Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SAB/Wa 223/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2011-10-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Minister Rozwoju Regionalnego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2,  art. 4,  art. 5,  art. 10 oraz  art. 16
journal: Dz.U. 2001 nr 112 poz 1198
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Stanisław Marek Pietras (spraw.), Sędzia WSA – Agnieszka Góra – Błaszczykowska, Sędzia WSA – Przemysław Szustakiewicz, , Protokolant – starszy sekretarz sądowy Maria Zawada, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 października 2011 r. sprawy ze skargi B. P. na bezczynność Ministra Rozwoju Regionalnego w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej z dnia [...] września 2010 r. - oddala skargę, - przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata G.D. kwotę 240 zł (słownie dwieście czterdzieści złotych) oraz kwotę 55,20 (słownie pięćdziesiąt pięć złotych i dwadzieścia groszy) stanowiącą 23% podatku od towarów i usług, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu


UZASADNIENIE

Skarżący B. P. zwrócił się Ministra Rozwoju Regionalnego z wnioskiem z dnia [...] września 2010 r. o udostępnienie informacji publicznej w formie papierowej dotyczącej tegoż Ministerstwa, a zawartych w Biuletynie Informacji Publicznej.

W odpowiedzi na powyższy wniosek, Kierujący Stanowiskiem do Spraw Komunikacji Społecznej i Mediów Ministerstwa Rozwoju Regionalnego pismem z dnia [...] października 2010 r. poinformował skarżącego, że zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.), na wniosek udostępnia się informację publiczną, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej, zaś wnioskowana informacja jest powszechnie dostępna pod adresem http://bip.mrr.gov.pl i w tej sytuacji nie ma obowiązku dokonania wydruku i przesłania go na adres wymienionego.

W dniu [...] kwietnia 2011 r. skarżący złożył do Ministra Rozwoju Regionalnego zażalenie na bezczynność w wykonaniu powyższego wniosku i w uzasadnieniu podał, że godzi się z faktem, iż organ nie ma obowiązku dokonywania wydruków z BIP, jednakże w jego sytuacji informacje, o które wnosi, nie są mu dostępne, bowiem odbywa karę pozbawienia wolności i nie ma dostępu do komputera podłączonego do Internetu. Wobec powyższego nie mogą mieć zastosowania przepisy ustawy i wskazany przez organ przepis art. 10 ust. 1 ustawy, bowiem faktycznie ogranicza się mu dostęp do informacji publicznej. W tym stanie rzeczy naruszono art. 61 ust. 1 i 3 w zw. z art. 31 ust. 3 oraz art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Zastępca Dyrektora Biura Ministra Ministerstwa Rozwoju Regionalnego pismem z dnia [...] maja 2011 r. poinformował skarżącego, że jego wniosek z dnia [...] września 2010 r. został rozpatrzony zgodnie z przepisami prawa i wskazane już wyżej pismo z dnia [...] października 2010 r. zakończyło sprawę.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżący B. P. zarzucił organowi bezczynność w rozpatrzeniu jego wniosku o udostępnienie informacji publicznej poprzez naruszenie art. 61 ust. 1 i 5 Konstytucji RP i art. 1 w zw. z art. 10 ust. 1 i art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, poprzez nieudostępnienie żądanej informacji. Wobec powyższego wniósł o zobowiązanie organu do wykonania jego wniosku z dnia [...] września 2010 r. oraz zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu – powołując się na opisany powyżej stan faktyczny oraz argumenty zawarte w "zażaleniu" – wskazał na przepis art. 4 § 2 k.k.w., zgodnie z którym skazany zachowuje prawa i wolności obywatelskie, a ich ograniczenie może wynikać jedynie z ustawy. Ponadto organ uchyla się od wydania decyzji odmownej.

W odpowiedzi na skargę Minister Rozwoju Regionalnego wniósł o odrzucenie skargi, bądź – alternatywnie – o jej oddalenie, a wskazując na dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne dodał, że skarżący nie wezwał organu do usunięcia naruszenia prawa i w tej sytuacji skarga winna być odrzucona. Ponadto organ nie ma obowiązku wydawania decyzji administracyjnej, ponieważ nie można odmówić udzielenia informacji publicznej, która została już udostępniona w BIP. Odnosząc się zaś do sytuacji skarżącego i jego argumentacji dodał, że informacje udostępnione w BIP należałoby – analogicznie – udostępniać na wniosek wszystkim osobom mającym problem z dostępem do sieci internetowej lub posiadających ograniczenia natury fizycznej.

Pismem procesowym z dnia [...] września 2011 r. pełnomocnik skarżącego podtrzymał zarzutu ze skargi i wniósł o zwrócenie się do Trybunału Konstytucyjnego o zbadanie zgodności art. 10 ust. 1 ustawy z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:

1. decyzje administracyjne;

2. postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;

3. postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;

4. inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;

4a.pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;

5. akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;

6. akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5 podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;

7. akty nadzoru nad działalnością jednostek samorządu terytorialnego;

8. bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a.

Z bezczynnością organu mamy zatem do czynienia wówczas, gdy organ zobowiązany do podjęcia czynności, nie podejmuje jej w terminie określonym przez przepisy prawa. Powyższe oznacza więc, że zarzut bezczynności powinien się pojawić wówczas, gdy organ, będąc właściwym w sprawie i zobowiązanym do podjęcia czynności, pozostaje w zwłoce. Skarga na bezczynność bowiem ma na celu spowodowanie wydania przez organ administracji publicznej oczekiwanego aktu.

Przechodząc natomiast do dostępu informacji publicznej i ewentualnej bezczynności w tym zakresie stwierdzić na samym początku należy, że Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w art. 61 ust. 1 stanowi, iż obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa, zaś według ust. 2, prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu, przy czym tryb udzielania informacji, o których mowa w ust. 1 i 2, określają ustawy (ust. 3).

Konkretyzacją tego prawa zajmuje się m.in. ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.), gdzie w myśl art. 1, każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonym w tym akcie prawnym. Ponadto na podstawie art. 2 ust. 1, każdemu przysługuje, z zastrzeżeniem art. 5, prawo dostępu do informacji publicznej, co jednocześnie nie oznacza, że każdy podmiot jest zobligowany do jej udostępniania. Realizacja bowiem tego prawa spoczywa na określonych w ustawie podmiotach. I tak, zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy, obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności:

1) organy władzy publicznej,

2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych,

3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa,

4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego,

6) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.

Zobowiązanymi do udostępnienia informacji publicznej są również organizacje związkowe i pracodawców reprezentatywne, w rozumieniu ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. o Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno-Gospodarczych i wojewódzkich komisjach dialogu społecznego (Dz. U. Nr 100, poz. 1080 z późn. zm.) oraz partie polityczne (ust. 2).

Skoro zaś zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej jest m.in. organ władzy publicznej (art. 4 ust. 1 pkt 1), a według art. 5 § 2 pkt 3) Kodeksu postępowania administracyjnego organem administracji publicznej jest minister, to przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy bezspornym jest, że Minister Rozwoju Regionalnego jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej.

Nie budzi ponadto wątpliwości – w ocenie Sądu – fakt, że informacją publiczną w rozumieniu ustawy są wnioskowane w piśmie z dnia [...] września 2010 r. dokumenty żądane przez skarżącego. Z tego mianowicie powodu, że jest nią każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Zatem jest nią treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej i podmioty nie będące organami administracji publicznej, treść wystąpień, opinii i ocen przez nie dokonywanych niezależnie, do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą. Ponadto informację publiczną stanowi treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej lub podmiotu nie będącego organem administracji publicznej związanych z nimi bądź w jakikolwiek sposób dotyczących ich i są nimi zarówno treść dokumentów bezpośrednio przez nie wytworzonych jak i te, których używają przy realizacji przewidzianych prawem zadań nawet, jeżeli nie pochodzą wprost od nich. Ponadto skoro są one udostępnione – a takich informacji żąda skarżący – w Biuletynie Informacji Publicznej, to tym bardziej spełniają powyższe kryteria.

Jednakże – i co jest najważniejsze w rozpoznawanej sprawie – informacja publiczna zgodnie z treścią art. 10 ust. 1 ustawy, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej, jest udostępniona na wniosek.

Skoro zaś już we wniosku z dnia [...] września 2010 r. skarżący zażądał udostępnienie informacji zawartej w Biuletynie Informacji Publicznej, to w świetle powyższego przepisu żądanie owo było niezasadne i rację miał organ wyjaśniając B. P. ową kwestię w pismach z dnia [...] października 2010 r. i z dnia [...] maja 2011 r. Innymi słowy mówiąc, nie można żądać informacji na wniosek, skoro została ona już udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej, zaś stanowisko judykatury jest w tym względzie już od dawna ukształtowane (vide: na przykład wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 czerwca 2011 r. sygn. akt I OSK 462/11, z dnia 25 września 2008 r. sygn. akt I OSK 416/08 – LEX 490132, z dnia 11 stycznia 2010 r. sygn. akt I OSK 1557/09).

Wspomniany już wyżej przepis art. 10 ust. 1 ustawy ma charakter wiążący i nie zezwala na odmienne traktowanie osób odbywających karę pozbawienia wolności, a w kontekście powyższego zwrócić uwagę należy na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 września 2008 r. sygn. akt I OSK 416/08, w którym m.in. czytamy: "Za niezasadny uznać należy zarzut naruszenia przepisu art. 10 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej poprzez błędną jego wykładnię polegającą na uznaniu, że przepis ten ma zastosowanie również do osoby niepełnosprawnej, wnioskującej o skorzystanie z BIP-u, a także, że stanowi podstawę odmowy dokonania wydruku informacji w nim udostępnionej. W istocie bowiem norma ta nie zawiera szczególnych postanowień pozwalających na odmienne traktowanie osób niepełnosprawnych".

Wskazać również należy skarżącemu, że jego prawa w zakresie dostępu do Internetu są o wiele większe, aniżeli właśnie osób niepełnosprawnych, czy też w ogóle innych osób i to z różnych powodów nieposiadających do niego dostępu, np. z powodu ubóstwa, czy też z powodów technicznych. Wszak jeśli jego zdaniem dostęp ten się mu należy, zaś przełożony (dyrektor zakładu karnego) w tym względzie narusza ewentualnie jego prawo, to w myśl art. 6 § 2 Kodeksu karnego wykonawczego może on składać wnioski, skargi i prośby do organów wykonujących orzeczenie, którymi – według art. 2 pkt 5 – są m.in. dyrektor okręgowy i Dyrektor Generalny Służby Więziennej. Niezależnie od powyższego zgodnie z art. 102 k.k.w., skazany ma prawo w szczególności do składania wniosków, skarg i próśb organowi właściwemu do ich rozpatrzenia oraz przedstawiania ich, w nieobecności innych osób, administracji zakładu karnego, kierownikom jednostek organizacyjnych Służby Więziennej, sędziemu penitencjarnemu, prokuratorowi i Rzecznikowi Praw Obywatelskich (pkt 10) oraz prowadzenia korespondencji, bez jej cenzurowania, z organami ścigania, wymiaru sprawiedliwości i innymi organami państwowymi, samorządowymi oraz z Rzecznikiem Praw Obywatelskich (pkt 11).

Z tych też powodów wniosek o przekazanie sprawy Trybunałowi Konstytucyjnemu jest niezasadny.

Na zakończenie godzi się organowi dodać, że w zakresie dostępu do informacji publicznej nie ma zastosowania wezwanie do usunięcia naruszenia prawa i w tej sytuacji wniosek o odrzucenie skargi jest bezzasadny.

Natomiast wydanie decyzji odmownej w trybie art. 16 ustawy – o co wnosi skarżący – może mieć miejsce jeśli zachodzą przesłanki z art. 5 ust. 1 i 2 ustawy.

W tym stanie rzeczy, na mocy art. 151 w zw. z art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), należało orzec jak w sentencji wyroku.

| | |

| | |