Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 760/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2016-06-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6050 Obowiązek meldunkowy
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 138 par 2, art. 7, art. 107 par. 3, art. 77 par. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Palus Sędziowie Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz Sędzia NSA Zygmunt Wiśniewski (sprawozdawca) Protokolant starszy sekretarz sądowy Małgorzata Boaro po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 14 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi A.S. na decyzję Wojewody D. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z miejsca pobytu stałego I. oddala skargę w całości; II. przyznaje od Skarbu Państwa – kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na rzecz adw. P.Cz. kwotę 590,40 zł (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt i 40/100), w tym 110,40 zł podatku od towarów i usług, tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r. znak [...], podjętą na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267), zwanej dalej "k.p.a.", w związku z art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (Dz. U. z 2010 r. Nr 217, poz. 1427 ze zm.), dalej "u.e.l.", Wójt Gminy D. orzekł o odmowie wymeldowania A.S. z pobytu stałego w lokalu nr 8 w miejscowości O.. W uzasadnieniu decyzji wskazał zaś, że postępowanie w sprawie zostało wszczęte w dniu 15 grudnia 2014 r. na wniosek H.S., która w uzasadnieniu podała, że A.S. nie zamieszkuje pod w/w adresem od kilku miesięcy, a obecnie wynajmuje mieszkanie w miejscowości K.. Do podania dołączono kopię aktu poświadczenia dziedziczenia repertorium (A numer [...]), z którego wynika, że współwłaścicielami nieruchomości położonej pod adresem O. są: H.S., M.L. oraz G.P..

W dniu 23 grudnia 2014 r. do A.S. na adres O. skierowano zawiadomienie o wszczęciu postępowania, które zostało przez zainteresowanego podjęte.

W toku postępowania administracyjnego pismem z dnia 23 grudnia 2014 r. zwrócono się do Komisariatu Policji w D. z prośbą o przeprowadzenie kontroli meldunkowej. W odpowiedzi Zastępca Komendanta Komisariatu Policji w D. pismem z dnia 4 stycznia 2015 r. ([...]) poinformował, że A.S. obecnie mieszka w miejscowości K..

Przesłuchany w charakterze strony w dniu 9 stycznia 2015 r. A.S. oświadczył, że stale zamieszkuje pod adresem O.. Czasami kilki dni lub tydzień, dwa tygodnie przebywa u mamy w K.. W miejscowości K. nie zamieszkuje. Rzeczy osobiste (ubrania, sprzęty domowe, meble, narzędzia) ciągle znajdują się w domu w O.. Klucze do domu zainteresowany posiada i ma tam swobodny dostęp. A.S. dodał, że nie wyprowadził się z lokalu pod wskazanym adresem i fizycznie w nim przebywa.

W dniu 19 stycznia 2015 r. w charakterze strony przesłuchano H.S., która zeznała, że obecnie zamieszkuje pod adresem O. sama. A.S. nie mieszka pod tym adresem od około 5 miesięcy. Pojawia się w tym lokalu sporadycznie, czasami się kąpie, przywozi drzewo. Wszystkie jego rzeczy zostały w przedmiotowym lokalu (ubrania, meble). Wyrzucił z domu rzeczy siostrzenicy H.S., znęcał się nad H.S. i rodziną. Obecnie mieszka w miejscowości K. u Państwa P.. W domu w O. bywa sporadycznie, raz, dwa razy na tydzień, ale są też takie tygodnie, że w ogóle się nie pojawia. A.S. jest po rozwodzie z siostrzenicą H.S. i bezprawnie zajmuje pomieszczenia. Nie reaguje na uwagi, aby się wyprowadził. Reaguje wtedy nerwowo i wszczyna awantury. Klucze do lokalu posiada i może w każdej chwili swobodnie tam wejść.

Przesłuchana w tym samym dniu M.L. zamieszkała O. zeznała, że jest byłą teściową A.S.. Boi się wchodzić na przedmiotową posesję, ponieważ wzbudza to jego agresję. Kiedyś M.L. mieszkała pod tym adresem. Obecnie A.S. zajmuje pomieszczenia, które M.L. udostępniła jej córce i jemu. A.S. jest agresywny, wszczyna awantury. Strona dodała, że ona opłaca podatek od nieruchomości, tymczasem A.S. bezprawnie zajmuje nieruchomość. Obecnie od około 5 miesięcy stale nie zamieszkuje pod tym adresem a jedynie pojawia się sporadycznie. Wiele razy M.L. żądała od niego wyprowadzki, ale on na to nie reaguje.

W dniu 2 lutego 2015 r. w charakterze świadka przesłuchano J.Z. zamieszkałą w miejscowości K., która zeznała, że A.S. nie mieszka u niej pod adresem K.. Czasami przebywa, ale nie wiąże się to w żadnym wypadku z zamieszkiwaniem. Czasami pomaga w utrzymaniu domu, rozpaleniu w piecu, naprawy samochodu. Jego pobyt w tym lokalu wiąże się z odwiedzinami. Z tego co wie, to zamieszkuje on pod adresem O..

Przesłuchany jako świadek w dniu 6 lutego 2015 r. M.W. (zamieszkały O.) zeznał, że jest sąsiadem z naprzeciwka A.S. i potwierdził, że zamieszkuje on pod adresem O.. Często widuje go pod tym adresem.

Sołtys wsi O. zeznał do protokołu w dniu 9 lutego 2015 r., że A.S. od około pół roku wynajmuje mieszkanie w K., gdzie zamieszkuje. Na posesji w O. pojawia się sporadycznie. Pozostawił tam swoje rzeczy na podwórku (łódka, drewno). Nie wie, czy w mieszkaniu są jego rzeczy. A.S. od około pół roku mieszka w K..

Po kolejnej kontroli meldunkowej Zastępca Komendanta Komisariatu Policji w D. pismem z dnia 26 lutego 2015 r. ([...]) poinformował, że A.S. do dnia 14 lutego 2015 r. mieszkał w miejscowości K., gdzie wynajmował mieszkanie wraz z J.Z.. Od tego czasu brak jest informacji mogących jednoznacznie wskazać jego miejsce przebywania. Powyższe informacje uzyskano od mieszkańców miejscowości K. i O..

Podczas zapoznawania się z aktami sprawy H.S. dodała, że w stajni A.S. ma zamrażarkę, gdzie trzyma sobie mięso. Ma jeszcze jakieś narzędzia. Ma też zainstalowaną kamerę. Nie opłaca żadnych czynszów, żadnych rachunków za prąd, podatku ani za śmieci. Obecnie przebywa w przedmiotowym lokalu raz na dwa tygodnie.

Pismem z dnia 23 marca 2015 r. A.S. poinformował, że jak wraca w godzinach późnowieczornych do domu i wyjeżdża o godz. 5:30 do pracy, to zrozumiałe jest, że mało kto widzi go w ciągu dnia w domu. Sołtys O. tylko ze słyszenia wie, że A.S. nie zamieszkuje pod wskazanym adresem. Zainteresowany dodał, że nie chcą go spłacić i na siłę chcą wyrzucić. Ponadto, wykonał ogrodzenie z przodu i z boku. Dołączył on do akt część rachunków z lat 1998-1999, co udowodnia jego wkład w ten dom. Zrobił ze strychu łazienkę, pokój synowi, położył nową instalację elektryczną, centralne ogrzewanie, nowe tynki, gładzie, panele w łazience, nową podłogę, itp.. Zainteresowany dołączył również zwolnienie lekarskie, na którym widnieje kod 1 (konieczność leżenia) i jak nadmienił z racji tego, że nie miał kto się nim zająć, nie mógł przebywać akurat w tym czasie w miejscu zamieszkania.

Do akt sprawy A.S. dołączył ponadto kopię złożonego w Komisariacie Policji w D. zgłoszenia kradzieży korespondencji, kopie rachunków z Zakładu Usług Komunalnych oraz kopie dokumentacji z zabiegów rehabilitacyjnych.

Jak wskazał organ pierwszej instancji, podstawę prawną wymeldowania stanowi art. 35 u.e.l., zgodnie z treścią którego organ gminy wydaje m.in. na wniosek właściciela, decyzję w sprawie wymeldowania obywatela polskiego, który opuścił miejsce pobytu stałego i nie dopełnił obowiązku wymeldowania się. Pobytem stałym jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania (art. 25 ust. 1 u.e.l.). Stwierdzenie przesłanki opuszczenia miejsca pobytu stałego może nastąpić w przypadku ustalenia faktu niezamieszkiwania danej osoby w lokalu, w którym posiada ona zameldowanie na pobyt stały, a następnie stwierdzenia, że opuszczenie przez tę osobę tego lokalu miało charakter dobrowolny i trwały. Z akt niniejszej sprawy bezspornie wynika, że w lokalu położonym pod adresem O. znajdują się rzeczy osobiste, meble, ubrania, narzędzia należące do A.S.. Posiada on klucze do spornego mieszkania, ma swobodny do niego dostęp oraz utrzymuje więzi z miejscem zameldowania. Świadczy to o tym, że nie zrezygnował z uprawnienia do przebywania w tym lokalu. Mając na uwadze wskazane okoliczności, fakt sporadycznego przebywania w miejscu stałego zameldowania A.S. nie może być powodem wymeldowania z lokalu. Przejściowa nieobecność czy występowanie okresów czasowego nieprzebywania w lokalu nie upoważnia do automatycznego stwierdzenia, że osoba zameldowana opuściła lokal w rozumieniu art. 35 u.e.l..

Odwołanie od powyższej decyzji wniosła G.P. informując, że nie jest w stanie udowodnić kiedy A.S. wraca do domu i czy w nim przebywa, ponieważ mieszka w S.. Do O. przyjeżdża rzadko, ale na bieżąco jest informowana w sprawie A.S. i z tego co jej wiadomo od sierpnia 2014 r. nie przebywał on w domu pod adresem O., dlatego z tego powodu został złożony wniosek o jego wymeldowanie. Ponadto, strona nie zgodziła się z informacją, że A.S. włożył jakiś wkład pieniężny w dom znajdujący się w O.. Łazienkę wykonał w 1998/1999, kiedy był w związku małżeńskim z M.S., córką M.L.. Remont wykonał dla własnych potrzeb do własnego użytkowania. A.S. zajmuje nie tylko pomieszczenia mieszkalne, ale również pomieszczenia gospodarcze, tj. stajnia, stodoła, gdzie zrobił sobie warsztat i magazyn. Część działki zastawił swoją łodzią, drewnem i autem. Bez porozumienia z właścicielami pomontował na ścianach elewacji uchwyty na anteny. Ułożył przewody do anten i internetu. Ponadto w czasie rozwodu, który trwał parę lat, A.S. dalej mieszkał w domu teściowej, pozamykał pomieszczenia wyrzucił żonę i córkę. Znęcał się nad nimi psychicznie co jest potwierdzone w MOPS oraz u dzielnicowego. Po rozwodzie, nie opuścił domu i nie zwrócił kluczy. Bez zgody dalej zajmuje pomieszczenia, do których nie ma prawa. Nie uiszcza żadnych opłat za energię, eksploatację, grunty. Nie wykonuje żadnych napraw i remontów oprócz tego w 1998/1999. Kierując się u.e.l. – zdaniem strony - nic nie stoi na przeszkodzie, żeby A.S. zameldował się u swojej mamy w K. ul. [...], gdzie jest właścicielem części majątku rodziców po zmarłym ojcu.

Po rozpatrzeniu wniesionego odwołania, Wojewoda D. wydał w dniu [...] r. decyzję Nr [...], którą na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. w związku z art. 35 i art. 69 u.e.l. (j.t. Dz. U. z 2015 r. poz. 388 ze zm.) uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy stwierdził, że orzeczenie o odmowie wymeldowania A.S. z miejsca pobytu stałego zostało podjęte bez wyjaśnienia istotnych dla sprawy okoliczności. W szczególności organ pierwszej instancji zaniechał przeprowadzenia oględzin lokalu nr 8 w O. pod kątem wykluczenia pozorowania przez w/w zamieszkiwania w przedmiotowej nieruchomości. Przeprowadzenie w/w dowodu jest konieczne w sytuacji, kiedy zeznania świadków są niejednoznaczne, a informacja zawarta w piśmie Zastępcy Komendanta Komisariatu Policji w D. z dnia 26 lutego 2015 r. zawiera sformułowanie wyjaśniające, że A.S. do dnia 14 lutego 2015 r. wynajmował wraz z J.Z. lokal nr 35 w miejscowości K., a po tej dacie, na podstawie informacji pochodzących od osób zamieszkujący w sąsiedztwie nieruchomości nr 8 w O., jak również tych zamieszkujących w okolicy lokalu nr 35 w K. nie można jednoznacznie ustalić, gdzie A.S. zamieszkuje od w/w daty. Materiał dowodowy uzupełniony o informacje pozyskane podczas oględzin lokalu pozwoliłyby stwierdzić, czy warunki panujące w lokalu nr 8 w O. potwierdzają fakt zamieszkiwania w nim A.S.. Czy w/w lokal ten traktuje jedynie jako magazyn do przechowywania rzeczy i miejsce przelotnego wykorzystania noclegu i prysznica, czy też prawdziwie realizuje tam swoje życiowe sprawy.

Odnosząc się do zastrzeżeń odwołującego dotyczących oceny przez organ pierwszej instancji materiału dowodowego, w szczególności zeznań sąsiadów, organ odwoławczy zauważył, że zasadnym jest zweryfikowanie - poprzez wystąpienie o informację do pracodawcy A.S. - stwierdzenia w/w, że nie jest często widywany przez mieszkańców miejscowości O., gdyż ze względu na pracę opuszcza miejsce stałego zameldowania o 5:30 rano, a wraca dopiero w godzinach późnowieczornych. Byłoby również wskazanym przesłuchanie dodatkowych świadków w przedmiotowej sprawie.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wniósł A.S., podnosząc, że odwołująca się G.P. nie posiada tytułu prawnego do lokalu w O., ponieważ zrzekła się go na rzecz swojej córki E..

W odpowiedzi na skargę Wojewoda D. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

Na wstępie podkreślić należy, że stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz. U. z 2014 r. poz. 1647 ze zm.) sąd sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem działalności administracji publicznej. Przedmiotem dokonywanej przez niego kontroli jest zbadanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Czyni to wedle stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, istniejących w dniu wydania zaskarżonej decyzji. Po myśli zaś art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Zgodnie z art. 145 § 1 P.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach; 3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Badając pod tym kątem zaskarżone postanowienie, Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem nie doszło do naruszenia o jakim mowa w powołanym art. 145 § 1 P.p.s.a..

Badając pod tym kątem zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzję, Sąd doszedł do przekonania, że nie zostały naruszone przepisy prawa w sposób o jakim mowa w art. 145 § 1 P.p.s.a..

W niniejszej sprawie przedmiotem oceny Sądu była decyzja Wojewody D. z dnia [...] r. wydana na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. o uchyleniu w całości decyzji organu pierwszej instancji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia temu organowi. Kwestią, która podlegała kontroli sądowej było zatem zastosowanie przez organ drugiej instancji przepisu art. 138 § 2 k.p.a., zgodnie z treścią którego organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.

Należy tutaj zauważyć, że przepis art. 138 § 2 k.p.a. jest wyjątkiem od zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, zgodnie z którą organ odwoławczy obowiązany jest ponownie rozpoznać sprawę rozstrzygniętą decyzją organu pierwszej instancji. Przepis ten znajduje zaś zastosowanie w sytuacji, gdy zostaną spełnione łącznie dwie przesłanki. Pierwszą z nich jest wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem przepisów postępowania, drugą natomiast - wystąpienie koniczności wyjaśnienia sprawy w takim zakresie, że ma to istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Konieczność wydania decyzji kasacyjnej zachodzi zatem wtedy, kiedy zasada dwuinstancyjności postępowania wyłącza przeprowadzenie w tym zakresie uzupełniającego postępowania dowodowego, gdyż jego zakres wskazuje, że w swej istocie organ odwoławczy musiałby sam przeprowadzić postępowanie wyjaśniające w zakresie mogącym mieć bezpośredni wpływ na treść decyzji. W konsekwencji sprawa byłaby rozstrzygana de facto w jednej instancji, przez co pozbawiano by stronę prawa kwestionowania wyników postępowania wyjaśniającego w drodze odwołania. Trzeba bowiem mieć na uwadze to, że art. 136 k.p.a. przewiduje możliwość przeprowadzenia przez organ odwoławczy uzupełniającego postępowania dowodowego lub zalecenie jego przeprowadzenia organowi pierwszej instancji. To postępowanie może mieć jedynie charakter uzupełniający, co oznacza, że niedopuszczalne jest prowadzenie tego postępowania w całości lub znacznej części, gdyż naruszałoby to właśnie zasadę dwuinstancyjności. Taka sytuacja miała niewątpliwie miejsce w niniejszej sprawie.

Organ odwoławczy uchylił decyzję Wójta Gminy D. z dnia [...] r. orzekającej o odmowie wymeldowania A.S. z miejsca pobytu stałego w lokalu nr 8 w miejscowości O.. Przyczyną zaś podjęcia decyzji kasacyjnej było stwierdzenie przez organ odwoławczy konieczności wyjaśnienia istotnych dla sprawy okoliczności, tj. wykluczenie pozorowania przez skarżącego zamieszkiwania w przedmiotowej nieruchomości. W tym celu należałoby przeprowadzić – w ocenie organu - oględziny lokalu nr 8 w O., co jest uzasadnione tym, że zeznania świadków są niejednoznaczne, a informacja zawarta w piśmie Zastępcy Komendanta Komisariatu Policji w D. z dnia 26 lutego 2015 r. zawiera jedynie informację, że A.S. do dnia 14 lutego 2015 r. wynajmował wraz z J.Z. lokal nr 35 w miejscowości K.. Po tej dacie, na podstawie informacji pochodzących od osób zamieszkujący w sąsiedztwie nieruchomości nr 8 w O., jak również tych zamieszkujących w okolicy lokalu nr 35 w K. nie można jednoznacznie ustalić, gdzie A.S. zamieszkuje. Ponadto, zasadnym jest również zweryfikowanie - poprzez wystąpienie o informację do pracodawcy A.S. jak i przesłuchanie dodatkowych świadków - stwierdzenia, że skarżący nie jest często widywany przez mieszkańców miejscowości O., gdyż ze względu na pracę opuszcza miejsce stałego zameldowania o 5:30 rano, a wraca w godzinach późnowieczornych.

Ze stanowiskiem organu odwoławczego Sąd w pełni się zgadza. W pierwszej kolejności należy jeszcze zauważyć, że wprawdzie Wojewoda nie wskazał w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji do naruszenia jakich przepisów procedury administracyjnej doszło w pierwszej instancji, jednakże uchybienie to nie ma wpływu na rozstrzygnięcie sprawy, a zatem nie mogło stanowić podstawy uchylenia zaskarżonej decyzji. W ocenie Sądu przy rozpoznaniu sprawy organ pierwszej instancji nie wykorzystał wszystkich dostępnych środków dowodowych dla ustalenia jej stanu faktycznego, czym naruszył art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.. Przede wszystkim organ pierwszej instancji nie przeprowadził oględzin, które – jak słusznie wskazał organ odwoławczy - pozwolą stwierdzić, czy warunki panujące w lokalu nr 8 w O. potwierdzają fakt zamieszkiwania w nim A.S., czy też lokal ten traktuje jedynie jako magazyn do przechowywania rzeczy i miejsce przelotnego wykorzystania noclegu i prysznica, czy też prawdziwie realizuje tam swoje życiowe sprawy.

Ponadto, organ pierwszej instancji w istocie nie ocenił całości stanu faktycznego sprawy, ograniczając się do stwierdzenia, że w lokalu położonym pod adresem O. znajdują się rzeczy osobiste, meble, ubrania, narzędzia należące do A.S., że posiada on klucze do spornego mieszkania, ma swobodny do niego dostęp oraz utrzymuje więzi z miejscem zameldowania.

Trzeba tutaj podkreślić, że granice postępowania administracyjnego wyznaczają m.in. zasady prawdy obiektywnej i praworządności. Z zasady ogólnej prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 k.p.a. wynika, że również na organ nałożony został obowiązek podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Ustalenia poczynione zaś w wyniku tych wyjaśnień muszą znaleźć swoje odzwierciedlenie w rozstrzygnięciu i w uzasadnieniu decyzji, zgodnie bowiem z art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Zadaniem zatem uzasadnienia faktycznego i prawnego jest wyjaśnienie rozstrzygnięcia stanowiące dyspozytywną część decyzji. Obowiązkiem zaś każdego organu administracji jest jak najstaranniejsze wyjaśnienie podstawy faktycznej i prawej, co wypływa również z zasad ogólnych wyrażonych w art. 9 k.p.a. (zasada udzielania informacji), art. 11 k.p.a. (zasada przekonywania, czyli wyjaśniania stronom zasadności przesłanek, którymi kierują się przy załatwieniu sprawy). Na postawie art. 77 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.

W orzecznictwie podkreśla się również pogląd, że to organ administracji winien wnikliwie rozpatrzeć wszystkie okoliczności sprawy, podejmując w tym celu wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy. W postępowaniu administracyjnym nie obowiązuje formalna teoria dowodowa, według której daną okoliczność można udowodnić wyłącznie przy pomocy takiego, a nie innego środka dowodowego, ani też zasada, że rola organu orzekającego to rola biernego podmiotu oczekującego na dowody zaoferowane przez stronę. Wręcz przeciwnie, rządząca postępowaniem administracyjnym zasada oficjalności (art. 7, art. 75 k.p.a.) wymaga, by w toku postępowania organy administracji publicznej podejmowały wszelkie kroki niezbędne do wyjaśnienia i załatwienia sprawy i dopuszczały jako dowód wszystko, co może przyczynić się do jej wyjaśnienia, a nie jest sprzeczne z prawem, a więc by z urzędu przeprowadzały dowody służące ustaleniu stanu faktycznego sprawy.

Powyższym wymogom nie sprostał organ pierwszej instancji. To zaś dowodzi prawidłowości podjętej przez organ odwoławczy na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. decyzji o charakterze kasacyjnym. Istotą postępowania odwoławczego, zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, jest ponowne rozpatrzenie sprawy w pełnym zakresie przez organ odwoławczy. Kontrola instancyjna organu odwoławczego obejmuje więc zarówno legalność rozstrzygnięcia sprawy przez organ pierwszej instancji, jak i ocenę przez ten organ stanu faktycznego sprawy. W sytuacji zaś, gdy decyzja organu pierwszej instancji jest wadliwa (jak to miało miejsce w niniejszej sprawie), obowiązkiem organu odwoławczego jest wydanie decyzji kasacyjnej na podstawie art. 138 § 2 k.p.a.. W tym stanie rzeczy uznać należy, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa i to w stopniu wymagającym wyeliminowania jej z obrotu prawnego.

Stąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzeczono o oddaleniu skargi.

Podstawę rozstrzygnięcia w punkcie drugim sentencji stanowią przepisy art. 250 P.p.s.a. w związku z § 2, § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r. poz. 461 ze zm.) oraz art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 8 ust. 1, art. 41 ust. 1 i art. 146a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2016 r. poz. 710 ze zm.).