Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 334/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2018-07-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i § 3
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 37 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 1974 nr 38 poz 229
law: Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Jerzy Solarski Sędziowie WSA Magdalena Józefczyk NSA Małgorzata Wolska /spr./ Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lipca 2018 r. sprawy ze skargi K. Z. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję w całości oraz decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2016 r. nr [...] i umarza postępowanie administracyjne; II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego K. Z. kwotę 997 zł /słownie: dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi K. Z. jest wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. oraz art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm. – dalej "P.b. z 1974 r.") w zw. z art. 103 ust. 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2017 r., poz. 1332 – dalej "P.b. z 1994 r.") decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (zwany dalej: WINB) z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] wydana w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego. Decyzja ta wydana została w następującym stanie sprawy.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: PINB) prowadził postępowanie w sprawie budowy budynku obiektu budowlanego, usytuowanego na działce nr ewid. 289/5 obr. [...] położonej w R. przy ul. [...]. W wyniku przeprowadzonych oględzin i rozprawy administracyjnej ustalono, że w południowej części działki usytuowany jest parterowy obiekt kontenerowy obłożony sidingiem. Usytuowany jest w odległości około 7,0 m od krawędzi wschodniej zjazdu oraz w odległości około 1,3 m od siatki ogrodzeniowej przesłoniętej żywopłotem, od południowej strony obiektu. W terenie brak widocznych graniczników. Obiekt ma długość około 4,28 m, szerokość ok. 2,62 m i zmienną wysokość mierzoną od podłogi od ok. 2,5 m do ok. 2,42 m. Wykonany w konstrukcji stalowej obustronnie obłożonej płytami, ustawiony na płytkach betonowych o łącznej grubości ok. 44cm, pokrycie stanowi blacha trapezowa. Wody opadowe z dachu spływają do rynny zamocowanej po stronie północnej, a z rynny bezpośrednio do beczki ustawionej w północno-wschodnim narożu obiektu. W obiekcie wydzielono dwa pomieszczenia. W pomieszczeniu we wschodniej części położona jest wykładzina, ustawione są: krzesło, stół, leżanka oraz narzędzia ogrodnicze. W pomieszczeniu w zachodniej części na drewnianych półkach wydzielonych stalowymi kratami, znajdują się gniazda gołębi. Współwłaścicielem działki nr 289/5 obr. [...] i jedynym właścicielem obiektu kontenerowego jest K. Z. Obiekt został ustawiony przez jego ojca w latach 60-tych XX wieku (zarówno wówczas jak i obecnie pełnił tą samą funkcję). Ustalono także, że w latach 80-tych XX-wieku pożar uszkodził wypełnienie ścian zewnętrznych. Wówczas remont obiektu przeprowadziła matka K. Z. W latach 90-tych K. Z. wymienił stolarkę okienną i drzwiową oraz obłożył ściany sidingiem, a w 2008 r. wymienił pokrycie oraz obróbki blacharskie. K. Z. nie posiada pozwolenia na budowę w/w obiektu.

PINB decyzją z dnia [...] października 2016 r. znak: [...] nakazał K. Z. wykonać rozbiórkę obiektu budowlanego usytuowanego na działce nr ewid. 289/5 obr. [...] położonej w R. przy ul. [...].

Organ I instancji stwierdził, że z analizy zgromadzonego w sprawie materiału wynika, że przedmiotowy obiekt kontenerowy, niepołączony trwale z gruntem jest obiektem tymczasowym, zgodnie art. 3 pkt 5 P.b. z 1994 r. Jego budowa wymagała uzyskania pozwolenia na budowę. Z uwagi na to, że w organie administracji architektoniczno-budowlanej brak dokumentów potwierdzających legalność ustawienia przedmiotowego obiektu, a jego właściciel również takich dokumentów nie okazał, uznano, że został on ustawiony z naruszeniem przepisów.

Powołując się na art. 103 ust. 2 P.b. z 1994 r. wskazał, że zastosowanie znajdują przepisy ustawy z 1974 r. Natomiast zgodnie z art. 28 ust. 1 P.b. z 1974 r. oraz 44 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r. w sprawie nadzoru urbanistyczno- budowlanego (Dz. U. z 1975 r. Nr 8, poz.48 zezm.) roboty związane budową przedmiotowego obiektu budowlanego usytuowanego na działce nr ewid. 289/5 obr. [...] położonej w R. przy ul. [...], wymagały pozwolenia na budowę.

Organ I instancji wyjaśnił, że stosownie do treści art. 37 P.b. z 1974 r. obiekt podlega przymusowej rozbiórce w razie, gdy zlokalizowany jest na terenie nie przewidzianym na ten cel w miejscowym planie zagospodarowania terenu, lub gdy powoduje niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo stwarza niedopuszczalne pogorszenie warunków użytkowych otoczenia. W Miejscowym Planie Zagospodarowania Przestrzennego uchwalonym uchwałą Nr [...] Prezydium WRN w [....] z dnia [...] stycznia 1973 r. zapisano: "Teren upraw rolnych bez prawa zabudowy, stanowiący po roku 1985 rezerwę na rozwój miasta". W Miejscowym Planie Ogólnego Zagospodarowania Przestrzennego Miasta [...], uchwalonym uchwałą Rady Miasta [...] Nr [...] z dnia [...] czerwca 1992 r. zapisano: "tereny rezerwowane dla potrzeb mieszkalnictwa o wysokiej intensywności zabudowy z usługami podstawowymi, dzielnicowymi i zielenią parkową". W Miejscowym Planie Zagospodarowania Przestrzennego Nr [...] "[...]" przy al. [...] w R., uchwalonym Uchwałą Rady Miasta [...] Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2005 r. Zapisano: "§19 1.Teren (...) przeznacza się pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną wolnostojącą lub bliźniaczą, oraz niezbędne urządzenia infrastruktury technicznej". Jak wyjaśnił organ żaden z w/w planów nie dopuszczał zabudowy przedmiotowym obiektem. Tym samym jest on zlokalizowany na terenie nie przewidzianym na ten cel w miejscowym planie zagospodarowania terenu.

Organ wyjaśnił też, że MPZP z 1973 r. był pierwszym z planów obejmującym teren ww. działki. W latach 60-tych XX wieku na terenie obejmującym przedmiotową działkę brak było miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Jednakże, jak wynika z zapisu w/w planu z 1973 r. teren przedmiotowej działki nr 289/5 obr. [...] to teren upraw rolnych. Organ stwierdził, że w latach 60-tych teren działki nr 289/5 obr. [...] był terenem upraw rolnych, co uniemożliwiało zabudowę.

W tych okolicznościach PINB uznał, że zastosowanie znajduje art. 37 ust. 1 pkt 1 P.b. z 1974 r. stanowiący, że obiekty budowlane lub ich części będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce albo przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń, gdy terenowy organ administracji państwowej stopnia powiatowego stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę.

Od w/w decyzji odwołanie złożył K. Z. zarzucając, że organ błędnie przyjął, iż obiekt został ustawiony bez pozwolenia na budowę, w sytuacji gdy z treści pisma Wydziału Architektury z dnia [...] maja 2015 r. znak: [...] wynika, że poszukiwania pozwolenia (sprawdzanie rejestrów) nie zostały zakończone. Podkreśla, że jest przekonany, że jego ojciec takowe pozwolenia posiadał. Zaznacza, że orzeczenie rozbiórki jest niezasadne, ponieważ obiekt na działce nr ewid. 289/5 obr. [...] powstał w latach 60-tych XX wieku, a pierwszy plan został uchwalony [...] stycznia 1973 r.

WINB decyzją z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Wskutek złożonej przez K. Z. skargi, decyzja ta

była przedmiotem kontroli przez WSA w Rzeszowie, który wyrokiem z dnia 30 maja 2017 r., sygn. II SA/Rz 156/17 uchylił zaskarżoną decyzję. Sąd wskazał m. in. na konieczność wyjaśnienia funkcji jaką pełni wydzielona w obiekcie osobna izba poza gołębnikiem, co ma znaczenie w kontekście oceny zgodności przedmiotowego obiektu z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Ponadto Sąd wskazał na brak w aktach sprawy zaświadczenia Prezydenta Miasta [...] o przeznaczeniu przedmiotowej działki w mpzp, oraz na brak wskazania w decyzji jakim oznaczeniem w mpzp określono teren przedmiotowej działki. Sąd podał też, że zgodnie z wypisem z rejestru gruntu, grunt na którym przedmiotowy obiekt jest posadowiony jest przedmiotem współwłasności B. Z. w ¼, K. Z. w ½, i H. Z. w ¼. Wskazano na konieczność wyjaśnienia czy K. Z. jest wyłącznym właścicielem, współwłaścicielem czy zarządcą przedmiotowego obiektu, biorąc pod uwagę, że obiekt nie jest trwałe związany z gruntem, nie ma zastosowania zasada supreficies solo cedit.

Po ponownie przeprowadzonym postępowaniu WINB decyzją z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] uchylił decyzję PINB z dnia [...] października 2016 r. i jednocześnie nakazał K. Z. wykonać rozbiórkę obiektu budowlanego o wymiarach 4,28m x 2,62m pełniącego funkcję użytkową budynku usytuowanego na działce nr 289/5 obr. [...] położonej w R., przy ul. [...].

Organ wskazał, że dnia [...] października 2017 r. przeprowadzono rozprawę administracyjną, w toku której ustalono, że w obiekcie wydzielono dwa dodatkowe pomieszczenia. Jedno pełni funkcje rekreacyjno-wypoczynkową, służy do przechowywania narzędzi do utrzymania działki. Posiada wymiary 2,34m x 2,60m

i wys. 2,19m. Drugie pomieszczenie, w którym znajdują się drewniane półki wydzielone stalowymi kratami, gdzie znajdują się gniazda gołębi i przebywają gołębie, pełni funkcję gołębnika. W pomieszczeniu tym wydzielone jest miejsce na narzędzia: nożyce spalinowe, nożyce do żywopłotu. Obiekt nie jest wyposażony w żadne instalacje. K. Z. nie przedstawił dokumentu, potwierdzającego, że jest jedynym właścicielem obiektu. Oświadczył, że obiekt jest jego własnością, bo taka była wola ojca, ale prawnie jest jego współwłaścicielem. K. Z. przedłożył postanowienie Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] czerwca 2000 r. sygn. akt [...] o stwierdzeniu nabycia spadku po S. Z i G. Z., a także wydruk z KW Nr [...] i Nr [...], akt notarialny Repetytorium A numer [...] oraz wykaz synchronizacyjny dla działek nr 289/4, 289/5 obr. [....] m. [...]. Z tych dokumentów wynika, że grunt, na którym posadowiony jest przedmiotowy obiekt budowlany stanowi współwłasność K. Z. w ½, B. Z. w ¼ i H. Z. w ¼.

WINB dokonując oceny materiału dowodowego wskazał, że ustalenia faktyczne co do przedmiotu postępowania, terminu wykonania obiektu, jak i faktu jego realizacji w warunkach samowoli budowlanej nie budzą wątpliwości i pozwalają na przyjęcie, że podstawę prawną do rozstrzygnięcia sprawy stanowią przepisy P.b. z 1974 r. w zw. z art. 103 ust. 1 i 2 P.b. z 1994 r.

Cytując treść tego przepisu, a także art. 37 ust. 1 P.b. z 1974 r. organ wskazał, że rozpoznając sprawę samowolnie wybudowanego budynku użytkowanego w okresie letnim do celów rekreacyjnych należy przeanalizować wystąpienie przesłanek o których mowa w art. 37 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 P.b. z 1974 r., przy czym odnośnie przesłanki z pkt 1 zachodzi konieczność badania przeznaczenia terenu, na którym powstał obiekt budowlany od daty jego budowy w kontekście badania podstaw do nakazania jego rozbiórki w świetle uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 grudnia 2013 r., sygn. akt II OPS 2/13. Zatem należało uwzględnić przeznaczenie terenu w planach zagospodarowania przestrzennego obowiązujących od daty powstania budynku.

Organ wskazał, że w związku z zaleceniami zawartymi w wyroku WSA w Rzeszowie, zwrócił się do Prezydenta Miasta [...] o udzielenie informacji na jakim terenie znajduje się działka nr ewid. 289/5 obr. [...] położona w [...] przy ul. [...], zgodnie z planami zagospodarowania przestrzennego obowiązującymi na tym obszarze. W odpowiedzi (pismo z [...] września 2017 r.) wskazano, że działka ta znajduje się na obszarze objętym obowiązującym Miejscowym Planem Zagospodarowania Przestrzennego Nr [...] "Wzgórza [...]" przy Al. [...] w [...], uchwalonym Uchwałą Rady Miasta [...] Nr [...] z dnia [...] lipca 2005 r., (Dziennik Urzędowy Woj. [...] Nr [....], poz. [...] z dnia [...] sierpnia 2005 r.) - oznaczonym symbolem 7MN - teren przeznacza się pod zabudowę jednorodzinną wolnostojącą lub bliźniaczą oraz niezbędne urządzenia infrastruktury technicznej.

Uwzględniając powyższe WINB wskazał, że przedmiotowy obiekt budowlany pełniący funkcję rekreacyjno-wypoczynkową oraz służący do hodowli gołębi, narusza ustalenia obowiązującego w/w miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Zachodzi zatem okoliczność wymieniona w art. 37 ust. 1 pkt 1 P.b.

z 1974 r.

Następnie organ dokonał oceny przedmiotowego obiektu przez pryzmat przeznaczenia terenu w planach zagospodarowania przestrzennego obowiązujących od daty powstania budynku. Według Miejscowego Planu Ogólnego Zagospodarowania Przestrzennego Miasta [...] zatwierdzonego Uchwałą Rady Miasta [...] Nr [...] z dnia [...] czerwca 1992 r. opublikowaną

w Dzienniku Urzędowym Woj. [...] Nr [...] poz. [....], z dnia [...] października 1992 r. w/w działka znajdowała się na terenie oznaczonym symbolem: 5MW, ME – tereny rezerwowane dla potrzeb mieszkalnictwa o wysokiej intensywności zabudowy z usługami podstawowymi, dzielnicowymi i zielenią parkową.

Zgodnie z MPZP zatwierdzonym Uchwałą Nr [...] Prezydium WRN

w [...] z dnia [...] stycznia 1973 r., ogłoszonym w Dzienniku Urzędowym WRN Nr [....] poz. [...] z dnia [...] lutego 1973 r. w/w działka znajdowała się na terenie oznaczonym symbolem: 078RP - teren upraw rolnych bez prawa zabudowy, stanowiący po roku 1985 rezerwę na rozwój miasta.

W latach 60-tych XX wieku na terenie obejmującym przedmiotową działkę brak było miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Skoro jednak

z zapisu w/w planu z 22 stycznia 1973 r. wynika, że teren przedmiotowej działki nr 289/5 obr. [...] to teren upraw rolnych, to tym samym w latach 60-tych działka ta była terenem upraw rolnych, co uniemożliwiało zabudowę.

WINB zaznaczył, że z analizy przeznaczenia terenu, na którym został usytuowany przedmiotowy obiekt budowlany pełniący funkcję rekreacyjno-wypoczynkową oraz funkcję gołębnika wynika, że w planach zagospodarowania przestrzennego obowiązujących na tym obszarze nie przewidziano tego typu zabudowy. Teren ten nie był i nie jest przeznaczony pod zabudowę takiego rodzaju, zatem zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 37 ust. 1 pkt 1 P.b. uzasadniające nakazanie jego rozbiórki.

Końcowo organ wyjaśnił, że K. Z. jest zarządcą przedmiotowego obiektu, ponieważ z przedmiotowego obiektu korzysta, utrzymuje go i remontuje. Żaden z pozostałych współwłaścicieli działki nie wykazał zainteresowania przedmiotowym obiektem. Nadto wobec tego, że obiekt nie jest on trwale związany

z gruntem nie ma zastosowania zasada superficies solo cedit.

WINB wskazał na konieczność zreformowania decyzji organu I instancji

z uwagi na brak podania w sentencji decyzji dokładnych wymiarów przedmiotu postępowania.

Odnosząc się do zarzutów odwołania organ podał, że nie mają wpływu na sposób rozstrzygnięcia. Wyjaśnił też, że organ I instancji podejmował działania

w celu ustalenia czy przedmiotowy obiekt budowlany został wybudowany na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, jednak takich dokumentów nie odnaleziono.

Skargę na powyżej opisaną decyzję do WSA w Rzeszowie złożył K. Ć., wnosząc o jej uchylenie w części nakazującej rozbiórkę przedmiotowego obiektu oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Kwestionowanej decyzji skarżący zarzucił naruszenie przepisów mające wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

- art. 61 § 4 K.p.a. poprzez brak jasnego wskazania wszczęcia postępowania

w sprawie nakazu rozbiórki;

- art. 104 § 1 i § 2 K.p.a. poprzez wydanie jednej decyzji, rozstrzygającej dwa postępowania, a w konsekwencji naruszenie art. 10 § 1, art. 79 § 1, art. 9 K.p.a.;

- art. 10 § 1 i art. 79 § 1 i 2 K.p.a. poprzez nieprawidłowe zawiadomienie stron postępowania, czym uniemożliwiono im udział w postepowaniu, w tym współwłaścicielki budynku H. Z.;

- art. 7 i art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. poprzez brak dokładnego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego i brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, w tym brak wyjaśnienia do jakiego użytku był przeznaczony obiekt oraz brak jasnego określenia na podstawie jakich przepisów została wydana decyzja;

- art. 9, art. 11 i art. 107 § 3 K.p.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie podstaw wydania decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu.

Skarżący zarzucił także naruszenie art. 29 ust. 1 pkt 2, ewentualnie pkt 2a P.b. poprzez jego niezastosowanie a w konsekwencji błędne przyjęcie, że przedmiotowy obiekt wymaga pozwolenia na budowę.

W przypadku uznania właściwego zastosowania przepisów z daty zakończenia budowy obiektu, skarżący podniósł zarzut naruszenia § 4 ust. 1 pkt 5 i 6 rozporządzenia Przewodniczącego Komitetu Budownictwa, Urbanistyki i Architektury z 27 lipca 1961 r. w sprawie państwowego nadzoru nad budową, rozbiórką i utrzymaniem obiektów budowlanych budownictwa powszechnego (Dz. U. z 1961 r. nr 38, poz. 197) poprzez jego niezastosowanie, w sytuacji gdy obiekt nie wymagał pozwolenia na budowę.

W rozwinięciu zarzutów skargi skarżący zarzucił brak jednoznacznego ustalenia właściciela przedmiotowego obiektu. Nadto Prezydent M. [...]

w piśmie z [...] maja 2015 r. nie stwierdził kategorycznie, że co do przedmiotowego budynku nie wydano pozwolenia na budowę. Według jego wiedzy takie pozwolenie było wydane i dysponował nim jego ojciec. Podkreślił, że obiekt został wybudowany w dacie, kiedy nie obowiązywał żaden mpzp, a zatem wbrew twierdzeniom organu, nie może naruszać ustaleń mpzp. Zdaniem skarżącego zarówno w trakcie zakończenia budowy, jak i obecnie przedmiotowy obiekt nie wymagał pozwolenia na budowę.

W odpowiedzi na skargę WINB wniósł jej oddalenie z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu kwestionowanego rozstrzygnięcia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Sądy administracyjne, jak stanowi art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2017 r., poz. 2188) sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza z kolei art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302), zwanej dalej "P.p.s.a.", według którego sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W ramach kontroli legalności sąd stosuje przewidziane prawem środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 P.p.s.a.).

W świetle art. 145 § 1 i 3 P.p.s.a. uwzględnienie skargi, w odniesieniu do decyzji i postanowień wydanych w postępowaniu uregulowanym przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego i przepisami ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, następuje przez: 1) uchylenie decyzji lub postanowienia w całości lub w części, 2) stwierdzenie nieważności decyzji lub postanowienia w całości lub w części, 3) uchylenie decyzji lub postanowienia w całości lub w części albo stwierdzenie nieważności decyzji lub postanowienia w całości lub w części w przypadkach, o których mowa w art. 145 § 1 pkt 1 i 2, i umorzenie postępowania administracyjnego; 4) stwierdzenie wydania decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa.

Z mocy art. 145 § 1 P.p.s.a. sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności lub niezgodności z prawem, gdy dotknięte są naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 K.p.a. lub w innych przepisach.

Przeprowadzona według powyższych kryteriów kontrola legalności zaskarżonej decyzji wykazała, iż skarga zasługuje na uwzględnienie, chociaż zasadniczo z przyczyn, które Sąd wziął pod uwagę z urzędu.

Zaznaczyć należy, że wskazany na wstępie obowiązek kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem obejmuje także zbadanie, czy organ administracji ponownie rozpoznający sprawę po wyroku sądu administracyjnego wypełnił powinność wynikająca z art. 153 P.p.s.a. Zgodnie bowiem z brzmieniem powyższego przepisu ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. W judykaturze powszechnie przyjmuje się, że ocena wyrażona w orzeczeniu sądu wiąże w sprawie tak długo, jak długo wyrok nie zostanie uchylony w trybie określonym przez prawo bądź nie ulegnie zmianie stan prawny będący podstawą orzekania.

Materiał aktowy rozpoznawanej sprawy wykazuje, że zanim zapadła zaskarżona decyzja z dnia [...] stycznia 2018 r. ([...]) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z dnia 30 maja 2017 r. sygn. akt II SA/Rz 156/17 uchylił decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2016 r. ([...]), utrzymującą w mocy decyzję PINB z dnia [...] października 2016 r. ([...]) nakazującą K. Z. wykonać rozbiórkę obiektu budowlanego usytuowanego na działce nr 289/5 obr. [...], przy ul. [...] w R. We wskazanym wyroku Sąd uznał, że ustalenia dokonane zaskarżoną decyzją są niepełne, a więc przy jej wydaniu naruszone zostały przepisy postępowania, tj. art. 7, art. 77, art. 107 § 3 i art. 136 K.p.a. w stopniu, który mógł się przełożyć na wynik sprawy. Wskazał na konieczność wyjaśnienia przeznaczenia przedmiotowego obiektu, a także kwestii adresata decyzji rozbiórkowej (czy skarżący jest wyłącznym właścicielem, współwłaścicielem czy zarządcą przedmiotowego obiektu), a ponadto wskazał na brak w aktach sprawy zaświadczenia Prezydenta Miasta [...] o przeznaczeniu przedmiotowej działki w m.p.z.p., które pozwoliłoby na zweryfikowanie ustaleń Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego i brak wskazania w decyzji jakim oznaczeniem w m.p.z.p. określono teren przedmiotowej działki.

Lektura akt administracyjnych i uzasadnienie zaskarżonej decyzji z dnia [...] stycznia 2018 r. prowadzi do wniosku, że w postępowaniu poprzedzającym jej wydanie organ odwoławczy wywiązał się z obowiązków wynikających z powołanego wyżej orzeczenia Sądu (II SA/Rz 156/17), pozostającego pod ochroną art. 153 P.p.s.a.

Przede wszystkim nie budzi jakichkolwiek wątpliwości Sądu, że prowadząc ponownie postępowanie organ odwoławczy ustalił adresata decyzji, tj. prawidłowo przyjął, iż decyzje należy skierować do K. Z., jako zarządcy przedmiotowego obiektu. Obiekt ten, usytuowany na działce nr 289/5 będącej współwłasnością K. Z. w ½ cz., B. Z. i H. Z. oboje po ¼ cz., jest użytkowany wyłącznie przez K. Z. (utrzymuje go i remontuje), a pozostali współwłaściciele działki nie wykazują żadnego zainteresowania tym obiektem (jak również prowadzonym wobec niego postępowaniem przez organy nadzoru budowlanego).

Orzekając ponownie organ odwoławczy wyjaśnił również przeznaczenie przedmiotowego obiektu. Według ustaleń organu w przedmiotowym obiekcie, o wymiarach 4,28m x 2,62m i wysokości 2,19m znajdują się dwa pomieszczenia. W jednym z nich znajdują się narzędzie ogrodnicze, a także krzesło, stół i wersalka, w drugim pomieszczeniu – drewniane półki wydzielone stalowymi kratami, gdzie znajdują się gniazda gołębi, a także narzędzie: nożyce spalinowe, nożyce do żywopłotu. Obiekt ten nie jest trwale związany z gruntem (nie posiada fundamentów) i nie jest wyposażony w żadne instalacje, a zatem pełni funkcję rekreacyjno – wypoczynkową oraz funkcję gołębnika.

W tym miejscu wypada również wskazać, że nie są kwestyjne ustalenia organu (już z wcześniejszego postępowania) co do terminu wykonania przedmiotowego obiektu (lata 60 – te XX wieku), jak i faktu realizacji tegoż obiektu w warunkach samowoli budowlanej (skarżący nie przedłożył pozwolenia na budowę), co skutkowało trafnym przyjęciem za podstawę rozstrzygnięcia sprawy przepisów Prawa budowlanego z 1974 r. w zw. z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane.

Zgodnie z art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego z 1974 r. obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującego w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce albo przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń, gdy właściwy organ administracji stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część: 1) znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę, lub 2) powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia.

Przepisami o planowaniu przestrzennym, o których mowa w cyt. wyżej art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r. w zw. z art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r., zgodnie z przywołaną przez organ odwoławczy uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 grudnia 2013 r., II OPS 2/13, są przepisy obowiązujące w dacie orzekania przez organy administracji, z tym, że w postępowaniu w przedmiocie nakazania przymusowej rozbiórki należy uwzględnić także przeznaczenie terenu, na którym powstał obiekt budowlany, od daty jego budowy.

Respektując powyższe stanowisko, a jednocześnie wskazania wynikające z wyroku tut. Sądu (II SA/Rz 156/17) organ odwoławczy uzupełnił postępowanie dowodowe w zakresie wskazanym w tym wyroku. Dokonane ustalenia przedstawione zostały szczegółowo w uzasadnieniu skarżonej decyzji, stąd ich tu ponowienie nie jest konieczne. Wskazać jednak należy, że w latach 60 – tych XX wieku teren działki nr 289/5 był terenem upraw rolnych, nie był objęty planem zagospodarowania przestrzennego (nie było takiego planu). Nadto z informacji nadesłanej przez Prezydenta Miasta [...] (pismo z dnia [...] września 2017 r., nr [...]) wynika, że wspomniana działka znajduje się na obszarze objętym MPZP nr [...] "Wzgórza [...]" przy AL. [...] w R. (uchwała Rady Miasta [...] Nr [...] z dnia [...] lipca 2005 r. opubl. Dz. Urz. Woj. [...] Nr [...], poz. [...]) oznaczonym symbolem 7MN – teren przeznacza się pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną wolnostojącą lub bliźniaczą oraz niezbędne urządzania infrastruktury technicznej.

W świetle przeznaczenia terenu obejmującego działkę nr 289/15 w powołanym wyżej MZPZ Nr [...] oraz ustaleń co do przedmiotowego obiektu usytuowanego na tej działce – pełni funkcję rekreacyjno – wypoczynkową oraz funkcję gołębnika – według organu odwoławczego zasadą jest nakazanie rozbiórki w myśl art. 37 ust. 1 pkt 1 cyt. wyżej. W ocenie Sądu, pogląd ten nie jest trafny i tym samym nie zasługuje na akceptację.

Otóż zebrany w sprawie materiał dowodowy, m.in. zdjęcia przedmiotowego obiektu pozwalają zasadnie przyjąć, iż jest to w rzeczywistości obiekt gospodarczy (z dwoma pomieszczeniami), skoro znajduje się w nim głównie sprzęt ogrodniczy, jak np. nożyce do cięcia żywopłotu, łopata, widły i inne narzędzia, a także półki z gniazdami gołębi).

Znajdująca się w tym obiekcie wersalka, jedno krzesło i skrzynia przykryta materiałem (nazwana stołem) w żaden sposób nie może przesądzać – mając na uwadze również rozmiary tego obiektu (niewielkie) – o spełnianiu przez niego funkcji rekreacyjno-wypoczynkowej. Jeśli nawet służy doraźnemu wypoczynkowi skarżącego, przy wykonywaniu zajęć gospodarczych na działce i przy gołębiach (gołębniku) to nie jest okoliczność stanowiąca wystarczającą podstawę do uznania iż sporny obiekt spełnia wspomnianą wyżej funkcję (w istocie sklasyfikowana jako rekreacyjno-wypoczynkowy). W przekonaniu Sądu jest to obiekt gospodarczy. W konsekwencji też błędne było przyjęcie przez organ odwoławczy, iż przedmiotowy obiekt narusza ustalenia obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego, tj. MPZP Nr [...] "Wzgórza [...]". W terenie przeznaczonym pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną wolnostojącą lub bliźniaczą oraz niezbędne urządzenia infrastruktury technicznej, usytuowanie obiektu gospodarczego nie narusza ustaleń planu i w rezultacie nie może być mowy, że spełnione zostały przesłanki do wydania nakazu rozbiórki w myśl art. 37 ust. 1 pkt 1 cyt. wyżej. Wydanie zatem zaskarżonej decyzji nastąpiło z naruszeniem wspomnianego wyżej przepisu, co uzasadnia jej usunięcie z obrotu prawnego.

Reasumując, Sąd stwierdził istnienie przesłanki przewidzianej w art. 105 § 1 K.p.a. i na podstawie art. 145 § 3 P.p.s.a. orzekł jak w pkt I wyroku.

O kosztach postępowania Sąd orzekł zgodnie z art. 200, art. 205 § 1 P.p.s.a.