Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 441/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2020-11-25 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Geodezja i kartografia
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego I Kartograficznego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 135, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 28
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Magdalena Józefczyk Sędziowie WSA Maciej Kobak WSA Elżbieta Mazur-Selwa /spr./ po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 25 listopada 2020 r. sprawy ze skargi Z. P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] lutego 2020 r. nr [...] w przedmiocie dokonania zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków I. uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję Starosty z dnia [...] października 2019 r. nr [...]; II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego na rzecz skarżącego Z. P. kwotę 697 zł /słownie: sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego ( dalej: "WINGiK", "organ odwoławczy" lub "organ II instancji") z dnia [...] lutego 2002 r., nr [...] uchylająca decyzję Starosty [...] ( dalej: "organ I instancji") z dnia [...] października 2019 r., nr [...] w przedmiocie dokonania zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków obrębu M. w części dotyczącej nowej powierzchni użytku gruntowego Br-IVa w działce [...] wykazanej jako 0,11931 ha, na nową 0,1931 ha, w pozostałym zakresie utrzymująca zaskarżoną decyzję w mocy.

W podstawie prawnej decyzji organ powołał Działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm., dalej: "k.p.a.") oraz art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2019 r., poz. 725 ze zm.; dalej: "p.g.ik.").

Wydanie decyzji poprzedzało postępowanie administracyjne o następującym przebiegu:

Starosta [...] w dniu [...].12.2015 r. pod pozycją nr [...] ogłosił w Dzienniku Urzędowym Województwa [...], że projekt operatu opisowo- kartograficznego dotyczący modernizacji operatu ewidencji gruntów i budynków m.in. obrębu M. położonego w jednostce ewidencyjnej [...]-obszar wiejski, w gminie [...], w powiecie [...], wyłożony w dniach od [...].06.2015 r. do [...].06.2015 r., stał się z dniem [...] lipca 2015 r. operatem ewidencji gruntów i budynków.

W dniu [...].05.2018 r. J. B. zwrócił się do Starosty [...] "o wyjaśnienie zmiany granic przy pomiarach w roku 2016 w miejscowości [...] działki [...]". Podał m.in., że "poprzednia granica, wyznaczona około 130 lat temu przebiegała wzdłuż zasadzonych drzew, drogi i wkopanych znaków granicznych. Według wyznaczonej obecnie granicy, na drodze znajduje się słup energetyczny oraz studnia. Według niedawno wykonanej mapki wybudowana droga przebiega po terenie sąsiada co wcześniej nie miało miejsca." Uzupełnił i uściślił wniosek prośbą o "wykazanie drogi ze stanem faktycznym na gruncie".

W związku z tym, że "sprawa wykazania drogi gminnej oznaczonej działką nr [...] została wnioskowana wcześniej przez Gminę [...]", Starosta pismem [...] z dnia [...].05.2018 r. zwrócił się do Wykonawcy modernizacji o opracowanie "łącznego aneksu dla ww. działek z opracowaniem prawidłowej granicy".

Operat geodezyjny nazwany "Modernizacja ewidencji gruntów i założenie ewidencji budynków aneks do operatu opisowo-kartograficznego" został w dniu [...].06.2018 r. wpisany do ewidencji materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod identyfikatorem [...].

Ze sprawozdania technicznego dołączonego do tego opracowania wynika, że dokonana przez wykonawcę "analiza materiałów źródłowych (pomiar stanu władania [...] z 1969 roku, szkice polowe na odbitkach ozalidowych sekcja 8, strona 222) potwierdziła błąd kartowania lub nie uwzględnienie danych pomiarowych na mapie ewidencyjnej, sporządzonej na podkładzie mapy katastralnej począwszy od punktu na granicy działki [...] z działkami [...] i [...] na całej długości do granicy działek [...] i [...]. W związku z powyższym "skorygowano współrzędne punktów granicznych działki 2280 na granicy z działkami [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] w oparciu o ortofotomapę z wykorzystaniem wyników geodezyjnych pomiarów terenowych (na podstawie dokumentacji [...], miary liniowe) z uwzględnieniem stanu użytkowania". "Sporządzono wykaz zmian danych ewidencyjnych dla wymienionych działek".

Pismem [...] z dnia [...].07.2018 r. Starosta [...] zawiadomił strony postępowania, że "na wniosek J. B. zostało wszczęte postępowanie administracyjne w sprawie sprostowania granicy pomiędzy jego działką nr [...] i drogą gminną oznaczoną działką nr [...] położoną w M., po czym w dniu [...].08.2018 r. wydał decyzję znak [...], w której orzekł o dokonaniu zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków.

Po rozpatrzeniu odwołania złożonego przez reprezentującego Gminę [...] - Burmistrza [...], WINGiK decyzją [...] z dnia [...].10.2018 r. uchylił opisaną wyżej decyzję Starosty [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, wskazując jednocześnie okoliczności, jakie należało uzupełnić i wziąć pod rozwagę.

Rozpatrując ponownie sprawę, Starosta [...] zauważył, że "w ODGiK znajdował się operat z wykonania mapy zasadniczej dla obrębu [...] przyjęty do zasobu pod nr [...], tj. bezpośredniego pomiaru przy opracowaniu mapy do celów projektowych wsi [...]". Dokonano wówczas pomiaru m.in. przedmiotowych granic, poprzedzonego ich ustaleniem.

Jak ustalił organ pierwszej instancji, "podczas modernizacji nie wprowadzono danych z ww. operatu, wobec powyższego Starostwo Powiatowe w [...] przekazało sprawę firmie geodezyjnej OPGK w [...] Sp. z o.o., która sporządzała operat modernizacji gruntów i budynków obrębu M. w celu wykazania prawidłowych granic ww. działek, zgodnych z operatem z 1996 r."

W dniu [...].05.2019 r. pod identyfikatorem [...] został przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego operat techniczny, zawierający wykazy zmian danych ewidencyjnych po "korekcie co do przebiegu granic działki drogi gminnej [...], gdzie przyjęto ustalenia oraz dane pomiarowe zawarte na szkicach oraz spisanych protokołach ustalenia granic, skompletowanych w dokumentacji technicznej zalegającej w ODGiK w [...] pod numerem [...]" (akta sprawy Tom II str. 44). Operat ten, ze względu na jego zakres, został także wykorzystany w odrębnym postępowaniu znak [...] prowadzonym przez organ pierwszej instancji "dot. sprostowania granic drogi gminnej oznaczonej działką nr [...] (z drugiej strony drogi)".

W dniu [...].05.2019 r. Starosta [...] wydał decyzję znak [...]. Decyzja ta, w wyniku rozpatrzeniu odwołania, została uchylona przez WINGiK decyzją znak [...] z dnia [...].07.2019 r. ze względu na zauważone naruszenia prawa procesowego, a sprawa została ponownie przekazana do rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.

Po zawiadomieniu pismem z dnia [...].09.2019 r. stron postępowania o możliwości zapoznania się i wypowiedzenia na temat zebranych dokumentów oraz po ponownej całościowej analizie zgromadzonych akt, Starosta [...] wydał w dniu [...] października 2010 r. kolejną decyzję [...]. W decyzji tej orzekł o dokonaniu następujących zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków obrębu [...]:

W jednostce rejestrowej nr [...] wpisanej na rzecz:

J. B. s. H. i M.

zmienić powierzchnię działki nr [...] z dotychczasowej: 3,0498 ha w tym: RIVa-1,7474 ha, RV-0,1558 ha, ŁV-0,1869 ha, ŁVI-0,0097 ha, PsIV-0,1099 ha, PsVI-0,0736 ha, Br-PsIV-0,3789 ha, Br-RIVa-0,1662 ha, Lzr-RIVa-0,0755 ha, LsIV-0,0580 ha, LsV-0,0879 ha na nową powierzchnię 3,2345 ha, w tym: RJVa-1,8728 ha, RV-0,1684 ha, ŁV-0,1870 ha, ŁVI-0,0097 ha, PsIV-0,1099 ha, PsVI-0,0736 ha, Br-PsIV-0,3986 ha, Br-RIVa-0,11931 ha, Lzr-RIVa-0,0755 ha, LsIV-0,0580 ha, LsV-0,0879 ha.

Na mapie ewidencji gruntów i budynków obręb M. przyjąć przebieg granic działki nr [...] z działką nr [...] zgodnie z aneksem do operatu opisowo-kartograficznego włączonym do zasobu geodezyjnego w dniu [...].05.2019 r. pod numerem [...] w zakresie przedmiotowej granicy działki nr [...] z działką nr [...].

Od decyzji organu I instancji, pismem z dnia [...].11.2019 r. odwołanie w imieniu Z. P., wniósł adwokat B. S.. Zarzucił Staroście liczne naruszenia prawa procesowego (w tym art. 28, 62, 77, 80 i 107 k.p.a.) oraz prawa materialnego. Wniósł ojej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia oraz o "dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z nieprawomocnej decyzji Starosty [...] z dnia [...] października 2019 roku znak sprawy: [...], na okoliczność jej treści, w tym na okoliczności ustalenia niewykonalności niniejszej decyzji w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a."

Organ odwoławczy nie podzielił powyższych zarzutów.

W uzasadnieniu wyjaśnił, że sprawy z zakresu prowadzenia ewidencji gruntów i budynków uregulowane są przepisami ustawy p.g.ik. oraz rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 393; dalej: rozporządzenie egib").

Zgodnie z art. 2 pkt 8 ustawy p.g.ik. ewidencja gruntów i budynków stanowi jednolity dla kraju, systematycznie aktualizowany zbiór informacji o gruntach, budynkach, lokalach, ich właścicielach oraz o innych podmiotach władających lub gospodarujących nimi. Obejmuje ona informacje wskazane w art. 20 tej ustawy, w tym dotyczące gruntów - ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas bonitacyjnych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty (ust. 1 pkt 1).

Na podstawie art. 24 ust. 2a p.g.ik. informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji:

z urzędu, jeżeli zmiany tych informacji wynikają z:

przepisów prawa,

dokumentów, o których mowa w art. 23 ust. 1-4,

materiałów zasobu,

wykrycia błędnych informacji;

na wniosek podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1, lub władających gruntami na zasadach samoistnego posiadania.

Podstawową zasadą prowadzenia ewidencji gruntów i budynków jest zasada aktualności tj. utrzymywania operatu w zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi (§ 44 pkt 2 rozporządzenia egib). Z § 45 ust. 1 rozporządzenia egib wynika, że aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje poprzez wprowadzanie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych w celu:

zastąpienia danych niezgodnych ze stanem faktycznym, stanem prawnym lub obowiązującymi standardami technicznymi odpowiednimi danymi zgodnymi ze stanem faktycznym lub prawnym oraz obowiązującymi standardami technicznymi;

ujawnienia nowych danych ewidencyjnych;

wyeliminowania danych błędnych.

Powołując się na wyrok Naczelny Sąd Administracyjny z dnia 21.02.2008r. sygn. akt OSK 199/07 wskazał, że postępowanie w tym zakresie jest znacznie sformalizowane i opiera się na dokumentach wystawionych w prawidłowej formie, których treść ma jedyny wpływ na zapisy dokonane w przedmiotowej ewidencji. Przepisy powyższe [...]. posługują się pojęciem aktualizacji ewidencji a nie jej prostowania, zaś usuwanie błędów i omyłek ewidencji w ramach jej prowadzenia nie jest wyłączona jednakże pod warunkiem, że uzasadnia to aktualny stan prawny, który ewidencja gruntów ma odzwierciedlać a nie tworzyć. [...] Postępowanie ewidencyjne służy do rejestracji bezspornych danych o gruntach, budynkach i lokalach, zaś w postępowaniu tym nie można rozstrzygać uprawnienia wnioskodawcy do gruntu.

Dalej powołując się na przepisy §§ 36 i 37 rozporządzenia egib, wskazał, że regulują one kwestie wykazywania w ewidencji przebiegu granic działek ewidencyjnych, wskazując na rodzaje dokumentacji stanowiącej podstawę wykazywania przebiegu granic (§ 36) oraz na sposób pozyskiwania danych dotyczących przebiegu granic w razie braku takiej dokumentacji. I tak, z § 36 rozporządzenia egib wynika, że przebieg granic działek ewidencyjnych wykazuje się w ewidencji na podstawie dokumentacji geodezyjnej, przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, sporządzonej:

1) w postępowaniu rozgraniczeniowym;

2) w celu podziału nieruchomości;

3) w postępowaniu scaleniowym i wymiany gruntów;

4) w postępowaniu dotyczącym scalenia i podziału nieruchomości;

5) na potrzeby postępowania sądowego lub administracyjnego, a następnie wykorzystanej do wydania prawomocnego orzeczenia sądowego lub ostatecznej decyzji administracyjnej;

6) przy zakładaniu, na podstawie poprzednio obowiązujących przepisów, katastru nieruchomości i ewidencji gruntów i budynków;

7) przez Straż Graniczną, jeżeli dokumentacja ta określa przebieg granic państwa z dokładnością odpowiednią dla ewidencji;

8) w wyniku geodezyjnego pomiaru sytuacyjnego istniejących lub wznowionych znaków granicznych albo wyznaczonych punktów granicznych.

§ 37 pkt 1 stanowi, że jeżeli brak jest dokumentacji wymienionej w § 36 lub jeżeli zawarte w niej dane nie są wiarygodne, dane dotyczące przebiegu granic działek ewidencyjnych pozyskuje się w wyniku geodezyjnych pomiarów terenowych lub geodezyjnych pomiarów fotogrametrycznych poprzedzonych ustaleniem przebiegu tych granic.

Na tle sprawy organ wyjaśnił, że postępowanie administracyjne prowadzone było przez Starostę [...] na wniosek J. B. i obejmowało analizę zgodności wykazania na prowadzonej mapie ewidencji gruntów i budynków przebiegu granicy działki nr [...] z działką nr [...] w miejscowości [...] w odniesieniu do dostępnych dla organu materiałów źródłowych.

Dalej wyjaśnił, że z akt sprawy wynika bezsprzecznie, że wykazany dotychczas przebieg przedmiotowych granic na mapie ewidencyjnej jest niewłaściwy. Świadczyły o tym zarówno podnoszone we wniosku wszczynającym postępowanie argumenty, jak i dokonana w tym zakresie analiza materiałów kartograficznych (np. kopia mapy zasadniczej - Tom I str. 26 akt sprawy, czy choćby ortofotomapa - Tom II str. 34). W toku postępowania ustalone zostało, że rozbieżność ta powstała już przy zakładaniu w roku 1969 mapy ewidencyjnej, a wynikła z "błędu kartowania lub nie uwzględnienia danych pomiarowych na mapie ewidencyjnej, sporządzonej na podkładzie mapy katastralnej" (analiza wykonawcy modernizacji przedstawiona w sprawozdaniach technicznych do operatów [...] oraz [...]).

W 1995 roku granice pomiędzy działkami m.in. [...] i [...] zostały protokolarnie ustalone i pomierzone w czasie wykonywania mapy do celów projektowych (operat [...]- Tom II str. 194-226). Jak wynika z analizy tego operatu - jego wyniki posłużyły do opracowania "mapy numerycznej w skali 1:1000" (sprawozdanie techniczne str. 197). Nic nie wskazywało jednak na to, aby na podstawie tych pomiarów dokonano aktualizacji mapy ewidencyjnej. Operat ten nie został wykorzystany także w czasie przeprowadzonej w latach 2014-2015 modernizacji ewidencji gruntów i budynków obrębu M.

W świetle powyższego organ II instancji stwierdził, że w prowadzonej ewidencji gruntów i budynków dla obrębu M., nie został dotychczas wykazany, poprzedzony ustaleniem - pomiar granic udokumentowany w przyjętym do zasobu operacie [...].

Z kolei operat [...]- stanowi kameralne opracowanie istniejącej wciąż w państwowym zasobie dokumentacji geodezyjnej ([...]) - pozwalające na usunięcie dotychczasowego błędu w prowadzonej ewidencji gruntów i budynków. W ocenie organu odwoławczego dokumentacja ta, jest wystarczającą podstawą do aktualizacji operatu ewidencyjnego, w celu sprostowania błędnych danych.

Organ II instancji zaznaczył przy ty, że ewidencja gruntów i budynków jest tylko specjalnie prowadzonym i wywierającym określone skutki prawne zbiorem informacji o gruntach, który pełniąc funkcje informacyjno-techniczne nie rozstrzyga sporów o prawa, ani nie nadaje tych praw. Ewidencja spełnia jedynie funkcje rejestrujące stanów prawnych ustalonych w innym trybie i przez inne organy. "Jeżeli granice nieruchomości są wadliwie wykazane w ewidencji gruntów - nie oznacza to, że zakres prawa własności ulega zmianie a jedynie to, że jest źle wykazany. Korekta mapy ewidencyjnej, na której przez lata uwidocznione były błędne granice, nie oznacza pozbawienia stron części nieruchomości, bowiem strony części tej nigdy nie nabyły", cytując wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 18.05.2016 r. sygn. akt II SA/Rz 1346/15.

Niezależnie od przedstawionych wyżej ustaleń organ odwoławczy zauważył, że w rozstrzygnięciu zaskarżonej decyzji Starosta [...] błędnie wskazał nową powierzchnię użytku gruntowego Br-RIVa w działce nr [...] jako "0,11931 ha". Podana w ten sposób wartość tej powierzchni ma charakter błędu oczywistego. W "Wykazie zmian danych ewidencyjnych działki" będącym podstawą podjętej decyzji (Tom II str. 47), powierzchnia ta wykazana została bowiem, jako 0,1931 ha. Zatem oczywisty błąd pisarski polegał w tym przypadku na omyłkowym dodaniu cyfry "1" w części dziesiętnej (po przecinku) po wartości "0" określającej liczbę całkowitą.

Jednocześnie organ II instancji wyjaśnił, że "skoro bowiem w tym trybie organ odwoławczy może skorygować orzeczenie in merito, im bardziej może dokonać sprostowania, działając jednak w formie procesowej właściwej dla art. 138 (decyzja) nie zaś dla art. 113 Kpa (postanowienie) - co nastąpiło w sprawie. (...). "możliwość korekty w podobnych wypadkach oczywistych omyłek powinna przysługiwać także organowi odwoławczemu, podstawą tego rodzaju działania może być, jak to przyjęto w zaskarżonej decyzji, art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. O ile decyzja merytoryczno- reformacyjna jest uważana za instrument wymagający ostrożnego posługiwania się nim z uwagi na interes strony, to zastosowanie go jako paliatywu sprostowania tego rodzaju wątpliwości nie nasuwa, pod warunkiem, że w sprawie zachodzi naprawdę oczywistość omyłki", podpierając się w tym zakresie wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18.07.2001 r., sygn. akt V SA 3928/00 .

Odnosząc się do zarzutów, dotyczących naruszenia prawa procesowego, wyjaśnił, że na podstawie art. 61 § 1 k.p.a., postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu.

W postępowaniach prowadzonych na żądanie, jego przedmiot (i w konsekwencji krąg pozostałych stron), wyznaczany jest przez wnioskodawcę, natomiast w postępowaniach z urzędu - to organ określa zakres postępowania. W niniejszej sprawie postępowanie prowadzone było na wniosek J. B. z dnia [...].05.2018 r.

Z tego też względu uznał również podnoszone w odwołaniu wnioski i argumenty związane z art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. za nieuzasadnione. Co do zasady bowiem, postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności, dotyczy decyzji ostatecznych. Tymczasem decyzji Starosty [...][...] z dnia [...] października 2019 r. w chwili składania odwołania takiej cechy przypisać nie sposób. Ponadto WINGiK w decyzji z dnia [...].07.2019 r., nr [...] wspominał jedynie o rozważeniu łącznego prowadzenia spraw dotyczących granic działki nr [...] (drogi) po obu przeciwległych jej stronach. Skoro jednak ani wnioskodawca postępowania, ani organ prowadzący postępowanie nie znaleźli uzasadnienia do takiego działania (a J. B., w ogóle nie jest stroną w postępowaniu [...]), to trudno taki powód uznać za wystarczającą przesłankę uchylenia decyzji w postępowaniu prowadzonym na wniosek strony. Poza tym wynikająca z art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. ewentualna niewykonalność decyzji musi mieć charakter trwały. Organ odwoławczy w obecnych okolicznościach sprawy, takiego zagrożenia jednak nie zauważył.

W skardze do Sądu Z. P. (dalej: "skarżący") zarzucił:

Naruszenie przepisów postępowania, tj.:

art. 138 § 1 pkt 1) i pkt 2) k.p.a., poprzez jego błędne zastosowanie i wydanie decyzji uchylającej w części i orzekającej w części co do istoty sprawy oraz utrzymującej w mocy w pozostałej części decyzję Starosty [...] z dnia [...] października 2019 r., nr [...], w sprawie dokonania zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków polegającej na zmianie granicy działki nr [...] z działką nr [...], nr [...] i nr [...] położonymi w miejscowości [...], która to decyzja Organu I instancji narusza w sposób rażący:

- art. 28 k.p.a. w związku z § 2 ust. 1 pkt 8) rozporządzenia egib

art. 62 k.p.a.;

art. 77 k.p.a. w związku z art. 80 k.p.a.;

art. 107 § 1 k.p.a.;

§ 9 ust. 1, § 36, § 37, § 38, § 39 oraz § 44 pkt 2) w zw. z § 45 ust. 1 rozporządzenia egib z przyczyn szczegółowo wskazanych w odwołaniu,

art. 138 § 2 k.p.a, w zw. z art. 136 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie w wyniku braku rozpatrzenia wniosku dowodowego z dokumentu zawartego w odwołaniu skarżącego z dnia [...] listopada 2019 r., co doprowadziło organ II instancji do niczym nieuzasadnionego i niepopartego dowodami przyjęcia, że "z akt sprawy wynika bezsprzecznie, że wykazany dotychczas przebieg przedmiotowych granic na mapie ewidencyjnej jest niewłaściwy" (str. 7 zaskarżonej decyzji) i wydania rozstrzygnięcia jak w sentencji decyzji Organu II instancji;

art. 107 § 1 pkt 6) k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 136 k.p.a. poprzez brak wskazania w zaskarżonej decyzji:

uzasadnienia faktycznego w wyniku niewskazania faktów, które organ II instancji uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej,

uzasadnienia prawnego z wyjaśnieniem podstawy prawnej decyzji wszystkie w/w przejawiają się w:

braku uzasadnienia co do ewentualnego istnienia przesłanek wymienionych w art. 138 § 2 k.p.a. do wydania rozstrzygnięcia;

- braku wskazania, z jakich przyczyn organ II instancji nie przeprowadził uzupełniającego postępowania dowodowego w trybie art. 136 k.p.a.;

- braku wskazania, na jakiej podstawie organ II instancji uznał, że, "z akt sprawy wynika bezsprzecznie, że wykazany dotychczas przebieg przedmiotowych granic na mapie ewidencyjnej jest niewłaściwy" (str. 7 zaskarżonej decyzji), w szczególności w sytuacji, gdzie organ I instancji z dużą dozą niepewności wspomniał jedynie, że należy przypuszczać, że granica działki nr [...] z drogą gminną nr [...] została wykazana nieprawidłowo" (str. 9 decyzji organu I instancji);

- braku wskazania, czy rozbieżność w przebiegu granicy wynikała z tzw. "błędu kartowania", czy z "nieuwzględnienia danych pomiarowych na mapie ewidencyjnej sporządzonej na podkładzie mapy katastralnej";

- braku wyjaśnienia, czy operat [...] usunął dotychczasowy błąd w prowadzonej ewidencji gruntów i budynków i czy ten błąd polegał na błędzie kartowania, czy na błędzie polegającym na nie uwzględnieniu danych pomiarowych na mapie ewidencyjnej;

- braku wyjaśnienia, dlaczego właściciele działek nr [...],[...],[...],[...] i [...] nie są stronami niniejszego postępowania, skoro wydane w niniejszej sprawie rozstrzygnięcie "przesuwa" północne granice działki nr [...] w wewnętrzny obszar w/w działek szczególnie w sytuacji, gdy w sprawach dotyczących granic nieruchomości stronami są zatem właściciele sąsiadujących ze sobą nieruchomości;

- brak wyjaśnienia, czy nierozstrzygnięte przez organ I instancji w zakresie dokonania zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków polegającej na zmianie granicy działki nr [...] (drogi gminnej) z działkami nr: [...], nr [...] i nr [...] położonymi w miejscowości M. i ograniczenie rozstrzygnięcia tylko i wyłącznie do zmiany powierzchni działki nr 2285/1 i przyjęcia przebiegu granic działki nr [...] z działką nr [...] - było prawidłowe, czy też nie;

- brak wyjaśnienia, czy prawidłowe było działanie wykonawcy operatu, w którym wykonawca pominął okoliczność, że skoro w 1996 r. zostały ustalone granice na podstawie operatu z wykonania mapy zasadniczej dla obrębu [...] przyjętego do zasobu ODGiK pod nr [...] (operat [...]), na podstawie protokołów granicznych ustalenia granic dla działek położonych po obu stronach działki nr 2280, gdzie ojciec skarżącego – W. P. podpisywał protokół graniczny pomiędzy działkami nr [...] i nr [...], gdzie punkty graniczne wyznaczają aktualny i rzeczywisty przebieg drogi nr [...] w terenie;

braku wyjaśnienia, czy operat [...] był operatem prawidłowym i z jakich przyczyn nie stał się podstawą aktualizacji mapy ewidencyjnej oraz z jakich przyczyn nie został wykorzystany w czasie przeprowadzonej w latach 2014 - 2015 modernizacji ewidencji gruntów i budynków obrębu M.

Na podstawie art. 145 § 1 pkt 1) lit. c) P.p.s.a. oraz art. 152 P.p.s.a. wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w [...] z dnia [...] lutego 2020 r., oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty [...] z dnia [...] października 2019 r.,

na podstawie art. 152 § 1 P.p.s.a. o stwierdzenie, że w/w decyzje nie podlegają wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku;

na podstawie art. 200 P.p.s.a. w związku z art. 205 § 2 P.p.s.a. o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko w sprawie. W uzasadnieniu wskazał, że do wszystkich podnieconych w skardze zarzutów odniósł się w decyzji. Wskazał przy tym, że wbrew zarzutom skarżącego używając słów "świadczą o tym..." ( str. 7 uzasadnienia decyzji) wskazał również dowody na występowanie błędu w dotychczasowej ewidencji gruntów i budynków oraz na charakter tego błędu".

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje;

Skarga jest zasadna.

Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja WINGiK z dnia [...] lutego 2002 r., nr [...] uchylająca decyzję Starosty [...] ( dalej: "organ I instancji") z dnia [...] października 2019 r., nr [...] w przedmiocie dokonania zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków obrębu M. w części dotyczącej nowej powierzchni użytku gruntowego Br-IVa w działce [...] wykazanej jako 0,11931 ha, na nową 0,1931 ha, w pozostałym zakresie utrzymująca zaskarżoną decyzję w mocy.

Przedmiotem decyzji była aktualizacja przebiegu granicy pomiędzy działką nr [...] własności J. B. i dz. nr [...], drogi należącej do Gminy [...].

W standardowym stanie faktycznym w sprawie tego rodzaju powinni brać udział właściciele sąsiadujących ze sobą działek.

Szkopuł w tym, że sprawa będąca przedmiotem kontroli Sądu jest dużo bardziej złożona.

Efektem procedowania organów co do przebiegu granicy działek nr [...] i nr [...] było jej przesunięcie o kilka metrów w kierunku południowo – zachodnim, w miejsce gdzie wg dotychczasowego stanu ewidencyjnego znajdują się działki nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...]. Okoliczność ta nie jest przez nikogo kwestionowana i jasno wynika z dokumentów zebranych w sprawie, a w szczególności z aneksu do operatu opisowo – kartograficznego w dniu [...] maja 2019 r. pod numerem [...].

Aneks ten był podstawą wydania kontrolowanych decyzji. Zmiana dotychczasowego przebiegu granicy pomiędzy działkami nr [...] i nr [...] najlepiej zobrazowana jest na mapie uzupełniającej z [...] kwietnia 2019 r. wykonanej przez geodetę W. B. (k. 48).

Oznacza to zmiana zapisów ewidencyjnych dokonana kontrolowaną decyzją oznacza ipso facto zmianę takich zapisów dla działek leżących po drugiej stronie działki drogowej nr 2280. Cała bowiem droga "przesuwa" się w kierunku południowo – zachodnim.

Rację ma więc skarżący podnosząc, że organ II instancji przeszedł do porządku dziennego nad zasadniczą kwestią prowadzenia przez Organ I instancji postępowania administracyjnego bez udziału wszystkich stron postępowania, tj. właścicieli działek nr [...],[...],[...],[...],[...],[...], co w konsekwencji doprowadziło do nieuzasadnionego braku skierowania do nich rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie.

Organ II instancji przeszedł do porządku dziennego na brakiem rozważenia przez Organ I instancji pisemnego wniosku współwłaścicieli działki nr [...] datowanym na dzień [...] maja 2019 roku o dopuszczenie ich do udziału w przedmiotowym postępowaniu.

Sąd podziela stanowisko skarżącego, że zgodnie z art. 28 k.p.a., "stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny". Istotne w sprawie jest także to, że już w uzasadnieniu decyzji znak: [...] z dnia [...] października 2018 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjno - Kartograficznego w [...] przesądził o tym, że "skoro postępowanie zakończone zaskarżoną decyzją dotyczy "granicy pomiędzy działką nr [...] i drogą gminną oznaczoną działką nr [...] położoną w M.", to poprzez punkty graniczne nr 8123 i 6619g - dotyczy także granic działek nr (odpowiednio) [...] i [...]. Stronami postępowania są zatem również wszyscy właściciele tych sąsiednich działek, zwłaszcza że według "wykazu współrzędnych punktów granicznych, punkty o skorygowanym położeniu" (operat [...]) - punkt graniczny nr 6619g ma "skorygowane" współrzędne" (str. 5 decyzji) oraz że "skoro Starosta decyduje o "przyjęciu przebiegu granic działek nr [...] i [...] zgodnie z aneksem do operatu opisowo - kartograficznego włączonym do zasobu geodezyjnego w dniu [...].06.2018 r. pod numerem [...]", to można przez to rozumieć, że rozstrzyga o wykazaniu granic nie tylko pomiędzy wspomnianymi tu działkami [...] i [...], ale także o pozostałych granicach działki nr [...], których operat ten dotyczy (leżących po jej drugiej stronie m.in. działki nr [...],[...],[...],[...],[...],[...]" (str. 5 decyzji).

Nie ma znaczenia, że w kontrolowanej decyzji opisano jej przedmiot w najistotniejszej części jako zmianę powierzchni użytków działek nr [...] oraz co do granicy pomiędzy dz. [...] i dz. [...].

Jak już wyjaśniono, w rzeczywistości ustalenie granic pomiędzy działkami oznacza "przeniesienie" w ewidencji gruntów i budynków dz. [...] na południowy – zachód, w głąb dotychczasowych działek nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...].

W związku z tym konieczność procedowania w tej sprawie z udziałem właścicieli ww działek leżących na południowej stronie drogi [...] jest oczywiste (art. 28 k.p.a.).

Osobną kwestią jest równoległe prowadzenie przez organy postępowania dotyczącego właśnie granicy pomiędzy dz. [...] i działkami leżącymi po południowej jej stronie.

Z przyczyn wskazanych we wcześniejszej części uzasadnienia konieczne będzie prowadzenie niniejszego postępowania i postępowania administracyjnego toczącego się przed Starostą [...], po wydaniu przez Wojewodę [...] lutego 2020 r. decyzji kasacyjnej nr [...]– łącznie.

Sąd nie ma możliwości wypowiedzenia się merytorycznie co do prawidłowości zaskarżonego rozstrzygnięcia, a to z uwagi na konieczność ustalenia stanu faktycznego sprawy od początku z udziałem wszystkich zainteresowanych.

Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. i art. 135 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organy będą miały na względzie treść niniejszego uzasadnienia.