Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 865/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2018-11-27 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 4, art. 27 ust 1 i ust 2
journal: Dz.U. 2018 poz 627
law: Ustawa z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz  Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 - tekst jedn.

SENTENCJA

Dnia 27 listopada 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Krzyżaniak (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Janusz Furmanek Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska Protokolant Sekretarz sądowy Blanka Kuźniak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 listopada 2018 roku sprawy ze skargi D. G. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] nr [...] w przedmiocie przyznania płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami na rok 2016 oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] numer [...] wydaną na podstawie

art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 dalej: "k.p.a." ), art. 27 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2018 r., poz. 627, zwanej dalej: "ustawa"), § 2 oraz § 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. nr 364), zwanego dalej: "rozporządzeniem ONW 2014-2020", § 1 i 2 rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 3 lutego 2017 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz.U. z 2017 r., poz. 230), Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji

i Modernizacji Rolnictwa w [...]00 utrzymał w mocy decyzję nr [...] z dnia [...], wydaną przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w [...], w sprawie przyznania D. G. płatności ONW na 2016 rok w pomniejszonej wysokości.

W sprawie ustalono następujący stan faktyczny:

W dniu 3 czerwca 2016 r. D. G. złożył w Biurze Powiatowym ARiMR w [...] wniosek o przyznanie płatności ONW na 2016 rok.

W dniach od 21 października do 22 grudnia 2016 r. w gospodarstwie strony odbyła się kontrola na miejscu w zakresie kwalifikowalności powierzchni oraz w zakresie wzajemnej zgodności. W dniu 4 maja 2017 r. do [...] Oddziału Regionalnego wpłynęły zastrzeżenia strony do raportu z kontroli na miejscu. Pismem z 17 maja 2017 r. Kierownik Biura Kontroli na Miejscu [...] Oddziału Regionalnego ARiMR ustosunkował się do powyższych zastrzeżeń strony.

W dniu 12 czerwca 2017 r. do [...] Oddziału Regionalnego wpłynęło pismo stanowiące uzupełnienie zastrzeżeń strony do raportu z kontroli na miejscu. Pismem z 14 czerwca 2017 r. Kierownik Biura Kontroli na Miejscu [...] Oddziału Regionalnego ARiMR odniósł się do powyższych zastrzeżeń strony.

Organ I instancji w dniu [...] wydał decyzję nr [...] w sprawie przyznania skarżącemu płatność ONW (strefa nizinna I) na 2016 rok w łącznej wysokości 5.459,92, wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę 4.782,54 ze względu na stwierdzone nieprawidłowości i niezgodności oraz zastosowane z tego tytułu zmniejszenia.

W dniu 10 lipca 2017 r. strona złożyła odwołanie od powyższej decyzji.

W dniach od 25 do 27 lipca 2017 r. w gospodarstwie strony odbyła się ponowna kontrola na miejscu w zakresie kwalifikowalności powierzchni, zlecona przez Dyrektora Departamentu Baz Referencyjnych i Kontroli Terenowych w związku z pismem pełnomocnika D. G.

W dniu [...] organ II instancji wydał decyzję nr [...] o uchyleniu decyzji z [...] w sprawie przyznania stronie płatności ONW na 2016 rok i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieni organ wskazał, że na etapie postępowania odwoławczego wykonawca kontroli – Regionalne Biuro Kontroli na miejscu – [...] dokonał ponownej kontroli na miejscu w gospodarstwie skarżącego w zakresie kwalifikowalności powierzchni w dniach od 25 do 27 lipca 2017 roku i wyniki kontroli przeprowadzonej w dniach od 21 października do 22 grudnia 2016 roku oraz w dniach od 25 do 27 lipca 2017 roku różnią się w zakresie powierzchni uprawnionej do przyznania płatności. Uznanie danej działki jako kwalifikującej się do płatności wymaga zatem rozpatrzenia całego zgromadzonego materiału dowodowego. W sprawie zaś ujawniono nowe dowody, których ocena powinna podlegać również przez organ I instancji. Organ wskazał, że organ I instancji powinien na nowo rozpatrzeć cały zgromadzony materiał dowodowy, biorąc pod uwagę dane dotyczące powierzchni, w tym dane z kontroli przeprowadzonej w dniach od 21 października do 22 grudnia 2016 roku oraz w dniach od 25 do 27 lipca 2017 roku. Organ winien również odnieść się do twierdzeń strony zawartych w pismach składanych w toku postępowania z uwzględnieniem przedłożonej przez stronę opinii eksperta z dnia 14 maja 2017 roku.

Postanowieniem z [...] organ I instancji dołączył do sprawy przyznania płatności ONW na 2016 rok dwie umowy z 10 maja 2017 roku o przekazaniu przez D. G. nieruchomości wraz z przeniesieniem praw i obowiązków z tytułu płatności.

Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w [...] w dniu [...] wydał decyzję nr [...] w sprawie przyznania D. G. płatności ONW (strefa nizinna I) na 2016 rok w łącznej wysokości 5.459,92, wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę 4.782,54 ze względu na stwierdzone nieprawidłowości i niezgodności oraz zastosowane z tego tytułu zmniejszenia.

W dniu 5 marca 2018 r. strona złożyła odwołanie od powyższej decyzji, zarzucając organowi I instancji naruszenie:

1) § 2 oraz § 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami" objętego PROW na lata 2014 - 2020, poprzez jego niezastosowanie i uznanie, że skarżący nie spełnia warunków przyznania pomocy, pomimo podjęcia takiego rozstrzygnięcia przed wcześnie i w sprzeczności z toczącym się obecnie postępowaniem w zakresie ponownej kontroli na miejscu;

2) art. 19 ust. 1 akapitu drugiego rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności, poprzez nałożenie na skarżącego kary administracyjnej w oparciu o wyniki kontroli na miejscu, która została uznana za wadliwą i która ma zostać ponowiona, co sprawia, iż nałożona na skarżącego kara jest przedwczesna i wymaga uchylenia;

3) art. 21 ust. 2 pkt. 2 Ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 w zw. z art. 80 k.p.a., poprzez przyjęcie za podstawę decyzji stanu faktycznego sprzecznego z zebranym materiałem dowodowym sprawy oraz z zasadami swobodnej oceny dowodów, przez co organ na częściowym tylko odtworzeniu stanu faktycznego sprawy wyciągnął błędne wnioski i na podstawie jedynie pierwszej kontroli uznał, jaka powierzchnia powinna być zakwalifikowana do płatności.

Po zapoznaniu się z aktami sprawy Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji i w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazał, że przedmiotem rozpoznania w sprawie był wniosek o przyznanie płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami (ONW) na rok 2016, złożony przez D. G. w dniu 3 czerwca 2016 r. W przedmiotowym wniosku strona wnioskowała o przyznanie płatności ONW do działek rolnych o łącznej powierzchni 100,13 ha. Z akt sprawy wynika, że w od 21 października do 17 listopada 2016 r. w gospodarstwie strony Regionalne Biuro Kontroli na Miejscu ARiMR w [...] przeprowadziło kontrolę w gospodarstwie strony w zakresie kwalifikowalności powierzchni oraz w zakresie wzajemnej zgodności (raporty z kontroli nr [...] i [...]), natomiast w dniu 2 grudnia 2016 r. odbyła się kontrola w zakresie w zakresie kwalifikowalności powierzchni oraz w zakresie wzajemnej zgodności w zakresie działki rolnej "K" na działce ewidencyjnej nr 180/14 - nr raportu [...], przeprowadzona przez Regionalne Biuro Kontroli na Miejscu ARiMR- [...]. W kolejnym roku, od 25 do 27 lipca 2017 r., przedmiotowe grunty rolne zostały objęte ponowną kontrolą na miejscu w zakresie kwalifikowalności powierzchni, przeprowadzoną przez Regionalne Biuro Kontroli na Miejscu ARiMR- [...].

W wyniku kontroli przeprowadzonej w 2016 r. stwierdzono nieprawidłowości, wskazane w raportach z kontroli nr [...] i nr [...] i nr [...]:

1/ działka rolna A/A1, zastosowano kod pokontrolny kod DR13+ (zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest większa od powierzchni stwierdzonej). Strona zadeklarowała powierzchnię 12,53 ha, stwierdzono 11,27 ha;

2/ działka rolna B/B1 zastosowano kod pokontrolny kod DR13+. Strona zadeklarowała powierzchnię 4,19 ha, stwierdzono 4,04 ha;

3/ działka rolna D/D1 zastosowano kod pokontrolny kod DR 13+. Strona zadeklarowała powierzchnię 33,92 ha, stwierdzono 24,00 ha;

4/ działka rolna E/E1 zastosowano kod pokontrolny kod DR 13+. Strona zadeklarowała powierzchnię 8,88 ha, stwierdzono 6,78 ha,

5/ działka rolna F/F1 zastosowano kod pokontrolny kod DR 13+. Strona zadeklarowała powierzchnię 9,81 ha, stwierdzono 6,69 ha,

6/ działka rolna G/G1 zastosowano kod pokontrolny kod DR 13+. Strona zadeklarowała powierzchnię 12,41 ha, stwierdzono 7,74 ha,

7/ działka rolna I/I1 zastosowano kod pokontrolny kod DR 13+. Strona zadeklarowała powierzchnię 0,37 ha, stwierdzono 0,24 ha.

8/ działka rolna K/K1 zastosowano kod pokontrolny kod DR 13+. Strona zadeklarowała powierzchnię 10,98 ha, stwierdzono 8,65 ha (nr raportu [...]),

9. działka rolna Ł/Ł1 zastosowano kod pokontrolny kod DR 13+. Strona zadeklarowała powierzchnię 1,85 ha, stwierdzono 1,76 ha, ponadto:

- w zakresie działek rolnych A/A1, D/D1, E/El, F/F1, G/G1, H/H1, I/I1, J/J1, K/K1, L/L1 zastosowano kod DR 52- (powiększenie zasięgu pola zagospodarowania).

- w zakresie działki rolnej H/H1 i L/L1 zastosowano kod pokontrolny kod DR 37, oznaczający, że identyfikację granic działki rolnej przeprowadzono na podstawie danych GIS.

Łącznie w wyniku kontroli przeprowadzonej w 2016 r. stwierdzono zawyżenie powierzchni deklarowanej o 23,77 ha.

W związku z argumentacją skarżącego zawartą w odwołaniu w zakresie działki rolnej A/A1 Dyrektor OR ARiMR w [...] wskazał, że w pismach Biura Kontroli na Miejscu z 17 maja i 14 czerwca 2017 r., stanowiących odpowiedź na zastrzeżenia do wyników przedmiotowej kontroli na miejscu z 2016 roku, strona otrzymała wyjaśnienia, z których wynika, iż na działce nie stwierdzono łąki trwałej, a całość działki stanowi jednolity teren zdominowany przez chwasty, które tworzą zwarte płaty, regularnie porośnięty drzewami sosny i pojedynczymi trawami w zaniku. Występująca roślinność jest charakterystyczna dla terenów suchych, piaszczystych z dominującym udziałem chwastu - jastrzębca kosmaczka oraz mechowisk, co dokumentują wykonane na działce fotografie. Pojawienie się sosny świadczy o zachodzeniu procesu sukcesji naturalnej, a skład gatunkowy świadczy o tym, iż działka w latach ubiegłych nie była łąką tylko gruntem ornym, który w wyniku zaprzestania działalności rolniczej został opanowany przez chwasty i przekształcił się w ugór. Na okoliczność rozpatrywania zastrzeżeń prześledzono stan historyczny działki ewidencyjnej nr 80/2 i 81/2 (obręb [...]) w systemie informatycznym ARiMR i ustalono, że działka w przeszłości przed podjęciem zobowiązania rolnośrodowiskowego nie była deklarowana, jako łąka trwała. Z pomiaru powierzchni działki rolnej A wyłączono obszar niekwalifikujący się do płatności, tj. skupisko kilkuletniego zakrzaczenia, wyrobisko piachu ze śmieciami (fot. 98) oraz wyrobisko pokryte kilkuletnim składowiskiem gałęzi (fot. 82-85). Obszary nieuwzględnione w pomiarze były nieużytkowane rolniczo, od co najmniej 2 lat.

W związku ze znajdującą się w aktach sprawy, przedstawioną przez stronę opinią dotyczącą oceny pokrywy zielnej na działkach ewidencyjnych o numerach 81/2 i 80/2 obręb [...] (działka rolna A/A1), organ odwoławczy stwierdził, że jest ona całkowicie zgodna z ustaleniami z kontroli, oraz danymi zawartymi w systemie informatycznym Agencji. Działka była w przeszłości użytkowana, jako grunt orny i przygotowana pod zalesienie, o czym świadczy "pofalowany" charakter działki. Analiza roślinności wskazuje, że ponad 50 % powierzchni działki stanowi jastrzębiec kosmaczek i pokrywa mszysta, gdzie wykonane fotografie oraz ocena pokrywy roślinnej podczas kontroli wskazują, iż wyżej wymieniona roślinność stanowi ponad 70%. Działki ewidencyjne o numerach 81/2 i 80/2 na przestrzeni ostatnich kilku lat nie były użytkowane jako grunt orny, co potwierdzają m. in. licznie występujące siewki sosny, niemniej zaprzestanie działalności rolniczej, tj. orki, nie powoduje, że działka zostaje przekształcona w łąkę trwałą, a jest ugorowana lub odłogowana. Kontrola na miejscu działki rolnej A/A1 nie podważa wykonywania zabiegu koszenia, jako że jest to zabieg wykonywany również na ugorach. Organ wskazał, że w opinii dotyczącej oceny pokrywy zielnej na działkach ewidencyjnych nr 81/2, 80/2 obręb [...] również nie pada stwierdzenie, iż ww. działki są użytkowane jako łąka trwała. Działka rolna A/A1 objęta jest pakietem rolnośrodowiskowym 5.1 (Ochrona siedlisk lęgowych ptaków na obszarze Natura 2000), gdzie szata roślinna powinna stanowić obszar dogodny dla rozrodu i bytowania zagrożonych gatunków ptaków, natomiast w obrębie działki rolnej nie występuje taki obszar.

Odnosząc się do zakwestionowanego przez stronę zastosowania kodu DR52 w zakresie działki rolnej F organ odwoławczy wskazał, że wyłączenie, dla którego zastosowano kod DR52 widoczne jest na fotografiach 169 - 172. Fotografia 168 częściowo przedstawia wyłączenie (widoczne w lewej części zdjęcia). Całość obszaru niekwalifikującego się do płatności, zajętego przez wieloletnie drzewa i pozostałość starego siedliska, dla którego zastosowano kod DR52 obrazują zdjęcia nr 161 - 163, 165 - 167. Organ nadmienił przy tym, iż rolnik oznaczył na tym fragmencie działki, na materiale graficznym obszar nie koszenia obowiązujący w ramach kontynuowanego programu rolnośrodowiskowego. Fotografia 134 przedstawia obszar wyłączony, nieużytkowany rolniczo, zajęty przez zakrzaczenia i zadrzewienia, częściowo przycięte na średniej wysokości około 50 cm. Wymienioną część działki wyłączoną z pomiaru dokumentują również fot. 52 - 59, 62 - 68, 135. Pozostałe wyłączenia na działce F, dla których zastosowano kod DR52 widoczne są na fot. 132, 133, 164.

Odnosząc się kolejno do wyłączenia w zakresie działki rolnej G organ wskazał, że fot. 12, 13, 16, 22, 23 przedstawiają obszar wyłączony, nieużytkowany rolniczo, zajęty przez kilkuletnie zakrzaczenia i zadrzewienia, częściowo przycięte na średniej wysokości około 50 - 70 cm. Obszar ten pocięty jest przez regularne, równoległe bruzdy o głębokości około 50 cm, co jest dobrze widoczne na fot. 21. Wyżej wymienioną część działki wyłączoną z pomiaru dokumentują również fot. 15, 21, 24, 25, 27, na które nie powołano się w zastrzeżeniach do protokołu z czynności kontrolnych. Fot. 12 i 13 również obrazują ww. wyłączenie, jednak zostały wykonane sprzętem niższej rozdzielczości niż pozostałe zdjęcia, stąd zakrzaczenie i zadrzewienia położone w dalszym planie są słabiej widoczne. Organ stwierdził także, że powołanie się na podobieństwo terenu widocznego na fot. 13 i fot. 178 dla działki rolnej D jest niesłuszne, gdyż na fot 178 widoczna jest łąka trwała bez zakrzaczenia i zadrzewienia, jakie przedstawia fotografia 13. Zdjęcia o numerze 12, 13, 15, 16, 21 - 25, 27 wykonane zostały na stosunkowo małym obszarze działki. Fotografia 28 na którą powołuje się beneficjent nie przedstawia wyłączenia, a obszar zakwalifikowany jako łąka trwała. Zdjęcie 38 przedstawia zarówno obszar nieużytkowany rolniczo (kilkuletnie zadrzewienia, zakrzaczenia) widoczne w lewej części zdjęcia, jak również obszar zakwalifikowany jako łąka trwała widoczny po prawej stronie zdjęcia zgodnie z wykonanym szkicem dla działki rolnej G. Wyłączenie widoczne na fotografii 38 dokumentują również fot. 11, 29 - 32, 34, 36, na które również nie powołano się w zastrzeżeniach do protokołu z czynności kontrolnych, gdzie stwierdzono obszar nieużytkowany rolniczo, zajęty przez kilkuletnie zadrzewienia i zakrzaczenia, częściowo przycięte na średniej wysokości około 50 cm. Fotografia 76 przedstawia obszar nieużytkowany rolniczo, zajęty przez kilkuletnie zadrzewienia i zakrzaczenia, częściowo przycięte na średniej wysokości około 70 cm, obszar pocięty jest przez regularne, równoległe bruzdy o głębokości około 50 cm. Wyłączenie z pomiaru tej części działki widoczne jest także na fot. 39, 70-75, na które strona nie powołuje się w zastrzeżeniach do protokołu z czynności kontrolnych. Pozostałe wyłączenia na działce G, dla których zastosowano kod DR52 widoczne są na fotografiach 43, 45, 46, 47, 50, 51.

W zakresie zastrzeżeń strony co do działki B, organ wskazał, że z pomiaru działki rolnej wyłączono obszar nieużytkowany rolniczo, niebędący łąką trwałą, piaszczysty, zajęty przez mechowisko, chwasty i liczne siewki sosny (w tym kilkuletnia sosna widoczna na fot. 126) - wykonano fot. 124 - 126 oraz teren porośnięty kilkuletnimi drzewami - fot. 128. Natomiast deklaracja łącznej powierzchni działki rolnej B oraz Ł przekracza wartość PEG ustaloną dla działki ewidencyjnej nr 112. Do powierzchni działki Ł nie wliczono jedynie obszaru niekwalifikującego się, położonego w zachodniej części działki rolnej, nieprawidłowo obrysowanego na materiale graficznym, co dokumentuje fot. 117 (kilkuletnie zadrzewienia po prawej stronie zdjęcia).

W zakresie działki rolnej D organ odwoławczy wskazał, że fotografie 181 - 189, dokumentują część działki rolnej D nieużytkowanej rolniczo, na których widoczne są pieńki ściętych starych drzew, kilkuletnie sosny i brzozy, kilkuletnie składowiska gałęzi, mechowiska oraz teren regularnie porośnięty samosiejkami sosny. Na wyłączenie z pomiaru w północnej części działki, na które składa się teren porośnięty gęsto przez kilkuletnie drzewa i krzewy, wykonano fot., 220 - 222, 224 - 244, 173 - 177, na które strona nie powołuje się w zastrzeżeniach do protokołu z czynności kontrolnych. Dokumentują one, iż ta część działki nie była użytkowana rolniczo, widoczne są na nich ślady ścinania drzew i krzewów na wysokości około 0,5 -cm. Dodatkowo z pomiaru działki rolnej D wyłączono rowy o szerokości powyżej 2 metrów wraz z otaczającym je zadrzewieniem i zakrzaczeniem, których beneficjent nie wyłączył z deklaracji. Na pozostałej części działki stwierdzono łąkę trwałą, użytkowaną kośno-pastwiskowo, co dokumentuje fot. 215.

W zakresie działki rolnej Ł organ wskazał, że z dokumentacji pokontrolnej wynika, że deklaracja łącznej powierzchni działki rolnej B oraz Ł przekracza wartość PEG ustaloną dla działki ewidencyjnej nr 112. Do powierzchni działki Ł nie wliczono jedynie obszaru niekwalifikującego się, położonego w zachodniej części działki rolnej, nieprawidłowo obrysowanego na materiale graficznym, co dokumentuje fot. 117 (kilkuletnie zadrzewienia po prawej stronie zdjęcia).

Organ odwoławczy wskazał, że z akt sprawy wynika, że od 25 do 27 lipca 2017 r. przedmiotowe grunty rolne zostały objęte ponowną kontrolą na miejscu w zakresie kwalifikowalności powierzchni. Ponowna kontrola w 2017 r. została przeprowadzona na prośbę Dyrektora Departamentu Baz Referencyjnych i Kontroli Terenowych zawartą w piśmie z 28.06.2017 r. w związku z pismem strony zawierającym zarzuty w zakresie poprawności i rzetelności przeprowadzenia kontroli i powstałej w wyniku kontroli dokumentacji. W wyniku kontroli przeprowadzonej od 25 do 27 lipca 2017 r. łącznie stwierdzono zawyżenie powierzchni w zakresie działki rolnej "K/K1" o 0,35 ha.

Po ponownym przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, które uwzględniało wyniki kontroli z 2016 i 2017 r., organ I instancji wydał decyzję w oparciu o wyniki pierwszej kontroli, wskazując, że z uwagi na termin kontroli z 2017 roku (25 do 27 lipca), jej wyniki nie mogą być miarodajne dla sprawy o przyznanie płatności na rok 2016, a ponadto od 10 maja 2017 r. skarżący nie był w posiadaniu spornych gruntów rolnych, co wynika z treści załączonych do akt umów przekazania nieruchomości.

Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w [...] uznał za zasadne ustalenie powierzchni kwalifikującej się do wnioskowanych płatności w oparciu o wyniki z kontroli z 2016 roku. Odpowiadając na zarzut skarżącego wskazał, że fakt zwrócenia się Dyrektora Departamentu Baz Referencyjnych i Kontroli Terenowych z prośbą zawartą w piśmie z 28.06.2017 r. nie oznacza, że wyniki ponownej kontroli "muszą zostać uwzględnione", jak wskazał w odwołaniu skarżący. Dopiero po dokonaniu oceny wiarygodności dowodów oraz mocy dowodowej, możliwe jest stwierdzenie, czy i w jakim zakresie ten dowód wpływa na zawartość ustaleń faktycznych sprawy, tj. na przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2016 rok, z wniosku strony o przyznanie płatności z 3 czerwca 2016 r. W ocenie organu odwoławczego nie można w sposób bezpośredni przenieść ustaleń poczynionych w kontroli w 2017 r. w zakresie powierzchni użytkowanych rolniczo i uznać je jako obszary kwalifikujące się do płatności w roku 2016 ze względu na upływ czasu pomiędzy kontrolami i powstałą wskutek tego zmianą użytkowania obszarów wykluczonych w 2016, a uwzględnionych w toku kontroli na 2017 r. Dodał, że rozbieżności pomiędzy ustaleniami kontroli na miejscu dokonanymi w toku kontroli w 2016 roku i 2017 roku wynikają z faktu, iż część gruntów rolnych została przywrócona do użytkowania rolniczego. Jednocześnie, co istotne, na co zwrócił uwagę organ I instancji, przedmiotowe działki rolne, zgłoszone do płatności przez skarżącego we wniosku z 3 czerwca 2016 roku, były przedmiotem posiadania przez innego rolnika w trakcie przeprowadzenia kolejnej kontroli w 2017 roku. Z pewnością stanowią one dowód użytkowania ich w 2017 roku i będą przedmiotem oceny zgłoszonych gruntów we wniosku o przyznanie płatności na 2017 rok. Z treści umów przekazania nieruchomości zawartych w dniu 10 maja 2017 r., znajdujących się w aktach sprawy, wynika, że na ich podstawie strona przeniosła posiadanie nieruchomości wraz z przeniesieniem praw i obowiązków z tytułu płatności ONW na rzecz innych beneficjentów. Z informacji dostępnych organowi z urzędu wiadomo, że w 2017 roku skarżący nie występował już z wnioskiem o przyznanie płatności. Natomiast grunty rolne na działkach ewidencyjnych nr: 180/14, 180/15, 180/16, 180/18, 92/2, 112, 80/2, 81/2, 129/1, 130, 136, 157/1, 180/20, 180/22, 180/25,180/4 i 180/5, przekazane na mocy ww. umów, zostały zadeklarowane do płatności na 2017 rok, przez wnioskodawców, wskazanych w umowach. Tym samym organ podniósł, że na dzień przeprowadzenia kontroli na miejscu w lipcu 2017 roku, przedmiotowe grunty rolne były przedmiotem posiadania innych rolników, na ich wnioski złożone w dniu 22 maja 2017 roku w Biurze Powiatowym ARiMR w [...].

Opierając się na dokumentacji fotograficznej i szkicach oraz raportach z obu kontroli organ odwoławczy stwierdził, że przywrócenie do użytkowania części gruntów rolnych w 2017 roku nie jest okolicznością, która podważa prawidłowość wykonanych pomiarów kontroli z 2016 rok, której wyniki kwestionuje skarżący. Zmianę użytkowania poszczególnych działek dowodzi analiza porównawcza poszczególnych zdjęć i szkiców z naniesionymi kierunkami wykonania zdjęć, naniesionymi rowami i obszarami wyłączonymi z płatności. W wyniku kontroli przeprowadzonej od 21 października do 22 grudnia 2016 r. w zakresie kwalifikowalności powierzchni oraz w zakresie wzajemnej zgodności (raporty z kontroli nr [...] i nr [...] i nr [...]) wykonano kilkaset zdjęć, w zakresie działki rolnej D wykonano aż 78 zdjęć, w trakcie kontroli w 2017 roku (raport z kontroli nr [...]) wykonano 22 zdjęcia, na obrzeżach, bez rowów, widocznych na szkicach z obu kontroli. Skoro grunty rolne zostały doprowadzone na pewnych obszarach do użytkowania, to zdaniem organu, brak było w trakcie kontroli w 2017 roku tak szczegółowego fotograficznego dokumentowania działki, ponieważ zdjęcia mają na celu dokumentację przede wszystkim, stwierdzonych nieprawidłowości, dla celów dowodowych w sprawie. Na zdjęciach z kontroli z 2016 roku na działce poszatkowanej rowami melioracyjnymi widoczne jest że szerokość rowów przekracza 2 m, potwierdzają to wydruki GML, znajdujące się w aktach sprawy. Stwierdzone nieprawidłowości w tym zakresie obrazują np. zdjęcia nr 198, 204, 205,208.

Organ powołując dalej treść § 2 i 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 6 marca 2015 r. w sprawie elementów krajobrazu uznawanych za część kwalifikującego się obszaru działki rolnej oraz ich szerokości (Dz. U. z 2015 r. poz. 308), wskazał, że wykluczenie z powierzchni kwalifikowanej do płatności wszelkich rowów, których szerokość przekraczała 2 m, należy uznać za zasadne, znajdujące odzwierciedlenie w zgromadzonym materiale dowodowym w sprawie. Łącznie w trakcie kontroli w 2016 roku zostało wykonanych kilkaset zdjęć, w wyniku kontroli w 2017 roku, znacznie mniej, z uwagi na mniej stwierdzonych nieprawidłowości, które powinny zostać udokumentowane. Zdjęcia wykonane w 2017 roku zostały wykonane na obrzeżach działek, zdjęcia wykonane w 2016 roku obejmują całe działki, obrazując szczegółowo stwierdzone nieprawidłowości, na co wskazują kierunki wykonania zdjęć naniesione na szkice z kontroli, znajdujące się w aktach sprawy. W opinii organu odwoławczego, raport z przeprowadzonej kontroli w 2017 r. w zakresie kwalifikowalności gruntów rolnych, nie może stanowić przeciwdowodu w stosunku do ustaleń z raportów z kontroli z 2016 r.

Odnosząc się do przedstawionej przez stronę opinii dotyczącej oceny pokrywy zielnej, organ stwierdził, że nie zawierała ona sprzecznych ustaleń z tymi zawartymi w raportach z kontroli, kwestionowanymi przez skarżącego. Opinia w swej treści dotyczy jedynie działek ewidencyjnych o numerach 80/2, 81/2, 180/14 i zawiera siedem fotografii. Organ odwoławczy stwierdził, że w granicach działek 80/2 i 81/2, w których strona zadeklarowała do płatności działkę rolną A/A1, strona zadeklarowała powierzchnię 12,53 ha, a stwierdzona w wyniku kontroli z 2016 roku powierzchnia kontroli wyniosła 11,27 ha. Organ zawarł analizę porównawczą opinii dotyczącą oceny pokrywy zielnej i ustaleń z kontroli na miejscu z 2016 roku, kwestionowanych przez stronę, na stronie 5 i 6 decyzji. Opinia dotycząca oceny pokrywy zielnej obejmuje swym zakresem również działkę nr 180/14 (działka rolna K). Inspektorzy terenowi z [...] Oddziału Regionalnego również podtrzymali wyniki kontroli. Potwierdzili zasadność zastosowania między innymi kodów DR51, DR52 i DR13+. Na dzień kontroli w miejscu, gdzie zastosowano ww. kody stwierdzono rowy porośnięte przez kilkuletnie drzewa i krzewy. W przedmiotowej opinii odniesiono się do czterech fotografii i opisano pokrywę zielną na nich się znajdującą. Nie stanowi to przeciwdowodu do dokumentacji pokontrolnej ARiMR składającej się z 38 fotografii, wyrywkowy opis stanu gruntów nie podważa ustaleń kontroli, ponieważ z powierzchni 10,98 ha zadeklarowanej do płatności, stwierdzona powierzchnia w wyniku kontroli wyniosła 8,65 ha, (nr raportu [...]), a wiec większość powierzchni została uwzględniona.

Z uwagi na powyższe organ stwierdził, że argumentacja skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie w świetle dowodów zgromadzonych w sprawie.

W związku z argumentacją skarżącego zawartą w odwołaniu w zakresie działki rolnej A/A1 Dyrektor OR ARiMR w [...] wskazał, że w pismach Biura Kontroli na Miejscu z 17 maja i 14 czerwca 2017 r., stanowiących odpowiedź na zastrzeżenia do wyników przedmiotowej kontroli na miejscu z 2016 roku, strona otrzymała wyjaśnienia, z których wynika, iż na działce nie stwierdzono łąki trwałej, a całość działki stanowi jednolity teren zdominowany przez chwasty, które tworzą zwarte płaty, regularnie porośnięty drzewami sosny i pojedynczymi trawami w zaniku. Występująca roślinność jest charakterystyczna dla terenów suchych, piaszczystych z dominującym udziałem chwastu - jastrzębca kosmaczka oraz mechowisk, co dokumentują wykonane na działce fotografie. Pojawienie się sosny świadczy o zachodzeniu procesu sukcesji naturalnej, a skład gatunkowy świadczy o tym, iż działka w latach ubiegłych nie była łąką tylko gruntem ornym, który w wyniku zaprzestania działalności rolniczej został opanowany przez chwasty i przekształcił się w ugór. Na okoliczność rozpatrywania zastrzeżeń prześledzono stan historyczny działki ewidencyjnej nr 80/2 i 81/2 (obręb [...]) w systemie informatycznym ARiMR i ustalono, że działka w przeszłości przed podjęciem zobowiązania rolnośrodowiskowego nie była deklarowana, jako łąka trwała. Z pomiaru powierzchni działki rolnej A wyłączono obszar niekwalifikujący się do płatności, tj. skupisko kilkuletniego zakrzaczenia, wyrobisko piachu ze śmieciami (fot. 98) oraz wyrobisko pokryte kilkuletnim składowiskiem gałęzi (fot. 82-85). Obszary nieuwzględnione w pomiarze były nieużytkowane rolniczo, od co najmniej 2 lat.

W związku ze znajdującą się w aktach sprawy, przedstawioną przez stronę opinią dotyczącą oceny pokrywy zielnej na działkach ewidencyjnych o numerach 81/2 i 80/2 obręb [...] (działka rolna A/A1), organ odwoławczy stwierdził, że jest ona całkowicie zgodna z ustaleniami z kontroli, oraz danymi zawartymi w systemie informatycznym Agencji. Działka była w przeszłości użytkowana, jako grunt orny i przygotowana pod zalesienie, o czym świadczy "pofalowany" charakter działki. Analiza roślinności wskazuje, że ponad 50 % powierzchni działki stanowi jastrzębiec kosmaczek i pokrywa mszysta, gdzie wykonane fotografie oraz ocena pokrywy roślinnej podczas kontroli wskazują, iż wyżej wymieniona roślinność stanowi ponad 70%. Działki ewidencyjne o numerach 81/2 i 80/2 na przestrzeni ostatnich kilku lat nie były użytkowane jako grunt orny, co potwierdzają m. in. licznie występujące siewki sosny, niemniej zaprzestanie działalności rolniczej, tj. orki, nie powoduje, że działka zostaje przekształcona w łąkę trwałą, a jest ugorowana lub odłogowana. Kontrola na miejscu działki rolnej A/A1 nie podważa wykonywania zabiegu koszenia, jako że jest to zabieg wykonywany również na ugorach. Organ wskazał, że w opinii dotyczącej oceny pokrywy zielnej na działkach ewidencyjnych nr 81/2, 80/2 obręb [...] również nie pada stwierdzenie, iż ww. działki są użytkowane jako łąka trwała. Działka rolna A/A1 objęta jest pakietem rolnośrodowiskowym 5.1 (Ochrona siedlisk lęgowych ptaków na obszarze Natura 2000), gdzie szata roślinna powinna stanowić obszar dogodny dla rozrodu i bytowania zagrożonych gatunków ptaków, natomiast w obrębie działki rolnej nie występuje taki obszar.

Odnosząc się do zakwestionowanego przez stronę zastosowania kodu DR52 w zakresie działki rolnej F organ odwoławczy wskazał, że wyłączenie, dla którego zastosowano kod DR52 widoczne jest na fotografiach 169 - 172. Fotografia 168 częściowo przedstawia wyłączenie (widoczne w lewej części zdjęcia). Całość obszaru niekwalifikującego się do płatności, zajętego przez wieloletnie drzewa i pozostałość starego siedliska, dla którego zastosowano kod DR52 obrazują zdjęcia nr 161 - 163, 165 - 167. Organ nadmienił przy tym, iż rolnik oznaczył na tym fragmencie działki, na materiale graficznym obszar nie koszenia obowiązujący w ramach kontynuowanego programu rolnośrodowiskowego. Fotografia 134 przedstawia obszar wyłączony, nieużytkowany rolniczo, zajęty przez zakrzaczenia i zadrzewienia, częściowo przycięte na średniej wysokości około 50 cm. Wymienioną część działki wyłączoną z pomiaru dokumentują również fot. 52 - 59, 62 - 68, 135. Pozostałe wyłączenia na działce F, dla których zastosowano kod DR52 widoczne są na fot. 132, 133, 164.

Odnosząc się kolejno do wyłączenia w zakresie działki rolnej G organ wskazał, że fot. 12, 13, 16, 22, 23 przedstawiają obszar wyłączony, nieużytkowany rolniczo, zajęty przez kilkuletnie zakrzaczenia i zadrzewienia, częściowo przycięte na średniej wysokości około 50 - 70 cm. Obszar ten pocięty jest przez regularne, równoległe bruzdy o głębokości około 50 cm, co jest dobrze widoczne na fot. 21. Wyżej wymienioną część działki wyłączoną z pomiaru dokumentują również fot. 15, 21, 24, 25, 27, na które nie powołano się w zastrzeżeniach do protokołu z czynności kontrolnych. Fot. 12 i 13 również obrazują ww. wyłączenie, jednak zostały wykonane sprzętem niższej rozdzielczości niż pozostałe zdjęcia, stąd zakrzaczenie i zadrzewienia położone w dalszym planie są słabiej widoczne. Organ stwierdził także, że powołanie się na podobieństwo terenu widocznego na fot. 13 i fot. 178 dla działki rolnej D jest niesłuszne, gdyż na fot 178 widoczna jest łąka trwała bez zakrzaczenia i zadrzewienia, jakie przedstawia fotografia 13. Zdjęcia o numerze 12, 13, 15, 16, 21 - 25, 27 wykonane zostały na stosunkowo małym obszarze działki. Fotografia 28 na którą powołuje się beneficjent nie przedstawia wyłączenia, a obszar zakwalifikowany jako łąka trwała. Zdjęcie 38 przedstawia zarówno obszar nieużytkowany rolniczo (kilkuletnie zadrzewienia, zakrzaczenia) widoczne w lewej części zdjęcia, jak również obszar zakwalifikowany jako łąka trwała widoczny po prawej stronie zdjęcia zgodnie z wykonanym szkicem dla działki rolnej G. Wyłączenie widoczne na fotografii 38 dokumentują również fot. 11, 29 - 32, 34, 36, na które również nie powołano się w zastrzeżeniach do protokołu z czynności kontrolnych, gdzie stwierdzono obszar nieużytkowany rolniczo, zajęty przez kilkuletnie zadrzewienia i zakrzaczenia, częściowo przycięte na średniej wysokości około 50 cm. Fotografia 76 przedstawia obszar nieużytkowany rolniczo, zajęty przez kilkuletnie zadrzewienia i zakrzaczenia, częściowo przycięte na średniej wysokości około 70 cm, obszar pocięty jest przez regularne, równoległe bruzdy o głębokości około 50 cm. Wyłączenie z pomiaru tej części działki widoczne jest także na fot. 39, 70-75, na które strona nie powołuje się w zastrzeżeniach do protokołu z czynności kontrolnych. Pozostałe wyłączenia na działce G, dla których zastosowano kod DR52 widoczne są na fotografiach 43, 45, 46, 47, 50, 51.

W zakresie zastrzeżeń strony co do działki B, organ wskazał, że z pomiaru działki rolnej wyłączono obszar nieużytkowany rolniczo, niebędący łąką trwałą, piaszczysty, zajęty przez mechowisko, chwasty i liczne siewki sosny (w tym kilkuletnia sosna widoczna na fot. 126) - wykonano fot. 124 - 126 oraz teren porośnięty kilkuletnimi drzewami - fot. 128. Natomiast deklaracja łącznej powierzchni działki rolnej B oraz Ł przekracza wartość PEG ustaloną dla działki ewidencyjnej nr 112. Do powierzchni działki Ł nie wliczono jedynie obszaru niekwalifikującego się, położonego w zachodniej części działki rolnej, nieprawidłowo obrysowanego na materiale graficznym, co dokumentuje fot. 117 (kilkuletnie zadrzewienia po prawej stronie zdjęcia).

W zakresie działki rolnej D organ odwoławczy wskazał, że fotografie 181 - 189, dokumentują część działki rolnej D nieużytkowanej rolniczo, na których widoczne są pieńki ściętych starych drzew, kilkuletnie sosny i brzozy, kilkuletnie składowiska gałęzi, mechowiska oraz teren regularnie porośnięty samosiejkami sosny. Na wyłączenie z pomiaru w północnej części działki, na które składa się teren porośnięty gęsto przez kilkuletnie drzewa i krzewy, wykonano fot., 220 - 222, 224 - 244, 173 - 177, na które strona nie powołuje się w zastrzeżeniach do protokołu z czynności kontrolnych. Dokumentują one, iż ta część działki nie była użytkowana rolniczo, widoczne są na nich ślady ścinania drzew i krzewów na wysokości około 0,5 -cm. Dodatkowo z pomiaru działki rolnej D wyłączono rowy o szerokości powyżej 2 metrów wraz z otaczającym je zadrzewieniem i zakrzaczeniem, których beneficjent nie wyłączył z deklaracji. Na pozostałej części działki stwierdzono łąkę trwałą, użytkowaną kośno-pastwiskowo, co dokumentuje fot. 215.

W zakresie działki rolnej Ł organ wskazał, że z dokumentacji pokontrolnej wynika, że deklaracja łącznej powierzchni działki rolnej B oraz Ł przekracza wartość PEG ustaloną dla działki ewidencyjnej nr 112. Do powierzchni działki Ł nie wliczono jedynie obszaru niekwalifikującego się, położonego w zachodniej części działki rolnej, nieprawidłowo obrysowanego na materiale graficznym, co dokumentuje fot. 117 (kilkuletnie zadrzewienia po prawej stronie zdjęcia).

Organ odwoławczy wskazał, że z akt sprawy wynika, że od 25 do 27 lipca 2017 r. przedmiotowe grunty rolne zostały objęte ponowną kontrolą na miejscu w zakresie kwalifikowalności powierzchni. Ponowna kontrola w 2017 r. została przeprowadzona na prośbę Dyrektora Departamentu Baz Referencyjnych i Kontroli Terenowych zawartą w piśmie z 28.06.2017 r. w związku z pismem strony zawierającym zarzuty w zakresie poprawności i rzetelności przeprowadzenia kontroli i powstałej w wyniku kontroli dokumentacji. W wyniku kontroli przeprowadzonej od 25 do 27 lipca 2017 r. łącznie stwierdzono zawyżenie powierzchni w zakresie działki rolnej "K/K1" o 0,35 ha.

Po ponownym przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, które uwzględniało wyniki kontroli z 2016 i 2017 r., organ I instancji wydał decyzję w oparciu o wyniki pierwszej kontroli, wskazując, że z uwagi na termin kontroli z 2017 roku (25 do 27 lipca), jej wyniki nie mogą być miarodajne dla sprawy o przyznanie płatności na rok 2016, a ponadto od 10 maja 2017 r. skarżący nie był w posiadaniu spornych gruntów rolnych, co wynika z treści załączonych do akt umów przekazania nieruchomości.

Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w [...] uznał za zasadne ustalenie powierzchni kwalifikującej się do wnioskowanych płatności w oparciu o wyniki z kontroli z 2016 roku. Odpowiadając na zarzut skarżącego wskazał, że fakt zwrócenia się Dyrektora Departamentu Baz Referencyjnych i Kontroli Terenowych z prośbą zawartą w piśmie z 28.06.2017 r. nie oznacza, że wyniki ponownej kontroli "muszą zostać uwzględnione", jak wskazał w odwołaniu skarżący. Dopiero po dokonaniu oceny wiarygodności dowodów oraz mocy dowodowej, możliwe jest stwierdzenie, czy i w jakim zakresie ten dowód wpływa na zawartość ustaleń faktycznych sprawy, tj. na przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2016 rok, z wniosku strony o przyznanie płatności z 3 czerwca 2016 r. W ocenie organu odwoławczego nie można w sposób bezpośredni przenieść ustaleń poczynionych w kontroli w 2017 r. w zakresie powierzchni użytkowanych rolniczo i uznać je jako obszary kwalifikujące się do płatności w roku 2016 ze względu na upływ czasu pomiędzy kontrolami i powstałą wskutek tego zmianą użytkowania obszarów wykluczonych w 2016, a uwzględnionych w toku kontroli na 2017 r. Dodał, że rozbieżności pomiędzy ustaleniami kontroli na miejscu dokonanymi w toku kontroli w 2016 roku i 2017 roku wynikają z faktu, iż część gruntów rolnych została przywrócona do użytkowania rolniczego. Jednocześnie, co istotne, na co zwrócił uwagę organ I instancji, przedmiotowe działki rolne, zgłoszone do płatności przez skarżącego we wniosku z 3 czerwca 2016 roku, były przedmiotem posiadania przez innego rolnika w trakcie przeprowadzenia kolejnej kontroli w 2017 roku. Z pewnością stanowią one dowód użytkowania ich w 2017 roku i będą przedmiotem oceny zgłoszonych gruntów we wniosku o przyznanie płatności na 2017 rok. Z treści umów przekazania nieruchomości zawartych w dniu 10 maja 2017 r., znajdujących się w aktach sprawy, wynika, że na ich podstawie strona przeniosła posiadanie nieruchomości wraz z przeniesieniem praw i obowiązków z tytułu płatności ONW na rzecz innych beneficjentów. Z informacji dostępnych organowi z urzędu wiadomo, że w 2017 roku skarżący nie występował już z wnioskiem o przyznanie płatności. Natomiast grunty rolne na działkach ewidencyjnych nr: 180/14, 180/15, 180/16, 180/18, 92/2, 112, 80/2, 81/2, 129/1, 130, 136, 157/1, 180/20, 180/22, 180/25,180/4 i 180/5, przekazane na mocy ww. umów, zostały zadeklarowane do płatności na 2017 rok, przez wnioskodawców, wskazanych w umowach. Tym samym organ podniósł, że na dzień przeprowadzenia kontroli na miejscu w lipcu 2017 roku, przedmiotowe grunty rolne były przedmiotem posiadania innych rolników, na ich wnioski złożone w dniu 22 maja 2017 roku w Biurze Powiatowym ARiMR w [...].

Opierając się na dokumentacji fotograficznej i szkicach oraz raportach z obu kontroli organ odwoławczy stwierdził, że przywrócenie do użytkowania części gruntów rolnych w 2017 roku nie jest okolicznością, która podważa prawidłowość wykonanych pomiarów kontroli z 2016 rok, której wyniki kwestionuje skarżący. Zmianę użytkowania poszczególnych działek dowodzi analiza porównawcza poszczególnych zdjęć i szkiców z naniesionymi kierunkami wykonania zdjęć, naniesionymi rowami i obszarami wyłączonymi z płatności. W wyniku kontroli przeprowadzonej od 21 października do 22 grudnia 2016 r. w zakresie kwalifikowalności powierzchni oraz w zakresie wzajemnej zgodności (raporty z kontroli nr [...] i nr [...] i nr [...]) wykonano kilkaset zdjęć, w zakresie działki rolnej D wykonano aż 78 zdjęć, w trakcie kontroli w 2017 roku (raport z kontroli nr [...]) wykonano 22 zdjęcia, na obrzeżach, bez rowów, widocznych na szkicach z obu kontroli. Skoro grunty rolne zostały doprowadzone na pewnych obszarach do użytkowania, to zdaniem organu, brak było w trakcie kontroli w 2017 roku tak szczegółowego fotograficznego dokumentowania działki, ponieważ zdjęcia mają na celu dokumentację przede wszystkim, stwierdzonych nieprawidłowości, dla celów dowodowych w sprawie. Na zdjęciach z kontroli z 2016 roku na działce poszatkowanej rowami melioracyjnymi widoczne jest że szerokość rowów przekracza 2 m, potwierdzają to wydruki GML, znajdujące się w aktach sprawy. Stwierdzone nieprawidłowości w tym zakresie obrazują np. zdjęcia nr 198, 204, 205,208.

Organ powołując dalej treść § 2 i 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 6 marca 2015 r. w sprawie elementów krajobrazu uznawanych za część kwalifikującego się obszaru działki rolnej oraz ich szerokości (Dz. U. z 2015 r. poz. 308), wskazał, że wykluczenie z powierzchni kwalifikowanej do płatności wszelkich rowów, których szerokość przekraczała 2 m, należy uznać za zasadne, znajdujące odzwierciedlenie w zgromadzonym materiale dowodowym w sprawie. Łącznie w trakcie kontroli w 2016 roku zostało wykonanych kilkaset zdjęć, w wyniku kontroli w 2017 roku, znacznie mniej, z uwagi na mniej stwierdzonych nieprawidłowości, które powinny zostać udokumentowane. Zdjęcia wykonane w 2017 roku zostały wykonane na obrzeżach działek, zdjęcia wykonane w 2016 roku obejmują całe działki, obrazując szczegółowo stwierdzone nieprawidłowości, na co wskazują kierunki wykonania zdjęć naniesione na szkice z kontroli, znajdujące się w aktach sprawy. W opinii organu odwoławczego, raport z przeprowadzonej kontroli w 2017 r. w zakresie kwalifikowalności gruntów rolnych, nie może stanowić przeciwdowodu w stosunku do ustaleń z raportów z kontroli z 2016 r.

Odnosząc się do przedstawionej przez stronę opinii dotyczącej oceny pokrywy zielnej, organ stwierdził, że nie zawierała ona sprzecznych ustaleń z tymi zawartymi w raportach z kontroli, kwestionowanymi przez skarżącego. Opinia w swej treści dotyczy jedynie działek ewidencyjnych o numerach 80/2, 81/2, 180/14 i zawiera siedem fotografii. Organ odwoławczy stwierdził, że w granicach działek 80/2 i 81/2, w których strona zadeklarowała do płatności działkę rolną A/A1, strona zadeklarowała powierzchnię 12,53 ha, a stwierdzona w wyniku kontroli z 2016 roku powierzchnia kontroli wyniosła 11,27 ha. Organ zawarł analizę porównawczą opinii dotyczącą oceny pokrywy zielnej i ustaleń z kontroli na miejscu z 2016 roku, kwestionowanych przez stronę, na stronie 5 i 6 decyzji. Opinia dotycząca oceny pokrywy zielnej obejmuje swym zakresem również działkę nr 180/14 (działka rolna K). Inspektorzy terenowi z [...] Oddziału Regionalnego również podtrzymali wyniki kontroli. Potwierdzili zasadność zastosowania między innymi kodów DR51, DR52 i DR13+. Na dzień kontroli w miejscu, gdzie zastosowano ww. kody stwierdzono rowy porośnięte przez kilkuletnie drzewa i krzewy. W przedmiotowej opinii odniesiono się do czterech fotografii i opisano pokrywę zielną na nich się znajdującą. Nie stanowi to przeciwdowodu do dokumentacji pokontrolnej ARiMR składającej się z 38 fotografii, wyrywkowy opis stanu gruntów nie podważa ustaleń kontroli, ponieważ z powierzchni 10,98 ha zadeklarowanej do płatności, stwierdzona powierzchnia w wyniku kontroli wyniosła 8,65 ha, (nr raportu [...]), a wiec większość powierzchni została uwzględniona.

Z uwagi na powyższe organ odwoławczy stwierdził, że argumentacja skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie w świetle dowodów zgromadzonych w sprawie.

Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w [...] wskazał, że we wniosku o przyznanie płatności ONW złożonym w dniu 03.06.2016 r. zadeklarowano do strefy nizinna I powierzchnię 100,13 ha. W trakcie prowadzonego postępowania ustalono, że powierzchnia deklarowana kwalifikowana we wniosku o przyznanie płatności ONW w strefie nizinnej I wynosiła 100,13 ha, natomiast powierzchnia stwierdzona na obszarze ONW strefa nizinna I wynosi 76,36 ha. Powierzchnia ta została ustalona w oparciu o system informacji geograficznej, o którym mowa w art. 70 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008 (Dz. Urz. L 347 z 20.12.2013 r., s. 549 z późn. zm.), zwanego dalej rozporządzeniem (UE) nr 1306/2013. Powołując § 3 ust. 2 rozporządzenia ONW PRO W 2014-2020, a także art. 24 ust. 1 i art. 38 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 809/2014 z dnia 17 lipca 2014 r. ustanawiającego zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli, środków rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz. Urz. UE L 227 z 31.07.2014 r., str. 69 z późn. zm.) uwzględniając również wyniki przeprowadzonej kontroli administracyjnej oraz kontroli na miejscu przeprowadzonej w 2016 roku uznał, że wyliczona procentowa różnica między powierzchnią deklarowaną kwalifikowaną działek rolnych, a powierzchnią stwierdzoną w toku prowadzonego postępowania wynosi 31,13%. Różnica między powierzchnią deklarowaną (kwalifikowaną), a powierzchnią stwierdzoną wynosi 23,77 ha. Kierując się dyspozycją art. 19a ust. 1 rozporządzenia (UE) nr 640/2014, po zastosowaniu zmniejszenia z tytułu przedeklarowania, powierzchnia zatwierdzona do ONW strefa nizinna I wynosi 40,7050 ha. Stawka płatności do 1 ha na obszarze ONW strefa nizinna I została określona w rozporządzeniu ONW PROW 2014-2020 i wynosi 134,133890185 zł. (40,7050 hax 134,133890185 zł = 5 459,92 zł).

Kolejno powołując treść art. 27 ust. 2 ustawy, organ odwoławczy wskazał, że dokonane przez organy I instancji ustalenia pokontrolne poczynione zostały w zgodzie z art. 27 ust. 1 tego aktu i nie można im postawić zarzutu dowolności, a kontrola w gospodarstwie wnioskodawcy została przeprowadzona w sposób prawidłowy w oparciu o obowiązujące w tym zakresie przepisy prawa, o czym świadczy raport z kontroli, dokumentacja fotograficzna, szkice zdjęć z naniesionymi miejscami i kierunkami wykonania zdjęć. Skarżący nie wykazał, że faktycznie użytkował rolniczo sporne grunty w roku 2016, na całej powierzchni, zadeklarowanej do przedmiotowych płatności we wniosku o przyznanie płatności na 2016 rok. W opinii organu odwoławczego, analizując materiał dowodowy w sprawie, brak jest podstaw do podważania wyników kontroli z 2016 roku i sposobu jej przeprowadzenia.

Organ odwoławczy stwierdził ponadto, że wyjątek od stosowania kar administracyjnych przewidziany został w przepisie art. 15 rozporządzenia Komisji (UE) nr 640/2014. Ponadto art. 64 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) NR 1306/2013 przewiduje przesłanki po spełnieniu których nie nakłada się kar administracyjnych. W ocenie organu II instancji w przedmiotowym stanie faktycznym, brak jest przesłanek do zastosowania powyższych wyjątków od nałożenia kar administracyjnych. W treści odwołania skarżący nie odniósł się w żaden sposób do zaniechania prowadzenia działalności rolniczej na spornych gruntach, a z akt sprawy wynika, że nie tylko ta część działek została wykluczona z płatności, ale stwierdzono inne nieprawidłowości, zachwaszczenia gruntów, zakrzaczenia. Strona nie powołała się również na fakt wystąpienia działanie siły wyższej, nie poinformowała organu o nieprawidłowościach do dnia przeprowadzenia kontroli na miejscu. Oczywiście stwierdzone nieprawidłowości nie mogą zostać uznane za wynik oczywistych błędów.

Organ uznał także, że w analizowanym stanie faktycznym nie zaistniały także przesłanki wymienione w art. 64 ust. 2 lit. c i d Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 1306/2013. Strona składając wniosek o przyznanie płatności strona oświadczyła, że znane jej są zasady przyznawania pomocy. Nie można również wykluczyć winy wnioskodawcy, który znał zasady przyznawania pomocy i był świadomy ciążących na nim obowiązków. W ocenie organy odwoławczego nie zaistniały również przesłanki z art. 64 ust. 2 lit. e Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 1306/2013. Stwierdzona niezgodność nie jest nieznaczna albowiem jak zostało to powyżej szczegółowo wykazane różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowana we wniosku a obszarem zatwierdzonym w toku postępowania przekracza 31 % powierzchni obszaru zatwierdzonego. Odnosząc się natomiast do art. 64 ust. 2 lit. f Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 1306/2013 organ wyjaśnił, iż wyjątki od stosowania kar administracyjnych zostały określone w art. 15 Rozporządzenia Komisji (UE) Nr 640/2014. Wskazując, że w analizowanym stanie faktycznym brak jest dowodów potwierdzających okoliczność dokonania zmian czy wycofania spornych gruntów z płatności do dnia wydania zaskarżonej decyzji.

Skargę na powyższą decyzję wniósł D. G., zaskarżając ją w całości oraz zarzucając naruszenie przepisów, które miały wpływ na wydane rozstrzygnięcie. tj.:

1) § 2 oraz § 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 13 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami" objętego PROW na lata 2014 - 2020, poprzez jego niezastosowanie i uznanie, że skarżący nie spełnia warunków przyznania pomocy, poprzez utrzymanie przez organ II instancji błędnie zastosowanych zmniejszeń we wnioskowanych przez skarżącego płatnościach, które organ ustalił na podstawie zaprzeczenia prawidłowości i zasadności przeprowadzenia drugiej kontroli na miejscu w gospodarstwie rolnym skarżącego. Organ oparł swoje rozstrzygnięcie wyłącznie na wynikach pierwszej kontroli na miejscu przeprowadzonej w gospodarstwie rolnym skarżącego, bowiem wyniki te są mniej korzystne dla strony. Organ zarówno I jak i II instancji bezpodstawnie podważa kompetencje inspektorów kontroli, którzy przeprowadzili ponowną kontrolę na miejscu oraz organ podważa prawidłowość decyzji Dyrektora Baz Referencyjnych i Kontroli Terenowych ARiMR w zakresie tego, czy ponowna kontrola na miejscu w tym przypadku ma sens i oparcie w procedurach. Skoro zaś Dyrektor Baz Referencyjnych i Kontroli Terenowych ARiMR uznał, iż zasadne jest przeprowadzenie ponownej kontroli na miejscu w gospodarstwie rolnym skarżącego, nawet w 2017 r., to wyniki tejże kontroli muszą zostać uwzględnione w decyzji wydanej przez Kierownika BP ARiMR w [...] oraz w decyzji wydanej przez organ II instancji. Kierownik zaś umyślnie usiłuje wydać decyzję o takiej treści, która wbrew zasadom orzeczniczym i wbrew procedurze, będzie jak najmniej korzystna dla strony, zaś niekorzystność ta nie znajduje oparcia przepisach prawa ani w stanie faktycznym sprawy;

2) art. 27 ust. 1 pkt. 2 i ust. 2 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 w zw. z art. 80 k.p.a., poprzez przyjęcie za podstawę decyzji stanu faktycznego sprzecznego z zebranym materiałem dowodowym sprawy oraz z zasadami swobodnej oceny dowodów, przez co organ na częściowym tylko odtworzeniu stanu faktycznego sprawy wyciągnął błędne wnioski i na podstawie jedynie pierwszej kontroli uznał, jaka powierzchnia powinna być zakwalifikowana do płatności;

3) art. 19a ust. 1 akapitu drugiego rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności, - dalej jako rozporządzenie nr 640/2014, poprzez jego zastosowanie i nałożenie na skarżącego kary administracyjnej w oparciu o wyniki kontroli na miejscu, która została uznana przez Dyrektor Baz Referencyjnych i Kontroli Terenowych ARiMR za wadliwą i która została poprawiona, co sprawia, iż nałożona na skarżącego kara jest nieprawidłowo zastosowana;

4) art. 6 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a. poprzez wydanie orzeczenia bez uznania wyników kontroli Dyrektor Baz Referencyjnych i Kontroli Terenowych ARiMR, co doprowadziło do sytuacji w której organy wzajemnie sobie przeczą, co z kolei wpływa niekorzystnie na zaufanie do organów administracyjni publicznej i wydawanej przez nich decyzji, bowiem brak u skarżącego pewności co do intencji i prawidłowości zastosowanych rozwiązań, w sytuacji gdy z jednej strony zleca się przeprowadzenie ponownej kontroli z uwagi na uchybienia poprzedniej, a z drugiej wskazuje się, że było już za późno na przeprowadzenie nowej kontroli i należy wziąć pod uwagę pierwotną kontrolę, nawet jeśli jest błędna.

Dodatkowo skarżący podniósł, że niniejsza decyzja została wydana w oparciu o błędnie ustalony stan faktyczny sprawy, a mianowicie uznanie przez organ I, jak i II instancji, że nie można wziąć pod uwagę wyników kontroli z dnia 25 - 27 lipca 2017 r. w sytuacji, gdy Dyrektor Baz Referencyjnych i Kontroli Terenowych ARiMR sam zlecił weryfikację decyzji w oparciu o przeprowadzenie tej kontroli i weryfikację wyników, a dodatkowo nie biorąc pod uwagę wyników kontroli doprowadzono do sytuacji, w której z jednej strony organ zleca ponowne przeprowadzenie i weryfikację kontroli, a z drugiej strony sam podważa możliwość przeprowadzenia tego typu kontroli, co prowadzi do sytuacji w której postępowania organów ARiMR są ze sobą niespójne.

Z uwagi na powyższe, skarżący, na podstawie art. 145 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a., wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji nr [...] wydanej przez Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] w dniu [...] w całości oraz na zasadzie art. 135 p.p.s.a. uchylenie w zaskarżonej uprzednio części decyzji nr [...] w sprawie przyznania płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami w pomniejszonej wysokości za rok 2016 wydanej przez Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] w dniu [...] Ponadto na podstawie art. 200 p.p.s.a. wniósł o zwrot od organu administracji na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania, według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz.U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Na podstawie art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2018, poz. 1302, ze zm.; dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrolę tę sprawują stosując jedynie kryterium legalności, a więc zgodności z prawem zaskarżonych aktów. Oznacza to, iż tylko ustalenie, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem tej decyzji przez sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

W myśl natomiast art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany argumentacją skargi, jej wnioskami i wskazaną podstawą prawną. Uzupełniająco należy dodać, że niezwiązanie granicami skargi oznacza, że sąd ma prawo, a jednocześnie obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze. Sąd nie jest przy tym skrępowany sposobem sformułowania skargi, przytoczonymi argumentami, a także zgłoszonymi wnioskami, zarzutami i żądaniami (por. wyrok NSA z 27 lipca 2004 r., sygn. akt OSK 628/04, wyrok NSA z 10 sierpnia 2011 r., sygn. akt II OSK 1086/11).

Przedmiotem kontroli sądowej jest decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] z [...] utrzymująca w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji

i Modernizacji Rolnictwa w [...] z [...] o przyznaniu D. G. płatności ONW (strefa nizinna I) na 2016 rok w łącznej wysokości 5.459,92, wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę 4.782,54 ze względu na stwierdzone nieprawidłowości i niezgodności oraz zastosowane z tego tytułu zmniejszenia.

Rozpoznając sprawę w tak określonym zakresie kognicji, Sąd nie dopatrzył się naruszenia przez organy przepisów prawa materialnego i procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, powodującego konieczność wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji z [...].

W pierwszej kolejności wskazać należy, że organ odwoławczy prawidłowo wskazał, że w niniejszej sprawie zastosowanie mają przepisy ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2018 r., poz. 627), a także przepisy rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami", objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020, zwanym nadal "rozporządzeniem ONW". Na podstawie § 2 ust. 1 rozporządzenia ONW, płatność ONW przysługuje rolnikowi w rozumieniu art. 4 ust. 1 lit. a rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 (Dz. Urz. UE L 347 z 20.12.2013, str. 608, z późn. zm.), zwanego dalej rozporządzeniem (UE) nr 1307/2013, którego gospodarstwo rolne jest położone na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli:

1) spełnia warunki określone w art. 31 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1305/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) i uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1698/2005 (Dz. Urz. UE L 347 z 20.12.2013, str. 487, z późn. zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem (UE) nr 1305/2013";

2) łączna powierzchnia użytków rolnych w rozumieniu art. 2 ust. 1 akapit drugi lit. f rozporządzenia (UE) nr 1305/2013, zwanych dalej "użytkami rolnymi", położonych na obszarach górskich lub na innych obszarach charakteryzujących się szczególnymi ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami, zwanych dalej "obszarami ONW", na których jest prowadzona działalność rolnicza w rozumieniu art. 4 ust. 1 lit. c rozporządzenia (UE) nr 1307/2013, posiadanych w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, wynosi co najmniej 1 ha;

3) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.

Płatność ONW jest przyznawana do użytków rolnych:

1) na których jest:

a) położona działka rolna w rozumieniu art. 67 ust. 4 lit. a rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008 (Dz. Urz. UE L 347 z 20.12.2013, str. 549, z późn. zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem (UE) nr 1306/2013", o powierzchni co najmniej 0,1 ha, zwana dalej "działką rolną";

b) prowadzona działalność rolnicza w rozumieniu art. 4 ust. 1 lit. c rozporządzenia (UE) nr 1307/2013;

2) położonych na obszarach ONW (§ 2 ust. 2 rozporządzenia ONW).

Płatność ONW przysługuje do powierzchni użytków rolnych, o których mowa w ust. 2, będących w posiadaniu rolnika w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, wynoszącej nie więcej niż 75 ha, a w przypadku rolnika realizującego w 2014 r. 5-letnie zobowiązanie, o którym mowa w § 2 pkt 1 rozporządzenia z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków (....) w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)" - do powierzchni użytków rolnych objętej tym zobowiązaniem, wynoszącej nie więcej niż 300 ha (§ 2 ust. 3 rozporządzenia ONW).

Elementy krajobrazu, o których mowa w art. 9 ust. 1 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz. Urz. UE L 181 z 20.06.2014, str. 48), zwanego dalej "rozporządzeniem (UE) nr 640/2014", określone w przepisach wydanych na podstawie art. 8 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2015 r. poz. 308), uznaje się za część działki rolnej, jeżeli ich szerokość nie przekracza szerokości określonej w tych przepisach (§ 2 ust. 4 rozporządzenia ONW).

Zgodnie z § 3 ust. 7 rozporządzenia ONW, wykaz obszarów ONW zaliczonych do poszczególnych typów jest określony w załączniku do rozporządzenia z dnia

11 marca 2009 r. Przepis art. 14 lit. d rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE)

nr 809/2014 z dnia 17 lipca 2014 r. ustanawiające zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli, środków rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz. U. L 227 z 31.7.2014), zwanego dalej rozporządzeniem (UE) nr 809/2014, wskazuje na niezbędne elementy wniosku o płatność, w szczególności na informacje w przedmiocie deklarowanych działek. Natomiast art. 5 ust. 1 rozporządzenia (UE) nr 640/2014 stanowi, iż system identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w art. 70 rozporządzenia (UE) nr 1306/2013 stosuje się na poziomie działek referencyjnych. Działka referencyjna obejmuje jednostkę gruntu stanowiącą powierzchnię użytków rolnych zgodnie z definicją zawartą w art. 4 ust. 1 lit. e rozporządzenia (UE) nr 1307/2013. W stosownych przypadkach, działka referencyjna obejmuje również obszary, o których mowa w art. 32 ust. 2 lit. b rozporządzenia (UE) nr 1307/2013, oraz grunty rolne, o których mowa w art. 28 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr 1305/2013. Państwa członkowskie wytyczają działkę referencyjną w sposób gwarantujący, że działka referencyjna jest mierzalna, umożliwia niepowtarzalną i jednoznaczną lokalizację każdej zgłaszanej corocznie działki rolnej i co do zasady jest stabilna w czasie. Zgodnie zaś z ust. 2 powyższego przepisu państwa członkowskie dopilnowują ponadto, aby zgłaszane działki rolne były identyfikowane w sposób pewny. W szczególności państwa członkowskie wymagają, aby wnioski o przyznanie pomocy i wnioski o płatność były składane wraz z określonymi informacjami lub aby towarzyszyły im dokumenty określone przez właściwy organ, które umożliwią lokalizację i pomiar każdej działki rolnej. W odniesieniu do każdej działki referencyjnej państwa członkowskie:

a) określają maksymalny kwalifikowalny obszar do celów systemów wsparcia wymienionych w załączniku I do rozporządzenia (UE) nr 1307/2013;

b) określają maksymalny kwalifikowalny obszar do celów środków obszarowych, o których mowa w art. 28-31 rozporządzenia (UE) nr 1305/2013.

Z treści powyżej powołanych przepisów wynika, że jednym z warunków uzyskania płatności ekologicznej jest złożenie prawidłowo wypełnionego wniosku i oznaczenie przez stronę w złożonym wniosku działki (działek) i powierzchni obszaru użytkowanego rolniczo, co do którego strona ubiega się o otrzymanie danej płatności. Zadeklarowany w ten sposób obszar podlega weryfikacji organu, dokonywanej w drodze kontroli administracyjnej lub kontroli na miejscu i dopiero wówczas stanowi podstawę przyznania płatności.

Narzędziem służącym weryfikacji informacji podanych przez producenta stanowią kontrole administracyjne i kontrole na miejscu, o których mowa w przepisach prawa wspólnotowego, w tym art. 59 rozporządzenia nr 1306/2013 czy też w art. 24 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 809/2014. W myśl art. 58 ust. 2 rozporządzenia 1306/2013 państwa członkowskie ustanawiają skuteczne systemy zarządzania i kontroli w celu zapewnienia zgodności z prawodawstwem regulującym unijne systemy wsparcia, zmierzające do zminimalizowania ryzyka strat finansowych dla Unii. O ile nie przewidziano inaczej, system kontroli ustanowiony przez państwa członkowskie zgodnie z art. 58 ust. 2 obejmuje systematyczne kontrole administracyjne wszystkich wniosków o przyznanie pomocy oraz wniosków o płatność. System ten jest uzupełniany o kontrole na miejscu (art. 59 ust. 1 rozporządzenia 1306/2013). Przepis art. 24 ust. 1 rozporządzenia nr 809/2014 stanowi natomiast, że kontrole administracyjne i kontrole na miejscu przewidziane w niniejszym rozporządzeniu są przeprowadzane w sposób zapewniający skuteczną weryfikację: a) poprawności i kompletności informacji podanych we wniosku o przyznanie pomocy, wniosku o wsparcie, wniosku o płatność lub innej deklaracji; b) zgodności ze wszystkimi kryteriami kwalifikowalności, zobowiązaniami i innymi obowiązkami w odniesieniu do przedmiotowego systemu pomocy lub środka wsparcia, warunków, na których przyznaje się pomoc lub wsparcie lub zwolnień z obowiązków; c) przestrzegania wymogów i norm odnoszących się do zasady wzajemnej zgodności. Właściwy organ przeprowadza inspekcje fizyczne w terenie, w przypadku gdy fotointerpretacja ortoobrazów (satelitarnych lub lotniczych) nie dostarcza wyników, które pozwalają na wyciągnięcie ostatecznych wniosków, satysfakcjonujących właściwy organ, w odniesieniu do kwalifikowalności lub właściwej powierzchni obszaru, który jest przedmiotem kontroli administracyjnej lub kontroli na miejscu (art. 24 ust. 4 rozporządzenia nr 809/2014). W szczególności państwa członkowskie wymagają, aby wnioski o przyznanie pomocy i wnioski o płatność były składane wraz z określonymi informacjami lub aby towarzyszyły im dokumenty określone przez właściwy organ, które umożliwią lokalizację i pomiar każdej działki rolnej.

W odniesieniu do każdej działki referencyjnej państwa członkowskie ustalają, czy mają zastosowanie przepisy dotyczące obszarów górskich, obszarów charakteryzujących się znacznymi ograniczeniami naturalnymi i innych obszarów charakteryzujących się szczególnymi ograniczeniami, o których mowa w art. 32 rozporządzenia (UE) nr 1305/2013, obszarów Natura 2000, obszarów objętych dyrektywą 2000/60/WE Parlamentu Europejskiego i Rady, gruntów rolnych zatwierdzonych do produkcji bawełny zgodnie z art. 57 rozporządzenia (UE) nr 1307/2013, użytków rolnych utrzymujących się naturalnie w stanie nadającym się do wypasu lub uprawy, o których mowa w art. 4 ust. 1 lit. c) ppkt (iii) rozporządzenia (UE) nr 1307/2013, obszarów wyznaczonych przez państwa członkowskie do wdrażania na poziomie regionalnym lub wspólnego wdrażania obszarów proekologicznych zgodnie z art. 46 ust. 5 i 6 rozporządzenia (UE) nr 1307/2013, obszarów zgłoszonych Komisji zgodnie z art. 20 rozporządzenia (UE) nr 1307/2013, obszarów pokrytych trwałymi użytkami zielonymi, które są wrażliwe pod względem środowiskowym, na obszarach objętych dyrektywą Rady 92/43/EWG lub dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/147/WE, jak i dalszych obszarów wrażliwych, o których mowa w art. 45 ust. 1 rozporządzenia (UE) nr 1307/2013, lub obszarów wyznaczonych przez państwa członkowskie zgodnie z art. 48 tego rozporządzenia (art. 5 ust. 2 lit. d rozporządzenia nr 640/2014).

Dodać w tym miejscu należy, że pod pojęciem "posiadania" gospodarstwa rolnego rozumieć należy stan faktyczny, polegający na rzeczywistym i faktycznym użytkowaniu gruntów. Pojęcie to ściśle wiąże się z produkcją rolną, której wspieraniu płatności do gruntów rolnych mają służyć. Stanowisko to znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. np. wyrok NSA z dnia 22 kwietnia 2009 r., sygn. akt II GSK 853/08). Płatność jest udzielana producentowi rolnemu do działek rolnych, na których producent ten prowadzi działalność rolniczą.

Oceniając legalność przeprowadzonego w sprawie postępowania, Sąd miał także na uwadze szczególne uregulowania przewidziane w art. 4 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020, z których wynika, że z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnej stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 oraz z 2018 r. poz. 149), zwanej dalej "Kodeksem postępowania administracyjnego", chyba że ustawa stanowi inaczej.

Zgodnie natomiast z art. 27 ust. 1 tej ustawy, w postępowaniu w sprawie o przyznanie płatności organ, przed którym toczy się postępowanie:

1) stoi na straży praworządności;

2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy;

3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania;

4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania i na ich żądanie, przed wydaniem decyzji administracyjnej, umożliwia im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań; przepisów art. 79a oraz art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się.

Na mocy art. 27 ust 2 ww. ustawy, strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 1, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.

Stosownie do brzmienia wskazanych przepisów, zauważyć należy, że w zakresie prowadzenia postępowania w przedmiotowej sprawie istnieją odmienności w stosunku do regulacji k.p.a. Przede wszystkim ustawodawca nie przewidział obowiązywania zasady prawdy obiektywnej, określonej w art. 7 k.p.a., ustalając, że organy prowadzące postępowanie zobowiązane są jedynie do wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego. Nie nałożył natomiast na organy obowiązku wyczerpującego zebrania materiału dowodowego. Jednocześnie przyjął zasadę, że ciężar dowodu spoczywa na osobie, która z tego faktu będzie wywodzić skutki prawne. Konsekwencją tego jest przeniesienie na wnioskodawcę inicjatywy dowodowej w zakresie wykazania spełnienia warunków przyznania wnioskowanej pomocy oraz brak po stronie organu obowiązku aktywnego poszukiwania dowodów na tę okoliczność i działania z urzędu w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Ograniczone zostały również zasady czynnego udziału stron w postępowaniu i udzielania informacji, przez ustalenie, że organ zobowiązany jest ich przestrzegać tylko na żądanie strony (por. wyrok WSA w Opolu z dnia 22 listopada 2016 r. sygn. akt II SA/Op 344/16).

W rozpatrywanej sprawie podstawę rozstrzygnięcia stanowiła przeprowadzona od 21 października do 22 grudnia 2016 roku kontrola na miejscu w gospodarstwie rolnym skarżącego. Kwestionując prawidłowość wydanego w sprawie rozstrzygnięcia skarżący podtrzymał zastrzeżenia, co do wyników kontroli przeprowadzonej od 21 października do 22 grudnia 2016 roku, podnosząc dodatkowo, że przedmiotowa decyzja została wydana w oparciu o błędnie ustalony stan faktyczny sprawy z uwagi na pominięcie wyników kontroli przeprowadzonej od 25-27 lipca 2017 r., które znacząco różnią się od wcześniej przeprowadzonej kontroli, szczególnie w zakresie powierzchni działek kwalifikującej się do płatności ONW, co doprowadziło w ocenie strony do sytuacji, w której postępowanie organów nie jest ze sobą spójne i wzajemnie sobie przeczą, co wpływa niekorzystnie na zaufanie do organów administracji publicznej i wydanej przez nich decyzji, wzbudzając u skarżącego brak pewności, co do intencji i prawidłowości wydanego rozstrzygnięcia.

Z powyższą argumentacją strony skarżącej nie można się zgodzić.

Jak wynika z akt sprawy od 21 października do 22 grudnia 2016 roku

w gospodarstwie rolnym strony została przeprowadzona przez inspektorów Regionalnego Biura Kontroli na Miejscu ARiMR w [...] kontrola na miejscu, obejmująca weryfikację kwalifikowalności powierzchni działek zgłoszonych do płatności ONW oraz weryfikację przestrzegania minimalnych norm dobrej kultury rolnej, natomiast 2 grudnia 2016 roku odbyła się kontrola w zakresie kwalifikowalności powierzchni oraz w zakresie wzajemnej zgodności w zakresie działki "K" na działce ewidencyjnej nr 180/14. Kontrola w zakresie kwalifikowalności powierzchni przeprowadzona została metodą inspekcji terenowej, która polega na weryfikacji w terenie położenia oraz granic zadeklarowanych przez rolnika we wniosku działek rolnych, pomiarze powierzchni upraw przy wykorzystaniu dopuszczalnych metod, odwzorowaniu dokonanych ustaleń na materiale graficznym i zobrazowaniu stanu gruntów poprzez sporządzenie dokumentacji fotograficznej. Inspektorzy terenowi podczas kontroli na miejscu ustalili stan faktyczny, sposób użytkowania działek rolnych oraz ich powierzchnie w oparciu o rzeczywisty przebieg granic upraw. W toku czynności wykonano 306 fotografii obrazujących stan faktyczny i sposób użytkowania działek, jak również szkic dla każdej działki z zaznaczeniem miejsca kierunków wykonania fotografii. Wyniki tak przeprowadzonej kontroli utrwalone zostały w protokole czynności kontrolnych, a sama kontrola w gospodarstwie skarżącego przeprowadzona została w sposób prawidłowy, w oparciu o obowiązujące w tym zakresie przepisy prawa. Skarżący nie wykazał, że faktycznie użytkował rolniczo sporne grunty w roku 2016, na całej powierzchni, zadeklarowanej do przedmiotowych płatności we wniosku o przyznanie płatności na 2016 rok. Organ odwoławczy słusznie wskazał, że analiza materiału dowodowego nie daje podstaw do podważania wyników kontroli z 2016 roku i sposobu jej przeprowadzenia. W treści raportu z kontroli zostały wskazane działki objęte kontrolą, metody przy wykorzystaniu których zostały przeprowadzone pomiary, obwód zmierzonych działek, stwierdzone powierzchnie upraw oraz opis nieprawidłowości. Zawarte w raporcie kontroli wyniki oględzin działek znajdują potwierdzenie w dołączonym do raportu materiale graficznym oraz obszernej dokumentacji fotograficznej. W toku kontroli zostały sporządzone dokładne szkice obrazujące przebieg granic kontrolowanych działek, na których oznaczone zostały obszary wykluczone z płatności oraz wskazane miejsca i kierunek zdjęć wykonanych na gruncie obrazujących sposób użytkowania działek kontrolowanych.

Należy również podkreślić, że ustalenia poczynione w toku kontroli zawarte

w protokołach kontroli są dowodem w sprawie i podstawą wydanego rozstrzygnięcia. Raport z kontroli należy uznać za dokument urzędowy w rozumieniu art. 76 § 2 k.p.a. sporządzony w przepisanej formie przez powołane do tego organy. Samo wniesienie zastrzeżeń do raportu nie powoduje, że traci on walor dokumentu urzędowego. W tym przypadku to na stronie ciąży obowiązek przedstawienia przeciwdowodu lub innych okoliczności mających znaczenie dla zawartych w nim ustaleń. Sposób mierzenia działek rolnych i granice pomiarów znajdują swoje odzwierciedlenie w szkicach pomiaru działek rolnych sporządzonych przez inspektorów terenowych oraz dokumentacji fotograficznej. Organ II instancji trafnie uznał, że zostało dowiedzione podczas kontroli, że deklaracja skarżącego złożona we wniosku o przyznanie płatności nie była zgodna ze stanem faktycznym zastanym w dniu kontroli. Tym samym nie można w przedmiotowej sprawie deprecjonować wartości wyników raportu z kontroli przeprowadzonej od 21 października do 22 grudnia 2016 roku. W razie przeprowadzenia kontroli to właśnie protokół z kontroli jest podstawowym dowodem na okoliczność zgodności z warunkami przyznania pomocy. W sytuacji zatem, gdy protokół kontroli nie budzi uzasadnionych wątpliwości – gdyż został sporządzony w sposób prawidłowy przez osoby spełniające wskazane wyżej warunki – nie można organowi postawić skutecznego zarzutu, że ograniczenie postępowania dowodowego do przeprowadzenia dowodu z protokołu kontroli stanowi o naruszeniu obowiązku podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy.

W rozpoznawanej sprawie skarżący ustaleń zawartych w protokole skutecznie nie podważył, a jego zastrzeżenia i uwagi należało ocenić jako nieuzasadnione. Dokonanym przez organy ustaleniom pokontrolnym nie można postawić zarzutu dowolności ani arbitralności, a kontrola w gospodarstwie wnioskodawcy została przeprowadzona w sposób prawidłowy w oparciu o obowiązujące w tym zakresie przepisy prawa, o czym świadczy raport z kontroli przeprowadzonej w okresie

od 21 października do 22 grudnia 2016 roku, dokumentacja fotograficzna, szkice zdjęć z naniesionymi miejscami i kierunkami ich wykonania. Uwadze organu nie umknął przy tym fakt, iż od 25 do 27 lipca 2017 roku w gospodarstwie strony odbyła się ponowna kontrola na miejscu w zakresie kwalifikowalności powierzchni, przeprowadzona na prośbę Dyrektora Departamentu Baz Referencyjnych i Kontroli Terenowych zawartą

w piśmie z 28 czerwca 2017 roku, która wbrew stanowisku strony zlecona została

w związku z zarzutami strony w zakresie poprawności i rzetelności prowadzenia kontroli, nie zaś - jak sugeruje strona skarżąca - z uwagi na stwierdzoną przez Dyrektora Departamentu Baz Referencyjnych i Kontroli Terenowych wadliwość pierwszej kontroli. Wbrew również twierdzeniu strony, organ odwoławczy podzielając stanowisko organu I instancji, prawidłowo uznał, że jej wyniki nie mogą stanowić podstawy ustaleń faktycznych w przedmiocie wniosku strony.

Przede wszystkim w pkt 77 rozporządzenia Wykonawczego Komisji (UE) NR 809/2014 z dnia 17 lipca 2014 r. ustanawiającego zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli, środków rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz.U.UE.L.2014.227.69 z dnia 2014.07.31), wskazano, że kontrole na miejscu powinny być przeprowadzane w roku kalendarzowym, w którym złożono odpowiednie wnioski o przyznanie pomocy i wnioski o płatność. W odniesieniu do wnioskodawców ubiegających się o środki z systemów wsparcia w sektorze wina na podstawie art. 46 i 47 rozporządzenia (UE) nr 1308/2013, kontrole takie powinny zostać przeprowadzone w dowolnym momencie w trakcie trwania okresu, o którym mowa w art. 97 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia (UE) nr 1306/2013. Zgodnie zaś z art. 97 ust 1 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) NR 1306/2013 z dnia 17 grudnia 2013 w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylające rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008 (Dz.U.UE.L.2013.347.549) karę administracyjną przewidzianą w art. 91 nakłada się w przypadku nieprzestrzegania zasady wzajemnej zgodności w jakimkolwiek momencie w ciągu danego roku kalendarzowego ("dany rok kalendarzowy"), oraz w przypadku gdy taką niezgodność można bezpośrednio przypisać beneficjentowi, który złożył w danym roku kalendarzowym wniosek o przyznanie pomocy lub wniosek o płatność.

W ocenie Sądu zarówno organ I, jak i II instancji uwzględniając przytoczone powyżej przepisy prawidłowo uznały, że podstawą ustaleń faktycznych sprawy stanowią wyniki inspekcji terenowej przeprowadzonej od 21 października do 22 grudnia 2016 roku, słusznie wskazując, że z uwagi na termin drugiej kontroli, która miała miejsce w roku 2017 jej wyniki nie mogły być uznane za miarodajne dla poczynienia ustaleń faktycznych w przedmiocie wniosku strony o przyznanie płatności w ramach systemu wsparcia bezpośredniego na 2016 rok. Organ odwoławczy trafnie uznał, że raport z przeprowadzonej kontroli w 2017 roku w zakresie kwalifikowalności gruntów rolnych nie może stanowić przeciwdowodu w stosunku do ustaleń raportu z 2016 roku, zaś istniejące rozbieżności pomiędzy ustaleniami kontroli na miejscu dokonanymi w toku kontroli w 2016 roku i 2017 roku wynikają z faktu, iż część gruntów rolnych została przywrócona do użytkowania rolniczego. Jednocześnie, co również nie umknęło uwadze zarówno organowi I, jak i II instancji przedmiotowe działki rolne, zgłoszone do płatności przez skarżącego we wniosku z 3 czerwca 2016 roku, w trakcie przeprowadzenia kolejnej kontroli w 2017 roku były już przedmiotem posiadania przez innych rolników. Jak wynika bowiem z akt sprawy umowami z 10 maja 2017 roku nieruchomości te zostały przeniesione wraz z przeniesieniem praw i obowiązków z tytułu płatności ONW na rzecz B. Ł. i A. Ł. Organ wskazał przy tym, iż z informacji wiadomych mu z urzędu, skarżący w 2017 roku nie występował już z wnioskiem o przyznanie płatności, natomiast grunty rolne na działkach ewidencyjnych przekazanych na mocy ww. umów, zostały zadeklarowane do płatności na 2017 rok przez wnioskodawców wskazanych w umowach. Tym samym organ prawidłowo uznał, że na dzień przeprowadzenia kontroli na miejscu w lipcu 2017 roku (25-27 lipca), przedmiotowe grunty rolne były przedmiotem posiadania innych rolników i wyniki tej kontroli będą stanowić dowód ich użytkowania w 2017 roku oraz będą przedmiotem oceny zgłoszonych gruntów na wnioski tych rolników złożone 22 maja 2017 r. w Biurze Powiatowym ARiMR w [...] o przyznanie płatności na 2017 rok.

W ocenie Sądu, organ odwoławczy odnosząc się do zarzutu strony skarżącej

w odwołaniu i podniesionego również w skardze, prawidłowo wskazał, że fakt, że w gospodarstwie skarżącego dokonano ponownej kontroli nie oznacza, że jej wyniki muszą zostać uwzględnione w decyzji. Wskazać w tym miejscu należy, że decyzja

z [...] o uchyleniu zaskarżonej decyzji z [...] w całości i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia zapadła w wyniku ujawnienia w postępowaniu odwoławczym nowych dowodów w postaci protokołu kontroli przeprowadzonej od 25 lipca do 27 lipca 2017 roku oraz opinii eksperta z 14 maja 2017 roku i konieczności rozpatrzenia całego materiału dowodowego sprawy w celu wydania prawidłowego rozstrzygnięcia. Dopiero bowiem po dokonaniu oceny wszystkich dowodów zgromadzonych w sprawie możliwe było – jak słusznie zważył organ odwoławczy – stwierdzenie czy i w jakim zakresie dowód ten wpływa na ustalenia faktyczne sprawy. W żadnym zakresie organ rozpoznając odwołanie od decyzji

z [...] nie dokonywał oceny przeprowadzonych w sprawie dowodów, w szczególności wyników kontroli przeprowadzonej od 21 października do 22 grudnia 2016 roku i tym bardziej nie przesądził - jak to sugeruje strona skarżąca, że jest ona błędna i jako taka nie może stanowić podstawy ustaleń faktycznych w sprawie. Po ponownym zaś rozpatrzeniu sprawy Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w [...], kierując się wytycznymi organu odwoławczego i uwzględniając całokształt materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie dokonał prawidłowej oceny poszczególnych dowodów z osobna oraz wszystkich dowodów we wzajemnej łączności, w sposób wyczerpujący wskazując dowody, na których oparł swoje rozstrzygnięcie oraz przyczyny, z powodu których nie uwzględnił wyników kontroli przeprowadzonej od 25 lipca do 27 lipca 2017 roku, w sposób przekonujący dając temu wyraz w treści uzasadnienia decyzji, zaś wyciągnięte przez organ wnioski są logiczne i niesprzeczne. Niekorzystna zaś dla strony skarżącej w wyniku ponownego rozpoznania sprawy ocena dowodów i powzięcie przez organ odmiennych ocen, niż te, które obejmowało stanowisko procesowe strony skarżącej, nie mogło uzasadniać sformułowania zarzutu błędnie dokonanych ustaleń faktycznych.

W ocenie Sądu, organ w oparciu o wyniki kontroli przeprowadzonej

od 21 października do 22 grudnia 2016 roku prawidłowo ustalił, że powierzchnia wykluczona z płatności wyniosła 23,77 ha, co wynika z zastosowanych kodów pokontrolnych – głównie DR13+. Wbrew stanowisku skarżącego, nie może

on skutecznie kwestionować prawidłowości rozstrzygnięcia organów poprzez podnoszenie, że należą mu się płatności do większej powierzchni, którą jak twierdzi użytkuje, w sytuacji gdy organ ocenił i odniósł się do całości powierzchni zadeklarowanej przez niego w złożonym wniosku. Trzeba w tym miejscu podkreślić, że kontrolę przeprowadzili wyspecjalizowani kontrolerzy, którzy w oparciu o posiadaną wiedzę i doświadczenie stwierdzili nieprawidłowości dotyczące powierzchni kwalifikującej się do objęcia płatnością. Czynności kontrolne obejmujące powierzchnie działek w sposób nie budzący wątpliwości ujawniły faktyczną powierzchnię użytkowaną rolniczo, którą można zaliczyć do płatności, czyniąc podniesione w tym zakresie zarzuty za bezzasadne. Kontrola przeprowadzona w okresie od 21 października do 22 grudnia 2016 r. stwierdziła łączne zawyżenie powierzchni o 23,77 ha w zakresie kilkunastu działek.

Przede wszystkim wyniki kontroli na miejscu w sposób niewątpliwy wykazały, że na całej powierzchni działki rolnej "A" nie stwierdzono łąki trwałej, tylko jednolity obszar zdominowany przez chwasty, które tworzą zwarte płaty, regularnie porośnięte drzewami sosny i pojedynczymi trawami w zaniku, co potwierdza załączona dokumentacja fotograficzna. Samo występowanie sosny świadczy o zachodzeniu procesu sukcesji naturalnej, a gatunki roślin występujące na działce świadczą o tym, że działka w latach ubiegłych nie była łąką tylko gruntem ornym, który w wyniku zaprzestania działalności rolniczej został opanowany przez chwasty i przekształcił się w ugór. Organ odwoławczy słusznie uznał przy tym, że ugór nie spełnia definicji trwałego użytku zielonego określonego w art. 4 ust 1 lit. h Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009. Zgodnie z treścią wskazanego przepisu "trwałe użytki zielone i pastwiska trwałe" (zwane łącznie "trwałymi użytkami zielonymi") oznaczają grunty wykorzystywane do uprawy traw lub innych zielnych roślin pastewnych rozsiewających się naturalnie (samosiewnych) lub uprawianych (wysiewanych), które nie były objęte płodozmianem danego gospodarstwa rolnego przez okres co najmniej pięciu lat, a także - w przypadku gdy państwa członkowskie tak zadecydują - które nie były zaorane przez okres co najmniej pięciu lat; mogą one obejmować inne gatunki, takie jak krzewy lub drzewa, które mogą nadawać się do wypasu, a także - w przypadku gdy państwa członkowskie tak zadecydują - inne gatunki, takie jak krzewy lub drzewa, które służą do wytwarzania paszy dla zwierząt, pod warunkiem że zachowano przewagę traw i innych zielnych roślin pastewnych. Państwa członkowskie mogą również zadecydować o uznaniu za trwałe użytki zielone.

Zatem termin trwały użytek zielony stosowany jest do gruntów zajętych pod uprawę traw, natomiast ugorowanie gruntu polega na wyłączeniu gruntu z użytkowania rolniczego, a więc grunty położone na działce rolnej "A" nie spełniały podstawowego wymogu do dopłat do trwałego użytku zielonego. Zabiegi wykonywane na ugorze, jak np. koszenie mają jedynie zapobiec rozprzestrzenianiu się chwastów lub poprawić żyzność gleby, natomiast rodzaj użytkowania określony mianem TUZ jest ukierunkowane na konkretną uprawę traw lub innych roślin zielnych powstałych w wyniku działalności rolniczej (wysianych) lub samosiewnych. Jak wynika przy tym z oświadczenia P. L. (załączonego do pisma strony z dnia 8 czerwca 2017 r.), na działce 80/2 i 81/2 położonych w [...] ostatni zabieg agrotechniczny polegający na talerzowaniu miał miejsce w 2007 roku i od tamtego czasu działki są wyłącznie koszone, co nie zostało zakwestionowane w trakcie kontroli na miejscu. W związku z podniesionymi przez stronę zarzutami prześledzono również stan historyczny działki ewidencyjnej nr 80/2 i 81/2 (obręb [...]) w systemie informatycznym ARiMR i ustalono, że działka w przeszłości przed podjęciem zobowiązania rolnośrodowiskowego nie była deklarowana jako łąka trwała.

W ocenie Sądu, powyższych wniosków organu nie podważa również załączona przez stronę opinia eksperta dotycząca pokrywy zielnej na działkach ewidencyjnych o numerach 81/2 i 80/2 obręb [...] – działka rolna A/A1, jak również na działce ewidencyjnej 180/14 w obrębie [...]. Organ odwoławczy prawidłowo stwierdził bowiem, że wnioski opinii korespondują z wynikami ustaleń poczynionych w ramach przeprowadzonej kontroli oraz są zgodne z danymi zawartymi w systemie informatycznym Agencji. Wbrew również stanowisku strony skarżącej z opinii eksperta przyrodniczego M. L. nie wynika, że działki o nr 81/2 oraz 80/2 są użytkowane jako łąka trwała. Uważana lektura treści sporządzonej opinii wskazuje, że jedynie potencjalnie może wykształcić się w tym miejscu zbiorowisko łąkowe ze zbiorowiska muraw szczotlichowych. Pokrywa na tych działkach jest półnaturalna i cechuje się trendem renaturyzacyjnym. W żadnym jednak razie opinia ta nie zawierała wniosków potwierdzających tezę strony o istnieniu na działce "A" łąki trwałej.

Ustosunkowując się do zarzutu strony o niewyjaśnieniu stronie powodów, dla których dla działki rolnej "A" stwierdzono występowanie ugoru, organ słusznie uzasadnił, iż w pismach Biura Kontroli na Miejscu z 17 maja i 14 czerwca 2017 roku stanowiącymi odpowiedź na zastrzeżenia, co do wyników kontroli na miejscu z 2016 roku strona otrzymała wyjaśnienia, z których wynika, że kontrolujący szczegółowo odnieśli się do zgłoszonych przez stronę wątpliwości, w sposób wyczerpujący uzasadniając przyjęte stanowisko ze wskazaniem przepisów prawnych.

Wątpliwości Sądu nie budzą także ustalenia oraz nieprawidłowości w zakresie działek B, D, E, F, G, I, K, Ł, na których stwierdzono mniejszą powierzchnię w stosunku do zadeklarowanej. W ocenie Sądu, skoro ustalenia kontroli na miejscu w 2016 roku stwierdziły określony sposób użytkowania poszczególnych działek rolnych, co znalazło odzwierciedlenie w protokole pokontrolnym oraz załączoną do akt dokumentacją

w sposób szczegółowy obrazującą poszczególne ustalenia, to należy przyznać słuszność ustaleniom organów, iż w ramach tych gruntów strona skarżąca nie spełnia warunków do przyznania tej płatności w ramach wnioskowanego pakietu płatności rolnośrodowiskowych. Strona skarżąca nie przedstawiła przy tym żadnego dowodu skutecznie kwestionującego ustalenia organów. Sama polemika naprowadzająca wnioski odmienne nie jest wystarczająca albowiem wymagane jest wykazanie nietrafności wnioskowania organów.

W ocenie Sądu, ustalenia poczynione w ramach kontroli nie były sprzeczne i wzajemnie się uzupełniały. Treść uzasadnień decyzji obu organów świadczy o tym, że organ wszechstronnie i kompleksowo ocenił cały zebrany materiał dowodowy,

a wywiedzione w decyzji wnioski i w konsekwencji zastosowane pomniejszenia płatności, znajdują oparcie w faktach ustalonych na podstawie kontroli przeprowadzonej w niniejszej sprawie od 21 października do 22 grudnia 2016 roku.

Zgodnie z art. 19 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr 640/2014, jeżeli różnica między powierzchnią zadeklarowaną do płatności do upraw roślin wysokobiałkowych a powierzchnią stwierdzoną przekracza 50% płatność zostaje odmówiona, a na rolnika nakłada się karę administracyjną w wysokości przypadającej na różnicę między powierzchnią zadeklarowaną we wniosku, a powierzchnią stwierdzoną. Zgodnie natomiast z art. 19a ust 1 rozporządzenia, jeżeli w odniesieniu do danej grupy upraw, o której mowa w art. 17 ust. 1, obszar zgłoszony do celów systemów pomocy przewidzianych w tytule III rozdział 1, 2, 4 i 5 oraz tytule V rozporządzenia (UE) nr 1307/2013 oraz środków wsparcia, o których mowa w art. 30 i 31 rozporządzenia (UE) nr 1305/2013, przekracza obszar zatwierdzony zgodnie z art. 18 niniejszego rozporządzenia, pomoc lub wsparcie oblicza się na podstawie obszaru zatwierdzonego, pomniejszonego o wartość 1,5 raza większą od stwierdzonej różnicy, jeśli różnica ta wynosi więcej niż 3 % zatwierdzonego obszaru lub dwa hektary. Kara administracyjna nie przekracza 100 % wartości kwot obliczonych w oparciu o zgłoszony obszar.

Powierzchnia zgłoszona we wniosku o przyznanie płatności obszarowej wynosiła 100,13 ha. Powierzchnia stwierdzona, kwalifikująca się do objęcia płatnością, wyniosła 76,36 ha. W przedmiotowej sprawie procentowa różnica miedzy powierzchnią działek rolnych zadeklarowanych do płatności, a powierzchnią stwierdzoną wynosi 23,77 ha. Stwierdzona różnica jak trafnie wskazał organ II instancji stanowi zatem 31,13% obszaru zatwierdzonego. Organ prawidłowo ustalił zatem, że po zastosowaniu zmniejszenia z tytułu przedeklarowania powierzchnia zatwierdzona do ONW strefa nizinna I wynosi 40,7050 ha, a stawka płatności do 1 ha określona w rozporządzeniu 134,133890185 zł. Tym samym organ odwoławczy prawidłowo wskazał, że należna stronie płatność wynosi 5 459,92 zł.

Należało podzielić również stanowisko organu, że w rozpoznawanej sprawie brak jest przesłanek do zastosowania wyjątków od nałożenia kar administracyjnych. Strona nie wykazała również zaistnienia żadnej z przesłanek o których mowa w art. 64 ust. 2 rozporządzenia nr 1306/2013. Pamiętać należy, że udział w programach dotyczących płatności rolnych jest fakultatywny. Jak zasadnie podniósł organ odwoławczy strona składając wniosek o przyznanie płatności podpisuje oświadczenia i zobowiązania zamieszczone na formularzu wniosku. Wśród tych oświadczeń jest m.in. oświadczenie o tym, że wnioskodawcy znane są zasady przyznawania płatności oraz pomocy finansowej objętych wnioskiem o przyznania płatności (pkt 3). Wnioskodawca podpisał zobowiązanie do niezwłocznego informowania na piśmie Agencji Restrukturyzacji

i Modernizacji Rolnictwa o każdym fakcie, który może mieć wpływ na nienależne lub nadmierne przyznanie płatności lub pomocy finansowej objętych wnioskiem

o przyznanie płatności oraz do utrzymywania wszystkich gruntów rolnych zgodnie

z normami i przestrzegania wymogów przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie płatności (pkt 1a i 3). Składając podpis na ostatniej stronie wniosku "Oświadczenia i Zobowiązania" wnioskodawca potwierdza zgodność danych zawartych we wniosku ze stanem faktycznym i oświadcza, iż zna zasady przyznawania płatności. Z akt sprawy wynika, że wnioskodawca złożył podpis na ostatniej stronie wniosku, tym samym poświadczył zgodność danych zawartych we wniosku ze stanem faktycznym na gruncie i potwierdził znajomość zasad przyznawania płatności.

W ocenie Sądu w składzie rozpoznającym niniejszą skargę, organ trafnie uznał, że wykryte w toku kontroli na miejscu nieprawidłowości dotyczące powierzchni kwalifikującej się do płatności i stwierdzona różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną we wniosku, a powierzchnią stwierdzoną, powstała na skutek wykluczenia z płatności nieprawidłowych powierzchni, obligowały organ I instancji do zastosowania zapisów art. 19a ust. 1 Rozporządzenia Komisji (UE) Nr 640/2014 i w konsekwencji pomniejszenia należnych stronie płatności. Organ odwoławczy prawidłowo zatem podzielił ustalenia organu I instancji stwierdzając, że postępowanie w sprawie przyznania płatności zostało przeprowadzone przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w sposób prawidłowy, zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami.

W ocenie Sądu, w toku postępowania organy podjęły niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, zebrały materiał dowodowy oraz dokonały jego oceny w sposób nie naruszający zasady swobodnej oceny dowodów. Organy zapewniły jednocześnie skarżącemu możliwość wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów, w tym do ustaleń dokonanych w toku kontroli na miejscu. W wydanych decyzjach wyjaśniły zasadność przesłanek, którymi kierowały się przy załatwieniu sprawy, a także wskazały na przepisy prawa, które miały zastosowanie i które były podstawą wydania rozstrzygnięcia.

Biorąc pod uwagę wszystkie przedstawione powyżej okoliczności, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd skargę oddalił.

R.T.