Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA 1099/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2004-06-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Skarżony organ: Dyrektor Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Śliwińska (spraw.), Sędziowie WSA Magdalena Bosakirska, Asesor WSA Andrzej Czarnecki, Protokolant Sylwia Urbańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 czerwca 2004 r. sprawy ze skargi J.J. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] czerwca 2002 r. [...] w przedmiocie obciążenia karą pieniężną za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] czerwca 2002r. Nr [...] działającego na podstawie art. 138 § 1 w zw. z art.127 § 3 kpa, utrzymał on w mocy swoją decyzję z dnia [...] kwietnia 2002r. - wydaną na podstawie art. 13 ust.2a i 2b, lp. tabeli 5 pkt 1 lit.c i pkt.5 lit.b oraz lp tabeli 6 pkt 2 lit. a, art. 18 ust.9 i art. 20 pkt 8 ustawy z dnia 21.03.1985r. o drogach publicznych (Dz.U.2000r., Nr 71, poz.838 ze zm.) w zw. z art. 64 ust.l ustawy z dnia 20.06.1997r. prawo o ruchu drogowym (Dz.U.Nr 98, poz.602 z późn.zm.) oraz §4, §5 ust.4 pkt.4, §5 ust.5 pkt 4 oraz § 3 ust. 1 pkt 2 lit.a rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 1 kwietnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz.U. Nr 44, poz. 432) - obciążającą J.J. prowadzącego działalność transportową karą pieniężną w wysokości [...] zł,- zł za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia.

Organ ostatecznie ustalił, że dnia [...] września 200lr. na drodze krajowej nr [...], w miejscowości B. woj. [...] w wyniku kontroli ważenia ciągnika m-ki [...] nr rej. [...] oraz naczepy o nr rej. [...] przewożącego okładzinę betonową i stanowiącego własność strony, a kierowanego przez J.M. nastąpiło przekroczenie dopuszczalnej masy pojazdu oraz dopuszczalnych nacisków osi na drogę. Na drodze krajowej nr [...] dopuszczalny nacisk osi pojedynczej powinien wynosić do [...] kN.

Dopuszczalna masa pojazdu to [...]tony, a wynosiła [...] t. zatem przekroczenie to [...] tony ( kara to [...] zł), a stwierdzone przekroczenia dopuszczalnych nacisków osi na drogę : osi nr [...] to [...] kN( kara [...] zł), osi nr [...] o [...]kN (kara [...] zł). Protokół kontroli został podpisany przez kierującego i nie wniósł on zastrzeżeń do dokonywanych czynności

We wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy zakwestionował decyzję, w zakresie posiadania przez przyrządy pomiarowe świadectwa legalizacji. Podnosił, iż kierowca czynił kontrolującym uwagi na temat legalizacji przyrządów pomiarowych, ale uniemożliwili mu zapisanie uwag do protokołu żądając jego podpisania. Kierowca podpisał protokół będąc przestraszony. Ponadto podnosi, ze na drodze, gdzie dokonano kontroli dopuszczalny nacisk obowiązywał [...] "Km", a transport wykonywany był zgodnie z warunkami określonymi w dowodzie rejestracyjnym.

Uzasadniając decyzję II instancji po ponownym rozpoznaniu sprawy Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad powoływał się na podpisany przez kierowca protokół z kontroli, a wbrew twierdzeniom strony na stanowisku ważenia znajdują się i udostępniane są do wglądu świadectwa legalizacji przyrządów. Podnosił, że kontrola pojazdu i nałożenie kary od użytkownika drogi odbyło się zgodnie z powołanymi przepisami w przy użyciu wag posiadających aktualne świadectwa legalizacji. Kontrolowany kierowca miał wgląd do dokumentów legalizacji, do przeprowadzonych czynności nie zgłaszał jakichkolwiek uwag, co potwierdził własnoręcznym podpisem na protokole. Odpierając zarzuty przewoźnika organ podnosił, że kierowca miał możliwości sprawdzenia świadectw legalizacji wag i pomiaru pochyłości terenu. Dokumenty te znajdowały się do wglądu w miejscu przeprowadzania kontroli i są okazywane na żądanie zainteresowanej strony.

Strona jako przedsiębiorca zajmujący się transportem obowiązana była znać i przestrzegać obowiązujących przepisów prawa. Organ szczegółowo omówił wskazane w decyzji przepisy. Odnośnie przekroczenia dopuszczalnych parametrów dotyczących nacisku osi pojazdu na drogę organ powołał się na wymagania zawarte w powołanych przepisach rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 1 kwietnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz.U. Nr 44, poz. 432).

Stąd na osi pojedynczej, jaką jest oś [...], nie mogło być nacisku przekraczającego [...] kN, a na osiach składowych, jaką jest oś [...] nie mogło być nacisku przekraczającego [...] kN. W ocenie organu powołane przepisy uzasadniały nałożenie kary.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Pan J.J. wniósł o uchylenie decyzji, podnosząc nowe argumenty, mianowicie obrazę art. 2 Konstytucji poprzez naruszenie zasady proporcjonalności kary wymierzonej bez względu na długość przejechanej trasy. Wysoka kara jest nieadekwatna do pozycji obywatela korzystającego z drogi w celach gospodarczych, co jest aktem represji wobec użytkowników dróg.

W odpowiedzi na skargę Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad wniósł o jej oddalenie na podstawie faktycznej i prawnej wskazanej w zaskarżonej decyzji. Powołał się na dotychczasową argumentację prawidłowo przeprowadzonych pomiarów potwierdzonych przez kierowcę kontrolowanego pojazdu, który nie zgłaszał żadnych uwag. Odnośnie naruszenia art. 2 Konstytucji wywodził, że art. 7 Ustawy Zasadniczej nakłada obowiązek na organy administracji działania w granicach i na podstawie przepisów prawa. Jedynie Trybunał Konstytucyjny jest uprawniony do badania zgodności aktów z Konstytucją.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 97 § 1 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. (Dz. U. z dnia 20 września 2002 r. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) - sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. (Dz.U.02.153.1269) Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz art. 3 § 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz.U.02.153.1270) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W niniejszej sprawie rzeczą Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie było skontrolowanie, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu, czy też zarzuty skarżącego są uzasadnione.

Wprawdzie skarżący wskazał, jakie konkretnie przepisy prawa naruszała zaskarżona decyzja, należy mieć jednak na względzie zasadę wynikającą z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym, która stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Przesłanką materialnoprawną wydanych decyzji są przepisy w nich wskazane, tj. art. art. 13 ust.2a i 2b, lp. tabeli 5 pkt 1 lit.c i pkt.5 lit.b oraz lp tabeli 6 pkt 2 lit. a, art. 18 ust.9 i art. 20 pkt 8 ustawy z dnia 21.03.1985r. o drogach publicznych (Dz.U.2000r., Nr 71, poz.838 ze zm.) w zw. z art. 64 ust.l ustawy z dnia 20.06.1997r. prawo o ruchu drogowym (Dz.U.Nr 98, poz.602 z późn.zm.) oraz §4, §5 ust.4 pkt.4, §5 ust.5 pkt 4 oraz § 3 ust.l pkt 2 lit.a rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 1 kwietnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz.U. Nr 44, poz. 432).

Jest poza sporem, ze Skarżący prowadzi działalność w zakresie usług transportowych lub przewozowych, której wykonywanie w zakresie korzystania z dróg publicznych uregulowane jest przepisami prawa. Nie ulega zatem wątpliwości, że charakter tej działalności wymaga, by przewoźnik jak i jego pracownicy — kierowcy znają obowiązujące w tym zakresie przepisy prawa. Zatem kontrola dokonywana na drogach publicznych zarówno przez Policję jak i uprawnionych pracowników służb drogowych: Rejonu Dróg Krajowych czy Inspekcji Drogowej są wpisane w działalność transportową i czynne wykonywanie zawodu kierowcy. Wymaga to zatrudnianie w charakterze kierowców osób, które spełniają określone wymagania, bowiem przewoźnik ponosi konsekwencje za działanie osób, którymi się posługuje według ogólnej zasady wynikającej z art. 429 kodeksu cywilnego.

Z pomiarów przeprowadzonych przez kontrolujących - wyspecjalizowane służby drogowe, w obecności kierowcy kontrolowanego pojazdu, sporządzony został protokół i jak wynika z jego treści do przeprowadzenia kontroli wykorzystano komplet wag przenośnych do pomiarów statycznych posiadających legalizację. Kierowca pojazdu podpisał "Protokół z zatrzymania i kontroli pojazdu" bez jakichkolwiek uwag co do sposobu ważenia, czy nierówności terenu. Potwierdził swoim podpisem, że udostępniono mu do wglądu m.in. świadectwa legalizacji przyrządów pomiarowych, czy protokół pomiaru pochyłości terenu na stanowisku ważenia pojazdów. Z akt sprawy jednoznacznie wynika, że nie zgłaszał wniosku np. o powtórną kontrolę ważenia pojazdu, mając wątpliwości, co do prawidłowości uzyskanych wyników.

O ile Skarżący miał wątpliwości mógł złożyć ewentualne zastrzeżenia, wnioski dowodowe czy wyjaśnienia. Bowiem od pisma o wszczęciu postępowania z dnia [...] listopada 200lr. do wydania decyzji I instancji minęło [...] miesięcy, a od daty kontroli [...] miesięcy.

Ustalona i wymierzona - po dokonanej kontroli pojazdu - kara pieniężna stanowi skutek odpowiedzialności korzystającego z drogi publicznej przewoźnika za przejazd pojazdem nienormatywnym bez wymaganego zezwolenia.

Sąd nie podzielił argumentu skargi, co do naruszenia art. 2 Konstytucji poprzez nieuwzględnienie długości przejechanej trasy, bowiem żaden z powołanych jako podstawa prawna decyzji przepisów nie przewiduje takiego kryterium. Zaskarżona decyzja nie jest aktem uznaniowym. Z treści przytoczonych przepisów wynika, że obciążenie przewoźnika opłatami drogowymi za przejazd pojazdem nienormatywnym jest obligatoryjne.

Sądowa kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej w myśl powołanego na wstępie Prawa o ustroju sądów administracyjnych dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, a nie zaś według kryteriów słusznościowych.

Organ zastosował przepisy prawa obowiązujące w czasie wydania decyzji.

Jeżeli zaskarżona decyzja prawa nie narusza, sąd obowiązany jest skargę oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 02, Nr 153, poz. 1270).