Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt I SA/Bd 98/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2011-07-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6117 Ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.)
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 67a par. 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Leszek Kleczkowski (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Ewa Kruppik-Świetlicka Sędzia WSA Mirella Łent Protokolant: Asystent sędziego Daniel Łuczon po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 13 lipca 2011 r. sprawy ze skargi J. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług oddala skargę


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia [...] r. J. M. wystąpił do Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. o umorzenie zaległości podatkowych z tytułu podatku od towarów i usług. Uzasadniając wniosek strona powołała się na trudną sytuację majątkową i finansową spowodowaną niskimi zarobkami, zajęciem kont bankowych oraz licytacją majątku w postępowaniu egzekucyjnym należności powstałych z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej. Wnioskodawca wskazał także na pogorszenie stanu zdrowia psychicznego, depresję oraz problemy zdrowotne z sercem spowodowane tragiczną śmiercią [...]-letniego syna. Zaznaczył, że w konsekwencji powyższej tragedii podupadł na zdrowiu, przez wiele miesięcy nie był zdolny do pracy, przebywał na zwolnieniach lekarskich, wraz z małżonką podjął terapię psychiatryczną. Dodatkowo wskazał, iż nieszczęście, które go spotkało doprowadziło do wielu negatywnych konsekwencji, albowiem po stracie syna nie potrafił właściwie zadbać o interesy rodziny, nie był w stanie zarabiać na życie i wypełniać ciążących na nim obowiązków. Zaznaczył, że posiadane środki finansowe przeznaczał na ratowanie zdrowia, w tym leczenie żony z choroby nowotworowej. Zdaniem skarżącego, w jego przypadku zaistniała przesłanka ważnego interesu podatnika, która umożliwia umorzenie zaległości.

Decyzją z dnia [...] r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w C. odmówił umorzenia zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług za okres od sierpnia do grudnia 2000 r., od stycznia do grudnia 2001 r., od stycznia do marca, czerwiec, lipiec, październik 2002 r., od maja do października 2003 r., grudzień 2003 r., od stycznia do kwietnia, czerwiec, od sierpnia do grudnia 2004 r., od stycznia do października 2005 r. w łącznej kwocie [...] zł oraz odsetek za zwłokę w kwocie [...] zł.

W złożonym odwołaniu skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji

i umorzenie zaległości. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 67a § 1 pkt 3

i art. 120 w zw. z art. 121 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa,

art. 6, art. 7 i art. 8 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz błędy w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia.

Decyzją z dnia [...] r. Dyrektor Izby Skarbowej w B. uchylił decyzję organu pierwszej instancji w części dotyczącej odmowy umorzenia zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za sierpień 2000 r. w kwocie [...] zł oraz odsetek za zwłokę w kwocie [...] zł i w tym zakresie umorzył postępowanie, natomiast w części dotyczącej odmowy umorzenia zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług za okres od września do grudnia 2000 r., od stycznia do grudnia 2001 r., od stycznia do marca, czerwiec, lipiec, październik 2002 r., od maja do października 2003 r., grudzień 2003 r., od stycznia do kwietnia, czerwiec, od sierpnia do grudnia 2004 r., od stycznia do października 2005 r. w łącznej kwocie [...] zł oraz odsetek za zwłokę w łącznej kwocie [...] zł, zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy.

W uzasadnieniu organ wskazał, że decyzje wydawane na podstawie art. 67a § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej mają charakter uznaniowy. Ustalając przesłanki udzielania ulg w spłacie zobowiązań podatkowych organ bada ich wystąpienie w oparciu

o klauzule ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego.

Organ podał, że ze złożonego oświadczenia o stanie majątkowym wynika, że wnioskodawca aktualnie zatrudniony jest w wymiarze 3/4 etatu w Izbie Celnej w T. na stanowisku konserwatora z wynagrodzeniem w kwocie [...] zł. Ponadto strona pobiera rentę rodzinną przyznaną po śmierci syna w kwocie [...] zł (zajętą w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym na poczet posiadanych zaległości podatkowych). Skarżący zamieszkuje wraz z żoną i synem w wynajmowanym mieszkaniu w T., przy ul. [...] o powierzchni [...] m2. Zgodnie z przedłożonym do wniosku aktem notarialnym z dnia [...] r., w związku małżeńskim została ustanowiona rozdzielność majątkowa. Małżonkowie z powodu faktycznej separacji prowadzą odrębne gospodarstwa domowe. Miesięczne koszty utrzymania lokalu wynoszą: [...] zł opłata za najem, [...] zł - czynsz, [...] zł - opłata za energię elektryczną, [...] zł - opłata za gaz, [...] zł - opłata za telewizję kablową. Ponadto skarżący wskazał, że kwotę [...] zł przeznacza na spłatę raty pożyczki uzyskanej z ZFŚS, [...] zł przeznacza na zakup środków czystości, [...] zł - na odzież i bieliznę, [...] zł - na dojazdy do pracy oraz kwotę ok. [...] zł na wyżywienie. Ponadto strona nie posiada żadnego majątku.

W zeznaniu o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) PIT-37 za 2008 r. skarżący wykazał dochód w kwocie [...] zł, natomiast za 2009 r. - dochód z wynagrodzenia w kwocie [...] zł oraz dochód z renty – [...] zł.

Rozpatrując złożony wniosek organ wskazał na przyczyny powstania zaległości. Podał, że podatnik prowadził od [...] r. do [...] r. działalność gospodarczą w zakresie skupu i sprzedaży złomu, węgla opałowego oraz prowadzenia składnicy opałowej, dystrybucji gazów technicznych, handlu maszynami i sprzętem rolniczym, prowadzenia sprzedaży komisowej, kasacji pojazdów, usług remontowo - budowlanych i dekarskich, montażu centralnego ogrzewania. Zaległości podatkowe objęte przedmiotowym wnioskiem powstały w wyniku nieuregulowania zobowiązań podatkowych w zakresie podatku od towarów i usług za okresy wymienione w sentencji decyzji. W toku przeprowadzonego postępowania ustalono, że w okresie prowadzonej przez 10 lat działalności gospodarczej skarżący dobrowolnie dokonał wpłat jedynie podatku dochodowego od osób fizycznych z tytułu wynagrodzeń pracowników (PIT-4) za okres od grudnia 1999 r. do kwietnia 2001 r. oraz dwóch zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych (PIT-5) za maj i sierpień 2000 r. Pozostałe zobowiązania, w tym także z tytułu podatku od towarów i usług regulowane były w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego.

Organ wskazał również na okoliczność nieskorzystania przez wnioskodawcę

z szansy zredukowania prawie połowy swoich zaległości na drodze postępowania restrukturyzacyjnego. Podał, że część posiadanych zaległości podatkowych (podatek VAT w łącznej kwocie [...] zł, podatek dochodowy od osób fizycznych – [...] zł, podatek dochodowy z tytułu wypłaconych wynagrodzeń w łącznej kwocie [...] zł), była objęta wnioskiem z dnia [...] r., złożonym przez skarżącego w związku z ustawą z dnia 30 sierpnia 2002 r. o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców. Decyzją z dnia [...] r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w C. ustalił warunki restrukturyzacji w stosunku do zgłoszonych zaległości, ustalił wysokość opłaty restrukturyzacyjnej i dodatkowo odrębną decyzją rozłożył jej płatność na 10 rat. Jednakże z uwagi na fakt, iż zobowiązany nie dokonał wpłaty całej wymaganej opłaty restrukturyzacyjnej w kwocie [...] zł, stanowiącej jedynie 15% posiadanych zaległości podatkowych i tym samym nie wywiązał się z warunków restrukturyzacji, postępowanie restrukturyzacyjne zostało umorzone. Zdaniem organu, powyższa bierność nie może pozostawać bez wpływu na obecną ocenę wniosku o umorzenie zaległości podatkowych.

Odnosząc się do wskazywanej przez skarżącego okoliczności zaspokojenia posiadanych wierzytelności, w tym także zaległości wobec Urzędu Skarbowego,

z dokonanej przez Komornika Sądowego licytacji nieruchomości położonej w L., organ podał, że z postanowienia Sądu Rejonowego I Wydziału Cywilnego w Chełmnie

z dnia 14 lipca 2008 r., sygn. akt I Co 130/07 wynika, że dokonano podziału środków finansowych uzyskanych z licytacji wobec wszystkich wierzycieli, tj. B. H. w W. S.A., Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. Inspektorat w G., Kasę Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Oddział Regionalny w G., Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w C. oraz Urzędu Skarbowego w C. Z podziału środków na konto Urzędu Skarbowego w C. wpłynęła jedynie kwota [...] zł tytułem kosztów egzekucyjnych.

Dokonując analizy całokształtu zebranego w sprawie materiału dowodowego Dyrektor Izby Skarbowej uznał, że podnoszone okoliczności tragicznej śmierci syna

i związane z tym następstwa w sytuacji zdrowotnej i finansowej wskazują na zaistnienie w sprawie ważnego interesu podatnika. Niemniej jednak, mając na uwadze postawę strony w dążeniu do uregulowania przedmiotowych zaległości podatkowych oraz fakt, że samodzielna działalność gospodarcza prowadzona na własny rachunek wiąże się ze swej strony z ryzykiem ponoszenia wszystkich związanych z nią konsekwencji, której skutki nie mogą w całości obciążać budżetu Państwa, organ odwoławczy kierując się zasadą uznania administracyjnego określoną w art. 67a § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej odmówił umorzenia zaległości podatkowych oraz odsetek za zwłokę.

Odnosząc się do treści podjętego rozstrzygnięcia w zakresie zaległości podatkowej z tytułu podatku od towarów i usług za sierpień 2000 r. w kwocie [...] zł, organ wskazał, że zaległość ta uległa przedawnieniu, wobec tego postępowanie w tej części stało się bezprzedmiotowe i należało je umorzyć. Z uwagi natomiast na podjęte czynności egzekucyjne w stosunku do należności z tytułu podatku od towarów i usług za pozostałe miesiące wymienione w sentencji decyzji, przedawnienie nie wystąpiło. Jednocześnie organ poinformował, że odsetki za zwłokę wskazane w sentencji decyzji organu pierwszej instancji w kwocie [...] zł zostały naliczone od wszystkich posiadanych przez stronę zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług. Natomiast w zakresie zaległości podatkowej za czerwiec 2000 r. prowadzone było odrębne postępowanie zainicjowane wnioskiem z dnia [...] r., dlatego też kwota odsetek za zwłokę od zaległości podatkowej za ten miesiąc nie może być uwzględniona przy bieżącej sprawie. Prawidłowa wysokość odsetek za zwłokę stanowi kwotę [...] zł i odnosi się do zaległości podatkowych wymienionych w sentencji niniejszej decyzji.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w części dotyczącej odmowy umorzenia zaległości. Zaskarżonej decyzji, tak jak w odwołaniu, zarzuciła naruszenie art. 67a § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej poprzez odmowę udzielenia ulgi, pomimo stwierdzenia istnienia ważnego interesu podatnika; art. 120 w zw. z art. 121 tej ustawy poprzez podjęcie rozstrzygnięcia w sposób dowolny, z pominięciem obowiązujących przepisów prawa; art. 6, art. 7 i art. 8 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez poczynienie dowolnych, sprzecznych z przepisami prawa ustaleń, skutkujących naruszeniem istotnego interesu prawnego strony; oraz błędy w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia polegające na uznaniu, iż umorzenie zaległości stawiałoby stronę w sytuacji uprzywilejowanej w stosunku do podatników będących

w podobnej sytuacji materialnej, wywiązujących się ze swoich zobowiązań oraz uznaniu, że skarżący świadomie zaniedbywał swoje obowiązki i pozostawał bierny

w zakresie starań mających na celu uregulowanie zadłużenia.

W uzasadnieniu skarżący podniósł, że zarówno organ pierwszej jak i drugiej instancji uznał, iż okoliczność tragicznej śmierci syna i związane z tym następstwa dotyczące sytuacji zdrowotnej i finansowej strony przemawiają za stwierdzeniem, że

w sprawie wystąpił ważny interes podatnika. Oznacza to spełnienie podstawowej przesłanki uzasadniającej umorzenie zaległości podatkowych.

Odnosząc się do problemów zdrowotnych skarżący podniósł, że zaczęły się one już w latach 90-tych i doprowadziły do zaniedbań w prowadzonej działalności gospodarczej polegających na nieregulowaniu bieżących zobowiązań podatkowych. Skarżący nie zgodził się jednocześnie z zarzutem niepodejmowania starań w celu wywiązania się z ciążących zobowiązań. W tym zakresie wskazał, że złożył wniosek

o restrukturyzację należności publicznoprawnych, jednak ustalone przez organ warunki okazały się niemożliwe do spełnienia, gdyż nie był w stanie jednorazowo zapłacić kwoty [...] zł opłaty restrukturyzacyjnej.

Skarżący nie zgodził się z możliwością spłacenia przedmiotowych zaległości

w przyszłości. Stwierdził, że ze względu na jego stan zdrowia, wiek oraz sytuację rodzinną, bardziej prawdopodobne jest pomniejszenie zarobków niż ich zwiększenie. Zaznaczył, że rozmiar zadłużenia wyklucza jego spłatę za życia podatnika. W takiej sytuacji, zdaniem strony, domaganie się spłaty całości zadłużenia jest nielogiczne

i niewykonalne. Umorzenie zaległości podatkowych w jego przypadku zgodne byłoby

z ogólnymi zasadami równości wobec prawa, słuszności i sprawiedliwości społecznej. Nieuwzględnienie wniosku skarżącego i dalsze prowadzenie egzekucji zaległości doprowadzi do sytuacji, w której strona i tak będzie musiała skorzystać z pomocy Państwa w ramach opieki socjalnej, gdyż nie będzie mogła samodzielnie się utrzymać.

Zdaniem skarżącego, organ odmawiając umorzenia zaległości podatkowych nie przedstawił żadnej przekonującej argumentacji. Wydane rozstrzygnięcie zapadło

w oderwaniu od rzeczywistego stanu faktycznego i pozostaje w sprzeczności

z dokonanymi przez organ ustaleniami. W tej sytuacji, w ocenie skarżącego, mamy do czynienia nie z uznaniowością, lecz z dowolnością w podejmowaniu decyzji.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

W piśmie z dnia 28 kwietnia 2011 r. stanowiącym ustosunkowanie się do odpowiedzi na skargę skarżący podniósł, że zaniechania płatności nie miały nic wspólnego ze świadomym działaniem, lecz były spowodowane splotem nieszczęśliwych wydarzeń. W jego ocenie, wszystkie okoliczności, w tym obecny stan majątkowy, potwierdzają zasadność wniosku o umorzenie zaległości. Ponadto skarżący zarzucił, że częściowe uchylenie przez organ odwoławczy decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego świadczy o tym, że organy nie są w stanie określić dokładnej wysokości zobowiązania podatkowego ze względu na bałagan w dokumentacji finansowej. Konieczne jest zatem dokładne przeprowadzenie weryfikacji wyliczeń podatkowych przez niezależny Sąd

w celu zbadania kwestii przedawnienia zobowiązania. Dodatkowo podniósł, że ze względu na zwolnienie chorobowe i rehabilitację zmniejszeniu uległo jego wynagrodzenie i w marcu otrzymał jedynie kwotę [...] zł netto. Również przyznana renta uległa pomniejszeniu i Wojskowe Biuro Emerytalne ze względu na ponadnormatywne dochody strony osiągnięte w 2010 r. jednorazowo potrąciło kwotę [...] zł. Od maja 2011 r. potrącenia realizowane będą w wysokości [...] zł.

W odpowiedzi na powyższe pismo procesowe, Dyrektor Izby Skarbowej w piśmie z dnia 06 czerwca 2011 r. stwierdził, że zarzut ustalenia błędnych kwot zaległości podatkowych jest niezasadny. Dla zaległości podatkowych w podatku od towarów

i usług za okres od stycznia do kwietnia, czerwiec i od września do grudnia 2004 r. termin przedawnienia wskutek zastosowania czynności przerywających bieg ich terminu przedawnienia upłynie z dniem 27 lutego 2012 r., natomiast dla zaległości za czerwiec, od września do grudnia 2000 r., od stycznia do grudnia 2001 r., od stycznia do marca, czerwiec, lipiec i październik 2002 r., od maja do października i grudzień 2003 r., sierpień 2004 r., oraz od stycznia do października 2005 r. z dniem 02 maja 2012 r. Zobowiązanie podatkowe za sierpień 2000 r. przedawniło się na skutek braku przerwy w biegu terminu przedawnienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonej decyzji organu odwoławczego z punktu widzenia jej legalności, tj. zgodności tej decyzji z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270) wynika, że zaskarżona decyzja winna ulec uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.

Oceniając zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem stwierdzić należy, że decyzja nie narusza prawa.

Przedmiotem sporu w rozpatrywanej sprawie jest kwestia umorzenia zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług w łącznej kwocie [...] zł wraz z odsetkami za zwłokę w łącznej kwocie [...] zł

Podstawą prawną rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie był art. art. 67a § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z tym przepisem organ podatkowy, na wniosek podatnika, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, może odroczyć lub rozłożyć na raty zapłatę zaległości podatkowej wraz

z odsetkami za zwłokę.

Przepis ten przewiduje dwie przesłanki umorzenia odsetek: ważny interes podatnika lub interes publiczny. Są to pojęcia niedookreślone, których konkretyzacja jest dokonywana na tle stanu faktycznego indywidualnej sprawy.

Zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie sądowym akceptowany jest pogląd, że umorzenie powinno mieć charakter wyjątkowy. O istnieniu ważnego interesu decydują kryteria zobiektywizowane, które mogłyby zachwiać podstawami bytu ekonomicznego podatnika, a nie jego subiektywne przekonanie o potrzebie umorzenia zaległości podatkowej czy odsetek za zwłokę. W szczególności znaczne obniżenie zdolności płatniczej podatnika, spowodowane klęską lub innym nadzwyczajnym, wypadkiem losowym mogą stanowić przesłanki umorzenia.

Odwołanie się do interesu publicznego wymaga natomiast każdorazowo dokonywania oceny skutków rozstrzygnięć prawnych z punktu widzenia respektowania wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, takich jak, np. sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie do organów władzy publicznej (por. S.Babiarz, B.Dauter, R.Hauser, A.Kabat, M. Niezgódka-Medek, Ordynacja podatkowa. Komentarz, Warszawa 2004, s. 255).

Należy podkreślić, że decyzje podejmowane przez organy podatkowe na podstawie art. 67a § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej mieszczą się w ramach tzw. uznania administracyjnego. Oznacza to, że decyzja co do umorzenia zaległości podatkowych czy odsetek pozostawiona została swobodnemu uznaniu organu podatkowego. Ustalenie nawet przez organ, że istnieje ważny interes podatnika lub interes publiczny uzasadniający zastosowanie umorzenia zaległości podatkowej, stanowi jedynie konieczną przesłankę do rozważenia takiej możliwości, ale nie zobowiązuje organu do wydania decyzji pozytywnej dla podatnika. Organ podatkowy, mając pozostawiony wybór takiego lub innego rozstrzygnięcia, ma jednak zawsze obowiązek wszechstronnego wytłumaczenia się w uzasadnieniu decyzji, dlaczego podjął właśnie takie, a nie inne rozstrzygnięcie.

Przyznana organom podatkowym swoboda w rozstrzygnięciu nie oznacza zatem dowolności. Decyzje z zakresu uznania administracyjnego podlegają kontroli sądowej. Kontrola ta sprowadza się, po pierwsze do oceny, czy organ podatkowy dokładnie wyjaśnił stan faktyczny sprawy, a więc uwzględnił całokształt okoliczności faktycznych mających wskazywać na ważny interes podatnika lub ważny interes publiczny, oraz po drugie czy nie naruszył on w ramach uznania zasady swobodnej oceny dowodów. Sąd nie jest natomiast władny wkraczać w sferę samego uznania organów podatkowych.

W celu ustalenia, że postępowanie dowodowe zostało przeprowadzone

w sposób prawidłowy, Sąd bada czy w jego toku organy podatkowe zachowały rządzące nim i określone w ustawie Ordynacja podatkowa zasady. Przede wszystkim zgodnie z art. 122 tej ustawy, w toku postępowania organy podatkowe zobowiązane są podjąć wszelkie niezbędne działania dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. W tym celu są one na mocy art. 187 § 1 ww. ustawy zobowiązane do zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego.

Jako przesłankę przemawiającą za przyznaniem wnioskowanej ulgi skarżący wskazał we wniosku z dnia [...] r. swoją trudną sytuację życiową i majątkową. Z punktu widzenia art. 67a § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej powołuje się zatem na ważny interes podatnika.

Analizując materialną organ podatkowy ustalił, że strona jest zatrudniona

w wymiarze 3/4 etatu w Izbie Celnej w T. na stanowisku konserwatora z wynagrodzeniem w kwocie [...] zł. Ponadto skarżący pobiera rentę rodzinną przyznaną po śmierci syna w kwocie [...] zł (zajętą w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym na poczet posiadanych zaległości podatkowych). Zamieszkuje wraz z żoną i synem w wynajmowanym mieszkaniu w T., przy ul. [...] o powierzchni [...] m2. Między małżonkami została ustanowiona rozdzielność majątkowa. Dodatkowo skarżący wskazał, iż w związku z nieformalną, a faktyczną separacją, prowadzi z żoną odrębne gospodarstwa domowe. Do protokołu zapoznania z zebranym w sprawie materiałem dowodowym sporządzonego w organie podatkowym dnia 24 listopada 2010 r. J. M. oświadczył, iż do momentu egzekucyjnego zajęcia renty rodzinnej część jej środków przekazywał swojej żonie oraz łożył na utrzymanie drugiego syna. Aktualnie pozostała po zajęciu komorniczym część tego świadczenia nie wystarcza na utrzymanie gospodarstwa domowego. Jako miesięczne koszty utrzymania lokalu strona wskazała: [...] zł opłata za najem, [...] zł — czynsz, [...] zł opłata za energię elektryczną, [...] zł - opłata za gaz, [...] zł opłata za telewizję kablową. Ponadto wskazał, że kwotę [...] zł przeznacza na spłatę raty pożyczki uzyskanej z ZFŚS, [...] zł - wydatkuje na zakup środków czystości, [...] zł — na odzież i bieliznę, [...] zł — na dojazdy do pracy oraz kwotę ok. [...] zł — na wyżywienie. Ponadto skarżący stwierdził, iż nie posiada żadnego majątku.

Jak wynika z akt sprawy, w zeznaniu o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) — PIT-37 za 2008 r. wykazał skarżący dochód w kwocie [...] zł, zaś za 2009 r. - dochód z wynagrodzenia w kwocie [...] zł oraz dochód z renty — [...] zł.

Wniosek o udzielenie przedmiotowej ulgi podatkowej strona uzasadniła też swoją sytuacją zdrowotną. Podnosi, iż zdiagnozowano u niej chorobę wieńcową oraz wskazuje na przebytą terapię psychiatryczną w Wojewódzkim Ośrodku Lecznictwa Psychiatrycznego w T. Dodatkowo wskazuje również na przebytą w 2002 r. chorobę nowotworową żony oraz okoliczność, iż leczyła się ona psychiatrycznie. Skarżący przedłożył także orzeczenie Miejskiego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w T. z dnia [...] r., na podstawie którego M. M. zaliczono do lekkiego stopnia niepełnosprawności. Ważność orzeczenia określono do dnia [...] r.

We wniosku o umorzenie skarżący podnosi, iż na nagłe pogorszenie jego zdrowia i żony znaczny wpływ miał śmiertelny wypadek samochodowy, któremu uległ, [...] r. starszy syn — B. M. W konsekwencji powyższej tragedii wraz z żoną podupadli na zdrowiu, przez wiele miesięcy skarżący przebywał na zwolnieniach lekarskich, podjął z żoną terapię psychiatryczną, bowiem nie mogli pogodzić się z utratą syna. Po śmierci syna skarżący nie potrafił zadbać o interesy rodziny, nie był w stanie zarabiać na życie i wypełniać ciążących na nim obowiązków, wskutek czego popadł w zadłużenie.

W świetle powyższego należy stwierdzić, że organ podatkowy dokonał

- w oparciu o przedstawione przez skarżącego dowody - szczegółowej analizy jego sytuacji finansowej, zdrowotnej i rodzinnej w celu ustalenia, czy wystąpił ważny interes strony. Sytuacja ta jest organowi znana.

Należy zauważyć, że przedmiotowe zaległości wiążą się z prowadzoną przez skarżącego działalnością gospodarczą w okresie od dnia [...] r. do dnia [...] r. Zaległości te dotyczą lat 2000 – 2005 r., a zatem powstały przed śmiercią syna i nagłym pogorszeniem stanu zdrowia skarżącego. Z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej J. M. dokonał dobrowolnie wpłaty jedynie podatku dochodowego od osób fizycznych z tytuły wynagrodzeń pracowników za okres od grudnia 1999 r. do kwietnia 2001 r. oraz dwóch zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za maj i sierpień 2000 r. Pozostałe zobowiązania, w tym także w zakresie podatku od towarów i usług, regulowane były w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego.

Tym samym zaległości podatkowe powstały wiele lat temu, wskutek uchylania się przez skarżącego od płacenia należności publicznoprawnych. Ryzyko prowadzenia działalności gospodarczej obciąża podatnika i nie można go przerzucać na Skarb Państwa. Fundamentalną zasadą jest terminowe płacenie podatków i wszelkie odstępstwa od tej zasady muszą być traktowane jako wyjątkowe. W interesie publicznym jest to, aby podatki były płacone bowiem są źródłem finansowanie wielu wydatków z budżetu państwa.

Dyrektor Izby Skarbowej uznał, że podnoszone przez skarżącego okoliczności tragicznej śmierci syna i związane z tym następstwa w sytuacji zdrowotnej i finansowej wskazują na zaistnienie w sprawie ważnego interesu podatnika. Niemniej jednak mając na uwadze postawę strony "w dążeniu do uregulowania zaległości podatkowych" oraz że samodzielna działalność gospodarcza prowadzona na własny rachunek wiązała się

z ryzykiem ponoszenia wszystkich związanych z nią konsekwencji, której skutki

w całości nie mogą obciążać budżetu państwa, organ skorzystał z uznania administracyjnego i odmówił umorzenia zaległości podatkowych.

Zdaniem Sądu organ podatkowy nie naruszył prawa w stopniu skutkującym uchyleniem zaskarżonej decyzji. W sposób prawidłowy przeprowadził w niniejszej sprawie postępowanie i dokonał wyczerpującej analizy wskazanych przez skarżącego okoliczności. Oceniając zebrany w sprawie materiał dowodowy nie przekroczył również granic swobodnej oceny dowodów. Uznał, mając na uwadze, wyjątkowy i uznaniowy charakter instytucji umorzenia, iż wskazane przez stronę okoliczności nie są wystarczające dla przyznania ulgi. Organ wskazał przesłanki, którymi kierował się wydając zaskarżoną decyzję. Trudna sytuacja życiowa podatnika czy niekorzystna sytuacja finansowa nie rodzą po stronie organów podatkowych obowiązku udzielenia ulgi podatkowej. W ocenie Sądu nie został naruszony art. 67a § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej. Skorzystanie przez organ z uznania administracyjnego nie może być podstawą uchylenia decyzji. Za przyznaniem wskazanej ulgi nie przemawia także interes publiczny.

W piśmie procesowym z dnia 28 kwietnia 2011 r. skarżący wskazał, że jego sytuacja finansowa i jego stan zdrowia uległ dalszemu pogorszeniu, na co przedłożył nowe dowody. Podniósł także, że wyliczone przez organ zaległości podatkowe wymagają weryfikacji pod kątem przedawnienia zobowiązań podatkowych.

W odniesieniu do zarzutu przedawnienia należy zauważyć, że dla zaległości podatkowych za okres od stycznia do kwietnia, czerwiec i od września do grudnia

2004 r. termin przedawnienia upłynie z dniem 27 lutego 2012 r., natomiast dla zaległości za czerwiec, od września do grudnia 2000 r., od stycznia do grudnia 2001 r., od stycznia do marca, czerwiec, lipiec i październik 2002 r., od maja do października i grudzień 2003 r., sierpień 2004 r. oraz od stycznia do października 2005 r. – z dniem 2 maja 2012 r. Szczegółowe zestawienie zaległości podatkowych skarżącego w podatku od towarów i usług wraz z terminami przedawnienia zawarte jest na k. 107 akt administracyjnych. Podczas przeglądania akt sprawy w dniu 13 grudnia 2010 r. strona miała możliwość zapoznania się z tym zestawieniem. We wskazanym piśmie procesowym skarżący nie podnosi jakiś konkretnych zarzutów związanych

w nieprawidłowym wyliczeniem terminów przedawnienia.

Natomiast w odniesieniu do powołanych przez stronę nowych okoliczności związanych ze stanem zdrowia i sytuacją finansową skarżącego należy zauważyć, że zgodnie z art. 133 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy. W wyroku z dnia 16 sierpnia 2008 r., II FSK 999/07 NSA stwierdził, że przepis ten określa moment decydujący dla oceny stanu sprawy przez sąd administracyjny przy wydawaniu orzeczenia - dokonując kontroli zgodności z prawem decyzji administracyjnej sąd ocenia ją biorąc pod uwagę stan faktyczny istniejący w chwili wydawania danego aktu lub podjęcia czynności. Przepis ten oznacza zatem zakaz dokonywania oceny na podstawie faktów i dowodów nie wynikających z akt sprawy (wykroczenia poza materiał zebrany w postępowaniu podatkowym). Załączone do pisma z dnia 28 kwietnia 20111 r. dowody nie wynikają

z akt sprawy. Jeżeli zdaniem podatnika w sprawie wystąpiły nowe okoliczności, może on złożyć ponowny wniosek o umorzenie zaległości podatkowych (por. wyrok NSA

z dnia 14 marca 1995 r., SA/Sz 98/95).

Powołane przez skarżącego przepisy art. 6, art. 7 i art. 8 k.p.a. nie mają

w sprawie zastosowania. W myśl art. 3 § 1 pkt 2 k.p.a. przepisów tej ustawy nie stosuje się do spraw uregulowanych w ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, z wyjątkiem przepisów działów IV, V i VIII.

Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz.1270) orzeczono jak w sentencji.