Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1554/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2009-11-30 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6074 Przekształcenie użytkowania wieczystego w prawo własności
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 1 ust. 1,  art. 5
journal: Dz.U. 2004 nr 208 poz 2128
law: Ustawa z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa - tekst jednolity
article: art. 28,  art. 138 par. 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 145 par. 1 lit.  a i c,  art. 152,  art. 200
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Dargas (spr.) Sędziowie WSA Daniela Kozłowska WSA Gabriela Nowak Protokolant Anna Jurak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 listopada 2009 r. sprawy ze skargi A. [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] września 2007 r. nr [...] w przedmiocie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz A. [....] kwotę [...] ([....]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] września 2007 r., nr [...] po rozpatrzeniu odwołania A. [...] w W. na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 kpa umorzyło postępowania odwoławcze od decyzji Starosty P. z dnia [...] maja 2007 r., nr [...] o przekształceniu na rzecz dotychczasowych użytkowników wieczystych R. i K. W. prawa użytkowania wieczystego w prawo własności na zasadach wspólności ustawowej, nieruchomości stanowiącej własność Skarbu Państwa, oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] o pow. [...] m2, uregulowanej w KW Nr [...] prowadzonej przez Sąd Rejonowy w P. Wydział [...], położonej w P., gmina [...].

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazano, że Starosta P. decyzją z dnia [...] maja 2007 r., nr [...] orzekł o przekształceniu na rzecz R. i K. W. przysługującego im prawa użytkowania wieczystego gruntu nieruchomości stanowiącej działkę o numerze ewidencyjnym [...] o pow. [...] m2 położoną w P. gm. [...] w prawo jego własności na zasadach wspólności ustawowej. Za przekształcenie prawa ustalono opłatę w wysokości [...] zł płatną w terminie 14 dni od uprawomocnienia się decyzji na wskazane konto A. [...] w W. Odwołanie od powyższej decyzji wniosła A. [...] w W. kwestionując wysokość ustalonej w decyzji opłaty.

W wyniku rozpoznania odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. umorzyło postępowania odwoławcze. W ocenie Kolegium odwołująca się A. nie posiada przymiotu strony, gdyż nie może wykazać w tej sprawie swego interesu prawnego, a więc nie przysługuje jej od w/w decyzji środek zaskarżenia w formie odwołania. Decyzja Starosty P. zdaniem Kolegium powinna zostać przesłana A. [...] tylko do wiadomości.

Skargę na powyższą decyzję wniosła A. [...] w W., w której zarzuciła naruszenie art. 28 kpa poprzez błędne ustalenie braku przymiotu strony skarżącej oraz art. 5 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa i wnosiła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty P. W uzasadnieniu skargi wskazano, że przedmiotowa nieruchomość wchodzi w skład Zasobu [...] na podstawie prawomocnej decyzji Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 1994 r. , sprostowanej postanowieniem z dnia [...] marca 1996 r. nr [...]. Zdaniem strony skarżącej nieruchomość została nieprawidłowo wyceniona, gdyż operat szacunkowy został sporządzony błędnie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 21 maja 2008 r. w sprawie sygn. akt I SA/Wa 1778/07 stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji. W ocenie Sądu została ona wydana z naruszeniem przepisów o właściwości, gdyż organem właściwym do rozpoznania odwołania A. winien być Wojewoda [...] a nie Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Poglądu tego nie podzielił Naczelny Sąd Administracyjny i wyrokiem z dnia 13 sierpnia 2009 r., sygn. akt I OSK 1135/08 uchylił wyrok Sądu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie wskazując Samorządowe Kolegium Odwoławcze jako organ właściwy do rozpoznania odwołania A.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego – art. 1 ust. 1 i art. 5 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa (Dz. U. z 2004 r., Nr 208, poz. 2128 ze zm.) oraz naruszeniem art. 28 i art. 138 § 1 pkt 3 kpa.

Spór w rozpoznawanej sprawie sprowadza się do oceny, czy skarżącej A. [...] przysługuje status strony w postępowaniu administracyjnym w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości nr [...] położonej w P. gm.[...], pozostającej w zasobie [...].

Zgodnie z art. 28 kpa stroną postępowania jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowania albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Ugruntowany jest pogląd zarówno w orzecznictwie, jak i doktrynie, że interes prawny legitymujący stronę postępowania wywodzi się z praw materialnego i musi to być interes danego podmiotu (B. Adamiak, J. Borkowski "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz" wydanie 8, C.H. Beck, Warszawa 2006 r., s. 230). Z mocy art. 29 kpa stronami mogą być zarówno osoby fizyczne jak i prawne, a gdy chodzi o państwowe i samorządowe jednostki organizacyjne i organizacje społeczne również jednostki nie posiadające osobowości prawnej.

W ocenie Sądu skarżąca A. [...] posiada własny interes prawny w niniejszej sprawie, wywodzący się z przepisów prawa materialnego, zatem przysługuje jej status strony postępowania. Zgodnie z art. 5 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa. Skarb Państwa powierza A. wykonywanie prawa własności i innych praw rzeczowych na jego rzecz w stosunku do mienia, o którym mowa w art. 1 i art. 2. Zatem w odniesieniu do powierzonego jej mienia państwowego A. jest jednostką organizacyjną Skarbu Państwa reprezentującą go. Posiada zatem status strony postępowania, którego przedmiotem jest mienie wchodzące w skład zasobu.

Jak wynika z art. 5 ust. 2 ustawy, a także z orzecznictwa A. [...] wykonuje uprawnienia właściciela (Skarbu Państwa) na zasadach określonych w ustawie z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa i korzysta z takich samych uprawnień jak każdy właściciel (por. wyrok NSA z dnia 18 lutego 1994 r. sygn. akt II SA 241/92, ONSA 1995/2/67; wyrok NSA z dnia 2 czerwca 1997 sygn. akt I SA 1335/95, ONSA 1998/2/59). A. występuje w obrocie prawnym samodzielnie, wykonując w imieniu własnym prawa Skarbu Państwa do powierzonego jej mienia.

Z przepisów art. 12 i 13 ust. 1 powołanej wyżej ustawy wynika, że mienie Skarbu Państwa, o którym mowa w art. 1 i 2 tej ustawy przejęte w trybie niniejszej ustawy tworzy zasób [...], którym dysponuje A.

Sąd zauważa, że przedstawione wyżej regulacje prawne zostały w niniejszej sprawie zupełnie pominięte. Co prawda Kolegium w odpowiedzi na skargę przyznało, iż A. [...] wykonywała w przedmiotowej sprawie uprawnienia właścicielskie Skarbu Państwa ale nie odniosło się i nie uzyskało dla potrzeb niniejszej sprawy wskazanej przez skarżącą decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 1994 r. i oceny czy decyzja ta jest ostateczna i czy rzeczywiście potwierdza przejście przedmiotowej nieruchomości do zasobu własności [...]. W ponownie prowadzonym postępowaniu odwoławczym Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. winno zatem zgromadzić dowód w postaci ostatecznej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 1994 r. i rozpoznać zarzuty podniesione w odwołaniu.

W świetle powyższych okoliczności należy uznać, iż zaskarżona decyzja umarzająca postępowanie odwoławcze jako zainicjowane przez podmiot nie będący stroną zapadła z naruszeniem wskazanych na wstępie przepisów.

Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 lit. a i c, art. 152 i 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.