Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 107/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2007-04-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Stwierdzono wydanie zaskarżonej decyzji  z naruszeniem prawa

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Kostka (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Wanda Antończyk,, Sędzia WSA Tamara Dziełakowska, Protokolant Małgorzata Kuba, po rozpoznaniu w dniu 21 marca 2007 r. na rozprawie sprawy ze skargi M. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 12 lipca 2004 r., nr [...] w przedmiocie dodatku do zasiłku rodzinnego stwierdza wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa.


UZASADNIENIE

Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej decyzją z dnia 3 czerwca 2004 r., powołując się na art. 6 ust. 1, art. 47 i art. 12 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych, przyznał skarżącej M. B. zasiłki rodzinne na pięcioro dzieci i odmówił przyznania dodatku z tytułu samotnego ich wychowywania. Z uzasadnienia decyzji wynika, że organ administracji publicznej ustalił, iż skarżąca te dzieci wychowuje wspólnie z ich ojcem H. M., z którym mieszka. Ustalenia te organ administracji publicznej poczynił, jak wynika z uzasadnienia decyzji, na podstawie przeprowadzanych przy okazji przyznawania skarżącej świadczeń z pomocy społecznej wywiadów środowiskowych, na podstawie załączanych do nich oświadczeń składanych przez skarżącą oraz na tym, że H. M. pobierał zasiłki rodzinne na ich wspólne dzieci przy rencie otrzymywanej z ZUS. Organ administracji publicznej wskazał też, że z tego powodu nie uznał za wiarygodne oświadczenie złożone w sprawie ustalenia prawa do zasiłku rodzinnego.

W uzasadnieniu swojej decyzji Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej powołał się też na definicję samotnego wychowywania dzieci zawartą w art. 3 pkt 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych. W uzasadnieniu nie wskazał wprawdzie, jaki jest stan cywilny skarżącej, ale z wniosku o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego sporządzonego przez skarżącą, wynika, iż jest ona panną.

Skarżąca od tej decyzji wniosła odwołanie, w którym przyznała, iż mieszka razem z ojcem swoich dzieci H. M., jednakże twierdziła, że nie prowadzi z nim wspólnego gospodarstwa domowego.

Rozpoznając odwołanie Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 12 lipca 2004 r., podzielając ustalenia i wnioski organu pierwszej instancji, utrzymało w mocy jego decyzję. Organ odwoławczy wskazał przy tym, że fakt, iż skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z H. M. wynika z jej oświadczeń z 30 stycznia, 26 lutego, 1 kwietnia i 22 kwietnia 2004 r.

Skarżąca od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego wniosła skargę do sądu administracyjnego. W skardze twierdziła, iż od kwietnia 2004 r. nie prowadzi z H. M. wspólnego gospodarstwa domowego.

W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie.

Rozpoznając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 22 lutego 2006 r. stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji przyjmując, że została ona podjęta w sprawie zastrzeżonej do właściwości sądów powszechnych. Wyrok ten został na skutek skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego uchylony przez Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 19 grudnia 2006 r. a sprawa została przekazana sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia ze wskazaniem, iż nie było podstaw do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji.

Rozpoznając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W niniejszej sprawie istotne znaczenie ma fakt, iż Trybunał Konstytucyjny orzekł, iż zastosowane w niniejszej sprawie przepisy, mianowicie art. 3 pkt 17 i art. 12 ustawy z 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych, są niezgodne z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej. Trybunał orzekł tak w wyroku z dnia 18 maja 2005 r. w sprawie K 16/04, którym stwierdził, że art. 3 pkt 17, art. 8 pkt 3 i 4, art. 11 i art. 12 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255 oraz z 2004 r. Nr 35, poz. 305, Nr 64, poz. 593 i Nr 192, poz. 1963) są niezgodne z art. 18, art. 32 ust. 1, art. 71 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz z art. 27 Konwencji o prawach dziecka, przyjętej przez Zgromadzenie Ogólne Narodów Zjednoczonych dnia 20 listopada 1989 r. (Dz. U. z 1991 r. Nr 120, poz. 526 oraz z 2000 r. Nr 2, poz. 11). Wyrok ten został opublikowany w Dzienniku Ustaw nr 95 z 2005 r., poz. 807, przy czym Trybunał Konstytucyjny zastrzegł w nim, iż wskazane przepisy tracą moc z dniem 31 grudnia 2005 r. Wcześniej, bowiem z dniem 1 września 2005 r. weszły w życie przepisy ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej (Dz.U. nr 86, poz. 732 ze zm.), którymi zmieniono art. 3 pkt 17 i wszystkie ustępy art. 12 ustawy o świadczeniach rodzinnych (art. 27 pkt 2 lit. g i pkt 8 ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej). Zmiana ta sprawiła, że ta część wyroku Trybunału Konstytucyjnego, w którym stanowi się o utracie mocy obowiązującej niezgodnych z Konstytucją przepisów, nie weszła w życie, gdyż przed określoną przez Trybunał datą utraty mocy obowiązującej ustawodawca sam te przepisy zmienił. Na taką możliwość wskazał sam Trybunał w uzasadnieniu swego wyroku, gdyż gdy orzekał ustawa o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej była już uchwalona ale według wiedzy Trybunału jeszcze nieopublikowana (w rzeczywistości została opublikowana dzień przed wyrokiem Trybunału). W związku z tym Trybunał wskazał, że "należy się liczyć z tym, iż w najbliższej przyszłości dojdzie do ogłoszenia w Dzienniku Ustaw ustawy nowelizującej ustawę o świadczeniach rodzinnych, a tym samym regulacja przewidziana w przepisach uznanych za niekonstytucyjne zostanie zastąpiona nową, zmienioną regulacją ustawową." Dalej podkreślił, że "określenie terminu utraty mocy obowiązującej przepisów, jakie przyjął Trybunał Konstytucyjny na podstawie art. 190 ust. 3 Konstytucji, nie wyklucza tego, że te przepisy mogą wcześniej utracić moc obowiązującą. Odroczenie utraty mocy obowiązującej przepisu uznanego za niezgodny z Konstytucją lub ratyfikowaną umową międzynarodową wcale nie nakłada na ustawodawcę obowiązku utrzymania w mocy tych przepisów aż do nadejścia wskazanego przez Trybunał terminu. Jest nawet, generalnie rzecz biorąc, bardzo pożądane, żeby stan niekonstytucyjności został przez ustawodawcę usunięty przed upływem tego terminu, który wyznaczył Trybunał. Natomiast sądy i inne organy stosujące prawo mają obowiązek stosowania zaskarżonych przepisów przez cały okres ich pozostawania w mocy." Jednakże mimo tego, że wyrok Trybunału w części, która dotyczyła utraty mocy przepisów uznanych przez Trybunał za niezgodne z Konstytucją nie wszedł w życie, podstawowa jego treść, a więc stwierdzenie niezgodności z Konstytucją określonych przepisów, wiąże z chwilą ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw. Wynika to z art. 190 ust. 1 i 3 Konstytucji, w których stanowi się, że orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego mają moc powszechnie obowiązującą i wchodzą w życie z dniem ogłoszenia, zaś Trybunał może określić jedynie inny termin utraty mocy obowiązującej aktu normatywnego.

Z tego wszystkiego wynika, iż Sąd rozpoznając niniejszą sprawę jest związany wskazanym wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego, z którego wynika, iż przepisy, na podstawie których wydano zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji – art. 3 pkt 17 i art. 12 ustawy o świadczeniach rodzinnych, są niezgodne z Konstytucją. To stwierdzenie z kolei prowadzi do wniosku, iż istnieje podstawa wznowienia postępowania określona w art. 145a k.p.a. W takiej zaś sytuacji istnieje podstawa uwzględnienia skargi. Zgodnie bowiem z art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd administracyjny uchyla decyzję, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.

Jednakże w tym miejscu pojawia się wątpliwość, czy zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji należy uchylić, mimo że z okoliczności sprawy wynika, iż stwierdzenie niekonstytucyjności art. 3 pkt 17 i art. 12 o świadczeniach rodzinnych oraz późniejsze zmiany tych przepisów, nie mają wpływu na nabycie przez skarżącą prawa do dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka. Teza, że stwierdzenie niekonstytucyjności art. 3 pkt 17 i art. 12 ustawy o świadczeniach rodzinnych nie ma wpływu na nabycie przez skarżącą prawa do dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka wynika z następujących okoliczności. Samo stwierdzenie niekonstytucyjności art. 12 ustawy o świadczeniach rodzinnych i utrata mocy obowiązującej tego przepisu, gdyby do niej doszło (a nie doszło – jak już wskazano – gdyż wcześniej przepis ten został zmieniony), nie wpływa na nabycie przez skarżącą prawa do dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka, gdyż wówczas nie byłoby w ogóle podstawy do przyznania takiego świadczenia. Z kolei zmiany stanu prawnego po wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 18 maja 2005 r. nie dotyczą okoliczności, która była przeszkodą w nabyciu przez skarżącą dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka. Zgodnie z art. 12 ustawy o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu obowiązującym w chwili podejmowania zaskarżonej decyzji i wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 18 maja 2005 r. świadczenie to przysługiwało z tytułu samotnego wychowywania dziecka, zaś samotne wychowywanie dziecka było zdefiniowane w art. 3 pkt 17, jako wychowywanie dziecka przez pannę, kawalera, osobę pozostającą w separacji, orzeczonej prawomocnym wyrokiem sądu, osobę rozwiedzioną, wdowę lub wdowca, jeżeli wspólnie nie wychowuje dziecka z ojcem lub matką dziecka. W brzmieniu obowiązującym po zmianie wprowadzonej ustawą z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej przepisy te nadal mówiły o dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka ale definiowały nie samotne wychowywanie, lecz osobę samotnie wychowującą, którą była panna, kawaler, osoba pozostająca w separacji orzeczonej prawomocnym wyrokiem sądu, osoba rozwiedziona, wdowa lub wdowiec, jeżeli wspólnie nie wychowuje dziecka z ojcem lub matką dziecka. Kolejna zmiana tych przepisów (obowiązująca również dzisiaj) nastąpiła ustawą z dnia 29 grudnia 2005 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. nr 267, poz. 2260). Tą ustawą wprowadzono do ustawy o świadczeniach rodzinnych art. 3 pkt 17a i art. 11a, które zastąpiły, aczkolwiek bez wyraźnej derogacji, art. 3 pkt 17 i art. 12 w brzmieniu obowiązującym z uwzględnieniem ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej. Przepisy te zastąpiły wskazane przepisy w brzmieniu ustalonym ustawą z dnia 22 kwietnia 2005 r., a nie odpowiednie przepisy w brzmieniu obowiązującym w chwili podejmowania wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 maja 2005 r., co jak się zdaje było intencją ustawodawcy wprowadzającego te przepisy bez wyraźnej derogacji przepisu zastępowanego, gdyż w chwili uchwalania ustawy z 29 grudnia 2005 r. przepisy w tym brzmieniu już nie obowiązywały, gdyż zostały zmienione ustawą z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej. Niemniej według obecnie obowiązującego art. 11a i art. 3 pkt 17a ustawy o świadczeniach rodzinnych dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka przysługuje samotnie wychowującym dziecko matce lub ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu przy czym osobą samotnie wychowującą dziecko jest panna, kawaler, wdowa, wdowiec, osoba pozostająca w separacji orzeczonej prawomocnym wyrokiem sądu i osoba rozwiedziona, chyba że wychowuje wspólnie co najmniej jedno dziecka z jego rodzicem. Zatem według zmienianego po wyroku Trybunału Konstytucyjnego stanu prawnego i obowiązującego obecnie unormowania skarżąca nie otrzymałaby dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka, gdyż nie jest osobą samotnie wychowującą dziecko w znaczeniu przyjętym przez przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych. Jest wprawdzie panną ale swoje dzieci wychowuje wspólnie z ich ojcem H. M.. W tym miejscu należy stwierdzić, iż ustalenia faktyczne dokonane przez orzekające w sprawie organy, z których wynika, iż skarżąca dzieci, na które miała otrzymać dodatek, wychowuje wspólnie z ich ojcem H. M., są prawidłowe. Dokonując tego ustalenia organy administracji publicznej nie naruszyły przepisów postępowania. Poruszały się w granicach dopuszczalnej swobody oceny dowodów. Bez naruszenia tej swobody przyjęły, iż aktualne oświadczenie skarżącej nie jest wiarygodne. Wyjaśniły na jakich przesłankach oparły zakwestionowanie wiarygodności tego oświadczenia. Wskazały mianowicie, że co innego wynikało z wcześniejszych oświadczeń skarżącej oraz H. M.. Skarżąca nie kwestionowała zaś, że wcześniej takie przeczące obecnemu oświadczenia składała.

Rozstrzygając o tym, czy zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji należy uchylić, mimo że stwierdzenie niekonstytucyjności art. 3 pkt 17 i art. 12 o świadczeniach rodzinnych oraz późniejsze zmiany tych przepisów, nie mają wpływu na nabycie przez skarżącą prawa do dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka, należy uwzględnić przyjęty w naszym systemie prawnym mechanizm gwarancji realizacji orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego, przy czym z uwagi na to, że w rozpatrywanej sprawie chodzi o stwierdzenie niekonstytucyjności przepisów, które były podstawą podjęcia decyzji administracyjnej Sąd ograniczy się do rozważenia tego mechanizmu tylko w odniesieniu do decyzji administracyjnych wydanych na podstawie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego.

Zgodnie z art. 190 ust. 4 Konstytucji orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą aktu normatywnego, na podstawie którego zostało wydane prawomocne orzeczenie sądowe, ostateczna decyzja administracyjna lub rozstrzygnięcie w innych sprawach, stanowi podstawę do wznowienia postępowania, uchylenia decyzji lub innego rozstrzygnięcia na zasadach i w trybie określonych w przepisach właściwych dla danego postępowania. W Kodeksie postępowania administracyjnego rozwinięciem tego przepisu jest art. 145a § 1, w którym stanowi się, że można żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja. Ponadto z art. 145a § 2 i zdania końcowego art. 147 wynika, że wznowienie postępowania na tej podstawie może nastąpić jedynie na żądanie strony wniesione w terminie jednego miesiąca od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. Z powyższego wynika, że to strona postępowania decyduje, czy "wykorzystać" orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego, gdyż w przypadku podstawy wznowienia opisanej w art. 145a § 1 k.p.a. wznowienie postępowania może nastąpić tylko na jej żądanie. Strona postępowania jest więc uprawniona do decydowania o tym, czy wyeliminować z obrotu prawnego, czy pozostawić w obrocie prawnym decyzję, która została podjęta na podstawie aktu normatywnego, co do którego Trybunał Konstytucyjny stwierdził, iż jest on niezgodny z konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą. Jednakże w razie wniesienia skargi do sądu administracyjnego strona jest tego uprawnienia pozbawiona. Przyjmuje się bowiem, że po wniesieniu skargi do sądu administracyjnego nie jest dopuszczalne wszczęcie przez organ administracji publicznej postępowania w celu zmiany, uchylenia lub stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji lub wznowienia postępowania zakończonego tą decyzją. Tak przyjmowano w orzecznictwie i doktrynie pod rządami ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. nr 74, poz. 368 ze zm.) – np. wyrok NSA z 7 stycznia1999 r. w sprawie II SA/Gd 1353/98 z glosą L.Żukowskiego, opublikowane w OSP zeszyt nr 5 z 2000 r., poz. 81 oraz uchwała NSA z 27 czerwca 2000 r. w sprawie FPS 12/99, ONSA nr 1 z 2001 r., poz. 7, obecnie zaś uważa się, iż tezy te zachowały aktualność pod rządami ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tak np. T.Woś w: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, str. 269-270 oraz A.Kabat w: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005, str. 153-154).

Z instytucją wznowienia postępowania na podstawie stwierdzenia przez Trybunał Konstytucyjny niezgodności z Konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą aktu normatywnego, na podstawie którego została podjęta ostateczna decyzja administracyjna wiąże się jeszcze możliwość żądania naprawienia szkody wyrządzonej przez wydanie takiej decyzji. Zgodnie z art. 417 § 1 k.c. Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego ponoszą odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie przy wykonywaniu władzy publicznej. Jednakże stosownie do treści art. 4171 § 2 k.c. jeżeli szkoda została wyrządzona przez wydanie ostatecznej decyzji jej naprawienia można żądać po stwierdzeniu we właściwym postępowaniu jej niezgodności z prawem. Odnosi się to również do wypadku, gdy ostateczna decyzja została wydana na podstawie aktu normatywnego niezgodnego z Konstytucją, ratyfikowaną umową międzynarodową lub ustawą.

Z powyższego wynika, że w sytuacji, gdy skarga zostaje wniesiona przed podjęciem przez Trybunał Konstytucyjny orzeczenia stwierdzającego niezgodność aktu normatywnego na podstawie, którego podjęto zaskarżoną decyzją, z Konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą, strona jest pozbawiona możliwości samodzielnego zdecydowania o wszczęciu postępowania, które doprowadziłoby do "skorzystania" przez nią z orzeczenia Trybunału zarówno w aspekcie administracyjnoprawnym (wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji administracyjnej), jak i w aspekcie cywilnoprawnym (uzyskanie orzeczenia koniecznego do ewentualnego dochodzenia naprawienia szkody). Prowadzi to do wniosku, że sąd administracyjny nie może oddalić skargi na decyzję administracyjną, wniesioną przed podjęciem przez Trybunał Konstytucyjny orzeczenia, stwierdzającego niezgodność z Konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą aktu normatywnego, na podstawie którego podjęto zaskarżoną decyzję, nawet wtedy gdy orzekając po podjęciu przez Trybunał tego orzeczenia ustali, iż ani ono ani następujące po nim zmiany stanu prawnego nie będą miały wpływu na ponowne rozpoznanie sprawy przez organ administracji publicznej.

Dotychczasowe rozważania nie rozstrzygają jednakże czy w takiej sytuacji konieczne jest uchylenie zaskarżonej decyzji. W grę może bowiem jeszcze wchodzić przewidziany w art. 145 § 1 pkt 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wyrok stwierdzający wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa, który nie eliminuje decyzji z obrotu prawnego. Uchylenie zaskarżonej decyzji jest uwzględnieniem skargi i w przypadku, gdy dotyczy decyzji podjętej w postępowaniu administracyjnym wszczętym na wniosek powoduje, że sprawa będzie musiała być przez organ administracji publicznej ponownie rozpoznana. To zaś, stosownie do treści art. 141 § 4 zdanie ostatnie Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nakłada na sąd administracyjny obowiązek zawarcia w uzasadnieniu wyroku wskazań co do dalszego postępowania. Wskazania te, zgodnie z art. 153 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wiążące dla organu administracji publicznej, musiałyby zaś uwzględniać dokonaną przez sąd ocenę, iż orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego i następujące po nim zmiany stanu prawnego nie mają wpływu na możliwość przyznania skarżącej żądanego świadczenia. Nie trudno zatem dostrzec, że uchylenie w takiej sytuacji zaskarżonej decyzji wykreuje zbędne postępowanie administracyjne. W tej sytuacji należy na podstawie art. 145 § 1 pkt 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wydać wyrok, w którym stwierdza się wydanie decyzji z naruszeniem prawa.

Przepis ten stanowi, że sąd uwzględniając skargę na decyzję stwierdza wydanie decyzji z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Jedną z przyczyn określonych w Kodeksie postępowania administracyjnego stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa jest w przypadku wznowienia postępowania administracyjnego występowanie okoliczności, o których mowa w art. 146 k.p.a. Zgodnie bowiem z art. 151 § 2 k.p.a. w przypadku, gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146, organ administracji publicznej ograniczy się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji. Art. 146 k.p.a. zawiera dwa przepisy; w paragrafie pierwszym zamieszczono przeszkodę w uchyleniu decyzji w wyniku wznowienia postępowania polegającą na upływie określonego czasu od doręczenia lub ogłoszenia ostatecznej decyzji, w paragrafie drugim z kolei umieszczono przeszkodę polegającą na tym, że mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. W doktrynie prawa istnieje wątpliwość, czy okoliczność wymieniona w art. 146 § 2 k.p.a., polegająca na braku związku przyczynowego pomiędzy wadą postępowania a treścią decyzji, może być postawą stwierdzenia niezgodności z prawem decyzji lub postanowienia (A.Kabat w: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005, str. 338 i powołana tam literatura). Jednakże w ocenie Sądu decydująca winna być wypowiedź ustawodawcy, który nie dokonał żadnych wyłączeń w treści zawartego w art. 145 § 1 pkt 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi odwołania do przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. W związku z tym należy przyjąć, że również okoliczność, o której mowa w art. 146 § 2 k.p.a. jest przyczyną uzasadniającą w myśl art. 145 § 1 pkt 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stwierdzenie wydania decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa.

Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że w razie ustalenia przez sąd administracyjny, rozpoznający skargę na decyzję administracyjną wniesioną przed podjęciem przez Trybunał Konstytucyjny orzeczenia, stwierdzającego niezgodność z Konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą aktu normatywnego, na podstawie którego podjęto zaskarżoną decyzję, iż orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego oraz następujące po nim zmiany stanu prawnego nie mają wpływu na ponowne rozpoznanie sprawy przez organ administracji publicznej, sąd ten winien na podstawie art. 145 § 1 pkt 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stwierdzić wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa. Orzeczenie takie nie eliminuje zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego w związku z czym nie powoduje potrzeby ponownego rozpoznania sprawy przez organ administracji publicznej. Jednocześnie stwierdza wydanie decyzji niezgodnie z prawem czym spełnia wymogi, od których zależy możliwość dochodzenia naprawienia szkody, gdyby taka szkoda jej wydaniem została wyrządzona.

Aczkolwiek stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa na podstawie art. 145 § 1 pkt 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest uwzględnieniem skargi, to jednakże skoro nie powoduje wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego nie uzasadnia stosowania art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, czyli orzekania o wykonalności zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Z tych wszystkich względów, na mocy powołanych przepisów, orzeczono, jak w sentencji wyroku.