Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 436/19
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2022-11-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne: Ubezpieczenia
Skarżony organ: Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok oraz decyzję I i II instancji i umorzono postępowanie administracyjne
Powołane przepisy: article: art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. e
journal: Dz.U. 2018 poz 1510
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - tekst jedn.
article: art. 39b(1) ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2007 nr 125 poz 874
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Rysz Sędzia NSA Cezary Pryca (spr.) Sędzia del. WSA Marek Krawczak po rozpoznaniu w dniu 28 listopada 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Z. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 października 2018 r. sygn. akt VI SA/Wa 1143/18 w sprawie ze skargi Z. P. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego 1. uchyla zaskarżony wyrok; 2. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Łódzkiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] marca 2015 r. nr [...]; 3. umarza postępowanie administracyjne; 4. zasądza od Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia na rzecz Zbigniewa Popławskiego kwotę 720 (siedemset dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

I

Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. wyrokiem z dnia [...] października 2018 r., sygn. akt Vl SA/Wa 1143/1, działając na podstawie ustawy z dnia [...] sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie: tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 329; dalej jako: "p.p.s.a.") oddalił skargę Z. P. (dalej jako: "skarżący") na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] stycznia 2018 r. w przedmiocie ustalenia podlegania obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu.

Sąd pierwszej instancji orzekał w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Ł. pismami z dnia 14 i [...] października 2011 r. zwrócił się do Narodowego Funduszu Zdrowia z wnioskiem o ustalenie istnienia obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego A. K. (dalej jako: "zainteresowany") z tytułu zawarcia w 2010 r. umowy nazwanej umową o dzieło z firmą "Szkoła Nauki Jazdy Z. P". Z przekazanych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych informacji oraz protokołu kontroli wynikało, że w trakcie kontroli u płatnika składek - skarżącego, dokonano przekwalifikowania kontrolowanych umów o dzieło na umowy zlecenia. Jednocześnie wyjaśniono, że trakcie wykonywania umowy zawartej z płatnikiem, zainteresowany posiadał inny tytuł do ubezpieczenia, zwalniający go z podlegania ubezpieczeniom społecznym z tytułu wykonywania ww. umowy.

Po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez płatnika, Prezes NFZ decyzją z dnia [...] września 2012 r. uchylił decyzję dyrektora ŁOW NFZ z dnia [...] kwietnia 2012 r. stwierdzającą, że zainteresowany podlegał obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu realizacji w dniu [...] września 2010 r. umowy nazwanej umową o dzieło ze Szkolą Nauki Jazdy - Z. P. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia temu organowi, uzasadniając, że płatnik nie występował w niniejszej sprawie jako strona, nie został powiadomiony o toczącym się postępowaniu, czym zostały ograniczone jego prawa i obowiązki.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, dyrektor ŁOW NFZ decyzją z dnia [...] marca 2015 r., stwierdził, że uczestnik podlegał obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu realizacji w dniu [...] września 2010 r. umowy zlecenia.

Odwołanie od powyższej decyzji złożył skarżący.

Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia decyzją z dnia [...] stycznia utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji.

Powyższą decyzję skarżący zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W.. Sąd pierwszej instancji skargę oddalił. W uzasadnieniu wskazał, że usługi świadczonej przez zainteresowanego - udziału w pracach komisji egzaminacyjnej, a związaniem z przeprowadzeniem testów kwalifikacyjnych, nie można uznać za wykonanie dzieła. Wykonywana przez zainteresowanego praca choć zakłada dążenie do osiągnięcia pewnego rezultatu, to jednak stanowiła jedynie element całego procesu wykonawczego. lstotnym jest również, że zainteresowany był zobligowany do wykonania ściśle określonych czynności i nie miał swobody w ich rozdysponowaniu, nie mógl także wykonać ich w sposób dowolny. Tym samym w stosunku dotyczącym zainteresowanego ze skarżącym nie istniała swoboda i samodzielność przy wykonywaniu przedmiotowej pracy, która jest charakterystyczna dla umów o dzieło. Sąd dodał, że odbiór pracy stanowi dwustronną czynność prawną, związaną ze sprawdzeniem cech wykonanego dzieła i prowadzącą do przekazania tego dzieła zamawiającemu. Dokonanie odbioru stanowi obowiązek zamawiającego, który powinien to uczynić, jeżeli wykonawca zgłosi zakończenie. Obowiązek odbioru dzieła aktualizuje się jednak dopiero w chwili stwierdzenia, że dzieło to zostało wykonane zgodnie z umową. Odebranie dzieła ma bardzo istotne znaczenia faktyczne i prawne. Zamyka ono etap wykonania zobowiązania. Umożliwia wykonawcy zwolnienie się ze zobowiązania przez stwierdzenie, iż spełnił swój obowiązek wykonania dzieła zgodnie z umową. Z materiału dowodowego znajdującego się w aktach administracyjnych nie wynikało także, czy takie doświadczenia - przyjmujące efekt wykonanego przez ubezpieczonego "dzieła"' - w ogóle było kiedykolwiek składane. Skarżący nie przedstawił żadnych wiarygodnych dowodów na wykonanie dzieła, albowiem, jak wynika z treści art. 627-646 ustawy z dnia [...] kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U. z 2014 r. poz. 121 ze zm. dalej jako: "k.c.") skoro umowa o dzieło jest umową rezultatu, to wykonawca dzieła winien mieć możliwość przedstawienia finalnego efektu swojej pracy i za te prace - po uprzednim zweryfikowaniu przez przyjmującego jej rezultatu - winien ponosić osobiście odpowiedzialność. T. wymagań kontrolowana umowa zawarta między płatnikiem a ubezpieczonym zdaniem Sądu niewątpliwie nie spełniała. W ocenie Sądu, organy Narodowego Funduszu Zdrowia dokonały zatem prawidłowej interpretacji charakteru przedmiotowych umów, oraz prawidłowo zastosowały art. 66 ust. 1 ustawy z dnia [...] sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. 2015 r. poz. 581 ze zm., dalej jako: "ustawa o świadczeniach") uznając, że ubezpieczony podlegał obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego. Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi należy podzielić zarzut naruszenia przez organ odwoławczy art. 107 § 1 pkt 6 ustawy z dnia [...] czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1027 ze zm. dalej jako: "k.p.a.") w kontekście nie odniesienia się do wszystkich zarzutów odwołania, jednak naruszenia te nie miały wpływu na treść rozstrzygnięcia.

II

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył skarżący.

Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił naruszenie prawa materialnego poprzez jego błędną wykładnię, tj.:

1. art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. e) ustawy o świadczeniach w zw. z art. 734 § 1 k.c. i art. 39b (1) ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia [...] września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. 2007 r. Nr [...], poz. 874 ze zm. dalej jako: "u.t.d.");

2. art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. e) ustawy o świadczeniach w zw. z art. 1 k.c., [...] (1) k.c. oraz art. 39b (1) ust. 3 pkt 2 u.t.d. poprzez nieuzasadnione przyjęcie, że zainteresowany wykonywał na rzecz skarżącego usługi na podstawie stosunku cywilnoprawnego - umowy zlecenia, gdy w rzeczywistości jego udział w pracach komisji egzaminacyjnej był realizacją uprawnień z zakresu imperium przysługujących Wojewodzie Ł..

Wobec powyższego skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i uchylenie decyzji Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia oraz zasądzenie od Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania

III

Odpowiedź na skargę kasacyjną złożył organ wnosząc o oddalenie skargi kasacyjnej w całości oraz zasądzenie kosztów według norm przepisanych.

IV

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna jest zasadna i skutkuje uchyleniem zaskarżonego wyroku oraz zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Ł. Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia oraz umorzeniem postępowania administracyjnego.

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania, która w rozpatrywanej sprawie nie wystąpiła. Granice skargi są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi – zgodnie z art. 174 p.p.s.a. – może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.), albo naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Związanie podstawami skargi kasacyjnej polega na tym, że wskazanie przez stronę skarżącą naruszenia konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego określa zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego. Sąd ten uprawniony jest bowiem jedynie do zbadania, czy postawione w skardze kasacyjnej zarzuty polegające na naruszeniu przez wojewódzki sąd administracyjny konkretnych przepisów prawa materialnego czy też procesowego w rzeczywistości zaistniały. Nie ma on natomiast prawa badania, czy w sprawie wystąpiły inne niż podniesione w skardze kasacyjnej naruszenia prawa, które mogłyby prowadzić do uchylenia zaskarżonego wyroku. Zakres kontroli wyznacza zatem sam autor skargi kasacyjnej wskazując, które normy prawa zostały naruszone.

Uwzględniając istotę sporu prawnego rozpatrywanej sprawy, komplementarny charakter zarzutów kasacyjnych uzasadnia, aby rozpatrzeć je łącznie. W skardze kasacyjnej sformułowano zarzuty naruszenia prawa materialnego. Podkreślenia przy tym wymaga, że argumentacja zawarta w uzasadnieniu skargi kasacyjnej została przedstawiona w taki sposób, że zarzuty skargi kasacyjnej pozostają w związku funkcjonalnym, co wymaga ich łącznego rozpoznania.

Na wstępie należy zauważyć, że Sąd pierwszej instancji kontrolował decyzję w przedmiocie ustalenia podlegania obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu, podstawę materialnoprawną której stanowił art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. e ustawy o świadczeniach. Zgodnie z tym przepisem obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegają osoby spełniające warunki do objęcia ubezpieczeniami społecznymi lub ubezpieczeniem społecznym rolników, które są osobami wykonującymi pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług, do której stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego dotyczące zlecenia lub osobami z nimi współpracującymi.

Wobec jednoznacznego brzmienia przepisu nie ulega wątpliwości, że wskazuje on na konieczność ustalenia, czy osoba wykonywała pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług, do której stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego dotyczące zlecenia.

W ocenie organu członek komisji egzaminacyjnej podlegał obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu realizowania w dniu [...] września 2010 roku umowy zlecenia. Zdaniem organu doszło do zawarcia z płatnikiem składek umowy nazwanej umową o dzieło, przedmiotem której było przeprowadzenie egzaminu i sporządzenie odpowiedniej dokumentacji z tym związanej, zakończone obligatoryjnym wydaniem dokumentu w postaci świadectwa kwalifikacji zawodowej, potwierdzające posiadanie uprawnień do wykonywania zawodu kierowcy przez każdego z uczestników szkolenia.

Wobec powyższego podkreślić należy, że trafnie w orzecznictwie stwierdza się, że zgodnie z art. 734 § 1 k.c. przez umowę zlecenia przyjmujący zlecenie zobowiązuje się do dokonania określonej czynności prawnej dla dającego zlecenie. Natomiast zgodnie z art. 627 k.c. przez umowę o dzieło przyjmujący zamówienie zobowiązuje się do wykonania oznaczonego dzieła, a zamawiający do zapłaty wynagrodzenia.

Umowa zlecenia jest umową starannego działania, w której co prawda rezultat może być przedmiotem starań, lecz nie daje się z góry przewidzieć, a często nie sposób określić, w jakim stopniu zostanie osiągnięty. Dlatego też w umowie zlecenia rezultat nie został objęty treścią świadczenia. Skoro w myśl art. 750 k.c., do umów o świadczenie usług, które nie są uregulowane innymi przepisami, stosuje się odpowiednio przepisy o zleceniu, to ustalenie, że jakaś konkretna umowa i stosunek zobowiązaniowy jest "umową o świadczenie usług, która nie jest regulowana innymi przepisami" – pociąga za sobą obowiązek wykonania nakazu z art. 750 k.c., a więc obowiązku odpowiedniego zastosowania przepisów o zleceniu. Przy czym należy wskazać, że subsumcja zawartej umowy pod przepis art. 750 k.c. nie czyni takiej umowy umową zlecenia, w rozumieniu art. 734 k.c. (vide: L. Ogiegło [w:] System prawa prywatnego, Prawo zobowiązań – część szczegółowa, Tom 7, s. 573 i nast.).

Przy tym umowa o świadczenie usług nie może być umową, której celem byłoby osiągnięcie rezultatu, pozwalającego na jej zakwalifikowanie jako umowy o dzieło. Innymi słowy, umowy o osiągnięcie rezultatu stanowiącego dzieło, w rozumieniu przepisów art. 627 i nast. k.c. dotyczących umowy o dzieło, nie mogą zostać zakwalifikowane jako umowy o świadczenie usług. Oznacza to, że z zakresu art. 750 k.c. wyłączone są nie tylko umowy o dzieło, ale także inne umowy nazwane, których celem jest osiągnięcie określonego rezultatu, zarówno takie, do których przepisy o umowie o dzieło znajdują odpowiednie zastosowanie, jak i takie, które mają regulację ustawową niezawierającą takiego odesłania.

Należy w tym miejscu nadmienić, że ani organ, ani sąd administracyjny nie są związane nazwą umowy zawartej między stronami umowy, lecz powinny ocenić jej charakter, cel i przedmiot. Oznacza to, że okoliczność, że strony umowy określiły łączący je stosunek prawny jako umowę o dzieło, eksponując w ten sposób jej charakter, nie jest zatem elementem decydującym samodzielnie o rodzaju zobowiązania, które ostatecznie - z uwzględnieniem wszystkich okoliczności sprawy - określa sąd (por. np. wyroki Sądu Najwyższego z dnia [...] marca 2013 r., sygn. akt II UK 201/12, oraz z dnia [...] marca 2013 r., sygn. akt III CSK 216/12, i powołane w tym ostatnim orzeczenia). W orzecznictwie Sądu Najwyższego akcentuje się, że umowa o dzieło należy do umów rezultatu - jej przedmiotem jest indywidualnie oznaczony wytwór (efekt). Dla oceny, że zawarto umowę o dzieło, nazywaną również umową o "rezultat usługi" - co odróżnia ją od umowy o świadczenie usług, której przedmiotem jest sama usługa polegająca na wykonywaniu określonych czynności (szeregu powtarzających się czynności), bez względu na to, jaki rezultat czynność ta przyniesie - konieczne jest, aby działania przyjmującego zamówienie doprowadziły w przyszłości do konkretnego, indywidualnie oznaczonego rezultatu (por. np. wyroki Sądu Najwyższego z dnia [...] lipca 2013 r., sygn. akt II UK 402/12, oraz z dnia [...] sierpnia 2015 r., sygn. akt I UK 389/14, i powołane w nich orzeczenia). Jeżeli zatem umowa przynosi konkretny rezultat w niej oznaczony, to tylko ten rezultat, a nie czynności do niego prowadzące, stanowi przedmiot umowy stron (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia [...] września 2013 r., sygn. akt II UK 39/13). W orzecznictwie podkreśla się również, że art. 627 k.c. wskazuje tylko na potrzebę "oznaczenia dzieła", przez co dopuszcza określenie świadczenia ogólnie w sposób nadający się do przyszłego dookreślenia na podstawie wskazanych w umowie podstaw lub bezpośrednio przez zwyczaj bądź zasady uczciwego obrotu (art. 56 k.c.). Przyszły rezultat stanowiący przedmiot umowy o dzieło musi być z góry przewidziany i określony (oznaczony) na podstawie wskazanych w umowie podstaw, co może nastąpić nie tylko poprzez zastosowanie metod opisowych, ale także przez odwołanie się do dostarczonej przez zamawiającego dokumentacji, projektów czy rysunków. Taka indywidualizacja przedmiotu umowy ma istotne znaczenie dla oceny odpowiedzialności przyjmującego zamówienie z tytułu ewentualnych wad dzieła (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia [...] lipca 2016 r., sygn. akt I UK 313/15).

W związku z powyższym na gruncie rozpoznawanej sprawy istotne jest odniesienie się do kwestii związanych z powołaniem komisji egzaminacyjnej, a w szczególności do regulacji prawnych i ich znaczenia, obowiązujących przy ustalaniu składu komisji egzaminacyjnej. W okolicznościach tej sprawy istotne jest ustalenie podstawy do wykonywania obowiązków egzaminatora w ramach powołanej przez Wojewodę Ł. komisji egzaminacyjnej oraz określenie skutków prawnych wynikających z takiej regulacji prawnej w odniesieniu do obowiązków wynikających z treści [...] [...] pkt 1 lit. e ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.

W tym miejscu należy podkreślić, że przepis art. 39b (1) [...] ustawy o transporcie drogowym przewiduj dwie formy przeprowadzania testu kwalifikacyjnego po ukończeniu kwalifikacji wstępnej i dwa organy kolegialne uprawnione do jego przeprowadzenia. Rodzaj sposobu przeprowadzenia testu kwalifikacyjnego i organ właściwy do jego przeprowadzenia są determinowane formą przeprowadzenia kwalifikacji wstępnej. Jeżeli bowiem kwalifikacja wstępna prowadzona jest w ramach zajęć szkolnych dla uczniów, test kwalifikacyjny przeprowadzany jest w formie zewnętrznego egzaminu potwierdzającego kwalifikacje zawodowe. Egzamin ten przeprowadza Okręgowa Komisja Egzaminacyjna po zakończeniu zajęć szkolnych, a osobami przystępującymi do egzaminu są uczniowie szkoły, którzy uczęszczali na zajęcia szkolne, w ramach, których prowadzona była kwalifikacja wstępna ([...] (1) [...] pkt 1 u.t.d). Natomiast jeżeli kwalifikacja wstępna była prowadzona w ośrodku szkolenia (tak jak w rozpatrywanej sprawie), po zakończeniu wszystkich zajęć teoretycznych i praktycznych test kwalifikacyjny przeprowadza trzyosobowa komisja egzaminacyjna. Organem właściwym do powołania członków komisji jest wojewoda ([...] (1) ust.3[...] pkt 2 u.t.d.). Stosownie do treści [...] [...] pkt 3 i 4 ustawy o transporcie drogowym Minister właściwy do spraw transportu został umocowany do określenia w drodze rozporządzenia szczegółowych warunków przeprowadzenia testów kwalifikacyjnych oraz szczegółowych wymagań wobec członków komisji, sposobu ich powoływania oraz wysokości ich wynagrodzenia, które nie może być wyższe niż 400 złotych za egzamin. Z kolei stosownie do treści § 15 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia [...] kwietnia 2010 r. w sprawie szkolenia kierowców wykonujących przewóz drogowy (Dz.U. z 2017 r. poz. 151; dalej jako: "r.s.k."), wojewoda przy powoływaniu członków komisji powinien kierować zasadą bezstronności i braku konfliktu interesów. Wojewoda określa również regulamin pracy komisji (§ 15 ust. 4 r.s.k.). Jednego z trzech członków komisji wojewoda wyznacza do pełnienia funkcji przewodniczącego komisji (§ 15 ust. 1 r.s.k.). Z treści ustawy oraz rozporządzenia wykonawczego wynika jasno, że za przeprowadzenie testu członkom komisji przysługuje wynagrodzenie, które wypłaca ośrodek szkolenia. Wysokość wynagrodzenia członków komisji określa załącznik nr [...] do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia [...] kwietnia 2010 r. w sprawie szkolenia kierowców wykonujących przewóz drogowy i wynosi ono 400 zł dla przewodniczącego komisji i 300 zł dla członka komisji. Ponadto ośrodek szkolenia jest zobowiązany do zapewnienia odpowiedniego lokalu, w którym przeprowadzany jest test kwalifikacyjny.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego przedstawiona regulacja prawna jednoznacznie wskazuje, że objęcie funkcji członka komisji egzaminacyjnej, o której mowa w [...] (1) [...] pkt 2 u.t.d., następuje na podstawie powołania dokonanego przez organ administracji publicznej, którym jest w tym przypadku właściwy Wojewoda. Tak więc sam akt powołania dokonany przez wojewodę wywołuje skutek w postaci uzyskania przez osobę objętą tym aktem statusu członka komisji egzaminacyjnej. Brak jest podstaw prawnych i faktycznych do tego aby został nawiązany jakikolwiek stosunek prawny pomiędzy już powołanym członkiem komisji egzaminacyjnej a ośrodkiem szkolenia, który miałby znaczenie prawne z punktu widzenia praw i obowiązków osoby powołanej na członka komisji egzaminacyjnej przez właściwy organ administracji publicznej. W omawianym zakresie należy zwrócić uwagę na treść [...] [...] pkt 1 lit. e ustawy o świadczeniach, który to przepis prawa obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego wiąże z osobami wykonującymi pracę na podstawie jednej z umów wskazanych w jego treści. Przedstawione wyżej regulacje prawne poza wskazaniem organu administracji publicznej, który posiada ustawowo określone kompetencje do powoływania członków komisji egzaminacyjnej, określają także kompetencje organu do ustalenia regulaminu pracy członków komisji, wskazania przewodniczącego komisji egzaminacyjnej spośród powołanych członków komisji. Istotne jest również i to, że wysokość wynagrodzenia członków komisji została wyraźnie określona w załączniku do rozporządzenia a w ustawie ustalono jej górną granicę. Taka konstrukcja kompetencji organu administracji publicznej związana z powoływaniem członków komisji egzaminacyjnej nie tylko wyklucza możliwość odmiennego sposobu utworzenia komisji egzaminacyjnej, określenia wyraźnie jej składu osobowego ale też wyklucza możliwość odmiennego określenia zakresu obowiązków członków komisji (regulamin pracy) oraz ustalania wysokości wynagrodzenia członków komisji egzaminacyjnej. Oznacza to, że prawidłowe powołanie określonej osoby na członka komisji egzaminacyjnej realizuje w sposób prawem określony utworzenie (zawiązanie) komisji egzaminacyjnej i daje jej członkom prawo do wykonywania swoich obowiązków związanych z przeprowadzeniem egzaminu a w konsekwencji upoważnia ich do otrzymania ustawowo określonego wynagrodzenia. Do realizacji swoich uprawnień i obowiązków członkowie komisji nie mogą i nie muszą "dublować" swoich uprawnień w sytuacji, gdy już zostały one określone poprzez akt powołania i przepisy prawa.

W tym stanie rzeczy zdaniem NSA brak jest podstaw do uznania, że członkowie komisji egzaminacyjnej wykonują pracę w postaci przeprowadzenia egzaminu w oparciu o umowę, o której mowa w art. 66 [...] pkt 1 lit. e ustawy o świadczeniach. Tym samym uznać należy, że zawarte umowy nie mogły wywołać skutku o jakim mowa w w/w przepisie prawa.

W tym stanie rzeczy należy uznać, że zasadne są zarzuty dotyczące naruszenia prawa materialnego opisane w punkcie 1 i 2 petitum skargi kasacyjnej. Okoliczności faktyczne stanowiące podstawę faktyczną wyrokowania nie stanowiły przedmiotu sporu, a tym samym poza sporem pozostają okoliczności związane z powołaniem komisji egzaminacyjnej oraz związane ze statusem członków komisji egzaminacyjnej jak również okoliczności odnoszące się do zakresu kompetencji organu uprawnionego do utworzenia komisji egzaminacyjnej i określenia zakresu jej obowiązków. Przypomnieć jednocześnie należy, że podjęcie rozstrzygnięcia o umorzeniu postępowania jest obowiązkiem sądu w przypadku stwierdzenia ku temu podstawy prawnej. Jak stanowi o tym art. 145 § 3 p.p.s.a., rozstrzygnięcie takie powinno zapaść w przypadku, o którym mowa w art. 145 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. Innymi słowy, obowiązek umorzenia postępowania administracyjnego przez sąd uregulowany został w kategoriach następstwa względem wcześniejszego uchylenia decyzji albo postanowienia w oparciu o jedną z podstaw wskazanych w art. 145 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a., w obrębie której znajdują się zarówno zarzuty naruszenia prawa materialnego, jak i przepisów postępowania. Z tych względów art. 145 § 3 p.p.s.a., szczególnie w przypadku powstania skutku materialnoprawnego, powinien znajdować zastosowanie, kiedy zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie budzi wątpliwości co do podstawy faktycznej rozstrzygnięcia o umorzeniu postępowania.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 188 p.p.s.a., art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a., art. 135 p.p.s.a. i art. 145 § 3 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

O kosztach postępowania sądowego, na które złożyły się koszty postępowania kasacyjnego oraz koszty postępowania przed Sądem pierwszej instancji, orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a., art. 203 pkt 1 p.p.s.a., art. 205 § 2 p.p.s.a.