Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt I SA/Lu 528/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2009-11-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 7 ust.1,  art. 18
journal: Dz.U. 2008 nr 170 poz 1051
law: Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - tekst jednolity
article: art. 7, art. 8, art. 9, art. 15, art. 77 § 1, art. 80, art. 107
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
journal: Dz.U.UE.L 2004 nr 141 poz 18 art. 2 pkt 1 a , art. 14 ust.4
law: Rozporządzenie Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji  oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla  systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Irena Szarewicz-Iwaniuk, Sędziowie WSA Wiesława Achrymowicz, Halina Chitrosz (sprawozdawca), Protokolant Referent stażysta Julita Urbaś, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 10 listopada 2009 r. sprawy ze skargi M. G. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] nr [...] w przedmiocie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2008 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz M. G. kwotę [...] tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 18 czerwca 2009 r., nr [...] Dyrektor Oddziału Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071, z późn. zm.) oraz art. 10 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2008 r. Nr 98, poz. 634 z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania M. G., od decyzji wydanej przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z dnia 23 lutego 2009 r., Nr [...] w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego – utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.

W jej uzasadnieniu wskazano, że w dniu 9 kwietnia 2008 r. do Biura Powiatowego ARiMR wpłynął wniosek M. G., działającego przez pełnomocnika J. G., o przyznanie płatności na rok 2008.

W wyniku przeprowadzonego postępowania Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w dniu 23 lutego 2009 r. wydał decyzję Nr [...] w sprawie przyznania M. G. płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego w łącznej kwocie 1435,28 zł, w tym z tytułu Jednolitej Płatności Obszarowej (JPO) w wysokości 1435,28 zł (4,23 ha X 339,31 zł/ha), która została doręczona pełnomocnikowi J. G. w dniu 27 lutego 2009 r.

Od tej decyzji zostało wniesione odwołanie, w którym zarzucono, iż organ I instancji nie uwzględnił w płatnościach powierzchni ogródka przydomowego o powierzchni 0,03 ha i plantacji orzechów o powierzchni 0,01 ha.

W dniu 23 kwietnia 2009 r. do Biura Powiatowego ARiMR wpłynęło pismo pełnomocnika skarżącego, w którym odstąpił on od wniosku o przyznanie płatności obszarowej i rolnośrodowiskowej za rok 2008 do działki H o powierzchni 0,01 ha.

Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR, w rozpoznaniu odwołania wskazał, że kwestia materialno-prawnych przesłanek przyznania płatności na rok 2008 została uregulowana w ustawie z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (tekst jednolity: Dz. U. z 2008 r., Nr 170, poz. 1051, z późn. zm.).

Zgodnie z jej art. 7 ust. 1 rolnikowi przysługuje jednolita płatność obszarowa na będące w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, grunty rolne wchodzące w skład gospodarstwa rolnego, kwalifikujące się do objęcia tą płatnością zgodnie z art. 143b ust. 5 akapit pierwszy rozporządzenia nr 1782/2003, jeżeli:

1) na ten dzień posiada działki rolne o łącznej powierzchni nie mniejszej niż określona dla Rzeczypospolitej Polskiej w załączniku nr XX do rozporządzenia nr 1973/2004;

2) wszystkie grunty rolne są utrzymywane zgodnie z normami przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności;

3) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.

W załączniku XX do Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003 w odniesieniu do systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego rozporządzenia oraz wykorzystania odłogowanych gruntów do produkcji surowców (Dz. U. L 345 z 20.11.2004, str. 1, ze zm.) minimalna powierzchnia zakwalifikowanego obszaru na gospodarstwo w ramach planu jednolitych dopłat obszarowych dla Rzeczpospolitej Polski wynosi -1 ha.

Organ odwoławczy podkreślił, iż zgodnie z art. 18 ust. 1 ww. ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. "płatności obszarowe są przyznawane na wniosek rolnika", co oznacza, że wnioskodawca sam określa treść swojego żądania, zaś organ wydaje decyzje w oparciu o dane podmiotowe i przedmiotowe podane we wniosku.

Ze wszystkich danych zawartych przez M. G. w złożonym wniosku wynikało, iż ubiegał się on o przyznanie Jednolitej Płatności Obszarowej do działek oznaczonych identyfikatorami A, O, B, C, D, E, F, G o łącznej powierzchni 4,37 ha.

Zgodnie z art. 7 ust. 4 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego: "wysokość płatności obszarowych w danym roku kalendarzowym ustala się jako iloczyn deklarowanej przez rolnika powierzchni kwalifikującej się do objęcia płatnościami obszarowymi, po uwzględnieniu zmniejszeń wynikających ze stwierdzonych nieprawidłowości, i stawek płatności obszarowych na 1 ha tej powierzchni.

Definicja działki rolnej, do której zgodnie z powołanym powyżej art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, przysługuje rolnikowi Jednolita Płatność Obszarowa, została zawarta w art. 2 ust. 1 ww. ustawy, który stanowi, że działka rolna oznacza działkę w rozumieniu art. 2 pkt 1a Rozporządzenia nr 796/2004, o powierzchni nie mniejszej niż 0,1 ha.

Zgodnie z treścią art. 2 pkt 1 a rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania zasady współzależności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniach Rady (WE) nr 1782/2003 i (WE) nr 73/2009 oraz wdrażania zasady współzależności przewidzianej w rozporządzeniu (WE) nr 479/2008 (Dz. Urz. UE L. 2004.141.18): "działka rolna" oznacza zwarty obszar gruntu, na którym jeden rolnik prowadzi jedną grupę upraw; jednak w przypadku gdy w kontekście niniejszego rozporządzenia wymagane jest oddzielne zgłoszenie użytkowania pewnego obszaru w ramach gruntów objętych grupą upraw, działka rolna jest ograniczona na podstawie tego konkretnego użytkowania",

Mając powyższe na uwadze, organ II instancji stwierdził, iż działki rolne o powierzchni mniejszej niż 0,1 ha, nie kwalifikują się do objęcia płatnościami w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Rolnik składając wniosek ma wprawdzie obowiązek deklarowania we wniosku o dopłaty powierzchni upraw i rodzaju tych upraw odpowiadających stanowi faktycznemu w danym okresie, jednakże nie oznacza to, iż wszystkie działki zgłoszone przez niego do otrzymania płatności zostaną tymi płatnościami objęte.

W związku z tym, iż M. G. w złożonym wniosku o przyznanie płatności na rok 2008 ubiegał się o przyznanie Jednolitej Płatności Obszarowej m.in. do działki oznaczonej identyfikatorem O (JPO, RS, ogródek przydomowy) o pow. 0,03 ha, która jak wykazano powyżej nie spełnia definicji działki rolnej, powierzchnia początkowa kwalifikowana do objęcia Jednolitą Płatnością Obszarową wyniosła 4,34 ha (powierzchnia deklarowana 4,37 ha - 0,03 ha).

Przeprowadzona kontrola administracyjna wniosku wykazała nieprawidłowości dotyczące działki ewidencyjnej o numerze 67, położonej w województwie [...], powiat [...], gmina [...], obręb [...], gdyż suma powierzchni działek rolnych zadeklarowanych przez stronę w wniosku na ww. działce ewidencyjnej (A, O, B, C) przekroczyła powierzchnię uprawnioną do uzyskania Jednolitej Płatności Obszarowej. Kontrola administracyjna krzyżowa wniosku wykazała również rozbieżności dotyczące deklaracji działek rolnych C (JPO RS orzechy) o pow. 2,18 ha, położonej na działce ewidencyjnej nr 67 oraz E (JPO TUZ RS trawa) o pow. 0,30 ha, położonych na działkach ewidencyjnych nr 196 oraz 197 z deklaracją ww. działek rolnych we wniosku rolnośrodowiskowym.

W odpowiedzi na wezwanie do złożenia wyjaśnień Nr [...] z dn. 12 stycznia 2009 r. wpłynęła korekta przedmiotowego, w której strona dokonała podziału działki rolnej C o zadeklarowanej pow. 2,18 ha na 2 działki rolne: C o pow. 2,07 ha oraz H o pow. 0,01 ha, a także podziału działki rolnej E o zadeklarowanej pow. 0,30 ha na 2 działki rolne: E o pow. 0,15 ha oraz I o pow. 0,15 ha.

Po uwzględnieniu wyników z przeprowadzonej kontroli administracyjnej wniosku oraz złożonej korekty, powierzchnia zgłoszona do Jednolitej Płatności Obszarowej (JPO) uległa zmniejszeniu o 0,11 ha - powierzchnia stwierdzona wyniosła 4,23 ha. Powyższe wyliczenia oznaczają, że procentowa różnica pomiędzy obszarem zadeklarowanym we wniosku a obszarem stwierdzonym wynosi dla płatności JPO 2,6%.

Zgodnie z art. 50 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r., w związku z art. 136 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady zastosowania rozporządzenia Rady (WE) Nr 1782 w sprawie systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego rozporządzenia oraz wykorzystania gruntów zarezerwowanych do produkcji surowców (Dz. Urz. UE Nr L 345 z 20.11.2004 r., str. 1 ze zm.), z zastrzeżeniem jakiegokolwiek zmniejszenia płatności lub wykluczenia z płatności zgodnie z art. 51 i 53, w przypadku wniosków o pomoc w ramach systemu pomocy obszarowej, z wyjątkiem skrobiowych odmian ziemniaków, nasion i tytoniu, jak przewidziano w tytule IV rozdział 6, 9 i 10c rozporządzenia (WE) nr 178212003, jeśli obszar zadeklarowany w pojedynczym wniosku przekracza obszar ustalony dla danej grupy upraw, do obliczania pomocy zostanie zastosowany obszar ustalony dla tej grupy upraw.

W wyniku zastosowania ww. przepisów przyznano stronie płatność z tytułu JPO w wysokości 1435,28 zł (4,23 ha x 339,31 zł/ha).

Biorąc pod uwagę powyższe, Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR stwierdził, iż zaskarżoną decyzję uznać należy za wydaną zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa opartą na prawidłowych ustaleniach faktycznych, w sytuacji, gdy wniosek beneficjenta przyjęto zgodnie z jego dyspozycją oraz rozpatrzono sprawę na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w przedmiotowej sprawie.

Od tego rozstrzygnięcia M. G. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, uzupełnioną pismem procesowym z dnia 3 listopada 2009r.

Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie kosztów procesu wg norm przepisanych, pełnomocnik skarżącego podniósł, iż decyzją z 23 lutego 2009 roku przyznano jednolitą płatność obszarową w szczególności na grunt zajmowany przez plantację owoców o pow. 0,26 ha, ale odmówiono przyznania tego świadczenia na pozostałą część gruntu rolnego, na którym znajduje się ogródek przydomowy o powierzchni 0,03 ha. Równocześnie organ odrębną decyzją z tego samego dnia przyznał pomoc finansową z tytułu utrudnionych warunków gospodarowania do części omawianego gruntu, a mianowicie do gruntu zajmowanego przez plantację owoców, natomiast odmówił przyznania tej płatności na pozostałą część gruntu zajmowaną przez ogródek przydomowy.

W jego ocenie, decyzja odmawiająca przyznania należnych świadczeń do części gruntu rolnego, na której znajduje się ogródek przydomowy, jest bezpodstawna i wadliwa.

Podkreślił, iż organ I instancji nie zakwestionował, że grunt rolny o pow. 0,29 ha, na którym znajduje się plantacja owoców i przydomowy ogródek jest działką rolną, ponieważ jest to zwarty obszar gruntu, na którym prowadzona jest jedna grupa upraw, do której należą zarówno drzewa i krzewy owocowe plantacji owocowej, jak i warzywa uprawiane w ogródku przydomowym, przy czym powierzchnia tego gruntu - 0,29 ha, obejmująca łącznie plantację owoców i ogródek, jest większa niż 0,10 ha, co wypełnia warunki wyznaczone przepisami do przyznania jednolitej płatności obszarowej i pomocy finansowej na wymieniony grunt rolny w całości.

Organ I instancji, odmawiając przyznania omawianych świadczeń na część gruntu rolnego o pow. 0,03 ha, na której prowadzona jest uprawa warzyw, nie uwzględnił, że jest to działka podrzędna zwartego gruntu rolnego o pow. 0,29 ha. Działka podrzędna, mimo iż jest mniejsza od 0,10 ha, podlega zgodnie z przepisami oddzielnemu zgłoszeniu użytkowania z tytułu realizowanego na niej programu ekologicznego SO2cO1 i z tym związanej płatności rolnośrodowiskowej. W przeciwnym wypadku, gdyby nie ten program, ogródek przydomowy nie byłby zadeklarowany w sposób oddzielny, lecz razem z plantacją owoców, jako że jest to jedna grupa upraw na łącznej powierzchni 0,29 ha.

Ustalenie organu, że rolnik domaga się przyznania jednolitej płatności obszarowej i pomocy finansowej za utrudnione warunki produkcji rolnej na poszczególne podrzędne działki oddzielnie jest sprzeczne ze stanem faktycznym, w sytuacji, gdy skarżący M. G. nie wystąpił z wnioskiem o przyznanie ww. świadczeń oddzielnie na każdą działkę podrzędną, w szczególności na plantację owoców i odrębnie na ogródek przydomowy, albowiem byłoby to sprzeczne z wymienianymi na wstępie przepisami.

Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, odwołując się do argumentacji zawartej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

W piśmie procesowym z dnia 3 listopada 2009r., skarżący powołał się na Instrukcję wypełniania Wniosku obszarowego, w której zaznaczono, że "Działka rolna jest to zwarty obszar gruntu, na którym jeden rolnik prowadzi jedną grupę upraw, o powierzchni nie mniejszej niż 0,1 ha. Jednak w przypadku, gdy wymagane jest oddzielne zgłoszenie użytkowanego pewnego [a więc mniejszego niż 0, l ha] obszaru w ramach gruntów objętych grupą upraw, działka rolna jest ograniczona na podstawie tego konkretnego użytkowania. Obszary, które wymagają odrębnego zgłoszenia obejmują [m.in.] obszary, na których jest realizowane przedsięwzięcie rolnośrodowiskowe ... Litera, która została oznaczona działka rolna, może wystąpić tylko jeden raz" i wg Instrukcji wypełniania załącznika graficznego do Wniosku o przyznanie płatności na rok 2008 "UWAGA poszczególne uprawy nie muszą mieć n, l ha, aby deklarować je do płatności, lecz sumaryczna powierzchnia poszczególnych upraw w obrębie działki rolnej musi wynosić co najmniej 0,1 ha".

Dyrektor Oddziału Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, odwołując się do argumentacji zawartej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem w oparciu o dyspozycję zawartą w przepisie art. 1§ 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz. U. Nr 153, poz. 1269 / oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dzu. U. Nr 153, poz. 1270 z póżn. zm. / - na wstępie należy podkreślić, iż w myśl art. 7 ust.1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (tekst jednolity: Dz. U. z 2008 r., Nr 170, poz. 1051, z późn. zm.) – zwanej dalej ustawą płatnościową, rolnikowi przysługuje jednolita płatność obszarowa na będące w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, grunty rolne wchodzące w skład gospodarstwa rolnego, kwalifikujące się do objęcia tą płatnością zgodnie z art. 143b ust. 5 akapit pierwszy rozporządzenia nr 1782/2003, jeżeli:

1) na ten dzień posiada działki rolne o łącznej powierzchni nie mniejszej niż określona dla Rzeczypospolitej Polskiej w załączniku nr XX do rozporządzenia nr 1973/2004;

2) wszystkie grunty rolne są utrzymywane zgodnie z normami przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności;

3) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.

W załączniku XX do Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003 w odniesieniu do systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego rozporządzenia oraz wykorzystania odłogowanych gruntów do produkcji surowców (Dz. U. L 345 z 20.11.2004, str. 1, ze zm.) minimalna powierzchnia zakwalifikowanego obszaru na gospodarstwo w ramach planu jednolitych dopłat obszarowych dla Rzeczpospolitej Polski wynosi -1 ha.

Rację ma organ odwoławczy powołując się na przepis art. 18 ustawy płatnościowej, że treść wniosku o przyznanie płatności precyzuje sam wnioskodawca.

M. G. w złożonym wniosku ubiegał się o przyznanie Jednolitej Płatności Obszarowej do działek oznaczonych identyfikatorami A, O, B, C, D, E, F, G o łącznej powierzchni 4,37 ha, przy czym działka oznaczona identyfikatorem O stanowiła ogródek przydomowy o pow. 0,03 ha.

Poza sporem pozostaje, że skarżącemu przyznano Jednolitą Płatność Obszarową do powierzchni 4,34 ha, wyłączając z niej w/w działkę "O", z uzasadnienia, iż nie spełnia ona wymogów działki rolnej w rozumieniu art. 2 pkt.1 ustawy płatnościowej, zgodnie z którym działka rolna to działka w rozumieniu art. 2 pkt 1a Rozporządzenia nr 796/2004, o powierzchni nie mniejszej niż 0,1 ha.

W myśl art. 2 pkt 1 a rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania zasady współzależności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniach Rady (WE) nr 1782/2003 i (WE) nr 73/2009 oraz wdrażania zasady współzależności przewidzianej w rozporządzeniu (WE) nr 479/2008 (Dz. Urz. UE L. 2004.141.18): "działka rolna" oznacza zwarty obszar gruntu, na którym jeden rolnik prowadzi jedną grupę upraw; jednak w przypadku, gdy w kontekście niniejszego rozporządzenia wymagane jest oddzielne zgłoszenie użytkowania pewnego obszaru w ramach gruntów objętych grupą upraw, działka rolna jest ograniczona na podstawie tego konkretnego użytkowania".

W art. 14 ust.4 rozporządzenia (WE) Nr 796/2004, Komisja każdemu Państwu Członkowskiemu dała możliwość określenia minimalnego rozmiaru działki rolnej, w odniesieniu do której złożony zostanie wniosek, z zastrzeżeniem, iż minimalna powierzchnia działki nie może przekroczyć 0,3 ha. Realizując to uprawnienie Rzeczpospolita Polska wprowadziła do ustawy płatnościowej w art. 2 pkt.1, że działka rolna nie może mieć powierzchni mniejszej niż 0,1 ha.

W świetle zatem powołanych przepisów, "działkę rolną" będzie stanowił zwarty obszar gruntu, na którym jeden rolnik prowadzi jedną grupę upraw, o powierzchni nie mniejszej niż 0,1 ha. Jednak, w przypadku, gdy w kontekście rozporządzenia (WE) Nr 796/2004 wymagane będzie oddzielne zgłoszenie użytkowania pewnego obszaru w ramach gruntów objętych grupą upraw, działka rolna będzie ograniczona na podstawie tego konkretnego użytkowania.

Oczywiste jest, że pojęcie działki rolnej nie jest tożsame z pojęciem działki ewidencyjnej, gdyż działka rolna może być położona na całej działce ewidencyjnej lub jej części albo na kilku przylegających do siebie działkach ewidencyjnych.

Zgodnie ze SZCZEGÓŁOWĄ INSTRUKCJĄ WYPEŁNIANIA WNIOSKU o przyznanie płatności na rok 2008 / pkt. A3 / - zwarty obszar gruntu, do którego rolnik ubiega się o przyznanie płatności do gruntów rolnych:

a) na którym prowadzona jest uprawa:

- lnu (L),

- konopi włóknistych (K),

b) stanowiący trwały użytek zielony (TUZ),

c) objęty uprawą jednej rośliny:

- na którym realizowane jest przedsięwzięcie rolno-środowiskowe i poprawy dobrostanu zwierząt (RS),

- w ramach grupy upraw RE lub OM,

oznacza się jako odrębną działkę rolną podając oznaczenie grupy upraw (używając oznaczenia podanego w pkt1), do której rolnik ubiega się o przyznanie płatności do gruntów rolnych.

Postępując zgodnie z instrukcją, skarżący działkę oznaczoną jako ogródek przydomowy oznaczył jako odrębną działkę literą "O", zaznaczając, iż "dominuje na niej marchew".

W odwołaniu wniesionym od decyzji organu I instancji, pełnomocnik skarżącego powołując się na definicję działki rolnej, stwierdził, iż jej powierzchnia może być mniejsza niż 0,1 ha, gdy sposób użytkowania upraw wymaga odrębnego zgłoszenia.

Organ odwoławczy mimo wyraźnego zaakcentowania tej kwestii, która dla sprawy ma kluczowe znaczenie, w ogóle się do niej nie odniósł, poprzestając w istocie rzeczy na przytoczeniu treści przepisów dotyczących zasad przyznawania płatności oraz definicji działki rolnej.

Nie może zastąpić takiej oceny ogólnikowe stwierdzenie, że jego ocena jest "co do istoty sprawy taka sama jak organu I instancji", tym bardziej, iż ten także nie ocenił działki rolnej "O" w kontekście zapisu, iż "gdy wymagane będzie oddzielne zgłoszenie użytkowania pewnego obszaru w ramach gruntów objętych grupą upraw, działka rolna będzie ograniczona na podstawie tego konkretnego użytkowania".

Sąd zwraca w tym miejscu uwagę, iż Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi w odpowiedzi na interpelację nr 3943 w sprawie wniosków o przyznanie płatności obszarowych, problemów z ich wypełnianiem oraz pomocy przy ich wypełnianiu, udzielając informacji w powyższym zakresie, powołując się na nowe brzmienie definicji działki rolnej zawartą w rozporządzeniu Komisji (WE) nr 972/2007 z dnia 20 sierpnia 2007 r., zgodnie z którą ˝ jest nią zwarty obszar gruntu, na którym jeden rolnik prowadzi jedną grupę upraw; jednak w przypadku gdy w kontekście niniejszego rozporządzenia wymagane jest oddzielne zgłoszenie użytkowania pewnego obszaru w ramach gruntów objętych grupą upraw, działka rolna jest ograniczona na podstawie tego konkretnego użytkowania ˝, stwierdził miedzy innymi, że "zmiana zasad deklarowania działek umożliwi otrzymanie płatności do upraw poniżej 0,1 ha położonych pomiędzy uprawami kwalifikującymi się do uzupełniającej płatności obszarowej, co w roku ubiegłym było niemożliwe".

Także Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na swoich stronach internetowych udzieliła wyjaśnień, że "zmiana w zakresie definicji działki rolnej umożliwi rolnikom otrzymanie płatności do powierzchni gruntów rolnych mniejszych niż 10 arów (0,1ha)......, co oznacza, że płatnościami do gruntów zostaną objęte przydomowe ogródki, rowy o szerokości do 2 metrów przylegające do upraw, oczka wodne do 100 m2, znajdujące się na działkach rolnych lub przylegające do tych działek. Są to powierzchnie, które są częścią uprawy roślin i stanowią zwarty obszar gruntu". Dalej podano, że "Podstawową grupę upraw stanowi powierzchnia kwalifikująca się do jednolitej płatności obszarowej (JPO). Do powierzchni działki rolnej kwalifikującej się do płatności JPO rolnik będzie mógł wliczyć przylegające do siebie powierzchnie mniejsze niż 0,1 ha, np., oczka wodne do 100 m2, rowy, ogródki przydomowe. Jednak nie oznacza to, że płatności bezpośrednie przysługują oddzielnie do rowów i oczek wodnych. Następnie na działce rolnej, czyli powierzchni zadeklarowanej do jednolitej płatności obszarowej, należy zadeklarować powierzchnię upraw, które kwalifikują się do przyznania uzupełniających płatności lub do upraw roślin energetycznych, lub płatności do owoców miękkich. Działka rolna oznacza zwarty obszar gruntu, na którym jeden rolnik prowadzi jedną grupę upraw. Jako oddzielne działki rolne muszą być oznaczone we wniosku grunty, na których są uprawiane len, konopie i rośliny objęte płatnością rolnośrodowiskową oraz trwałe użytki zielone".

Skarżący konsekwentnie twierdził, iż działka "O", czyli ogródek przydomowy o powierzchni 0,03ha stanowi działkę podrzędną, która może mieć – w myśl nowej definicji działki rolnej – powierzchnię mniejszą, niż 0,1ha, albowiem jest ona ograniczona na podstawie tego konkretnego użytkowania.

Ta kwestia pozostała poza sferą rozważań organów obu instancji, zaś uwadze organowi II instancji uszło chyba zupełnie z pola widzenia, iż z mocy art. 15 k.p.a. postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne.

Z zasady prawdy obiektywnej, wyrażonej w art. 7 k.p.a., będącej naczelną zasadą postępowania administracyjnego, wynika, iż organy administracji publicznej prowadzące postępowanie mają obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego w taki sposób, aby ustalić stan faktyczny sprawy zgodny z rzeczywistością, a zwłaszcza mają obowiązek dokonać wszechstronnej oceny okoliczności konkretnej sprawy na podstawie analizy całego materiału dowodowego i swoje stanowisko wyrazić w uzasadnieniu podjętej decyzji [v. wyrok NSA z 17 października 2001r., sygn. I SA 1110/01, LEX nr 75516].

Postępowanie odwoławcze powinno polegać nie tylko na kontroli postępowania organu I instancji, lecz także na weryfikacji zaskarżonej decyzji pod względem jej legalności i celowości. Powinno mieć miejsce ponowne merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy niejako "od nowa", gdyż organ odwoławczy nie jest związany poczynionymi przez organ I instancji ustaleniami i dokonaną oceną dowodów.

Rozstrzygnięcie organu II instancji jest bowiem takim samym aktem stosowania prawa, jak rozstrzygnięcie organu I instancji, a działanie organu II instancji nie ma charakteru kontrolnego, lecz jest działaniem merytorycznym, równoważnym działaniu organu I instancji. Nie spełnia powyższego wymogu jedynie kontrola zasadności argumentów podniesionych w stosunku do rozstrzygnięcia organu I instancji. Wypełnienie zasady dwuinstancyjności wymaga nie tylko podjęcia dwóch kolejnych rozstrzygnięć różnych organów, lecz zakłada ich podjęcie w wyniku przeprowadzenia przez każdy z tych organów postępowania umożliwiającego osiągnięcie celów, dla których postępowanie to jest prowadzone.

Dalej, podnieść trzeba, iż ocena całokształtu zgromadzonego materiału dowodowego - w kontekście mających zastosowanie w sprawie przesłanek prawa materialnego - winna znaleźć swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji, stanowiącym - stosownie do treści art. 107 k.p.a. - jej integralną część, którego zadaniem jest wyjaśnienie podjętego przez organ rozstrzygnięcia. Uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa (§ 3 art. 107 k.p.a.). Tak więc, uzasadnienie jako jeden z elementów decyzji winno zawierać ocenę zebranego materiału dowodowego, dokonaną przez organ wykładnię stosowanych w sprawie przepisów prawa oraz ocenę przyjętego stanu faktycznego w świetle wskazanych w nim norm prawa materialnego.

W orzecznictwie zaznacza się, iż obowiązkiem każdego organu administracji jest jak najstaranniejsze wyjaśnianie podstawy faktycznej i prawnej decyzji, czyli wyjaśnianie stronie zasadności przesłanek rozstrzygnięcia. W istocie chodzi o wytłumaczenie stronie, dlaczego organ dany przepis zastosował do konkretnych ustaleń faktycznych lub uznał go za niewłaściwy. Motywy podjęcia decyzji o określonej treści powinny znaleźć swój wyraz także w uzasadnieniu faktycznym i prawnym decyzji, bowiem strony mają prawo znać argumenty i przesłanki podejmowanych decyzji. Bez zachowania tego elementu decyzji, strony nie mają możliwości obrony swoich słusznych interesów oraz prowadzenia polemiki z organem - zarówno w odwołaniu, jak też w skardze do Sądu. Niezależnie od powyższego, uzasadnienie stanowi jeden z warunków sine qua non skutecznej kontroli decyzji administracyjnych przez wojewódzkie sądy administracyjne.

Przede wszystkim zaznaczyć trzeba, iż uzasadnienie decyzji wydanej przez organ II instancji nie spełnia wymogów, o których mowa w art. 107 § 3 k.p.a.

W uzasadnieniu tym organ ograniczył się, jak już wyżej zaznaczono, właściwie do przytoczenia przepisów prawa materialnego regulujących zasady przyznawania płatności. Na koniec zawarł jedynie ogólnikowe stwierdzenia mające odnosić się do sytuacji zainteresowanego. Wskazał mianowicie, iż jego ocena jest taka sama jak przedstawiona przez organ I instancji.

Jeśli rolą uzasadnienia rozstrzygnięcia jest, aby skarżący na podstawie jego lektury mógł stwierdzić, jakie są w opinii organu okoliczności faktyczne jego sprawy, jakich ustaleń dokonał organ oraz na podstawie jakich przepisów podjął decyzję w sprawie, to Sąd stwierdza, iż uzasadnienie zaskarżonej decyzji jej nie spełnia, tym bardziej, że organ odwoławczy nie zadał sobie nawet trudu, aby odnieść się do zarzutów odwołania.

Oceniając w świetle powyższego zaskarżoną decyzję stwierdzić należy, że decyzja ta z powodu naruszenia powyżej wymienionych przepisów proceduralnych, w tym w szczególności art. 107 § 3, art. oraz art. 7, 8, 9, 77 § 1 i art. 80 k.p.a., jest wadliwa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.

W związku z powyższym, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c powołanej na wstępie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec, jak w sentencji wyroku.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy.