Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 104/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2013-10-30 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Ewidencja gruntów
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą decyzję I instancji
Powołane przepisy: article: Art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
journal: Dz.U. 2001 nr 38 poz 454
law: Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków.
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożenna Blitek Sędziowie WSA Janusz Bociąga (spr.) WSA Halina Jakubiec Protokolant Ewelina Knapczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 października 2013 r. sprawy ze skargi F. J. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 30 listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie ewidencji gruntów I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego na rzecz skarżącego F. J. kwotę 50 (słownie: pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania, III. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na rzecz radcy prawnego P. N., Kancelaria Radcy Prawnego Osiedle [...] w K kwotę 240 (słownie: dwieście czterdzieści) złotych tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, podwyższoną o stawkę podatku od towarów i usług obowiązującą dla tego rodzaju czynności w dniu orzekania.


UZASADNIENIE

F. J. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z 30 listopada 2012r znak [...], którą utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Starosty z [...] 2012 r., znak: [...], którą to decyzją Starosta odmówił aktualizacji danych ewidencyjnych w części kartograficznej i opisowej operatu ewidencji gruntów i budynków obrębu L, jednostki ewidencyjnej J, przyjętego do zasobu Wojewódzkiego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjno-Kartograficznej w dniu 2.11.1994 r. o numerze [...] w zakresie konfiguracji o powierzchni działek ewidencyjnych nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...].

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego ustalił następujące okoliczności faktyczne i prawne przyjęte za podstawę rozstrzygnięcia.

W latach 1993-1994 dla obrębu L przeprowadzono modernizację ewidencji gruntów, która polegała na opracowaniu operatu ewidencji gruntów w oparciu o mapy ewidencyjne w skali 1: 2880, operat mapy zasadniczej opracowanej metodą autogrametryczną, protokoły ustalenia stanu władania oraz nakładki ewidencyjne sporządzone w ramach opracowania mapy zasadniczej z obliczeniem powierzchni działek.

Zmodernizowany operat przyjęto do zasobu Wojewódzkiego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjno - Kartograficznej 2 listopada 1994r. za numerem [...], a operat ten stał się obowiązujący na mocy obwieszczenia Wojewody z dnia 25 października 1995r. ogłoszonego w Dzienniku Urzędowym Województwa Nr [...] i w całości zastąpił dotychczasową ewidencję gruntów.

W dniu 9 czerwca 2003 r. F. J. złożył do Urzędu Gminy J wniosek o pomiar kontrolny dotyczący "rażącego błędu powstałego z winy wykonawcy zmodernizowanego operatu ewidencji gruntów wsi L". Dołączył wykaz działek będących jego własnością lub stanowiących jego władanie, w którym wykazał rozbieżności powierzchniowe pomiędzy działkami zmodernizowanymi a działkami im odpowiadającymi w starej ewidencji.

Starosta decyzją z dnia [...] 2010 r. znak: [...], po ponownym rozpatrzeniu wniosku F. J. odmówił aktualizacji danych ewidencyjnych w części kartograficznej i opisowej obrębu L, w zakresie konfiguracji i powierzchni działek ewid. zmod. nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...]. Zdaniem organu I instancji F. J. nie przedłożył dokumentacji uzasadniającej wprowadzenie żądanych zmian do operatu ewidencyjnego, a dane ewidencyjne w zakresie przedmiotowych działek ujawnione w zmodernizowanym operacie ewidencyjnym, są zgodne z istniejącymi w zasobie PODGK materiałami źródłowymi.

Odwołanie od tej decyzji Starosty złożył F. J. zarzucając, że odmówiono przywrócenia prawidłowego stanu ewidencyjnego działek istniejącego przed modernizacją. Odwołujący wskazał, że organ opierał się na wykazie synchronizacyjnym, który został sfałszowany, zaś przedmiotowe działki w starym operacie miały prawidłowy przebieg granic, konfigurację oraz powierzchnię. Wskazał, że działki, które graniczyły z tzw. drogami gminnymi zostały pomniejszone na rzecz tych dróg, np. kosztem nieruchomości rolnej o nr [...] utworzono drogę gminną nr [...], choć nigdy wcześniej nie występowała w tym miejscu droga (podobnie w przypadku działki zmod. nr [...]). Ponadto działka nr [...] nie pokrywa się ze swoim odpowiednikiem w starej ewidencji, w szczególności na styku dz. [...] z działką [...], w miejscu gdzie graniczą z ciekiem wodnym, dz. [...]. Odwołujący się podniósł też, że jego działki nr [...], [...], [...] zostały pomniejszone na korzyść potoku S, będącego w zarządzie Gospodarki Wodnej.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, po rozpoznaniu odwołania decyzją z dnia [...] 2010r. znak: [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Organ odwoławczy stwierdził, że działki ewidencyjne nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] stanowiące własność F. J. odpowiadają działkom ewidencyjnym sprzed modernizacji nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] i nr [...], które do chwili obecnej wykazane są w księdze wieczystej Nr [...]. Skoro zaś działki ewidencyjne zmodernizowane: nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] w wykazie synchronizacyjnym odpowiadają działkom ewidencyjnym sprzed modernizacji, a stan prawny działek ewidencyjnych zmodernizowanych nie uległ zmianie, to żądanie przywrócenia powierzchni działek sprzed modernizacji, oparte wyłącznie na dziale I księgi wieczystej nr [...], w której wpisano działki ewidencyjne zmodernizowane i księgi wieczystej nr [...], w którym wykazane są działki o oznaczeniach sprzed modernizacji było nieuzasadnione. Organ odwoławczy podkreślił też, że F. J. wnioskodawca mimo wezwania, nie przedłożył przyjętego do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego opracowania zawierającego wykaz zmian gruntowych z którego by wynikało, że powierzchnia i konfiguracja działek ewidencyjnych zmodernizowanych nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] jest inna niż wykazana w obecnym operacie ewidencyjnym.

Skargę na decyzję WINGiK do WSA w Krakowie wniósł F. J., domagając się uchylenia decyzji organu odwoławczego i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz zasądzenia kosztów postępowania. Skarżący zarzucił, że zmodernizowany operat ewidencyjnych w L jest w przeważającej części rażąco sprzeczny ze stanem prawnym na gruncie oraz ze starą ewidencją obowiązującą do końca 1995r. Powtórzył zarzuty z odwołania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 17 listopada 2011r. sygn. akt III SA/Kr 58/11 uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Sąd w uzasadnieniu wyroku zwrócił uwagę organom na niewyjaśnienie, co zdaniem organu oznacza, że określone działki ewidencyjne odpowiadają określonym działkom sprzed modernizacji, organy nie ustaliły, jakie elementy działek nie uległy zmianie; brak określenia przez skarżącego treści żądania, co do poszczególnych działek; brak wyjaśnienia czy niezłożenia podpisu przez skarżącego na wykazie synchronizacyjnym miało znaczenie dla sposobu przedstawienia zmodernizowanych działek ewidencyjnych na obowiązującej mapie, oraz że organy powinny ustalić, że istniejące w zasobie materiały źródłowe nie dają podstawy do wprowadzenia w drodze aktualizacji żądanych zmian, a aktualnie mapy są zgodne z materiałami źródłowymi.

Starosta po raz kolejny analizując zgromadzony materiał dowodowy w sprawie aktualizacji operatu ewidencyjnego, przyjął tryb postępowania administracyjnego. Starosta zobowiązał F. J. do sprecyzowania wniosku z 9 czerwca 2003 r. F. J. podał, że wniosek dotyczy aktualizacji działek ewidencyjnych zmodernizowanych nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] (sprawa znak: [...]) oraz działek ewidencyjnych zmodernizowanych nr: [...], [...], [...] (sprawa znak: [...]) w takim zakresie, aby zarówno konfiguracja (granice działek) jak i powierzchnia tychże działek zostały przywrócone do stanu pierwotnego, tj. takiego, jaki istniał przed modernizacją ewidencji gruntów i budynków wsi L".

Starosta decyzją z [...] 2012r. ponownie odmówił aktualizacji operatu ewidencyjnego obr. L w zakresie działek nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...].

Zdaniem organu odnowiona mapa ewidencyjna w skali 1: 2000 obrębu L stanowi nakładkę ewidencyjną mapy zasadniczej w skali 1: 2000, opracowanej metodą autogrametryczną. Metoda ta oparta została na źródłowych materiałach fotogrametrycznych, uzyskanych na podstawie wykonanych i przetworzonych zdjęć lotniczych. Na odnowionej mapie ewidencyjnej wykonano nową numerację działek ewidencyjnych. Opis granic działek ewidencyjnych zmodernizowanych (odnowionych) został dokonany za pomocą współrzędnych punktów załamania granic uzyskanych drogą digitalizacji. Pola powierzchni działek obliczono metodą analityczną w oparciu o ww. współrzędne i określono w hektarach z dokładnością zapisu do 0,0001. Dokonano porównania odnowionego operatu ewidencji gruntów z uprzednio obowiązującą ewidencją gruntów, sporządzając protokoły synchronizacyjne. Protokoły te oraz mapy ewidencyjne w skali 1: 2000 obrazowały stan władania, który okazywano stronom.

Takie samo stanowisko zajął Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, który decyzją z 30 listopada 2012r znak [...], utrzymał w mocy zaskarżoną przez F. J. decyzję Starosty z [...] 2012 r., znak: [...].

W uzasadnieniu decyzji podniesiono, że w operacie pomiarowym nr [...], w protokole ustalenia stanu władania (sporządzonym przy złożeniu mapy zasadniczej w skali 1:2000) wykazano F. J. s. K. i G. jako właściciela m.in. działek ewidencyjnych nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], a w kolumnie 7 protokołu wpisano odpowiadające ww. działkom ewidencyjnym działki ewidencyjne według oznaczeń starej ewidencji. Działce ewidencyjnej nr [...] przyporządkowano stary numer ewidencyjny [...], działce nr [...] – [...], działce nr [...] – [...], działce nr [...] – [...] i [...], działce nr [...] - [...], działce nr [...] – [...], działce nr [...] – [...]. W kolumnie 12 protokołu widnieje wpis: J. F., a pod nim podpis J. F. Z kolei protokoły synchronizacyjne i mapa ewidencyjna sporządzone w ramach czynności odnowienia operatu ewidencyjnego, stanowiły dokumenty do okazania stronom stanu władania. Na stronie 33 ww. protokołu synchronizacyjnego jest przedstawiony stan według istniejącej ewidencji gruntów (kolumny 1, 2, 3, 4) oraz stan według odnowionego operatu ewidencji gruntów (kolumny 7, 8, 9, 10, 11, 12). Właścicielem działek ewidencyjnych według nowych oznaczeń jest F. J. s. K. i G., na podstawie księgi wieczystej nr [...]. W protokole synchronizacyjnym w kolumnie 13 - "Przyjmuję bez zastrzeżeń do wiadomości okazaną powierzchnią koi. 10 w granicach określonych na mapie ewid. gruntów (data i podpis). Ewentualne zastrzeżenia" widnieje wpis J. F." oraz nieczytelny podpis. Sąd Rejonowy w postanowienia z 9 stycznia 2001 r., sygn. akt [...] stwierdził, że podpis ten został podrobiony. Jednakże wobec niewykrycia sprawców przestępstwa śledztwo zostało umorzone.

Zdaniem organu II instancji przebieg granic zmodernizowanych działek ewidencyjnych nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] został przedstawiony na mapie ewidencji gruntów w skali 1:2000, która powstała jako nakładka ewidencyjna dla mapy zasadniczej w skali 1:2000 opracowanej metodą autogrametryczną wykorzystująca zdjęcia lotnicze. W związku z przyjętą technologią odnowienia ewidencji gruntów i budynków brak podpisu F. J. w wykazie synchronizacyjnym sporządzonym podczas prac modernizacyjnych nie miał wpływu na przedstawienie zmodernizowanych działek ewidencyjnych.

Działki ewidencyjne nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] zostały ujęte w jednostce rejestrowej [...], założonej 25.04.1994 r. i stanowią własność F. J. s. K. i G. Powierzchnie ww. działek zostały wpisane do rejestru gruntów na podstawie analitycznego obliczenia ich powierzchni. Zarówno powierzchnia jak i przebieg granic ww. działek ewidencyjnych nie uległy zmianie od momentu ogłoszenia obwieszczenia w sprawie założenia ewidencji gruntów dla obrębu L. Dział I księgi wieczystej nr [...] obejmuje natomiast oznaczenia nieruchomości według nieobowiązującego operatu ewidencji gruntów, który zgodnie z zarządzeniem Ministra Rolnictwa i Gospodarki Komunalnej w sprawie ewidencji gruntów został zastąpiony odnowionym operatem ewidencji gruntów z 02.11.1994 r. numer [...].

Według operatu odnowienia ewidencji gruntów dla obrębu L nr [...] pozostałe działki ewidencyjne objęte niniejszym postępowaniem, czyli nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...], wykazane w jednostce rejestrowej [...] obręb L również opisane są za pomocą współrzędnych punktów określających przebieg linii granicznych i również ich powierzchnie obliczono na postawie współrzędnych tych punktów. Zarówno powierzchnia jak i przebieg granic ww. działek ewidencyjnych nie uległy zmianie od momentu ogłoszenia obwieszczenia Wojewody w sprawie założenia ewidencji gruntów dla obrębu L. Działki te w dacie dokonywania odnowy operatu ewidencyjnego pozostawały we władaniu J. S. F. J. stał się właścicielem tych działek ewidencyjnych zmodernizowanych nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] na podstawie aktu notarialnego - umowy sprzedaży - Rep. A Nr [...] zawartej w dniu 29 czerwca 2000 r. W § 2 ww. aktu notarialnego odnotowano, iż "strony przedłożyły do tego aktu wyrys z mapy ewidencyjnej z porównawczym wykazem zmian na zmodernizowaną ewidencję z dnia 16 czerwca 2000 r., zam. Nr [...] sporządzony przez inż. B. W.", według którego działkom ewidencyjnym zmodernizowanym przyporządkowano odpowiadające im działki ewidencyjne według starych oznaczeń. Strony kontraktu wniosły do Sądu Rejonowego, o wpisanie w księdze wieczystej nr [...] zmiany oznaczenia dotychczasowych działek na zmodernizowane działki ewidencyjne nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] i nr [...] obszaru 0,4409 ha zgodnie z treścią § 2, a następnie własności na rzecz F. J.

Zatem F. J. nabył w roku 2000 działki określone w zmodernizowanym operacie ewidencyjnym, który obowiązywał już wówczas na mocy obwieszczenia Wojewody z 25 października 1995r. a opis działek ewidencyjnych zmodernizowanych nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...] objętych księgą wieczystą nr [...], nabytych przez F. J. w 2000 roku odpowiada stanowi obowiązującemu w ewidencji gruntów dla obrębu L, to żądanie F. J. aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków w obrębie L polegającej na przywróceniu ww. działek ewidencyjnych zmodernizowanych do stanu sprzed modernizacji nie jest uzasadnione ani w zakresie przebiegu granic, ani co do ich powierzchni.

Natomiast odnośnie działek ewidencyjnych zmodernizowanych nr [...], nr [...] wymienionych w powołanym wyżej akcie notarialnym Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego prowadzi odrębne postępowanie znak: [...].

W ocenie organu odwoławczego uprzednio obowiązujący operat założenia ewidencji gruntów z ustaleniem stanu władania został sporządzony przez Wojewódzkie Biuro Geodezji i Urządzeń Rolnych i został przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego 6 listopada 1969 r. za numerem [...]. Podstawą do założenia ewidencji gruntów były mapy katastralne w skali 1 :2880 b. gm. kat. L. Organ odwoławczy dokonał analizy możliwości wykorzystania ww. operatu do aktualizacji obowiązującego operatu ewidencji gruntów i budynków obrębu L. Stwierdzono, iż ze względu na niepełną dokumentację pomiarową, brak możliwości jednoznacznego stwierdzenia, czy granice działek ewidencyjnych według starych oznaczeń, przedstawione na mapie ewidencyjnej w skali 1: 2880 zostały prawidłowo skartowane. Powierzchnie działek ewidencyjnych z operatu założenia ewidencji nr [...] zostały obliczone w sposób graficzny lub przyjęte według stanu ujawnionego w katastrze gruntowym. Należy podkreślić, iż w odnowionym operacie ewidencji gruntów powierzchnie działek ewidencyjnych zostały obliczone analitycznie w oparciu o współrzędne punktów określających przebieg linii granicznych, a więc zgodnie z § 62 obecnie obowiązującego rozporządzenia.

Zdaniem organu odwoławczego porównując mapy ewidencji gruntów i budynków w skali 1:2880 z mapami w skali 1 :2000 w zakresie działek ewidencyjnych zmodernizowanych będących przedmiotem postępowania, nie stwierdzono rozbieżności w przebiegu granic przedmiotowych działek ewidencyjnych zmodernizowanych w stosunku do odpowiadającym im działkom ewidencyjnym z okresu założenia ewidencji gruntów.

W przypadku działek ewidencyjnych zmodernizowanych nr: [...] i nr [...] zmiana przebiegu granic w stosunku do odpowiadających im działek ewidencyjnych z założenia ewidencji gruntów nr [...] i nr [...] została spowodowana zmianą przebiegu granic cieku wodnego stanowiącego działkę ewidencyjną zmodernizowaną nr [...]. W ocenie organu odwoławczego przebieg granic ww. działek prawidłowo został zweryfikowany (w ramach ustalenia stanu władania) i doprowadzony do zgodności ze stanem faktycznym na gruncie.

W państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym Starostwa Powiatowego nie odnaleziono dokumentacji, która stanowiłaby w myśl § 36 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków wiarygodną dokumentację geodezyjno-kartograficzną, mogącą stanowić podstawę aktualizacji działek ewidencyjnych zmodernizowanych objętych przedmiotowym postępowaniem.

Organ podniósł, iż dokumentacja geodezyjna wykonana w latach sześćdziesiątych, z uwagi na ówczesne technologie pomiarów geodezyjnych, wykorzystywany do nich sprzęt, a w rezultacie również uzyskiwane dokładności tych pomiarów, nie może aktualnie stanowić podstawy do dokonywania w oparciu o nią wprost zmian w obecnie obowiązującej ewidencji gruntów i budynków.

Reasumując Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego stwierdził, że aktualny stan władania na gruncie w zakresie granic władania oraz powierzchni działek ewidencyjnych w sposób prawidłowy odzwierciedlają mapy ewidencyjne w skali 1:2000, które obowiązują od 25 października 1995 r., z chwilą ukazania się obwieszczenia Wojewody w sprawie założenia ewidencji gruntów dla obrębu L.

Ewentualna zmiana granic i powierzchni działek ewidencyjnych zmodernizowanych może nastąpić po sporządzeniu dokumentacji geodezyjno-kartograficznej wykonanej na podstawie bezpośrednich pomiarów terenowych przedmiotowych działek. Może ona stanowić podstawę do ewentualnej aktualizacji obowiązującego operatu ewidencji gruntów i budynków nr [...].

F. J. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na tą decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 30.11.2012r.

Zdaniem skarżącego organ nie w pełni zastosował się do wskazań zawartych w wyroku WSA w Krakowie z dnia 17.11.2011r. sygn. III SA/Kr 58/11. Pominięto okoliczności, iż stwierdzone przez sąd karny sfałszowanie podpisu pod wykazem synchronizacyjnym miało istotny wpływ na sposób przedstawienia przebiegu granic działek ma mapie modernizacyjnej. Nie zgadza się ze stwierdzeniem organu odwoławczego że " zarówno powierzchnia jak i przebieg granic wymienionych na wstępie działek ewidencyjnych nie uległy zmianie od momentu ogłoszenia obwieszczenia w sprawie założenia ewidencji gruntów dla obrębu L, gdyż zmianom uległy konfiguracje, przebieg granic i powierzchnie działek pomiędzy stanem istniejącym przed wprowadzeniem modernizacji operatu ewidencyjnego, a stanem po modernizacji tj. obecnie ujawnionym na mapie ewidencyjnej zmodernizowanej. Niewłaściwa jest również argumentacja organu wedle, której dane obowiązujące w starej ewidencji tj. przed dokonaniem modernizacji są nierzetelne w zakresie przebiegu granic, konfiguracji i powierzchni poszczególnych działek, zaś dane wynikające z zmodernizowanego operatu są całkowicie prawidłowe i sporządzone profesjonalnie. Taki sposób podejścia organu do tej kwestii jest przyczyną odmiennych ocen i interpretacji zapisów geodezyjnych.

Zdaniem skarżącego, organ I instancji w toku postępowania nie wykonywał i nie zlecał wykonania pomiarów geodezyjnych w terenie, aby zweryfikować dane ujawnione w operacie ewidencyjnym oraz zastrzeżenia i uwagi skarżącego, lecz na podstawie błędnych danych wynikających z zmodernizowanego operatu dokonał swojego rozstrzygnięcia, w żaden sposób nawet nie próbował porównywać z danymi wynikającymi ze starego operatu, ani ze stanem faktycznych własności lub władania na gruncie, a jednym punktem odniesienia była obecna mapa ewidencyjna i dokumenty wytworzone podczas modernizacji operatu ewidencyjnego i przyjęte do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Skarżący wskazał na nieprawidłowy przebieg granicy działki nr [...] z działką [...] na styku z działką nr [...]. Część działki nr [...] na tym odcinku została wycięta i bezprawnie włączona w skład działki nr [...]. Przebieg granicy działki nr [...] wzdłuż działki nr [...] ze stykiem z działką nr [...] powinien iść linią prostą jak ujawnia to stara mapa. Tymczasem na zmodernizowanej mapie wykonawca dokonał wycięcia fragmentu mojej działki nr [...] i włączył go bezprawnie w skład działki nr [...]. Podobnie za nieprzekonywujące należy uznać twierdzenie organu, iż w przypadku działek [...] i nr [...] zmiana przebiegu granic w stosunku do odpowiadających im działek z założenia ewidencji gruntów nr [...] i nr [...] została spowodowana zmianą przebiegu granic cieku wodnego stanowiącego działkę ewidencyjną zmodernizowaną nr [...].

W konkluzji skargi skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.

W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentacje zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, nie odnosząc się do wskazanych konkretnych wątpliwości skarżącego odnośnie przebiegu granic działki nr [...] z działką [...] i działek [...] i nr [...].

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest uzasadniona. Zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( tj. Dz. U. z 2012, poz. 270) w zw. z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2005r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) kryterium kontroli zaskarżonej decyzji, jako aktu wydanego przez organ administracji publicznej, stanowi jej zgodność z prawem. W myśl przepisu art. 134 § 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – dalej p.p.s.a. – sprawując tę kontrolę rozstrzyga sąd w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Dokonana na powyższych zasadach kontrola zaskarżonej decyzji prowadzi do wyrażonego na wstępie wniosku. Uzasadniając podstawy do uwzględnienia skargi wyjść należy od przypomnienia, że Rozporządzenie nakładając na starostę przepisem § 44 m.in. ( pkt 2) obowiązek utrzymania operatu ewidencyjnego w stanie aktualności tj. zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi, zarazem definiuje aktualizację operatu ewidencyjnego, jako wprowadzanie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych ( z urzędu lub na wniosek - § 46). Zgodnie z ukształtowanym stanowiskiem sądownictwa administracyjnego wprowadzanie w trybie aktualizacji zmian w danych ewidencyjnych może następować w dwojakim trybie. Po pierwsze w trybie czynności materialno-technicznej w postaci wprowadzenia do bazy danych zmiany na podstawie udokumentowanego zgłoszenia ( art. 22 ust. 2 i 3 ustawy w zw. z § 48 ust. 1 i 2 Rozporządzenia, o czym organ tylko zawiadamia ( § 49 ust. 1 i 2 ) albo w formie decyzji administracyjnej, gdy aktualizacja operatu wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego lub uzyskania dodatkowych dowodów ( § 47 ust. 3). Wówczas starosta przeprowadza postępowanie administracyjne, które kończy się wydaniem decyzji wprowadzającej zmianę lub odmawiającej jej wprowadzenia.

Przepis § 56 Rozporządzenia określa dwie formy działań modernizacyjnych. Pierwsza z nich jest realizowana w sposób ciągły w ramach bieżącej aktualizacji operatu, na zasadach określonych wyżej powołanymi przepisami § 45 – 49 Rozporządzenia. Druga z nich ma charakter kompleksowy i tej formy dotyczy przepis art. 24a ust. 1 ustawy. Wyjaśniono w orzecznictwie ( por. np. wyrok WSA w Krakowie z 7 lutego 2008r., sygn. III SAB/Kr 30/07), że w ramach kompleksowej modernizacji obejmującej, co najmniej jeden obręb ewidencyjny ustawa w przepisie art. 24a wyróżnia różne środki służące osobom mającym interes prawny w jej rozumieniu, zależne od etapu prac modernizacji operatu ewidencyjnego. Należą do nich uwagi (art. 24a ust.6), które można zgłaszać do projektu w okresie jego wyłożenia, następnie zarzuty (art. 24a ust.9) do danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków ujawnionych w operacie opisowo-kartograficznym, a więc w operacie, który po okresie wyłożenia, jako projekt stał się z mocy prawa (art. 24a ust.8) operatem ewidencyjnym, a które zgłoszono w ustawowo określonym terminie 30 dni od dnia ogłoszenia w dzienniku urzędowym województwa informacji o tym, że projekt stał się operatem. Natomiast zarzuty do danych objętych operatem zgłoszone po terminie, traktuje się już, jako wnioski o zmianę danych objętych ewidencją ( art. 24a ust. 12).

Jest poza sporem, że skarżący złożył wniosek 9 czerwca 2003 r., a więc po upływie 30 dni, od ogłoszenia w dniu 25 października 1995r. w Dzienniku Urzędowym Województwa, odnowienia operatu ewidencji gruntów związanego opracowaniem mapy zasadniczej wsi L w skali 1:2000.

Według informacji zamieszczonych w sprawozdaniu technicznym sporządzonym z wykonania operatu do opracowania wykorzystano istniejące materiały geodezyjne: operat ewidencji gruntów (mapy ewidencyjne w skali 1 :2880); operat mapy zasadniczej opracowanej metodą autogrametryczną w skali 1 :2000; protokoły ustalenia stanu władania i nakładki ewidencyjne w skali 1:2000·z obliczeniem powierzchni działek; operaty zmian do ewidencji gruntów.

Wniosek skarżącego o wprowadzenie zmiany w danych ewidencyjnych podlegający rozpatrzeniu w trybie § 46 ust. 1 i 47 ust. 3 Rozporządzenia, o którym uwzględnieniu lub odrzuceniu zgodnie z art. 24a ust. 10 starosta rozstrzyga w drodze decyzji.

Z wniosku F. J. wszczynającego postępowanie, jak i z treści odwołania od decyzji Starosty z dnia [...] 2012r. oraz skargi wynika, że kwestionuje on dane ewidencyjne – dane przedmiotowe, dotyczące wskazanych działek ewidencyjnych, co do sposobu przedstawienia przebiegu granic, na skutek zmian wprowadzonych na skutek modernizacji ewidencji gruntów przeprowadzonej w latach 1994-1995 r.

Zdaniem skarżącego przebieg granic przedstawiony na aktualnie obowiązujących mapach nie odzwierciedla w sposób prawidłowy granic na gruncie. Granice na gruncie mają charakter bezsporny, a nie wystąpiły żadne okoliczności uzasadniające odmienne niż przed przeprowadzoną modernizacją przedstawienie granic na mapach. Przyczynę takiego stanu rzeczy skarżący upatruje w błędach i nadużyciach, które jego zdaniem miały miejsce w trakcie prowadzenia prac modernizacyjnych, w szczególności w sfałszowaniu jego podpisu na protokole synchronizacyjnym.

W ocenie Sądu należy podzielić część twierdzeń skarżącego odnośnie niewyjaśnienia przez organy przebiegu granicy działki nr [...] z działką [...] na styku z działką nr [...]. Mapa katastralna w skali 1 :2880 b. gm. kat. L, w tej części odpowiada stanowi posiadania, natomiast zmodernizowana mapa w skali 1 :2000 nie odpowiada stanowi posiadania, część działki nr [...] na tym odcinku została wycięta i włączona w skład działki nr [...], podobnie w przypadku działki nr [...], której granica opierała się o potok , a na zmodernizowanej mapie w tym miejscu graniczy z działką [...], która graniczy z potokiem.

Organy nie zastosowały się do wskazań Sądu w zawartych w wyroku z dnia 17.11.2011r. sygn. III SA/Kr 58/11.Organ odwoławczy ograniczył się do stwierdzenia, iż zmodernizowane działki, a więc stan władania na gruncie w zakresie granic władania oraz powierzchni działek ewidencyjnych w sposób prawidłowy odzwierciedlają mapy ewidencyjne w skali 1:2000 i odpowiadają działkom sprzed modernizacji. Jednak skarżący wskazuje, że tak nie jest, a organy w tym zakresie nie uzasadniły swojego stanowiska, że skarżący nie ma racji.

Nie dokonano ustaleń, czy i w jakim zakresie granice działek na aktualnych mapach odbiegają od granic na mapach sprzed modernizacji ewidencji, co podnosił wielokrotnie skarżący. Nie wyjaśniono czy istnieją rozbieżności, jeżeli tak to, jaka jest przyczyna takiego stanu. Ogólnikowe stwierdzenie, że przebieg granic działek [...] i [...] został zmieniony przez ciek wodny niczego nie wyjaśnia skoro granicę działki [...] nie oparto o granicę potoku, jak to wynikało z mapy 1:2880. W istocie organy nie ustaliły, czy aktualny przebieg granic na mapach ewidencyjnych jest zgodny z materiałami źródłowymi, czy też aktualne odzwierciedlenia zakresu stanu władania na gruncie wynika z ewentualnego błędu organu, który oczywiście byłby błędem istotnym, a przecież organy twierdzą, że modernizacja ewidencji oparto także na mapie katastralnej 1 :2880.

Za właściwe należy uznać rozważania organów odnośnie działek ewidencyjnych o numerach [...], [...], [...], [...], [...] i [...]. Nabytych przez skarżącego 29. 06. 2000r. Opis w/w działek zmodernizowanych, nabytych przez skarżącego w 2000 r. odpowiada stanowi obowiązującemu w ewidencji gruntów dla obręb L. Żądanie "przywracania" na mapach tych działek stanu sprzed modernizacji nie jest uzasadnione, ani w zakresie przebiegu granic, ani co do ich powierzchni. Należy zauważyć, że stanowisko takie zajął Sąd już w wyroku z dnia 17.11.2011r. sygn. III SA/Kr 58/11, a stanowiska tego skarżący nie zakwestionował.

Co do pozostałych działek, których dotyczyło żądanie skarżącego stwierdzić należy, że organy nie przeprowadziły postępowania w sposób należyty, a uzasadnienie zaskarżonej decyzji, oraz decyzji ją poprzedzającej jest w istotnych jego fragmentach niejasne.

Organy wprawdzie doprowadziły do dokładnego określenia przez skarżącego treści żądania, co do poszczególnych działek i zajęły stanowisko, że brak jest podstaw do przypisania znaczenie faktowi, iż skarżący nie złożył podpisu na sporządzonym w toku prowadzonej modernizacji ewidencji gruntów wykazie synchronizacyjnym. Fakt ten nie miał znaczenie dla sposobu przedstawienia zmodernizowanych działek ewidencyjnych na aktualnej mapie, to jednak aktualny stan władania na gruncie w zakresie granic władania jak twierdzi skarżący odzwierciedlają w sposób prawidłowy mapy ewidencyjne, które obowiązywały do 1995 r.

Z uzasadnienia organu powinno więc wynikać wyraźnie, że dokumentacja znajdująca się w aktach administracyjnych stanowi kompletny materiał dowodowy, a tym samym materiał źródłowy na podstawie którego sporządzono aktualnie obowiązujące mapy ewidencyjne, wszechstronnie oceniony i dający podstawę do uznania, że żądanie aktualizacji ewidencji przez skarżącego może być uwzględnione tylko po przedstawieniu stosownej dokumentacji geodezyjno-kartograficznej a nie może być dokonane w drodze aktualizacji polegającej na wyeliminowaniu błędów czy pomyłek. Jak wynika z powyższego zaskarżona decyzja, oraz decyzja ją poprzedzająca wydane zostały z naruszeniem przepisów postępowania – art. 7, 8, 9, 77, 80 i 107 § 3 kodeksu postępowania administracyjnego mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Sąd zwraca uwagę, że podstawą orzekania jest wszechstronne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy. Podkreśla także, że postępowanie w zakresie ewidencji ma charakter rejestrowy, więc potwierdza stan istniejący, przy czym nie odnosi się do stanu prawnego, ale tylko faktycznego. Stan faktyczny, zatem przebieg granic, których dotyczy skarga odpowiada mapie sprzed 1995 r. Ten wątek sprawy nie jest przez organy wyjaśniony. Organy obu instancji sprowadzają swoje ustalenia tylko do analizy przebiegu granicy z dokumentów modernizacji pomijając jej faktyczny przebieg. Okoliczność ta jest istotna dla sprawy, gdyż ewidencja ma być zgodna ze stanem faktycznym i dokumentami, a nie tylko odpowiadać stanowi dokumentów. Wyjaśnienie faktycznego przebiegu granic będących przedmiotem żądania skarżącego jest istotne ze względu na poprawność wpisów dokonanych w ewidencji gruntów. Przyjąć trzeba, że ewidencja ta musi odzwierciedlać w zakresie danych w niej zawartych, stan, który odpowiada rzeczywistości i dokumentom. Nie można zgodzić się ze stanowiskiem organów geodezyjnych, które sprowadza zakres ewidencji tylko do danych potwierdzonych dokumentami. Te źródła są istotne jednak nie mogą pozostawać w oczywistej sprzeczności z rzeczywistym stanem. Jeżeli do takiej sytuacji dochodzi, organy powinny ją wyeliminować, wykorzystując przepisy regulujące aktualizację operatu ewidencyjnego. Działanie takie będzie o tyle możliwe, o ile w tym trybie taką rozbieżność można likwidować. Do rozważenia pozostaje też korygowanie niektórych sytuacji w trybie wynikającym z k.p.a. jeżeli podstawą wprowadzenia omyłkowych danych były decyzje wydawane na podstawie prawa geodezyjnego i kartograficznego. Możliwość taka w ocenie Sądu wynika z przyjęcia decyzyjnej formy działania organów geodezyjnych. Skoro tak jest to w zakresie tej formy mają zastosowanie przepisy k.p.a. dotyczące np. sprostowania decyzji.

W ponownym postępowaniu organ powinien wyżej wskazane okoliczności uwzględnić i wyjaśnić. Zatem skoro zaskarżona decyzja jak i decyzja organu pierwszej instancji dotknięte są wadami polegającymi na naruszeniu przepisów postępowania w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak w sentencji. Rozstrzygnięcie o kosztach oparto na art. 200 w zw. z art. 250 ustawy.