Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 368/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-06-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6100 Nabycie mienia państwowego z mocy prawa przez gminę
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 145 § 1 pkt 4 i 5
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art 151 § 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Skiba (spr.) Sędziowie WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz WSA Dariusz Pirogowicz Protokolant sekretarz sądowy Tomasz Noske po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 czerwca 2017 r. sprawy ze skarg W. B. i E. S. na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji oddala skargi


UZASADNIENIE

Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa decyzją z dnia [...] stycznia 2017 r., nr KKU-[...] utrzymała w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2015 r., nr [...].

Zaskarżone orzeczenie zostało wydane w oparciu o następujący stan faktyczny i prawny sprawy.

Wojewoda [...] decyzją z dnia z dnia [...] października 1998 r., nr [...] stwierdził nabycie przez Gminę [...], na podstawie art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. z 1990 r. Nr 32, poz. 191 ze zm.), z mocy prawa, nieodpłatnie własności nieruchomości, oznaczonej w ewidencji gruntów nr [...], o powierzchni [...] ha i nr [...] o powierzchni [...] ha, położonych w [...] przy ul. [...], w obrębie [...], gm. [...].

Decyzją z [...] maja 2010 r., nr [...] Wojewoda [...] - rozpatrując po raz kolejny wniosek W. B. o wznowienie postępowania - odmówił uchylenia ostatecznej decyzji Wojewody [...] z [...] października 1998 r., stwierdzając, iż osoba wnioskująca o wznowienie postępowania nie jest stroną postępowania, w rozumieniu art. 28 kpa w przedmiotowym postępowaniu, albowiem właścicielem spornej nieruchomości w dniu 27 maja 1990 r. był Skarb Państwa.

Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa decyzją z [...] grudnia 2010 r., nr [...] utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję Wojewody [...] z [...] maja 2010 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, rozpoznając skargę na powyższe orzeczenie, wyrokiem z dnia 16 września 2011 r., sygn. akt I SA/Wa 297/11 uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody [...].

W uzasadnieniu wyroku Sąd stwierdził m.in., że jego wątpliwości budzi, jakie nieruchomości (działki ewidencyjne), o jakich powierzchniach i gdzie położone stanowiły gospodarstwo rolne, będące własnością F. i jego żony S. B., odziedziczone przez Skarb Państwa. Ustalenie, czy W. B. przysługuje w niniejszym postępowaniu administracyjnym przymiot strony, w pierwszej kolejności wymaga wskazania, w oparciu o stosowne dokumenty, co po F. i jego żonie S. B. odziedziczył Skarb Państwa, a co odziedziczył W. B..

Rozpoznając ponownie sprawę Wojewoda [...] decyzją z [...] marca 2012 r., nr [...] odmówił uchylenia ostatecznej decyzji uznając, że wnioskodawcy nie maja przymiotu strony w postępowaniu, gdyż w dacie komunalizacji, tj. 27 maja 1990 r., właścicielem działek ozn. nr geod. [...] był Skarb Państwa.

Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa decyzją z [...] stycznia 2014 r., nr [...] uchyliła w całości powyższą decyzję. Zdaniem Komisji wyjaśnienia wymagały wątpliwości dotyczące wpisu działek ozn. nr [...] w księgach wieczystych.

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2015 r., nr [...] ponownie odmówił uchylenia ostatecznej decyzji Wojewody [...] nr

[...].

Uzasadniając podjęte rozstrzygniecie stwierdził, że wyznaczył W. B. i E. S. 30-dniowy termin na wystąpienie do Sądu Rejonowego w B., IX Wydział Ksiąg Wieczystych z wnioskiem o doprowadzenie do zgodności rzeczywistego stanu własnościowego działek ozn. nr. [...] ze stanem ujawnionym w księdze wieczystej. W odpowiedzi na powyższe wezwani podnieśli, iż wystąpienie z takim wnioskiem jest niezasadne i narażające ich na podniesienie znacznych i całkowicie zbędnych kosztów sądowych, związanych z wytoczeniem takiego powództwa przez stronę.

Wojewoda ustalił zatem, że w rejestrze gruntów Miasta [...], wykazane zostało gospodarstwo rolne o powierzchni [...] ha, składające się na działki nr geod. [...],[...], zapisane na rzecz F. B.. Na podstawie Aktu Własności Ziemi z [...] września 1973 r., nr [...], wydanego trybie przepisów ustawy z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych (Dz. U. Nr 27, poz. 250) stwierdzono na rzecz małżonków F. B. i S. B., prawo własności nieruchomości położonej w [...], składającej się z działek oznaczonych nr geod. [...], o powierzchni [...] ha. Ponadto, z treści protokołu spisanego dnia 28 sierpnia 1973 r., znajdującego się w aktach sprawy, dotyczącego uregulowania własności gospodarstwa rolnego wynika, iż F. B. posiadał również działki oznaczone numerami geodezyjnymi [...] które otrzymał aktem nadania z reformy rolnej.

Na skutek dokonania odnowienia ewidencji gruntów:

- działka nr [...], o pow. [...] ha, otrzymała numer [...], o pow. [...] ha;

- działka nr [...], o pow. [...] ha, otrzymała numer [...], o pow. [...] ha;

- działka nr [...], o pow. [...] ha, otrzymała numer [...], o pow. [...] ha;

- działka nr [...], o pow. [...] ha, otrzymała numer [...] ha;

- działka nr [...], o pow. [...] ha, otrzymała numer [...], o pow. [...] ha;

- działka nr [...], o pow. [...] ha, otrzymała numer [...], o pow. [...] ha;

- działka nr [...], o pow. [...] ha, otrzymała numer [...], o pow. [...] ha;

Wojewoda dodał, że zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego w [...] z [...] kwietnia 1993 r., sygn. akt [...], spadek po zmarłych F. i jego żonie S. B., nabył syn K. B. z tym, że wchodzące w skład gospodarstwo rolne, na podstawie ustawy, nabył Skarb Państwa - Urząd Skarbowy w [...]. Na mocy powołanego wyżej postanowienia Skarb Państwa odziedziczył wszystkie grunty wchodzące w skład gospodarstwa rolnego, między innymi działki ewidencyjne oznaczone nr geod. [...].

Wojewoda uznał, że W. B. nabył prawa do spadku po K. B. z datą otwarcia spadku, tj. z [...] stycznia 1997 r. Natomiast spadek ten w świetle postanowienia Sądu Rejonowego w B. z [...] kwietnia 1993 r., sygn. akt [...], nie obejmował przedmiotowych nieruchomości, wchodzących w skład gospodarstwa rolnego. Skarb Państwa zaś, jako spadkobierca gospodarstwa rolnego po S. i F. B., nabył własność tego gospodarstwa z chwilą ich śmierci, tj. z dniem [...] stycznia 1979 r. (spadek po F. B.) i w części z dniem [...] października 1981 r. (spadek po S. B.). Zatem stwierdzić należy, iż to Skarb Państwa w dniu wejścia w życie ustawy komunalizacyjnej był w świetle prawa właścicielem przedmiotowych nieruchomości.

Organ I instancji wskazał ponadto, że mimo, iż nieruchomości położone były w zabudowie miejskiej Supraśla, wchodziły w skład gospodarstwa rolnego.

Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli W. B. i E. S..

Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa decyzją z dnia [...] stycznia 2017 r., nr [...] utrzymała w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2015 r.

Organ odwoławczy uzasadnił, że Wojewoda [...] zastosował art. 100 kpa, bowiem przepis ten znajduje zastosowanie wyłącznie w przypadku zawieszenia postępowania, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca. Powyższe uchybienie nie miało istotnego wpływu na wynik postępowania.

Przechodząc do merytorycznego rozpoznania sprawy Komisja wskazała , że Akt Własności Ziemi z [...] września 1973 r. stwierdzał na rzecz małżonków F. B. i S. B. prawo własności nieruchomości, położonej w S., składającej się z działek oznaczonych nr geod. [...] i nr geod. [...], o powierzchni [...] ha. Działki te następnie zostały oznaczone jako działki [...]. Fakt ich przekazania, na podstawie ustawy z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych, potwierdza ich rolny charakter. Taki stan wynika także z rejestru gruntów na dzień otwarcia spadku, tj. 1971 i 1973, z którym to dniem Skarb Państwa nabył gospodarstwo rolne.

Komisja dodała, że w świetle orzecznictwa komunalizacja mienia państwowego dotyczy stosunków własnościowych pomiędzy Skarbem Państwa a gminą. Inny podmiot może być uznany za stronę postępowania kommunalizacyjnego tylko, gdy wykaże się tytułem prawnym do mienia będącego przedmiotem komunalizacji takim, który komunalizacji stałby na przeszkodzie.

Na koniec organ II instancji wskazał, że zgodnie z obowiązującym w chwili działu spadku art. 46 kodeksu cywilnego za nieruchomość uważało się za rolną, jeżeli była lub mogła być użytkowana na cele produkcji rolnej, nie wyłączając produkcji ograniczonej, sądowniczej i rybnej (§1 ust 1). Decydujące znaczenie ww. zakresie ma więc potencjalność prowadzenia gospodarki rolnej. Fakt, iż przedmiotowe działki stanowiły łąki i pastwiska potwierdza, iż stanowiły one część gospodarstwa rolnego, nawet jeżeli w dniu otwarcia spadku leżały na terenie miasta.

Skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na wskazane powyżej orzeczenie wnieśli W. B. oraz E. S., zaskarżając je w całości, zaś Sąd połączył sprawy z tych skarg do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia.

Skarżący zarzucili naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 w zw. z art. 77 § 1 kpa, poprzez zaniechanie podjęcia wszelkich czynności zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, przejawiające się w przyjęciu, iż działki będące przedmiotem niniejszej sprawy stanowiły część gospodarstwa rolnego, a tym samym w chwili otwarcia spadku po zmarłych F. i S. B. prawo do ich dziedziczenia posiadał jedynie Skarb Państwa, w sytuacji gdy o rolnym charakterze ziemi przesądza faktyczny sposób jej wykorzystywania, tj. fakt stanowienia przez uprawianą ziemię, budynki gospodarcze oraz inwentarz żywy i martwy pewnej całości gospodarczej, przy czym wskazane działki nigdy nie były wykorzystywane do prowadzenia działalności rolnej, nie posiadały również infrastruktury służącej prowadzeniu gospodarstwa rolnego, co potwierdza nie tylko fakt miejsca ich położenia, którym jest obręb miasta [...], lecz również ich wykorzystanie - z uwagi na ich późniejsze przeznaczenie pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną, a co za tym idzie podlegały dziedziczeniu na zasadach ogólnych, nie zaś szczególnych zasadach, dotyczących dziedziczenia gospodarstw rolnych.

Z ostrożności procesowej - w przypadku uznania przez Sąd, iż działki będące przedmiotem sprawy stanowiły część gospodarstwa rolnego - skarżący zarzucili naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 w zw. z art. 77 § 1 kpa, przez zaniechanie podjęcia wszelkich czynności zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, przejawiające się w przyjęciu, iż łączna powierzchnia posiadanych przez F. i S. B. gruntów wynosiła [...] ha, więc jako nieruchomości rolne podlegały dziedziczeniu na zasadach szczególnych, w sytuacji gdy dziedziczenie nieruchomości rolnych w takim trybie odbywa się w sytuacji, gdy obszar gospodarstwa rolnego przekracza 1 ha użytków rolnych, nie zaś wszystkich gruntów wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, gdyż nie wszystkie nieruchomości wchodzące w jego skład muszą mieć charakter użytków rolnych, przy czym organ I instancji nie ustalił, czy łączna powierzchnia gruntów jest tożsama z powierzchnią użytków rolnych, będących własnością F. i S. B. w chwili ich śmierci, a co za tym idzie, czy grunty te w ogóle stanowiły gospodarstwo rolne, a tym samym podlegały przepisom o dziedziczeniu gospodarstw rolnych.

Formułując powyższe zarzuty wnieśli o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz decyzji Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2015 r.

Uzasadnili, że sporne działki o nr geod. [...] oraz [...] nie stanowiły w chwili otwarcia spadku części gospodarstwa rolnego. Organ nie poczynił ustaleń wskazujących na to, by całkowity obszar nieruchomości, określony jako [...] ha, będących własnością państwa B., był tożsamy z obszarem użytków rolnych - co jest podstawą ustalenia, czy ten zespół nieruchomości gruntowych w ogóle stanowi gospodarstwo rolne - a tym samym podlega przepisom szczególnym o dziedziczeniu gospodarstw rolnych.

Odpowiadając na skargi Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa wniosła o ich oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w skarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga nie jest uzasadniona.

Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych ((Dz. U z 2016 r. poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Zakres kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) zwana dalej w skrócie p.p.s.a., z którego wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Zaskarżoną decyzją Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa utrzymała w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2015 r. o odmowie uchylenia ostatecznej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 1998 r., dotyczącej stwierdzenia nabycia z mocy prawa własności nieruchomości położonej w [...], oznaczonej w ewidencji gruntów jako działki ewidencyjne nr [...] i [...]. Zatem przedmiotem oceny w niniejszej sprawie jest decyzja, wydana w trybie nadzwyczajnym- wznowienia postępowania. W związku powyższym wyjaśnić należy, że wznowienie postępowania administracyjnego jest instytucją procesową stwarzającą prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, dotknięte było kwalifikowaną wadliwością prawną przewidzianą w art. 145 § 1, art. 145a § 1 lub art. 145b § 1 K.p.a. Należy również podnieść, że niniejsza sprawa ma już swoją bardzo długą historię ( wniosek o wznowienie złożony został przez . B. 27 grudnia 2005r.). W trakcie trwającego ponad 10 lat postępowania wydano wiele decyzji, zapadły również dwa wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. To doprowadziło do znacznego skomplikowania stanu faktycznego sprawy.

W aktach sprawy znajdują się m.in. wniosek o wznowienie postępowania złożony przez W. B., oparty na podstawie określonej w art. 145 §1 pkt 4 kpa tj. strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu i postanowienie wydane przez Wojewodę [...] z dnia [...] listopada 2009 r. wskazujące jako podstawę wznowienia art. 145 §1 pkt 5 kpa tj. istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Z kolei organy obu instancji opierają swoją odmowę uchylenia decyzji po wznowieniu postępowania, brakiem legitymowania się przez W. B. i E. S. przymiotem strony (w rozumieniu art. 28 kpa) w postępowaniu komunalizacyjnym. Należy jednak zauważyć, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 19 listopada 2008 r sygn. akt I SA/Wa 1097/08, którym stwierdził nieważność decyzji Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej: z dnia [...] maja 2008 r., z dnia [...] października 2007 r. oraz z dnia [...] stycznia 2007 r. oraz decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2008 r. i z dnia [...] lipca 2007 r., wskazał, że zgodnie z art. 147 kpa wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony. Wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 kpa oraz w art. 145a kpa następuje tylko na żądanie strony. Skoro strona złożyła wniosek, wskazując w sposób nie budzący wątpliwości, podstawę wznowienia (art. 145 § 1 pkt 4 kpa), to niedopuszczalne było działanie przez organ z urzędu i rozszerzanie zakresu podstaw wznowienia o podstawę przewidzianą w art. 145 §1 pkt 5 kpa. Również w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 września 2011 r. sygn. akt I SA/Wa 297/11 zawarto sformułowanie, że podstawą wznowienia jest art. 145§1 pkt 4 kpa. Z tych względów, działając w ramach związania wynikającego z art. 153 ppsa, należy uznać, że podstawą wznowienia w niniejszej sprawie stanowił art. 145 § 1 pkt 4 kpa, a podany w postanowieniu Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2009 r. art. 145 § 1 pkt 5 kpa jest błędem pisarskim.

Dalej należy zauważyć, że po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 września 2011 r. organ miał za zadanie ustalić, jakie nieruchomości (działki ewidencyjne), o jakich powierzchniach i gdzie położone stanowiły gospodarstwo rolne, będące własnością F. i jego żony S. B., odziedziczone przez Skarb Państwa. Ustalenie, czy W. B. przysługuje w niniejszym postępowaniu administracyjnym przymiot strony, w pierwszej kolejności wymaga wskazania, w oparciu o stosowne dokumenty, co po F. i jego żonie S. B. odziedziczył Skarb Państwa, a co odziedziczył W. B.

Przechodząc do merytorycznej oceny zaskarżonej decyzji należy podkreślić, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych, stronami postępowania komunalizacyjnego są Skarb Państwa jako dotychczasowy właściciel mienia i właściwa gmina, ponieważ postępowanie komunalizacyjne dotyczy interesu prawnego tych podmiotów. W powyższym postępowaniu organ rozstrzyga bowiem kwestię nabycia własności mienia Skarbu Państwa przez właściwą gminę wraz ze wszystkimi obciążeniami i prawami osób trzecich (art. 9 ustawy z dnia 10 maja 1990 r.). Aby uznać inny podmiot za stronę przedmiotowego postępowania niezbędne jest zatem wykazanie jego interesu prawnego do udziału w tym postępowaniu. Innymi słowy mówiąc, inne podmioty mogą brać udział w postępowaniu komunalizacyjnym, jeżeli wykażą się tytułem prawnorzeczowym do mienia będącego przedmiotem komunalizacji.

W prowadzonym, po wydaniu ww. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 września 2011 r. postępowaniu, Wojewoda Podlaski wyznaczył W. B. i E. S. 30-dniowy termin na wystąpienie do Sądu Rejonowego w B., z wnioskiem o doprowadzenie do zgodności rzeczywistego stanu własnościowego działek ozn. nr. [...] ze stanem ujawnionym w księdze wieczystej. W odpowiedzi na powyższe wezwani podnieśli, iż wystąpienie z takim wnioskiem jest niezasadne i narażające ich na podniesienie znacznych i całkowicie zbędnych kosztów sądowych, związanych z wytoczeniem takiego powództwa przez stronę.

Wojewoda ustalił zatem, że w rejestrze gruntów Miasta [...], wykazane zostało gospodarstwo rolne o powierzchni [...] ha, składające się na działki nr geod. [...],zapisane na rzecz F. B.. Na podstawie Aktu Własności Ziemi z [...] września 1973 r., stwierdzono na rzecz małżonków F. B. i S. B., prawo własności nieruchomości położonej w S., składającej się z działek oznaczonych nr geod. [...], o powierzchni [...] ha. Ponadto, z treści protokołu spisanego dnia [...] sierpnia 1973 r., znajdującego się w aktach sprawy, dotyczącego uregulowania własności gospodarstwa rolnego wynika, iż F. B. posiadał również działki oznaczone numerami geodezyjnymi [...], które otrzymał aktem nadania z reformy rolnej.

Na skutek dokonania odnowienia ewidencji gruntów:

- działka nr [...], o pow. [...] ha, otrzymała numer [...], o pow. [...] ha;

- działka nr [...], o pow[...] ha, otrzymała numer [...], o pow. [...] ha;

- działka nr [...], o pow. [...] ha, otrzymała numer [...], o pow. [...] ha;

- działka nr [...], o pow. [...] ha, otrzymała numer [...] o [...] ha;

- działka nr [...], o pow. [...] ha, otrzymała numer [...], o pow. [...] ha;

- działka nr [...], o pow. [...] ha, otrzymała numer [...], o pow. [...] ha;

- działka nr [...], o pow. [...] ha, otrzymała numer [...], o pow[...] ha;

Wojewoda ustalił także, że zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego w B. z [...] kwietnia 1993 r., sygn. akt [...], spadek po zmarłych FF. i jego żonie S. B., nabył syn K. B. z tym, że wchodzące w skład gospodarstwo rolne, na podstawie ustawy, nabył Skarb Państwa - Urząd Skarbowy w B.. Ze zgromadzonych dokumentów wynika zatem, że akt własności ziemi z [...] września 1973 r. dotyczy właśnie skomunalizowanych działek nr [...]. Według przepisu art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych (Dz. U. Nr 27, poz. 250 z późn. zm.), który stanowił podstawę wydania AWZ z [...] września 1973 r., z mocy prawa stawały się własnością rolników nieruchomości, które wchodziły w skład gospodarstw rolnych, które znajdowały się w samoistnym posiadaniu rolników. Ustawa ta nie definiowała pojęcia nieruchomości, których dotyczy. Już sam tytuł ustawy stanowi o tym, że przedmiotem regulacji objętej tą ustawą nie były jakiekolwiek nieruchomości, lecz jedynie takie, które są związane z gospodarstwem rolnym skoro ustawa ta dotyczy uregulowania własności gospodarstw rolnych. Potwierdza to również treść art. 1 ust. 1 tej ustawy, w którym mowa jest o nieruchomościach wchodzących w skład gospodarstw rolnych.

Zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego w B. z [...] kwietnia 1993 r., sygn. akt [...], spadek po zmarłych F. i jego żonie S. B., nabył syn K. B. z tym, że wchodzące w skład gospodarstwo rolne, na podstawie ustawy, nabył Skarb Państwa - Urząd Skarbowy w B.. Na wniosek Urzędu Rejonowego w B. została założona dla działek nr [...] w Sądzie Rejonowym B. księga wieczysta nr [...], w której jako właściciel został wpisany Skarb Państwa. Natomiast skarżący podają, że przedmiotowe działki nie mogły zostać skomunalizowane, gdyż miały charakter miejski, nie stanowiły gospodarstwa rolnego i tym samym, ich własności nie nabył Skarb Państwa w wyniku spadkobrania po F. i jego żonie S. B.. Na poparcie swojego stanowiska wskazują przeznaczenie przedmiotowych działek, ich charakter, powierzchnię oraz faktyczne wykorzystanie.

Takiego stanowiska skarżących nie można zaakceptować. Treść postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku wyznacza art. 677 § 1 i 2 k.p.c. i wynika z niego jedynie, że w postanowieniu wymienia się osobę spadkodawcy, wszystkich spadkobierców, którym spadek przypadł, oraz określa się wysokość udziałów przypadających poszczególnym spadkobiercom. Jeżeli w skład spadku otwartego przed dniem 14 lutego 2001 r. wchodziło gospodarstwo rolne, sąd orzeka także o dziedziczeniu tego gospodarstwa na podstawie ustawy. Na etapie stwierdzenia nabycia spadku poza zakresem kognicji sądu pozostają inne kwestie, takie jak np. skład majątku spadkowego. Zatem postanowienia o stwierdzenie nabycia spadku wraz z twierdzeniem skarżących, że przedmiotowe działki nie stanowiły nigdy własności Skarbu Państwa, gdyż nie stanowiły gospodarstwa rolnego - nie można uznać za ich tytuł prawnorzeczowy do działek nr [...]. Skarżący podnosząc, że im ( a nie Skarbowi Państwa) jako następcom prawnym po F. i S. B. przysługuje tytuł prawny do działek nr [...] w istocie wskazują, że istnieje spór co do prawa własności tych działek. Natomiast spór o prawo własności nieruchomości nie może być rozstrzygany w postępowaniu administracyjnym, wypowiedzieć się w tym zakresie może jedynie sąd cywilny w odpowiednim postępowaniu ( np. o dział spadku, o ustalenie w trybie art. 189 kpc). Zatem należy uznać, że mimo częściowo błędnego uzasadnienia, organy ostatecznie prawidłowo uznały, że skarżący na obecnym etapie postępowania administracyjnego, nie legitymowali się tytułem prawnorzeczowym do przedmiotowych działek.

Skoro według ustaleń organów, po wznowieniu postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., stwierdza się, że jednak W. B. i E. S. nie przysługiwał przymiot strony w postępowaniu zakończonym decyzją z dnia [...] października 1998 r., postępowanie skończyć się powinno decyzją wydaną na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a., odmawiającą uchylenia decyzji dotychczasowej z uwagi na brak podstawy do jej uchylenia określonej w art. 145 § 1 k.p.a. Mając na uwadze treść formułowanych zarzutów należy wskazać, iż organy orzekające w sprawie w sposób wyczerpujący przeprowadziły postępowanie wyjaśniające, w oparciu o które w sposób prawidłowy ustaliły stan faktyczny sprawy, czym w zupełności wypełniły obowiązki wynikające z art. 7 i 77 i 80 kpa.

W konsekwencji sąd uznał, że zaskarżona decyzja, jak decyzja poprzedzająca, mimo częściowo błędnego uzasadnienia, co stanowi jedynie naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. niemające istotnego wpływu na wynik sprawy, odpowiadają prawu.

W tym stanie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.