Wyrok NSA, sygn. akt III SA 2737/01
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 2003-09-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Powołane przepisy: article: art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. d, art. 5, art. 13
journal: Dz.U. 1989 nr 4 poz. 23
law: Ustawa z dnia 31 stycznia 1989 r. o opłacie skarbowej.
Teza: Zgodnie z art. 1 ust. 1 lit. "d" ustawy z dnia 31 stycznia 1989 r. o opłacie skarbowej /Dz.U. nr 4 poz. 23 ze zm./ opłacie skarbowej podlegają zezwolenia wydawane na wniosek zainteresowanego. Z art. 5 tej ustawy wynika natomiast, że obowiązek podatkowy w przypadku zezwoleń powstaje w momencie wydania zezwolenia, a nie jego wykorzystania. Art. 13 ustawy o opłacie skarbowej regulujący instytucję zwrotu opłaty nie przewiduje jej zwracania w sytuacji, gdy podmiot otrzymujący zezwolenie z przyczyn gospodarczych nie wykorzystał przewidzianych w nim limitów.

TEZY

Zgodnie z art. 1 ust. 1 lit. "d" ustawy z dnia 31 stycznia 1989 r. o opłacie skarbowej /Dz.U. nr 4 poz. 23 ze zm./ opłacie skarbowej podlegają zezwolenia wydawane na wniosek zainteresowanego. Z art. 5 tej ustawy wynika natomiast, że obowiązek podatkowy w przypadku zezwoleń powstaje w momencie wydania zezwolenia, a nie jego wykorzystania. Art. 13 ustawy o opłacie skarbowej regulujący instytucję zwrotu opłaty nie przewiduje jej zwracania w sytuacji, gdy podmiot otrzymujący zezwolenie z przyczyn gospodarczych nie wykorzystał przewidzianych w nim limitów.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Spółki z o.o. "P." na decyzję Izby Skarbowej w W. z dnia 23 sierpnia 2001 r. (...) w przedmiocie odmowy zwrotu opłaty skarbowej - oddala skargę.


UZASADNIENIE

W dniu 2.04.2001 r. Drugi Urząd Skarbowy W.-Ś. otrzymał przekazany przez Ministerstwo Gospodarki wniosek Spółki "P." o zwrot części opłaty skarbowej zapłaconej od wydanych spółce dwóch zezwoleń na hurtowy obrót alkoholem w latach 1999-2000 oraz fotokopie zezwoleń i dowodu uiszczenia opłaty skarbowej. Żądanie zwrotu opłaty skarbowej w kwocie 40.475 zł spółka uzasadnia okolicznością, iż nie wykorzystała w pełni ustalonego tymi zezwoleniami limitu wielkości obrotu wyrobami spirytusowymi.

Z akt sprawy wynika, że w dniu 16.12.1998 r. Spółka "P." uzyskała zezwolenie Ministra Gospodarki (...) na prowadzenie w 1999 r. na terenie kraju obrotu hurtowego wyrobami spirytusowymi o zawartości powyżej 18 procent alkoholu oraz winami importowanymi o zawartości 22 procent alkoholu, przy ustalonej wielkości obrotu hurtowego wyrobami spirytusowymi: 500 tys. litrów 100 procentowymi. Od uzyskanego zezwolenia spółka zapłaciła opłatę skarbowa w kwocie 36900 zł. Ponadto w dniu 29.12.1999 r. spółka uzyskała zezwolenie (...) na hurtowy obrót w 2000 r. takimi samymi wyrobami spirytusowymi i przy ustaleniu takiego samego limitu sprzedaży, uiszczając opłatę skarbową w kwocie 40.950 zł.

Po rozpatrzeniu tego wniosku Drugi Urząd Skarbowy W.-Ś. decyzją z dnia 18.05.2001 r. odmówił zwrotu opłaty skarbowej w kwocie 40.475 zł.

Powołując przepis art. 13 ustawy z dnia 31 stycznia 1989 r. o opłacie skarbowej w uzasadnieniu decyzji stwierdził, że opłata skarbowa od uzyskanych zezwoleń uiszczona została w prawidłowej wysokości. Fakt, że firma nie wykorzystała limitu określonego w zezwoleniach nie stanowi żadnej z wymienionej w tym przepisie przesłanek uzasadniających zwrot opłaty skarbowej.

Spółka złożyła w terminie odwołanie od decyzji Urzędu. Ponawiając żądanie zwrotu opłaty skarbowej w kwocie 40.475 zł, poza argumentami przedstawionymi we wniosku wyjaśniła, że minimalne wykorzystanie limitu sprzedaży wyrobów spirytusowych w latach 1999-2000 wynikało z przyczyn niezależnych do spółki /działalność wielkich hurtowni oraz supermarketów/.

Przytoczone w odwołaniu argumenty nie przekonały Izby Skarbowej w W., która decyzją z dnia 23.08.2001 r. utrzymała w mocy decyzję organu I instancji, podzielając jej motywy.

W skardze na powyższą decyzję Spółka z o.o. "P." podniosła, iż mimo że od 10 lat prowadzi ona dystrybucję hurtową wyrobami spirytusowymi, w 1999 i w 2000 r. wypracowała ona wynik ujemny, co spowodowane było czynnikami zewnętrznymi, niezależnymi od Spółki.

Zdaniem strony skarżącej przepisy dotyczące opłaty skarbowej od zezwoleń na obrót napojami alkoholowymi pozbawione są podstaw prawnych, nie uwzględniają one rzeczywistych możliwości podmiotów zajmujących się tym obrotem, a skoro narzucone limity nie zostały wykorzystane to logiczna ich interpretacja prowadzić powinna do uznania praw strony skarżącej w zakresie żądania zwrotu nadpłaconej opłaty skarbowej.

W ocenie spółki zaskarżona decyzja Izby Skarbowej w W. pozostaje w sprzeczności z art. 5 Kodeksu cywilnego.

Odpowiadając na skargę Izba Skarbowa w W. wniosła o jej oddalenie nie znajdując podstaw do zmiany zajętego w sprawie stanowiska.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przede wszystkim wskazać trzeba, że kompetencje Naczelnego Sądu Administracyjnego obejmują kontrolę legalności tj. zgodności z prawem zaskarżonych do Sądu aktów /art. 21 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym - Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ a nie kontrolę zasadności i racjonalności rozwiązań przyjętych w przepisach powszechnie obowiązującego prawa.

W tej sytuacji nie mógł Naczelny Sąd Administracyjny uwzględnić tych zarzutów skargi, które w istocie stanowiły krytykę zasad ustalania limitów wielkości obrotu wyrobami spirytusowymi oraz zasad poboru opłaty skarbowej od zezwoleń na obrót napojami alkoholowymi określonych w par. 30 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 9 grudnia 1994 r. w sprawie opłaty skarbowej /Dz.U. nr 136 poz. 705 ze zm./.

Kontrolując zaś legalność zaskarżonej do Sądu decyzji, mocą której odmówiono stronie skarżącej zwrotu opłaty skarbowej w kwocie 40.475 zł, nie dopatrzył się Naczelny Sąd Administracyjny aby decyzja ta naruszała prawo. Z akt sprawy wynika bowiem, że spółka "P." uiściła opłatę skarbowa od uzyskanych zezwoleń na obrót wyrobami spirytusowymi zgodnie z zasadami określonymi w art. 1 ust. 1 lit. "d" ustawy z dnia 31 stycznia 1989 r. o opłacie skarbowej /Dz.U. nr 4 poz. 23 ze zm./ oraz par. 30 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 9 grudnia 1994 r. w sprawie opłaty skarbowej /Dz.U. nr 136 poz. 705 ze zm./. Powołana ustawa o opłacie skarbowej wyraźnie określała przy tym /art. 5 pkt 3/, że obowiązek uiszczenia opłaty skarbowej od zezwolenia powstawał z chwilą jego wydania.

W tej sytuacji orzekające organy obu instancji miały wszelkie podstawy faktyczne i prawne do uznania, że żądanie strony skarżącej z dnia 15.11.2000 r. dotyczące zwrotu opłaty skarbowej uiszczonej od uzyskanych zezwoleń, motywowane niewykorzystaniem limitu określonego w zezwoleniach na prowadzenie obrotu wyrobami spirytusowymi nie może być uwzględnione.

Stanowisko takie zgodne jest z brzmieniem art. 13 powołanej wcześniej ustawy o opłacie skarbowej, który przewiduje zwrot opłaty skarbowej od zezwoleń tylko w przypadku, gdy uiszczono ja nienależnie, w wysokości wyższej od należnej, gdy nie dokonano czynności urzędowej oraz gdy nie wydano właściwego dokumentu /ust. 1 pkt 2/.

Podkreślić również trzeba, że w sprawach dotyczących opłaty skarbowej - przepis art. 5 Kc, na który powołuje się strona skarżąca w skardze, nie znajduje zastosowania.

Mając to na uwadze na podstawie art. 27 ust. 1 powołanej wcześniej ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym orzeczono, jak w sentencji.