceniami organu administracji geologicznej, zatwierdzającego projekt robót geologicznych na wykonanie tego systemu monitoringu. Powyższe założenie zostało ujęte jako warunek realizacji przedsięwzięcia. Wnioskodawca został zobowiązany do rocznego przedkładania wyników badań wraz z wnioskami z ich analizy RDOŚ, Staroście K. , W. Wojewódzkiemu Inspektorowi Ochrony Środowiska oraz Wójtowi w terminie nie dłuższym niż dwa tygodnie po ich wykonaniu. Ma to umożliwić określenie rzeczywistego wpływu przedsięwzięcia na stan środowiska gruntowo-wodnego i ewentualne podjęcie działań zmierzających do zminimalizowania tego wpływu. Wnioskodawca w uzupełnieniu karty informacyjnej przedsięwzięcia zaplanował ponadto sporządzenie dokumentacji hydrogeologicznej.

W związku z rozbiórką istniejącego obiektu wnioskodawca zaplanował stosowanie ścian szczelinowych jako zabezpieczenia wykopów.

Przedmiotowe przedsięwzięcie zlokalizowane jest poza Głównymi Zbiornikami Wód Podziemnych; najbliżej położony - Zbiornik T. - K. - K. - oddalony jest o 16 km.

Ustalono, że hydrograficznie działka inwestycyjna zlokalizowana jest na obszarze dorzecza [...], w regionie wodnym W., w granicach obszaru Jednolitej Części Wód Powierzchniowych: JCWP o kodzie [...] - T. do P. , a także w granicach Jednolitej Części Wód Podziemnych JCWPd o kodzie [...]

Stan JCWPd o kodzie [...] oceniono jako dobry pod względem ilościowym, jak i pod względem chemicznym. Ocenę ryzyka nieosiągnięcia dobrego stanu chemicznego i ilościowego określono jako "niezagrożona".

Zasoby JCWPd [...] podlegają ochronie z uwagi na ich wykorzystywanie do celów zaopatrzenia ludności w wodę do picia. Inwestycja nie znajduje się w strefie ochrony bezpośredniej ani pośredniej ujęć wody.

JCWP o kodzie [...] - T. do P. ma status naturalnej części wód, o złym stanie i ocenie ryzyka określonej jako zagrożona nieosiągnięciem celów środowiskowych.

Na podstawie przedłożonych dokumentów ustalono, że woda będzie pobierana z wiejskiej sieci wodociągowej. Ścieki bytowe odprowadzane będą do szczelnego zbiornika na nieczystości ciekłe. Strefa tankowania i zrzutu paliwa będzie wyposażona w szczelną, utwardzoną powierzchnię z systemem odwodnienia poprzez separator, substancji ropopochodnych do studni chłonnej. Wody opadowe i roztopowe z dachów stacji paliw będą odprowadzane po powierzchni biologicznie czynnej do separatora substancji ropopochodnych i stamtąd do studni chłonnej. Stacja paliw wyposażona będzie w sorbenty służące usunięciu ewentualnych wycieków substancji zanieczyszczających. Przedmiotowe rozwiązania ujęto w warunkach decyzji.

Z uwagi na lokalizację, skalę i cechy przedsięwzięcia oraz rodzaj emisji do środowiska związanych z jego funkcjonowaniem, nie przewiduje się wystąpienia znaczących powiązań ani ponadnormatywnego kumulowania oddziaływań planowanej inwestycji z innymi przedsięwzięciami.

Na poszczególnych etapach przedsięwzięcia wytwarzane będą odpady, zarówno niebezpieczne, jak i inne niż niebezpieczne. Odpady magazynowane będą selektywnie, w przystosowanych kontenerach lub pojemnikach, w wyznaczonych miejscach na terenie przedsięwzięcia. Wszystkie odpady będą przekazywane w pierwszej kolejności do odzysku podmiotom posiadającym wymagane prawem zezwolenia w zakresie gospodarowania odpadami. Planowana stacja paliw na etapie eksploatacji nie będzie stanowić znaczącego źródła powstawania odpadów.

Przy uwzględnieniu używanych substancji i stosowanych technologii, przedsięwzięcie nie należy do zakładów o dużym lub zwiększonym ryzyku wystąpienia poważnej awarii określonych w Rozporządzeniu Ministra Rozwoju z dnia 29 stycznia 2016 r. w sprawie rodzajów i ilości znajdujących się w zakładzie substancji niebezpiecznych, decydujących o zaliczeniu zakładu do zakładu o zwiększonym lub dużym ryzyku wystąpienia poważnej awarii przemysłowej (Dz. U. poz. 138). Ponadto ryzyko wystąpienia katastrof budowlanych będzie ograniczone. Teren planowanego przedsięwzięcia nie jest położony w strefie zagrożenia powodziowego, w strefie zagrożonej możliwością wystąpienia osuwisk, ruchów skorupy ziemskiej, klimatycznych i możliwych zdarzeń ekstremalnych. Przedsięwzięcie będzie zaadaptowane do zmieniających się warunków klimatycznych i możliwych zdarzeń ekstremalnych poprzez planowane rozwiązania konstrukcyjno-budowlane. Uwzględniając rodzaj i skalę przedsięwzięcia oraz planowane rozwiązania techniczne, w tym hermetyzację procesu napełniania zbiorników – przedsięwzięcie nie przyczyni się do zwiększenia emisji zanieczyszczeń do powietrza i nie wpłynie znacząco na zmiany klimatu na etapie realizacji, eksploatacji i likwidacji.

Teren planowanego przedsięwzięcia nie jest zlokalizowany na obszarach wodno-błotnych oraz na obszarach ochronnych zbiorników wód śródlądowych, na obszarach wybrzeży i środowiska morskiego, górskich, leśnych oraz obszarach przylegających do jezior i rzek oraz strefach ochronnych ujęć wód. Przedsięwzięcie nie będzie zlokalizowane na obszarach o krajobrazie mającym znaczenie historyczne, kulturowe oraz archeologiczne. Nie będzie także zlokalizowane na obszarach uzdrowiskowych i ochrony uzdrowiskowej. Nie przewiduje się przekroczenia standardów jakości środowiska.

Eksploatacja przedsięwzięcia nie będzie wiązała się z nadmiernym wykorzystaniem zasobów naturalnych oraz znaczącym negatywnym wpływem na różnorodność biologiczną.

Przedsięwzięcie zlokalizowane jest poza obszarami chronionymi na podstawie ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2021 r. poz. 1098). Najbliżej położonym obszarem chronionym jest obszar oddalony o ok. 10,8 km; najbliżej położonym obszarem [...] jest obszar oddalony o 14,3 km. Przedsięwzięcie położone jest poza korytarzami ekologicznymi.

Przedsięwzięcie zlokalizowane jest na terenie, na którym istnieje stacja paliw. W jego obrębie występują trzy drzewa, które nie zostaną wycięte. Ponadto inwestor planuje wprowadzenie zieleni niskiej, której powierzchnia ma stanowić 32% całego terenu zainwestowania.

W związku z powyższym organ stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko i zobowiązał do spełnienia warunków szczegółowo wymienionych w decyzji, a także uczynił integralną częścią decyzji załącznik stanowiący charakterystykę przedsięwzięcia.

Odwołanie od powyższej decyzji Wójta Gminy S. z [...] sierpnia 2021r. złożył K. S. wskazując, że ingeruje ona w swobodne wykonywanie jego prawa własności oraz jest nieprecyzyjna. Skarżący w odwołaniu od powyższej decyzji stwierdził zwłaszcza, że dla działki, na której planowane jest przedsięwzięcie nie ma miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Organ nie może, w ocenie Skarżącego, oprzeć się na studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy ani innym dokumencie potwierdzającym faktyczny sposób użytkowania działki, natomiast Wójt wydal decyzję w oparciu o zapis w ewidencji gruntów. Istniejąca stacja stanowi samowolę budowlaną i jest przeznaczona do rozbiórki, zaś inwestor zamierza ją rzekomo wyburzyć i wybudować w tym samym miejscu. Stacja działa nielegalnie, bez koncesji na sprzedaż paliw, co świadczy o układach inwestora. Przez 7 lat działalności stacji doszło do udowodnionego przez WIOŚ zanieczyszczenia związkami ropopochodnymi wody w stawach i studni kopanej Skarżącego, co wiąże się ze stratami w środowisku wodnym, w którym Skarżący hoduje ryby. Wartość jego nieruchomości znacznie się obniżyła i straciła na atrakcyjności. Jedynym źródłem zanieczyszczeń jest stacja paliw; stawy otoczone są tylko gruntami należącymi do właściciela stacji, dlatego Skarżący nie pozwoli na drugą stację. Nie wyraża także zgody na projektowaną lokalizację. Od aktualnych użytkowników stacji dostał groźby. Skarżący zakwestionował wydanie decyzji środowiskowej bez określenia warunków gruntowo-wodnych przez specjalistę, co uczynił jako geolog. Podniósł, że w ciągu półtora roku działania stacji wzrost zawartości substancji ropopochodnych w stawie skarżącego wzrosła kilkunastokrotnie, skutkując zmianą o dwie klasy czystości wody. Dokonał także skrótowej analizy geologicznej okolicy stacji, podważając analizę gospodarki wodno-ściekowej w decyzji Wójta, w szczególności w zakresie dokonanych otworów, podkreślając brak kompetencji RDOŚ i Dyrektora Zlewni w tym zakresie. Stwierdził także, że w decyzji nie określono rozwiązania chroniącego przed nadzwyczajnym zagrożeniem w postaci wybuchu i pożaru. Nadto prognozowanie immisji hałasu to tylko teoria, gdyż "dla niektórych właścicieli pojazdów zwłaszcza tych małoletnich utwardzony teren wokół stacji to doskonały tor ćwiczeń akrobatyki samochodowej i teren do sprawdzania ścieralności opon o podłoże betonowe. Dyskoteka na kilka głośników samochodowych", dlatego potrzebowałby kilku ekranów akustycznych o prawie podniebnej wysokości. Hałas wytwarzany przez dystrybutor wynosi 68 dB, zatem na granicy swej działki, oddalonej od nich o ok. 30m, skarżący musi posiadać ochronniki słuchu. Końcowo Skarżący zaznaczył, że zamierza odwoływać się, aż do NSA i "tak pokrzyżuje plany cwaniakom, rekompensując sobie doznane krzywdy i groźbę [...]".

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kaliszu decyzją z 16 marca 2022 r., wskazaną we wstępie, utrzymało zaskarżone rozstrzygnięcie organu I instancji w mocy.

Uzasadniając decyzję przytoczyło wybrane przepisy u.u.i.ś. i wskazało w szczególności, że organ I instancji przeprowadził czynności określone w art. 63 ust. 1 i art. 64 ust. 1 u.u.i.ś. prawidłowo. Kompletny wniosek (zgodnie z art. 74 ust. 1 u.u.i.ś.) wraz z kartą (art. 62a u.u.i.ś.) zostały przedłożone organom opiniującym (RDOŚ, Dyrektorowi Zlewni i PPIS), które wydały pozytywne opinie i nie znalazły konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Są to wyspecjalizowane organy w zakresie ochrony środowiska i gospodarki wodnej, które nie dostrzegły szczególnych okoliczności świadczących o konieczności przeprowadzenia postępowania środowiskowego w pełnym zakresie. W ocenie SKO zgromadzony materiał dowodowy, wbrew zarzutom Odwołującego się zawierał kompletne informacje charakteryzujące przedsięwzięcie i jego uwarunkowania. Wyspecjalizowany organ w zakresie ochrony wód – Dyrektor Zlewni – nie stwierdził negatywnego oddziaływania przedsięwzięcia stwarzającego zagrożenie realizacji celów środowiskowych. Wskazane przezeń wymogi Wójt zawarł w decyzji tworząc warunki realizacji przedsięwzięcia adekwatne do diagnozowanej skali i rodzaju przewidywanych oddziaływań. Stanowisko organów współdziałających zostało oparte na szczegółowej analizie przedsięwzięcia i uwarunkowań związanych z sąsiedztwem oraz rozwiązań minimalizujących ew. oddziaływania negatywne na środowisko, w tym warunki życia ludzi. Zdaniem Kolegium organy współdziałające prawidłowo uznały, że w sprawie nie ma konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Organ I instancji prowadzący postępowanie w sposób niebudzący wątpliwości ustalił, że stan środowiska po realizacji inwestycji nie ulegnie pogorszeniu. Organy współdziałające wnikliwie zidentyfikowały źródła oddziaływań przedsięwzięcia – hałas, emisję pyłów i gazów oraz przedostawanie się do wód i gleby substancji ropopochodnych – i adekwatnie do poczynionych ustaleń zweryfikowały wpływ na środowisko. Warunki określone w decyzji w pełni zabezpieczają potrzeby ochrony środowiska, w tym życia i zdrowia ludzi, przed niekorzystnym oddziaływaniem przedmiotowej stacji paliw. Budynek mieszkalny na działce [...] jest oddalony od granic działki [...] o ok. 80 m, a o 100 m od planowanych instalacji technologicznych stacji paliw, co spełnia wymogi rozporządzenia ws. stacji paliw. Także emisja hałasu została dokładnie scharakteryzowana i prawidłowo oceniona. W ramach przedsięwzięcia istniejące elementy poprzedniej stacji paliw zostaną rozebrane. Sprawa oceny racjonalności wyboru lokalizacji stacji paliw na działce [...] pozostaje poza zakresem oceny w sprawie środowiskowych uwarunkowań, gdyż pozostaje bez wpływu na osiągnięcie celów postępowania środowiskowego.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego złożył K. S.. Skarżący, działający osobiście, wniósł o uchylenie obu decyzji, zasądzenie kosztów, a nadto o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Zarzucił rozstrzygnięciu:

1. naruszenie przepisów postępowania administracyjnego mającego istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, tj. naruszenie przepisów art. 7, 8, 75, 77, 80, nieuwzględnienie treści art. 84 tj. nie zasięgnięcie opinii specjalistycznych oraz art. 107 §1 i § 3 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U.2021.735) w szczególności poprzez:

a. naruszenie zasad praworządności oraz nie podjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, zwłaszcza po ujawnieniu przez niego posiadania tytułu mgr geologii a więc osoby posiadającej stosowną wiedzę. Wiedzę tą wykorzystywał wielokrotnie sporządzając na podstawie wierceń opinie geologiczne co do możliwości projektowania stacji paliw na wskazanym terenie. Uprawnienia ministerialne uwidocznione są na stronie Ministerstwa Środowiska;

b. brak uwzględnienia jego interesu prawnego poprzez ingerencję w swobodne wykorzystywanie gruntów jego nieruchomości i uniemożliwienie mu planowania zagospodarowania jego terenu zgodnie z moimi planami i potrzebami

c. przeprowadzenie postępowania nie budzącego jego zaufania poprzez całkowite zignorowanie przedstawionych przeze niego dowodów naukowych w zakresie warunków hydrogeologicznych panujących w okolicy planowanej inwestycji oraz nierozpatrzenia zagadnienia gospodarki wodno-ściekowej;

d. nierozpatrzenie przedstawionych przeze niego jako uprawnionego geologa naukowych zarzutów odnośnie nieprawidłowości zawartych w wydanej przez Wójta [...] decyzji środowiskowej zwłaszcza o braku załączenia do Karty informacyjnej przedsięwzięcia (dalej Kip) dokumentacji hydrogeologicznej wymaganej przepisami ustawy Prawo geologiczne i górnicze, skutkującej brakiem możliwości przeprowadzenia analizy możliwości wybudowania stacji w określonych warunkach;

e. brak dostatecznego uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji, nieustosunkowanie się do aspektu studni chłonnej dla deszczówki, która to studnia w tych warunkach geologicznych nie ma racji bytu, a innej możliwości odprowadzenia deszczówki nie ma;

f. brak jakiejkolwiek wzmianki o rozwiązaniu koniecznym oczyszczania wód opadowych z okolic projektowanej stacji poprzez konieczność wykorzystania separatora olejów;

g. brak jakiejkolwiek reakcji na proponowaną przez niego inną ewentualną lokalizację stacji w obrębie tej samej działki ale w jej skrajnie wschodniej części, co zmniejszyłoby automatycznie hałas jaki docierał będzie na jego nieruchomość. W tej chwili projekt zakłada budowę stacji w zachodniej części działki. Różnica w odległości to ca 50 m, co jest bardzo istotne.

2. naruszenie przepisów postępowania administracyjnego mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy tj. naruszenie przepisu art.156 §1., brak w sposób dostateczny rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy wskutek niedokonania kontroli zasadności wszystkich zarzutów podniesionych w odwołaniu od decyzji, przekroczeniem granic swobody rozstrzygnięcia, brak wyczerpującego i merytorycznego uzasadnienia prawnego a nadto niedokonania oceny słusznego interesu strony, co miało istotny wpływ na wynik sprawy i doprowadziło do błędnego przyjęcia że decyzja Wójta Gniny S. odpowiada prawu, podczas gdy organ przy jej wydawaniu dopuścił się naruszenia interesu prawnego strony.

W uzasadnieniu rozwinął argumentację zarzutów i podniósł w szczególności, że projektowana stacja ma być wybudowana dokładnie w miejscu istniejącej, zatem jak domniemywa odbyłoby się to bez rozbiórki lub pozornie. Po 8 latach sąsiedztwa ze stacją czynną całodobowo (w tym początkowo także z całodobową sprzedażą alkoholu), z "nocnymi zjazdami rozwydrzonych grup małolatów, reklamującymi się w godzinach ciszy nocnej mocą głośników zainstalowanych w swoich samochodach" jest zmęczony psychicznie. W decyzji Wójta i SKO zabrakło uwagi na aspekt hałasu, tym bardziej, że nie można go porównywać na stacji paliw w terenie zabudowanym a "na głuchej wsi, gdzie patrol Policji może zjawić się po wezwaniu najwcześniej po kilku czy kilkunastu godzinach". W dalszej części Skarżący powtórzył zasadniczo argumentację odwołania.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

Postanowieniem z 14 czerwca 2022 r., IV SA/Po 335/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odmówił wstrzymania wykonania decyzji.

Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z 14 czerwca 2022 r. sprawa została skierowana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym, na podstawie art. 15zzs(4) ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 2095, z późn. zm.), o czym strony zostały powiadomione pismami z 14 czerwca 2022 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga okazała się niezasadna.

Działając w granicach kompetencji wynikających z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021r., poz. 137) w związku z art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022r. poz. 329 ze zm.), przywoływanej dalej jako: "P.p.s.a.", wojewódzki sąd administracyjny jest obowiązany skontrolować, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu, zarówno w zakresie norm prawa materialnego, jak i procedury administracyjnej, w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, czy zgodnie z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r., poz. 735, dalej także jako "k.p.a."), dokonano ustalenia stanu faktycznego a dokonana ocena tych ustaleń znajduje oparcie w materiale dowodowym i uzasadnieniu decyzji zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a., czy też prawo to narusza. W zależności od tej oceny sąd administracyjny orzeka w sposób przewidziany w art. 145 P.p.s.a. lub art. 151 P.p.s.a. Stosownie do zapisu art. 134 P.p.s.a., Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.

W ocenie Sądu organy administracji obu instancji prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy, który Sąd podziela i czyni podstawą do swoich dalszych rozważań. Mając przy tym na uwadze zakres materiału dowodowego niezbędnego do należytej oceny sprawy konieczne będzie odniesienie się w pierwszej kolejności do odpowiednich regulacji prawa materialnego.

W niniejszej sprawie kontrolą sądową objęta została decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kaliszu utrzymująca w mocy decyzję Wójta Gminy S. z [...] sierpnia 2021 r. ([...]) o środowiskowych uwarunkowaniach dla realizacji przedsięwzięcia pn. "Budowa stacji paliw wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi oraz niezbędną infrastrukturą techniczną, na działce nr ewid. [...], obręb K., gm. S.".

Decyzja środowiskowa jest podejmowana w postępowaniu administracyjnym związanym z oceną oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, a jej podstawy materialne, procesowe i kompetencyjne regulują przepisy art. 71-87 ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2021r., poz. 247 ze zm., aktualnie: Dz.U. z 2022 r. poz. 1029; dalej "u.u.i.ś").

Planowane przedsięwzięcie, chociażby z uwagi na § 3 ust. 1 pkt 34 lit. b ("instalacje do dystrybucji produktów naftowych") i pkt 35 lit. b ("instalacje do podziemnego magazynowania produktów naftowych") zalicza się niewątpliwie do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Zgodnie zatem z art. 71 ust. 2 pkt 2 u.u.i.ś. wymagane jest dla planowanej inwestycji uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia. Na podstawie art. 75 ust. 1 pkt 4 u.u.i.ś. organem właściwym do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest Wójt Gminy S., który wydał decyzję I instancji w niniejszej sprawie. W związku powyższym inwestor do wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przedmiotowego przedsięwzięcia przedłożył dokumentację zgodnie z art. 74 ust. 1 u.u.i.ś., w tym kartę informacyjną przedsięwzięcia.

Jak stanowi art. 84 ust. 1 u.u.i.ś., w przypadku gdy nie została przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach właściwy organ stwierdza brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Decyzja ta wydawana jest po uzyskaniu opinii, o których mowa w art. 64 ust. 1 i 1a.

Wzmiankowane opinie o jakich mowa w treści art. 64 ust. 1 i 1a u.u.i.ś. to opinie odpowiednio: regionalnego dyrektora ochrony środowiska (ust. 1 pkt 1); organu, o którym mowa w art. 78, w przypadku przedsięwzięć wymagających decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1-3a, 10-19 i 21-28, oraz uchwały, o której mowa w art. 72 ust. 1b (ust. 1 pkt 2; będzie to odpowiednio do wskazywanych w art. 78 przedsięwzięć państwowy wojewódzki inspektor sanitarny albo państwowy powiatowy inspektor sanitarny lub państwowy graniczny inspektor sanitarny, względnie właściwy organ Wojskowej Inspekcji Sanitarnej; w niniejszej sprawie – PPIS); organu właściwego do wydania pozwolenia zintegrowanego na podstawie ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska, jeżeli planowane przedsięwzięcie kwalifikowane jest jako instalacja, o której mowa w art. 201 ust. 1 tej ustawy (ust. 1 pkt 3, która to sytuacja w niniejszej sprawie nie występuje); organu właściwego do wydania oceny wodnoprawnej, o której mowa w przepisach ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne (ust. 1 pkt 4; w niniejszej sprawie – Dyrektora Zlewni) i w przypadku, gdy przedsięwzięcie jest realizowane na obszarze morskim - dyrektora urzędu morskiego (ust. 1a; sytuacja taka nie występuje w niniejszej sprawie).

Wójt uzyskał opinie Dyrektora Zlewni z [...] lutego 2021 r., PPIS z [...] lutego 2021 r. i RDOŚ z [...] czerwca 2021 r. Każda z tych opinii nie stwierdza dla przedmiotowego przedsięwzięcia potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.

Powiatowy Inspektor Sanitarny dokonując oceny przedmiotowej inwestycji w zakresie ochrony przed hałasem, emisji zanieczyszczeń do powietrza podsumował, że "biorąc pod uwagę obecny sposób zagospodarowania terenu przewidzianego pod planowane przedsięwzięcie oraz obszar znajdujący się w bezpośrednim sąsiedztwie przedmiotowej inwestycji, a także zważając na skalę i charakter przedmiotowego przedsięwzięcia i całą przeprowadzoną analizę wpływu inwestycji na środowisko Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w K. stwierdza, że planowana inwestycja nie powinna negatywnie oddziaływać na środowisko". Podkreślono, że na stacji paliw prowadzony będzie system kontrolno-pomiarowy wód gruntowych oraz stacja zostanie wyposażona w urządzenia zabezpieczające przed emisją par produktów naftowych do powietrza atmosferycznego. Organ ten, mający przymiot wyspecjalizowanego, stwierdził, że emisja zanieczyszczeń ze źródeł zlokalizowanych na terenie stacji nie spowoduje poza jej granicami przekroczenia dopuszczalnych stężeń dla wszystkich emitowanych ze stacji zanieczyszczeń.

Dyrektor Zlewni wskazał końcowo w swej opinii, że "mając na względzie charakter i skalę oddziaływania, zastosowane rozwiązania i technologie oraz przy założeniu realizacji określonych w sentencji warunków stwierdza się brak możliwości znaczącego oddziaływania przedsięwzięcia na pozostające w zasięgu oddziaływania jednolite części wód i nie stwierdza się negatywnego oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia, stwarzającego zagrożenie dla realizacji celów środowiskowych, o których mowa w art. 56, art. 57, art. 59 i art. 61 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne, a określonych dla tych części wód w "Planie gospodarowania wodami na obszarze dorzecza Odry", przyjętym rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 18 października 2016 r. (Dz. U. z 2016 r.; poz. 1967). Nie mniej z uwagi na konieczność minimalizacji oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w okresie jego realizacji zasadne jest uwzględnienie w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach warunków określonych w sentencji".

RDOŚ, po przeprowadzeniu szczegółowej analizy z odniesieniem do poszczególnych punktów art. 63 ust. 1, wskazał końcowo, że "z uwagi na charakter i stopień złożoności oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz brak znacząco negatywnego wpływu na obszary wymagające specjalnej ochrony ze względu na występowanie gatunków roślin, grzybów i zwierząt, ich siedlisk lub siedlisk przyrodniczych objętych ochroną, w opinii Regionalnego Dyrektora dla przedmiotowego przedsięwzięcia, nie ma potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko".

Warunki, które wskazały organy opiniujące (Dyrektor Zlewni i RDOŚ), zostały przez Wójta Gminy S. uwzględnione w decyzji. Zgodnie bowiem z art. 84 ust. 1a u.u.i.ś., w decyzji, o której mowa w ust. 1, właściwy organ może określić warunki lub wymagania, o których mowa w art. 82 ust. 1 pkt 1 lit. b lub c, lub nałożyć obowiązek działań, o których mowa w art. 82 ust. 1 pkt 2 lit. b lub c.

Wójt w punkcie II sentencji decyzji zobowiązał do spełnienia następujących warunków i wymagań:

1. Prace budowlane prowadzić wyłącznie w porze dziennej, tj. w godz. 6.00 - 22.00. [odpowiada to warunkowi wskazanemu w pkt 1 opinii RDOŚ];

2. Stację paliw zaopatrzyć w podziemny dwukomorowy zbiornik paliw płynnych o pojemności do 10 m3 Pb oraz do 22 m3 ON, podziemny zbiornik AdBIue o pojemości do 3400 l oraz podziemny zbiornik LPG o pojemności do 6 400 l. [odpowiada to warunkowi określonemu w pkt 2 opinii RDOŚ]

3. Zbiorniki do magazynowania paliw wykonać jako szczelne z materiałów odpornych na korozje, wyposażony w systemy mechanicznych czujników przepełnienia w czasie napełniania zbiornika. [warunek określony w pkt 3 opinii Dyrektora Zlewni]

4. Zapewnić hermetyzację procesu napełniania zbiorników magazynowych za pomocą układu tzw. "wahadła gazowego". [warunek pkt 3 w opinii RDOŚ]

5. Przed uruchomieniem stacji wykonać próbę szczelności zbiorników i rurociągów. [warunek pkt 9 opinii Dyrektora Zlewni]

6. Dostawy paliwa realizować wyłącznie w porze dziennej, tj. w godz. 6.00 - 22.00. [warunek pkt 4 opinii RDOŚ].

7. Podczas rozbiórki istniejących elementów infrastruktury stacji stosować ściany szczelinowe jako zabezpieczenia wykopów. [pkt 5 opinii RDOŚ]

8. Wszystkie czynności związane z utrzymaniem we właściwym stanie środków transportowych i załadowczych (w szczególności wymiana oleju oraz ewentualna naprawa sprzętu i innych pojazdów) należy wykonywać poza terenem przedsięwzięcia. [pkt 1 opinii Dyrektora Zlewni]

9. Zaplecze budowy zlokalizować na terenie utwardzonym. [pkt 2 opinii Dyrektora Zlewni]

10. Zanieczyszczony substancjami ropopochodnymi grunt należy wybrać i przekazać do neutralizacji uprawnionym podmiotom. [pkt 4 opinii Dyrektora Zlewni]

11. Prace budowlane prowadzić wyłącznie przy użyciu maszyn w pełni sprawnych oraz spełniających wymogi dopuszczające je do użytku. [pkt 5 opinii Dyrektora Zlewni]

12. Materiały potencjalnie niebezpieczne dla środowiska gruntowo-wodnego (tj. oleje smary, farby, masy i powłoki uszczelniające) magazynować w szczelnych i zamykanych pojemnikach na utwardzonym podłożu. [pkt 6 opinii Dyrektora Zlewni]

13. Nawierzchnie w rejonie tankowania i zrzutu paliwa oraz nawierzchnie narażone na ewentualne skażenie produktami ropopochodnymi wykonać jako szczelne, utwardzone i nienasiąkliwe z betonu o podwyższonej szczelności. [pkt 6 opinii RDOŚ i pkt 10 opinii Dyrektora Zlewni]

14. Wody opadowe i roztopowe z terenów utwardzonych, z powierzchni pola tankowania przed odprowadzeniem do studni chłonnej podczyszczać w separatorze substancji ropopochodnych. [pkt 7 opinii RDOŚ i pkt 11 opinii Dyrektora Zlewni]

15. Miejsca tankowania pojazdów i sprzętu budowlanego wyposażyć w sorbenty i biopreparaty neutralizujące wycieki paliw i płynów eksploatacyjnych. [pkt 3 opinii Dyrektora Zlewni]

16. Ewentualne wycieki paliwa w rejonie tankowania i spustu paliwa neutralizować na bieżąco przy użyciu sorbentów i zagospodarowywać jako odpad. [pkt 8 opinii RDOŚ]

17. Odpady niebezpieczne należy magazynować w miejscach utwardzonych, w sposób wykluczający przenikanie zanieczyszczeń do ziemi i wód np. w szczelnych i odpornych na działanie odpadów pojemnikach lub na uszczelnionym podłożu (np. folią PEHD/HDPE gr. min. 1,5 mm) w sposób zabezpieczający przed powstawaniem odcieków - w przypadku magazynowania odpadów i masowych np. zanieczyszczonych mas ziemnych. [pkt 7 opinii Dyrektora Zlewni]

18. Odpady o kodzie 15 02 02* wytwarzane na terenie stacji paliw magazynować w specjalistycznych, szczelnych pojemnikach, odpornych na działanie zawartych w nich substancji, w wyznaczonym miejscu, na szczelnym, utwardzonym podłożu, a następnie przekazywać je podmiotom posiadającym wymagane prawem zezwolenia w zakresie gospodarowania odpadami. [pkt 9 opinii RDOŚ]

19. Sporządzić projekt robót geologicznych na wykonanie systemu lokalnego monitoringu wód podziemnych określającego sposób wykonania piezometrów oraz częstotliwość i zakres badań wód podziemnych. [pkt 10 opinii RDOŚ]

20. Wykonać sieć monitoringową składającą się z nie mniej trzech piezometrów monitorujących stan jakości wód podziemnych, ujmujący oba stwierdzone czwartorzędowe poziomy wodonośne, w sposób umożliwiający objęcie monitoringiem podziemnych zbiorników na paliwa. [pkt 11 opinii RDOŚ]

21. Badania monitoringowe w piezometrach wykonywać zgodnie z zaleceniami organu administracji geologicznej, zatwierdzającego projektu robót. Raporty z badań monitoringu lokalnego prowadzonego poprzez wykonane piezometry wraz z wnioskami z ich analizy przedkładać w rocznych raportach Regionalnemu Dyrektorowi Ochrony Środowiska w P., Wójtowi Gminy S., Staroście K. oraz W. Wojewódzkiemu Inspektorowi Ochrony Środowiska, w terminie nie dłuższym niż dwa tygodnie po ich wykonaniu. [pkt 12 opinii RDOŚ].

Zgodnie z art. 84 ust. 2 u.u.i.ś., charakterystyka przedsięwzięcia stanowi załącznik do decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Wymóg ten także został w niniejszej sprawie spełniony (k. 282 akt adm. I inst.).

Przechodząc do dalszych rozważań zaznaczyć należy, że w myśl art. 85 ust. 1 i 2 pkt 2 u.u.i.ś., decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach wymaga uzasadnienia (ust. 1). Uzasadnienie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, niezależnie od wymagań wynikających z przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, powinno zawierać w przypadku gdy nie została przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko - informacje o uwarunkowaniach, o których mowa w art. 63 ust. 1, uwzględnionych przy stwierdzaniu braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko (ust. 2 pkt 2).

Zgodnie z przywołanym art. 63 ust. 1 u.u.i.ś., obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko stwierdza, w drodze postanowienia, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, uwzględniając łącznie następujące kryteria:

1) rodzaj i charakterystykę przedsięwzięcia, z uwzględnieniem:

a) skali przedsięwzięcia i wielkości zajmowanego terenu oraz ich wzajemnych proporcji, a także istotnych rozwiązań charakteryzujących przedsięwzięcie,

b) powiązań z innymi przedsięwzięciami, w szczególności kumulowania się oddziaływań przedsięwzięć realizowanych i zrealizowanych, dla których została wydana decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, znajdujących się na terenie, na którym planuje się realizację przedsięwzięcia, oraz w obszarze oddziaływania przedsięwzięcia lub których oddziaływania mieszczą się w obszarze oddziaływania planowanego przedsięwzięcia w zakresie, w jakim ich oddziaływania mogą prowadzić do skumulowania oddziaływań z planowanym przedsięwzięciem,

c) różnorodności biologicznej, wykorzystywania zasobów naturalnych, w tym gleby, wody i powierzchni ziemi,

d) emisji i występowania innych uciążliwości,

e) ocenionego w oparciu o wiedzę naukową ryzyka wystąpienia poważnych awarii lub katastrof naturalnych i budowlanych, przy uwzględnieniu używanych substancji i stosowanych technologii, w tym ryzyka związanego ze zmianą klimatu,

f) przewidywanych ilości i rodzaju wytwarzanych odpadów oraz ich wpływu na środowisko, w przypadkach gdy planuje się ich powstawanie,

g) zagrożenia dla zdrowia ludzi, w tym wynikającego z emisji;

2) usytuowanie przedsięwzięcia, z uwzględnieniem możliwego zagrożenia dla środowiska, w szczególności przy istniejącym i planowanym użytkowaniu terenu, zdolności samooczyszczania się środowiska i odnawiania się zasobów naturalnych, walorów przyrodniczych i krajobrazowych oraz uwarunkowań miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego - uwzględniające:

a) obszary wodno-błotne, inne obszary o płytkim zaleganiu wód podziemnych, w tym siedliska łęgowe oraz ujścia rzek,

b) obszary wybrzeży i środowisko morskie,

c) obszary górskie lub leśne,

d) obszary objęte ochroną, w tym strefy ochronne ujęć wód i obszary ochronne zbiorników wód śródlądowych,

e) obszary wymagające specjalnej ochrony ze względu na występowanie gatunków roślin, grzybów i zwierząt lub ich siedlisk lub siedlisk przyrodniczych objętych ochroną, w tym obszary Natura 2000, oraz pozostałe formy ochrony przyrody,

f) obszary, na których standardy jakości środowiska zostały przekroczone lub istnieje prawdopodobieństwo ich przekroczenia,

g) obszary o krajobrazie mającym znaczenie historyczne, kulturowe lub archeologiczne,

h) gęstość zaludnienia,

i) obszary przylegające do jezior,

j) uzdrowiska i obszary ochrony uzdrowiskowej,

k) wody i obowiązujące dla nich cele środowiskowe;

3) rodzaj, cechy i skalę możliwego oddziaływania rozważanego w odniesieniu do kryteriów wymienionych w pkt 1 i 2 oraz w art. 62 ust. 1 pkt 1, wynikające z:

a) zasięgu oddziaływania - obszaru geograficznego i liczby ludności, na którą przedsięwzięcie może oddziaływać,

b) transgranicznego charakteru oddziaływania przedsięwzięcia na poszczególne elementy przyrodnicze,

c) charakteru, wielkości, intensywności i złożoności oddziaływania, z uwzględnieniem obciążenia istniejącej infrastruktury technicznej oraz przewidywanego momentu rozpoczęcia oddziaływania,

d) prawdopodobieństwa oddziaływania,

e) czasu trwania, częstotliwości i odwracalności oddziaływania,

f) powiązań z innymi przedsięwzięciami, w szczególności kumulowania się oddziaływań przedsięwzięć realizowanych i zrealizowanych, dla których została wydana decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, znajdujących się na terenie, na którym planuje się realizację przedsięwzięcia, oraz w obszarze oddziaływania przedsięwzięcia lub których oddziaływania mieszczą się w obszarze oddziaływania planowanego przedsięwzięcia - w zakresie, w jakim ich oddziaływania mogą prowadzić do skumulowania oddziaływań z planowanym przedsięwzięciem,

g) możliwości ograniczenia oddziaływania.

Jak wynika z przedstawionego uprzednio stanu faktycznego, Wójt w zaskarżonej decyzji szczegółowo odniósł się do ww. kwestii, każdorazowo wskazując podstawę prawną – określony pkt i literę z art. 63 ust. 1 u.u.i.ś.

Mając na uwadze niezwykle szczegółowe i wnikliwe ustalenia organu I instancji nie sposób zasadnie zarzucić niepełne i niewyczerpujące zebranie materiału dowodowego i braki w ustaleniach faktycznych w przedmiotowej sprawie. W ocenie Sądu zebrany materiał dowodowy był wystarczający dla rozpatrzenia sprawy i nie zawiera braków skutkujących uchyleniem decyzji wydanych w sprawie.

Z akt sprawy wynika bowiem, że Wójt Gminy S. dokonał analizy zgromadzonej dokumentacji, biorąc pod uwagę wniosek, kartę informacyjną, otrzymane opinie: Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w P., Dyrektora Zarządu Zlewni Wód Polskich w K. i Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K. i uwarunkowania wymienione w art. 63 ust. 1 u.u.i.ś., jak rodzaj, cechy i skalę przedsięwzięcia, wielkość zajmowanego terenu, zakres robót związanych z jego realizacją, prawdopodobieństwo, czas trwania, zasięg oddziaływania, możliwości ograniczenia oddziaływania oraz odwracalność oddziaływania, powiązania z innymi przedsięwzięciami, a także wykorzystanie zasobów naturalnych, różnorodność biologiczną, emisję i uciążliwości związane z eksploatacją przedsięwzięcia, gęstość zaludnienia wokół przedsięwzięcia oraz usytuowanie przedsięwzięcia względem obszarów wymagających specjalnej ochrony ze względu na występowanie gatunków roślin, grzybów i zwierząt, ich siedlisk lub siedlisk przyrodniczych objętych ochroną, w tym obszarów [...]. Skutkiem tej oceny całego zebranego materiału dowodowego zasadnie Wójt nie nałożył obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko.

Organy obu instancji zapewniły stronie skarżącej także czynny udział w sprawie i mogła ona zgłaszać wnioski, czy inne dowody. Skarżący mógł przedłożyć także opinie prywatne, czego nie uczynił, polemizując w istocie z ustaleniami organów obu instancji.

Nie jest bowiem, w świetle treści art. 77 § 1 k.p.a. tylko i wyłącznie obowiązkiem organu wszechstronne zbieranie materiału dowodowego służącego ustaleniu stanu faktycznego w sprawie. Także strony zobligowane są - zasadą współdziałania - do przedłożenia dowodów służących wyjaśnieniu sprawy, czy też naprowadzenia organu na okoliczności mające istotne znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Nie odnosi bowiem zamierzonego skutku gołosłowne kwestionowanie czynności i ustaleń organów, zwłaszcza gdy są poparte takim konkretnym materiałem dowodowym, jak w niniejszej sprawie. Przede wszystkim skarżący nie przedłożył żadnych dowodów na potwierdzenie swoich tez o pogorszeniu stanu wód, nie przedłożył żadnej ekspertyzy. Skarżący w odniesieniu do zbierania wód do studni chłonnej na poparcie zarzutu nierozpoznania tej kwestii wskazuje jako argument, że "to slogan powtarzany we wszystkich kartach informacyjnych przedsięwzięcia, których [...] też kilka [popełnił] w pracy zawodowej". Ilość i głębokość oczekiwanych przez Skarżącego analiz wierceń i warstw sugeruje wręcz brak możliwości ustalenia jakichkolwiek inwestycji w okolicy.

Z treści odwołania i skargi wynika bowiem w istocie, że rzeczywistym celem Skarżącego jest nie tyle zbadanie zgodności z prawem zaskarżonego aktu, co "pokrzyż[ować] plany [inwestorowi], rekompensując sobie doznane krzywdy i groźbę" – za skutki oddziaływania nie tylko obecnej (a nie dopiero planowanej) inwestycji, ale i osób trzecich względem stacji benzynowej, tj. jej klientów i osób korzystających z jej terenu ("rozwydrzonych grup małolatów, reklamujących się w godzinach ciszy nocnej mocą głośników zainstalowanych w swoich samochodach" i miłośników "akrobatyki samochodowej").

Nie jest jednak rolą organu wydającego decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach czy Sądu dochodzenie ew. roszczeń z tytułu immisji czy regulacja relacji międzyludzkich (zwłaszcza w relacji sąsiad stacji benzynowej a jej klienci). W niniejszej sprawie organy przewidziały szereg ściśle określonych warunków, które w ocenie Sądu winny zapewnić realizację ochrony środowiska, takie jak chociażby neutralizowanie wycieków, przekazywanie zanieczyszczonego gruntu do neutralizacji uprawnionym podmiotom, magazynowanie materiałów potencjalnie niebezpiecznych dla środowiska gruntowo-wodnego w szczelnych i zamykanych pojemnikach na utwardzonym podłożu, wykonanie szczelnych nienasiąkliwych powierzchni w rejonie tankowania i zrzutu paliwa oraz narażonych na ew. skażenie produktami ropopochodnymi, podczyszczanie wód w separatorze, ale przede wszystkim – monitorowanie stanu jakości wód podziemnych i coroczne raportowanie z badań wyspecjalizowanym organom ochrony środowiska.

Jeśli skarżący dysponuje dowodami na pogorszenie jego sytuacji w związku funkcjonowaniem dotychczasowej stacji paliw – winien wystąpić do odpowiednich organów (np. ochrony środowiska) o podjęcie stosownego działania lub z pozwami przed sądy powszechne (jak chociażby w przypadku immisji czy naruszeń z nadmiernym hałasem, którego źródłem są poszczególni klienci stacji). Podnoszone w tym zakresie zarzuty nie zostały poparte konkretnymi dowodami.

Przechodząc do pozostałych zarzutów skargi – w kontekście zarzucanego w treści skargi naruszenia art. 90 [ust. 1 pkt 2 lit. d] ustawy z dnia 09 czerwca 2011 r. – Prawo geologiczne i górnicze (Dz.U. z 2022 r., poz. 1072), w myśl którego dokumentację hydrogeologiczną sporządza się w celu określenia warunków hydrogeologicznych związanych z zamierzonym wykonywaniem przedsięwzięć mogących negatywnie oddziaływać na wody podziemne, w tym powodować ich zanieczyszczenie – Sąd wskazuje, że jak stanowi art. 1 ust. 1 tejże ustawy – określa ona zasady i warunki podejmowania, wykonywania oraz zakończenia działalności w zakresie: 1) prac geologicznych;

2) wydobywania kopalin ze złóż;

3) podziemnego bezzbiornikowego magazynowania substancji;

4) podziemnego składowania odpadów;

5) podziemnego składowania dwutlenku węgla w celu przeprowadzenia projektu demonstracyjnego wychwytu i składowania dwutlenku węgla.

Ponadto, o czym stanowi ust. 2, określa ona także:

1) wymagania w zakresie ochrony złóż kopalin, wód podziemnych oraz innych elementów środowiska w związku z wykonywaniem działalności, o której mowa w ust.1;

2) zasady wykonywania nadzoru i kontroli nad działalnością regulowaną ustawą.

Tym samym zarzut Skarżącego w tym zakresie nie mógł zostać uwzględniony. Planowane przedsięwzięcie w postaci budowy stacji paliw wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi oraz niezbędną infrastrukturą techniczną nie mieści się w powyższym katalogu, a zatem regulacje Prawa geologicznego i górniczego nie znajdują zastosowania w sprawie.

W art. 72 ust. 1 u.u.i.ś. wskazano, że wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje przed uzyskaniem m.in. koncesji na poszukiwanie lub rozpoznawanie kompleksu podziemnego składowania dwutlenku węgla, koncesji na wydobywanie kopalin ze złóż, koncesji na podziemne bezzbiornikowe magazynowanie substancji, koncesji na podziemne składowanie odpadów oraz koncesji na podziemne składowanie dwutlenku węgla - udzielanych na podstawie ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. - Prawo geologiczne i górnicze (pkt 4); decyzji zatwierdzającej plan ruchu dla wykonywania robót geologicznych związanych z poszukiwaniem i rozpoznawaniem złoża węglowodorów lub decyzji inwestycyjnej w celu wykonywania koncesji na poszukiwanie i rozpoznawanie złoża węglowodorów oraz wydobywanie węglowodorów ze złoża - wydawanych na podstawie ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. - Prawo geologiczne i górnicze (pkt 4a); decyzji zatwierdzającej plan ruchu dla wykonywania robót geologicznych na podstawie koncesji na poszukiwanie lub rozpoznawanie złoża kopaliny - wydawanej na podstawie ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. - Prawo geologiczne i górnicze (pkt 4b); decyzji określającej szczegółowe warunki wydobywania kopaliny - wydawanej na podstawie ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o zmianie ustawy - Prawo geologiczne i górnicze (pkt 5).

W art. 80 ust. 3 u.u.i.ś. wskazano dodatkowo, że w przypadku działalności określonej ustawą z dnia 9 czerwca 2011 r. - Prawo geologiczne i górnicze, innej niż przedsięwzięcia wymagające koncesji na poszukiwanie i rozpoznawanie złóż kopalin, kryterium oceny lokalizacji przedsięwzięcia jest nienaruszenie zamierzoną działalnością przeznaczenia nieruchomości określonego w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, jeżeli plan ten został uchwalony, oraz w odrębnych przepisach – co, w ocenie Sądu – potwierdza dodatkowo brak zasadności zarzutu Skarżącego. Przy tym art. 80 ust. 1 u.u.i.ś. wskazuje, że właściwy organ wydaje decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach biorąc pod uwagę wskazane w tym przepisie warunki – "jeżeli była przeprowadzona ocena oddziaływania na środowisko".

Odnośnie zarzutu wydania decyzji bez miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wskazać należy, że art. 80 ust. 2 zdanie pierwsze u.u.i.ś. (które nie zmieniło swego brzmienia od samego początku istnienia przepisu) stwierdza, że właściwy organ wydaje decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach po stwierdzeniu zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli plan ten został uchwalony.

W orzecznictwie wskazuje się, że "żaden z przepisów ustawy środowiskowej, jak również żaden przepis szczególny, nie uzależniają ustalenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia od uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Jedyna zależność między decyzją środowiskową a miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego wynika z art. 80 ust. 2 ustawy środowiskowej [tj. u.u.i.ś.], który nakazuje organowi zbadanie zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, ale tylko jeżeli plan ten został uchwalony. W konsekwencji brak jest podstaw do uznania, że wydanie decyzji środowiskowej uzależnione jest od uprzedniego uchwalenia (i wejścia w życie) miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego" (zob. wyrok NSA z 21 września 2021 r., III OSK 579/21; dostępne orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej "CBOSA").

Skoro zatem w niniejszej sprawie nie uchwalono miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego – organ mógł wydać decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach bez badania jej zgodności z miejscowym planem zagospodarowania. Trudno oczekiwać od organu badania zgodności z nieistniejącym bytem. Przy czym, wbrew tezie Skarżącego, organ odwoławczy wypowiedział się w tym zakresie – "[p]rawdą jest, że w przypadku obowiązywania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach winna być z nim zgodna, jednakże w przedmiotowej sprawie dla działki nr [...] nie obowiązuje plan" (vide s. 10 decyzji).

W odniesieniu do zarzutu skarżącego dotyczącego potencjalnego wybuchu instalacji planowanej stacji benzynowej – z opinii Dyrektora Zlewni wynika, że "konstrukcja zbiorników i ich wyposażenie w aparaturę umożliwiającą ciągły pomiar poziomu napełnienia i wykrycie ewentualnych nieszczelności oraz przestrzeganie zasad bezpieczeństwa określonych dla tego rodzaju obiektów pozwoli na ograniczenie ryzyka wystąpienia awarii do minimum" (s. 3 opinii). Na marginesie Sąd zauważa, że wybuchy stacji benzynowych nie stanowią powszechnego zdarzenia dnia codziennego, a zarazem także w przypadku choćby kamienic, w których funkcjonują instalacje gazowe – istnieje możliwość wybuchu.

Sąd zauważa także, co wskazywał także organ odwoławczy, że zgodnie z art. 72 ust. 1 pkt 1 i 3 u.u.i.ś. wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje przed uzyskaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, decyzji o zatwierdzeniu projektu zagospodarowania działki lub terenu lub projektu architektoniczno-budowlanego oraz decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych - wydawanych na podstawie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2021 r. poz. 2351 oraz z 2022 r. poz. 88) czy decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu - wydawanej na podstawie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

W orzecznictwie wskazuje się przy tym, że "co do zasady występuje związanie organu administracji architektoniczno-budowlanej decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach. Związanie to dotyczy charakterystycznych parametrów danej inwestycji i jej oddziaływania na środowisko, a więc nie zwalnia organu administracji architektoniczno-budowlanej od wynikającego z art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego obowiązku samodzielnego ocenienia zgodności planowanej inwestycji z wymogami ochrony środowiska, nie ograniczając się wyłącznie do ustaleń decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach" (zob. wyrok NSA z 11 lutego 2021 r., II OSK 2198/19, CBOSA).

Sąd uznał, że rozpoznając niniejszą sprawę organy ustrzegły się naruszeń procedury – w szerokim i niezbędnym zakresie gromadząc potrzebny materiał dowodowy oraz dokonując jego wyjątkowo wnikliwej oceny z poszanowaniem reguł określonych w art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Tak zgromadzony i oceniony materiał dowodowy stał się podstawą do prawidłowego zastosowania przepisów prawa i podjęcia decyzji o stwierdzeniu braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedmiotowego przedsięwzięcia przez organ I instancji, zasadnie następnie utrzymanej w mocy zaskarżoną decyzją SKO. Uzasadnienia obu tych decyzji w dostatecznym stopniu czynią zadość wymogom z art. 107 § 3 k.p.a. Sąd nie dostrzegł również uchybień w zakresie realizacji zasady budzenia zaufania (art. 8 k.p.a.) oraz zasady przekonywania (art. 11 k.p.a.), które miałyby wpływ na wynik sprawy. W szczególności lektura uzasadnienia zaskarżonej decyzji prowadzi do wniosku, że Kolegium, jako organ ponownie merytorycznie rozpoznający sprawę w jej całokształcie, prawidłowo wyjaśniło przesłanki, którymi kierowało się przy załatwieniu sprawy. Sam fakt, że w istotnej mierze wyjaśnienia te nawiązywały do rozważań organu I instancji – zasadnie przez Kolegium zaakceptowanych – oraz że nie spotkały się one z aprobatą skarżącego, nie świadczy o zasadności jego zarzutów w tym zakresie.

Sąd nie dopatrzył się także innych uchybień przepisów procesowych skutkujących uchyleniem zaskarżonej decyzji, czy poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Wszystkie te okoliczności ujmowane łącznie świadczą o niezasadności zarzutów skargi.

W tym stanie rzeczy Sąd, uznał że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji odpowiadają prawu, zatem na podstawie art. 151 P.p.s.a., Sąd skargę w całości oddalił, jak orzeczono w wyroku.

Wyjaśnić należy, że na podstawie art. 15zzs(4) ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 roku o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U z 2020 r., poz. 374, 567,568, 695), zmienioną ustawą z dnia 14 maja 2020 roku (Dz.U z 2020, poz. 875). Przewodnicząca Wydziału zarządziła rozpoznanie sprawy w składzie trzech sędziów na posiedzeniu niejawnym, mając na uwadze zasadę szybkości postępowania sądowego, zwłaszcza w sprawach których przedmiotem są decyzje o środowiskowych uwarunkowaniach dla realizacji przedsięwzięcia. Przed rozpoznaniem sprawy na posiedzeniu niejawnym stronom zapewniono przy tym możliwość wypowiedzenia się na piśmie i zgłoszenia ewentualnych wniosków dowodowych, które mogłyby być zgłoszone na rozprawie.