Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 531/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-02-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne: Podatek dochodowy od osób fizycznych
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 10 ust. 1 pkt 9 art. 11 ust. 1 art. 27 ust. 1 art. 45 ust. 1 art. 45 ust. 4
journal: Dz.U. 2000 nr 14 poz 176
law: Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jarosław Trelka (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz, sędzia WSA Piotr Przybysz, Protokolant p. o. referenta stażysty Michał Strzałkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lutego 2016 r. sprawy ze skargi J. K. i J. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2008 r. oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] października 2014 r. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w W. określił J. K. i J. K. (dalej zwanym "Skarżącymi") zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2008 r. w wysokości 2 648 993 zł.

Od powyższej decyzji Skarżący złożyli odwołanie wnosząc o jej uchylenie w całości jako oczywiście wadliwej.

Dyrektor Izby Skarbowej w W. decyzją z [...] grudnia 2014 r. utrzymał w mocy decyzję Organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji Dyrektor Izby Skarbowej wyjaśnił, że z transakcji odnotowanych na rachunkach bankowych Skarżącego wynika, iż dla celów podatku dochodowego od osób fizycznych za 2008 r. nie zadeklarował on otrzymanych w 2008 r. środków finansowych, pozostających do jego wyłącznej dyspozycji, uzyskanych od R. Sp. z o. o. w W., ul. [...], w wysokości 3 590.100 zł (per saldo), U. A.G. [...], Z., w wysokości 2 943 486,b 41 zł, A. M., w wysokości 100 000 zł, a także H. T., w wysokości 47 000 zł.

Dyrektor Izby Skarbowej wyjaśnił, że Organ kontroli skarbowej w sposób nieograniczony poszukiwał dokumentacji spółki R., skoro - jak wynika z akt sprawy - faktycznie zarządzał nią R. Kisiel, syn Skarżących, a następca prawny tej spółki, G. Sp. z o.o., w trakcie kontroli nie przedłożyła żadnej dokumentacji. Z kolei odnaleziona na zlecenie Prokuratury Okręgowej w W. przez Agencję Bezpieczeństwa Wewnętrznego u osoby trzeciej dokumentacja nie zawierała żadnych umów, porozumień, itp., zawartych pomiędzy R. Sp. z o.o., a Skarżącymi. Na okoliczność ustalenia przeznaczenia przekazywanych Skarżącemu środków pieniężnych Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w W. przeprowadził obszerne postępowanie dowodowe, dokonując przesłuchania osób, które mogłyby mieć wiedzę istotną dla sprawy, m.in. L. G., R. K. oraz J. S.. Przesłuchany 27 sierpnia 2012 r. w charakterze świadka, prezes zarządu R. Sp. z o.o., L. G., nie posiadał żadnej wiedzy na temat tytułu prawnego przekazanych przez spółkę środków finansowych na osobiste konto bankowe Skarżącego. Nie wydawał dyspozycji i nie podpisywał przelewów tych środków.

Jak wynika z decyzji nr [...] z [...] czerwca 2014 r., określającej Skarżącemu zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 r. w wysokości 1 113 999 zł, włączonej do akt niniejszej sprawy, w dniu 12 marca 2014 r. przeprowadzono przesłuchania w charakterze świadków J. S. i R. K.. J. S., zatrudniona w R. Sp. z o.o. na stanowisku [...], zeznała, że do jej obowiązków należała m.in. obsługa biura, odbieranie telefonów, korespondencja, wystawianie faktur, wykonywanie przelewów i zamówień. Posiadała upoważnienie do konta bankowego R. Sp. z o.o., które obejmowało obsługę konta i dokonywanie np. przelewów. Wykonywała przelewy przez internet, posiadała hasło do obsługi rachunku przez internet. Zasłaniając się brakiem pamięci nie wskazała, kto zajmował się finansami firmy, kto wydawał jej dyspozycje wykonania przelewów z rachunku bankowego na rzecz kontrahentów i na rzecz Skarżącego. J. S. nie pamiętała, czy Skarżący był zatrudniony w R. Sp. z o.o. i czy otrzymywał wynagrodzenie. Z kolei R. K. przesłuchany na okoliczność przekazywania środków finansowych przez R. Sp. z o.o. na konto jego ojca – Skarżącego, wskazał, że przelewy wykonywała J. S. na polecenie zarządu, czyli L. G.. Natomiast w zeznaniu w charakterze świadka 29 lipca 2014 r. R. K. stwierdził, iż przekazywanie środków finansowych przez R. Sp. z o.o. na konto Skarżącego to był pewien rodzaj umowy powiernictwa na budowę domu przez spółkę G., jednak bliższej wiedzy na ten temat nie posiada. Z zeznań A. G., byłej żony R. K. i byłej synowej Skarżącego, złożonych w dniu 29 lipca 2014 r., jednoznacznie wynikało z kolei, że finansami w R. Sp. z o.o. zajmował się wyłącznie R. K..

W toku postępowania kontrolnego prowadzonego przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w W. wobec G. Sp. z o.o. (będącej następcą prawnym R. Sp. z o.o.) nie przedstawiła ona do kontroli żadnej dokumentacji źródłowej ani żadnych ewidencji podatkowych. Dokumentacja podatkowa Spółki R. została odnaleziona u osoby trzeciej w wyniku przeszukania lokali dokonanych przez Agencję Bezpieczeństwa Wewnętrznego na zlecenie Prokuratury Okręgowej w W.. Dokumentacja źródłowa została zabezpieczona jako dowód w prowadzonym śledztwie nr [...]. W trakcie dokonanych oględzin i zabezpieczonych dokumentów nie ujawniono żadnych umów, porozumień, itp., zawartych pomiędzy R. Sp. z o.o., a Skarżącymi. Żadne ww. dokumenty nie zostały również przedłożone w trakcie prowadzonego postępowania kontrolnego. Nie ujawniono żadnych umów, które mogłyby potwierdzać fakt zatrudnienia Skarżącego. W ocenie Organu niewątpliwym faktem jest to, że na rachunki bankowe Skarżącego prowadzone w [...] S.A. oraz [...] S.A. wpłynęły od R. Sp. z o.o. w roku 2008 środki pieniężne w wysokości 5 601 800 zł, z czego - jak wynika z analizy transakcji na ww. rachunkach - kwota 3 590 100 zł nie została przez Skarżącego zwrócona spółce R.. Zdaniem Dyrektora IS, wbrew twierdzeniom Skarżących, iż przelewy od R. Sp. z o.o. są zaliczkami i nie stanowią przychodów Skarżącego, nie wskazano żadnych dowodów potwierdzających przedmiotową tezę. Takich wniosków nie można również wyciągnąć w oparciu o dowody z przesłuchań świadków, tj. R. K. i J. S.. Na powyższe stwierdzenie nie pozwala również analiza wyciągów z rachunków bankowych Skarżącego, wszelkie bowiem zwroty środków pieniężnych do Spółki R. były odnotowywane na rachunkach bankowych. Skarżący nie dysponował natomiast kwotami w wysokościach pozwalających na ich zwrot w formie gotówkowej. Dyrektor wskazał także, iż Skarżący był wielokrotnie wzywany do złożenia wyjaśnień w zakresie charakteru (tytułu) środków pieniężnych otrzymanych od R. Sp. z o.o. oraz przedłożenia wszelkich dokumentów stanowiących podstawę wpłat.

Dyrektor nadmienił, że Organ kontroli skarbowej, celem ustalenia charakteru środków przekazywanych przez R. Sp. z o.o., pismem z 24 lutego 2014 r. wystąpił do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o przekazanie informacji, czy Skarżący został zgłoszony przez przedmiotową spółkę do ubezpieczenia społecznego, na co pismem z dnia 10 marca 2014 r. udzielono odpowiedzi negatywnej.

Odnośnie do środków otrzymanych od U. A.G. w łącznej kwocie 2 943 486, 41 zł Skarżący, jak podkreślił Dyrektor IS, również nie złożyli wyjaśnień. Jedynie w odpowiedzi na pismo organu kontroli skarbowej z 6 marca 2014 r. o wyjaśnienie, z jakiego tytułu firma U. A.G. w dniu 17 września 2008 r. bezpośrednio uregulowała zobowiązanie Skarżących w kwocie 943 486, 41 zł wobec G. Sp. z o.o., pełnomocnik wskazał, że "...wg pamięci podatnika pochodziły z kredytu...", jednak mimo wezwań z 24 marca 2014 r. do przedłożenia stosownej umowy, żadne dokumenty na tę okoliczność nie zostały przedłożone.

Analogicznie, zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej, przedstawia się sytuacja w odniesieniu do środków pieniężnych przekazanych Skarżącemu w 2008 r. przez A. M. oraz przez H. T., ujawnionych na osobistych rachunkach bankowych Skarżącego. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej wzywał Skarżącego do wyjaśnienia tytułu otrzymanych środków pieniężnych od wymienionych osób, jednakże żadne wyjaśnienia w tej sprawie nie zostały złożone.

W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej uznać zatem należało, że twierdzenia Skarżących nie znajdują potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym. Skarżący w trakcie trwającego postępowania, mimo wezwań, nie przedłożyli dowodów, które wskazywałyby na prawdziwość formułowanych tez. Brak też jakichkolwiek wyjaśnień, które pozwoliłyby Organom podatkowym na przeprowadzenie w tym zakresie dowodów.

Skarżący nie zgodzili się z wydaną decyzją i złożyli skargę do Sądu. Decyzji zarzucili naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 10 ust. 1 pkt 9, art. 11 ust. 1, art. 27 ust. 1, art. 45 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm., dalej zwanej też "ustawą"), poprzez uznanie, iż Skarżący w roku 2008 uzyskali przychód do opodatkowania tym podatkiem, na skutek czego określono zobowiązanie podatkowe, inne niż wykazane w rocznym zeznaniu podatkowym. Zarzucili ponadto naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 121 § 1, art. 122, art. 124, art. 180 § 1, art. 181, art. 187 § 1 i 2, art. 188, art. 189, art. 191 Ordynacji podatkowej.

W uzasadnieniu skargi Skarżący wskazali, iż Organy podatkowe nie wyciągnęły wniosków z tytułów przelewów od R. Sp. z o.o., które są zaliczkami i nie stanowią przychodów Skarżących. Ponadto nie zbadano umów, na podstawie których czynione były przedmiotowe przelewy, i poprzestano tylko na przesłuchaniu prezesa zarządu R. Sp. z o.o., który nic nie wiedział i nie pamiętał. Skarżący zaznaczyli jednocześnie, iż mają kłopoty z odnalezieniem w domowych archiwach dokumentów sprzed kilku lat, ale dla ww. spółki powinno to być zadaniem do natychmiastowego wykonania. Zdaniem Skarżących Organ kontroli skarbowej przeprowadził w tej sprawie ograniczone postępowanie dowodowego, ograniczył się do zarachowania na jego poczet wyników innych postępowań, tj. prowadzonego przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w W. przeciwko Skarżącemu oraz spółce R..

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że Skarżący, pomimo wezwań, nie podali żadnych danych i żadnych wyjaśnień, które otrzymanym kwotom nie pozwoliłyby przypisać statusu opodatkowanego dochodu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie sądu podlega zgodność aktów, w tym decyzji administracyjnych, zarówno z przepisami prawa materialnego, jak i procesowego. Zgodnie natomiast z art. 134 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (z zastrzeżeniem nieistotnym dla sprawy).

Skarga wniesiona w niniejszej sprawie nie zasługiwała na uwzględnienie. Została ona sporządzona według konwencji całkowitego zanegowania zaskarżonej decyzji, ale już pobieżna analiza skargi wskazuje, że nie zawiera ona żadnych uzasadnionych zarzutów. Wobec tych zarzutów skargi, co do których można się odnieść w sposób konkretny (nie mają one charakteru ogólnikowego, jak np. że postępowanie dowodowe było "ograniczone" albo że Skarżący "...nie przyjmują do wiadomości wzmianki, że jakieś służby zabezpieczyły jakąś dokumentację..."), przypomnieć należy następujące okoliczności faktyczne sprawy:

1) Wobec Skarżących wielokrotnie zwracano się o przedstawienie wyjaśnień co do tytułów prawnych otrzymanych kwot – wezwania te nie spotkały się z oczekiwaną reakcją. Przesłuchano prezesa zarządu spółki R. (L. G.), któremu nic nie było wiadome na temat tytułów dokonanych na konto Skarżącego wpłat od tej spółki. Przesłuchano też (na potrzeby postępowania za rok 2007) J. S., osobę odpowiedzialną w spółce m.in. za operacje finansowe i księgowe, która także niczego istotnego nie wniosła do sprawy. Przesłuchany R. K. albo wskazywał na osobę J. S. lub L. G., albo powoływał się na enigmatyczną "umowę powiernictwa", nie wskazując jednak żadnych szczegółów. Z kolei A. G., była synowa Skarżących, także nie miała żadnej wiedzy na temat charakteru kwot przelanych na rzecz Skarżącego i wskazała ogólnikowo na osobę R. K. jako na jedyną osobę zajmującą się finansami spółki. Twierdzenie o niewystarczającym, ograniczonym materiale dowodowym, jest więc niezrozumiałe;

2) Spółka R. Sp. z o.o. (jej następca – G. Sp. z o.o.) nie przedłożyła swoich ksiąg podatkowych ani żadnej dokumentacji czy dowodów źródłowych, natomiast zabezpieczona przez Agencję Bezpieczeństwa Wewnętrznego dokumentacja tej spółki nie zawierała żadnych danych wskazujących na kontakty gospodarcze ze Skarżącymi;

3) O ile jakiekolwiek kwoty otrzymane na konto Skarżącego były zwrócone, to Organy słusznie potraktowały je nie jako definitywny przychód, lecz jako zaliczka (na zakup nieruchomości – kwota 1 100 000 otrzymana od P. N., E. N., W. N., J. D., K. Z. i P. Z. – k. 576 - 590 akt podatkowych). Jedynie sami Skarżący mogliby wyjaśnić, które to jeszcze kwoty mają charakter takich zaliczek, ale ich pasywna postawa nie pozwoliła tej kwestii ustalić zgodnie z tezami zawartymi w skardze;

4) Skarżący nie złożyli żadnych wyjaśnień co do charakteru kwot otrzymanych od U. A.G. w Z., A. M. i H. T.. Trudno więc było oczekiwać, że na podstawie samych zapewnień, iż kwoty te nie stanowiły przychodu, Organy uznają je np. za zaliczki albo pożyczki. Na liczne wystąpienia Dyrektora UKS o złożenie wyjaśnień Skarżący (ich pełnomocnik) odpowiadali wnioskami o przedłużenie terminu dla ich złożenia (np. k. 549), żądaniami zawieszenia postępowania lub zarzutami stosowania przez Dyrektora UKS "sztuczek proceduralnych" (k. 169 akt podatkowych).

Jeżeli, jak wynika ze skargi, Skarżący rzeczywiście "...dołożą wszelkiej staranności, aby w domowych archiwach odszukać dokumenty świadczące, iż w roku 2008 z całą pewnością nie osiągnęli dochodu...", to otwarta stanie się kwestia wznowienia postępowania na podstawie takich, odszukanych w archiwach domowych, dokumentów. Akta niniejszej sprawy nie wskazują na "prowadzenie jakiejś gry" przez Dyrektora (cytat ze skargi), a jedynie na wyciągnięcie z faktu zupełnie pasywnej postawy Skarżących oczywistych i logicznych wniosków. Postępowanie dowodowe było na tyle kompletne i wyczerpujące, na ile taka właśnie postawa Skarżących pozwoliła. Organy podjęły więc taką aktywność dowodową, jaka w tych warunkach mogła być spodziewana i jaka musiała zostać uznana za wystarczającą.

W efekcie nie można podzielić zarzutów skargi dotyczących naruszenia prawa materialnego.

Mając powyższa na uwadze, na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd oddalił skargę. Zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem.