Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 1918/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2007-03-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6305 Zwrot należności celnych
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Zasądzono zwrot kosztów postępowania

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Rysz, Sędzia NSA Ewa Jóźków (spr.), Sędzia WSA Mirosława Pindelska, Protokolant Michał Petranik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 marca 2007 r. sprawy ze skargi W. R. "[...]" na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] października 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu odsetek od zwracanych należności celnych 1. Uchyla zaskarżoną decyzję. 2. Zasądza od Dyrektora Izby Celnej w W. na rzecz W. R. kwotę 262 zł (dwieście sześćdziesiąt dwa) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi jest decyzja Dyrektora Izby Celnej w W. z [...] października 2006 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] czerwca 2006r. odmawiającą zwrotu odsetek od zwracanych należności celnych.

Zaskarżone orzeczenie zostało wydane w następującym stanie faktycznym.

W dniu [...] stycznia 2004 r. W. R. - [...] zgłosił do procedury dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym, na podstawie dokumentu SAD nr [...] tkaninę syntetyczną 100% poliester pochodzącą z Indonezji. Do zgłoszenia dołączone zostały m.in. umowa sprzedaży z [...] grudnia 2003 r. zawarta pomiędzy firmą D . z K. a skarżącym, wystawiona przez eksportera faktura z [...] grudnia 2003 r. nr [...] oraz świadectwo pochodzenia FORM A z [...] grudnia 2003 r. nr [...]. Skarżący w ww. zgłoszeniu celnym zadeklarował stawką celną konwencyjną 9%.

W wyniku przeprowadzonej po przyjęciu zgłoszenia celnego kontroli stwierdzono, iż w polu 12 świadectwa FORM A wpisano jako kraj przeznaczenia [...], co w ocenie organów celnych powoduje, iż świadectwo nie jest wystawione prawidłowo, a w konsekwencji nie może być uznane za dowód pochodzenia w rozumieniu § 13 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 października 1997 r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia (Dz. U. Nr 130, poz. 851 ze zm.). W związku z powyższym, Naczelnik Urzędu Celnego w W. decyzją z [...] stycznia 2004 r. nr [...] uznał zgłoszenie celne za nieprawidłowe w zakresie dotyczącym zastosowanej stawki cła oraz określenia kwoty wynikającej z długu celnego, uznając, iż właściwą do zastosowania stawką jest stawka autonomiczna w wysokości 30%.

Dyrektor Izby Celnej w W. decyzją z [...] czerwca 2004 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu celnego pierwszej instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy stwierdził, iż stanowiący załącznik do zgłoszenia celnego dowód pochodzenia w postaci świadectwa FORM A został wystawiony na potrzeby eksportu towaru z Indonezji na [...], a nie do Polski. Nie można zatem w oparciu o ten dokument zastosować stawki celnej konwencyjnej ponieważ z jego treści wynika, iż odbiorcą importowanego towaru jest firma z [...]. Podkreślono, iż świadectwo zostało wystawione na potrzeby handlu z [...], co oznacza, że indonezyjskie władze celne, które wystawiły świadectwo, potwierdziły indonezyjskie pochodzenie towaru w oparciu o reguły pochodzenia określone w przepisach prawa obowiązujących z [...]. Dyrektor Izby Celnej podniósł, że zakwestionowane świadectwo zawiera niespójne i nierzetelne dane. Zostało ono wystawione na towar eksportowany z Indonezji do [...], natomiast w polu 10 wpisano fakturę nr [...] potwierdzającą zawarcie umowy sprzedaży między firmą [...] a firmą polską. Powyższa sprzeczność w ocenie organu podważa wiarygodność i rzetelność przedmiotowego dokumentu. Ponadto organ celny zauważył, iż umowa sprzedaży została zawarta w dniu [...] grudnia 2003 r., a zatem przed wyeksportowaniem towaru i przed legalizacją świadectwa pochodzenia przez indonezyjskie władze celne, która miała miejsce [...] grudnia 2003 r. Skoro zatem warunki sprzedaży zostały uzgodnione przez skarżącego dopiero po dokonaniu transportu towaru do [...], na co wskazuje treść wyjaśnień zawartych w odwołaniu, to przyjąć należy, iż faktura wskazana w polu 10 świadectwa nie jest tą samą fakturą, która została przedłożona przez stronę do zgłoszenia celnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 23 maja 2005r., sygn. akt V SA/Wa 2240/04 uchylił decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] czerwca 2004r. i stwierdził w uzasadnieniu, że przedłożone przez skarżącego świadectwo pochodzenia na formularzu A, stosowanym dla udokumentowania pochodzenia towaru w celu zastosowania preferencyjnych stawek celnych, spełnia wszystkie wymogi określone w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 15 października 1997 r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów (...). W ocenie Sądu, organ odwoławczy, wbrew zasadzie wyrażonej w art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej, nie zebrał całego materiału dowodowego dotyczącego wszystkich mających znaczenie prawne dla sprawy faktów, a więc również faktu ewentualnego braku wiarygodności faktury handlowej załączonej do zgłoszenia celnego. Sąd wskazał, że bez zakwestionowania wiarygodności powołanej w świadectwie pochodzenia faktury nr [...] z [...] grudnia 2003 r., w której zawarty jest opis towaru objętego przedmiotowym zgłoszeniem celnym, organ celny nie mógł stwierdzić, iż towar wymieniony w świadectwie pochodzenia nie jest tożsamy z importowanym towarem.

Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ odwoławczy skierował sporne świadectwo pochodzenia wraz z fakturą do weryfikacji przez władze celne Indonezji. Weryfikacja przeprowadzona przez władze celne Indonezji wykazała, że zarówno świadectwo Form A jak i wystawiona przez eksportera faktura są autentyczne i rzetelne. W związku z powyższym decyzją z dnia [...] marca 2006r. Dyrektor Izby Celnej w W. uchylił decyzję organu I instancji w części dotyczącej stawki celnej i określenia kwoty długu celnego oraz kwoty podatku od towarów i usług i zastosował prawidłową stawkę celną konwencyjną w wysokości 9%, wskazaną przez skarżącego w zgłoszeniu celnym.

Mając powyższe na uwadze Dyrektor Izby Celnej w W. decyzją z dnia [...] maja 2006r. orzekł o zwrocie cła w kwocie 20.203,90 zł.

Pismem z dnia 2 maja 2006r. skarżący wniósł o zwrot odsetek liczonych od dnia zapłaty należności podlegających zwrotowi do dnia zwrotu.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2006r., nr [...] Dyrektor Izby Celnej w W. odmówił zwrotu odsetek od zwracanych należności celnych. W uzasadnieniu organ wskazał, iż w niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki określone w art. 250 § 3 Kodeksu celnego upoważniające do zwrotu należności celnych wraz z odsetkami, ponieważ organ celny w prawidłowy sposób obliczył kwotę długu celnego, a ustalenie prawidłowej stawki celnej i w konsekwencji zwrot stronie należności celnych było możliwe dopiero po przeprowadzeniu dodatkowego postępowania.

Po rozpatrzeniu odwołania zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2006r. Dyrektor Izby Celnej w W. utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] czerwca 2006r. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, iż niewłaściwe ustalenie kwoty należności celnych nie było wynikiem błędu tylko organu celnego. Podniósł, iż za prawidłowe złożenie wniosku o wszczęcie postępowania celnego odpowiedzialna jest strona i ona też powinna, zgodnie z art. 64 § 2 Kodeksu celnego, dołączyć do zgłoszenia celnego dokumenty, których przedstawienie jest wymagane do objęcia towaru procedurą celną, do której jest zgłaszany. Strona przedstawiając do zgłoszenia celnego dokumenty, w których wystąpiły rozbieżności nie pozwalające na uznanie tych dokumentów za wiarygodne i rzetelne, przyczyniła się do wszczęcia postępowania i zastosowania stawki celnej autonomicznej w wysokości 30%.

W skardze z 24 października 2006 r. skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz nakazanie Dyrektorowi Izby Celnej w W. wypłacenie należnych odsetek od zwróconego długu celnego. Podniósł, iż zgłoszenie celne wypełniało wszystkie wymogi prawne i prawidłowo dokumentowało niepreferencyjne pochodzenie towaru.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej podtrzymał wcześniejszą argumentację zawartą w zaskarżonych decyzjach i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Na wstępie wskazać należy, że zakres kognicji sądów administracyjnych ogranicza się do badania zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem, to znaczy ustalenia, czy organ orzekający w sprawie prawidłowo zinterpretował i zastosował przepisy prawa, w oparciu o należycie ustalony stan faktyczny. Dokonując oceny zaskarżonej decyzji w omówionym zakresie należy stwierdzić, że skargę należało uwzględnić, uznając jej zarzuty za zasadne.

Zgodnie z art. 250 § 3 Kodeksu celnego od zwracanych należności celnych przywozowych lub wywozowych nie płaci się odsetek, chyba że niewłaściwe ustalenie kwoty należności było wynikiem błędu organu celnego, a dłużnik w żaden sposób nie przyczynił się do powstania tego błędu. W takim wypadku odsetki oblicza się od dnia uiszczenia należności podlegających zwrotowi.

W niniejszej sprawie organ celny w celu rozstrzygnięcia, czy stronie należy się zwrot należności celnych wraz z odsetkami, czy też samych należności celnych winien był ustalić czy:

1) Naczelnik Urzędu Celnego w W. oraz Dyrektor Izby Celnej w W. orzekający w sprawie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe prawidłowo ustalili stan faktyczny i prawny sprawy oraz czy zmieniając zadeklarowaną stawkę celną z konwencyjnej 9% na autonomiczną 30% nie popełnili błędu w tym zakresie,

2) strona przedstawiła organom celnym dane niezbędne do prawidłowego ustalenia stawki celnej sprowadzonego towaru oraz czy w jakikolwiek inny sposób nie przyczyniła się do powstania błędu po stronie organu celnego.

Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, wina organu polegająca na nieprawidłowym ustaleniu stawki celnej, a w konsekwencji nieprawidłowym określeniu i pobraniu należności wynikających z długu celnego nie budzi żadnej wątpliwości zarówno w ocenie Dyrektora Izby Celnej w W., jak i samego skarżącego. Również Sąd podziela powyższe stanowisko.

Przedmiotem sporu w przedmiotowej sprawie jest kwestia przyczynienia się strony do powstania tego błędu. Zdaniem Dyrektora Izby Celnej w W., strona przyczyniła się do powstania błędu poprzez załączenie do zgłoszenia celnego dokumentów, w których wystąpiły rozbieżności nie pozwalające na uznanie tych dokumentów za wiarygodne i rzetelne. Organ wskazał, że strona przyczyniła się do wszczęcia postępowania i zastosowania stawki celnej autonomicznej w wysokości 30%. Dodatkowo podniósł, że za prawidłowe złożenie wniosku o wszczęcie postępowania celnego odpowiedzialna jest strona i ona też powinna, zgodnie z art. 64 § 2 Kodeksu celnego, dołączyć do zgłoszenia celnego dokumenty, których przedstawienie jest wymagane do objęcia towaru procedurą celną, do której jest zgłaszany.

Ustosunkowując się do powyższego, Sąd zauważa, iż żaden z przepisów powołanego wcześniej rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 października 1997 r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów nie nakłada na osobę dokonującą przywozu na polski obszar celny towarów, których niepreferencyjne pochodzenie musi być ustalone świadectwem pochodzenia, wymogu obligatoryjnego wpisania danych zawartych w polu 3 świadectwa pochodzenia na Formularzu A, dotyczących środka transportu i trasy przewozu, a także danych z pola 12 dotyczących kraju przeznaczenia. Niezasadne jest zatem stanowisko organu odwoławczego, który uznał, iż z treści zapisów świadectwa, które nie są wymagane w świetle § 13 rozporządzenia, wywodzić należy niekorzystne dla skarżącego konsekwencje co do udokumentowania niepreferencyjnego pochodzenia towaru. Tego typu konsekwencje wyprowadzane być mogą jedynie na skutek analizy zapisów świadectwa pod kątem tych danych, które zgodnie z § 13 są niezbędne do identyfikacji towaru objętego świadectwem.

Takie stanowisko zajął także Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 23 maja 2004 r. syg akt V SA/Wa 2240/04 wydanym w sprawie dotyczącej pochodzenia towaru i zastosowania prawidłowej stawki celnej. W uzasadnieniu powyższego wyroku sąd wskazał ponadto, iż organ odwoławczy, wbrew zasadzie wyrażonej w art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej, nie zebrał całego materiału dowodowego dotyczącego wszystkich mających znaczenie prawne dla sprawy faktów, a więc również faktu ewentualnego braku wiarygodności faktury handlowej załączonej do zgłoszenia celnego. Sąd wskazał, że bez zakwestionowania wiarygodności powołanej w świadectwie pochodzenia faktury nr [...] z [...] grudnia 2003 r., w której zawarty jest opis towaru objętego przedmiotowym zgłoszeniem celnym, organ celny nie mógł stwierdzić, iż towar wymieniony w świadectwie pochodzenia nie jest tożsamy z importowanym towarem.

Sąd w całości podziela stanowisko zawarte w powołanym wyroku. Jeśli organ powziął wątpliwości dotyczące prawidłowości przedłożonego świadectwa pochodzenia, ale wątpliwości te wynikały z zawartych w tym świadectwie informacji, które nie są obligatoryjne, powinien przed wydaniem niekorzystnego dla strony rozstrzygnięcia podjąć działania zmierzające do ustalenia autentyczności świadectwa. To samo dotyczy zakwestionowania wiarygodności faktury handlowej. W niniejszej sprawie przeprowadzona weryfikacja potwierdziła prawidłowość zarówno świadectwa pochodzenia jak i faktury, nie można więc skarżącemu przypisać przyczynienia się do błędu organu polegającego na ustaleniu należności celnych w zawyżonej wysokości.

W wyżej przedstawionym stanie faktycznym wynikającym ze zgromadzonego materiału dowodowego stwierdzić należy, że niewłaściwe ustalenie kwoty należności było wynikiem błędu organu celnego, a dłużnik w żaden sposób nie przyczynił się do powstania tego błędu.

Zaskarżona decyzja wydana została w wyniku naruszenia przepisów postępowania przez niewłaściwą i niezgodną z prawem ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie opierając się na przepisie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), zwanej dalej p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Sąd nie wydał orzeczenia w trybie art. 152 p.p.s.a., ponieważ zaskarżona decyzja ze swej istoty nie podlega wykonaniu i wobec tego orzeczenie o jej niewykonywaniu uznać należy za bezprzedmiotowe.

O kosztach postanowiono na podstawie art. 200 powołanej ustawy.