Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 342/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2022-07-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art.34
journal: Dz.U. 2020 poz 1427
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zbigniew Romała, Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń (spr.), Sędzia WSA Irena Wesołowska, , , po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 13 lipca 2022 r. sprawy ze skargi W.N. na postanowienie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 31 grudnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów dotyczących prowadzonego postępowania egzekucyjnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 31 grudnia 2021 r. nr 100300/71/2021-RED-10092, Zakład Ubezpieczeń Społecznych działając na podstawie art. 138 § 2 w zw. z art. 127 § 2 i art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2021 poz. 735 ze zm., dalej "k.p.a.") oraz art. 34 § 3 w zw. z art. 17 § 1 i art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. 2020 poz. 1427 ze zm., dalej "u.p.e.a."), po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał w mocy postanowienie z dnia 10 listopada 2021 r., którym oddalono zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej prowadzonej na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 16 czerwca 2021 r. od nr [...] do nr [...] oraz [...].

Stan sprawy przedstawia się następująco:

Wobec W. N. (dalej: "skarżący") prowadzone jest administracyjne postępowanie egzekucyjne zmierzające do wyegzekwowania składek na ubezpieczenie społeczne za okres od stycznia 2020 r. do stycznia 2021 r. oraz składek na ubezpieczenie zdrowotne za okres od stycznia 2020 r. do lutego 2021 r.

W dniu 9 kwietnia 2021 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Gdańsku (dalej: "Zakład", "organ") wystawił upomnienia o nr od [...] do [...] określające wysokość zadłużenia z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenie społeczne za okres od stycznia 2020 r. do stycznia 2021 r. oraz składek na ubezpieczenie zdrowotne za okres od stycznia 2020 r. do lutego 2021 r.

Następnie w dniu 16 czerwca 2021 r. Zakład, działając jako wierzyciel, wystawił tytuły wykonawcze o nr [...] do [...] oraz o nr [...].

Na podstawie zawiadomień o zajęciu wynagrodzenia za pracę z dnia 18 czerwca 2021 r. nr od [...] do nr [...], organ dokonał zajęcia wynagrodzenia za pracę wypłacanego przez dłużnika zajętej wierzytelności B. sp. z o.o. z siedzibą w P. Tytuły wykonawcze wraz z zawiadomieniem o zajęciu prawa majątkowego skarżący odebrał w dniu 6 lipca 2021 r.

Pismem z dnia 10 lipca 2021 r. W. N. złożył zarzuty w sprawie egzekucyjnej na podstawie art. 33 § 2 ust. 1 i 5 u.p.e.a., podnosząc zarzut nieistnienia obowiązku i wygaśnięcie obowiązku w całości lub w części, a także art. 33 § 2 pkt 2c w zw. z art. 27 pkt 11 u.p.e.a.

Postanowieniem z dnia 10 sierpnia 2021 r. nr [...], Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił uwzględniania zarzutów zgłoszonych na postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie przedmiotowych tytułów wykonawczych.

Zdaniem organu, skarżący jako płatnik składek podjął działalność gospodarczą na własne ryzyko i odpowiedzialność, powinien zdawać sobie sprawę z tego, że obowiązek opłacania składek jest nierozerwalnie związany z faktem prowadzenia działalności, a nie z osiąganymi z tego tytułu dochodami. Wraz z rozpoczęciem prowadzenia działalności gospodarczej ciąży na stronie obowiązek opłacania należności z tytułu składek za okres trwania ubezpieczenia, w określonej wysokości i w określonym terminie. Obowiązek ten należy wykonywać bez uprzedniego wezwania przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych.

W przedmiotowej sprawie niepodważalnym jest fakt, że skarżący nie opłacił między innymi całości należności z tytułu składek na obowiązkowe ubezpieczenia społeczne za okres od stycznia 2020 r. do lutego 2021 r. oraz ubezpieczenie zdrowotne, przez co stał się dłużnikiem organu. Obowiązkiem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych było wszczęcie postępowania egzekucyjnego, które ma na celu wyegzekwowanie należności. W interesie organu leży jak najszybsze wyegzekwowanie należności objętych postępowaniem egzekucyjnym.

Po dokonaniu analizy stanu konta skarżącego Zakład stwierdził, że łączna zaległość za nieopłacone składki na obowiązkowe ubezpieczenie społeczne za okresy od czerwca 2006 r. do lipca 2021 r. wynoszą: należność główna: 121.118,46 zł, odsetki na dzień 3 sierpnia 2021 r.: 67.482 zł, koszty egzekucyjne: 4.748,30 zł, koszty upomnienia: 1.445 zł.

Zgodnie z powyższym stanem zadłużenia, wpłaty z sierpnia 2020 r., września 2020 r. oraz marca 2020 r. zostały zaksięgowane na najstarsze zaległości wynikające z nieopłacania obowiązkowych składek na ubezpieczenie społeczne.

Organ podkreślił, że zgodnie z Rozporządzeniem Rady Ministrów z 21 września 2017 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu postępowania w sprawach rozliczania składek, do których poboru jest zobowiązany Zakład Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2017 r. poz. 1831) od 1 stycznia 2018 r. zmieniły się zasady opłacania i rozliczania składek do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Wpłaty za dany miesiąc dokonuje się jednym przelewem na przyznany każdemu płatnikowi numer rachunku składkowego (NRS). Wpłaty te są zaliczane w pierwszej kolejności na zadłużenie składkowe, a dopiero po jego uregulowaniu - na poczet bieżących należności.

W stanie prawnym obowiązującym do 31 grudnia 2017 r. płatnik składek, nawet jeżeli miał zadłużenie, mógł zadecydować, że wpłata z tytułu składek, której dokonuje na jeden z czterech rachunków w Zakładzie (ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i FGŚP, FEP) ma zostać zaliczona na poczet bieżących, a nie zaległych należności. W tym celu używał kodu literowego "S", a Zakład nie mógł z tytułu takiej wpłaty pokrywać przeterminowanych należności składkowych płatnika, co znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądowym. Od dnia 1 stycznia 2018 r. płatnik nie ma już wpływu na okres należności, który pokryje dokonana przez niego wpłata. W sytuacji, gdy na koncie płatnika figuruje zaległość, wpłata z tytułu składek zostanie z urzędu zaliczona najpierw na pokrycie najstarszej należności. Wpłaty bieżące, co do zasady, będą regulowane dopiero po spłaceniu całego zadłużenia. Wpłaty w części przypadającej na poszczególne fundusze będą podlegać zaliczeniu na należności z tego tytułu, począwszy od należności o najwcześniejszym terminie płatności (tj. w pierwszej kolejności będzie pokrywane najstarsze zadłużenie danego funduszu). Ewentualne nadpłaty składek na danym funduszu zostają zaliczone na poczet należności na pozostałe fundusze. Kolejność pokrywania należności na poszczególne fundusze zależy od tego, na którym z nich wystąpiła nadwyżka.

Zakład podkreślił, że skarżący po odebraniu upomnienia, był świadomy niepełnego uregulowania swojego zadłużenia. W otrzymanym upomnieniu został bowiem poinformowany, że nieopłacenie należności we wskazanym terminie 7 dni od doręczenia upomnienia będzie skutkowało wszczęciem postępowania egzekucyjnego. Pouczono również stronę, że w przypadku wszczęcia egzekucji będą stosowane środki egzekucyjne i powstanie obowiązek zapłaty kosztów egzekucyjnych, a tym samym zadłużenie zostanie zwiększone.

W ocenie organu tytuły wykonawcze zawierają dane wskazane w art. 27 u.p.e.a. oraz są wystawione przez wierzyciela zgodnie ze wzorami stanowiącymi załącznik do Rozporządzenia Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej w sprawie wzorów tytułów wykonawczych stosowanych w egzekucji administracyjnej z dnia 12 stycznia 2021 r. (Dz.U. z 2021 r. poz. 176, dalej: "rozporządzenie") w brzmieniu uwzględniającym rozporządzenie zmieniające z 29 kwietnia 2021 r. (Dz.U. z 2021 r. poz. 838). Wierzyciel nie ma prawnej ani technicznej możliwości ingerowania w ich treść ani w ich formę, gdyż jako państwowa jednostka organizacyjna jest zobowiązana do działania w granicach i na podstawie powszechnie obowiązującego prawa.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych wskazał, że zajęcie prawa majątkowego zostało dokonane na podstawie art. 19 § 4 w zw. z art. 72 u.p.e.a. w brzmieniu obowiązującym na dzień wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Koszty egzekucyjne zostały ustalone na podstawie art. 64 i następne u.p.e.a. również w brzmieniu obowiązującym na dzień wszczęcia postępowania egzekucyjnego.

Organ zważył także, że czym innym jest dochodzenie należności przez państwową jednostkę organizacyjną jaką jest Zakład Ubezpieczeń Społecznych na poszczególne fundusze celowe, a czymś innym jest ułatwienie płatnikom i zobowiązanym rozliczania się i przekazywania środków do Zakładu. Wprowadzenie od 1 stycznia 2018 r. dla każdego płatnika składek indywidualnego numeru rachunku składkowego (NRS) został wprowadzony dla ułatwienia prowadzenia działalności gospodarczej. Składki, które do tej pory były przekazywane na 3 lub 4 różne rachunki bankowe można opłacić jednym przelewem na swój numer rachunku składkowego (NRS).

Postanowieniem z dnia 5 października 2021 r. nr 100300/71/2021-RED-7905, Zakład Ubezpieczeń Społecznych, po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, uchylił postanowienia Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 10 sierpnia 2021 r. nr 100300/71/2020-RED-6439, którym oddalono zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Zdaniem organu przywołane przez skarżącego argumenty stanowią nowe okoliczności sprawy, do których rozpatrzenia niezbędne jest uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości, gdyż wierzyciel nie miał możliwości odniesienia się do twierdzeń skarżącego.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych postanowieniem z dnia 10 listopada 2021 r. nr 100300/71/2021-RED-8827, odmówił uwzględniania zarzutów zgłoszonych na postępowanie egzekucyjne. Organ powielił treść uzasadnienia postanowienia z dnia 10 sierpnia 2021 r. i wskazał, że wnioski zarówno papierowe jak i elektroniczne są rozpatrywane w oparciu o te same regulacje prawne. W objaśnieniach dotyczących sporządzania tytułu wykonawczego nie wprowadzono minimalnej ani maksymalnej ilości bloków w części "D" określającej dochodzone odrębnie należności pieniężne. Tym samym zgodne z prawem jest korzystanie przez wierzyciela obecnie posiadanego oprogramowania i nie ma podstaw do kwestionowania i oceniania technicznych możliwości posiadanych przez wierzyciela. Nie zachodzi także dowolność w kształtowaniu wzoru tytułu wykonawczego wobec strony jako dłużnika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Taki sam wzór jest stosowany wobec wszystkich dłużników wierzyciela.

Organ wskazał także, że jedynie naliczanie odsetek od nieopłaconych w terminie należności obiektywnie należy uznać za formę sankcji stosowanej w celu przymuszenie dłużnika do działania zgodnego z obowiązującym prawem. Naliczanie kosztów egzekucyjnych jest formą rekompensaty pokrywającą koszty podejmowanych czynności przez organ egzekucyjny. Przymusowe dochodzenie należności obiektywnie generuje koszty dla organu egzekucyjnego. Natomiast utracenie przez stronę prawa do ubezpieczenia zdrowotnego jest naturalną konsekwencją nieopłacenia należności z tytułu składek na to ubezpieczenie, w żadnym zakresie nie jest stosowaną wobec skarżącego formą sankcji. Z samej konstrukcji systemu ubezpieczeń wynika, że brak opłacania składki pozbawia korzyści uzyskiwanych z jej opłacania. Analogicznie, nie opłacając składki na ubezpieczenie społeczne strona pozbawia się za nieopłacone okresy ubezpieczenia społecznego - w tym ubezpieczenia od ryzyka jakim jest niemożność osiągania dochodów z uwagi na wiek (ubezpieczenie emerytalnego). Jest to konsekwencja zaniechań skarżącego, a nie działań wierzyciela.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych postanowieniem z dnia 31 grudnia 2021 r. znak [...], utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji, którym oddalono zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej na podstawie tytułów wykonawczych z dnia 16 czerwca 2021 r. [...] do nr [...] oraz [...].

W uzasadnieniu, po przytoczeniu stanu faktycznego sprawy oraz przepisów prawnych, wskazano, że organ pierwszej instancji ustosunkował się w wydanym postanowieniu do zarzutów skarżącego.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższe rozstrzygnięcie złożył W. N., wnosząc o uchylenie w całości decyzji Dyrektora Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, zarzucając organowi:

1) bezczynność w rozumieniu art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a., poprzez niedotrzymanie terminu jednego miesiąca na załatwienie sprawy, wymagającej przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, wyznaczonego w art. 35 § 3 k.p.a., w zw. z art. 18 u.p.e.a. w zw. z doręczeniem skanu postanowienia nieopatrzonego kwalifikowanym podpisem elektronicznym osoby je podpisującej,

2) przewlekłość prowadzonego postępowania w rozumieniu art. 37 § 1 pkt 2 k.p.a., poprzez niedotrzymanie ostatecznego terminu dwóch miesięcy na załatwienie sprawy, wyznaczonego w art. 35 § 3 k.p.a., w zw. z art. 18 u.p.e.a.,

3) naruszenie art. 36 k.p.a. w zw. z art. art. 35 § 3 k.p.a. oraz art. 18 u.p.e.a., poprzez niedoręczenie w wyznaczonym terminie postanowienia o konieczności przedłużenia terminu załatwienia sprawy zgodnie z przywołanym przepisem prawa,

4) niezgodne z prawem przypisanie sobie uprawnień do samodzielnego przedłużania terminów załatwienia sprawy ponad te określone w art. 35 § 3 k.p.a., w związku z art. 18 u.p.e.a., co w sposób jednoznaczny narusza zasady państwa praworządnego,

5) naruszenie zasad prowadzenia postępowania administracyjnego poprzez doręczenie za pomocą środków komunikacji elektronicznej skanu wydanego postanowienia, niepodpisanego kwalifikowanym podpisem elektronicznym co jest wymogiem art. 393 k.p.a. w zw. z art.18 u.p.e.a.,

6) poprzez doręczenie skanu postanowienia i celowe przedłużanie terminu załatwienia sprawy, a tym samym naruszenie art. 35 § 1 i 2 k.p.a., w zw. z art.18 u.p.e.a., pomimo faktu, że znane były organowi z urzędu fakty i dowody świadczące o prowadzeniu postępowania egzekucyjnego będącego przedmiotem wydanego postanowienia niezgodnie z przepisami i literą prawa,

7) naruszenie zasad prowadzenie postępowania administracyjnego poprzez dopuszczenie do rozpatrzenia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy przez osobę, która z mocy przepisu art. 24 § 1 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. winna być od tego odsunięta, albowiem kierowana przez nią jednostka organizacyjna brała udział w rozpoznaniu sprawy w pierwszej instancji,

8) naruszenie zasady legalizmu wyrażonej art. 6 k.p.a. i art. 8 k.p.a. w zw. z art. 8 u.p.e.a., oraz art. 7 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej i poprzez swoje działanie wydanie przyzwolenia na łamanie przepisów prawa przez organ egzekucyjny i wadliwe tym samym określenie statusu prawnego prowadzonego postępowania egzekucyjnego będącego przedmiotem wydanego postanowienia Zakładu Ubezpieczeń Społecznych;

9) niezastosowanie się poprzez wydanie swojego postanowienia do zasady określonej w art. 7a k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. i naruszenie tym samym praw skarżącego jako podatnika oraz zasad państwa praworządnego wynikających z treści wskazanych powyżej przepisów prawa,

10) nieuznawanie konieczności stosowania w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym wzorca tytułu egzekucyjnego zgodnego z określonym w Rozporządzeniu Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej z dnia 12 stycznia 2021 r. - w sprawie wzorów tytułów wykonawczych stosowanych w egzekucji administracyjnej, co stanowi wymóg formalnoprawny wyrażony w art. 26 § 1 i § 2 u.p.e.a.,

11) celowe naruszenie zasady zaufania obywateli do państwa wyrażonej w art. 8 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez lakoniczność i celowo niewielką wartość pod względem merytorycznym wyjaśnień przedstawionych w wydanym postanowieniu,

12) celowe naruszenie zasady informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych wyrażonej w art. 9 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez lakoniczność i celowe pomijanie odpowiedzi na sformułowane wnioski w wydanym postanowieniu,

13) celowe naruszenie prawa strony do wypowiedzi i pełnego uczestnictwa w prowadzonym postępowaniu wyrażonej w art. 10 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a., poprzez używanie sformułowań bliskich obraźliwym i sugerujących ułomność intelektualną, co jest zaprzeczeniem profesjonalizmu ze strony skarżonego organu i podlega zgodnie z posiadaną przeze mnie wiedzą odpowiedzialności prawnej.

W związku z powyższym skarżący wniósł o:

- uchylenie w całości doręczonego postanowienia Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz poprzedzającego go postanowienia, jako wydanych z naruszeniem zasad prowadzenia postępowań administracyjnych i wycofanie ich z obrotu prawnego,

- natychmiastowe zakończenie prowadzonego postępowania egzekucyjnego w stosunku do wynagrodzenia za pracę i poinformowania o tym fakcie pracodawcy,

- bezzwłoczny zwrot niezgodnie z prawem pobranych środków finansowych znajdujących się na koncie depozytowym, wraz z należnymi odsetkami, w związku z prowadzeniem postępowania egzekucyjnego z naruszeniem przepisów kodeksu postępowania administracyjnego oraz ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji,

- uznanie, że prowadzone przez Zakład postępowanie w sprawie miało charakter bezczynności, zgodnie z definicją zdarzenia przedstawioną w art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a.,

- uznanie, że prowadzone Zakład postępowanie w sprawie miało charakter celowej przewlekłości, zgodnie z definicją zdarzenia przedstawioną w art. 37 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a.,

- uznanie, że w prowadzonym postępowaniu doszło do milczącego załatwienia sprawy zgodnie z definicją wyrażoną w art. 122a § 2 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a., na skutek nie doręczenia w określonym terminie postanowień spełniających wymogi dokumentów doręczanych za pomocą środków komunikacji elektronicznej, a określonych w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 18 u.p.e.a.,

- zadanie pytania prawnego Prezesowi Zakładu Ubezpieczeń Społecznych czy kwestionuje on istnienie Konstytucji jako najwyższego aktu prawnego oraz wynikających z jej zapisów wyroków Trybunału Konstytucyjnego (wraz z ich uzasadnieniami) w kontekście swoich wypowiedzi zamieszonych w treści doręczonego skanu postanowienia,

- zmuszenie Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych do wskazania winnych osób celowego nieprzekazywania korespondencji drogą elektroniczną o co wcześniej wnioskowano,

- rozważenie zasadności wymierzenia grzywny stosownie do przepisów p.p.s.a., organowi administracji publicznej w osobie Dyrektora ZUS oddział w Gdańsku, za bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania, wynikające z naruszenia zasad prowadzenia postępowania administracyjnego,

- rozważenie zasadności wymierzenia grzywny stosownie do przepisów p.p.s.a., organowi wyższego stopnia to jest Prezesowi Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, do którego został skierowany wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy, za bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania, wynikające z naruszenia zasad prowadzenia postępowania administracyjnego.

Strona podkreśliła, że zaskarżone postanowienie nie zawiera jednoznacznych wypowiedzi na wskazane we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, sporne kwestie. Jego lakoniczność i niewielka wartość pod względem merytorycznym powoduje, ze trudno go uznać za odpowiedź na przesłany wniosek. Jest to szczególnie widoczne w braku wyjaśnień, a w miejsce tego odsyłanie do innych dokumentów (wcześniej wydanych postanowień), chociaż to właśnie niejasności przedstawione w tych dokumentach były podstawą do złożenia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy.

Zdaniem skarżącego doręczone tytuły wykonawcze są niezgodne ze wzorem obowiązującym w dniu jego wydania. Od dnia 5 maja 2021 r. w związku z powyższym rozporządzeniem obowiązywał wzór TW-1(6), a wystawiony przez wierzyciela w niniejszej sprawie nosi oznaczenie TW-1. Znakowanie kolejnych wzorów tytułów wykonawczych za pomocą suffixu i kolejnej cyfry arabskiej, nie jest tylko zabiegiem kosmetycznym ze strony wydającego go Ministra (co sugeruje postępowanie wierzyciela), ale ma także za zadanie ochronę praw osób zobowiązanych.

W odpowiedzi na skargę Zakład Ubezpieczeń wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu.

Pismem z dnia 11 lipca 2022 r. skarżący wniósł o dołączenie do akt sprawy kopii postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Zdaniem strony doręczanie wydawanych w sprawie postanowień, w postaci skanów "pdf" (tak jak to miało miejsce w niniejszej sprawie) bez dołączonego do nich pliku elektronicznego zawierającego podpis kwalifikowany osoby je wydającej, powoduje brak możliwości weryfikacji czy istotnie zostało ono podpisane przez posiadającą stosowne pełnomocnictwa i uprawnienia. Doręczenie dokonane z naruszeniem przepisów (postanowienia w sprawie w formie pliku PDF bez dołączonego podpisu kwalifikowanego osoby wydającej, nie wywołuje skutków prawnych. Wydane postanowienia organu administracji nie istnieją w przestrzeni prawnej i nie mogą być brane pod uwagę.

Kolejnym pismem z dnia 11 lipca 2022 r. W. N. wniósł o nieuwzględnienie złożonego w sprawie pełnomocnictwa wystawionego przez Dyrektora Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz o przeprowadzenie dowodu z dokumentów przedłożonych w rozpatrywanej sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Sąd na wstępie wskazuje, że złożoną w sprawie skargę rozpoznał na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2022 r. poz. 329., dalej: "p.p.s.a."). Zgodnie z tym przepisem sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy stronie zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.

Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a. zaskarżone postanowienie podlega uchyleniu w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia prawa materialnego lub procesowego, w sposób odpowiednio - mający lub mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy, jak też w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania. W przypadku stwierdzenia braku podstaw do uwzględnienia skargi, sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddala.

Zgodnie natomiast z treścią art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną w niej podstawą prawną.

Realizując wyżej określone granice kontroli, Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zarówno zaskarżone postanowienie jak i poprzedzające je postanowienie nie naruszają prawa.

Zaskarżonym w niniejszej sprawie rozstrzygnięciem Zakład Ubezpieczeń Społecznych utrzymał w mocy postanowienie wydane przez organ pierwszej instancji w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej.

Istota sporu w kontrolowanej sprawie sprowadza się do ustalenia, czy zasadnie Zakład Ubezpieczeń Społecznych, będąc zarówno wierzycielem, jak i organem egzekucyjnym, uznał zarzuty dotyczącego prowadzonego postepowania egzekucyjnego za nieuzasadnione.

Podstawę prawną rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowiły m.in. przepisy u.p.e.a. Zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej stanowią podstawowy środek służący ochronie interesów zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym. Zgodnie z treścią art. 33 § 1 u.p.e.a. wnosi się je do wierzyciela za pośrednictwem organu egzekucyjnego. Procedurę postępowania przy rozpatrywaniu zgłoszonych zarzutów regulują z kolei przepisy art. 34 u.p.e.a. Jak stanowi art. 33 § 2 u.p.e.a., podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej może być: 1) nieistnienie obowiązku; 2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z: a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4, b) dokumentu, o którym mowa w art. 3a § 1, c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu; 3) błąd co do zobowiązanego; 4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane; 5) wygaśnięcie obowiązku w całości lub części; 6) brak wymagalności obowiązku w przypadku: a) odroczenia terminu wykonania obowiązku, b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej, c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b.

Zaprezentowane wyżej przesłanki tworzą katalog zamknięty. Podstawą zarzutu w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego mogą być zatem wyłącznie konkretne zdarzenia i okoliczności wymienione w tym przepisie, a nie jakiekolwiek niezadowolenie zobowiązanego z poddania go egzekucji administracyjnej (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 stycznia 2012 r., sygn. akt II FSK 1244/10; z dnia 3 grudnia 2013 r., z dnia 18 sierpnia 2015 r., sygn. akt II FSK 1688/13; z dnia 18 listopada 2015 r., sygn. akt II FSK 2594/13).

Przypomnienia wymaga, że sprawę zainicjowało pismo strony, w którym podniosła zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej, wobec uregulowania składki za miesiące lipiec 2020 r., sierpień 2020 r. oraz luty 2021 r. Dodatkowo skarżący nie zgodził się z rozdzieleniem powstałych należności na kilka osobnych tytułów wykonawczych. Pismem z dnia 10 września 2021 r. strona złożyła zarzut częściowego przedawnienia zaległości i rozszerzyła podstawy zarzutów o wygaśnięcie obowiązku w całości lub w części.

Odnosząc się do tak sformułowanych zarzutów wskazać należy, że podstawę prawną obowiązku objętego tytułem wykonawczym stanowił art. 46 ust. 2 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. 2021 poz. 423 ze zm., dalej "u.s.u.s.") oraz art. 87 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2019 r., poz. 1373), zgodnie z którym osoby i jednostki organizacyjne, o których mowa w art. 80 ust. 2, art. 84, art. 85 i art. 86, są obowiązane, bez uprzedniego wezwania, opłacić i rozliczyć składki na ubezpieczenie zdrowotne za każdy miesiąc kalendarzowy w trybie i na zasadach oraz w terminie przewidzianych dla składek na ubezpieczenie społeczne, a jeżeli do tych osób i jednostek nie stosuje się przepisów o ubezpieczeniu społecznym - w terminie do 15. dnia następnego miesiąca.

Wystawione przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych (działający jako wierzyciel) w dniu 16 czerwca 2021 r. tytuły wykonawcze obejmowały zaległości z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne za okres od stycznia 2020 r. do stycznia 2021 r. oraz ubezpieczenie zdrowotne za okres od stycznia 2020 r. do lutego 2021 r.

Na mocy art. 32 ustawy systemowej do składek na ubezpieczenie zdrowotne w zakresie: ich poboru, egzekucji, wymierzania odsetek za zwłokę i dodatkowej opłaty, przepisów karnych, dokonywania zabezpieczeń na wszystkich nieruchomościach, ruchomościach i prawach zbywalnych dłużnika, odpowiedzialności osób trzecich i spadkobierców oraz stosowania ulg i umorzeń stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące składek na ubezpieczenia społeczne. Na podstawie art. 23 ust. 1 od nieopłaconych w terminie składek należne są od płatnika składek odsetki za zwłokę, naliczone na zasadach i w wysokości określonej w ustawie Ordynacja podatkowa.

Zauważyć również należy, iż Zakład Ubezpieczeń Społecznych jest nie tylko uprawniony, ale zobowiązany do dochodzenia nieopłaconych należności z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne. Oczywistym również jest, iż płatnik składek który nie wywiązuje się z wynikających z przepisów prawa terminów opłacania należności składkowych, naraża się na dodatkowe sankcje w postaci: odsetek za zwłokę lub kosztów egzekucyjnych. Niniejsze środki dyscyplinujące płatników składek stosowane są jednakże wobec wszystkich dłużników, zaś zaniechanie tego rodzaju działań wobec jednego płatnika składek, mogłoby zostać odczytane jako naruszenie zasady równego traktowania wszystkich płatników składek.

Należy w tym miejscu wskazać, że nieistnienie obowiązku w rozumieniu art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a. oznacza przede wszystkim sytuacje, w których obowiązek ten nigdy nie powstał (np. z mocy prawa) albo nie wydano/nie wysłano decyzji nakładającej obowiązek podlegający wykonaniu w drodze egzekucji, bądź też decyzja taka została wydana/wysłana, lecz następnie ją uchylono, stwierdzono jej nieważność lub wygaśnięcie, bądź też gdy obowiązek podlegający egzekucji wygasł w związku z zaistnieniem zdarzenia określonego w ustawie.

Zobowiązany, podnosząc zarzut "nieistnienia obowiązku" (art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a.), powinien natomiast przedstawić dowody potwierdzające, że obowiązek nie istnieje, ponieważ nigdy nie powstał albo wprawdzie powstał, ale wygasł z powodu wykonania lub z innych przyczyn wynikających wprost z przepisów prawa takich jak przedawnienie lub wydania aktu o uchyleniu lub stwierdzeniu nieważności decyzji o nałożeniu obowiązku.

Mając na względzie powyższe, podniesienia wymaga, że w sprawie nie zaistniały żadne okoliczności (nie zostały one wykazane przez stronę) świadczące o nieistnieniu obowiązku, będące następstwem okoliczności, które nastąpiły po wydaniu tytułu wykonawczego.

W realiach rozpoznawanej sprawy zadłużenie po stronie skarżącego powstało z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia społeczne za okres od stycznia 2020 r. do stycznia 2021 r. oraz ubezpieczenie zdrowotne za okres od stycznia 2020 r. do lutego 2021 r. Zgodnie z art. 24 ust. 4 u.s.u.s. należności z tytułu składek ulegają przedawnieniu po upływie 5 lat, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne, z zastrzeżeniem ust. 5-6. Na podstawie art. 24 ust. 5 b us.u.s. bieg terminu przedawnienia zostaje zawieszony od dnia podjęcia pierwszej czynności zmierzającej do wyegzekwowania należności z tytułu składek, o której dłużnik został zawiadomiony, do dnia zakończenia postępowania egzekucyjnego. Zgodnie natomiast z art. 35 § 1 u.p.e.a. zgłoszenie przez zobowiązanego zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-7, 9 i 10 zawiesza postępowanie egzekucyjne do czasu wydania ostatecznego postanowienia w przedmiocie zgłoszonego zarzutu, o ile wierzyciel po otrzymaniu zarzutu nie wystąpi z uzasadnionym wnioskiem o podjęcie zawieszonego postępowania egzekucyjnego. Wobec powyższego należności objęte przedmiotowymi tytułami wykonawczymi nie uległy przedawnieniu.

W ślad za Zakładem Ubezpieczeń Społecznych podnieść należy, że zgodnie Rozporządzeniem Rady Ministrów z 21 września 2017 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu postępowania w sprawach rozliczania składek (Dz. U. z 2017 r. poz. 1831), wpłaty za dany miesiąc dokonuje się jednym przelewem na przyznany każdemu płatnikowi przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych indywidualny numer rachunku składkowego. Wpłaty te są zaliczane w pierwszej kolejności na zadłużenie składkowe, a dopiero po jego uregulowaniu - na poczet bieżących należności. Od 1 stycznia 2018 r. płatnik nie ma już wpływu na okres należności, który pokryje dokonana przez niego wpłata. W sytuacji, gdy na koncie płatnika figuruje zaległość, wpłata z tytułu składek zostanie z urzędu zaliczona najpierw na pokrycie najstarszej należności (§ 12 ww. Rozporządzenia). Wpłaty w części przypadającej na poszczególne fundusze będą podlegać zaliczeniu na należności z tego tytułu, począwszy od należności o najwcześniejszym terminie płatności (tj. w pierwszej kolejności będzie pokrywane najstarsze zadłużenie danego funduszu). Ewentualne nadpłaty składek na danym funduszu zostają zaliczone na poczet należności na pozostałe fundusze. Kolejność pokrywania należności na poszczególne fundusze zależy od tego, na którym z nich wystąpiła nadwyżka (§ 14 ww. Rozporządzenia).

Wobec wysokości nieopłaconych składek na obowiązkowe ubezpieczenia społeczne za okresy od czerwca 2006 r. do lipca 2021 r., wpłaty dokonywane przez skarżącego zostały zaliczone na najstarsze zaległości. Zatem zaległości za miesiąc lipiec 2020 r., sierpień 2020 r. i luty 2021 r., objęte tytułami wykonawczymi nie wygasły.

W odniesieniu do kolejnego zarzutu skarżącego dotyczącego opłat za czynności egzekucyjne, skład rozpoznający niniejszą sprawę, stwierdza że przepis art. 64 § 3 u.p.e.a. w brzmieniu sprzed 20 lutego 2021 r. stanowił, że opłaty za czynności egzekucyjne, o których mowa w § 1 pkt 1-6, oblicza się oddzielnie od każdego tytułu wykonawczego, który był podstawą dokonania czynności egzekucyjnych. Zatem zasadne było zsumowanie należnych opłat egzekucyjnych policzonych odrębnie dla każdego tytułu wykonawczego. Przywołany przez skarżącego wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 28 czerwca 2016 r. sygn. akt SK 13/14, nie odnosi się w żaden sposób do kwestii niezgodności z Konstytucją art. 64 § 3 u.p.e.a. Zatem zasadne było zsumowanie należnych opłat egzekucyjnych policzonych odrębnie dla każdego tytułu wykonawczego. Jedynie na marginesie wskazać należy, że to wierzyciel, a nie organ egzekucyjny decyduje, czy należność pieniężna ma zostać objęta jednym, czy też wieloma tytułami wykonawczymi (por. wyrok NSA z 4 marca 2021 r., sygn. akt III FSK 1301/21). W niniejszej sprawie wierzyciel wystawił odrębne tytuły wykonawcze, wobec czego znajdował zastosowanie art. 64 § 3 u.p.e.a., którego brzmienie nie budzi wątpliwości i co, do którego istnieje domniemanie konstytucyjności.

Ponadto, skarżący zgłosił zarzuty oparte o niespełnienie w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. Zarzuty te nie znalazły akceptacji obu organów, które w sposób niezwykle drobiazgowy i wyczerpujący przedstawiły swoje stanowisko w tym zakresie. Sąd uznając słuszność tych wywodów, w pełni podziela argumentację przedstawioną w zaskarżonych postanowieniach.

Na podkreślenie zasługuje bowiem okoliczność, że tytuły wykonawcze z dnia 16 czerwca 2021 r. od nr [...] do nr [...] oraz o nr [...] zawierają wszystkie elementy wymienione w art. 27 u.p.e.a. w brzmieniu obowiązującym w dacie jego wystawienia. Sąd zbadawszy sprawę pod kątem ewentualnego naruszenia tego przepisu w związku z załącznikiem nr 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 8 sierpnia 2016 r. w sprawie wzorów tytułów wykonawczych stosowanych w egzekucji administracyjnej, nie dopatrzył się uchybień.

Należy mieć na względzie, że wymogi formalne tytułu wykonawczego nie są przewidziane same dla siebie, ale w określonym celu. Tym celem jest zagwarantowanie zobowiązanemu, że zostanie wyegzekwowana kwota, do zapłaty której rzeczywiście jest zobowiązany na podstawie decyzji organu (por. wyrok NSA z dnia 13 września 2017 r., sygn. akt II FSK 2222/15). Ponadto zachowanie ustawowych wymogów tytułu wykonawczego ma umożliwić przeprowadzenie skutecznej egzekucji z poszanowaniem praw zobowiązanego. Wobec tego naruszenie wymogów formalnych tytułu wykonawczego musi przełożyć się na niebezpieczeństwo wyegzekwowania kwoty, która nie obciąża zobowiązanego, bądź niebezpieczeństwo nienależytego prowadzenia egzekucji, by można było zasadnie rozważać uznanie zarzutu za uzasadniony. Dopiero taki brak formalny tytułu wykonawczego, który powyższe gwarancje narusza, należy postrzegać w kategorii przesłanki pozwalającej na uznanie zarzutu za zasadny (por. wyrok NSA z dnia 30 sierpnia 2018 r., sygn. akt II FSK 2660/16).

Nie można przy tym zgodzić się z poglądem, że każda wada formalna dotycząca składników treści tytułu wykonawczego, uzasadnia zawsze uwzględnienie zarzutu zobowiązanego. Należy bowiem mieć na uwadze, że w świetle art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., uchylenie orzeczenia administracyjnego następuje wobec stwierdzenia innych naruszeń przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istoty wpływ na wynik sprawy.

W ocenie Sądu, użyty przez wierzyciela formularz tytułu wykonawczego zgodny jest z rozporządzeniem, zawiera niezbędne elementy, a nadto nie uniemożliwiał przeprowadzenia egzekucji i nie powoduje niedopuszczalności egzekucji, ani nie stanowi uzasadnionej podstawy zarzutu, o którym mowa w art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a. Z tych względów zarzuty skargi koncentrujące się na wadliwości sporządzonego tytułu wykonawczego okazały się całkowicie chybione.

Nie miał również racji skarżący, kiedy sygnalizował wadliwości w doręczeniu korespondencji przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych, co uzasadniać miało zarzut wymieniony w treści skargi. Wskazać należy, że zarządzeniem z dnia 25 marca 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zobowiązał pełnomocnika organu do nadesłania dowodu doręczenia W. N. postanowienia Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 31 grudnia 2021 r. nr 100300/71/2021-RED-10092. Zgodnie z przesłanym wydrukiem potwierdzającym doręczenie w formie elektronicznej przedmiotowego postanowienia, doręczenie nastąpiło z dniem 24 stycznia 2022 r. (k. 87 akt sądowoadministracyjnych). Z załączonego wydruku wynika, iż skierowano do skarżącego, za pośrednictwem platformy PUE ZUS, cztery pliki stanowiące załączniki do formularza PUE ZUS. Jeden z nich zawierał kwalifikowany podpis elektroniczny w formacie "xades" do treści zawartego pisma. W załącznikach istniał również plik zawierający podpis elektroniczny w formacie "xml".

W tym zakresie należy przywołać stanowisko wyrażone w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego w składzie siedmiu sędziów z dnia 6 grudnia 2021 r., sygn. akt I FPS 2/21 (na które także powołuje się skarżący), w którym stwierdzono, że: "zgodnie z art. 57 § 1 w zw. z art. 46 § 1 pkt 4 oraz art. 12b § 1 i art. 46 § 2a i 2b p.p.s.a., skargę stanowiącą załącznik do formularza pisma ogólnego, podpisanego podpisem zaufanym, przesłanego przez platformę PUE ZUS, należy uznać za podpisaną jedynie wówczas, gdy została ona odrębnie podpisana podpisem kwalifikowanym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym". W okolicznościach sprawy zakwestionowany przez skarżącego dokument został wydany w formie dokumentu elektronicznego i opatrzony przez upoważnioną osobę kwalifikowanym podpisem elektronicznym mającym skutek prawny równorzędny podpisowi własnoręcznemu. Z tego względu postanowienie jest ważne i wywołuje skutki prawne przewidziane przepisami proceduralnymi.

Stosownie do art. 391 § 1 k.p.a. doręczenie następuje za pomocą środków komunikacji elektronicznej w rozumieniu przepisów ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną, jeżeli strona lub inny uczestnik postępowania: 1) wystąpił do organu administracji publicznej o doręczenie albo 2) wyraził zgodę na doręczenie mu pism za pomocą tych środków. Zgodnie z treścią tego przepisu zastosowanie środków komunikacji elektronicznej uzależnione jest od woli osoby, której doręczany jest dokument. Warunkiem jest zaakceptowanie przez stronę (uczestnika) tego sposobu doręczania. Akceptacja strony (uczestnika) może przybrać formę wystąpienia do organu administracji publicznej lub też wyrażenia zgody. Warunek wystąpienia do organu należy rozumieć jako żądanie strony (uczestnika) wobec organu administracji publicznej określonego zachowania się tego organu. Użycie zwrotu: "wystąpił o doręczenie" oznacza konieczność złożenia przez stronę odrębnego żądania, przy czym może to nastąpić w podaniu wszczynającym postępowanie, jak również na każdym innym etapie toczącego się postępowania. Organ prowadzący postępowanie jest związany oświadczeniem strony (uczestnika) od momentu jego otrzymania.

Biorąc pod uwagę powyższe, organ jest obowiązany doręczać pisma za pomocą środków komunikacji elektronicznej, gdy o to wystąpiła strona oraz gdy organ poinformował o tym stronę lub uczestnika postępowania (art. 46 § 4 pkt 1 k.p.a.), a ten wyraził zgodę na taką formę doręczania. Organ związany jest zatem wnioskiem strony postępowania o doręczanie pism w sprawie za pomocą środków komunikacji elektronicznej (por. wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2017 r., sygn. II OSK 2629/15, Lex nr 2352604). Co więcej, organ doręczając stronie za pomocą środków komunikacji elektronicznej rozstrzygnięcie w sprawie (decyzję, postanowienie) ma obowiązek dokonać tego z zachowaniem wymagań formalnych związanych z podpisywaniem dokumentów elektronicznych. Wobec tego dokument doręczany za pomocą środków komunikacji elektronicznej powinien być opatrzony kwalifikowanym podpisem elektronicznym. Nie jest wystarczające podpisanie jedynie pisma przewodniego, do którego dołączany jest niepodpisany egzemplarz rozstrzygnięcia w sprawie.

W rozpoznawanej sprawie nie ulega wątpliwości, że skarżący wystąpił do organu z wnioskiem o dokonywanie mu doręczeń korespondencji w sprawie za pomocą środków komunikacji elektronicznej. Organ był związany powyższym wnioskiem skarżącego, stąd doręczał mu wydane w sprawie decyzje za pośrednictwem platformy PUE ZUS. Z lektury akt administracyjnych oraz sądowoadministracyjnych wynika, że doręczane przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych pisma i postanowienia zawierały podpis elektroniczny (na co wskazują załączone pliki w formacie "xml" oraz "xades").

W konsekwencji powyższych rozważań za niezasadny należy uznać sformułowany w uzasadnieniu skargi zarzut naruszenia wyrażonej w art. 8 § 1 k.p.a. zasady, że organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. Wyrażona w tym przepisie zasada pogłębiania zaufania obywateli służy zagwarantowaniu praw strony postępowania. Jak wskazuje się w orzecznictwie, z zasady pogłębiana zaufania obywateli do organów państwa, wyrażonej w art. 8 k.p.a., wynika przede wszystkim wymóg praworządnego i sprawiedliwego prowadzenia postępowania i rozstrzygnięcia sprawy przez organ administracji publicznej, co jest zasadniczą treścią zasady praworządności (art. 6 k.p.a.). Tylko postępowanie odpowiadające takim wymogom i rozstrzygnięcia wydane w wyniku tak przeprowadzonego postępowania, mogą wzbudzać zaufanie obywateli do organów administracji publicznej nawet wtedy, gdy nie uwzględniają ich żądań. W celu realizacji tej zasady, konieczne jest przede wszystkim ścisłe przestrzeganie prawa, zwłaszcza w zakresie dokładnego wyjaśnienia okoliczności sprawy, konkretnego ustosunkowania się do żądań i twierdzeń stron oraz uwzględniania w decyzji zarówno interesu społecznego, jak i słusznego interesu obywateli (zob. wyrok WSA w Warszawie z 30 października 2017 r. sygn. akt VI SA/Wa 1308/17).

W tym zakresie nie można organom zarzucić naruszenia zasady zaufania. To, że skarżący kwestionuje zastosowania wobec niego sankcji wynikających z ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, pomimo braku skutecznego podważenia ustaleń stanu faktycznego, nie oznacza, że doszło do naruszenia zasady zaufania. Sposób przeprowadzenia w tej sprawie postępowania egzekucyjnego nie potwierdza zatem zasadności zarzutu naruszenia art. 8 k.p.a.

Mając na uwadze podniesione w skardze zarzuty naruszenia przepisów Konstytucji , należy wskazać że organy obu instancji w przedmiotowej sprawie działały zgodnie z prawem i wobec ustalenia, iż postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułu wykonawczego nie zostało zakończone, nie miały podstaw prawnych do orzeczenia zgodnie z żądaniem strony. Skarżący nie został również pozbawiony możliwości skontrolowania działania organów, czego wyrazem jest przedmiotowe postępowanie. Organ szeroko uzasadnił swoje stanowisko, w tym także odwołując się do wynikających z prawa ubezpieczeń społecznych regulacji odnoszących się do zaległości z tytułu składek. Nawet jeśli skarżący odczuwa pewien niedosyt uważając uzasadnienie organu drugiej instancji za zbyt mało wyczerpujące czy wnikliwie, to w ocenie Sądu jest ono wystarczająco klarowne i jednoznaczne oraz oparte na obowiązujących przepisach. Z całą pewnością z tego powodu nie można stwierdzić występowania tego rodzaju uchybienia przepisom postępowania, które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Podsumowując, Sąd podziela stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu, że w stanie faktycznym sprawy brak było podstaw do uwzględnia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. Podnieść należy również, że wbrew twierdzeniom skarżącego, wydanie kwestionowanego postanowienia poprzedzone zostało dokładnym wyjaśnieniem wszystkich istotnych okoliczności sprawy (art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a.), co znalazło odzwierciedlenie w sporządzonym uzasadnieniu.

Na marginesie Sąd stwierdza, że dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia odniósł się jedynie do tych kwestii, które dotyczą zarzutów zgłoszonych na postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułów wykonawczych, stanowiących przedmiot postanowienia Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 31 grudnia 2021 r. Z tej przyczyny w treści rozważań Sądu pominięte zostały zarzuty związane z oceną prawidłowości postępowania organu w świetle przesłanek art. 37 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a., te bowiem objęte zostały kontrolą w sprawie odpowiednio I SAB/Gd 11/22 oraz I SAB/Gd 12/22.

Sąd nie dopatrując się innych naruszeń przepisów postępowania lub prawa materialnego, które powodowałyby konieczność uchylenia zaskarżonego postanowienia - w świetle art. 151 p.p.s.a. - oddalił skargę.

[pic]