Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 802/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2014-01-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: par. 2, par.3, par. 4
journal: Dz.U. 2009 nr 40 poz 329
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania  pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach  gospodarowania (ONW)" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013.
journal: Dz.U.UE.L 2009 nr 316 poz 65 art. 6 ust. 1
law: Rozporządzenie Komisji (WE) NR 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady  (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów  wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007  w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina
journal: Dz.U.UE.L 2006 nr 368 poz 74 art. 16 ust. 3, ust. 6
law: Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 1975/2006 z dnia 7 grudnia 2006 r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE)  nr 1698/2005 w zakresie wprowadzenia procedur kontroli, jak również wzajemnej zgodności w odniesieniu do działań wsparcia rozwoju obszarów  wiejskich.

SENTENCJA

Dnia 17 stycznia 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Cisowska-Sakrajda Sędziowie Sędzia NSA Irena Krzemieniewska Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska (spr.) Protokolant asystent sędziego Anna Łuczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 stycznia 2014 roku sprawy ze skargi L. Z. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie przyznania pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2011 1) oddala skargę; 2) przyznaje adwokat E. N. prowadzącej Kancelarię Adwokacką w Łodzi przy ul. [...] kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych obejmującą podatek od towarów i usług tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej przyznanej skarżącemu z urzędu i nakazuje wypłacić powyższą kwotę adwokat E. N. z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.


UZASADNIENIE

III SA/Łd 802/13

UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...], nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w R. z dnia [...]., nr [...] orzekającą o umorzeniu postępowania w sprawie wniosku L. Z. dotyczącego płatności ONW na rok 2011 w części dotyczącej wycofanej z wniosku działki rolnej E o powierzchni 1,17 ha oraz o przyznaniu, po potrąceniu kwoty z tytułu stwierdzonych nieprawidłowości w wysokości 1909,93 zł (kwota sankcji), L. Z. płatności ONW na rok 2011 w kwocie 128, 88 zł.

Powyższe rozstrzygnięcie wydane zostało w oparciu o następujący stan faktyczny i prawny:

W dniu 15 maja 2011 r. L. Z. wystąpił z wnioskiem o przyznanie płatności na rok 2011, w którym ubiegał się o przyznanie płatności ONW. Do wniosku strona załączyła materiał graficzny, na którym wskazał położenie zgłoszonych działek rolnych. Łączna powierzchnia zgłoszonych we wniosku działek wynosiła 12, 56 ha.

Następnie w dniu 18 października 2011 r. strona wycofała ze złożonego wniosku działkę rolną E o powierzchni 1,17 ha.

W toku postępowania Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w R. dwukrotnie wydawał decyzje orzekające o wysokości przyznanej płatności ONW na rok 2011( z dnia [...]. i z dnia [...].), które wskutek rozpatrzenia środka odwoławczego zostały uchylone przez Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. i przekazane do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji (odpowiednio decyzją z dnia [...]. i decyzją z dnia [...]).

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy decyzją z dnia [...]. Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w R. orzekł o umorzeniu postępowania w sprawie wniosku L. Z. dotyczącego płatności ONW na rok 2011 w części dotyczącej wycofanej z wniosku działki rolnej E o powierzchni 1,17 ha oraz o przyznaniu L. Z. płatności ONW na rok 2011 w kwocie 128,88 zł , pomniejszonej o kwotę 1909,93 zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości. W uzasadnieniu organ wskazał, iż zgłoszona we wniosku powierzchnia działek kwalifikująca się do przyznania płatności wynosiła 11,39 ha. Stosując iloczyn stawki płatności do 1 ha na obszarze ONW strefa nizinna I (wynoszącej 179 zł) przez zadeklarowaną powierzchnię gruntu organ wyliczył kwotę należnej płatności w wysokości 2038,81 zł. Powyższą kwotę pomniejszono o kwotę 1909,93 zł, ze względu na nałożenie sankcji wieloletnich w roku 2008. Zgodnie bowiem z wówczas obowiązującym art. 16 ust. 6 rozporządzenia Komisji (WER) nr 1975/2006 kwota wynikająca z wykluczeń przewidzianych w ust. 3 akapit drugi (jeżeli różnica wynosi więcej niż 50 %, beneficjenta dodatkowo wyklucza się z otrzymania pomocy do wysokości kwoty odpowiadającej różnicy między zadeklarowanym obszarem i obszarem zatwierdzonym zgodnie z art. 50 ust. 3 rozporządzenia (WE) nr 796/2004.) i ust. 5 (jeżeli różnica między zadeklarowanym obszarem a obszarem zatwierdzonym zgodnie z art. 50 ust. 3 rozporządzenia (WE) nr 796/2004 wynika z nieprawidłowości popełnionych umyślnie, wówczas beneficjenta wyklucza się z pomocy, do której byłby on uprawniony na mocy tego artykułu, na dany rok EFRROW w zakresie danego działania związanego z obszarem) podlega odliczeniu od płatności pomocowych w ramach wszystkich działań wsparcia ustanowionych na mocy rozporządzenia (WE) nr 1698/2005 lub rozporządzenia (WE) nr 1782/2003, do których dany beneficjent jest uprawniony na podstawie wniosków składanych przez niego w ciągu trzech lat kalendarzowych następujących po roku kalendarzowym, w którym stwierdzono rozbieżność. Jeżeli ta kwota nie może zostać w pełni odliczona od tych płatności pomocowych, pozostające saldo zostaje anulowane.

W odwołaniu od powyższej decyzji L. Z. wniósł o jej zmianę i przyznanie mu płatności w pełnej wysokości, ewentualnie o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Uzasadniając podniósł, że nie dał żadnych powodów do obciążania go tak wysoką karą finansową. Pozbawienie go pełnej kwoty płatności uniemożliwi kontynuację produkcji rolnej i spowoduje utratę źródła utrzymania. Tym samym decyzję uznać należy za krzywdzącą i niesprawiedliwą.

Zaskarżoną decyzją z dnia [...]. Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Uzasadniając wskazał, że zasady i tryb przyznawania rolnikom pomocy finansowej w ramach działania, wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania, określa rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania(ONW) objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013" (Dz.U. z 2009 r. Nr 40 poz. 329 ze zm.).Powołując przepisy w/w rozporządzenia organ odwoławczy podniósł, że płatność ONW jest przyznawana na wniosek rolnika spełniającego określone w rozporządzeniu warunki, natomiast wysokość płatności stanowi iloczyn stawek płatności na 1 ha gruntu rolnego i powierzchni deklarowanej przez rolnika do płatności ONW na działkach rolnych. W przedmiotowej sprawie powierzchnia działek kwalifikująca się do przyznania płatności wynosiła 11,39 ha. Stawka płatności do 1 ha na obszarze ONW strefa Nizinna I na rok 2011 wynosiła 179 zł. Tym samym iloczyn stawki płatności do 1 ha i zadeklarowanej przez stronę powierzchni działek wynosił 2038, 81 zł. Powyższa kwota została jednak pomniejszona o wynikającą z ostatecznej decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w R. z dnia [...] (dotyczącej płatności ONW na rok 2008), sankcję w wysokości 1909, 93 zł. W związku z powyższym wyliczona kwota płatności do obszaru ONW strefa Nizinna I na rok 2011, przysługująca skarżącemu wyniosła 128,88 zł. Organ odwoławczy wskazał ponadto, że wnioskodawca składając wniosek o przyznaniu płatności ONW na rok 2011 oświadczył, iż znane mu są zasady płatności obszarowych i potwierdził zgodność danych zawartych we wniosku ze stanem faktycznym.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi L. Z. wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji i przyznanie mu płatności w pełnej wysokości, ewentualnie o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu ponowił argumentację przedstawioną w odwołaniu od decyzji organu I instancji. W skardze zawarł wniosek o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. wniósł o jej oddalenie argumentując, jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Postanowieniem z dnia 9 sierpnia 2013 r., sygn. akt III SA/Łd 802/13 Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.

Pismem procesowym z dnia 17 października 2013 r. pełnomocnik skarżącego poparł wniesioną skargę. Wskazał jednocześnie, że do akt sprawy nie została dołączona decyzja Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w R. z dnia [...]., z której wynikają nałożone na skarżącego sankcje. Powyższe uniemożliwia stronie skarżącej przeprowadzenie oceny zaskarżonej decyzji pod względem formalnym i materialnym. Pełnomocnik skarżącego wniósł o zobowiązanie organu administracji o uzupełnienie akt sprawy w tym zakresie.

Organ uzupełnił materiał dowodowy i nadesłał m.in. decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w R. z dnia [...], decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. z dnia [...]. utrzymującą w mocy decyzję z dnia [...]., oraz postanowienie WSA w Łodzi z dnia 31 lipca 2013r., w sprawie III SA/Łd 1114/12 odrzucające skargę L.Z. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. z dnia [...].

Kolejnym pismem procesowym z dnia 31 grudnia 2013 r. pełnomocnik skarżącego, po zapoznaniu się z uzupełnionymi aktami sprawy podniósł, że powodem odmowy przyznania skarżącemu płatności ONW na rok 2008 i nałożenie trzyletnich sankcji było stwierdzenie różnicy pomiędzy powierzchnią deklarowaną przez stronę we wniosku o przyznanie płatności, a powierzchnią kwalifikującą się do jej przyznania stwierdzoną w toku kontroli przeprowadzonej na dzień 1 października 2008 r. Stwierdzona różnica wyniosła 512,98%. W ocenie pełnomocnika skarżącego ustalony przez organy stan faktyczny sprawy nie pozwalał na przyjęcie, że powstałe różnice obszarowe wynikały ze świadomego działania strony. Tym samym nie wystąpiły przesłanki do nałożenia na skarżącego sankcji na podstawie art. 16 ust. 6 rozporządzenia Komisji WE nr 1975/2006. Z powyższych względów wniosek o uchylenie zaskarżonej decyzji uznać należy za zasadny.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn:Dz. U. z 2012 r. nr 270 - dalej p.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.

Funkcją sądownictwa administracyjnego jest zatem sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną nad wykonywaniem administracji publicznej. Wymaga to oceny, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jej wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi uchylenie rozstrzygnięcia.

Rozważając w tym kontekście zarzuty zawarte w skardze stwierdzić należy, że są one niezasadne.

Na wstępie należy przypomnieć, że płatności z tytułu ONW przyznaje się na podstawie ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64, poz. 427) na wniosek producenta rolnego. Płatność jest przyznawana po spełnieniu wymogów z § 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11.03.2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej w ramach działania ,,Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW), objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2009r. nr 40 poz. 329 ze zm.). Zasady płatności wynikają z § 3 i § 4 rozporządzenia krajowego w powiązaniu z art. 6 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności , modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina. Powierzchnia uprawniona do przyznania pomocy finansowej w ramach ONW (tzw. powierzchnia ewidencyjno-gospodarcza PEG) stanowi powierzchnię użytkowaną rolniczo obejmującą łączną powierzchnię użytków rolnych, a wyznaczana jest jako różnica powierzchni pomiędzy powierzchnią całkowitą działki ewidencyjnej a terenami nieuprawnionymi do płatności (lasy, drogi, siedliska ). Maksymalny obszar kwalifikowany, czyli powierzchnia uprawniona do przyznania płatności, powinna być ustalona w oparciu o system informacji geograficznej.

Przechodząc na grunt niniejszej sprawy, należy stwierdzić, że stan faktyczny w sprawie nie jest przedmiotem sporu między skarżącym, a organami orzekającymi. Organy przyznały bowiem L. Z. płatności ONW na rok 2011 do deklarowanych przez niego we wniosku działek o łącznej powierzchni 11,39 ha. Przedmiotem kontrowersji jest natomiast wysokość przyznanej płatności w związku z jej pomniejszeniem o kwotę sankcji w wysokości 1909, 93 zł wynikającą z prawomocnej decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w R. Nr [...] z dnia [...]. Jak bowiem wynika z treści tej decyzji mocą której ustalono sankcje w wysokości 1909, 93 zł, zgodnie z art. 16 ust. 3 akapit 2 oraz ust. 6 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1975/2006 z dnia 7 grudnia 2006r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w zakresie wprowadzenia procedur kontroli, jak również wzajemnej zgodności w odniesieniu do środka wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz.Urz. UE L 368, str. 74) jeżeli różnica między powierzchnią zadeklarowaną, a powierzchnią stwierdzoną przekracza 50% rolnik jest wykluczony z otrzymania pomocy do wysokości równej kwocie odpowiadającej różnicy między obszarem zadeklarowanym, a zatwierdzonym. Kwota ta jest odejmowana z wypłat pomocy, do której rolnik jest uprawniony na podstawie wniosków składanych przez niego w ciągu trzech lat kalendarzowych po upływie roku kalendarzowego, w którym wykryto te różnicę. W tym miejscu godzi się podnieść, że po rozpoznaniu odwołania od powyższej decyzji Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. decyzją z dnia [...]. nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Na powyższą decyzję L. Z. wniósł skargę do WSA w Łodzi, która postanowieniem z dnia 31 lipca 2013 roku, sygn. akt III SA/Łd 1114/12 została przez sąd odrzucona. Postanowienie powyższe jest prawomocne od 12 września 2013 roku. Decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. z dnia [...], nr [...], będąca przedmiotem zaskarżenia w niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym, przyznająca skarżącemu płatności ONW na rok 2011 z uwzględnieniem ich pomniejszenia o kwotę sankcji w wysokości 1909, 93 zł., jest więc tylko konsekwencją prawomocnej decyzji nakładającej trzyletnie sankcje. Tylko wyeliminowanie z obrotu prawnego przedmiotowej decyzji nakładającej na skarżącego trzyletnie sankcje spowodowałoby możliwość wypłaty przyznanych skarżącemu na rok 2011 płatności ONW w pełnej wysokości. Jednocześnie należy wskazać, że w tym postępowaniu Sąd nie ma prawa oceniać legalności decyzji przyznającej skarżącemu płatności na 2008 rok. Jak wyjaśniono wyżej sprawa oceny zgodności z prawem tej decyzji została zakończona prawomocnym postanowieniem WSA w Łodzi z dnia 31 lipca 2013r., odrzucającym skargę. Argumenty podnoszone przez pełnomocnika skarżącego w piśmie z dnia 31 grudnia 2013r., w całości kwestionujące ustalenia decyzji dotyczącej płatności na rok 2008 mogły więc stanowić uzasadnienie skargi w sprawie wniosku o przyznanie płatności na rok 2008, natomiast pozostają bez znaczenia w niniejszej sprawie.

Wobec powyższego sąd nie dopatrzył się po stronie organów naruszenia przepisów prawa i na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.

U.K.