Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 331/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2019-08-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: journal: Dz.U. 2018 poz 121
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jednolity
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
journal: Dz.U. 1972 nr 27 poz 192
law: Ustawa z dnia 6 lipca 1972 r. o terenach budownictwa jednorodzinnego i zagrodowego oraz o podziale nieruchomości w miastach i osiedlach.
article: art. 151 P.p.s.a.
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Maria Mysiak, Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 14 sierpnia 2019 r. sprawy ze skargi J. Ś., H. K. i Z. N. na postanowienie Wojewody Z. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia odszkodowania za nieruchomość przejętą na własność Skarbu Państwa oddala skargę.


UZASADNIENIE

1. Prezydent Miasta K. decyzją z dnia [...] r. nr [...] ([...]), wydaną na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm., dalej przywoływana jako: "K.p.a."), art. 4 pkt 9b1 i art. 129 ust. 5 pkt 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2018 r., poz. 121 ze zm. dalej przywoływana jako: "u.g.n."), po rozpatrzeniu wniosku J. Ś., H. K. i Z. N. (dalej przywoływani jako: "Skarżący"), o ustalenie i wypłatę, na podstawie art. 128 ust. 1 i art. 129 ust. 5 pkt 3 u.g.n. odszkodowania za nieruchomość położoną w K., stanowiącą własność J. N., dla której prowadzona była księga wieczysta nr [...] o powierzchni [...] ha, przejętą przez Skarb Państwa w trybie przepisów ustawy z dnia 6 lipca 1972 r. o terenach budownictwa jednorodzinnego i zagrodowego oraz o podziale nieruchomości w miastach i osiedlach (Dz. U. Nr 27 poz. 192 z późn. zm., dalej przywoływana jako: "u.t.b.j."), na podstawie Zarządzenia Prezydenta Miasta K. nr 46/74 z dnia 13.11.1974 r. w sprawie ustalenia terenu budowlanego budownictwa jednorodzinnego w K. i jego podziału na działki budowlane pod budownictwo jednorodzinne (Dz. Urz. Wojewódzkiej Rady Narodowej z dnia 31.12.1974 r., Nr 10, poz. 74), odmówił ustalenia i wypłaty na rzecz spadkobierców J. N. – Skarżących, odszkodowania za nieruchomość położoną w K. o powierzchni [...] ha, dla której prowadzona była księga wieczysta nr [...], objętą Zarządzeniem Prezydenta Miasta K. nr 46/74 z dnia 13.11.1974 r. w sprawie ustalenia terenu budowlanego budownictwa jednorodzinnego w K. i jego podziału na działki budowlane pod budownictwo jednorodzinne (Dz. Urz. Wojewódzkiej Rady Narodowej z 31.12.1974 r., Nr 10, poz. 74).

W uzasadnieniu Organ wskazał, że wnioskiem z dnia [...] r., uzupełnionym pismem z dnia [...] r., Skarżący wystąpili o ustalenie i wypłatę na podstawie art. 128 ust. 1 i art. 129 ust. 5 pkt 3 u.g.n. odszkodowania za nieruchomość o powierzchni [...] ha położoną w K., stanowiącą własność J. N., dla której prowadzona była księga wieczysta nr [...], przejętą przez Skarb Państwa w trybie przepisów u.t.b.j., na podstawie Zarządzenia Prezydenta Miasta K. nr 46/74 z dnia 13.11.1974 r. w sprawie ustalenia terenu budowlanego budownictwa jednorodzinnego w K. i jego podziału na działki budowlane pod budownictwo jednorodzinne (Dz. Urz. Wojewódzkiej Rady Narodowej z dnia 31.12.1974 r., Nr 10, poz. 74).

Organ wskazał, że zarządzeniem nr 46/74 Prezydenta Miasta K. z dnia 13.11.1974 r. w sprawie ustalenia terenu budowlanego budownictwa jednorodzinnego w K. i jego podziału na działki budowlane pod budownictwo jednorodzinne (Dz. Urz. WRN z dnia 31.12.1974 r., Nr 10, poz. 74) na ten cel przeznaczono teren położony w K. w dzielnicy R. w obrębie ulic Z. oraz L. . Zgodnie z załącznikiem do Zarządzenia w skład wyznaczonego obszaru weszła m.in. nieruchomość stanowiąca własność J. N. oznaczona w obrębie nr [...] działkami nr [...] o pow. [...] ha i [...] o pow. [...] ha, dla której prowadzona była księga wieczysta nr [...]. Jako działki budowlane ustalono działki nr [...].

Stosownie do treści § 5 tego zarządzenia "nieruchomości lub ich części objęte niniejszym zarządzeniem (...) z wyjątkiem działek, które właściciele (współwłaściciele) zachowują na własność lub które zostały – zostaną nadane na własność członkom ich rodzin decyzjami stwierdzającymi, lub nadającymi własność działek przechodzą z mocy prawa na własność Państwa po upływie 2 miesięcy od daty wejścia w życie zarządzenia (...)".

Ponadto § 4 zarządzenia stanowił, iż "dotychczasowi właściciele (współwłaściciele) nieruchomości objętych zarządzeniem mogą zgłosić w terminie 2 miesięcy od dnia ogłoszenia zarządzenia wniosek o zachowanie własności wskazanej przez siebie jednej działki pod budownictwo jednorodzinne (...), a jeżeli z podziału powstanie dwie lub więcej działek, o nadanie tych działek na własność swym rodzicom, pełnoletnim dzieciom lub pełnoletnim wnukom".

Z dokumentów sporządzonych przez Okręgowe Przedsiębiorstwo Geodezyjno-Kartograficzne w K. wynika, iż celem wyznaczenia działek przeznaczonych pod budownictwo jednorodzinne, pracami geodezyjnymi objęta została m.in. nieruchomość stanowiąca własność J. N.. W wyniku tych prac nastąpił podział działek nr [...], a następnie wydzielone z nich działki, przeznaczone pod budownictwo jednorodzinne oznaczono numerami: [...] o pow. [...] ha, [...] o pow. [...] ha, [...] o pow. [...] ha. Przedmiotowe dokumenty stanowiły podstawę dokonania zmian w ewidencji gruntów i budynków Miasta K. oraz w księgach wieczystych.

Zgodnie z treścią wpisów ujawnionych w księdze wieczystej nr [...] Państwo M. i J. N. zachowali własność działki nr [...]. Działka nr [...] o pow. [...] m2 została wpisana w miejsce działki nr [...] obr. [...] o pow. [...] m2 na wniosek Skarbu Państwa – Rejonowego Biura Geodety Miejskiego w K. z dnia [...] r. W związku z modernizacją i założeniem nowej ewidencji gruntów Miasta K. w księdze wieczystej zmieniono oznaczenie działki nr [...]: na działkę nr [...] w obrębie nr [...] o pow. [...] m2 - pismo Urzędu Miejskiego w K. z dnia [...] r.

Wnioskiem z dnia [...] r. Państwo M. i J. N. wystąpili o "utrzymanie własności działek budowlanych znajdujących się przy ul. [...]". Ponadto z ich "Oświadczenia" z dnia [...] r. wynika, iż wyrażają zgodę na zachowanie własności działki budowlanej znajdującej się w K. przy ul. [...] "dla naszych córek, tj. J. i H. N.". Równocześnie, z wnioskami o zachowanie własności jednej z działek budowlanych wystąpiły również J. N. oraz H. N. - wnioski z dnia [...] r.

Działając na podstawie art. 8 ustawy z dnia 6 lipca 1972 r. o terenach budownictwa jednorodzinnego i zagrodowego oraz o podziale nieruchomości w miastach i osiedlach Prezydent Miasta K.:

1) Decyzją nr [...] z dnia [...] r. nadał na własność, nieodpłatnie, H. N. działkę oznaczoną nr [...] w obrębie nr [...] o pow. [...] m2 położoną w K. przy ul. [...].

2) Decyzją nr [...] z dnia [...] r. nadał na własność, nieodpłatnie, J. N. działkę oznaczoną nr [...] w obrębie nr [...] o pow. [...] m2 położoną w K. przy ul. [...].

Dla ww. nieruchomości założono nowe księgi wieczyste – odpowiednio nr [...], w których jako właścicielki ujawniono córki Państwa N. .

Umową sprzedaży warunkowej Rep. "[...]" Nr [...] z dnia [...] r. H. K. (N. ) zbyła na rzecz osoby trzeciej ww. nieruchomość, pod warunkiem, iż Prezydent Miasta K. nie skorzysta z prawa pierwokupu. Pismem z dnia [...] r. Zarząd Gospodarki Terenami w K. poinformował Państwowe Biuro Notarialne w K., iż Prezydent Miasta K. nie skorzysta z prawa pierwokupu. Umową przeniesienia własności nieruchomości Rep. "[...]" Nr [...] z [...] r., w wykonaniu ww. umowy sprzedaży warunkowej H. K. przeniosła prawo własności ww. działki nr [...] na rzecz osoby trzeciej.

Organ w konsekwencji uznał, że w sprawie nie został spełniony warunek wskazany w art. 129 ust. 5 pkt 3 u.g.n. - nie nastąpiło pozbawienie prawa własności nieruchomości. W ocenie Organu bowiem, z zebranych w sprawie dokumentów wynika, że na podstawie Zarządzenia Prezydenta Miasta K. nr 46/74 z dnia 13.11.1974 r. żadna z wymienionych w tym zarządzeniu działek budowlanych, ustalona z nieruchomości stanowiącej własność J. N., tj. działka nr [...], nr [...], nr [...] nie została przejęta z mocy prawa przez Skarb Państwa. Tym samym ani blisko [...] lata temu, ani obecnie, nie istnieje uzasadnienie do ustalenia za te działki odszkodowania.

2. W odwołaniu zaskarżonej decyzji zarzucono rażące naruszenie przepisów art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 K.p.a., poprzez niepodjęcie przez Organ wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, wadliwe rozpatrzenie całego materiału dowodowego, a przede wszystkim zawarcie w uzasadnieniu decyzji błędnych ocen prawnych tego stanu.

Podnosząc powyższe zrzuty, pełnomocnik Skarżących wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Organ I instancji.

3. Wojewoda, decyzją z dnia [...] r. nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. oraz art. 9a u.g.n. po rozpatrzeniu odwołania z [...] r. wniesionego przez Skarżących, od decyzji Prezydenta Miasta K. z [...] r. nr [...] odmawiającej ustalenia i wypłaty odszkodowania na rzecz spadkobierców J. N. – J. Ś., H. K. i Z. N., za nieruchomość położoną w K. o powierzchni [...] ha, dla której prowadzona była księga wieczysta nr [...], objętą zarządzeniem Prezydenta Miasta K. nr 46/74 z dnia 13 listopada 1974 r. w sprawie ustalenia terenu budowlanego budownictwa jednorodzinnego w K. i jego podziału na działki budowalne pod budownictwo jednorodzinne (Dz. Urz. Wojewódzkiej Rady Narodowej z 31 grudnia 1974 r. Nr 10, poz. 74), utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

Organ II instancji podzielił stanowisko Prezydenta Miasta K., że w sprawie nie został spełniony warunek wskazany w art. 129 ust. 5 pkt 3 u.g.n. – nie nastąpiło pozbawienie prawa własności nieruchomości. Z zebranych w sprawie dokumentów wynika bowiem, że na podstawie Zarządzenia Prezydenta Miasta K. nr 46/74 z dnia 13 listopada 1974 r. żadna z wymienionych w tym Zarządzeniu działek budowlanych, ustalona z nieruchomości stanowiącej własność J. N. – tj. działka nr [...], nr [...] i nr [...] – nie została przejęta z mocy prawa przez Skarb Państwa.

Organ wskazał, że skutek w postaci przejęcia przez Skarb Państwa nieruchomości J. N., zgodnie z Zarządzeniem, mógł nastąpić jedynie w stosunku do jej części – w Zarządzeniu wskazano bowiem ustalone działki budowalne oznaczone numerami [...], [...] i [...] (jak wynika z dokumentów geodezyjnych o łącznej powierzchni [...] m2). Przejęcie tych działek przez Skarb Państwa nie nastąpiło jednak, gdyż działki te zostały nadane dotychczasowym właścicielom i ich córkom stosownie do przepisów ustawy z dnia 6 lipca 1972 r. o terenach budownictwa jednorodzinnego i zagrodowego oraz o podziale nieruchomości w miastach i osiedlach.

W ocenie Organu, Zarządzenie Prezydenta Miasta K. nr 46/74 z dnia 13 listopada 1974 r. nie pozbawiło również J. N. przysługującego mu prawa własności w stosunku do pozostałej części nieruchomości oznaczonej jako działki nr [...] Tym samym, jak podkreślił Organ, nie było uzasadnienia dla ustalenia odszkodowania za nieruchomości J. N. na podstawie ww. Zarządzenia zaraz po jego ogłoszeniu i takiego uzasadnienia nie ma również dzisiaj.

Organ odwoławczy zauważył, że w zawiadomieniu z [...] r. nr [...] Państwowe Biuro Notarialne w K. informuje o wpisie do księgi wieczystej nr [...] działek nr [...], [...], [...] o powierzchni [...] m2, obręb nr [...], położonej w K. przy ul. [...], stanowiącej własność Państwa J. i M. małżonków N.. Zgodnie z treścią wpisów w księdze wieczystej nr [...] działki nr [...] (powstała z podziału działki nr [...]) i nr [...] (powstała z podziału działki nr [...]) o łącznej powierzchni [...] ha, zostały odłączone z tej księgi wieczystej i przeniesione do księgi wieczystej nr [...] na podstawie wniosku z [...] r. Podstawę wpisu tych działek do księgi nr [...] stanowił opis i mapa, a właściciela – Skarbu Państwa – umowa sprzedaży z [...] r., a nie przedmiotowe Zarządzenie Prezydenta Miasta K. nr 46/74 z dnia 13 listopada 1974 r. Ewentualne roszczenia stron z tytułu utraty prawa własności pozostałej części nieruchomości, zdaniem Organu odwoławczego, winny być dochodzone na drodze cywilnoprawnej.

4. Niezadowoleni z treści rozstrzygnięcia Skarżący wywiedli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, wnosząc jednocześnie:

1) o uchylenie zaskarżonej decyzji, a także decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...] r., nr [...], a nadto

2) o orzeczenie o zwrocie od strony przeciwnej na rzecz skarżących kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego,

3) o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz.1302, ze zm.).

Decyzji tej zarzucono rażące naruszenie przepisu art. 129 ust. 5 pkt 3 u.g.n., poprzez jego niezastosowanie w sprawie, a także przepisów art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 K.p.a., poprzez niepodjęcie przez Organ wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, wadliwe rozpatrzenie całego materiału dowodowego, a przede wszystkim zawarcie w uzasadnieniu decyzji błędnych ocen prawnych tego stanu.

Skarżący podnieśli, że bezsporne w sprawie jest to, że działając na podstawie przepisów ustawy z dnia 6 lipca 1972 r. o terenach budownictwa jednorodzinnego i zagrodowego oraz o podziale nieruchomości w miastach i osiedlach (Dz.U. z 1972 r. Nr 27, poz. 192), Prezydent Miasta K. zarządzeniem nr 46/74 z dnia 20 listopada 1974 r. (Dziennik Urzędowy WRN w K. nr 10, poz.74), orzekł o przejęciu na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości o powierzchni [...] ha (Kw [...]), położonej na terenie K., stanowiącej własność J. N..

Skarżący wskazali, że zgodnie z art. 10 ust.1 cyt. ustawy, Prezydent Miasta K. obowiązany był do ustalenia na rzecz poprzedniego właściciela J. N. odszkodowania za przejętą nieruchomość. W tej sprawie Prezydent Miasta K. nie wykazał jednakże, czy odszkodowanie za przejętą nieruchomość ustalone zostało, bądź w formie decyzji, bądź w formie "wykazu odszkodowań za grunty przejęte". Organy przyjęły natomiast całkowicie błędne założenie, że w ogóle nie nastąpiło pozbawienie prawa własności nieruchomości.

Skarżący podkreślili, że zasadniczą kwestią, która w toku prowadzonych przez oba Organy postępowań wymagała jednoznacznego wyjaśnienia, było precyzyjne ustalenie – jaka powierzchnia wskazanej w zarządzeniu nr 46/74 Prezydenta Miasta K. z dnia 20 listopada 1974 r. nieruchomości, rzeczywiście przeznaczona została na cele budownictwa jednorodzinnego, które to cele publiczne uzasadniały przejęcie łącznie [...] ha, stanowiących własność J. N. i za jaką realnie przejętą nieruchomość Organ winien ustalić odszkodowanie.

W ocenie Skarżących, przyznanie działek budowlanych córkom J. N., decyzjami Prezydenta Miasta K. z dnia [...] r. oznacza, że Skarb Państwa pozostawał właścicielem realnie przejętej nieruchomości o pow. [...] m2 ([...] m2 minus [...] m2), i za taką też powierzchnię gruntów J. N. powinien otrzymać odszkodowanie. Skarżący podkreślili, że przedmiotem przejęcia – wskazanym w cyt. zarządzeniu nr 46/74 Prezydenta Miasta K. z dnia 20 listopada 1974 r. - były działki: nr [...] o pow. [...] m2 i nr [...] o pow. [...] m2 (Kw [...]), łącznie o pow. [...] m2, z których, dopiero po ich przejęciu, uwzględniając ich część, utworzone zostały działki budowlane nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...] m2 i nr [...] o pow. [...] m2, zatem łącznie [...] m2. Wynika z tego, zdaniem Skarżących, że nowoutworzone działki budowlane nr [...] i [...], o ile powstały z przejętych działek nr [...], o tyle już nie uwzględniały w całości powierzchni tych działek. Przejęto - [...] m2 gruntu, po zmianach geodezyjnych powstały natomiast działki budowlane o powierzchni tylko [...] m2.

5. W odpowiedzi na skargę Organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

6. Na wstępie wywodu należy nakreślić ramy prawne sprawy.

Zgodnie z art. 2 ust. 1 o terenach budownictwa jednorodzinnego i zagrodowego oraz o podziale nieruchomości w miastach i osiedlach (u.t.b.j.), prezydia powiatowych rad narodowych ustalały w drodze uchwał, na podstawie szczegółowych planów zagospodarowania przestrzennego, które tereny przeznacza się w okresach do pięciu lat pod budownictwo jednorodzinne i zagrodowe (tereny budowlane).

Stosownie do ust. 2 art. 2 u.t.b.j. uchwały o ustaleniu terenów budowlanych zawierały również podział tych terenów na działki odpowiadające normatywnej powierzchni przeznaczonej pod budownictwo jednorodzinne lub budownictwo zagrodowe (działki budowlane). Natomiast w myśl § 13 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 28 sierpnia 1972 r. w sprawie trybu ustalania, rozgraniczania i podziału terenów budownictwa jednorodzinnego i zagrodowego na obszarach miast i osiedli (Dz. U. Nr 35, poz. 242) prezydium powiatowej rady narodowej (rady narodowej miasta stanowiącego powiat, dzielnicowej rady narodowej miasta wyłączonego z województwa) podejmowały uchwałę ustalającą:

1) tereny budowlane i ich podział na działki budowlane,

2) szczegółowy zakres oraz terminy rozpoczęcia i zakończenia budowy urządzeń komunalnych, a co najmniej sieci wodociągowej lub odpowiedniej liczby studni użytku publicznego, dróg (ulic, placów) i sieci elektrycznej, z takim wyliczeniem, aby zakończyć ich budowę najpóźniej w okresie zakończenia budowy domów.

Uchwała podlegała ogłoszeniu w dzienniku urzędowym wojewódzkiej rady narodowej (rady narodowej miasta wyłączonego z województwa) - § 13 ust. 2 rozporządzenia.

Na podstawie art. 2 u.t.b.j. oraz § 13 ww. rozporządzenia, Prezydent Miasta K. wydał w dniu 13 listopada 1974 r. Zarządzenie nr 46/74 w sprawie ustalenia terenu budowlanego budownictwa jednorodzinnego w K. i jego podziału na działki budowlane pod budownictwo jednorodzinne (Dz. Urz. Wojewódzkiej Rady Narodowej z dnia 31 grudnia 1974 r., Nr 10, poz. 74).

Zgodnie z art. 5 ust. 2 u.t.b.j. nieruchomości lub ich części objęte uchwałą o ustaleniu terenu budowlanego przechodziły z mocy prawa na własność Państwa po upływie 2 miesięcy od dnia wejścia w życie uchwały, wolne od ciążących na nich praw rzeczowych ograniczonych i innych obciążeń – ale z wyjątkiem tych działek, które właściciele zgodnie z art. 8 zachowali na własność lub które zostały w trybie art. 9 nadane na własność członkom ich rodzin. Stosownie bowiem o art. 8 ust. 1 u.t.b.j. dotychczasowy właściciel nieruchomości, objętej uchwałą o ustaleniu terenu budowlanego, zachowywał własność wskazanej przez siebie jednej działki pod budownictwo jednorodzinne, jeżeli taki wniosek zgłosił w terminie 2 miesięcy od dnia ogłoszenia uchwały. Natomiast jeśli z podziału nieruchomości objętej uchwałą o ustaleniu terenu budowlanego powstawały dwie lub więcej działek, działki te na wniosek dotychczasowego właściciela złożony w terminie 2 miesięcy od dnia ogłoszenia uchwały nadawało się na własność jego rodzicom, pełnoletnim dzieciom lub pełnoletnim wnukom – art. 9 ust. 1.

Wskazywana ustawa w art. 10 ust. 1 (w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zarządzenia przez Prezydenta Miasta K.) przewidywała, że za nieruchomości, które przeszyły na własność Państwa na podstawie art. 5 ust. 2 wypłaca się odszkodowanie na podstawie przepisów o wywłaszczaniu nieruchomości. Z kolei w ustawie z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U. z 1974 r. Nr 10, poz. 64), do której odwołuje się cytowany art. 10 ust. 1, przewidziano w art. 8 ust. 8 algorytm obliczania odszkodowania za grunty w mieście.

7. Należy podzielić stanowisko Organu, że w sytuacji, w której nie ustalono i nie wypłacono odszkodowania za grunty przejęte w trybie u.t.b.j., nie ma przeszkód, aby kwestia ta była rozstrzygnięta obecnie. Podstawą prawną dla takiego rozstrzygnięcia jest przepis art. 129 ust. 5 pkt 3 u.g.n., zgodnie z którym starosta, wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej, wydaje odrębną decyzję o odszkodowaniu, gdy nastąpiło pozbawienie praw do nieruchomości bez ustalenia odszkodowania, a obowiązujące przepisy przewidują jego ustalenie.

Ustalenie odszkodowania z tytułu przejęcia z mocy prawa nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa powinno nastąpić na podstawie przepisów o wywłaszczaniu. (obowiązek ustalenia odszkodowania za wywłaszczenie statuuje art. 128 ust. 1 u.g.n.). Z kolei zgodnie z art. 233 u.g.n. sprawy wszczęte i niezakończone decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie ustawy, tj. przed dniem 1 stycznia 1998 r., prowadzi się na podstawie jej przepisów. Oznacza to, że art. 129 ust. 5 pkt 3 powołanej ustawy ma zastosowanie także do stanów faktycznych powstałych przed wejściem w życie u.g.n., czyli do stanów faktycznych polegających na odjęciu, przejęciu lub ograniczeniu prawa własności bez ustalenia należnego odszkodowania.

8. Przenosząc powyższe na tę sprawę, podzielić trzeba stanowisko Organów obu instancji, że nie został spełniony warunek wskazany w art. 129 ust. 5 pkt 3 u.g.n. - nie nastąpiło pozbawienie prawa własności nieruchomości. Z akt sprawy wynika bowiem, że na podstawie Zarządzenia Prezydenta Miasta K. nr 46/74 z dnia 13 listopada 1974 r. żadna z wymienionych w tym Zarządzeniu działek budowlanych, ustalona z nieruchomości stanowiącej własność P. J. N. – tj. działka nr [...], nr [...] i nr [...] – nie została przejęta z mocy prawa przez Skarb Państwa. A ponieważ w zarządzeniu tym nie wyodrębniono innych działek do przejęcia przez Skarb Państwa, uznać należy, że pozostały one własnością p. J. N. .

Z akt sprawy wynika, że Zarządzeniem nr 46/74 Prezydenta Miasta K. z dnia 13 listopada 1974 r. o ustaleniu terenu budowlanego w mieście Koszalinie i jego podziale na normatywne działki budowlane – przeznaczono pod budownictwo jednorodzinne teren położony w K. w dzielnicy R. w obrębie ulic Z. i L. . Wykaz tego terenu i jego podziału na działki budowlane zamieszczony został w załączniku do ww. Zarządzenia. W załączniku wskazano m.in., że ustalone zostały działki budowlane oznaczone numerami [...], które powstały z nieruchomości stanowiącej dotychczasową własność J. [...], dla której prowadzona była księga wieczysta nr [...], oznaczonej jako działki ewidencyjne nr [...] o powierzchni [...] m2 i nr [...] o powierzchni 22 83 m2, położone w obrębie nr [...] miasta K..

Biorąc to pod uwagę, przyjąć należy, że ewentualne odszkodowanie należałoby się tylko w stosunku do ww. działek [...], pod warunkiem jednak, że przeszłyby one na własność Skarbu Państwa, co jednak nie nastąpiło.

Zgodnie z treścią wpisów ujawnionych w księdze wieczystej nr [...] Państwo M. i J. małżonkowie N. zachowali własność działki nr [...]. Działka nr [...] o powierzchni [...] m2 została wpisana w miejsce działki nr [...] o powierzchni [...] m2 obręb nr [...] na wniosek Skarbu Państwa - Rejonowego Biura Geodety Miejskiego w K. z [...] r. W związku z modernizacją i założeniem nowej ewidencji gruntów Miasta K. w księdze wieczystej zmieniono oznaczenie działki nr [...] na działkę nr [...] o powierzchni [...] m2 obręb nr [...] - pismo Urzędu Miejskiego w K. z [...] r.

Na podstawie wniosku państwa N. oraz ich córek, na podstawie art. 8 u.t.b.j. Prezydent Miasta K.:

1) decyzją nr [...] z [...] r. nadał na własność, nieodpłatnie, H. N. działkę oznaczoną numerem [...] o powierzchni [...] m2, obręb nr [...], położoną w K. przy ul. [...],

2) decyzją nr [...] z [...] r. nadał na własność, nieodpłatnie, J. N. działkę oznaczoną numerem [...] o powierzchni [...] m2, obręb nr [...], położoną w K. przy ul. [...].

Dla ww. nieruchomości założono nowe księgi wieczyste – odpowiednio nr [...] i nr [...], w których jako właścicieli ujawniono córki państwa [...]

9. Należy ponownie podkreślić, że skutek w postaci przejęcia przez Skarb Państwa nieruchomości J. N., zgodnie z przywoływanym wyżej Zarządzeniem, mógł nastąpić jedynie w stosunku do jej części – wykazanej wprost w Zarządzeniu (działek oznaczonych numerami [...], [...] i [...] i jak wynika z dokumentów geodezyjnych o łącznej powierzchni [...] m2). Przejęcie tych działek przez Skarb Państwa nie nastąpiło jednak, gdyż działki te zostały nadane dotychczasowym właścicielom i ich córkom stosownie do przepisów u.t.b.j.

10. W ocenie Sądu podzielającego pogląd Organu – nie jest prawidłowe rozumowanie Skarżących, że Zarządzenie Prezydenta Miasta K. nr 46/74 z dnia 13 listopada 1974 r. pozbawiło J. N. przysługującego mu również prawa własności w stosunku do pozostałej części nieruchomości oznaczonej jako działki nr [...] Tym samym rację należy przyznać Organom, że nie było podstaw dla ustalenia odszkodowania za nieruchomości J. N. na podstawie ww. Zarządzenia zaraz po jego ogłoszeniu i takiego uzasadnienia nie ma również dzisiaj.

11. Na marginesie należy także zauważyć, że w zawiadomieniu z [...] r. nr [...] Państwowe Biuro Notarialne w K. informuje o wpisie do księgi wieczystej nr [...] działek nr [...], [...], [...] o powierzchni [...] m2, obręb nr [...], położonej w K. przy ul. [...], stanowiącej własność Państwa J. i M. małżonków N.. Zgodnie z treścią wpisów w księdze wieczystej nr [...] działki nr [...] (powstała z podziału działki nr [...]) i nr [...] (powstała z podziału działki nr [...]) o łącznej powierzchni [...] ha, zostały odłączone z tej księgi wieczystej i przeniesione do księgi wieczystej nr [...] na podstawie wniosku z [...] r.

Podkreślić w tym miejscu należy, że podstawę wpisu tych działek do księgi nr [...] stanowił opis i mapa, a jako właściciela – Skarbu Państwa – umowa sprzedaży z [...] r., a nie Zarządzenie Prezydenta Miasta K. nr 46/74 z dnia 13 listopada 1974 r. Z akt sprawy nie wynika co prawda, co działo się ze wskazywanymi nieruchomościami w okresie pomiędzy rokiem [...] a [...], jednak te ustalenia pozostają poza meritum sprawy.

Ewentualne roszczenia stron z tytułu utraty prawa własności pozostałej części nieruchomości, zdaniem Sądu, winny być dochodzone na drodze cywilnoprawnej.

12. Biorąc powyższy wywód i przedstawioną w nim argumentację pod uwagę, Sąd nie dopatrzył się w zaskarżonych rozstrzygnięciach podnoszonych w skardze naruszeń i na podstawie art. 151 P.p.s.a. skargę oddalił.