Postanowienie NSA, sygn. akt II FSK 2987/12
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2016-04-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Wyłączenie sędziego
Skarżony organ: Minister Finansów
Treść wyniku: Oddalono wniosek
Powołane przepisy: article: art. 18, art. 19, art. 20
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Antoni Hanusz (sprawozdawca), Sędzia NSA Stanisław Bogucki, Sędzia WSA (del.) Marek Olejnik, po rozpoznaniu w dniu 5 kwietnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej wniosku A. M. o wyłączenie sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego Stefana Babiarza w sprawie ze skargi kasacyjnej A. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 lipca 2012 r., sygn. akt III SA/WA 2544/11 w sprawie ze skargi A. M. na postanowienie Ministra Finansów z dnia 13 czerwca 2011 r., nr [...] w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne postanawia oddalić wniosek.


UZASADNIENIE

Na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w dniu 5 kwietnia 2016 r. A. M. złożył pisemny wniosek o wyłączenie sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego Stefana Babiarza, w sprawie z jego skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 lipca 2012 r., sygn. akt III SA/Wa 2544/11. Skarżący kasacyjnie oparł swój wniosek na przepisach art. 20 § 1 w związku z art. 18 i art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm., dalej "p.p.s.a."). Skarżący wskazał, że wyżej wymieniony sędzia wydawał wyroki z rażącym naruszeniem prawa, co zdaniem strony dowodzi złej woli i stronniczości w orzekaniu. W jego ocenie zachowanie takie spowodowało okoliczność uzasadniającą wątpliwość co do bezstronności sędziego i możliwości wydania orzeczenia zgodnie z prawem.

W dniu 5 kwietnia 2016 r. sędzia Naczelnego Sadu Administracyjnego Stefan Babiarz złożył pisemne oświadczenie, że po jej stronie nie zachodzą przesłanki przewidziane w art. 18 § 1 p.p.s.a. wyłączające sędziego od rozpoznania sprawy o sygn. akt II FSK 2987/13 oraz że nie istnieją inne okoliczności, które mogłyby wywoływać uzasadnione wątpliwości co do jej bezstronności w tej sprawie (art. 19 p.p.s.a.).

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu wniosku uznał, że nie może on zostać uwzględniony. Instytucja wyłączenia sędziego zarówno na wniosek, jak i z mocy prawa jest gwarancją procesową mającą zapewnić rozpoznanie sprawy przez sąd w składzie, którego sędziowie nie pozostają w relacjach osobistych ze stronami oraz nie mieli związków z rozpoznawaną sprawą. Istota przepisów o wyłączeniu sędziego sprowadza się do wyeliminowania przyczyn, które mogą wzbudzać wątpliwości co do bezstronności i obiektywizmu sędziego w rozpoznaniu określonej sprawy (por. postanowienie NSA z dnia 16 października 2015 r., sygn. akt II GSK 1456/14, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Zgodnie z treścią art. 18 § 1 p.p.s.a., sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki (art. 18 § 1 pkt 1); swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia (art. 18 § 1 pkt 2); osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli (art. 18 § 1 pkt 3); w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron (art. 18 § 1 pkt 4); w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą (art. 18 § 1 pkt 5); w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznawanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator (art. 18 § 1 pkt 6); dotyczących skargi na decyzję lub postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie (art. 18 § 1 pkt 6a); w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej (art. 18 § 1 pkt 7). Również sędzia, który brał udział w wydaniu orzeczenia objętego skargą o wznowienie postępowania, nie może orzekać co do tej skargi (§ 3).

Przepis art. 19 p.p.s.a. zakreśla tzw. względne przesłanki wyłączenia. Przepis ten wskazuje, że niezależnie od wymienionych w art. 18 p.p.s.a. przyczyn wyłączenia, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w niniejszej sprawie w stosunku do sędziego Stefana Babiarza brak jest podstaw do wyłączenia z mocy ustawy. Również podniesione przez skarżącego argumenty mające przemawiać za wyłączeniem sędziego Stefana Babiarza od orzekania w jego sprawie, nie uzasadniają wyłączenia na podstawie art. 19 p.p.s.a. W orzecznictwie jednolicie wskazuje się, że wyłączenie na podstawie tego przepisu powinno odwoływać się do zobiektywizowanych przesłanek, tak aby wątpliwość co do bezstronności sędziego mogła zostać uznana za mającą realne podstawy. Nie wystarcza do zastosowania wskazanego przepisu występowanie u strony podejrzenia, co do braku bezstronności sędziego, czy subiektywne przekonanie strony, co do negatywnego nastawienia sędziego do strony (por. postanowienie NSA z 28 stycznia 2015 r., sygn. akt II OZ 40/15, publ. http;//orzeczeni.nsa.gov.pl).

W świetle powyższego należy stwierdzić, że skarżący nie wskazał okoliczności, które mogłyby podważyć prawdziwość oświadczenia sędziego Stefana Babiarza, co uzasadniało negatywne rozpatrzenie wniosku o jego wyłączenie od orzekania w niniejszej sprawie. Również sam wnioskodawca nie wykazał, aby pomiędzy nim a sędzią, o wyłączenie którego wnosi, istniał jakiś szczególny stosunek osobisty mogący poddawać w wątpliwość ich bezstronność przy orzekaniu. Wnioskodawca nie podał żadnych konkretnych okoliczności, które wskazywałyby na istnienie przynajmniej jednej z przesłanek wyłączenia sędziego. Ponadto złożone przez sędziego Stefana Babiarza oświadczenie z dnia 5 kwietnia 2016 r. pozwala przyjąć, że nie istnieją okoliczności, które wywołują uzasadnioną wątpliwość, co do jego bezstronności.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 22 § 1 i 2 w związku z art. 193 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.