Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1151/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2011-03-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 306 par. 3, art. 306b, art. 306a par. 1
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Sygn. akt I SA/Kr 1151/10 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 9 marca 2011r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Stanisław Grzeszek, Sędziowie: WSA Bogusław Wolas (spr.), WSA Urszula Zięba, Protokolant: Iwona Sadowska - Białka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 marca 2011r., sprawy ze skargi S. G., na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia 29 kwietnia 2010r. Nr [...], w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia, - s k a r g ę o d d a l a -


UZASADNIENIE

S.G. domagał się wydania zaświadczenia w formie uwierzytelnionego odpisu jego komputerowej kartoteki ewidencji podatkowej za rok 2003 służącej do wydania nakazu płatniczego za ten rok. Wyjaśnił, że jego interes prawny w uzyskaniu zaświadczenia wynika z toczącego się postępowania przed Komendą Miejską Policji.

Postanowieniem z dnia 3 listopada 2009 r. Wójt Gminy C. odmówił wydania zaświadczenia o żądanej treści z uwagi na brak interesu prawnego w jego uzyskaniu.

Postanowieniem z dnia 17 grudnia 2009 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło w/w postanowienie i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Wskazano, że organ I instancji winien był zwrócić się do strony z zapytaniem czy domaga się zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach, czy też domaga się ustalenia stanu zaległości w podatku, jak również wezwać stronę do sprecyzowania żądania co do treści żądanego zaświadczenia. Przepisy Ordynacji podatkowej nie przewidują bowiem wydania zaświadczenia o treści wnioskowanej przez stronę w złożonym przez nią wniosku o wydanie zaświadczenia.

Wójt Gminy C. wezwał w związku z tym S.G. o sprecyzowanie żądania wydania zaświadczenia.

Odpowiadając na to wezwanie wnioskodawca wskazał, że domaga się wydania zaświadczenia o treści stwierdzającej jednoznacznie fakt, że jego zobowiązanie pieniężne z tytułu podatku rolnego, jako raty za IV kwartał 2003 roku zostało wykonane w formie polecenia przelewu bankowego z dnia 12 listopada 2003 roku z jego rachunku Nr (...) w Banku Spółdzielczym w N. na rachunek bankowy Urzędu Gminy C. Nr (...) w tymże banku, kwoty 22,70 zł tytułem: "4-rata zobowiązania pieniężnego za 2003 rok – W", to znaczy 5 dni przed upływem terminu wyznaczonego na dzień 17 listopada 2003 r. w decyzji/nakazie płatniczym łącznego zobowiązania pieniężnego na rok 2003 Nr nakazu [...] W. Wnioskodawca podał także szereg okoliczności związanych z wyjaśnieniem w 2005 rok sprawy powyższej zaległości oraz załączył potwierdzenie dokonania przelewu na kwotę 22,70 zł w dniu 12 listopada 2003 r. Podał, że jego interes prawny w wydaniu zaświadczenia o wskazanej treści to doprowadzenie do zgodności rzeczywistego stanu nieistnienia na dzień 12 listopada 2003 r. zaległości z jego strony w płatności zobowiązań podatkowych wobec Urzędu Gminy na rok 2003, a stanem prawnym ujętym w jego ewidencji podatkowej Nr. [...] za rok 2003 prowadzonej przez Urząd Gminy C. jako organ podatkowy.

Postanowieniem z dnia 25 stycznia 2010 r., nr [...] Wójt Gminy C. odmówił wydania zaświadczenia o żądanej treści.

Uzasadniając rozstrzygnięcia wskazał, że nie posiada dowodów księgowych w postaci wyciągów bankowych za rok 2003, które byłyby podstawą do wydania zaświadczenia potwierdzającego dokonanie przedmiotowego przelewu bankowego. Zgodnie z obowiązującymi przepisami dowody takie muszą być przechowywane przez 5 lat. Organ zwrócił uwagę, że jeżeli na poleceniu przelewu odciśnięty jest stempel Banku z datą 12 listopada 2003 r. to nie zachodzi potrzeba potwierdzenia tego faktu w treści żądanego zaświadczenia. Oznacza to również, że wnioskodawca nie posiada zaległości z tytułu IV raty podatku rolnego za 2003 rok.

Na powyższe postanowienie wnioskodawca wniósł zażalenie. W bardzo obszernym jego uzasadnieniu wskazał w szczególności, że istotny jest fakt wplątania jego osoby do postępowania organów ścigania, jako dłużnika Urzędu, co godzi w poczucie jego godności. Zarzucił, że organ nie zapoznał się z aktami dotyczącymi wyjaśnienia w 2005 r. kwestii w/w zaległości, jak również skrócił treść zgłoszonego żądania. Podał również, że w związku z faktem bezprawnego zniszczenia dowodów księgowych za 2003 r. wystąpił do Banku Spółdzielczego z wnioskiem o wydanie zaświadczenia, że na rachunek bankowy Urzędu Gminy C. wpłynęła dnia 12 listopada 2003 r. kwota 22,70 zł zadysponowana przez niego poleceniem przelewu z tego samego dnia. Zaświadczenie takie otrzymał. Znajduje się w nim także informacja, że wydruk z kartoteki klienta wraz z dokumentami źródłowymi (poleceniem przelewu) otrzymał na bieżąco Urząd Gminy C. na ogólnych zasadach. Pismo to otrzymał Urząd Gminy. Zdaniem wnioskodawcy dowód ten obala argumentację organu I instancji zawartą w uzasadnieniu postanowienia z dnia 25 stycznia 2010 r.

Postanowieniem z dnia 29 kwietnia 2010 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji.

W uzasadnieniu wskazano, że organ wydaje zaświadczenie w granicach żądania wnioskodawcy. Nie jest więc dopuszczalne wydanie zaświadczenia o innej niż żądana treść. Zwrócono uwagę, że przed wydanie zaświadczenia organ może prowadzić w niezbędnym zakresie postępowanie wyjaśniające, którego istota sprowadza się do badania okoliczności wynikających z posiadanych przez organ ewidencji, rejestrów i innych danych pod kątem możliwości urzędowego stwierdzenia znanych faktów lub stanu prawnego w zakresie danych, które pozostają w jego posiadaniu. Organ nie może zatem wykorzystać danych, które nie znajdują się w jego dyspozycji a tym samym do postępowania nie mają zastosowania zasady gromadzenia dowodów wynikające z Ordynacji podatkowej, w szczególności art. 180. Organ II instancji podkreślił w związku z tym, że w sytuacji gdy dowodowy księgowe za 2003 r. zostały zniszczone, a jedynie one mogłyby potwierdzić stan faktyczny w przedmiocie przekazania przelewem przedmiotowej raty podatku i mają istotny wpływ na treść żądanego zaświadczenia, to wydanie postanowienia o odmowie wydania zaświadczenia o żądanej treści było uzasadnione.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, S. G. podał, że utrzymanie w mocy postanowienia organu I instancji jest niezgodne z prawem i niesprawiedliwe. W uzasadnieniu skargi skarżący powtórzył argumentację zawartą w pismach kierowanych do organów na etapie postępowania administracyjnego. W szczególności podkreślił, że Wójt Gminy C. nie sięgnął do podanych mu dokumentów z roku 2005 ani żadnych innych i nie przeprowadził wnioskowanych przez skarżącego czynności kontrolnych z tytułu sprawowanego nadzoru dla wyjaśnienia powodu oraz podstawy, w oparciu o którą Urząd Gminy C. wskazał min. jego osobę jako dłużnika podatku za IV kwartał 2003 roku. Podał, że zaświadczenie z banku odpowiadało wymogom określonym w art. 194§1 i §2 Ordynacji podatkowej, a zatem winien ten dowód być respektowany przez organy w prowadzonym postępowaniu. Z chwilą otrzymania tego dokumentu przez Wójta Gminy C. została usunięta przeszkoda, na którą powoływały się organy wydając kwestionowane postanowienia. Organy te nie honorowały także innych, złożonych przez skarżącego dowodów dokonania przelewu. Skarżący zarzucił organowi II instancji naruszenie art. 210§4 Ordynacji podatkowej, gdyż nie wskazał on faktów, które uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności. Nie zgodził się on także ze stanowiskiem organu, że art. 180 Ordynacji podatkowej nie znajdzie w sprawie zastosowania. Zdaniem S. G., utrzymanie w ewidencji nieprawdziwych zapisów i posłużenie się nimi w materiałach przedstawionych organom ścigania nosi znamiona poświadczenia nieprawdy w dokumentach urzędowych.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie i podtrzymało dotychczasowe stanowisko w sprawie. Organ podkreślił, że zaświadczenie wydaje się na podstawie dokumentacji danego organu podatkowego, a nie na podstawie dokumentacji przedstawionej przez wnioskodawcę.

Na rozprawie w dniu 9 marca 2011 r. Sąd dopuścił dowód z pisma Banku Spółdzielczego z dnia 1 lutego 2010 r. na okoliczność zapłaty zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za IV kwartał 2003 r. i przesłania wydruku do Urzędu Gminy C.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przepisy dotyczące wydawania zaświadczeń znajdują się w Dziale VIIIA ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity: Dz.U. z 2005 r., nr 8, poz. 60 z późn. zm., dalej określanej skrótem "O.p."). Z przepisów tych wynika, iż zaświadczenie potwierdza stan faktyczny lub prawny istniejący w dniu jego wydania (art. 306a§3 O.p.). Organ podatkowy jest obowiązany wydać zaświadczenie, jeżeli chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów lub z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Przed wydaniem zaświadczenia, może przeprowadzić w niezbędnym zakresie postępowanie wyjaśniające (art. 306b O.p.). Zaświadczenie o niezaleganiu w podatkach lub stwierdzające stan zaległości wydaje się na podstawie dokumentacji danego organu podatkowego oraz informacji otrzymanych od innych organów podatkowych (art. 306e§1 O.p.). Z regulacji powyższej wynika zatem, iż podstawą do wydania zaświadczenia przez dany organ są wyłącznie prowadzone przez niego "ewidencje, rejestry lub inne dane znajdujące się w jego posiadaniu", a w przypadku zaświadczenia, o którym mowa w w/w art. 306e§1 O.p. oprócz dokumentacji danego organu podatkowego, także informacje otrzymane od innych organów podatkowych. Wynikające z powyższych dokumentów (danych) informacje determinują możliwość wydania zaświadczenia o określonej treści. Podkreślić należy, że wydanie zaświadczenia jest czynnością materialno-techniczną i urzędowym zarazem potwierdzeniem określonych faktów lub stanu prawnego. Jego istota sprowadza się do tego, że nie rozstrzyga ono o żadnych prawach lub obowiązkach i nie może tworzyć nowej sytuacji prawnej. Jest zatem – co w świetle okoliczności niniejszej sprawy wymaga szczególnego podkreślenia – wyłącznie przejawem tego, co zawarte jest w źródłach, na których bazuje organ wydający zaświadczenie. W postępowaniu o wydanie zaświadczenia organ nie jest uprawniony do dokonywania ocen prawnych w zakresie zgodności z przepisami prawa tego, co w przedmiocie objętym żądaniem wynika z materiałów, na których opiera się organ, czy to co w tym materiale jest winno było być właśnie takie, lecz jedynie ma obowiązek w oparciu o ten materiał ustalić, jak ów przedmiot się przejawia w tym materiale, jaki jest w jego świetle (wyrok WSA w Warszawie z dnia 21 listopada 2008 r., sygn. akt III SA/Wa 1612/08, orzeczenia.nsa.gov.pl). W wyroku z dnia 21 lipca 2005 r., sygn. akt OSK 1777/04, Naczelny Sąd Administracyjny, powołując się na wcześniejsze orzecznictwo sądowoadministracyjne (wyrok NSA z dnia 25 października 2000 r., sygn. akt V SA 760/00, LEX nr 50109, a także wyrok NSA z dnia 18 marca 1998 r. II SA 125/98 LEX nr 41283), wskazał, a Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni powyższy pogląd podziela, że na postępowanie wyjaśniające poprzedzające wydanie bądź odmowę wydania zaświadczenia składają się czynności o charakterze materialno-technicznym. W ramach takiego postępowania organ bada, jakiego rodzaju źródło może zawierać żądane dane, a także czy dane te dotyczą stanu faktycznego bądź stanu prawnego, którego poświadczenia domaga się wnioskodawca. Postępowanie to sprowadza się zatem do badania okoliczności wynikających z posiadanych przez organ ewidencji, rejestrów i innych danych. Nie można drogą zaświadczenia wywołać skutków kształtujących stosunki prawne, tj. przyznawać albo ograniczyć bądź pozbawić uprawnienia.

W rozpoznawanej sprawie skarżący ściśle sprecyzował treść zaświadczenia, o którego wydanie wnosił. Przedstawiając w skrócie treść tego żądania - domagał się on wydania zaświadczenia o treści stwierdzającej fakt, że zobowiązanie pieniężne z tytułu czwartej raty podatku rolnego za 2003 rok zostało przez niego zapłacone w formie polecenia przelewu bankowego z dnia 12 listopada 2003 r. Słusznie organy zwróciły uwagę, że treścią tego żądania były związane. Sąd podziela także stanowisko organu I instancji, zaakceptowane przez SKO, że z uwagi na brak (zniszczenie) dowodów księgowych za 2003 r. nie był w stanie wydać zaświadczenia o żądanej treści. Okoliczność, że skarżący przedłożył szereg dowodów – dokumentów, z których wynika, że należność z tytułu czwartej raty podatku rolnego za 2003 r. została zapłacona nie może wpłynąć na zmianę tej oceny. Sąd jeszcze raz podkreśla, cytując w tym zakresie wyrok NSA z dnia 19 maja 2009 r., sygn. akt II FSK 143/08, Lex nr 551639, że postępowanie określone w art. 306b § 2 O.p. jest postępowaniem wyjaśniającym, nie jest natomiast sensu stricte postępowaniem dowodowym. Postępowanie to jest ograniczone do minimum niezbędnego do urzędowego stwierdzenia znanych faktów lub stanu prawnego, w zakresie danych pozostających w dyspozycji organu podatkowego mającego wydać zaświadczenie. W ramach tego postępowania obowiązkiem organu podatkowego, jest dokonanie w pierwszej kolejności porównania treści żądania strony ze stanem rzeczy wynikającym z prowadzonych przez niego ewidencji, rejestrów lub innych danych znajdujących się w jego posiadaniu (art. 306b § 1). Tym samym możliwość odpowiedniego stosowania w jego ramach przepisów działu IV Ordynacji podatkowej jest ograniczona (zob. J. Zubrzycki (w:) B. Adamiak, J. Borkowski, R. Mastalski, J. Zubrzucki, Ordynacja podatkowa. Komentarz, Wrocław 2008 str. 1131). Tak więc zakres dokonywanych ustaleń jest również ograniczony, bowiem wydający zaświadczenie organ nie ma kompetencji do wykorzystywania na potrzeby jego wystawienia danych, które nie znajdują się w dyspozycji tegoż organu. W konsekwencji do postępowania tego nie mają zastosowania zasady gromadzenia dowodów, które uregulowane zostały w szczególności w przepisach Działu IV O.p. Jak zaznaczył w w/w wyroku Naczelny Sąd Administracyjny, a Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni pogląd ten podziela, na gruncie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego sformułowano tezę, że określenie "danych znajdujących się w jego posiadaniu" (art. 218 § 1 k.p.a.) nie może być rozumiane dowolnie i rozszerzająco, a więc nie może obejmować także danych dostarczonych właściwemu organowi przez osobę ubiegającą się o zaświadczenie w celu potwierdzenia faktów z tych danych wynikających (tak NSA w wyroku z 21 stycznia 1997 r., sygn. akt SA/Łd 3105/95, OSP 1998 r. Nr 6, poz. 106 wraz z aprobującą glosą E. Ochendowskiego). Skoro organ nie dysponował już dowodami księgowymi za 2003 r., nie mógł wydać zaświadczenia o treści żądanej przez skarżącego, a dotyczącej uregulowania należności podatkowej przelewem. Kwestie związane z ewentualnymi nieprawidłowościami przy niszczeniu tych dowodów księgowych, na które powołuje się skarżący, nie podlegają badaniu w postępowaniu dotyczącym wydawania zaświadczeń i pozostają bez wpływu na jego wynik. Sąd podkreśla poza tym, że organ odmówił wydania zaświadczenia o treści żądanej przez skarżącego, co wcale nie przesądza o istnieniu zobowiązania podatkowego w podatku rolnym za 2003 r. Przyznał to zresztą organ I instancji w końcowej części uzasadnienia postanowienia z dnia 25 stycznia 2010 r., podając, że posiadanie przez skarżącego potwierdzenia dokonania przelewu oznacza, że nie posiada on przedmiotowej zaległości podatkowej.

Sąd stwierdza, że z uwagi na w/w okoliczności nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów postępowania, w szczególności tych regulujących prowadzenie postępowania dowodowego. Tym samym nie stwierdził także, aby zaskarżone postanowienie naruszało art. 210§4 O.p.

Z powyższych względów, uznając skargę za nieuzasadnioną, Sąd orzekł o jej oddaleniu, biorąc za podstawę swego rozstrzygnięcia art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 , poz. 1270 ze zm.).