Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt II SA/Ke 876/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2018-03-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6145 Sprawy dyrektorów szkół
6411 Rozstrzygnięcia nadzorcze dotyczące gminy; skargi organów gminy na czynności nadzorcze
Hasła tematyczne: Samorząd terytorialny
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151, art. 3 § 2 pkt 7, art. 58 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 85, art. 91, art. 92 ust. 1, art. 98 ust. 5
journal: Dz.U. 2017 poz 1875
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - tekst jedn.
article: art. 63 ust. 10
journal: Dz.U. 2017 poz 59
law: Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe
article: art. 156 par. 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Dorota Chobian, Asesor WSA Agnieszka Banach, Protokolant Starszy inspektor sądowy Katarzyna Tuz-Stando, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 marca 2018r. sprawy ze skargi Gminy na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody z dnia [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności zarządzenia w sprawie ogłoszenia konkursu na stanowisko dyrektora szkoły oraz zarządzenia w sprawie zmiany ogłoszenia konkursu na kandydata na stanowisko dyrektora szkoły oddala skargę.


UZASADNIENIE

Rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia [...] Wojewoda [...] (dalej: organ nadzoru, Wojewoda), działając na podstawie art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2017r. poz. 1895), stwierdził nieważność zarządzenia Wójta Gminy [...] nr [...] w sprawie ogłoszenia konkursu na kandydata na stanowisko Dyrektora Szkoły Podstawowej im. [...]w [...] oraz zarządzenia Wójta Gminy [...]z dnia [...] w sprawie zmiany ogłoszenia konkursu na kandydata na stanowisko Dyrektora Szkoły Podstawowej im. [...]w [...].

W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia nadzorczego Wojewoda wskazał, że dniu 27 września 2017r. Wójt Gminy [...] zarządzeniem nr 63/2017 ogłosił konkurs na kandydata na stanowisko Dyrektora Szkoły Podstawowej im. [...]w [...]. Treść ogłoszenia o konkursie stanowi załącznik do zarządzenia. W § 4 Wójt postanowił, iż zarządzenie wchodzi w życie z dniem podpisania. Zarządzenie to zostało następnie zmienione zarządzeniem Wójta Gminy [...] Nr 66/2017 z dnia 4 października 2017r. w sprawie zmiany ogłoszenia konkursu na kandydata na stanowisko Dyrektora Szkoły Podstawowej im. [...]w zakresie dotyczącym punktu III załącznika do zarządzenia Nr 63/2017. Zmiana dotyczyła wydłużenia terminu składania ofert. W § 3 tego zarządzenia Wójt postanowił, iż zarządzenie wchodzi w życie również z dniem podpisania.

Dalej organ nadzoru podniósł, że zgodnie z art. 63 ust. 10 ustawy z dnia 14 grudnia 2016r. Prawo oświatowe (Dz. U. z 2017r. poz. 59 ze zm.) kandydata na stanowisko dyrektora szkoły lub placówki wyłania się w drodze konkursu. Celem ogłoszenia konkursu jest wyłonienie kandydata na stanowisko dyrektora co w stanie faktycznym tej sprawy jest nieuzasadnione i przedwczesne. Konkurs na stanowisko dyrektora szkoły ogłasza się tylko w sytuacji wolnego stanowiska. Rozstrzygnięciem nadzorczym Wojewoda [...] stwierdził nieważność Zarządzenia nr 31/2017 Wójta Gminy [...] z dnia 23 czerwca 2017 r. w sprawie odwołania Dyrektora Zespołu Szkół im. [...]w [...] z zajmowanego stanowiska z powodu istotnego naruszenia prawa, tj. art. 38a ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty. Rozstrzygnięcie powyższe zostało zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach. Na dzień wydawania niniejszego rozstrzygnięcia nadzorczego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach odrzucił skargę Gminy [...] (postanowienie z dnia 8 listopada 2017r. sygn. akt II SA/Ke 627/17).

Zgodnie z art. 92 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym stwierdzenie przez organ nadzoru nieważności uchwały organu gminy wstrzymuje jej wykonanie z mocy prawa w zakresie objętym stwierdzeniem nieważności, z dniem doręczenia rozstrzygnięcia nadzorczego, co skutkuje unicestwieniem wszelkich jego skutków prawnych i to z mocą wsteczną, od daty jego wydania. Zgodnie ze stanowiskiem judykatury stwierdzenie nieważności zarządzenia organu wykonawczego jednostki samorządu terytorialnego wywołuje skutek od chwili wydania rozstrzygnięcia nadzorczego (ex tunc), co należy potraktować tak, jakby zarządzenie nigdy nie zostało wydane (por. np. postanowienie NSA z 30.09.2009 r., sygn. akt I OSK 1275/09).

W tym stanie rzeczy, wobec stwierdzenia nieważności aktu odwołania, w konsekwencji koniecznym stało się stwierdzenie nieważności także zarządzenia Wójta Gminy [...] z dnia 27 września 2017 roku oraz zarządzenia Wójta Gminy [...] z dnia 4 października 2017 roku w sprawie zmiany ogłoszenia konkursu.

W zaistniałej sytuacji, gdy kadencja dyrektora szkoły nie została zakończona uruchomienie procesu zmierzającego do wyłonienia nowego kandydata uznać należy za niewątpliwie przedwczesne i nie znajdujące oparcia w obowiązujących przepisach ustawy Prawo oświatowe. Organom samorządów terytorialnych przyznana została na mocy Konstytucji RP samodzielność (art. 165 ust. 2 Konstytucji RP). Nie oznacza ona jednak zezwolenia na działanie bez podstawy prawnej lub w sposób sprzeczny z obowiązującym prawem. Granice możliwości interwencji organów nadzoru są ograniczone, a wyznacza je kryterium legalności, o czym mowa w art. 171 ust. 1 Konstytucji RP, a co powtórzono w art. 85 o samorządzie gminnym.

Wyznacznikiem kryterium legalności jest przepis art. 7 Konstytucji RP stanowiący, że organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa, co wiąże się z zasadą zaufania do Państwa, działającego jako demokratyczne państwo prawa (art. 2 Konstytucji). Bez względu na sytuację faktyczną, jaka ma zostać poddana regulacji w ramach działania organów jednostek samorządu terytorialnego, regulacja taka musi odpowiadać zapisom zawartym nie tylko w ustawie zasadniczej ale także innych ustawach, a także przepisach rangi pod ustawowej (wyrok WSA w Gliwicach z dnia 30 marca 2017r. Sygn. akt IV SA/G1 733/16).

Skargę na powyższe rozstrzygnięcie nadzorcze wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach Gmina [...], zarzucając rażące naruszenie przepisów prawa materialnego to jest:

art. 63 ust. 10 Prawa oświatowego poprzez uznanie, iż ogłoszony przez Wójta Gminy [...] konkurs na kandydata na stanowisko Dyrektora Szkoły Podstawowej im. [...]w [...] jest nieuzasadniony i przedwczesny,

art. 91 ustawy o samorządzie gminnym przez przyjęcie, że przedmiotowe zarządzenie w istotny sposób narusza przepisy prawa.

Mając na uwadze powyższe strona skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego aktu nadzoru oraz o obciążenie Wojewody kosztami postępowania w sprawie.

W uzasadnieniu skargi wskazano, że dniu 23 czerwca 2017r. Wójt Gminy [...] Zarządzeniem [...] odwołał Dyrektora Zespołu Szkół im. [...]w [...] z zajmowanego stanowiska z powodu istotnego naruszenia prawa, tj. art. 38a ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 września 1991r. o systemie oświaty. Wojewoda [...] rozstrzygnięciem stwierdził nieważność ww. zarządzenia Wójta Gminy [...]. Rozstrzygnięcie powyższe zostało zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w dniu 8 listopada 2017r. (sygn. akt II SA/Ke 627/17) odrzucił skargę Gminy [...]. Wójt Gminy [...] otrzymał postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w dniu 15 listopada 2017r.

W dniu 27 września 2017r. Wójt Gminy [...] Zarządzeniem Nr [...] w sprawie ogłoszenia konkursu na kandydata na stanowisko Dyrektora Szkoły Podstawowej im. [...]wszczął procedurę zmierzającą do wybrania nowego Dyrektora Szkoły Podstawowej im. [...]w [...]. Konkurs został więc ogłoszony przed odrzuceniem przez Wojewódzki Sąd Administracyjny skargi na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody [...].

W związku z faktem, iż zgodnie z §1 ust. 8 Rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 11 sierpnia 2017r. w sprawie regulaminu konkursu na stanowisko dyrektora publicznego przedszkola, publicznej szkoły podstawowej, publicznej szkoły ponadpodstawowej lub publicznej placówki oraz trybu pracy komisji konkursowej (Dz. U. 2017.1587) termin, o którym mowa w ust. 2 pkt 5 lit. a tj. termin składania ofert, nie może być krótszy niż 14 dni od dnia zamieszczenia informacji o ogłoszeniu konkursu w sposób określony w ust. 5-7 § 1 w/w Rozporządzenia.

Z uwagi na fakt, iż w zarządzeniu nie został uwzględniony pełny 14 dniowy termin, istniała potrzeba zmiany w/w Zarządzenia w tym zakresie. Dlatego też w dniu 4 października 2017r. wydał Zarządzenie Nr 66/2017 w sprawie zmiany ogłoszenia konkursu na kandydata na stanowisko Dyrektora Szkoły Podstawowej im. [...]w [...] Zauważyć należy, iż w Sądzie Rejonowym w wydziale pracy toczy się obecnie postępowanie z powództwa [...] przeciwko Szkole Podstawowej w [...] o przywrócenie do pracy (sygn. akt IV P 181/17).

W dniu 14 lipca 2017r. do Zespołu Szkół im [...]w [...] wpłynął pozew od byłego Dyrektora Zespołu Szkół im. [...]w [...] (obecnie Szkoła Podstawowa im. [...]w [...]) [...] o odszkodowanie za niezgodne z prawem odwołanie z funkcji dyrektora. Pierwotnie [...] nie żądał przywrócenia go do pracy na poprzednim stanowisku. Powód żądał zasądzenia na jego rzecz od pozwanej (ówczesnego Zespołu Szkół im [...]w [...]) kwoty 18.582,45 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia doręczenia powództwa w niniejszej sprawie do dnia zapłaty tytułem odszkodowania za niezgodne z prawem odwołanie z funkcji dyrektora pozwanego Zespołu Szkół. W odpowiedzi na pozew w dniu 28 lipca 2017r. pozwana zaspokoiła roszczenia powoda w całości i wypłaciła mu w tym dniu tytułem odszkodowania kwotę 18.632,89 zł pozwana wniosła jednocześnie o umorzenie przedmiotowego postępowania z ww. powodu. Powód potwierdził fakt otrzymania odszkodowania. W dniu 11 września 2017r. do pozwanej wpłynęło pismo powoda ze zmianą żądania. Powód zwrócił się o przywrócenie mu terminu do złożenia odwołania od odwołania powoda z funkcji dyrektora ówczesnego Zespołu Szkół im [...] bez wypowiedzenia a także o przywrócenie go na stanowisko dyrektora. Pozwana Szkoła Podstawowa wniosła o oddalenie powództwa w całości.

Skarżąca podniosła, że powierzenie nauczycielowi stanowiska dyrektora szkoły oraz odwołanie go z tej funkcji następuje w drodze czynności prawa pracy, których ocena pozostaje w kompetencji jurysdykcyjnej sądów pracy. Nawiązanie i rozwiązanie dyrektorskiego stosunku zatrudnienia jest czynnością z zakresu prawa pracy, którą podejmuje organ działający w imieniu i na rzecz pracodawcy (organ prowadzący szkołę) w celu wywołania zobowiązaniowych skutków prawnych związanych z powierzeniem lub odwołaniem nauczyciela ze stanowiska dyrektora szkoły. W konsekwencji skutki orzeczenia administracyjnego o nieważności zarządzenia o odwołaniu z funkcji dyrektora szkoły nie rozciągają się na sferę pracowniczego zatrudnienia na kierowniczym stanowisku pracy i nie wywołują skutków nieważności odwołania ani reaktywowania zatrudnienia na stanowisku dyrektora pozwanej szkoły (por. wyrok Sądu Najwyższego z 9 grudnia 2004r., I PK 100/04, OSNP 2005 nr 14, poz. 212, a także wyrok WSA w Kielcach z dnia 1 marca 2017r., II SA/Ke 1025/16, LEX nr 2260553). Oznacza to, iż w chwili obecnej stanowisko dyrektora Szkoły Podstawowej im. [...]w [...] pozostaje nieobsadzone z uwagi na fakt, iż [...] nie został przywrócony do pracy przez Sąd pracy. Dlatego też nie można zgodzić się ze stanowiskiem Wojewody [...] zawartym w rozstrzygnięciu nadzorczym z dnia 21 listopada 2017r., iż "uruchomienie procesu zmierzającego do wyłonienia nowego kandydata uznać należy za niewątpliwie przedwczesne i nie znajdujące oparcia w obowiązujących przepisach ustawy Prawo oświatowe". Wojewoda nie wskazał przepisów ustawy, które by zabraniały organowi prowadzącemu szkołę ogłoszenia konkursu na stanowisko dyrektora w zaistniałej sytuacji. W ocenie skarżącej stanowisko organu nadzoru jest błędne, a przedmiotowe Zarządzenie Wójta Gminy [...] nie narusza prawa.

W odpowiedzi na skargę organ nadzoru wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w zakwestionowanym rozstrzygnięciu nadzorczymi przyznanie kosztów zastępstwa procesowego przez radcę prawnego.

Na rozprawie sądowej w dniu 1 marca 2018r.:

- pełnomocnik Gminy [...] poparł skargę i dodał, że postępowanie konkursowe jest zakończone, a od października 2017r. jest już nowy dyrektor;

- Sąd dopuścił dowód z akt sprawy o sygn. II SA/Ke 627/17.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Kontrola ta jest dokonywana przy tym według stanu prawnego i faktycznego oraz na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu.

Na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a. w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności, co oznacza, że sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną w skardze podstawą prawną.

Zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze zostało poddane kognicji wojewódzkiego sądu administracyjnego z mocy art. 3 § 2 pkt 7 p.p.s.a.

Zgodnie z art. 148 p.p.s.a. sąd administracyjny uwzględniając skargę jednostki samorządu terytorialnego na akt nadzoru, uchyla ten akt, zaś w przypadku braku podstaw do uwzględnienia skargi oddala ją na zasadzie art. 151 p.p.s.a.

Kwestię podejmowania rozstrzygnięć nadzorczych normuje rozdział 10 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym ( tekst jedn. Dz. U. z 2017r. poz. 1875, powoływanej dalej jako usg), zatytułowany "Nadzór nad działalnością gminną".

Przesłanki kontroli legalności uchwał czy zarządzeń organu gminy wyznacza przepis art. 85 usg ) zgodnie z którym nadzór nad działalnością gminną sprawowany jest na podstawie kryterium zgodności z prawem.

W myśl art. 91 ust. 1 usg uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne. O nieważności uchwały lub zarządzenia w całości lub w części orzeka organ nadzoru w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia doręczenia uchwały lub zarządzenia, w trybie określonym w art. 90.

Zgodnie zaś z art. 91 ust. 4 usg w przypadku nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru nie stwierdza nieważności uchwały lub zarządzenia, ograniczając się do wskazania, iż uchwałę lub zarządzenie wydano z naruszeniem prawa.

Z kolei w myśl z art. 92 ust. 1 usg stwierdzenie przez organ nadzoru nieważności uchwały lub zarządzenia organu gminy wstrzymuje ich wykonanie z mocy prawa w zakresie objętym stwierdzeniem nieważności, z dniem doręczenia rozstrzygnięcia nadzorczego.

Z akt sprawy niniejszej wynika, że termin o którym mowa w art. 91 ust. 1 usg został zachowany, skoro zarządzenia zostały przedłożone Wojewodzie dnia 23 października 2017r., a rozstrzygnięcie nadzorcze wydano w dniu [...].

Wprowadzając sankcję nieważności jako następstwa naruszenia przepisu prawa, ustawodawca nie określił rodzaju naruszenia prawa. W orzecznictwie sądowym przyjmuje się jednak, że podstawę do stwierdzenia nieważności uchwały lub zarządzenia stanowią takie naruszenia prawa, które mieszczą się w kategorii ciężkich, rażących naruszeń. Tak więc, rozstrzygnięcie nadzorcze o nieważności uchwały lub zarządzenia zapada w razie ustalenia, że są one dotknięte wadą kwalifikowaną polegającą na tego rodzaju sprzeczności z prawem, która jest "czymś więcej" niż tylko nieistotnym naruszeniem prawa (por. W. Chróścielewski, Z.Kmieciak: Postępowanie w sprawach nadzoru nad działalnością komunalną, Warszawa 1995, s.28).

Rozstrzygnięcie nadzorcze z uwagi na konieczność opatrzenia go uzasadnieniem faktycznym i prawnym, musi jednoznacznie wskazywać, jaki przepis został uchwałą naruszony i na czym polega owo naruszenie. W orzecznictwie podkreśla się, że stosując środek nadzorczy uprawniony do tego organ jest zobowiązany w sposób niebudzący wątpliwości do wykazania sprzeczności postanowień badanej uchwały/zarządzenia z prawem, wyjaśniając sens przepisów, które w jego ocenie zostały naruszone, oraz wypływające z nich dyrektywy (nakazy i zakazy) - por. wyrok NSA z 18 kwietnia 2000 r., III SA 397/2000, opubl. ONSA z.3/2001, poz. 117.

Wymaga wskazania, że ustawodawca nie wprowadził definicji pojęcia "sprzeczności z prawem". Wykształciła się ona w drodze stosowania prawa. Przez sprzeczność taką przyjęło się rozumieć niezgodność z aktami prawa powszechnie obowiązującymi, a więc Konstytucją, ustawami, aktami wykonawczymi, oraz powszechnie obowiązującymi aktami prawa miejscowego (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 grudnia 2003r., P 9/02, OTK-A, nr 9, poz. 100, wyrok NSA z 22 sierpnia 1990r., SA/Gd 796/90,ONSA 1990, Nr 4,poz.1).

Rolą sądu administracyjnego rozpatrującego skargę jednostki samorządu terytorialnego na akt nadzoru, a więc oceniającego legalność rozstrzygnięcia nadzorczego nie jest zastępowanie organu nadzoru w ocenie legalności przedmiotu nadzoru. Jeżeli zakresem kontroli sądowoadministracyjnej objęte jest rozstrzygnięcie nadzorcze, stwierdzając naruszenie przez nie prawa, Sąd nie ma możliwości np. uznania, że przedmiot nadzoru – uchwała/zarządzenie, narusza prawo w innym stopniu, niż to wskazano w samym rozstrzygnięciu nadzorczym, które w takiej sytuacji odpowiadać ma prawu.

Z mocy art. 171 ust. 1 Konstytucji RP działalność samorządu terytorialnego podlega nadzorowi z punktu widzenia legalności.

W doktrynie i orzecznictwie sądowoadministracyjnym za naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia nieważności aktu uznaje się naruszenie istotne, tj. uchybienie prowadzące do skutków, które nie mogą być tolerowane w demokratycznym państwie prawnym. Za istotne naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności uchwały/zarządzenia takiego organu przyjmuje się naruszenie przepisów wyznaczających kompetencję do podejmowania uchwał/zarządzeń, podstawy prawnej podejmowania uchwał/zarządzeń, przepisów prawa ustrojowego, przepisów prawa materialnego - przez wadliwą ich wykładnię oraz przepisów regulujących procedurę podejmowania uchwał (por. wyroki NSA: z dnia 11 lutego 1998 r., sygn. akt II SA/Wr 1459/97, LEX nr 33805, z dnia 8 lutego 1996r., SA/Gd 327/95, LEX 25639).

Nie ulega wątpliwości, że stwierdzenie nieważności uchwały/zarządzenia organu jednostki samorządu terytorialnego może nastąpić tylko wtedy, gdy uchwała/zarządzenie pozostaje w wyraźnej, jednoznacznej, sprzeczności z określonym przepisem prawa. Sprzeczność ta musi być oczywista i bezpośrednia. W tezie 1 wyroku z dnia 7 listopada 2007 r., IV SA/GI 928/07, LEX nr 400305, WSA w Gliwicach podkreślił, iż: "Dla stwierdzenia nieważności uchwały lub zarządzenia wystarczy istotne naruszenie prawa (oczywiste i bezpośrednie), nie jest konieczne - rażące naruszenie, warunkujące stwierdzenie nieważności decyzji czy postanowienia, o jakim mowa w przepisie art. 156 § 1 k.p.a., ale również nie wystarcza naruszenie nieistotne".

Rozpoznając skargę gminy na akt nadzoru stwierdzający nieważność uchwały/zarządzenia organu gminy, sąd obowiązany jest badać zwłaszcza treść samej uchwały/zarządzenia, rozstrzygając między innymi to, czy stwierdzenie nieważności zostało podjęte zgodnie z przepisem ustanawiającym kryteria tego stwierdzenia. Przedmiotem oceny sądu musi być więc również ustalenie, czy rzeczywiście uchwała lub zarządzenie w sposób istotny narusza prawo. Działanie sądu winno mieć charakter dwustopniowy i obejmować badanie zgodności z prawem samej uchwały lub zarządzenia, potem badanie zgodności z prawem rozstrzygnięcia nadzorczego stwierdzającego nieważność.

Przedmiotem kontroli Sądu orzekającego w niniejszej sprawie pozostawało rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody stwierdzające nieważność zarządzenia Wójta Gminy [...] nr [...] w sprawie ogłoszenia konkursu na kandydata na stanowisko Dyrektora Szkoły Podstawowej im [...] oraz zarządzenia Wójta Gminy [...]z dnia [...]w sprawie zmiany ogłoszenia konkursu na kandydata na stanowisko Dyrektora Szkoły Podstawowej w [...].

W ocenie Sądu, trafna jest argumentacja Wojewody zawarta w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego.

Z akt sprawy niniejszej oraz akt tut. Sądu o sygn. II SA/Ke 627/17 (dopuszczonych jako dowód w sprawie) wynika, że:

- zarządzeniem z dnia 23 czerwca 2017r. Wójt Gminy [...] odwołał bez wypowiedzenia Dyrektora Zespołu Szkół im [...]w [...] z zajmowanego stanowiska;

- rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia 17 lipca 2017r. Wojewoda stwierdził nieważność ww. zarządzenia;

- powyższe rozstrzygnięcie nadzorcze zostało doręczone do Urzędu Gminy [...] za pomocą platformy ePUAP w dniu 17 lipca 2017r ;

- w dniu 17 sierpnia 2017r. Gmina [...] skierowała do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skargę na ww. rozstrzygnięcie nadzorcze, składając przesyłkę osobiście w [...]m Urzędzie Wojewódzkim;

- postanowieniem z dnia 8 listopada 2017r. sygn. akt II SA/Ke 627/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach, na podstawie art.58 § 1 pkt 2 p.p.s.a., odrzucił skargę Gminy [...] na ww. rozstrzygnięcie nadzorcze z uwagi na wniesienie jej po upływie terminu do jej wniesienia;

- postanowieniem z dnia 18 stycznia 2018r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach stwierdził, że postanowienie z dnia 8 listopada 2017r. jest prawomocne od dnia 23 listopada 2017r.;

- zarządzeniem nr [...] Wójt Gminy [...] ogłosił konkurs na kandydata na stanowisko Dyrektora Szkoły Podstawowej im [...]w [...], a zarządzeniem nr 66/2017 z dnia 4 października 2017r. zmienił ogłoszenie konkursu na kandydata na stanowisko Dyrektora Szkoły Podstawowej im [...]w [...];

- zaskarżonym w sprawie niniejszej rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia [...] Wojewoda stwierdził nieważność zarządzenia Wójta Gminy [...] nr [...] w sprawie ogłoszenia konkursu na kandydata na stanowisko Dyrektora Szkoły Podstawowej im [...]w [...] oraz zarządzenia Wójta Gminy [...]z dnia 4 października 2017r. w sprawie zmiany ogłoszenia konkursu na kandydata na stanowisko Dyrektora Szkoły Podstawowej im [...]w [...].

Istota sprawy w niniejszym postępowaniu sprowadzała się do wykładni art. 92 ust. 1 usg, gdyż decydującym dla oceny zasadności zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego jest treść tego przepisu. Zawarte w tym przepisie stwierdzenie "wstrzymuje ich wykonanie z mocy prawa" oznacza, że uchwała/zarządzenie których nieważność stwierdzono, od daty doręczenia rozstrzygnięcia nadzorczego, nie wywołuje skutków prawnych.

Jak podkreśla się w orzecznictwie, gdyby ustawodawca nie sformułował omawianego przepisu, to każde rozstrzygnięcie nadzorcze stwierdzające nieważność uchwały/zarządzenia, mogłoby być ignorowane przez podmiot, od którego pochodzi kwestionowana uchwała/zarządzenie. To zaś prowadziłoby do tego, że przepisy prawa przyznające organowi nadzoru kompetencje do stwierdzania nieważności uchwały/zarządzenia, pozostawałyby de facto martwe. Nie wywierałyby bowiem skutecznego wpływu na los spraw, do których odnosiły się kwestionowane w trybie nadzoru uchwały/zarządzenia. Innymi słowy, gdyby uznać inaczej, to przepis art. 92 ust. 1 usg byłby zbędny (por. wyroki: WSA w Warszawie z dnia 7 marca 2017r., sygn. akt II SA/Wa 2197/16 oraz z dnia 17 sierpnia 2017, sygn. akt II SA/Wa 249/17).

Dokonując, w kontekście przedstawionej wykładni, kontroli zgodności z prawem zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego Wojewody, należy dokonać jednocześnie oceny analizy skutków wcześniejszego rozstrzygnięcia nadzorczego stwierdzającego nieważność zarządzenia Wójta Gminy [...] z dnia 23 czerwca 2017r.

Nie budzi wątpliwości Sądu, że doręczenie rozstrzygnięcia nadzorczego Wojewody z dnia 17 lipca 2017r., z mocy art. 92 ust. 1 usg wstrzymało wykonalność zarządzenia Wójta Gminy [...]z dnia 23 czerwca 2017r. w sprawie odwołania bez wypowiedzenia Dyrektora Zespołu Szkół im [...]w [...] z zajmowanego stanowiska. Tak więc, choć rozstrzygnięcie nadzorcze z chwilą jego doręczenia organowi samorządowemu w dniu 17 lipca 2017r. było nieprawomocne, to jednak wstrzymało z mocy prawa jego wykonanie z dniem doręczenia. Wstrzymanie wykonania unieważnionego zarządzenia jest bezpośrednim skutkiem podjęcia rozstrzygnięcia nadzorczego aktualizującym się z dniem doręczenia tego rozstrzygnięcia. Jak podkreśla się w orzecznictwie i doktrynie, wprowadzenie tej instytucji miało na celu zapobieganie możliwości wywołania skutków prawnych przez akt organu jednostki samorządu terytorialnego, w stosunku do którego zachodzi podejrzenie o jego niezgodności z prawem, a także uniemożliwienie stosowania zakwestionowanego rozstrzygnięciem nadzorczym aktu do czasu uprawomocnienia się rozstrzygnięcia organu nadzoru.

W sprawie niniejszej uznać więc należało, że dnia 27 września 2017r. i dnia [...] tj. w dacie podejmowania przez Wójta Gminy [...] zarządzeń nr [...] nie istniały podstawy faktyczne do ogłaszania konkursu na kandydata na stanowisko dyrektora szkoły, gdyż wobec wstrzymania wykonania zarządzenia o odwołaniu dyrektora szkoły, nie istniał formalnie wakat na stanowisku dyrektorskim. Jak słusznie bowiem wskazał Wojewoda, celem ogłoszenia konkursu jest wyłonienie kandydata na stanowisko dyrektora szkoły, co w stanie faktycznym tej sprawy było przedwczesne i nieuzasadnione. Konkurs na stanowisko dyrektora szkoły ogłasza się tylko w sytuacji do wolnego stanowiska.

Należy również podkreślić, że na dzień wydawania zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego skarga Gminy [...] na rozstrzygniecie nadzorcze Wojewody z dnia 17 lipca 2017r. została przez WSA odrzucona – postanowieniem z dnia 8 listopada 2017r. sygn. akt II SA/Ke 627/17. Stosownie do art. 98 ust. 5 usg rozstrzygnięcia nadzorcze stają się prawomocne z upływem terminu do wniesienia skargi bądź z datą oddalenia lub odrzucenia skargi przez sąd.

W tym stanie rzeczy zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze odpowiada prawu, gdyż wbrew zarzutom skargi, organ nadzoru nie naruszył art. 63 ust. 10 Prawa oświatowego oraz art. 91 usg.

Skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę - Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.