Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 1589/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2018-01-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1 a ust. 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2016 poz 716
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Janina Guść, Sędzia WSA Krzysztof Przasnyski, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Beata Jarecka, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 10 stycznia 2018 r. sprawy ze skargi ,,A" Sp. z o.o. z siedzibą w G na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 19 kwietnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2015 r. i odmowy stwierdzenia nadpłaty oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...], dalej SKO - utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia 28 listopada 2016 r., określającą A Spółka z o.o. wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2015 rok i odmawiającą stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2015 rok.

W uzasadnieniu decyzji SKO wskazało, że pismem z dnia 12 lipca 2016 r. Spółka zwróciła się o zwrot nadpłaty podatku od nieruchomości za lata 2011-2016 w załączeniu przedkładając korekty deklaracji za ten okres i uzasadniając wniosek tym, że pierwotnie błędnie przyjęła do opodatkowania powierzchnię gruntów jako związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, podczas gdy są to grunty sklasyfikowane jako powierzchnia mieszkalna, ponadto mylnie Spółka podała podstawę opodatkowania budynków bowiem powinna była podać powierzchnię 529,6 m2 nie zaś 575,56 m2.

Organ pierwszej instancji wezwał podatnika do złożenia na piśmie wyjaśnień dotyczących złożonych korekt deklaracji na podatek od nieruchomości za lata 2011-2016 w terminie 7 dni z uwagi na twierdzenia podatnika, iż uległa zmianie powierzchnia użytkowa budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz uprzednio grunty zakwalifikowane jako grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej uległy zmianie na grunty mieszkalne.

W odpowiedzi na ww. wezwanie Spółka wyjaśniła, że budynek położony [...] przy ul. S. , znajduje się na terenie o funkcji "tereny adoptowanej zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej", a z inwentaryzacji powierzchni użytkowej wynika, że do opodatkowania jest powierzchnia 529,6 m2, a nie 575,56 m2. Spółka oświadczyła, że w budynku tym nie prowadzi działalności gospodarczej, ani nie wynajmuje tej powierzchni na prowadzenie takiej działalności.

Strona złożyła wniosek o dokonanie oględzin w dniu 24 października 2016 r.. Oględziny zostały przeprowadzone w dniu 24 października 2016 r. w obecności pełnomocnika strony. Z oględzin sporządzono protokół, w którym stwierdzono, że pomieszczenia usługowe należące do Spółki nie są obecnie użytkowane, nie są również wynajmowane innym podmiotom. Po rozmowie z pełnomocnikiem strony K.U. organ ustalił, że w korektach deklaracji Spółka nie ujęła powierzchni użytkowej budynku garażowego, co potwierdzono również w rozmowie z księgową Spółki.

Decyzją z dnia 28 listopada 2016 r. organ pierwszej instancji określił Spółce wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2015 rok w kwocie 12.001,00 zł i odmówił stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 215 rok.

Od decyzji Spółka wniosła odwołanie zarzucając rażące naruszenie prawa materialnego tj. art. 1a ust. 1 pkt 3 oraz art. 5 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych poprzez przyjęcie, że podatnik jest zobowiązany do zapłacenia podatku od nieruchomości wedle najwyższej stawki, podczas gdy tylko pow. 42,12 m2 jest wykorzystywana na cele prowadzonej działalności gospodarczej, a zgodnie z ewidencją gruntów i budynków nieruchomość podatnika została zakwalifikowana jako budynki mieszkalne oraz transportu i łączności. Strona wniosła o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania prezesa zarządu Spółki na okoliczności związane z funkcją nieruchomości położnej przy ul. S. [...] oraz o uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.

Uzasadniając swoje stanowisko w sprawie SKO [...] wskazało m.in. na treść przepisu art. 75 § 4a Ordynacji podatkowej oraz przepisy ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (dalej: u.p.o.l.). SKO podniosło, że zgodnie z art. 2 ust. 1 u.p.o.l. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają następujące nieruchomości lub obiekty budowlane:

1) grunty;

2) budynki lub ich części;

3) budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.

W art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. jako grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej określono grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, a także gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b i d, a także budynków, budowli lub ich części, w odniesieniu do których została wydana decyzja ostateczna organu nadzoru budowlanego, o której mowa w art. 67 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2016 r. poz. 290), lub decyzja ostateczna organu nadzoru górniczego, na podstawie której trwale wyłączono budynek, budowlę lub ich części z użytkowania. Zgodnie z tą definicją, wszystkie budynki, budowle i grunty będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z ww. wyjątkami, są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Stosownie więc do treści art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. (w związku z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a oraz art. 5 ust. 1 pkt 2 lit.b u.p.o.l.) obowiązek uiszczania podatku od nieruchomości w najwyższej stawce wiąże się co do zasady już tylko z samym faktem posiadania gruntu (budynku lub jego części) przez przedsiębiorcę (sposób wykorzystania gruntu nie ma tu znaczenia).

Podstawę wymiaru podatków stanowią zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków.

Co do zasady, budynki będące własnością przedsiębiorcy podlegają opodatkowaniu stawką najwyższą przewidzianą w art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy o.p.o.l.. Wyjątek stanowią budynki mieszkalne należące do przedsiębiorcy, chyba że są w całości bądź w części zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej. Powszechnie w orzecznictwie administracyjnym i w literaturze przedmiotu przyjmuje się, że tylko faktyczne zajęcie budynku w celu prowadzenia działalności gospodarczej daje podstawę do zastosowania wyższej stawki podatkowej, natomiast sam fakt posiadania tego budynku przez przedsiębiorcę nie stanowi przesłanki do jej zastosowania.

Z akt przedmiotowej sprawy wynika, że grunty należące do podatnika są oznaczone w ewidencji gruntów symbolem Bi czyli inne tereny zabudowane, nie są to wbrew twierdzeniu strony grunty stanowiące tereny mieszkaniowe (B). Sam fakt posiadania gruntów przez przedsiębiorcę skutkuje uznaniem ich za "związane" z działalnością. Nie ma przy tym znaczenia, czy przedsiębiorca dany grunt wykorzystuje do prowadzonej działalności gospodarczej czy też nie. Przesłanka posiadania gruntów przez podmiot gospodarczy decyduje zatem o wysokości stawek podatku od nieruchomości. Nie można zatem zgodzić się z twierdzeniem strony, że przeznaczenie gruntu zmieniło się na mieszkaniowy.

Budynek zaś w ewidencji został określony jako mieszkalny przy jednoczesnym wskazaniu innej funkcji tj. budynek handlowo-usługowy. Własność podatnika stanowi także budynek garażu sklasyfikowany jako budynek transportu i łączności. Fakt wyodrębnienia w części budynku lokali mieszkalnych nie ma wpływu na funkcję pozostałej powierzchni budynku należącej do Spółki, gdyż ta nie pełni funkcji mieszkalnej, co wykazały oględziny nieruchomości, a budynek ten ma również funkcję handlowo-usługowa. Podczas oględzin ustalono, że pomieszczenia należące do Spółki nie są co prawda obecnie użytkowane, nie są również wynajmowane innym podmiotom, ale nie stanowią także lokali mieszkalnych. Skoro zatem określona część budynków stanowi wyodrębnione lokale mieszkalne stanowiące własność innych osób, część należącą do Spółki zgodnie z ewidencją budynków należy uznać za część usługowo-handlową. Brak zatem podstaw do uwzględnienia stanowiska strony i uznania, że posiadana przez Spółkę cześć budynku winna być opodatkowana stawką właściwą jak dla lokali mieszkalnych.

Odnosząc się do wniosku strony co do przesłuchania prezesa zarządu Spółki SKO wyjaśniło, iż nie widzi potrzeby uzupełnienia postępowania w celu uzupełnienia dowodów poprzez ww. zeznania. Okoliczności, na które miałby zostać przeprowadzony ten dowód wynikają z dowodów z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy.

Trzeba mieć na uwadze, iż wiążące są dla organów podatkowych informacje dotyczące nieruchomości wynikające z ewidencji gruntów i budynków. Zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne ewidencja gruntów i budynków jest urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych, w tym i w postępowaniu podatkowym. Należy mieć zatem na względzie, iż organy ustalające wysokość zobowiązań podatkowych nie są uprawnione do przyjęcia innych danych niż te zawarte w ewidencji gruntów i budynków.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku A Spółka z o.o. wniosła o uchylenie rozstrzygnięć organów pierwszej i drugiej instancji i orzeczenie zgodnie z żądaniem skarżącej, a także o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Decyzji Samorządowego Kolegium [...] zrzuciła naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b) u.p.o.l., przez ich niewłaściwe zastosowanie, polegające na określeniu wysokości stawki podatku od nieruchomości od budynków lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz od budynków mieszkalnych lub ich części zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej w stosunku do budynku mieszkalnego o powierzchni użytkowej 575,56 m2 nie zajętego na prowadzenie działalności, prócz powierzchni 42,12 m2 zajętej faktycznie na cele prowadzonej działalności gospodarczej przez skarżącą. Zarzuciła ponadto naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. a) u.p.o.l., przez ich niezastosowanie, w sytuacji w której określeniu podlegała wysokość stawki podatku od nieruchomości dla budynku mieszkalnego o powierzchni użytkowej 575,56 m2 nie zajętego na prowadzenie działalności gospodarczej, prócz powierzchni 42,12 m2 zajętej faktycznie na cele prowadzonej działalności gospodarczej przez skarżącą. Alternatywnie zarzuciła naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. e) u.p.o.l., przez ich niezastosowanie w sytuacji, w której określeniu podlegała wysokość stawki podatku od nieruchomości dla budynku mieszkalnego o powierzchni użytkowej 575,56 m2 nie zajętego na prowadzenie działalności gospodarczej, prócz powierzchni 42,12 m2 zajętej faktycznie na cele prowadzonej działalności gospodarczej przez skarżącą.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumentację i stanowisko jak w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.

Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 z późn. zm. - dalej jako "p.p.s.a.") stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne.

W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) p.p.s.a.).

Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Wykładnia powołanego wyżej przepisu wskazuje, że Sąd ma prawo ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony.

Badając rozpoznawaną sprawę w tak zakreślonej kognicji, Sąd nie dopatrzył się naruszeń prawa, które skutkowały koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji, w tym zarzucanych w skardze do WSA.

Zasadniczy przedmiot sporu w rozpoznawanej sprawie stanowi odpowiedź na pytanie czy przedmiotowy budynek jest budynkiem mieszkalnym (dla opodatkowania Spółki) - jak wywodzi Spółka czy też nim nie jest - jak wywodzi organ.

Przystępując do rozważań należy przytoczyć uregulowania prawne, które znajdują zastosowanie w przedmiotowej sprawie. Otóż zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (w brzmieniu obowiązującym w 2015 r.) opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają następujące nieruchomości lub obiekty budowlane: 1) grunty; 2) budynki lub ich części; 3) budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Natomiast podstawę opodatkowania stanowi: 1) dla gruntów - powierzchnia; 2) dla budynków lub ich części - powierzchnia użytkowa; 3) dla budowli lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, z zastrzeżeniem ust. 4-6 - wartość, o której mowa w przepisach o podatkach dochodowych, ustalona na dzień 1 stycznia roku podatkowego, stanowiąca podstawę obliczania amortyzacji w tym roku, niepomniejszona o odpisy amortyzacyjne, a w przypadku budowli całkowicie zamortyzowanych - ich wartość z dnia 1 stycznia roku, w którym dokonano ostatniego odpisu amortyzacyjnego (art. 4 ust. 1 u.p.o.l.).

W myśl art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, to - grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, a także gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b (grunty pod jeziorami, zajętymi na zbiorniki wodne retencyjne lub elektrowni wodnych), chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych.

Z przywołanych przepisów wynika, że grunt uznawany jest za związany z działalnością gospodarczą, gdy pozostaje w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą. Takie stanowisko prezentowane jest przez organy obu instancji, co jest zgodne z jednolitym w tym zakresie orzecznictwem sądów administracyjnych. Tytułem przykładu przywołać należy wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 11 lipca 2017 r. o sygn. akt I SA/Bd 422/17 (Lex nr 2331159), w którym stwierdzono, że: "Analiza językowa art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., pozwala na stwierdzenie, iż po to by uznać grunty, budynki i budowle za związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, wystarczy ustalić, że pozostają w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, co oznacza, że ustawodawca nie zawarł wymogu, by przedsiębiorcą był podatnik". Zatem sam fakt posiadania przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą budynku, budowli, czy gruntu (poza wyjątkami określonymi ustawą) daje podstawę dla uznania wskazanych przedmiotów opodatkowania, jako związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Tak więc różnego rodzaju obiekty, czy grunty, bądź budowle niewykorzystywane w danym momencie lub gdzie prowadzona jest innego nawet rodzaju działalność, niż gospodarcza (np. statutowa, socjalna) należy uznać za związane z działalnością gospodarczą (zob. wyroki NSA: z dnia 5 marca 2014 r. sygn. akt II FSK 679/12, Lex nr 1467155, z dnia 1 lipca 2014 r. sygn. akt II FSK 1349/14, Lex nr 1490431, z dnia 10 maja 2017 r. sygn. akt II FSK 933/15, Lex nr 2305324).

Jak wynika z zebranego w sprawie materiału dowodowego, w tym danych z ewidencji gruntów, skarżąca Spółka jest właścicielem i posiadaczem części nieruchomości położonej przy ul. S. [...], oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków jako działka [...], na terenie której znajdują się dwa budynki o numerach ewidencyjnych: [...] - sklasyfikowany jako budynek mieszkalny oraz [...] - sklasyfikowany jako budynek transportu i łączności (garaż). Przy czym bezspornie nie były one przeznaczone na cele mieszkaniowe, nie były też wynajmowane.

Dodatkowo, zgodnie z danymi z ewidencji gruntów i budynków, powyższy grunt nie został sklasyfikowany jako mieszkalny "B" (jak podnosi skarżąca Spółka z o.o.) lecz jako - inne tereny zabudowane "Bi".

Budynek natomiast został zakwalifikowany wprawdzie jako mieszkalny ale z zaznaczeniem innej funkcji tj. funkcji usługowo - handlowej. Przy czym część mieszkalną budynku stanowią odrębne lokale mieszkalne będące własnością innych podmiotów.

W świetle powyższego, zdaniem Sądu, Spółka nie wykazała, że korekta deklaracji DN-1 za 2014 r. była uzasadniona i mogła stanowić podstawę żądania zwrotu nadpłaty w podatku od nieruchomości.

Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, co uzasadnia oddalenie skargi na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 z późn. zm.).

DSz