Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1718/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-09-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Służba Bezpieczeństwa
Skarżony organ: Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 8a
journal: Dz.U. 2016 poz 708
law: Ustawa z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu,  Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony  Rządu, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas (spr.), Sędzia WSA Janusz Walawski, Sędzia WSA Łukasz Krzycki, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 16 września 2021 r. sprawy ze skargi J. P. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] marca 2021 r. nr [...] odmowy wyłączenia stosowania przepisów ustawy uchyla zaskarżoną decyzję


UZASADNIENIE

Minister spraw Wewnętrznych i Administracji decyzja z dnia [...] marca 2021 r. działając na podstawie art. 127 § 3 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020 r. poz. 256, z późn. zm.) w związku z art. 8a ust. 1 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej

i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz.U. z 2020 r. poz. 723) zwana dalej ustawą zaopatrzeniową, po rozpatrzeniu wniosku Pana J. P. (skarżący, wnioskodawca) o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji nr [...] z dnia [...] grudnia 2018 r. o odmowie wyłączenia stosowania wobec wnioskodawcy art. 15c, art. 22a i art. 24a ww. ustawy z dnia 18 lutego 1994 r., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Do wydania przedmiotowego rozstrzygnięcia doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Pan J. P. wnioskiem z dnia [...] sierpnia 2017 r. wystąpił do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji o zastosowanie wobec niego art. 8a ustawy zaopatrzeniowej.

Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją nr [...] z dnia

[...] grudnia 2018 r. odmówił wyłączenia stosowania wobec Pana J. P. art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy zaopatrzeniowej. Ww. decyzja została prawidłowo doręczona w dniu [...] grudnia 2018 r.

W dniu [...] grudnia 2018 r. (data złożenia na Biurze Podawczym),

z zachowaniem ustawowego terminu, strona skierowała do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2018 r. W swoim wystąpieniu Pan J.P. wskazał, że organ nie odniósł się merytorycznie do przedstawionych

w sprawie faktów i materiałów dot. przebiegu służby w polskim kontrwywiadzie przed i po 1990 r., świadczących o spełnieniu wymogów z art. 8a ustawy zaopatrzeniowej. Ww. dodał, że przez pierwsze trzy lata od przyjęcia do służby, każdy funkcjonariusz pełni służbę przygotowawczą, zaś po tym okresie może zostać mianowany na stałe, albo okres służby przygotowawczej może zostać przedłużony. Zdaniem Pana J. P. jest to czas szkolenia i weryfikacji, czy taka osoba

w praktyce sprosta obowiązkom służbowym. Ponadto, zdaniem strony, w jej przypadku powinna znaleźć zastosowanie obowiązująca w prawie administracyjnym zasada in dubio pro libertate, której podstawą obowiązywania jest art. 2 Konstytucji RP i art. 8 § 1 Kpa. Jednocześnie wnioskodawca szczegółowo opisał przebieg służby - od kursu oficerskiego na Wydziale Bezpieczeństwa Państwa Akademii Spraw Wewnętrznych w L. do służby w UOP.

Pan J. P. wniósł o wyłączenie 10-miesięcznego okresu służby, przypadającego po 12 września 1989 r. na czas rządów premiera Tadeusza Mazowieckiego i uznanie pozostałych 19 miesięcy za krótkotrwałą służbę. Skarżący podniósł m.in., że: "służba na rzecz tzw. totalitarnego państwa miała jedynie charakter służby przygotowawczej i to nie w pełnym wymiarze, zatrudniony byłem wówczas na stanowiskach nie decyzyjnych".

Dodatkowo Pan J. P. wskazał, że tut. organ pominął fakt odznaczenia go Brązowym Krzyżem Zasługi. Również okres służby pełnionej

w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu wynosi, zdaniem strony,

16 lat (organ wskazał na 5-letni okres).

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazano między innymi, że na podstawie art. 8a ustawy zaopatrzeniowej minister właściwy do spraw wewnętrznych, w drodze decyzji, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, może wyłączyć stosowanie art. 15c, art. 22a i art. 24a w stosunku do osób pełniących służbę,

o której mowa w art. 13b, ze względu na: 1) krótkotrwałą służbę przed dniem 31 lipca 1990 r. oraz 2) rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września

1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia.

Podkreślono, że przy rozstrzyganiu spraw z zakresu art. 8a ustawy zaopatrzeniowej, znaczenie fundamentalne ma fakt, że zawiera on dwie przesłanki formalne, których spełnienie otwiera możliwość zastosowania go względem konkretnej osoby, jednakże nakłada także na organ obowiązek weryfikacji, czy rozpatrywana sprawa stanowi szczególnie uzasadniony przypadek. Jedynie w takiej sytuacji ustawodawca dopuszcza możliwość wyłączenia względem wnioskującego stosowania przepisów ogólnych, tj. art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy zaopatrzeniowej.

Przedmiotowy art. 8a ustawy zaopatrzeniowej w pierwszym rzędzie nakłada na organ obowiązek weryfikacji spełnienia przez stronę przesłanek formalnych określonych w ust. 1 pkt 1 i 2 tego przepisu. Powyższe przesłanki są nieostre, co oznacza, że intencją ustawodawcy było zagwarantowanie uprawnionemu organowi możliwości indywidualnego podejścia do każdej sprawy poprzez wprowadzenie uznania administracyjnego.

W dalszej części uzasadnienia organ wyjaśnił jak należy rozumieć przesłankę krótkotrwałości wskazując, że przesłanka ta musi być każdorazowo oceniana indywidualnie, winna być ona rozpatrywana przede wszystkim w ujęciu bezwzględnym, jako długość okresu służby na rzecz totalitarnego państwa.

Dalej organ wskazał jak należy rozumieć przesłankę rzetelność wykonywania zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r. w szczególności z narażeniem zdrowia i życia, podkreślając, że przesłanka ta ma charakter nieostry.

Podsumowując, zadaniem organu jest stwierdzenie, czy w świetle zgromadzonego materiału dowodowego przesłanki określone w art. 8a ustawy zaopatrzeniowej można uznać za spełnione, oraz ustalenie, czy zachodzi "szczególnie uzasadniony przypadek".

Zdaniem organu stanowczego podkreślenia wymaga przy tym, że wykonywanie obowiązków służbowych w sposób rzetelny i z najwyższym zaangażowaniem nie świadczy jeszcze o zaistnieniu przesłanki "szczególnie uzasadnionego przypadku", bowiem z istoty każdej służby wynika powinność funkcjonariusza do realizowania powierzonych mu zadań z najwyższą starannością. Przechodząc do realiów niniejszej sprawy organ wskazał, że Pan J. P. pełnił służbę od dnia [...] lutego 1988 r. do dnia [...] czerwca 1991 r. oraz od dnia [...] lipca 1995 r. do [...] czerwca 2007 r. oraz od dnia [...] marca 2008 r. do dnia [...] grudnia 2012 r., tj. przez 20 lat, 1 miesiąc i 6 dni, z czego na rzecz totalitarnego państwa,

o której mowa w art. 13b ustawy zaopatrzeniowej – od dnia [...] lutego 1988 r. do dnia [...] maja 1990 r., tj. przez 2 lata, 3 miesiące i 2 dni.

Skoro wnioskodawca pełnił służbę na rzecz totalitarnego państwa przez 2 lata, 3 miesiące i 2 dni, to okresu tego nie można uznać za krótkotrwały, bowiem trudno tu mówić o "chwilowości", czy "przejściowości", a służba z pewnością nie nosiła znamion "tymczasowości". Przedmiotowy okres służby na rzecz totalitarnego państwa zarówno w ujęciu bezwzględnym - długości tego okresu, jak i w ujęciu proporcjonalnym - stosunku długości tego okresu do całego okresu służby, nie może być oceniony jako krótkotrwały. W związku z powyższym w ocenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, w przedmiotowej sprawie przesłanka "krótkotrwałości" nie została spełniona. Jak wynika z kopii archiwalnych akt osobowych o sygn. [...] (znak: ([...]), przekazanych za pismem z dnia [...] lutego 2020 r. przez Instytut Pamięci Narodowej - Komisję Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w podaniu z dnia [...] maja 1987 r., Pan J. P. zwrócił się do Szefa Wojewódzkiego Urzędu Spraw Wewnętrznych

w S.: "o przyjęcie (...) do pracy w Resorcie Spraw Wewnętrznych. Prośbę swą uzasadniam tym, iż ukończyłem studia magisterskie, aktualnie odbywam praktykę dowódczą w ramach długotrwałego przeszkolenia wojskowego w [...]

i chciałbym podjąć służbę w pionie SB [...] w A.". Zatem służba Pana J. P. była służbą podjętą nieprzypadkowo, lecz w pełni świadomie oraz ze względu na ponad dwuletni okres jej pełnienia – trwałą. Ponadto wnikliwa analiza akt przedmiotowej sprawy bezsprzecznie dowiodła, iż zakończenie wskazanego okresu pełnienia przez Pana J. P. służby na rzecz państwa totalitarnego nie wynikało z jego woli, ale z likwidacji i transformacji struktur formacji związanych ze zmianami ustrojowymi w Polsce.

Odnosząc się natomiast do przesłanki określonej w art. 8a ust. 1 pkt 2 ustawy zaopatrzeniowej organ wskazał, że dokonując jej oceny wziął pod uwagę stanowisko Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego zawarte w piśmie z dnia [...] czerwca 2018 r. oraz z dnia [...] lipca 2018 r. W swoim wystąpieniu wskazał on, że w archiwalnych aktach osobowych Pana J. P. znajdują się zaświadczenia: z dnia [...] kwietnia 2007 r., z dnia [...] czerwca 2007 r., oraz z dnia [...] listopada 2012 r. stwierdzające, że Pan J. P.w okresie od dnia [...] listopada 1990 r. do dnia [...] czerwca 1991 r., od dnia [...] sierpnia 1995 r. do dnia [...] maja 2007 r. oraz od dnia [...] marca 2008 r. do dnia [...] grudnia 2011, podejmował

w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu czynności, o których mowa w § 4 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej (Dz. U. Nr 86, poz. 734 ze zm.), co uzasadniało podwyższenie emerytury o 0,5 % podstawy wymiaru za każdy rok służby pełnionej w warunkach zagrażających życiu i zdrowiu, określone w art. 15 ust. 2 pkt 3 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym.

Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego wskazał ponadto, że w stosunku do Pana J. P. nie były prowadzone postępowania dyscyplinarne oraz brak jest danych dotyczących wszczynania i prowadzenia wobec ww. postępowań karnych, karno-karbowych, a także informacji o wyrokach w sprawach karnych lub karno-skarbowych za czyny popełnione w trakcie trwania stosunku służbowego. Ponadto w niniejszych pismach stwierdzono, że z przebiegu służby Pana J. P. w [...] nie wynika, aby uchylał się on od wykonywania zadań służbowych i obowiązków, bądź wykonywał je w sposób niewłaściwy. W ww. stanowisku zawarto informacje o otrzymanych przez stronę

w trakcie pełnienia służby awansach, podwyżkach dodatku służbowego, wyróżnieniach oraz odznaczeniach ("Za Zasługi dla Województwa S., Brązowy Medal "Za Zasługi Dla Obronności Kraju", Brązowy Krzyż Zasługi, Srebrny Medal "Za Zasługi Dla Obronności Kraju", Srebrny Krzyż Zasługi).

Uwzględniając powyższe Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji stwierdził, że służba Pana J. P. była pełniona rzetelnie, wypełniając tym samym przesłankę określoną w art. 8a ust. 1 pkt 2 ustawy zaopatrzeniowej.

Organ podkreślił, że wnikliwa analiza materiału pozwala na stwierdzenie, iż zainteresowany utożsamiał się z ustrojem totalitarnym (informacja z dnia [...] września 1987 r. Zastępcy Szefa Rejonowego Urzędu Spraw Wewnętrznych w A.,

z której wynika, że ww. jest kandydatem do PZPR oraz członkiem Zrzeszenia Studentów Polskich), co nie pozostaje bez znaczenia w kontekście dokonywania przez organ oceny, czy sprawa wnioskodawcy stanowi "szczególnie uzasadniony przypadek", umożliwiający zastosowanie wobec niego ww. przepisu.

W rozpatrywanym przypadku powyższe fakty rzucają cień na przebieg służby Pana J. P., uniemożliwiając zarówno jego jednoznaczną ocenę,

jak i potraktowanie przedmiotowej sprawy jako "szczególnie uzasadnionego przypadku".

Skargę na powyższe rozstrzygnięcie do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie wywiódł skarżący. Domagał się uchylenie zaskarżonej decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji nr [...]

z dnia [...] marca 2021 r. oraz decyzji ją poprzedzającej z dnia [...] grudnia 2018 r.

nr [...] oraz zobowiązanie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji

do wydania, w terminie określonym przez Sąd, decyzji na podstawie art. 8a ustawy emerytalnej wyłączającej stosowanie wobec skarżącego art. 15c ww. ustawy. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 8a ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy zaopatrzeniowej.

W uzasadnieniu skargi podkreślono, że Minister błędnie uznał, że okres 2 lat, 3 miesięcy i 2 dni służby skarżącego w formacji wymienionej w art. 13b ustawy

w stosunku do 20 lat, 1 miesiąca i 6 dni całej służby nie ma charakteru krótkotrwałego. Okres ten bowiem wynosi tylko ok. 11% całej służby skarżącego, przy czym dotyczy nauki od dnia [...].10.1989 r. do dnia [...].05.1990 r. w Akademii Spraw Wewnętrznych MSW, a zatem w tym czasie J. P. nie był wyznaczany do zadań, które wiążą się z realizacją celów państwa totalitarnego (okoliczności bezsporne). Jednocześnie należy podkreślić, że Minister pominął (patrz str. 7 zaskarżonej przez J.P. decyzji Ministra) informacje zawarte w dostępnej mu kopii akt osobowych sprzed lipca 1990 r. o sygn. [...], świadczące, że rozpoczynając naukę w dniu [...].10.1989 r. w Akademii Spraw Wewnętrznych MSW, tj. po dniu 12 września 1989 r., w rozumieniu rzeczonej ustawy skarżący nie pełnił już służby na rzecz totalitarnego państwa a studiując, etatowo nie byłem zaliczony do SB. Natomiast od dnia [...].10.1989 r. był zaliczony do nieetatowego stanu słuchaczy stacjonarnych studiów oficerskich ASW w L., po czym z dniem [...] .02.1990 r. - przeniesiony został do dyspozycji Szefa [...]

w S.

Skarżący podkreślił, że w roku 1990 został pozytywnie zweryfikowany. Zgodnie z wydaną wówczas opinią, spełnił wszystkie wymogi przewidziane dla funkcjonariusza UOP i posiadał kwalifikacje moralne do pełnienia służby w UOP.

Organ nie uwzględnił faktu, że ustawa zaopatrzeniowa pozbawiła skarżącego od dnia [...].10.2017 r. podwyższenia wysokości emerytury o 15% z tytułu orzeczonej III grupy inwalidzkiej przez RKL [...] orzeczeniem nr [...] z dnia [...].12.2016 r. W przywołanym orzeczeniu RKL [...] stwierdziła również, że skarżący nie jest dożywotnio zdolny do służby. Jego inwalidztwo jest trwałe i pozostaje

w związku ze służbą w [...] (na rzecz demokratycznej Polski a nie służby na rzecz państwa totalitarnego, o której mowa w art. 13b znowelizowanej ustawy zaopatrzeniowej).

Skarżący nadmienił, że w okresie służby w państwie przechodzącym transformację ustrojową nie angażował się w pracę ideologiczną, postępował godziwie, przestrzegał ogólnie uznawanych norm moralnych (okoliczności bezsporne).

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga ma usprawiedliwione podstawy.

Sąd na wstępie wyjaśnia, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2018 r., poz. 2107 ze zm.) i art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., zwana dalej: "P.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, z uwagi wyłącznie na zgodność z prawem wydanych decyzji postanowień czy aktów administracyjnych. Sąd, zgodnie z art. 134 P.p.s.a. rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami

i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą, z zastrzeżeniem art. 57a.

W zaskarżonej decyzji Minister zawarł argumenty na uzasadnienie odmowy wyłączenia stosowania w stosunku do skarżącego art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy zaopatrzeniowej i doszedł do wniosku, że nie spełnia on przesłanki, o której mowa w art. 8a ust. 1 pkt 1 ustawy zaopatrzeniowej, a jego przypadek nie jest "szczególnie uzasadniony". Organ dokonując oceny stanu faktycznego w niniejszej sprawie powołał się również na orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego

wskazując, że przy ocenie tego typu spraw należy mieć na uwadze stanowisko NSA zawarte w tych orzeczeniach, jednak w ocenie Sądu nie zastosował się do przedstawionej wykładni uwzględniając jedynie stanowisko NSA, że "nie można przyjąć, by kryterium krótkotrwałości służby było spełnione w sytuacji, gdy dotyczy ono aż prawie 10-letniego okresu czasu stanowiącego około 28% (a więc prawie aż 1/3) całego okresu służby".

Rozważania w tej sprawie należy poprzedzić stwierdzeniem, że Naczelny Sąd Administracyjny m. in. w wyrokach: z dnia 13 grudnia 2019 r. sygn. akt I OSK 1895/19, z dnia z 21 maja 2020 r. sygn. akt I OSK 1669/19 i z dnia 14 lipca 2020 r. sygn. akt I OSK 2514/19 stwierdził, że przepis art. 8a ust. 1 ustawy zaopatrzeniowej należy wykładać jako dany przez ustawodawcę organowi administracji publicznej instrument służący wszechstronnemu zbadaniu sprawy określonego funkcjonariusza w celu zweryfikowania, czy funkcjonariusz ten, objęty ustawowym domniemaniem "służby na rzecz totalitarnego państwa", jest w istocie osobą, która angażowała się

w sposób bezpośrednio ukierunkowany na realizowanie charakterystycznych dla ustroju państwa totalitarnego jego zadań i funkcji i którego prawa – z tego właśnie względu – zostały nabyte niesłusznie z perspektywy aksjologii demokratycznego państwa prawnego.

Użyty w art. 8a ust. 1 ustawy zaopatrzeniowej zwrot "ze względu na" ukierunkowuje zatem na pewne istotne okoliczności mogące mieć znaczenie dla ustalenia zaistnienia "szczególnie uzasadnionych przypadków", którymi to okolicznościami są: krótkotrwała służba przed dniem 31 lipca 1990 r. oraz rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności

z narażeniem zdrowia i życia.

Ustawodawca nie ograniczył się do wskazania kryteriów "krótkotrwała służba przed dniem 31 lipca 1990 r." oraz "rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia", lecz kryteria te powiązał z przesłanką "szczególnie uzasadnionych przypadków", a zatem wyraźnie wyodrębnił przesłankę "szczególnie uzasadnionych przypadków", co w konsekwencji nie daje podstaw do przyjmowania, że wprowadził do tekstu ustawy nieostry zwrot "szczególnie uzasadnionych przypadków" po to tylko, by utożsamić go z kryteriami "krótkotrwałej służby przed dniem 31 lipca 1990 r." oraz "rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia", skoro skutek taki mógłby osiągnąć rezygnując z odwoływania się do "szczególnie uzasadnionych przypadków". Ponadto "krótkotrwała służba przed dniem 31 lipca 1990 r." oraz "rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia" nie stanowią oddzielnych samoistnych przesłanek, ponieważ przez zwrot "ze względu na" dookreślają one treść "szczególnie uzasadnionych przypadków", ułatwiając obalenie domniemania służby charakteryzującej się zindywidualizowanym zaangażowaniem w działalność bezpośrednio ukierunkowaną na realizowanie zadań i funkcji właściwych państwu totalitarnemu. W konsekwencji brak spełnienia któregoś z kryteriów wskazanych w punktach 1 i 2 art. 8a ust. 1 ustawy nie wyłącza automatycznie możliwości spełnienia przesłanki "szczególnie uzasadnionych przypadków", lecz wymaga zbadania, czy służba określonej osoby, mimo że nie była "krótkotrwałą służbą przed dniem 31 lipca 1990 r.", bądź nie charakteryzowała się "rzetelnym wykonywaniem zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia", była służbą charakteryzującą się bezpośrednim zaangażowaniem w realizację zadań i funkcji państwa totalitarnego, czy też nie miała takiego charakteru, tj. była np. działalnością ograniczającą się do zwykłych, standardowych działań, czynności podejmowanych i wykonywanych

w każdej służbie publicznej, tj. służbie na rzecz państwa jako takiego, a tym samym nie ma – z punktu widzenia aksjologicznych podstaw demokratycznego państwa prawnego – żadnych konotacji negatywnych. W tym drugim przypadku dopuszczalne jest przyjęcie, że wystąpiły w sprawie "szczególnie uzasadnione przypadki" obalające domniemanie służby charakteryzującej się zindywidualizowanym zaangażowaniem w działalność bezpośrednio ukierunkowaną na realizowanie ustrojowo zdeterminowanych zadań i funkcji właściwych państwu totalitarnemu (szerzej na ten temat w powołanych wyrokach).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy

wskazać, że organ w zaskarżonej decyzji przyjął, że służba skarżącego na rzecz totalitarnego państwa nie była służbą krótkotrwałą. Jednak zgodnie z wyżej przedstawiona wykładnią nie bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy jest kwestia charakteru służby pełnionej na rzecz totalitarnego Państwa, gdyż niespełnienie przesłanki krótkotrwałości służby nie wyłącza możliwości zastosowania art. 8a ustawy zaopatrzeniowej. Organ odstąpił od oceny tego, czy w okresie od dnia 11 lutego 1988 r. do 12 maja 1990 r. wymieniony realizował zadania charakteryzujące totalitarny ustrój, czy też zwykłe, standardowe działania podejmowane w służbie publicznej, tj. na rzecz państwa jako takiego w ramach służby publicznej. Stwierdzenie przez organ, że skarżący sam zwrócił się "o przyjęcie do pracy w Resorcie Spraw Wewnętrznych" nie świadczy jeszcze o fakcie realizowania przez skarżącego w czasie służby zadań charakteryzujących totalitarny ustrój.

Organ w niniejszej sprawie nie kwestionował rzetelnego wykonywania zadań

i obowiązków przez skarżącego po dniu 12 września 2018 r. W aktach skarżącego znajdują się ponadto dokumenty świadczące o podejmowaniu czynność

w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu.

Podkreślenia wymaga, że decyzja wydana na podstawie art. 8a ust. 1 ustawy zaopatrzeniowej posiada – charakter uznaniowy – co wynika z treści przywołanego przepisu, gdzie na wstępie wskazano, że organ "może wyłączyć "stosownie odpowiednich przepisów prawa. Wystąpienie szczególnie uzasadnionego przypadku nie przesądza zatem o konieczności zastosowania wobec wnioskodawcy danej regulacji. Organ jest jednak obowiązany wskazać, dlaczego w tym przypadku wyjątku tego nie zastosowano (tak reguła ogólna art. 7 Kpa. – obowiązek równoważenia interesu publicznego i słusznego strony).

Jako przesłankę negatywną (poza brakiem krótkotrwałości) organ w niniejszej sprawie powołał się na fakt, że skarżący był kandydatem do PZPR oraz członkiem Zrzeszenia Studentów Polskich – ustalenia w danym zakresie znajdują nota bene odzwierciedlenie w aktach sprawy. Miało to świadczyć o zaangażowaniu skarżącego w budowanie ówczesnego systemu, określanego zasadnie przez ustawodawcę mianem totalitarny. Organ wysnuł dane wnioski wobec aktywnego i sumiennego wykonywania przez wnioskodawcę zadań służbowych przed 31 lipca 1990 r.

Przywołana okoliczność nie może jednak, zdaniem Sądu, stanowić przesłanki negatywnej dla zastosowania wyjątku. Nie zasługuje wprawdzie na uznanie a nawet aprobatę, zaangażowanie – choćby ideowe – w realizację zadań służb mundurowych na rzecz państwa totalitarnego. Dał temu zresztą wyraz prawodawca, ograniczając przywileje emerytalne osób, które to czyniły. Z jego woli reguły te nie mają jednak znaleźć zastosowania do osób, które – w zmienionej rzeczywistości – dopuszczone do dalszej służby, podjęły ją i pełniły z pełnym zaangażowaniem, przyczyniając się np. istotnie do ochrony bezpieczeństwa publicznego.

Z przytoczonych wyżej przyczyn – na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – orzeczono

jak w sentencji. Rozpatrując ponownie sprawę organ administracji uwzględni ocenę prawną, sformułowaną w niniejszym uzasadnieniu.