Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt I SA/Bd 195/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2018-05-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6531 Dotacje oraz subwencje z budżetu państwa, w tym dla jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne: Oświata
Skarżony organ: Prezydent Miasta
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 90 ust. 30c
journal: Dz.U. 2016 poz 1943
law: Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty - tekst jedn.
article: art. 168
journal: Dz.U. 2017 poz 59
law: Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Mirella Łent Sędziowie: sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz sędzia WSA Urszula Wiśniewska (spr.) Protokolant: starszy sekretarz sądowy Stanisława Majkut po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 maja 2018 r. sprawy ze skargi F. L. na czynność Prezydenta Miasta z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie nieuwzględnienia w planie finansowym gminy dotacji dla ośrodka oddala skargę


UZASADNIENIE

Pismem z dnia [...]. Prezydent Miasta, powołując się na treść art. 90 ust. 2g ustawy z dnia 7 września 1991r. o systemie oświaty (Dz. U. 2017r. poz. 2198 ze zm., dalej: "u.s.o."), poinformował F. L., prowadzącą Ośrodek [...] we [...], że nie wyraża zgody na udzielenie dotacji na 2018r. Organ podał, że Ośrodek został zarejestrowany w dniu [...]., w związku z czym nie było możliwości ujęcia wychowanków Ośrodka w Systemie Informacji Oświatowej na dzień [...]. Wobec powyższego ośrodek nie został uwzględniony w planie finansowym dotacji Gminy Miasto [...] na 2018r.

W skardze na czynność Prezydenta Miasta strona wniosła

o stwierdzenie bezskuteczności zaskarżonej czynności w całości oraz uznanie skarżącej za uprawnioną do otrzymywania dotacji na rzecz Ośrodka [...] we [...] od dnia [...]. Zaskarżonej czynności zarzuciła naruszenie: art. 70 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997r. (Dz. U. Nr 78 poz. 483 ze zm., dalej: "Konstytucja") poprzez uniemożliwienie działalności niepublicznej placówki tj. Ośrodka [...] we [...] od dnia [...]. i udziału jej w finansowaniu przez władze publiczne; art. 90 ust. 1a, ust. 3a

i ust. 3ac u.s.o. poprzez ich niezastosowanie; art. 15, art. 29 ust. 1, art. 30 i art. 33

ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 27 października 2017r. o finansowaniu zadań oświatowych (Dz. U. z 2017r., poz. 2203 ze zm., dalej: "u.f.z.o."), poprzez ich niezastosowanie; art. 33 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 95 ust. 2 u.f.z.o. poprzez zastosowanie warunku określonego w art. 33 ust. 1 pkt 2 tejże ustawy w przypadku, gdy zgodnie

z art. 95 ust. 2 tej ustawy warunek taki nie powinien być stosowany; oraz art. 90 ust. 2g u.s.o. poprzez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie.

W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że w 2017 roku podjęła działania zmierzające do założenia Ośrodka [...] we [...] i w tym celu złożyła do organu wniosek z dnia [...]. o wpisanie do ewidencji szkół i placówek niepublicznych tejże placówki, będącej jednostką systemu oświaty, o której mowa w art. 2 pkt 7 ustawy z dnia 14 grudnia 2016r. Prawo oświatowe (Dz. U. z 2017r. poz. 59 ze zm., dalej: "u.p.o."). Jednocześnie, działając w oparciu o obowiązujący wówczas stan prawny wynikający z art. 90 ust. 1a

i ust. 3a u.s.o. strona podała organowi w dniu [...]. planowaną liczbę uczniów zamieszczoną we wniosku o udzielenie dotacji na rok 2018. Podanie organowi do dnia 30 września roku poprzedzającego rok udzielenia dotacji, planowanej liczby dzieci lub planowanej liczby wychowanków, o których mowa odpowiednio w przepisie art. 90 ust. 1a, ust. 3a i ust. 3ac u.s.o. powinno skutkować otrzymaniem odpowiedniej dotacji. Zdaniem skarżącej, ustawodawca w tych wskazanych przepisach nie uzależnił tej podstawowej przesłanki przekazania dotacji od jakichkolwiek jeszcze innych warunków. Takich innych warunków nie zawiera również uchwała Nr XXVI/161/2016 Rady Miasta Włocławek z dnia 28 grudnia 2016r. w sprawie trybu udzielania

i rozliczania dotacji dla szkół i placówek publicznych, placówek i szkół niepublicznych

o uprawnieniach szkół publicznych z budżetu miasta Włocławek oraz trybu i zakresu kontroli prawidłowości pobrania i wykorzystania dotacji (Dz. Urz. Woj. Kuj.-Pom.

z 2017r. poz. 121 i 4170). Warunków takich nie zawiera także ustawa z dnia

27 października 2017r. o finansowaniu zadań oświatowych.

W konsekwencji, zdaniem skarżącej, zaskarżona czynność z dnia [...]. nie ma żadnego umocowania w obowiązujących przepisach prawa. Wprawdzie w treści art. 33 ust. 1 pkt 2 u.f.z.o. ustawodawca uzależnił przekazanie dotacji od warunku przekazania przez organ prowadzący danych do systemu informacji oświatowej według stanu na dzień 30 września roku bazowego, jednakże zgodnie

z przepisem art. 95 ust. 2 tej ustawy, warunek ten nie ma jeszcze żadnego zastosowania.

Skarżąca podniosła, że bezspornym jest, iż wpis Ośrodka [...] we [...] do ewidencji, o której mowa

w art. 168 ust. 1 u.p.o. uzyskała z dniem [...]., jednakże żaden przepis prawa nie stanowi, aby przy nowo zakładanej placówce informacja

o planowanej liczbie uczniów/wychowanków poprzedzona była uzyskaniem wpisu do ewidencji. W ocenie skarżącej, bez wątpienia przekazanie dotacji może być dokonane na istniejącą jednostkę. Rozpoczęcie działalności przedmiotowej placówki - zgodnie

z wpisem - określone zostało na dzień [...]. i od tego dnia placówka powinna otrzymywać dotację, bowiem - zgodnie z art. 33 ust. 1 u.f.z.o. - strona, jako organ prowadzący, podała informację o planowanej liczbie dzieci/wychowanków w dniu [...]., spełniając ustawowy wymóg podania tej informacji do dnia

30 września. Organ zatem posiadał już na dzień [...]. wszelkie niezbędne informacje i dokumenty, aby mógł być dokonany wpis do ewidencji, o której mowa

w art. 168 ust. 1 u.p.o., jak również, aby w planie finansowym dotacji Gminy Miasto [...] na 2018r. Ośrodek [...] we [...] został ujęty. Dokonanie zaś w dniu [...]. wpisu tego ośrodka do prowadzonej przez organ ewidencji, o której mowa w art. 168 ust. 1 u.p.o. oraz złożenie wniosku o udzielenie dotacji na rok 2018 w dniu [...]. zobowiązywały organ do zaplanowania takiej dotacji w projekcie budżetu Gminy Miasto [...] na 2018r. Skarżąca zaznaczyła, że nawet od dnia [...]. organ miał spory zapas czasu, aby w projekcie budżetu na 2018r. ująć taką dotację, albowiem zgodnie z art. 238 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2017r. poz. 2077 ze zm.), dalej: "u.f.p.", zarząd jednostki samorządu terytorialnego sporządza i przedkłada projekt uchwały budżetowej do dnia 15 listopada roku poprzedzającego rok budżetowy.

Końcowo, skarżąca podkreśliła, że pracownicy organu wprowadzali ją w błędne przekonanie, że, ze względu na dokonany dopiero w dniu [...]. wpis do ewidencji, nie jest możliwe otrzymywanie dotacji od dnia [...]., ale dopiero od dnia [...]., chyba że organ wyrazi na to zgodę w trybie art. 90 ust. 2g u.s.o. Zaznaczyła, że w piśmie z dnia [...]. w żaden sposób, nawet dorozumiany, nie oświadczyła, że wycofuje swój wniosek o udzielenie dotacji na rok 2018. Na poparcie swojej argumentacji powołała wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 18 października 2017r. w sprawie o sygn. akt

I SA/Bd 830/17.

W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta wniósł o jej oddalenie. Organ podał, że Fundacja w dniu [...]. złożyła wniosek o wpisanie do ewidencji szkoły/placówki niepublicznej Ośrodka [...] we [...]. Po dokonaniu analizy przedłożonych dokumentów, organ w dniu [...]. poinformował w pierwszej kolejności

w formie ustnej pełnomocnika Fundacji, a następnie pismem z dnia [...].

o braku kompletu dokumentów niezbędnych do rejestracji Ośrodka w postaci opinii Kuratora Oświaty. Przedmiotowa opinia w formie elektronicznej została przesłana przez Kujawsko-Pomorskiego Kuratora Oświaty do Prezydenta Miasta w dniu

[...]. tj. w piątek po godz. 14-tej, a zatem po obowiązującym w Urzędzie Miasta [...] czasie pracy. Natomiast za pośrednictwem operatora pocztowego przedmiotowa opinia została przesłana przez Kuratora w dniu [...]. Skarżąca, jako strona postępowania, przedłożyła wskazaną opinię dopiero przy piśmie z dnia [...]. Mając na względzie powyższe, Prezydent Miasta niezwłocznie po przedłożeniu przez pełnomocnika skarżącej brakującej pozytywnej opinii Kujawsko-Pomorskiego Kuratora Oświaty, w dniu [...]. dokonał rejestracji Ośrodka [...] we [...]. Jako datę rozpoczęcia działalności Ośrodka, wskazano zgodnie z wnioskiem Skarżącej, dzień [...].

Organ wskazał, że analizując wniosek o udzielenie dotacji na rok 2018 stwierdził, że wniosek jest niekompletny, bowiem jak wynika z Części A - Dane przedszkola/punktu przedszkolnego/szkoły/placówki oświatowej/placówki oświatowej specjalnej, skarżąca nie dokonała wpisu: daty i numeru wpisu szkoły lub placówki do ewidencji szkół i placówek niepublicznych prowadzonej przez Prezydenta Miasta. Wobec tego organ dokonał oceny merytorycznej wniosku i ustalił, że placówka nie została zarejestrowana w ewidencji szkół i placówek niepublicznych Prezydenta Miasta. Organ w tym zakresie podkreślił, że z wnioskiem

o przyznanie dotacji może wystąpić osoba prowadząca publiczną/niepubliczna szkołę

w terminie do dnia 30 września. Natomiast, jak wynika z akt sprawy, na dzień

[...]. skarżąca nie posiadała statusu osoby prowadzącej szkołę, ponieważ do ewidencji szkół i placówek niepublicznych prowadzonych przez Prezydenta Miasta wpisana została dopiero w dniu [...].

Odpowiadając na zarzuty skarżącej organ zaznaczył, że w związku z wnioskiem strony o wpis do ewidencji szkoły/placówki niepublicznej jak i wnioskiem o udzielenie dotacji na rok 2018, podejmował na bieżąco wiele działań mających na celu wyjaśnienie stanu faktycznego i prawnego, jaki powstał na skutek braku wpisu do ewidencji szkół/placówek prowadzonej przez Prezydenta Miasta. Powyższe skutkowało m.in. złożeniem przez skarżącą w dniu [...]. nowego wniosku

o udzielenie na pięcioro dzieci dotacji na rok 2018. Mając na względzie powyższe, zdaniem Prezydenta Miasta, niezasadne są zarzuty zawarte w skardze.

Organ nie zgodził się ze stanowiskiem, że złożenie wniosku o dotację do dnia

30 września powinno skutkować otrzymaniem odpowiedniej dotacji. Otrzymanie dotacji, jak wynika m.in. z powołanej uchwały będącej aktem prawa miejscowego, dotyczy tych placówek, które do 30 września roku poprzedzającego rok budżetowy, w którym ma być udzielona dotacja złożą wniosek. Taki wniosek powinien być kompletny, tj. także ze wskazaniem nadania numeru wpisu i daty dokonania wpisu. Przepisy prawa nie stanowią, że jest możliwość składania wniosku o planowanej liczbie uczniów placówki

w kolejnym roku budżetowym przed rejestracją placówki. W załączniku nr 1 do uchwały nr XXVTI/161/2016 Rady Miasta Włocławek z dnia 28 grudnia 2016r., dotyczącym planowanej liczby uczniów jednoznacznie wskazano, jakie informacje powinny być przedłożone w momencie przekazywania planowanej liczby uczniów.

Organ zaznaczył, że planując budżet gminy na kolejny rok nie można planować wydatków związanych z dotacją dla uczniów nieistniejącej (tj. nie wpisanej do ewidencji) placówki, a zatem niezasadny jest zarzut, że organ zobowiązany był do zaplanowania dotacji w projekcie budżetu Gminy Miasto [...] na rok 2018 w przypadku zarejestrowania skarżącej w dniu [...]. W ocenie organu, pozbawionym zasadności jest również stwierdzenie skarżącej, że na dzień [...]. organ posiadał wszelkie niezbędne informacje i dokumenty, przekazane przez skarżącą osobiście czy też bezpośrednio przez inne organy. W dniu [...]. (piątek) po godzinie 14.00 do Wydziału Edukacji wpłynął jedynie fax do wiadomości Prezydenta Miasta informujący o pozytywnej opinii, ale w myśl przepisów prawa nie była to opinia dostarczona przez osobę ubiegającą się o rejestrację. Kurator Oświaty nie jest stroną w sprawie i nie jest zobowiązany do dostarczenia takiej opinii do organu rejestrującego.

Zdaniem organu, niezasadny jest również zarzut, że brak dotacji przekazanej przez organ samorządu terytorialnego uniemożliwia zagwarantowaną przez art. 70 Konstytucji działalność placówek niepublicznych. W tym zakresie organ wskazał, że

z punktu widzenia prawa, od momentu daty rozpoczęcia działalności placówki tj. od dnia [...]. nie ma żadnych przesłanek uniemożliwiających jej działalność. Dotacja nie jest podstawą ani jedynym kryterium działalności placówki niepublicznej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona czynność nie narusza prawa. Badając przedmiotową sprawę według art. 146 ustawy z dnia

30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

(Dz. U. z 2017r. poz. 1369 ze zm. dalej jako "p.p.s.a.") Sąd nie znalazł podstaw do stwierdzenia bezskuteczności czynności.

Skarżąca stoi na stanowisku, że składając na dzień [...]. informację o planowanej liczbie uczniów/wychowanków pomimo braku uzyskania wpisu do ewidencji o którym stanowi art. 168 ust. 1 u.p.o. uzyskała prawo do otrzymania dotacji od [...].

Prezydent Miasta wskazuje natomiast, że uzyskanie dotacji

w terminie wskazanym we wniosku nie jest możliwe, gdyż wnioskodawca nie był podmiotem prowadzącym szkołę ponieważ do ewidencji szkół i placówek niepublicznych prowadzonych przez Prezydenta Miasta skarżąca wpisana została w dniu [...].

Rację w tym sporze przygnać należy organowi.

W pierwszej kolejności wskazać należy, że w sprawie zastosowanie miały przepisy ustawy z dnia 07 września 1991 r. o systemie oświaty oraz ustawy z dnia

14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2017r. Organ nie mógł więc naruszyć wskazanych w skardze przepisów ustawy z dnia 27 października 2017r. o finansowaniu zadań oświatowych (Dz. U. 2017 poz. 2203) bowiem ustawa ta weszła w życie z dniem 01 stycznia 2018.

Zgodnie z art. 90 ust. 3ac u.o.s.o. niepubliczne przedszkola, inne formy wychowania przedszkolnego, szkoły podstawowe, szkoły ponadpodstawowe, poradnie psychologiczno-pedagogiczne oraz ośrodki, o których mowa w art. 2 pkt 7 ustawy - Prawo oświatowe, które prowadzą zajęcia rewalidacyjno-wychowawcze, otrzymują na każdego uczestnika tych zajęć dotację z budżetu odpowiednio gminy lub powiatu

w wysokości nie niższej niż kwota przewidziana na takiego uczestnika zajęć rewalidacyjno-wychowawczych w części oświatowej subwencji ogólnej odpowiednio dla gminy lub powiatu, pod warunkiem że osoba prowadząca niepubliczne przedszkole, inną formę wychowania przedszkolnego, szkołę, ośrodek lub poradnię poda organowi właściwemu do udzielenia dotacji informację o planowanej liczbie uczestników zajęć rewalidacyjno-wychowawczych nie później niż do dnia 30 września roku poprzedzającego rok udzielenia dotacji. Przepisy ustawy o systemie oświaty nie zawierają określenia pojęcia osoby prowadzącej niepubliczną placówkę , poradnię psychologiczno-pedagogiczną. Zgodnie natomiast z art. 168 ust. 1 u.p.o. osoby prawne i osoby fizyczne mogą zakładać szkoły i placówki niepubliczne po uzyskaniu wpisu do ewidencji prowadzonej przez jednostkę samorządu terytorialnego obowiązaną do prowadzenia odpowiedniego typu publicznych szkół i placówek. Nie może zatem budzić wątpliwości, że prowadzenie placówek niepublicznych jest możliwe dopiero po uzyskaniu wymienionego wyżej wpisu.

Zgłoszenie to winno zawierać m.in. oznaczenie osoby zamierzającej prowadzić szkołę lub placówkę – art. 168 ust. 4 pkt 1 u.p.o. Wpis do ewidencji ma to znaczenie, iż po dokonaniu zgłoszenia do ewidencji zamiaru prowadzenia placówki niepublicznej organ dokonuje sprawdzenia, czy warunki określone w art. 168 ust. 4 u.s.o. zostały spełnione. Tylko bowiem pozytywna weryfikacja warunków określonych w art. 168 ust. 4 u.p.o. pozwala na dokonanie nie tylko wpisu do ewidencji placówki niepublicznej, ale również daje gwarancję właściwego zaplanowania w budżetach kwoty dotacji na ten cel. Nieracjonalne byłoby bowiem i niezgodne z zasadami tworzenia budżetu, planowanie dotacji dla placówek oświatowych, co do których nie jest pewne czy rozpoczną działalność, wobec braku weryfikacji np. podmiotu który zamierza prowadzić ta placówkę, typu i rodzaju szkoły czy placówki, miejsca prowadzenia placówki, warunków prowadzenia szkoły, kwalifikacji pracowników itp.

W ocenie Sądu, wbrew twierdzeniom zawartym w skardze, złożenie w terminie do 30 września roku poprzedzającego roku udzielenia dotacji, wniosku o dotacje

i podanie informacji o planowanej liczbie uczniów ( art. 90 ust.3ac u.o.s.o.), nie jest jedynym warunkiem którego spełnienie jest konieczne dla udzielenia dotacji. Konieczne jest również bowiem wypełnienie warunków określonych w art. 168 ust. 4 i ust. 7 u.p.o. których skutkiem jest wpis do ewidencji prowadzonej przez jednostki samorządu terytorialnego. Jednostka samorządu terytorialnego dokonuje wpisu do ewidencji

w ciągu 30 dni od daty zgłoszenia oraz z urzędu doręcza zgłaszającemu zaświadczenie o wpisie do ewidencji – art. 168 ust. 9 u.p.o. Powyższe zaświadczenie o wpisie do ewidencji zawiera m.in. osobę prawną lub fizyczną prowadzącą szkołę lub placówkę – art. 168 ust. 11 pkt. 4 u.p.o. Tak więc dopiero po dokonaniu wpisu do ewidencji prowadzonej przez jednostki samorządu terytorialnego, osoby prawne czy osoby fizyczne zamierzające prowadzić placówki niepubliczne uzyskują status osoby prowadzącej daną placówkę. Podkreślić w tym miejscu należy, że nie oznacza to, iż osoba ta musi być osobą faktycznie prowadzącą niepubliczną placównkę. Wskazuje na to choćby brzmienie art. 168 ust. 4 pkt 2 u.p.o., według którego zgłoszenie do ewidencji winno zawierać m.in. określenie daty rozpoczęcia funkcjonowania placówki.

Zdaniem tut. Sądu powyższe uregulowania upoważniają do stwierdzenia, iż osoba prowadząca placówkę niepubliczną, która jest uprawniona do ubiegania się

o dotację, to osoba która uzyskała wpis placówki do ewidencji prowadzonej przez jednostkę samorządu terytorialnego, a więc osoba która wypełniła warunki do prowadzenia placówki niepublicznej określone w ustawie prawo oświatowe (takie też stanowisko było prezentowane na tle poprzednio obowiązującej regulacji tj. art. 82 ustawy o systemie oświaty np. Mateusz Pilich - komentarz do art.82 ustawy o systemie oświaty – Lex).

Tym samym niezasadna jest wykładnia art. 90 ust. 2ac u.s.o. wskazana przez Skarżącą, iż dla uzyskania dotacji wystarczające jest spełnienie warunku podania organowi właściwemu do udzielania dotacji planowanej liczbę uczniów nie później niż do dnia 30 września roku poprzedzającego rok udzielania dotacji. W świetle przywołanych przepisów koniecznym jest również aby podmiot, który z takim wnioskiem występuje by zarejestrowany jako osoba prowadząca placówkę niepubliczną we właściwej ewidencji prowadzonej przez jednostkę terytorialną. W tym miejscu tut. Sąd chciałby wskazać, że taki sam pogląd został zaprezentowany przez NSA w wyroku

z dnia 08 marca 2016r. sygn. akt II GSK 2212/14. Przywołany wyrok zapadł co prawda na tle art. 90 ust. 2b i art. 82 u.o.s.o. ale merytorycznie dotyczył również kwestii podmiotu uprawnionego do złożenia wniosku o dotację oświatową.

Nie jest sporne, iż w stanie niniejszej sprawy Skarżąca złożyła w dniu [...]. wniosek o udzielenie dotacji na rok 2018 dla Ośrodka [...] we [...]. Niekwestionowane było również to, że wpis do ewidencji prowadzonej przez Prezydenta Miasta Ośrodek uzyskał w dniu [...]. Wobec powyższych niespornych ustaleń nie może być kwestionowane, że na dzień [...]. Skarżąca nie posiadała statusu osoby prowadzącej niepubliczną placówkę a tym samym brak było podstaw do pozytywnego rozpoznania wniosku o datację.

Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.

H. Adamczewska – Wasilewicz M. Łent U. Wiśniewska