Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA 3452/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2004-10-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Skarżony organ: Minister Kultury
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Mazur (spr.) Sędzia NSA Otylia Wierzbicka Asesor WSA Tomasz Wykowski Protokolant Danuta Gorzelak - Maciak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 października 2004 r. sprawy ze skargi A. D. na postanowienie Ministra Kultury z dnia [...] lipca 2003 r. Nr [...] w przedmiocie uzgodnienia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające go postanowienie organu I instancji.


UZASADNIENIE

IV SA 3452/03

U Z A S A D N I E N I E

Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2003 r. nr [...] [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków w L. na podstawie art. 106 k.p.a, art. art. 4 pkt 1, 5 pkt 1, 8 ust. 1 pkt 3 i ust. 2 ustawy z dnia 5 lutego 1962 r. o ochronie dóbr kultury / tj. Dz. U. z 1999 r. nr 98, poz. 1150 ze zm. /, Art. 40 ust. 4 pkt 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym / tj. Dz. U. z 1999 r. nr 15, poz. 139 ze zm. / nie uzgodnił projektu decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu na budowę budynku mieszkalnego na działkach nr nr [...] i [...] położonych w G. W uzasadnieniu postanowienia podano, że teren inwestycji położony jest: "w obszarze oznaczonym symbolem [...] - tereny usług kultury, zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej oraz zieleni parkowej. Zespół architektoniczno-krajobrazowy w G. położony w strefie ścisłej ochrony konserwatorskiej powiększonej o obszary- elementy kompozycji krajobrazowej wzgórza oznaczonej na rysunku planu. Obowiązuje zakaz podziału na działki. Realizację nowej zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej dopuszcza się wyłącznie za zgodą i na warunkach Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków. Pozostałe warunki wg § 11 pkt 1" przedstawionym w I etapie zmian miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego Gminy P., uchwalonego uchwałą nr [...] Rady Gminy P. z dnia [...] września 2002 r. Zdaniem organu I instancji przedmiotowe zamierzenie inwestycyjne będzie sprzeczne z ustaleniami planu albowiem naruszy chronione relacje przestrzenne i widokowe, pomniejszając w znaczny sposób znaczenie kościoła i otaczającego wzgórza w układzie przestrzennym / kościół utraci charakter dominanty/ oraz wprowadzi kolejny obiekt dysharmonijny w obrębie wzgórza zakłócający powiązania widokowe kościoła z otwartymi terenami [...]. Tymczasem ustalenia planu w § 11 pkt 1 przewidują usunięcie takich obiektów. Dlatego też mając powyższe na uwadze nie jest możliwa lokalizacja budynku mieszkalnego na terenie wskazanym przez inwestora.

Postanowieniem z dnia [...] lipca 2003 r. nr [...] Minister Kultury po rozpatrzeniu odwołania A. D. od w/w decyzji na podstawie art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu postanowienia Minister Kultury stwierdził, że zamierzenie inwestycyjne jest sprzeczne z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz z zasadami ochrony konserwatorskiej, byłoby ono niepożądaną ingerencją w kompozycję przestrzenną zespołu architektoniczno-krajobrazowego G. Planowany obiekt stałby się niekorzystnym elementem w lokalnym układzie założenia architektonicznego i przestrzennego, niezharmonizowanym z istniejącym otoczeniem.

Skargę do sądu administracyjnego na powyższą decyzję złożył A. D. zarzucając naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. polegające na przyjęciu, iż budowa parterowego budynku mieszkalnego wśród kilkunastometrowych drzew i już istniejących budynków na wzgórzu kościelnym przysłoni widok kościoła parafialnego w G. Zdaniem skarżącego ustalenia miejscowego planu zagospodarowania terenu dotyczące nieruchomości, gdzie ma być zlokalizowana inwestycja dopuszczają możliwość budowy domu mieszkalnego po uzgodnieniu z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków, i odmowa, co do zasady uzgodnienia inwestycji nie znajduje uzasadnienia w ustaleniach planu. Mając powyższe na uwadze skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia organu I instancji.

W odpowiedzi na skargę Minister Kultury podtrzymał swoją dotychczasową argumentację i wniósł o oddalenie skargi. Ponadto podniesiono, iż zgodnie z art. 42 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym celem decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu jest dokonanie oceny, czy zamierzona inwestycja jest zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i czy spełnione są warunki zabudowy i zagospodarowania przestrzennego wynikające z przepisów szczególnych. Zdaniem Ministra Kultury ochroną na podstawie ustawy o ochronie dóbr kultury objęte jest między innymi zapewnienie dobrom kultury warunków trwałego zachowania. W przedmiotowej sprawie takiej ochronie będzie podlegało zachowanie właściwej ekspozycji przestrzennej i dostosowanie architektury formy i funkcji obiektu do wartości stanowiących o właściwym zakomponowaniu przestrzeni G. Tymczasem planowany obiekt stałby się niekorzystnym elementem w lokalnym układzie założenia architektonicznego i przestrzennego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do regulacji art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1271/ sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwy sąd administracyjny na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 /.

Skarga jest zasadna.

Zaskarżone w niniejszej sprawie postanowienie zostało wydane na podstawie art. 106 k.p.a., który przewiduje współdziałanie organów administracyjnych wynikające z konkretnej normy prawa materialnego. W rozpatrywanej sprawie organy administracji działały w oparciu o przepis art. 40 ust.4 pkt 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym i ich zadaniem była ocena zgodności zamierzenia inwestycyjnego z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego z uwzględnieniem przepisów ustawy z dnia 15 lutego 1962 r. o ochronie dóbr kultury /Dz.U. z 1999 r. Nr 98, poz. 1150 ze zm./. Zakres kompetencji organu współdziałającego jest określony właściwościami w zakresie których ma zająć stanowisko. Jest to, więc działanie o charakterze pomocniczym niemające samodzielnego bytu prawnego. Przedmiotowa sprawa już po raz drugi jest rozpoznawana przez sąd administracyjny. W poprzednim orzeczeniu z dnia 17 września 2002 r. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, w jakim kierunku powinny zmierzać czynności służb konserwatorskich ażeby zbadać zgodność planowanego zamierzenia inwestycyjnego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Faktem jest, iż przy ponownym rozpoznaniu sprawy przez organy konserwatorskie zmienił się plan zagospodarowania przestrzennego, jednakże zarówno poprzedni plan, jaki i aktualny dopuszczają na obszarze planowanego zamierzenia inwestycyjnego lokalizację budynków mieszkalnych za zgodą i na warunkach określonych przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków. W tym zakresie służby konserwatorskie uprawnione są przy uzgadnianiu lokalizacji do takiego wskazania jej warunków, zwłaszcza, co do kształtu budynku, jego usytuowania by nie dopuścić do naruszenia chronionych dóbr kultury. Natomiast odmowa, co do zasady uzgodnienia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu a wręcz stwierdzenie, że przedmiotowa inwestycja nie może być realizowana nie znajduje odzwierciedlenia w treści planu, gdyż jak wyżej wskazano na tym terenie dopuszczalna jest zabudowa mieszkaniowa.

Organ administracji ponownie rozpoznający sprawę jest związany oceną prawną wyrażoną w orzeczeniu sądu /art. 30 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym i aktualnie art. 153 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi/. W przedmiotowej sprawie faktycznie zmienił się plan zagospodarowania przestrzennego, jednakże ustalenia, co do możliwości zabudowy mieszkaniowej i ochrony konserwatorskiej w zasadzie się nie zmieniły a mimo to organy nadal odmawiają uzgodnienia, co do zasady i nie uzasadniają swojego stanowiska w dostateczny sposób. Przypomnieć należy ponownie, iż organy konserwatorskie są związane ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego uzgadniając decyzje o warunkach zabudowy i zagospodarowania przestrzennego i nie mogą zmieniać ustaleń planu stwierdzając wbrew jego zapisom, iż na działkach wskazanych przez inwestora niedopuszczalna jest zabudowa mieszkaniowa.

Rozpoznając ponownie sprawę służby konserwatorskie, jeżeli mają zastrzeżenia, co do kształtu lub usytuowania budynku muszą to konkretnie przedstawić w taki sposób ażeby inwestycja była zgodna z planem. Należy również nadmienić, iż bardziej szczegółowa kontrola służb konserwatorskich będzie miała miejsce podczas następnego etapu inwestycyjnego a mianowicie wydawania decyzji o pozwoleniu na budowę i zatwierdzeniu projektu budowlanego gdzie również niezbędne będzie badanie zgodności zamierzenia inwestycyjnego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, iż organy administracyjne nie ustaliły istotnych okoliczności w sprawie, czym naruszyły treść art. 7, art. 77 k.p.a. Ponadto sporządzone uzasadnienie nie odpowiada wymogom, które przewiduje art. 107 § 3 k.p.a. gdyż nie odnosi się do istoty niniejszego postępowania a mianowicie ustalenia wg zakresu właściwości zgodności zamierzonego zadania inwestycyjnego z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego w trybie art. 106 k.p.a.

Dlatego też mając powyższe na uwadze Sąd uchylił zaskarżone postanowienie i poprzedzające go postanowienie organu I instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o Postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz.1270/. Na podstawie art. 153 w/w ustawy przedstawiona ocena prawna i wskazania, co do dalszego postępowania wiążą organ przy ponownym rozpoznaniu sprawy.