Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 456/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2019-10-02 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. ai c
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: § 13 ust. 1 i ust. 2
journal: Dz.U. 2019 poz 1065
law: Rozporządzenie Miniistra Infrastruktury  z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich  usytuowanie - tekst jedn.
article: art. 5 ust. 1 pkt 9
journal: Dz.U. 2019 poz 1186
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Joanna Zdrzałka Sędziowie WSA Piotr Godlewski WSA Maciej Kobak /spr./ Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 października 2019 r. sprawy ze skargi R. J. na decyzję Wojewody z dnia [...] lutego 2019 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę we wznowionym postępowaniu I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego R. J. kwotę 980 zł /słownie: dziewięćset osiemdziesiąt złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi R. J. (dalej w skrócie: "skarżący") reprezentowanego przez r. pr. T. S. jest decyzja Wojewody [...] (dalej w skrócie: "Wojewoda") z dnia [...] lutego 2019 r. nr [...] o uchyleniu decyzji oraz odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę.

Kwestionowana decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym.

Prezydent Miasta [...] (dalej w skrócie: "organ I instancji"), decyzją Nr [...] znak: [...] z dnia [...] września 2016 r., zatwierdził projekt budowlany i udzielił skarżącemu pozwolenia na budowę dla inwestycji obejmującej budowę dziesięciu budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie szeregowej z wewnętrznymi instalacjami gazowymi oraz miejscami postojowymi na działkach ew. nr 745/28, 745/29 w obr. [...] położonych przy ul. P. w [...].

Decyzją Nr [...] znak: [...] z dnia [...] lipca 2017 r. organ I instancji przeniósł powyższe pozwolenie na budowę na nowego inwestora, tj. skarżącego i J. T.

W dniu 22 listopada 2017 r. do Urzędu Miasta [...] wpłynął wniosek P. M. (dalej w skrócie: "wnioskodawca") o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Nr [...] znak: [...] z dnia [...] września 2016 r. Jako podstawę wznowienia wnioskodawca wskazał art. 145 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (dalej w skrócie: "k.p.a."). Wnioskodawca wyjaśnił, że jest współwłaścicielem nieruchomości położonej w bezpośrednim sąsiedztwie działki skarżącego, natomiast o fakcie wydania decyzji dowiedział się w dniu 27 października 2017 r., tj. po powrocie z USA.

Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2017 r. organ I instancji wznowił postępowanie administracyjne zakończone ostateczną decyzją Nr [...] znak: [...] z dnia [...] września 2016 r.

Następnie decyzją z dnia [...] lutego 2018 r. znak: [...] organ I instancji odmówił uchylenia decyzji Prezydenta Miasta [...] Nr [...] znak: [...] z dnia [...] września 2016 r.

Po rozpoznaniu odwołania wnioskodawcy od powyższej decyzji organu I instancji, Wojewoda decyzją z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości oraz poprzedzające ją postanowienie organu I instancji z dnia [...] grudnia 2017 r. wznawiające przedmiotowe postępowanie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

W uzasadnieniu decyzji Wojewoda wyjaśnił, że organ I instancji dopuścił się naruszenia art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a., albowiem zarówno decyzja Nr [...] znak: [...] z dnia [...] września 2016 r., jak również postanowienie z dnia [...] grudnia 2017 r. oraz zaskarżona decyzja z dnia [...] lutego 2018 r., zostały podpisane przez tego samego pracownika działającego z upoważnienia Prezydenta Miasta [...].

Postanowieniem z dnia [...] września 2018 r. organ I instancji wznowił postępowanie administracyjne zakończone ostateczną decyzją Nr [...] znak: [...] z dnia [...] września 2016 r.

Następnie decyzją z dnia [...] października 2018 r. znak: [...] organ I instancji odmówił uchylenia decyzji Prezydenta Miasta [...] Nr [...] znak: [...] z dnia [...] września 2016 r.

Jako podstawę prawną decyzji organ I instancji podał art.104, art. 146 § 2, art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji stwierdził, że przedłożony wraz z wnioskiem projekt budowlany został sporządzony zgodnie z wymogami przepisów prawa i ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego p.n. "Miejscowy Plan Zagospodarowania Przestrzennego nr [...]- terenu zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej w M. uchwalonego Uchwałą Rady Miejskiej w [...] Nr [...] z dnia [...] stycznia 2009 r., opublikowaną w Dz. Urz. Woj. [...] Nr [...], poz. [...], z dnia [...] marca 2009 r. (dalej w skrócie: "MPZP"). Natomiast zaprojekowane obiekty i urządzenia spełniają wymogi przepisów techniczno- budowlanych.

Organ I instancji wskazał, że odległość projektowanych budynków mieszkalnych od granicy sąsiedniej działki ew. nr 745/27 wynosi 4,20 m, co przy wymaganej przepisami odległości minimalnej 4,0 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z oknami lub drzwiami w stronę tej granicy – jest zgodne z przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki ich usytuowanie (dalej w skrócie: "rozporządzenie z dnia 12 kwietnia 2002 r."). W ocenie organu, elementy, które zostały zaprojektowane w najbliższym sąsiedztwie działki ew. nr 745/27 (wykusz - ściana bez okien) nie będą oddziaływać niekorzystnie na istniejący na tej działce budynek oraz istniejące na niej elementy zagospodarowania, gdyż odległość między projektowanym budynkiem, a istniejącym na działce ew. nr 745/27 - wynosi 10,40 m, a budynek ten zlokalizowany jest nie bliżej niż 3,0 m od granicy działki.

Następnie organ I instancji wskazał, że najwyżej położona część projektowanego budynku na działce ew. nr 745/28 znajduje się na wysokości 10,13 m nad poziomem przyległego terenu. Poziom terenu na sąsiedniej działce ew. nr 745/27 jest identyczny. Zatem wysokość przesłaniania, liczona zgodnie z § 13 ust. 2 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r., stosownie do wymogów dotyczących min. wysokości parapetu okiennego wynosi 9,28 m (10,13 m - 0,85 m = 9,28 m). Z wyliczenia tego wynika, że na działce ew. nr 745/27 można zrealizować budynek z oknami na wysokości 0,85 m nad terenem, w odległości 9,28 m od budynku projektowanego na działce ew. nr 745/28. Istniejący na działce ew. nr 745/27 budynek mieszkalny znajduje się w odległości 11,70 m od analizowanej ściany przesłaniającej, zatem w ocenie organu wymogi rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. w stosunku do istniejącego budynku są zachowane.

Organ I instancji wskazał przy tym, że analizowana ściana przesłaniająca usytuowana jest w odległości 4,2 m od granicy działki ew. nr 745/27, co w przypadku hipotetycznej zabudowy na tej działce wymusza lokalizowanie jej ściany z oknami w odległości 9,28 m - 4,2 m = 5,08 m od granicy z działką ew. nr 745/28. Jest to wymierne odziaływanie projektowanej zabudowy na działkę ew. nr 745/27, ponieważ przepisy dopuszczają taką hipotetyczną zabudowę w odległości nie mniejszej niż 4,0 m od granicy.

Dalej organ I instancji stwierdził, że lokalizacja projektowanych budynków na działce w stosunku do stron świata, istniejącej zabudowy, oraz konfiguracji terenu umożliwia odpowiednie nasłonecznienie - co zostało uwidocznione na projekcie zagospodarowania (13 karta projektu).

W zakresie funkcji i wymagań związanych z użytkowaniem obiektu organ I instancji stwierdził, że projektowane budynki ze względu na funkcję mieszkaniową, spełnione wymagania pożarowe, nie oddziałują na działki sąsiednie w sposób powodujący wprowadzenie jakichkolwiek ograniczeń w zagospodarowaniu. Zostały zaprojektowane w klasie odporności ogniowej D zgodnie z § 271 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r.

Zdaniem organu I instancji, ciągi pieszo- jezdne, które zostały zaprojektowane w części południowej działek ew. nr 745/28 i 745/29 nie oddziałują na działkę wnioskodawcy ze względu na dużą odległość (w najmniejszym punkcie 38 m) i również spełniają wymagania pożarowe.

Biorąc pod uwagę warunki sanitarne, organ I instancji ustalił, że miejsca postojowe od strony wschodniej działek ew. nr 745/28 i 745/29 spełniają wymogi rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r., gdyż zaprojektowano je w odległości 7,0 m od okien pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi. Zatem miejsca postojowe nie wpływają negatywnie na działkę wnioskodawcy.

Organ I instancji stwierdził również, że spełnienie warunku niezacienienia pomieszczeń mieszkalnych zapewnia odległość między budynkami wynosząca 11,70 m, zaś najwyżej położona część projektowanego budynku na działce ew. nr 745/28 ma się znaleźć na wysokości 10,13 m nad poziomem przyległego terenu.

Dokonując ustaleń w przedmiocie przysługiwania wnioskodawcy przymiotu strony, organ I instancji wskazał, że w wydanej decyzji Nr [...] z dnia [...] września 2016 r. znak: [...], wyznaczono obszar oddziaływania projektowanego obiektu na działkach ew. nr 745/28, 745/29 w obr. [...] w [...], biorąc pod uwagę wszystkie elementy zagospodarowania terenu, tj. zarówno projektowane budynki jak i związane z nimi urządzenia budowlane, opierając się na szczegółowej analizie zamieszczonej w projekcie budowlanym przez jego autora.

W wyniku ponownego sprawdzenia tego twierdzenia autora projektu, organ I instancji stwierdził, że co prawda zachowane są w projekcie budowlanym wymagania przepisów w odniesieniu do istniejącej zabudowy, ale może również wystąpić ograniczenie możliwości usytuowania potencjalnej zabudowy na działce sąsiedniej o nr ew. 745/27, będącej własnością wnioskodawcy. Organ stwierdził, że co prawda ograniczenie to jest tylko hipotezą, i to dodatkowo uzależnioną od sposobu ewentualnego ukształtowania potencjalnej zabudowy na tej działce, nie mniej jednak występuje i powoduje objęcie tej działki obszarem oddziaływania inwestycji. Organ wyjaśnił, że w każdym przypadku obszar oddziaływania obiektu musi być określony w oparciu o powszechnie obowiązujące przepisy prawa. W tym przypadku przepisem takim jest § 13 ust. 1 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r.

Odnosząc się do innych podniesionych przez wnioskodawcę zagadnień, w tym kwestii zachowania wymaganej odległości od gazociągu wysokoprężnego organ I instancji wyjaśnił, że strefa bezpieczeństwa została zachowana. Jak wynika z projektu zagospodarowania (strona 13 projektu budowlanego) budynki zostały zaprojektowane w odległości 25 m od tego gazociągu zgodnie z § 6 pkt 7 lit. c MPZP. Ponadto w piśmie [...] S.A. Oddziału w [...] z dnia 14 lipca 2010 r. zostały uściślone odległości gazociągu o średnicy 700 DN do budynków mieszkalnych jednorodzinnych jako 25 m. Fakt ten został również pozytywnie uzgodniony na naradzie koordynacyjnej protokołem Nr [...] z dnia [...] września 2016 r. przez przedstawiciela [...] S.A.

Organ I instancji wyjaśnił, że wyznaczona w MPZP linia zabudowy jest elementem kształtowania kompozycyjno- estetycznego planowanej zabudowy kubaturowej, który jest częścią ładu przestrzennego zdefiniowanego w art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (dalej w skrócie: "u.p.z.p."). Linia ta nie dotyczy uzbrojenia terenu, w tym dróg.

Ustosunkowując się do zarzutu dotyczącego lokalizacji zabudowy szeregowej z dopuszczoną zabudową jednorodzinną, organ I instancji wskazał na treść art. 3 pkt 2a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t. j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1332 – dalej w skrócie: "u.p.b.") oraz § 3 pkt 2 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. - uznając zarzut za bezzasadny.

Za bezzasadny organ uznał również zarzut dotyczący koloru pokrycia dachu, ponieważ zatwierdzony projekt budowlany na stronie 33 zawiera opis kolorystyki dachu, który jest zgodny z ustaleniami MPZP.

Organ wskazał również, że pojęcie "zabudowy śródmiejskiej" nie ma uzasadnienia w rozpatrywanym przypadku gdyż ustalenia obowiązującego MPZP dopuszczają zabudowę mieszkaniową jednorodzinną, nie traktując jej jako "śródmiejskiej".

W odwołaniu od powyższej decyzji wnioskodawca zarzucił naruszenie:

- art. 35 ust. 1 pkt 1 u.p.b., poprzez wydanie decyzji w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę podczas gdy przedmiotowy projekt budowlany pozostaje niezgodny z ustaleniami MPZP,

- art. 35 ust. 1 pkt 2 u.p.b., poprzez wydanie decyzji w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę podczas gdy ww. decyzja pozostaje w sprzeczności z przepisami techniczno-budowlanymi, tj. § 10 ust. 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 26 kwietnia 2013 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe i ich usytuowanie, zgodnie z którym w strefach kontrolowanych nie należy wznosić obiektów budowlanych, urządzać stałych składów i magazynów oraz podejmować działań mogących spowodować uszkodzenia gazociągu podczas jego użytkowania oraz § 13 ust. 1 pkt 1 lit. a i ust. 2 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r., poprzez zatwierdzenie projektu budowlanego którego realizacja uniemożliwia zapewnienie naturalnego oświetlenia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi, zarówno na terenie nieruchomości sąsiednich, jak i w obrębie nieruchomości własnych lokalizowanych na terenie przedmiotowej inwestycji;

- art. 35 ust. 3 w zw. z art. 20 ust. 1 pkt 1c u.p.b., poprzez zatwierdzenie projektu budowlanego pomimo błędnego określenia obszaru oddziaływania obiektu którego pozwolenie dotyczy;

- art. 35 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 8 u.p.b., poprzez zatwierdzenie projektu budowlanego, podczas gdy przedmiotowy projekt pozostaje w sprzeczności z zasadami wiedzy technicznej zapewniającej odpowiednie usytuowanie budynków na działce sąsiedniej, poprzez zakłócenie stosunków gruntowo - wodnych na terenie realizacji inwestycji oraz nieruchomości sąsiednich;

- art. 35 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 9 u.p.b., poprzez zatwierdzenie projektu budowlanego, podczas gdy przedmiotowy projekt nie uwzględnia poszanowania, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich, na skutek znacznego oddziaływania przedmiotowej inwestycji na nieruchomości sąsiednie;

- art. 7 k.p.a., poprzez wydanie decyzji sprzecznej z interesem społecznym oraz słusznym interesem obywateli;

- art. 15 k.p.a., poprzez powielenie przez organ ustaleń zawartych w decyzji Prezydenta Miasta [...] Nr [...] znak: [...] z dnia [...] września 2016 r., zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej skarżącemu pozwolenia na budowę obejmującego: dziesięć budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie szeregowej z wewnętrznymi instalacjami gazowymi oraz miejscami postojowymi na działkach ew. nr 745/28, 745/29 w obr. [...], położonych przy ul. P. w [...], podczas gdy zatwierdzony projekt budowlany jest niezgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a organ rozpatrujący wniosek o wznowienie postępowania powielił w całości ustalenia przedstawione w decyzji z dnia [...] lutego 2018 r., o odmowie uchylenia decyzji Prezydenta Miasta [...] Nr [...] z dnia [...] września 2016 r.

Po rozpoznaniu odwołania od powyższej decyzji organu I instancji, Wojewoda decyzją z dnia [...] lutego 2019 r. nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości i jednocześnie orzekł o uchyleniu decyzji Nr [...] znak: [...] z dnia [...] września 2016 r. oraz odmówił skarżącemu zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę inwestycji pod nazwą: budowa dziesięciu budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie szeregowej z wewnętrznymi instalacjami gazowymi oraz miejscami postojowymi na działkach nr 745/28, 745/29 w obr. [...], położonych przy ul. P. w [...].

W uzasadnieniu decyzji Wojewoda dokonał omówienia specyfiki postępowania wznowieniowego a następnie stwierdził, że wniosek o wznowienie spełnia wymogi formalne, bowiem zachowano miesięczny termin do jego złożenia i wskazano przesłankę z art. 145 § 1 k.p.a.

Wojewoda podzielił pogląd zawarty w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, zgodnie z którym wnioskodawca winien być uznany za stronę postępowania w sprawie wydania pozwolenia na budowę dziesięciu budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie szeregowej z wewnętrznymi instalacjami gazowymi oraz miejscami postojowymi na działkach nr 745/28, 745/29 w obr. [...], położonych przy ul. P. w [...]. Ponieważ wnioskodawca jako właściciel działki ew. nr 745/27 nie brał udziału w tym postępowaniu, organ prowadzący postępowanie w trybie wznowienia miał obowiązek uchylenia dotychczasowej decyzji i wydania decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy, zgodnie z art. 151 § 1 k.p.a., bądź podjęcia decyzji na podstawie art. 151 § 2 k.p.a. W obu przypadkach ponownie należało dokonać oceny dokumentów przedłożonych do wniosku z dnia 8 września 2016 r.

Wojewoda stwierdził, że do wniosku o wydanie pozwolenia na budowę inwestor dołączył wymagane przez art. 33 ust. 2 u.p.b. dokumenty, tj. projekt budowlany posiadający wymagane opinie i uzgodnienia, oraz oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W sprawie nie istniał obowiązek przedłożenia decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, gdyż inwestycja jest realizowana w oparciu o obowiązujący MPZP.

Następnie Wojewoda stwierdził, że zgodnie z zapisami MPZP działki ew. nr 745/28 i 745/29 położone są na terenie oznaczonym symbolem 2.MN,U. Przedmiotowa inwestycja polegająca na budowie dziesięciu budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie szeregowej z wewnętrznymi instalacjami gazowymi oraz miejscami postojowymi, zaprojektowana została zgodnie z MPZP, z zachowaniem nieprzekraczalnej linii zabudowy. Wielkość powierzchni biologicznie czynnej wynosi 44,10 % i jest większa niż ustalona w MPZP, a gabaryty projektowanych obiektów nie przekraczają wielkości ustalonych w miejscowym planie. Projekt budowlany został sporządzony przez osoby posiadające wymaganie uprawnienia budowlane i legitymujące się aktualnymi na dzień opracowania projektu zaświadczeniami o wpisie na listę członków izby samorządu zawodowego. W aktach sprawy znajdują się oświadczenia projektantów o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. Przedmiotowa inwestycja nie należy do przedsięwzięć wymienionych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko.

Odnosząc się do zarzutu zawartego w odwołaniu, dotyczącego naruszenia stosunków gruntowo - wodnych, Wojewoda stwierdził, że na stronie 9 projektu budowlanego (opis techniczny do projektu zagospodarowania działki), znajduje się zapis: "odprowadzenie wód opadowych z dachów projektowanych budynków na teren własnych działek. Część wód zostaje odparowana z powierzchni, natomiast pozostała część samoistnie wsiąknie w grunt gdzie dodatkowo transpiracja i ewapotranspiracja pochłonie około 10%". Ponadto w projekcie znajdują się obliczenia autora projektu potwierdzające, że spełniony został warunek umożliwiający odprowadzenie wód opadowych na tereny zielone terenu inwestycji. Wojewoda zauważył, iż to do projektanta, jako osoby legitymującej się wymaganymi uprawnieniami budowlanymi, określonymi w przepisach dotyczących samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie (rozdział 2 u.p.b.), należy obowiązek opracowania projektu budowlanego w sposób zgodny z wymaganiami ustawy, określonymi w decyzjach administracyjnych dotyczących zamierzenia budowlanego, obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej (art. 20 ust. 1 pkt 1 u.p.b.), a także dołączenia do projektu budowlanego oświadczenia o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej (art. 20 ust. 4 u.p.b.). Z akt sprawy wynika, że takie oświadczenie zostało przez projektanta załączone (strona 117 projektu budowlanego).

Zdaniem Wojewody, nie są również trafne zarzuty dotyczące naruszenia przepisów rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. dotyczących odległości miejsc postojowych od okien pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi, bowiem 32 miejsca postojowe zostały zaprojektowane w odległości 7 m od okien pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi, zaś pozostałe 8 miejsc postojowych zostało zaprojektowane w zbliżeniu do budynków, przy czym od strony gdzie zostały one zlokalizowane, brak jest pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi.

Odnosząc się do podnoszonej okoliczności, iż w przedmiotowym projekcie budowlanym brak jest zaświadczenia o dostępie do zaprojektowanych miejsc postojowych, Wojewoda wyjaśnił, że inwestor posiada decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] września 2016 r. znak: [...], o zezwoleniu na lokalizację zjazdu indywidualnego z ul. T. (na działkach ew. nr 156 obr. [...] i nr 745/100 obr. [...]) na działkę ew. nr 745/29 poprzez działki ew. nr 745/99 i 745/34 obr. [...] w [...]. Natomiast miejsca postojowe zaprojektowane zostały m.in. w obrębie drogi wewnętrznej (ul. P.), tym samym kwestie związane z dostępnością czy korzystaniem z tych miejsc, stanowią materię cywilno- prawną, nierozstrzyganą przez organy administracji publicznej, a ponadto inwestor nie ma obowiązku przedkładania zapewnienia o połączeniu planowanych miejsc postojowych z drogą wewnętrzną, jaką jest ulica P., która zgodnie z ustawą z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, nie jest zaliczana do kategorii drogi publicznej (art. 2 ust. 1 ww. ustawy).

Wojewoda powtórzył argumentację organu I instancji dotyczącą odległości budynków od osi gazociągu wysokoprężnego g700, ponadto stwierdził, że usytuowanie budynków jest zgodne z przepisami § 12 i § 271 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r.

Oceniając natomiast spełnienie wymogów zawartych w § 13, 57 i 60 ww. rozporządzenia Wojewoda stwierdził, że trudno sprawę ochrony interesów właściciela posesji ograniczyć jedynie do obiektu istniejącego, nie analizując prawa zabudowy pozostałej części działki.

Przytaczając § 13 ust. 1 i 2 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. Wojewoda wskazał, że w oparciu o projekt budowlany (projekt zagospodarowania terenu str. 13 i przekrój A budynków) oraz przyjmując, że wysokość dolnej krawędzi okien budynku przesłanianego (projektowanego) wynosi 0,85 m ustalił, iż od strony działki ew. nr 745/27 - najwyżej położona część projektowanego budynku na działce ew. nr 745/28 wynosi 9,28 m i jest większa od odległości do potencjalnie zaprojektowanego (rozbudowanego) budynku mieszkalnego na działce ew. nr 745/27 w odległości 4,0 m od granicy działki inwestora, bowiem odległość ta wynosi 4,20 m + 4,0 m = 8,20 m.

Zdaniem Wojewody z powyższej analizy wynika, że usytuowanie budynków na działkach ew. nr 745/28 i 745/29 o gabarytach podanych w projekcie budowlanym nie gwarantuje właścicielowi działki ew. nr 745/27 prawa do zabudowy jego nieruchomości w dowolnym czasie zgodnie z obowiązującymi przepisami, z uwagi na naruszenie przepisów dotyczących odległości, gwarantujących dopływ światła dziennego do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi. Chcąc zapewnić budynkowi na działce ew. nr 745/27 wymagany przepisami dopływ światła dziennego, należałoby sytuować go w odległości 5,08 m od granicy z działką ew. nr 745/28, pomimo, że warunki techniczne pozwalają by odległość powyższa wyniosła 4,0 m. Wojewoda stwierdził, że oznacza to, iż projektowana inwestycja wprowadza ograniczenia w korzystaniu z sąsiedniej nieruchomości.

Wojewoda wyjaśnił, że ochrona uzasadnionych interesów osób trzecich, o jakiej mowa w art. 5 ust. 1 pkt 9 u.p.b. polega również na możliwości zrealizowania zgodnie z art. 4 w/w ustawy, zabudowy w dowolnym czasie własnej nieruchomości, pod warunkiem zgodności zamierzenia z przepisami. Art. 4 u.p.b. zapewnia bowiem prawo zabudowy nieruchomości gruntowej zgodnie z obowiązującymi przepisami każdemu, kto posiada prawo do dysponowania działką na cele budowlane. Ten przepis prawny jest realizacją zasady wyrażonej w przepisie art. 64 ust. 2 Konstytucji RP, iż własność i inne prawa majątkowe podlegają równej dla wszystkich ochronie prawnej.

Wojewoda stwierdził, że wobec uchylenia przedmiotowej decyzji, zbędnym stało się odnoszenie do pozostałych zarzutów odwołania.

W ustawowym terminie skarżący wniósł skargę na powyższą decyzję Wojewody, której zarzucił:

I. naruszenie przepisów prawa materialnego, mające istotny wpływ na wynik sprawy, a to:

a) art. 5 ust. 1 pkt 9 u.p.b. poprzez jego zastosowanie i ustalenie, że usytuowanie budynków na działkach ew. 745/28 i 745/29 narusza uzasadnione interesy wnioskodawcy,

b) art. 6 ust. 2 pkt 1 u.p.z.p. poprzez jego zastosowanie i ustalenie, że usytuowanie budynków na działkach ew. nr 745/28 i 745/29 narusza chronione prawem interesy wnioskodawcy,

c) § 13, 57, 60 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r., poprzez ich nieprawidłowe zastosowanie w niniejszej sprawie i ustalenie, że usytuowanie budynków na działkach ew. nr 745/28 i 745/29 skutkuje przesłanianiem hipotetycznej zabudowy na działce wnioskodawcy.

II. naruszenie przepisów postępowania, a to:

a) art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a., poprzez niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do ustalenia stanu faktycznego oraz brak wyczerpującego rozpatrzenie materiału dowodowego, które skutkowało błędem w ustaleniach faktycznych polegającym na:

- nieprawidłowym ustaleniu odległości od działki ew. nr 745/27 budynków na działkach ew. nr 745/28 i 745/29 na wartość 4,20 m, podczas gdy budynek ten tylko w jedynym miejscu znajduje się w takiej odległości, natomiast najwyższy punkt budynku znajduje się w odległości 4,62 m od przedmiotowej granicy, co skutkowało nieprawidłowym ustaleniem zakresu przesłaniania,

- nieprawidłowym ustaleniu hipotetycznej zabudowy na działce ew. nr 745/27, poprzez przyjęcie, że znajduje się ona w odległości 4 metrów, podczas, gdy przyjmując zasadę symetryczności uprawnień w zagospodarowaniu działek sąsiednich ta hipotetyczna zabudowa winna znajdować się w odległości od 4,20 m do 5,02 m,

- nieprawidłowym ustaleniu zakresu przesłaniania i przyjęciu nieuzasadnionych wartości podanych przez odwołującego się od decyzji organu I instancji, bez ich weryfikacji.

b) art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez jego zastosowanie i uchylenie zaskarżonej decyzji oraz wydanie orzeczenia odmawiającego wydania pozwolenia na budowę, w przypadku gdy projekt budowlany jest zgodny z przepisami prawa.

W związku z powyższymi zarzutami, skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, a ponadto o dopuszczenie dowodów wskazanych w treści skargi, a także o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa radcy prawnego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi skarżący zakwestionował ustalenia Wojewody, iż budynek na działce ew. nr 745/28 oddalony jest na całej swojej długości o 4,20 m, podczas gdy w rzeczywistości jest to odległość od 4,20 do 5,02 m. Zdaniem skarżącego, Wojewoda również błędnie przyjął, że wysokość kalenicy na całej szerokości budynku wynosi 10,13 m, podczas gdy jest ona zmienna i tylko w najwyższym punkcie wynosi 10,13 m, natomiast na końcach dachu jest to odpowiednio 6,92 m i 5,10 m.

Następnie skarżący wskazał, że dokonał analizy graficznej przesłaniania, według zasad określonych w § 13 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r., czyli zachowania 60° kąta w odległości 4 metrów hipotetycznej zabudowy na działce ew. 745/27 od granicy z działką ew. nr 745/28, z której wynika, że nawet przy posadowieniu hipotetycznego budynku w odległości 4 metrów od granicy, będą spełnione dla niego warunki dotyczące przesłaniania. Ponadto nawet przyjmując sposób wyliczenia zastosowany przez Wojewodę, kwestia przesłaniania zostanie rozwiązana w przypadku usytuowania okna na wysokości wyższej niż 85 cm lub w przypadku wybudowania budynku w takiej samej odległości, w jakiej znajdują się budynki skarżącego. Jako punkt odniesienia należy brać bowiem cały kształt dachu i fakt, że jego wysokości są różne.

Skarżący podkreślił, że żaden przepis prawa nie stanowi, iż przy sporządzaniu projektu istnieje obowiązek uwzględniania, że w odległości 4 metrów od granicy z działką sąsiednią zostanie wybudowany hipotetyczny budynek, lub rozbudowany istniejący, którego okna będą na wysokości 85 cm od gruntu. Natomiast Wojewoda poprzestał na stwierdzeniu, że rozbudowa budynku na działce ew. nr 745/27 będzie mogła mieć miejsce w odległości 5,08 metra od granicy tej działki z działką ew. nr 745/28 i zdaniem organu jest to wystarczające do odmowy wydania pozwolenia na budowę.

Skarżący zauważył, że wnioskodawca nie wskazał w jakim zakresie zamierza dokonać przyszłej rozbudowy już istniejącego budynku, ani czy w ogóle posiada takie zamiary, w związku z czym wątpliwe jest aby dochodziło do naruszenia jakichkolwiek jego praw. Ponadto przy wykonywaniu projektu można uwzględniać wszelkie warunki istniejące w chwili projektowania, co skutkuje, że przy właściwym umiejscowieniu okien, także co do ich wysokości (poprzez posadowienie ich wyżej niż 85 cm ponad poziom gruntu) będzie on mógł dokonać rozbudowy nawet w odległości minimalnej oznaczonej przepisami, czyli 4 m. Zdaniem skarżącego, wnioskodawca będzie mógł dokonać rozbudowy swojego budynku w odległości 4,60 m od granicy z działką ew. nr 745/28 lokalizując okno w osi z najwyższym punktem budynku na tej działce i na jego wysokości 85 cm od gruntu, a zatem wybudowany przez skarżącego budynek w żadnym stopniu nie będzie ograniczał właściciela działki w jej zabudowie.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem kwestionowana nią decyzja narusza przepisy tak prawa procesowego, jak i prawa materialnego.

Odnosząc się w pierwszej kolejności do naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd wskazuje na przedwczesne przyjęcie przez organy obu instancji, że wnioskujący o wznowienie postępowania administracyjnego, uczestnik P. M. zachował termin, o jakim mowa w art. 148 § 1 i § 2 K.p.a. Powołany przepis proklamuje zasadę, że podanie

o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia,

w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Jeżeli strona wnosi wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. - strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu – a na tę podstawę powołał się P. M., termin do wniesienia podania o wznowienie postępowania jest również miesięczny, tyle że biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji.

W podaniu o wznowienie postępowania administracyjnego P. M. wskazał jedynie: "Mając na uwadze fakt, iż o powyższej okoliczności skarżący dowiedzieli się dopiero kilka dni temu, tj. 27 października 2017 roku gdy powrócili ze Stanów Zjednoczonych, niniejszy wniosek nie może być spóźniony".

Wznowienie postępowania administracyjnego ma charakter nadzwyczajny. Jego celem jest wzruszenie skutków prawnych wywołanych ostateczną decyzją administracyjną. Z tego względu kwestia zachowania terminów do zainicjowania przedmiotowego postępowania nie może być bagatelizowana, lecz powinna być wnikliwie zweryfikowana, przy wykorzystaniu dostępnych organowi instytucji procesowych. Samo powołanie się przez P. M., że zachował termin do złożenia podania i wskazanie przez niego konkretnego dnia, w którym się dowiedział o decyzji nie zwalnia organu od podjęcia działał zmierzających do zweryfikowania prawdziwości tych twierdzeń. Nie ustalono takich kwestii, jak to czy uczestnik faktycznie przebywał w Stanach Zjednoczonych, w jakim okresie, w jaki sposób dowiedział o decyzji – od kogo, w jakich okolicznościach. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest już pogląd, że ciężar dowodu zachowania terminów, określonych w art. 148 § 1 i § 2 K.p.a. spoczywa na podmiocie inicjującym postępowanie wznowieniowe. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku

z dnia 8 marca 2018 r. II OSK 2101/17: "To na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wskazania podstaw wznowienia i udowodnienia, kiedy konkretnie dowiedział się

o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania, czy też wydaniu decyzji i zawartym w niej rozstrzygnięciu, ze ścisłością dostateczną do ustalenia, że jej podanie o wznowienie postępowania wpłynęło przed upływem terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 i 2 k.p.a. co jednak, nie zwalnia organu

z obowiązku przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w zakresie ustalenia tej okoliczności, a następnie weryfikacji twierdzeń strony i przedłożonych przez nią dowodów oraz rzeczowego przedstawienia swojego stanowiska, w oparciu o cały zgromadzony w sprawie materiał dowodowy. Obowiązek badania, czy wniosek

o wznowienie postępowania wpłynął w terminie, spoczywa zatem na organach obu instancji"; analogicznie do tej kwestii odniósł się także WSA w Szczecinie w wyroku

z dnia 16 stycznia 2019 r., II SA/Sz 1104/18.

W okolicznościach badanej sprawy organy obu instancji nie podjęły żadnych czynności weryfikacyjnych względem twierdzeń uczestnika P. M. co do zachowania terminu z art. 148 § 2 K.p.a. i już tylko z tej przyczyn, skarżona decyzja podlega eliminacji z obrotu prawnego.

Przechodząc do naruszeń prawa materialnego Sąd przyjmuje, iż organ II instancji dokonał błędnej wykładni § 13 ust. 1 pkt 1 lit. a i ust. 2 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, (Dz. U. 2019 r. poz. 1065 ze zm.; dalej w skrócie: "rozporządzenie techniczne") w związku z art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowalnego, co miało bezpośredni wpływ na treść rozstrzygnięcia.

Uchylając decyzję organu pierwszej instancji oraz odmawiając inwestorom zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę organ przyjął, że ograniczenie dostępności światła przez inwestycję zrealizowaną na działce 745/28 parametryzowane w oparciu o algorytm podany w § 13 ust. 1 pkt 1 lit a i ust. 2 rozporządzenia technicznego należy relatywizować również względem hipotetycznej, a więc możliwej, a nie rzeczywiście istniejącej, zabudowy na działce 745/27. Takie założenie jest z gruntu wadliwe. Powoływany przez organ art. 5 ust.1 pkt 9 u.p.b. stanowi, że "obiekt budowlany jako całość oraz jego poszczególne części, wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony

w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym zapewnienie dostępu do drogi publicznej." Ustawodawca jednoznacznie przesądził, że nowa zabudowa powinna uwzględniać uzasadnione interesy występujące

w obszarze oddziaływania inwestycji. Nie chodzi więc o interes potencjalny, mogący podlegać realizacji jedynie hipotetycznie wobec oświadczeń podmiotu trzeciego. Interes podmiotu trzeciego występujący w obszarze oddziaływania inwestycji, to interes który da się jednoznacznie sparametryzować poprzez odniesienie do istniejącego zagospodarowania należącej do niego działki, albo do działki,

w stosunku do której konkretyzacja planów inwestycyjnych podmiotu trzeciego przyjęła postać decyzji o pozwoleniu na budowę. W kontekście ustalenia ograniczenia dostępu do światła przez inwestycję do 35 metrów wysokości, a więc

w oparciu o § 13 ust. 1 pkt 1 lit a i ust. 2 rozporządzenia technicznego, rozstrzygnięcie tej materii może nastąpić wyłącznie wobec obiektu przesłanianego, który faktycznie istnieje, bądź którego parametry zostały skonkretyzowane

w pozwoleniu na budowę. Hipotetyzowanie jaka będzie lokalizacja ewentualnej inwestycji i jakie będą jej parametry w celu ustalenia potencjalnego przesłaniania jest niedopuszczalne. Treść § 13 ust. 1 pkt 1 lit a i ust. 2 rozporządzenia technicznego odwołuje się konkretnych danych: 1) ramiona kąta 60°, wyznaczonego

w płaszczyźnie poziomej, z wierzchołkiem usytuowanym w wewnętrznym licu ściany na osi okna pomieszczenia przesłanianego; 2) poziom dolnej krawędzi najniżej położonych okien budynku przesłanianego. Ich estymacja może nastąpić jedynie wtedy, gdy budynek przesłaniany istnieje, albo gdy podmiot trzeci ukonkretnił plan jego realizacji uzyskaniem pozwolenia na budowę. Podnoszona kwestia była już przedmiotem licznych wypowiedzi sądów administracyjnych obu instancji: wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 maja 2014 r. II OSK 3105/12; z dnia 9 maja 2017 r. II OSK 2183/15; z dnia 17 kwietnia 2014 roku, II OSK 2816/12; WSA

w Krakowie z dnia 29 czerwca 2018 roku, II SA/Kr 479/18 oraz z dnia 9 marca 2018 roku, II SA/Kr 1702/17; WSA w Gdańsku z dnia 24 stycznia 2017 roku II SA/Gd 572/17; WSA w Warszawie z dnia 29 marca 2017 roku, VII SA/Wa 885/16; WSA

w Lublinie z dnia 11 sierpnia 2011 roku, II SA/Lu 321/11.

Na gruncie niniejszej sprawy ustalono, że działka 745/27 jest zabudowana, jednakże odległość inwestycji zrealizowanych na działkach 745/28 i 745/29 nie powoduje naruszenia § 13 rozporządzenia technicznego, to jest nie powoduje ponadnormatywnego ograniczenia dostępu do światła dla budynku znajdującego się na działce 745/27. Kwestia zacienienia pozostałej, niezbudowanej części działki 745/27, wobec przedstawionych wyżej argumentów, pozostaje prawnie irrelewantna.

Jedynie na marginesie Sąd zaznacza, że nawet gdyby przyjąć pogląd odmienny, to ustalony przez organ zakres owego zacienienia, skutkujący koniecznością podniesienia okien ewentualnego budynku mieszkalnego na działce 745/27 od strony działek 745/28 i 745/29 ponad minimalny dopuszczony parametr, bądź też odsunięcie się od granicy o ponad metr, nie stanowi argumentu przemawiającego za koniecznością eliminacji z obrotu prawnego decyzji

o pozwoleniu na budowę dla skarżącego i jego wspólnika. Jeżeli właściciel działki 745/27 w przyszłości podejmie decyzje o rozbudowie istniejącego budynku, bądź budowie kolejnego, będzie mógł to uczynić odpowiednio sytuując budynek na działce, ewentualnie dostosowując wysokość dolnej krawędzi okna – o ile zdecyduje się na jego lokalizacje od strony granicy z działką 745/28 – do wysokości przesłaniania. Na dzień dzisiejszy jego plany w tym względzie są jedynie potencjalne i hipotetyczne, podobnie, jak i sam jego interes w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 9 u.p.b.

W tym stanie rzeczy Sąd postanowił uchylić zaskarżoną decyzję. Organ II instancji rozpoznając ponownie sprawę zweryfikuje zachowanie terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania administracyjnego przez P. M. oraz rozstrzygnie o zasadności odwołania uwzględniając przedstawione wyżej uwagi co do sposobu rozumienia § 13 rozporządzenia technicznego.

Sąd zaznacza, że nie dopatrzył się innych uchybień, w tym w szczególności

w zakresie rozpoznania pozostałych zarzutów podniesionych w odwołaniu.

Wyrok oparto o art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c P.p.s.a.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i 205 § 2 P.p.s.a.