Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt II SA/Lu 607/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2011-11-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 216 ust. 2 pkt 3
journal: Dz.U. 2010 nr 102 poz 651
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Sędziowie Sędzia NSA Witold Falczyński, Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz (sprawozdawca), Protokolant Starszy asystent sędziego Marcin Małek, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 3 listopada 2011 r. sprawy ze skargi J. P., G. M. i P. K. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu wywłaszczonej nieruchomości I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Wojewody na rzecz J. P., G. M. i P. K. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 18 lipca 2011 r. Wojewoda [...], po rozpatrzeniu odwołania Prezydenta Miasta [...] od decyzji Starosty [...] z dnia 26 maja 2011 r., nr [...], którą organ:

1. orzekł o zwrocie na rzecz J. P., G. M. i P. K. działki nr ewid. x, o powierzchni 0,2778 ha, stanowiącej część dawnej działki nr ewid. y,

2. zobowiązał wskazane wyżej osoby do zwrotu na rzecz Miasta [...] zwaloryzowanego odszkodowania w kwocie 31 603,80 zł, w kwocie po 10 534,60 zł,

3. orzekł, iż powyższa działka staje się współwłasnością każdej z wymienionych osób w 1/3 części każde z nich,

4. umorzył postępowanie administracyjne w sprawie zwrotu dawnej działki nr ewid. y, w części wchodzącej obecnie w skład działki nr ewid. z, o powierzchni 0,0070 ha,

– uchylił pkt 1, 2 i 3 tej decyzji oraz orzekł o odmowie zwrotu na rzecz spadkobierców wnioskodawców działki nr ewid. x, o powierzchni 0,2778 ha, stanowiącej część dawnej działki nr ewid. y.

Decyzja ta zapadła w następujących okolicznościach sprawy.

Umową sprzedaży z dnia 25 marca 1988 r., zawartą w formie aktu notarialnego, A. i F. K. zbyli na rzecz Skarbu Państwa m.in. nieruchomość oznaczoną jako działka nr ewid. y, o powierzchni 0,2848 ha. Działka ta weszła następnie w skład działek nr ewid. z, o powierzchni 0,0070 ha i nr ewid. p, o powierzchni 0,2855 ha, arkusz mapy ewidencyjnej Miasta [...] nr [...].

W dniu 24 października 2008 r. A. i F. K. wnieśli o zwrot wskazanej wyżej nieruchomości, oznaczonej jako dawna działka nr ewid. y.

Decyzją z dnia 12 grudnia 2008 r., nr [...], Wojewoda [...] stwierdził nabycie z mocy prawa przez Gminę Miasto [...] własności objętych wnioskiem działek nr ewid. z i nr ewid. p.

Wojewoda [...] postanowieniem z dnia 15 grudnia 2008 r., nr [...], wyznaczył do prowadzenia powyższej sprawy Starostę [...].

W toku postępowania w miejsce zmarłych wnioskodawców wstąpili ich spadkobiercy: J. P., G. M. i P. K.

Starosta decyzją z dnia 16 marca 2010 r., nr [...], umorzył postępowanie w sprawie zwrotu przedmiotowej nieruchomości. Organ wskazał, że nieruchomość ta została zbyta na rzecz Skarbu Państwa w drodze umowy cywilnoprawnej, zawartej w oparciu o przepisy ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości. W ocenie Starosty przepisy obecnie obowiązującej ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami nie dają podstaw do zwrotu wnioskodawcom nieruchomości zbytej na własność Skarbu Państwa w takim trybie.

Wojewoda decyzją z dnia 7 maja 2010 r., nr [...], uchylił powyższą decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji. Organ odwoławczy podkreślił, iż art. 216 ust. 2 pkt 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami unormował wszelkie sytuacje nabycia nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa przewidziane w ustawie o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, w tym również nabycie na podstawie umowy zawieranej na skutek podjęcia przez organ administracji czynności wywłaszczeniowych i wyznaczenia właścicielowi terminu na zawarcie umowy. Zdaniem Wojewody oznacza to, że wbrew stanowisku organu pierwszej instancji dopuszczalny jest zwrot nieruchomości nabytej na podstawie umowy wynikającej z procedury określonej w art. 53 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości. Organ odwoławczy podkreślił, iż materiał dowodowy zgromadzony w aktach administracyjnych nie pozwala na ocenę, czy w sprawie podjęte zostały czynności wywłaszczeniowe dotyczące dawnej działki nr ewid. y.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy Starosta wymienioną na wstępie decyzją z dnia 26 maja 2011 r., nr [...]:

1. orzekł o zwrocie na rzecz J. P., G. M. i P. K. działki nr ewid. x, o powierzchni 0,2778 ha, stanowiącej część dawnej działki nr ewid. y,

2. zobowiązał tych osób do zwrotu na rzecz Miasta zwaloryzowanego odszkodowania w kwocie 31 603,80 zł, w kwocie po 10534,60 zł,

3. stwierdził, iż powyższa działka staje się współwłasnością każdej z wymienionych osób w 1/3 części każde z nich,

4. umorzył postępowanie administracyjne w sprawie zwrotu dawnej działki nr ewid. y, w części wchodzącej obecnie w skład działki nr ewid. z, o powierzchni 0,0070 ha,

Organ pierwszej instancji w uzasadnieniu tej decyzji wskazał, iż podczas oględzin nieruchomości objętej wnioskiem o zwrot stwierdzono, że działka nr ewid. p stanowi teren niezagospodarowany, porośnięty trawą, krzakami i samosiewkami drzew, zachwaszczony. Na działce nr ewid. z usytuowany jest transformator elektryczny. Nie stwierdzono, by na wskazanych działkach zrealizowany został cel wywłaszczenia.

W ocenie Starosty dokumenty zgromadzone w aktach administracyjnych potwierdzają, że umowa sprzedaży z dnia 25 marca 1988 r., w wyniku której Skarb Państwa nabył m.in. dawną działkę nr ewid. y, pozostawała w wyraźnym związku z zamiarem wywłaszczenia nieruchomości pod skoncentrowane budownictwo jednorodzinne, a zatem umowa ta spełnia cechy nabycia nieruchomości w rozumieniu art. 216 ust. 2 pkt 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami. W tych okolicznościach, wobec niezrealizowania celu wywłaszczenia na działce nr ewid. p organ orzekł o jej zwrocie na rzecz wnioskodawców. Jednocześnie Starosta zobowiązał te osoby do zwrotu na rzecz Miasta zwaloryzowanego odszkodowania, którego wysokość została ustalona w oparciu o operat szacunkowy sporządzony przez rzeczoznawcę majątkowego. W związku z cofnięciem przez wnioskodawców wniosek o zwrot nieruchomości wchodzącej obecnie w skład działki nr ewid. z, organ pierwszej instancji umorzył w tym zakresie postępowanie.

Odwołanie od tej decyzji w części dotyczącej zwrotu działki nr ewid. p złożył Prezydent Miasta, podnosząc, iż zgodnie ze stanowiskiem zawartym w wyroku NSA z dnia 30 marca 2011 r., I OSK 388/10, ta część wywłaszczonej nieruchomości mogłaby zostać zwrócona, gdyby zwrotowi podlegały pozostałe grunty na osiedlu [...], należące do wnioskodawców. Grunty te zostały jednak wykorzystane, zgodnie z celem wywłaszczenia, na skoncentrowane budownictwo jednorodzinne. W tej sytuacji, skoro cel wywłaszczenia (budowa osiedla mieszkaniowego) został zrealizowany i nie zachodzą podstawy do zwrotu tej części nieruchomości, nie można było również żądać zwrotu pozostałej części, przejętej na wniosek byłych właścicieli.

Rozpoznając odwołanie Wojewoda stwierdził, że dyspozycją art. 216 ust. 2 pkt 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami są objęte jedynie umowy zawierane po wyznaczeniu przez organ, na podstawie art. 53 ust. 2 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, terminu do zawarcia umowy, to jest umowy na warunkach wywłaszczenia. Przepis art. 216 ust. 2 pkt 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie stanowi natomiast podstawy do żądania zwrotu nieruchomości, które co prawda zostały zbyte na rzecz Skarbu Państwa pod rządami ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, jednak nie były przeznaczone do ich pozyskania w trybie postępowania wywłaszczeniowego, gdyż nie obejmował ich bezpośrednio cel wywłaszczenia.

Organ odwoławczy podkreślił, iż, jak wynika z akt sprawy, umowa z dnia 25 marca 1988 r., Rep. A nr [...], w części dotyczącej działek wymienionych w ofercie z dnia 2 marca 1988 r. (nr nr ewid. [...]) była umową zawartą na warunkach wywłaszczenia. Oferta ta nie obejmowała jednak przedmiotowej działki nr ewid. y. Działka ta została pominięta w tej ofercie i chociaż jej nabycie na własność Skarbu Państwa nastąpiło pod rządami ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, to z treści wskazanej umowy i dokumentów do niej dołączonych wynika, że nie była ona przeznaczona do pozyskania w trybie postępowania wywłaszczeniowego, gdyż nie obejmował jej bezpośrednio cel wywłaszczenia. W świetle orzecznictwa sądowego, jak podniósł Wojewoda, taka "dowłaszczona" część nieruchomości podlega zwrotowi wyłącznie wówczas, gdy zaistnieją przesłanki zwrotu pozostałej części wywłaszczonej nieruchomości, z uwagi na niezrealizowanie na niej celu wywłaszczenia. W rozpoznawanej sprawie taka sytuacja nie miała miejsca, gdyż pozostała część wywłaszczonej nieruchomości została wykorzystana, zgodnie z celem wywłaszczenia, na skoncentrowane budownictwo jednorodzinne.

Od powyższej decyzji skargę do Sądu wnieśli J. P., G. M. i P. K., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji. Skarżący wskazali, że działka nr ewid. y została sprzedana przez ich spadkodawców – na ich wniosek – Skarbowi Państwa, albowiem, z uwagi na swoje przeznaczenie jako teren zielony osiedla, utraciła ona dla nich – jako dla rolników – znaczenie gospodarcze. Działka ta nie została wykorzystana w żaden sposób, a obecny jej właściciel, to jest Miasto [...], korzystając z przysługujących mu uprawnień władczych, zmienił jej przeznaczenie na działkę budowlaną. Skoro przedmiotowa działka, sprzedana jako teren zielony, stała się zbędna dla Miasta [...], to zasadny był zwrot tej działki na rzecz skarżących.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga jest uzasadniona, albowiem zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa.

Zgodnie z art. 136 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 ze zm.) nieruchomość wywłaszczona nie może być użyta na cel inny niż określony w decyzji o wywłaszczeniu, z uwzględnieniem art. 137, chyba że poprzedni właściciel lub jego spadkobierca nie złożą wniosku o zwrot tej nieruchomości. Poprzedni właściciel lub spadkobierca mogą żądać zwrotu nieruchomości wywłaszczonej lub jej części, jeżeli, w myśl art. 137 tejże ustawy, stała się ona zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu (ust. 3).

W myśl art. 137 ust. 1 powołanej ustawy nieruchomość uznaje się za zbędną na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, jeżeli:

1) pomimo upływu 7 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, nie rozpoczęto prac związanych z realizacją tego celu albo

2) pomimo upływu 10 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, cel ten nie został zrealizowany (pkt 2).

Jeżeli w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, cel wywłaszczenia został zrealizowany tylko na części wywłaszczonej nieruchomości, zwrotowi podlega pozostała część (ust. 2).

Powołane przepisy dotyczące zwrotu wywłaszczonych nieruchomości stosuje się odpowiednio, jak wynika z art. 216 ust. 2 pkt 3 ustawy, do nieruchomości nabytych na rzecz Skarbu Państwa na podstawie ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. z 1991 r. Nr 30, poz. 127, ze zm.).

Z akt administracyjnych sprawy wynika, że na podstawie planu szczegółowego zagospodarowania przestrzennego osiedla [...] w [...], zatwierdzonego zarządzeniem nr 5 Prezydenta Miasta [...] z dnia 5 marca 1984 r. opracowany został projekt zarządzenia Prezydenta Miasta [...] o ustaleniu terenu budowlanego budownictwa jednorodzinnego i jego podziale na działki, który wyłożony został do publicznego wglądu w okresie od dnia 19 marca do 30 kwietnia 1985 r. (k. 149 akt adm.).

Pismem z dnia 9 kwietnia 1985 r. A. i F. K. zwrócili się do Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Miejskiego w [...] o uwzględnienie ich zastrzeżeń do opublikowanego przedmiotowego projektu zarządzenia Prezydenta Miasta [...] (k. 140 akt adm.).

W dniu 15 maja 1985 r. odbyła się narada Komisji rozpatrującej wnioski, uwagi i odwołania złożonych do projektu podziału na osiedlu [...]. Z protokołu z tej narady wynika, że po rozpatrzeniu wniosku rodziców skarżących Komisja uznała za celowe nabycie części nieruchomości przewidzianej w planie szczegółowym pod zieleń osiedlową, oznaczonej w tym planie jako działka nr q, arkusz 9, o powierzchni 2925 m2 (k. 148-149 akt adm.).

W związku z powyższym pismem z dnia 15 czerwca 1985 r. Kierownik Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Miejskiego w [...] poinformował A. i F. K., iż po rozpatrzeniu ich wniosku z dnia 12 kwietnia 1985 r. do granic terenu przewidzianego do wywłaszczenia pod budowę osiedla [...] włączono projektowaną działkę nr q, arkusz [...], o powierzchni 2925 m2 (k. 143 akt adm.).

W oparciu o te ustalenia Miejska Rada Narodowa w [...] w dniu 27 marca 1986 r. podjęła uchwałę Nr [...] w sprawie ustalenia terenów pod skoncentrowane budownictwo jednorodzinne w [...] na osiedlu [...].

Wskazana wyżej projektowana działka nr q, jak wynika z wyjaśnień skarżących, niekwestionowanych przez strony postępowania, powstała z połączenia działki nr y, o powierzchni 2848 m2 z działką nr w, o powierzchni 77 m2, należącą do J. i J. małż. P.

Z powyższego wynika, iż działka, której zwrotu domagają się obecnie skarżący, przeznaczona została pod infrastrukturę osiedla [...] z przeznaczeniem pod zieleń osiedlową.

W dniu 2 marca 1988 r. Kierownik Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Miejskiego w [...] skierował do A. i F. K. propozycję zawarcia umowy sprzedaży działek nr nr ewid. [...], położonych w [...], w związku z zatwierdzeniem projektu podziału gruntów na osiedlu [...], przeznaczonych pod skoncentrowane budownictwo jednorodzinne (k. 152 akt adm.).

Wartość prawa własności wskazanych wyżej działek gruntu została określona w operacie szacunkowym datowanym na marzec 1988 r., sporządzonym na podstawie przepisów ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. Nr 22, poz. 99; k. 77-79 akt adm.).

W dniu 14 marca 1988 r. sporządzony został aneks do tego operatu dotyczący wyliczenia wartości prawa własności przedmiotowej działki nr y, o powierzchni 2848 m2. Z treści tego aneksu wynika, że został on opracowany w oparciu o tę samą podstawę prawną, co operat dotyczący działek nr nr ewid. [...].

Umową sprzedaży z dnia 25 marca 1988 r., zawartą w formie aktu notarialnego Rep. A nr [...], A. i F. K. zbyli na rzecz Skarbu Państwa nieruchomość oznaczoną jako działki nr nr ewid. [...] oraz y. Zgodnie z § 2 lit. "b" tej umowy do aktu okazano prawomocną decyzję Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Miejskiego w [...] z dnia 29 października 1986 r., nr [...], zatwierdzającą projekt podziału gruntów pod skoncentrowane budownictwo jednorodzinne na osiedlu [...] w [...] wraz z załącznikiem graficznym, z których to dokumentów wynika, że "powołane w § 1 działki znajdują się na terenie przeznaczonym pod osiedle mieszkaniowe [...] (k. 136 akt adm.).

Opierając się na treści opisanej wyżej umowy, przenoszącej własność działki nr ewid. y, stwierdzić należy, że powołana decyzja Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Miejskiego w [...] z dnia 29 października 1986 r. przesądzała jednoznacznie, iż przedmiotowa działka znajdowała się na terenie przeznaczonym pod osiedle mieszkaniowe [...].

Zaskarżoną decyzja Wojewoda [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., uchylił decyzję organu pierwszej instancji w części orzekającej o zwrocie na rzecz skarżących, będących spadkobiercami poprzednich właścicieli wywłaszczonej nieruchomości, części tej nieruchomości, oznaczonej obecnie jako działka nr ewid. x, o powierzchni 0,2778 ha, położonej w [...], i odmówił zwrotu skarżącym wskazanej wyżej działki. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Wojewoda [...] stwierdził, że w świetle całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w aktach administracyjnych sprawy należy uznać, iż przedmiotowa działka nie była przeznaczona do pozyskania w trybie postępowania wywłaszczeniowego, gdyż nie obejmował jej bezpośrednio cel wywłaszczenia.

W ocenie Sądu stanowisko organu drugiej instancji w tym zakresie nosi znamiona dowolności.

Po pierwsze wskazać należy, iż w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy nie odniósł się w jakikolwiek sposób do powołanego § 2 lit. "b" umowy z dnia 25 marca 1988 r. Okoliczność ta jest tym bardziej niezrozumiała, że uchylając poprzednio wydaną decyzję Starosty [...] z dnia 16 marca 2010 r. i przekazując Staroście sprawę do ponownego rozpatrzenia decyzją z dnia 7 maja 2010 r. Wojewoda zwrócił uwagę organu pierwszej instancji na pominięcie przez ten organ treści właśnie tego zapisu umowy (k. 118v akt adm.).

Po drugie nie jest wiadome, z jakich względów Wojewoda [...] przyjął obecnie, odmiennie aniżeli w poprzednio wydanej decyzji kasacyjnej z dnia 7 maja 2010 r., że przedmiotowa działka została "dowłaszczona" na wniosek jej byłych właścicieli. Stanowisko to jest nieuzasadnione przede wszystkim w świetle zapisów powołanej umowy sprzedaży z dnia 25 marca 1988 r., z której to umowy nie wynika w żaden sposób tego rodzaju okoliczność. Umowa ta nie wskazuje żadnego przepisu ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości, który dawałby podstawy do takiego stwierdzenia. Przeciwnie, jak wskazano wyżej, z postanowień tej umowy wynika, iż działka nr ewid. y, tak samo, jak pozostałe działki stanowiące przedmiot sprzedaży, została nabyta przez Skarb Państwa w związku z przeznaczeniem tejże działki budowę osiedla mieszkaniowego [...] w [...].

Po trzecie z akt administracyjnych sprawy nie wynika, by poprzedni właściciele dawnej działki nr y składali wniosek o "dowłaszczenie" tejże działki na podstawie przepisów ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości. W aktach tych, jak wskazano wyżej, znajduje się wprawdzie wniosek A. i F. K. złożony w dniu 12 kwietnia 1985 r. (k. 140 akt adm.), jednakże wniosek wyrażał ich stanowisko w sprawie projektu uchwały o ustaleniu terenu budowlanego i jego podziale na działki, i został złożony w trybie art. 4 ust. 3 ustawy z dnia 6 lipca 1972 r. o terenach budownictwa jednorodzinnego i zagrodowego oraz o podziale nieruchomości w miastach i w osiedlach (Dz. U. Nr 27, poz. 192 ze zm.). W świetle zaś tego przepisu, w okresie wyłożenia projektu uchwały o ustaleniu terenu budowlanego i jego podziale na działki, zainteresowani mogą zgłaszać do tego projektu uwagi, wnioski i odwołania, które podlegają rozpatrzeniu przez właściwy do spraw gospodarki terenowej i ochrony środowiska organ prezydium powiatowej rady narodowej. Spadkodawcy skarżących nie składali natomiast żadnego wniosku – w toku procedury wywłaszczeniowej poprzedzającej zawarcie umowy z dnia 25 marca 1988 r. – dotyczącego "dowłaszczenia" przedmiotowej działki. Z akt sprawy wynika jedynie, iż w związku z wadliwym ustaleniem przedmiotu oferty z dnia 2 marca 1988 r., która, wbrew istniejącemu stanowi prawnemu, nie obejmowała działki nr y, przeznaczonej pod tereny zielone osiedla [...] w [...], sporządzono aneks do operatu szacunkowego z dnia 14 marca 1988 r., stanowiącego integralną część przedmiotowej umowy. Treść tego dokumentu potwierdza, że również przedmiotowa działka objęta była zamiarem wywłaszczenia.

Stanowisko wyrażone w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 marca 2011 r., I OSK 388/10, nie mogło mieć wpływu na wynik rozpoznawanej sprawy, albowiem wyrok ten zapadł w sprawie o odmiennym stanie faktycznym i prawnym. W szczególności, jak wynika z uzasadnienia powołanego orzeczenia, w sprawie tej nieruchomość, której zwrotu domagali się poprzedni właściciele, została wywłaszczona na ich wniosek na podstawie art. 47 ust. 3 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. z 1991 r. Nr 30, poz. 127 ze zm.). Należy podkreślić, iż powyższy przepis, w brzmieniu obowiązującym w dacie zawarcia umowy z dnia 25 marca 1988 r., nie dawał jakichkolwiek podstaw prawnych do wywłaszczenia nieruchomości na wniosek jej właścicieli. Przepis ten stanowił jedynie, że "emeryci i renciści, których wyłącznym źródłem utrzymania jest emerytura lub renta, korzystają, jeżeli są użytkownikami wieczystymi, z 50% obniżki w opłatach".

Wobec wskazanych wyżej naruszeń prawa Sąd był zobligowany do uchylenia zaskarżonej decyzji w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Nie ulega bowiem wątpliwości, że uchybienia te miały wpływ na wynik sprawy.

Rozpoznając ponownie sprawę Wojewoda uwzględni wszystkie przedstawione wyżej uwagi. Organ ten wnikliwie oceni w szczególności materiał dowodowy zgromadzony w sprawie i mając na względzie stanowisko Sądu rozstrzygnie, czy umowa sprzedaży z dnia 25 marca 1988 r., w wyniku której Skarb Państwa nabył od poprzedników prawnych skarżących prawo własności dawnej działki nr y spełnia cechy nabycia nieruchomości w rozumieniu art. 216 ust. 2 pkt 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Uzasadnienie decyzji organu drugiej instancji winno spełniać wymogi określone w art. 107 § 3 k.p.a., co oznacza, iż uzasadnienie faktyczne tej decyzji winno zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne – wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.

Z tych względów Sąd orzekł, jak w sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.