Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 28/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2014-05-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 112,  art. 245 par. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Kupiec, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik, Sędzia WSA Marzanna Sałuda (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Anna Wandoch, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 maja 2014 r. przy udziale – sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. w J. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług (odmowa uchylenia decyzji ostatecznej) 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku; 3. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w K. na rzecz strony skarżącej kwotę [...] zł (słownie: [...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją nr [...] z [...] r. Dyrektor Izby Skarbowej w K. na podstawie art. 233 §1 pkt 1, art. 13 §1 pkt 2 lit. c. oraz art. 221 i art. 240 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 749 z późn. zm.) - po rozpatrzeniu odwołania z dnia 14 sierpnia 2013 roku od decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] roku, znak: [...] odmawiającej uchylenia decyzji ostatecznej Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] roku, znak: [...] , utrzymującej w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w D. z dnia [...] roku, nr [...] orzekającą o solidarnej odpowiedzialności podatkowej "A" Sp. z o.o. o odpowiedzialności jako osoby trzeciej jako nabywcy składników majątku "B" Sp. z o.o. z tytułu zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług za listopad 2004 r. w wysokości [...] zł wraz z należnymi odsetkami za zwłokę w wysokości 11433i kosztami postępowania egzekucyjnego w wysokości [...] zł utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Stan sprawy jest następujący:

Na mocy aktu notarialnego z dnia [...] roku, Rep. A nr [...] K. P. i Z. W. działający w imieniu Spółki z o.o. "B" z siedzibą w D. przenieśli w trybie art. 453 kodeksu cywilnego (celem wygaśnięcia zobowiązań Spółki "B" wobec Spółki "A" ) na rzecz Spółki z o.o "A" . z siedzibą w D. prawo własności nieruchomości oznaczonej nr geodezyjnym [...] objętej księgą wieczystą Kw nr [...] oraz nieruchomości oznaczonej nr geodezyjnym 87 objętej księgą wieczystą Kw nr [...] prowadzonych przez Sąd Rejonowy w D. M. G. , działająca w imieniu "A" Spółki z o.o. własność ww. nieruchomości przyjęła oraz oświadczyła, że na skutek nabycia tych nieruchomości wierzytelność Spółki "A" w stosunku do Spółki "B" w wysokości [...] zł wygasła.

Strona w dniu [...] r złożyła deklarację VAT – 7 za listopad 2004r w której wykazała podatek do zapłaty w kwocie [...] zł . W związku z tym że strona nie zapłaciła całej kwoty wynikającej z deklaracji organ wystawił tytuły wykonawczy nr [...] na kwotę [...] zł. Z uwagi na to iż kwota ta nie została w całości uregulowana Naczelnik Urzędu Skarbowego w D. decyzją z dnia [...]r. Nr [...] - na podstawie art. 112 Ordynacji podatkowej - orzekł o solidarnej odpowiedzialności podatkowej "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w J., jako osoby trzeciej, czyli nabywcy ww. składników majątku ""B" " Sp. z o.o. z siedzibą w D. , wraz z tą spółką, za zaległości podatkowe ""B" " Sp. z o.o. z tytułu: podatku od towarów i usług za listopad 2004r. w kwocie [...] zł, należnych odsetek za zwłokę od ww. zaległości obliczonych do dnia nabycia składników majątku ww. spółki ""B" " w kwocie [....] zł i kosztów postępowania egzekucyjnego - [...] zł.

Ww. decyzja, zgodnie z art. 8 ustawy z dnia 7 listopada 2008r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2008r., Nr 209, poz. 1318), wydana została na podstawie art. 112 Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym przed dniem wejścia w życie zmian wprowadzonych ww. ustawą (tj. od 1 stycznia 2009 roku) ponieważ stan faktyczny obejmował zaległości podatkowe powstałe przed wejściem ww. noweli w życie, tj. zaległości za 2004 rok.

Według brzmienia art. 112 Ordynacji podatkowej przed wejściem w życie ww. ustawy organy podatkowe posiadały kompetencje do orzekania o odpowiedzialności podatkowej nabywców składników majątku. Zgodnie bowiem z art. 112 § 1 pkt 3 ww. ustawy nabywca składników majątku związanego z prowadzoną działalnością gospodarczą wymienionych w § 2, jeżeli ich wartość jednostkowa w dniu zbycia wynosi co najmniej [...] zł - odpowiada całym swoim majątkiem solidarnie z podatnikiem za powstałe do dnia nabycia zaległości podatkowe związane z prowadzoną działalnością gospodarczą.

Decyzja ta była przedmiotem odwołania do organu odwoławczego który utrzymał sporną decyzję w mocy. Ta następnie była poddana kontroli sądowej i w jej wyniku Wojewódzki Sąd Administracyjny skargę oddalił wyrokiem z 11.02.2011 r.

Pismem z [... ] roku pełnomocnik Sp. z o.o. "A" złożył do organu wniosek o wznowienie postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 ww. Ordynacji podatkowej zakończonego decyzją ostateczną organu odwoławczego z 7[...] roku nr [...] .

Ww. postępowanie zostało wznowione w dniu 8.04.2013 r. z dniem doręczenia postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w K. wydanego na podstawie art. 243 § 1 i § 2 oraz art. 244 § 1 Ordynacja podatkowa – dalej O.p.

Po rozpatrzeniu i analizie materiału dowodowego Dyrektor Izby Skarbowej w K. decyzją z dnia [...] r. odmówił uchylenia decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w K. z [...] roku, nr [...] na podstawie art. 245 § 1 pkt 2 O.p.

Od ww. decyzji pełnomocnik Spółki złożył odwołanie w którym zarzucono naruszenie przepisów:

1. postępowania, które, zdaniem pełnomocnika mają istotny wpływ na wynik sprawy, a to:

1) art. 240 § 1 pkt 5 O.p., poprzez nieuzasadnione przyjęcie, iż brak jest przesłanki wymienionej w tym przepisie do uchylenia ostatecznej decyzji organu podatkowego drugiej instancji,

2) art. 122 O.p., poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy,

3) art. 124 O.p., poprzez nie wyjaśnienie zasadności przesłanek, które legły u podstaw wydania decyzji,

4) art. 180 O O.p., poprzez pominięcie dowodów mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy,

5) art. 191 O.p., poprzez naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów,

6) art. 210 § 4 O.p., poprzez niewłaściwe, nieodpowiadającego wymogom określonym w tym przepisie uzasadnienie decyzji.

2. przepisów prawa materialnego - ustawy z dnia 28 lutego 2003 roku Prawo upadłościowe i naprawcze w zakresie dotyczącym interpretacji bezskuteczności względnej i jej skutków dla niniejszego postępowania.

W wyniku ponownego rozpoznania sprawy organ odwoławczy decyzją z dnia 21.10.2013r. utrzymał sporną decyzję w mocy.

W decyzji stwierdził, iż we wniosku pełnomocnik jako podstawę wznowienia postępowania w ww. sprawie wskazał przepis art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję. Według Pełnomocnika Spółki ww. przesłanka została spełniona z uwagi na wyrok z dnia [...] r. Sygn. akt: [...] Sądu Okręgowego w K. I Wydziału Cywilnego, w którym Sąd stwierdził bezskuteczność w stosunku do masy upadłości "B" Sp. z o.o. w D. czynności prawnej polegającej na zawarciu z "A" Sp. z o.o. umowy przeniesienia prawa własności nieruchomości wymienionych w akcie notarialnym Rep[...] .

Pełnomocnik wskazał, że wynikiem powyższej okoliczności jest zmiana w zakresie podmiotowym co do odpowiedzialności osób trzecich za zobowiązania podatkowe. W jego ocenie cyt.: "Orzeczenie Sądu Okręgowego w K. stwarza zatem stan, iż czynność sprzedaży pozostaje co prawda ważna, co do zasady, ale jest bezskuteczna w stosunkach między upadłym, a Spółką z o.o. "A" . Zważywszy, iż skutek ten występuje ex tunc czyli z mocą wsteczną to odpada przesłanka odpowiedzialności solidarnej "A" spółka z ograniczoną odpowiedzialnością przewidziana w art. 112 Ordynacji podatkowej."

Organ stwierdził, iż na wniosek Sp. z o.o. "B" z dnia [...] roku (złożony 3 miesiące i 24 dni od przeniesienia prawa własności ww. nieruchomości) w dniu [...] r. Sąd Rejonowy K. w K. Wydział X Gospodarczy ogłosił upadłość obejmującą likwidację majątku Spółki "B" .

Z wniosku Sp. z o.o. "A" o wydanie interpretacji indywidualnej z [...] r. wynika, iż Syndyk masy upadłości "B" Sp. z o.o., mając na uwadze przepisy prawa upadłościowego i naprawczego dotyczące bezskuteczności czynności prawnych upadłego, wystąpił do Spółki "A" o zwrot nieruchomości, których prawo własności przeniesiono umową z dnia [...] r. Ponieważ ich przekazanie nie było możliwe, w związku z ich sprzedażą przez Spółkę "A" , domagał się wypłaty ich równowartości w pieniądzach.

W związku z powyższym z powództwa Syndyka masy upadłości Spółki "B" Sp. z o.o. w upadłości toczyło się postępowanie przed Sądem Okręgowym w K. . Wyrokiem z [...] roku, Sygn. Akt: [...] Sąd Okręgowy w K. I Wydział Cywilny stwierdził bezskuteczność w stosunku do masy upadłości "B" Sp. z o.o. czynności prawnej polegającej na zawarciu z pozwaną "A" Sp. z o.o. w dniu [...] r. w formie aktu notarialnego umowy przeniesienia własności nieruchomości niezabudowanej działki gruntu oznaczonej numerem geodezyjnym [...] objętej księgą wieczystą numer [...] prowadzoną przez Sąd Rejonowy w D. oraz umowy przeniesienia własności nieruchomości zabudowanej działki gruntu oznaczonej numerem geodezyjnym [...] , objętej Księgą Wieczystą numer [...] , prowadzoną przez Sąd Rejonowy w D. . Jednocześnie ww. wyrokiem Sąd zasądził od pozwanej spółki "A" na rzecz powoda m.in. kwotę [...] zł z ustawowymi odsetkami.

Z powyższych okoliczności zdaniem pełnomocnika Strony wynikał fakt, iż wyrok Sądu Okręgowego w K. I Wydział Cywilny z [...] roku stanowi w sprawie nową okoliczność faktyczną, która ma charakter nowy w stosunku do poprzednio prowadzonego postępowania w związku z czym wydana decyzja nie jest prawidłowa.

Dyrektor Izby Skarbowej w K. wskazał, że wznowienie postępowania, daje możliwość ponownego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy podatkowej zakończonej już ostateczną decyzją jeżeli postępowanie, w którym została ona wydana, było dotknięte jedną z wad wymienionych w art. 240 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa. Nie dokonuje się w tym trybie całościowej oceny prawidłowości przeprowadzenia postępowania - w tym postępowania dowodowego - oceny zebranych dowodów, czy stwierdzenia dokonania uchybień w innym zakresie, a jedynie ustalenia wymaga, czy zaszła któraś z przesłanek enumeracyjnie wyliczonych w ustawie. Wznowienie postępowania prowadzi zatem do eliminacji wadliwości procesowych, które istnieją w ostatecznej decyzji lub postanowieniu. Przedmiotem postępowania wznowieniowego jedynie jest zbadanie czy zaszły okoliczności wyliczone w art. 240 § 1 O.p.

Zgodnie z art. 240 § 1 pkt 5 O.p. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję. Przepis ten ma zastosowanie, gdy spełnione są łącznie przesłanki: ujawnione okoliczności faktyczne lub dowody istotne dla sprawy są nowe, "nowe okoliczności faktyczne", "nowe dowody" istnieją w dniu wydania decyzji ostatecznej, nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody nie były znane organowi, który wydal decyzję. Powyższe oznacza więc, że w braku jednej z wymienionych cech tych okoliczności czy dowodów nie można uznać, by zaistniała przesłanka do wznowienia postępowania.

Organ odnosząc się do twierdzenia pełnomocnika, że cyt: "(...) nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody to zarówno okoliczności faktyczne lub dowody nowo odkryte, jak również po raz pierwszy zgłoszone przez stronę stwierdził, że jest to faktycznie tylko jeden z elementów koniecznych, lecz niewystarczających do stwierdzenia, że zaistniała przesłanka do wznowienia postępowania. Przepis art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej wymaga bowiem kumulatywnego spełnienia wszystkich wymienionych wyżej trzech przesłanek.

Dyrektor Izby Skarbowej w K. podkreślił, że podnoszony przez stronę wyrok orzekł o bezskuteczności wobec masy upadłości czynności prawnej polegającej na zawarciu umowy przeniesienia prawa własności nieruchomości.

Badając czy przedmiotowy wyrok stanowi nowy dowód lub nową okoliczność, stwierdził, że ww. wyrok zapadł w dniu [...] roku, natomiast postępowanie, zakończone zostało ostateczną decyzją Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] roku. Tak więc proste porównanie ww. dat wskazuje, że przedmiotowy wyrok zapadł dopiero po wydaniu ww. decyzji, co oznacza, że przedmiotowy wyrok stanowi nowy dowód a fakt, uznania bezskuteczności wobec masy upadłości czynności prawnej polegającej na zawarciu umowy przeniesienia prawa własności nieruchomości stanowi nową okoliczność w sprawie.

Dyrektor Izby Skarbowej w K. stwierdził, iż w momencie wydania decyzji z dnia [...] r. nie był wydany wyrok o sygn. Akt: [...] tak więc dowód ten i okoliczności które z niego wynikają nie były i nie mogły być znane organowi wydającemu decyzję.

Następnie organ poddał analizie czy przedmiotowy wyrok i wynikające z niego okoliczności istniały w dniu wydania przez Dyrektora Izby Skarbowej w K. to jest w dniu [...] roku, decyzji znak: [...] .

Organ stwierdził, iż w okolicznościach niniejszej sprawy należy oddzielić kwestię samego wyroku (jako dowodu) od kwestii okoliczności, które z wyroku tego wynikają. Odnosząc się do kwestii istnienia wyroku (jako dowodu) w dniu wydania ostatecznej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] roku, powtórzył organ, że przedmiotowy wyrok zapadł dopiero po wydaniu ww. decyzji, co wskazuje jednoznacznie, że nie istniał on w dniu wydania ww. decyzji. Powyższe oznacza więc, że wyrok z [...] roku sygn. [...] nie spełnia warunku istnienia dowodu w dniu wydania decyzji. Zatem skoro przedmiotowy wyrok nie spełnia ww. warunku, to stwierdzić należy, że dalsza jego analiza pod kątem tego czy jest on istotny w przedmiotowej sprawie staje się zbędna.

Odnosząc się do kwestii istnienia - w dniu wydania ww. decyzji - okoliczności wynikających z ww. wyroku oraz do kwestii istotności tych okoliczności, a więc do tego czy mogą one mieć wpływ na odmienne rozstrzygniecie organ stwierdził , iż dla dokonania oceny skutków wyroku z [...] . dla Sp. z o.o. "A" na gruncie przepisów prawa podatkowego dotyczącego odpowiedzialności w trybie art. 112 Ordynacji podatkowej, konieczne jest przedstawienie skutków prawnych uznania za bezskuteczne wobec masy upadłości czynności prawnej polegającej na zawarciu umowy przeniesienia prawa własności nieruchomości.

Z wyroku wynika, że Sąd uznał za bezskuteczną umowę wobec masy upadłości Spółki. Taką bezskuteczność określa się mianem bezskuteczności względnej. Ten rodzaj bezskuteczności może być stwierdzony ex lege lub na mocy konstytutywnego orzeczenia sądu. Bezskuteczność względna czynności prawnej oznacza, że dana czynność prawna nie wywiera skutków prawnych względem konkretnych osób chronionych przez prawo. Bezskuteczność względna służy ochronie interesów osoby trzeciej poprzez uznanie za bezskuteczną względem niej danej czynności prawnej, przy jednoczesnym utrzymaniu ważności czynności, tzn. nadal wywołuje ona zamierzone skutki prawne między jej uczestnikami - czynność ta jest od samego początku ważna, a jedynie wobec określonych osób (podmiotów) nieskuteczna. Uznanie czynności za bezskuteczną wobec osoby trzeciej oznacza, że jej konsekwencje prawne występują nadal w takim zakresie, w jakim da się to pogodzić z realizacją roszczeń tej osoby. Czynność taka może wiec w dalszym ciągu stanowić podstawę dla oceny stosunków prawnych miedzy stronami. W literaturze przyjmuje się, że bezskuteczność względna jest to pełna skuteczność czynności prawnej wobec wszystkich, związana z nieskutecznością tej czynności wobec określonej osoby lub osób. W tym przypadku wadliwości nie jest kwestionowana ważność czynności prawnej, jedynie skuteczność jej wobec pewnych osób (podmiotów) jest wyłączona - w omawianym wyroku - nieskuteczna wobec masy upadłości Spółki "B" Sp. z o.o.

Podkreślił organ, że wyrok z [...] r. zapadł w związku z wystąpieniem Syndyka masy upadłości Spółki "B" o uznanie za bezskuteczną w stosunku do masy upadłości tej Spółki umowy przeniesienia prawa własności nieruchomości zawartej przez upadłego w ciągu roku przed dniem złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości w związku z art. 127 ustawy z dnia 28.02.2003r. Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz. U. z 2009r. Nr 175, poz. 1361 z późn. zm.). W judykaturze panuje zgoda co do tego, że ogłoszenie upadłości jest zdarzeniem o charakterze konstytutywnym, powodującym szereg istotnych zmian w sytuacji upadłego w tym m.in. bezskuteczność umów zawartych przed złożeniem wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki (przepisy prawa upadłościowego i naprawczego 127 i n.) - tak wyrok SN z 22.06.2007r. sygn. akt V CSK 106/07. Powyższe ma na celu ochronę wszystkich wierzycieli upadłej Spółki. Ww. przepisy chronią wierzycieli przed wpływem negatywnych skutków czynności prawnych podjętych przez Spółkę na możliwość zaspokojenia wierzycieli w postępowaniu upadłościowym - tak wyr. SN z 16.04.20lOr. sygn. akt IV CSK 424/09.

Względność bezskuteczności czynności prawnej podjętej przed złożeniem wniosku o ogłoszenie upadłości, polega na tym, że pozostaje ona ważna, jednak w stosunku do masy upadłości traktowana jest, jako czynność niepowodująca przewidzianych w niej skutków prawnych - tak wyrok SN z 22.06.2007r. V CSK 106/07. Jak wyżej wskazano bezskuteczność względna ma ten skutek, że jest nieskuteczna wobec określonych osób (podmiotów).

Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy, organ stwierdził, że w wyniku ww. wyroku Sądu Okręgowego nastąpiła bezskuteczność względna dokonanej czynności prawnej w stosunku do masy upadłości, a nie w stosunku do nabywcy, tj. Spółki "A" Sp. z o.o. Zatem pomimo zaistnienia ww. bezskuteczności względnej - Spółka "A" Sp. z o.o. pozostała nabywca przedmiotowych składników majątkowych, a skoro tak to podlegała odpowiedzialności podatkowej w myśl art. 112 Ordynacji podatkowej aż do momentu realizacji zobowiązania wynikającego z ww. decyzji ostatecznej.

Wobec powyższego w ocenie organu powyższy wyrok Sądu Okręgowego w żaden sposób nie sprawia, że zmieniły się okoliczności faktyczne sprawy, wpływające na ocenę sytuacji prawnej Sp. z o.o. "A" jako strony ww. umowy przeniesienia prawa własności nieruchomości i jako osoby trzeciej odpowiedzialnej za długi zbywcy. W tych okolicznościach stwierdzić należy, że bez znaczenia na ww. ocenę pozostaje kwestia mocy obowiązywania ww. wyroku, a co za tym idzie okoliczności z niego wynikających.

Podkreślił organ, że orzeczenie które zapada cyt: "(...) w sprawie o uznanie czynności prawnej dokonanej z pokrzywdzeniem wierzycieli za bezskuteczną, ma charakter konstytutywny (M. Sychowicz (w:) Komentarz..., s.617). Orzeczenie to "wywiera skutki dopiero z chwilą swego uprawomocnienia się, a w związku z tym okoliczności z czasu przed jego wydaniem nie mogą wywołać poprzednio żadnych skutków i dlatego nie mogą uzasadniać uchylenia lub ograniczenia za czas poprzedni obowiązków (...) zasądzonych prawomocnym wyrokiem." (por. uchwała Sądu Najwyższego składu 7 sędziów z dnia 165 listopada 1954r., I CO 41/54, LEX nr 117975)."

Biorąc powyższe pod uwagę organ stwierdził, że okoliczność wystąpienia bezskuteczności względnej dokonanej czynności prawnej w stosunku do masy upadłości nie ma żadnego znaczenia w przedmiotowej sprawie. Orzeczenie takie ma charakter konstytutywny, a więc wywiera skutki dopiero z chwilą swego uprawomocnienia się wyroku Sądu. Co prawda wywołuje ono skutki ex tunc, jednak podkreślenia wymaga fakt, że skutek ten dotyczy jedynie masy upadłości. Zatem dokonana czynność pomiędzy "B" sp. z o.o. z "A" sp. z o.o. jest ważna. Z powyższego wynika więc, że "A" sp. z o.o. pozostała nabywcą nieruchomości, co oznacza, że brak jest podstaw do stwierdzenia, że przestały istnieć przesłanki wymienione w art. 112 § 1 Ordynacji podatkowej (w brzmieniu obowiązującym przed dniem wejścia w życie ww. ustawy z dnia 1 stycznia 2009 roku.) Tym samym wyrok Sądu Okręgowego w K. I Wydział Cywilny z dnia [...] . Sygn. Akt[...] oraz wynikające z niego okoliczności nie stanowią w przedmiotowej sprawie istniejącej w dniu wydania decyzji "nowej okoliczności" ani "nowego dowodu" w świetle 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej.

Powyższe zdaniem organu oznacza, że błędne jest twierdzenie pełnomocnika iż "Orzeczenie Sądu Okręgowego w K. stwarza zatem stan, iż czynność sprzedaży pozostaje co prawda ważna, co do zasady, ale jest bezskuteczna w stosunkach między upadłym, a "A" spółka z ograniczoną odpowiedzialnością. Zważywszy, iż skutek ten występuje ex tunc czyli z mocą wsteczną to odpada przesłanka odpowiedzialności solidarnej "A" spółka z ograniczoną odpowiedzialnością przewidziana w art. 112 Ordynacji podatkowej."

Tym samym organ zarzuty pełnomocnika o naruszeniu przepisów ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze w zakresie dotyczącym interpretacji bezskuteczności względnej i jej skutków dla niniejszego postępowania i art. 240 § 1 pkt 5 O.p. uznał za są bezzasadne.

Odnosząc się do dalszych zarzutów pełnomocnika organ podkreślił, że cyt: "Bezskuteczność względna czynności prawnej (umowy), o której mowa w art. 527 k.c., nie powstaje ipso iure, ani wskutek złożenia stosownego oświadczenia woli przez osobę uprawnioną. Wymaga ona stwierdzenia w orzeczeniu sądowym, wydanym w trybie procesowym na skutek wniesienia powództwa. W wypadku roszczenia pauliańskiego orzeczenie o stwierdzeniu bezskuteczności czynności prawnej ze względu na określoną wierzytelność ma charakter kształtujący i dopiero w jego wyniku powstaje stan umożliwiający wierzycielowi wykorzystywanie przysługujących mu uprawnień (wyrok SA w Poznaniu z 29 grudnia 2005 r., I ACa 724/05, LEX nr 186145; wyrok SA w Poznaniu z 15 października 2008 r., I ACa 418/08, LEX nr 466425). W rezultacie takiego orzeczenia, które ma charakter konstytutywny i wywołuje skutki ex tunc, zaskarżona umowa w stosunku do osoby trzeciej, która wystąpiła o uznanie jej za bezskuteczną, traktowana jest tak, jakby w ogóle nie była zawarta. Uznanie umowy za bezskuteczna jedynie wobec określonej osoby trzeciej oznacza, że umowa ta pozostaje ważna i nadal wywołuje zamierzone przez strony skutki prawne w takim zakresie, w jakim można to pogodzić z realizacją roszczeń tej osoby trzeciej (zob. szerzej M. Litwińska, Bezskuteczność względna czynności prawnej, PPH 1996, nr 7, s. 35 i n.; M. Pyziak- Szafnicka, Ochrona wierzyciela w razie niewypłacalności dłużnika, Warszawa 1995; E. Łętowska, Prawo do rzeczy..., s. 429 i n.; Z. Radwański (w:) System prawa prywatnego, t. 2, s. 446 i n.; M. Saljan (w:) K. Pietrzykowski, Komentarz, t. I, 2008, s. 333 i n.; W. Czachórski, Zobowiązania, 2009, s. 384)."

Z powyższego wynika więc, zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej, że przedmiotowy wyrok nie oznacza, iż nie została zawarta umowa przeniesienia prawa własności nieruchomości pomiędzy "B" sp. z o.o. a "A" sp. z o.o. Umowa ta - jak już wskazano w niniejszej decyzji - jest ważna, a jednocześnie nieskuteczna jedynie wobec masy upadłości. Skoro zatem umowa jest ważna i nie została unieważniona to tym samym "A" sp. z o.o traktowana jest jako nabywca tych nieruchomości. Podkreślić należy w tym miejscu, że zgłoszenie bądź brak zgłoszenia wierzytelności do masy upadłości nie ma żadnego wpływu na fakt, że "A" sp. z o.o. była nabywcą tych nieruchomości. Jak wynika bowiem z akt sprawy i co należy ponownie podkreślić Sąd stwierdził jedynie bezskuteczność tej czynności wobec masy upadłości, a nie nieważność umowy pomiędzy "B" sp. z o.o. a "A" sp. z o.o.

Odnosząc się do zarzutu, że organ miał wiedzę o zbyciu nieruchomości i ogłoszeniu upadłości "B" S.p. z o.o. oraz, że powinien brać pod uwagę konsekwencje uznania tej czynności za bezskuteczną na gruncie prawa upadłościowego Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że wyrok w sprawie uznania umowy pomiędzy "B" sp. z o.o. a "A" sp. z o. o. za bezskuteczną wobec masy upadłości nie ma żadnego znaczenia w przedmiotowej sprawie. Dopiero prawomocne orzeczenie o stwierdzeniu bezskuteczności czynności prawnej ze względu na określoną wierzytelność ma charakter kształtujący i dopiero w jego wyniku powstaje stan umożliwiający wierzycielowi wykorzystywanie przysługujących mu uprawnień.

Odnosząc się do zarzutów pełnomocnika wywiedzionych z regulacji art 134 prawa upadłościowego i naprawczego że przekazaniu do masy upadłości podlega po pierwsze, to co ubyło z majątku upadłego, po drugie, przekazaniu do masy upadłości podlega to, co do majątku upadłego nie weszło oraz twierdzeń, że brak składnika majątku po stronie "A" sp. z o. o. powoduje, że brak było możliwości orzeczenia - na podstawie art. 112 O.p. o solidarnej odpowiedzialności podatkowej "A" sp. z o. o. za zaległości podatkowe "B" sp. z o. o. organ zauważył, iż nie mogą one zasługiwać na uwzględnienie.

Jak wynika z art. 134 ust. 1 Prawa upadłościowego i naprawczego reguluje on jedynie kwestię przekazania do masy upadłości tego co wskutek bezskutecznej czynności z tego majątku ubyło lub do niego nie weszło. Z przepisu tego nie wynika jednak, że przekazanie do masy upadłości tego co z majątku upadłego ubyło lub do niego nie weszło (ewentualnie równowartości w pieniądzach) powoduje, że przekazujący do masy upadłości nie stał się nabywcą.

A właśnie to jest kluczowe ze względu na przepis art. 112 Ordynacji podatkowej. W brzmieniu obowiązującym przed 1 stycznia 2009 roku regulacja ta stanowiła iż nabywca:

1) przedsiębiorstwa,

2) zorganizowanej części przedsiębiorstwa,

3) składników majątku związanego z prowadzoną działalnością gospodarczą wymienionych

w § 2, jeżeli ich wartość jednostkowa w dniu zbycia wynosi co najmniej 15.000 zł

- odpowiada całym swoim majątkiem solidarnie z podatnikiem za powstałe do dnia nabycia zaległości podatkowe związane z prowadzoną działalnością gospodarczą.

Zgodnie natomiast z § 2 ww. przepisu składniki majątku związane z prowadzoną działalnością gospodarczą stanowią aktywa trwałe w rozumieniu przepisów o rachunkowości, z wyłączeniem należności długoterminowych, udzielonych pożyczek i długoterminowych rozliczeń międzyokresowych.

Biorąc pod uwagę powyższe organ stwierdził, że w myśl ww. przepisu odpowiedzialnością podatkową obarczyć można nabywcę: przedsiębiorstwa, zorganizowanej części przedsiębiorstwa, składników majątku związanego z prowadzoną działalnością gospodarczą wymienionych w § 2, jeżeli ich wartość jednostkowa w dniu zbycia wynosi co najmniej 15.000 zł.

Zatem odpowiedzialność podatkowa w ramach art. 112 O.p. dotyczy odpowiedzialności nabywcy. Tymczasem jak wykazano "A" sp. z o. o. była nabywcą nieruchomości od "B" sp. z o. o. Faktu tego nie przekreśla ewentualne przekazanie nieruchomości albo ich równowartości w pieniądzu do masy upadłości.

Organ zauważył również nawiązując do twierdzeń pełnomocnika iż cyt: "(...) nie może stanowić argumentu fakt, iż nieruchomość została zbyta, gdyż skutek uznania czynności za bezskuteczną względnie jest jeden - zwrot masie upadłości", że rozdzielić należy jednak kwestię uznania umowy za bezskuteczną względem masy upadłości od kwestii statusu "A" sp. z o. o. jako nabywcy nieruchomości od "B" sp. z o. o. Jak bowiem wskazano fakt ewentualnego przekazania nieruchomości lub ich wartości w pieniądzu nie ma wpływu na status "A" sp. z o. o. jako nabywcy tych nieruchomości. Orzeczenie Sądu nie doprowadziło do uznania, że "A" sp. z o. o. nabywcą nieruchomości nie była. Wskazanie natomiast przez tutejszy organ w zaskarżonej decyzji, że "A" sp. z o. o. sprzedała przedmiotowe nieruchomości, było dodatkowym dowodem na fakt, że spółka ta była najpierw nabywcą, a później zbywcą przedmiotowych nieruchomości.

Odnosząc się do zarzutu dotyczącego naruszenia art. 122 Ordynacji podatkowej, poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy organ zauważył, że w niniejszej sprawie brak jest rozbieżności pomiędzy stanem faktycznym ustalonym w zaskarżonej decyzji, a stanem faktycznym sprawy prezentowanym przez pełnomocnika. Podkreślił, że pełnomocnik nie wskazał w odwołaniu w jakim zakresie Jego zdaniem nastąpiło niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego i w jakim zakresie nie zgadza się z ustalonym stanem faktycznym sprawy.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 180 O.p., poprzez pominięcie dowodów mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy organ podkreślił, że przedmiotowa sprawa dotyczy wznowienia postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 O.p. zakończonego decyzją ostateczną Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. Jak wynika z zaskarżonej decyzji z [...] roku, organ pierwszej instancji ocenił ww. dowód, co wynika z treści zaskarżonej decyzji.

Organ także za niezasadny uznał zarzut naruszenia art. 191 O.p. dotyczący naruszenia zasady swobodnej oceny dowodów wskazując, iż organ dokonał szczegółowej oceny dowodu przedłożonego przez Stronę postępowania oraz jego wpływu na okoliczność wystąpienia przesłanki z art. 240 § 1 pkt 5 O.p. Również uznał za nietrafne zarzuty naruszenia art. 124 O.p. poprzez niewyjaśnienie zasadności przesłanek, które legły u podstaw wydania decyzji oraz naruszenia art. 210 § 4 O.p. poprzez niewłaściwie, nieodpowiadające wymogom określonym w tym przepisie.

Odnosząc się do ww. zarzutów Dyrektor Izby Skarbowej w K. podkreślił, że analiza zaskarżonej decyzji wskazuje, że organ pierwszej instancji wyjaśnił w uzasadnieniu rozstrzygnięcia decyzji przesłanki, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy. Organ nie pominął żadnego twierdzenia Strony przytoczył i wyjaśnił podstawy prawne decyzji.

W skardze do WSA w Gliwicach pełnomocnik strony postawił zarzuty rażącego naruszenia prawa :

1) przepisów postępowania, które mają istotny wpływ na wynik sprawy, a to dającego podstawę do wznowienia art. 240 § 1 pkt 5 O.p. poprzez nieuzasadnione przyjęcie, iż brak jest wznowieniowej przesłanki wymienionej w tym przepisie, art. 122 O.p. poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, art. 181 O.p. poprzez pominięcie okoliczności istotnych dla sprawy w zakresie postępowania upadłościowego, art. 191 O.p. poprzez naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów w szczególności przez błędne przyjęcie, iż orzeczenie Sądu Okręgowego w K. , I Wydział Cywilny z dnia [...] roku, sygn. akt: [...] nie ma charakteru istotnego.

Postawił także zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego - ustawy z dnia 28 lutego 2003 roku Prawo upadłościowe i naprawcze w zakresie dotyczącym interpretacji bezskuteczności względnej i jej skutków dla niniejszego postępowania, art. 217 i 84 oraz 7 Konstytucji RP. W konsekwencji wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania. Wskazał, iż przepis mówi o istnieniu nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodach w dniu wydania ostatecznej decyzji. Wskazał, iż okoliczności te istniały w tym dniu, a samo orzeczenie zmaterializowane w formie wyroku wystąpiło dopiero w lutym 2012 roku.

W uzasadnieniu skargi pełnomocnik podniósł, iż orzeczenie Sądu Okręgowego w K. , I Wydział Cywilny z dnia [...] roku, sygn. akt: [...] wprost dotyka okoliczności związanej z ogłoszeniem upadłości co miało miejsce w dniu 29 kwietnia 2008 roku, kiedy to Sąd Rejonowy w K. ogłosił upadłość obejmującą likwidację majątku Spółki z o.o. "B" . Organ podatkowy prowadząc postępowanie miał wiedzę o zbyciu nieruchomości i ogłoszeniu upadłości "B" sp. z o.o. Winien także brać pod uwagę konsekwencje uznania tej czynności za bezskuteczną na gruncie prawa upadłościowego. Wynika ona także z faktu, iż ostateczna decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w K. wydana została [...] roku. Co więcej "Organ" zgłosił wierzytelność z tytułu zobowiązań w podatku VAT za rok 2004, jakie posiadała Spółka "B" , a okoliczność ta została pominięta w niniejszym postępowaniu. Zatem fakt, iż treść wyroku nie była znana organowi nie przesądza o braku spełnienia tej przesłanki, gdyż okoliczności sprawy były mu znane. W ocenie strony organ brał pod uwagę skutki uznania czynności za bezskuteczną i ewentualność zwrotu należności na rzecz Spółki. W zakresie okoliczności wynikających z wyroku z dnia [...] roku, sygn. akt: [...] jak i istotności tych okoliczności pełnomocnik strony zakwestionował stanowisko organu co do twierdzeń, iż bezskuteczność czynności stwierdzona została w stosunku do masy upadłości, a nie w stosunku do nabywcy. W ocenie skarżącej, wyrokowi Sądu Okręgowego w K. , na który powołuje się skarżąca, należy przypisać przymiot dowodu istotnego, który ma znaczenie dla sprawy. Powołując się na regulacje z art. 134 prawa upadłościowego i naprawczego, stwierdził, iż z powyższej regulacji wynika, iż istota sprawy sprowadza się do interpretacji zapisu, że przekazaniu do masy upadłości podlega, po pierwsze, to co ubyło z majątku upadłego, po drugie, przekazaniu do masy upadłości podlega to, co do majątku upadłego nie weszło. Zatem korzyść winna zostać w pierwszej kolejności wydana do masy upadłości i staje się składnikiem majątku upadłego, który w ramach upadłości likwidacyjnej będzie podlegał spieniężeniu w celu przekazania uzyskanych kwot na zaspokojenie wierzytelności wierzycieli. Uznanie zaś czynności dłużnika w stosunku do wierzyciela za bezskuteczną jest równoznaczne ze stwierdzeniem, że ruchomości, których czynność dotyczy, należy względem wierzyciela traktować jako stanowiące własność dłużnika.

W tej sytuacji zdaniem strony skarżącej, brak jest przedmiotu który stanowił podstawę przyjęcia solidarnej odpowiedzialności na gruncie art. 112 Ordynacji podatkowej . Wrócił on bowiem do masy , czy to w naturze czy w formie pieniężnej. Skoro zatem organ zgłosił wierzytelność z tytułu zaległości podatkowych wobec "B" sp. z o.o., "A" sp. z o.o. nie zgłosiła takiej wierzytelności, decyzja organu podatkowego o solidarnej odpowiedzialności "A" sp. z o.o. jako osoby trzeciej wydana została po ogłoszeniu upadłości "B" sp. z o.o., i wydane zostało orzeczenie Sądu Okręgowego w K. , I Wydział Cywilny z dnia [...] roku, sygn. akt: [...] , które stanowi nową okoliczność lub nowy dowód i orzeczenie o bezskuteczności czynności prawnej upadłego wywołuje skutek ex tunc, to decyzja organu podatkowego drugiej instancji winna zostać uchylona.

Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługiwała na uwzględnienie.

Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art.3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 – powoływanej dalej jako "p.p.s.a."), uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art.134 p.p.s.a.).

Orzekanie - w myśl art.135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa.

Wady, skutkujące koniecznością uchylenia decyzji, stwierdzeniem jej nieważności bądź wydania decyzji z naruszeniem prawa, przewidziane są w przepisie art.145 §1 p.p.s.a.

Przeprowadzona przez Sąd kontrola zaskarżonego orzeczenia dała podstawy do uznania, że zostało ono wydane z naruszeniem przepisów prawa procesowego , skutkującym jego wyeliminowaniem z obrotu prawnego.

Przedmiotem kontroli sądowej w sprawie niniejszej jest decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w K. utrzymująca w mocy decyzję tegoż organu z dnia [...] r., którą organ ten po wznowieniu postępowania odmówił uchylenia decyzji ostatecznej Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] roku nr [...] utrzymującej w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w D. z dnia [...] roku, orzekającą o solidarnej odpowiedzialności podatkowej "A" Sp. z o.o. jako osoby trzeciej, - nabywcy składników majątku "B" Sp. z.o. o. z tytułu zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług za listopad 2004r wraz z należnymi odsetkami i kosztami postępowania egzekucyjnego wydana w trybie art. 245 § pkt 2 O.p.

Mając na uwadze to, że zaskarżona decyzja została wydana w trybie nadzwyczajnym, po wznowieniu postępowania zakończonego decyzją ostateczną Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej w trybie art. 112 O.p. wymaga wskazania, iż instytucja wznowienia postępowania została określona przepisami art. 240 O.p. i następne. Ma ona na celu usuwanie wad jakimi obarczone są ostateczne decyzje administracyjne, a wręcz usuniecie z obrotu prawnego tych orzeczeń w przypadku zaistnienia ustawowych przesłanek takich rozstrzygnięć. Przesłanki pozytywne to rozstrzygnięcie sprawy decyzją ostateczną i zaistnienie jednej z podstaw prawnych wznowienia postępowania z art. 240 O.p. Stosownie do art. 241 O.p. wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony. Organy powołały się na w swoich decyzjach na przesłankę z art. 240 § 1 pkt 5 O.p . bo tak strona podnosiła we wniosku .

We wniosku zgodnie z art. 240 § 1 pkt 5 O.p. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję. Przepis ten ma zastosowanie, gdy spełnione są łącznie przesłanki: ujawnione okoliczności faktyczne lub dowody istotne dla sprawy są nowe, "nowe okoliczności faktyczne", "nowe dowody" istnieją w dniu wydania decyzji ostatecznej, nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody nie były znane organowi, który wydal decyzję. Powyższe oznacza więc, że w braku jednej z wymienionych cech tych okoliczności czy dowodów nie można uznać, by zaistniała przesłanka do wznowienia postępowania.

W doktrynie podkreśla się, że przez nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody należy rozumieć zarówno okoliczności i dowody nowo odkryte, jak i te które zostały po raz pierwszy zgłoszone przez stronę. Ujawnienie nowych okoliczności faktycznych stanowi samoistną podstawę wznowienia postępowania.

Ujawnienie nowych okoliczności faktycznych istotnych dla sprawy może być rezultatem przeprowadzenia dowodów, ujawnienia się dowodów, po wydaniu decyzji, byleby tylko rzecz dotyczyła faktów, które są istotne dla sprawy, nieznanych organowi w momencie podejmowania decyzji.

W rozpoznawanej sprawie organy odmówiły uchylenia decyzji ostatecznej z [...]r . stwierdzając, że nie została spełniona przesłanka z art. 240 § 1 pkt 5 O.p. z uwagi na wyrok Sądu Okręgowego z [...] roku sygn. Akt: [...] stwierdzający bezskuteczność w stosunku do masy upadłości umów przeniesienia prawa własności nieruchomości co nastąpiło aktem notarialnym z [...] r. Rep. A nr [...], gdzie stronami umowy były "B" Sp. z o.o. i "A" Sp. z o.o.

Organ odwoławczy stwierdził, iż w sprawie należy oddzielić kwestię samego wyroku jako dowodu od kwestii okoliczności, które z wyroku tego wynikają. Odnosząc się do tej kwestii czyli istnienia wyroku jako dowodu w dniu wydania ostatecznej decyzji organu z dnia [...] roku, powtórzył organ, że przedmiotowy wyrok zapadł dopiero po wydaniu ww. decyzji, co wskazuje jednoznacznie, że nie istniał on w dniu wydania ww. decyzji. Powyższe oznacza więc, że wyrok z [...] roku sygn. Akt: [...] nie spełnia warunku istnienia dowodu w dniu wydania decyzji. Zatem skoro przedmiotowy wyrok nie spełnia ww. warunku, to dalsza jego analiza czy jest on istotny w przedmiotowej sprawie staje się zbędna.

W zakresie istnienia w dniu wydania decyzji ostatecznej nowych okoliczności faktycznych wynikających z w/w wyroku w zakresie ich istotności dla sprawy stwierdził, iż koniecznym w tym zakresie jest wskazanie skutków prawnych wynikających z wyroku z 22 lutego 2012r. dla spółki "A" . Podkreślił, iż wyrok ten zapadł w związku z wystąpieniem Syndyka Masy Upadłości Sp. "B" o uznanie za bezskuteczną w stosunku do masy upadłości tej spółki umowy przeniesienia prawa własności nieruchomości co miało miejsce 6 sierpnia 2007r. Zauważył, iż względność bezskuteczności czynności prawnej podjętej przed złożeniem wniosku o ogłoszenie upadłości polega na tym iż jest ona ważna, jednak w stosunku do masy upadłości traktowana jest jak czynność niepowodująca przewidzianych w niej skutków prawnych. Podkreślił, iż w wyniku ww. wyroku Sądu Okręgowego nastąpiła bezskuteczność względna dokonanej czynności prawnej w stosunku do masy upadłości, a nie w stosunku do nabywcy, tj. Spółki "A" co oznacza, iż Sp. z o.o. pozostała nabywcą przedmiotowych składników majątkowych, a skoro tak to podlegała odpowiedzialności podatkowej w myśl art. 112 Ordynacji podatkowej aż do momentu realizacji zobowiązania wynikającego z ww. decyzji ostatecznej.

Wobec powyższego w ocenie organu powyższy wyrok Sądu Okręgowego w żaden sposób nie sprawia, że zmieniły się okoliczności faktyczne sprawy, wpływające na ocenę sytuacji Spółki "A" jako strony ww. umowy przeniesienia prawa własności nieruchomości i jako osoby trzeciej odpowiedzialnej za długi zbywcy. Wyrok sądu okręgowego w sprawie o uznanie czynności prawnej dokonanej z pokrzywdzeniem wierzycieli za bezskuteczną, ma charakter konstytutywny i wywiera skutki dopiero z chwilą swego uprawomocnienia się, a w związku z tym okoliczności z czasu przed jego wydaniem nie mogą wywołać poprzednio żadnych skutków i dlatego nie mogą uzasadniać uchylenia lub ograniczenia za czas poprzedni obowiązków. W konsekwencji bezskuteczność względna czynności prawnych w stosunku do masy nie ma żadnego znaczenia w sprawie, gdyż czynności prawne pomiędzy Spółkami z o.o. "B" , a "A" są nadal ważne.

Ze stanowiskiem organów nie można się zgodzić.

W ocenie Sądu w sprawie zaistniała przesłanka z art. 240 § 1 pkt 5 O.p. do wznowienia postępowania i uchylenia decyzji ostatecznej z [...]r. z uwagi na wyrok Sądu Okręgowego z [...] roku sygn. Akt: [...] stwierdzający bezskuteczność w stosunku do masy upadłości umów przeniesienia prawa własności nieruchomości co nastąpiło aktem notarialnym z [...]r. Rep. A nr [...] , gdzie stronami umowy były "B" Sp. z o.o. a "A" Sp. z o.o.

Dla oceny czy w sprawie zaistniała przesłanka z art. 240 § 1 pkt 5 O.p. z uwagi na powołany wyrok Sądu Okręgowego z [...] r. sygn. [...] należy ustalić jakie są skutki stwierdzenia bezskuteczności czynności umowy zawartej pomiędzy spółkami "B" a "A" na gruncie odpowiedzialności podatkowej nabywcy składników majątku.

Zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 28 lutego 2003r. Prawo Upadłościowe i Naprawcze jeżeli czynność upadłego jest bezskuteczna z mocy prawa lub została uznana za bezskuteczną, to co wskutek tej czynności ubyło z majątku upadłego lub do niego nie weszło podlega przekazaniu do masy upadłości, a gdy przekazanie w naturze jest niemożliwe do masy upadłości powinna być wpłacona równowartość w pieniądzach.

Odpowiedzialność podatkowa nabywcy jako osoby trzeciej jest odpowiedzialnością posiłkową, która ma charakter subsydiarny względem odpowiedzialności podatnika. Osoba trzecia jest współodpowiedzialnym solidarnie, zobowiązanym dodatkowo (akcesoryjnie). Przy odpowiedzialności z art. 112 O.p. jest to szczególnie podkreślone poprzez uregulowanie zawarte w normie § 3 art.112, który stanowi, iż zakres odpowiedzialności nabywcy jest ograniczony do wartości nabytego przedsiębiorstwa, jego zorganizowanej części lub składników majątku. Poza tym w niniejszej sprawie, mając na uwadze wyrok Sądu Okręgowego w K. z [...]r . sygn. akt [...] nie można mówić by nastąpiło nabycie składników przez Sp. z o. o. "A" z majątku spółki "B" związanego z prowadzoną działalnością gospodarczą. Zdaniem Sądu w sytuacji, gdy na mocy w/w wyroku Sp. z o.o. "A" jest zobowiązana do zwrotu mienia przeniesionego na nią za aktem notarialnym z [...] Rep A nr [...] , to tym samym odpadła przesłanka z art. 112 § 1 pkt 3 i 2 O.p. warunkująca możliwość wydania decyzji w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej jako osoby trzeciej, polegająca na nabyciu tych składników. Wynika to z tego, iż istota bezskuteczności polega na uchyleniu skuteczności prawnej względem określonego podmiotu co oznacza, iż wyrok Sądu Okręgowego w K. z [...]r . uchyla skuteczność umów z 6 sierpnia 2007r. pomiędzy Spółkami z o.o. "B" , a "A" . Bezskuteczność względna likwiduje skutki materialne pomiędzy powołanymi podmiotami. Innymi słowy wyrok Sądu Okręgowego w K. z [...] r. ma taki skutek, że można przyjąć, że pomiędzy Sp. z o.o "B" i "A" nie wystąpił stosunek prawny polegający na sprzedaży składników majątku. Wyrok wywołuje także skutki z momentem zawarcia umów. Tym samym na dzień wydania decyzji przenoszącej odpowiedzialność nie można mówić, że Sp. z o.o. "A" była nabywcą. Przy przyjęciu poglądu organu, że nie ma podstaw do uchylenia decyzji ostatecznej przenoszącej odpowiedzialność na stronę skarżącą doszłoby do tego, że Sp. z o.o. "A" byłaby zobowiązana zapłacić z jednej strony zaległość wynikającą z takiej decyzji, a z drugiej zwrócić równowartość w pieniądzu tych składników. Bez wątpienia stoi to w sprzeczności z charakterem odpowiedzialności posiłkowej osób trzecich i przepisem art. 112 § 3 O.p.

W konsekwencji powyższego zaistniały nowe okoliczności faktyczne istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi który w dniu 7 czerwca 2010r. wydał decyzję w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej z tytułu zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług za listopad 2004r wraz z odsetkami za zwłokę i kosztami postępowania egzekucyjnego .

Stwierdzając zatem naruszenie przepisów postępowania - art. 240 § 1 pkt 5 O.p. w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach orzekł jak w sentencji . Orzeczenie o kosztach wydano po myśli art. 200 p.p.s.a.

Rozpoznając sprawę ponownie organ uwzględni wykładnię prawa dokonaną przez Sąd i wyda stosowną decyzję .