Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 639/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2016-11-03 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151,  art. 145 par. 1 pkt 4,  art. 148,
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 28 ust. 2,  art. 3 pkt 20,
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: art. 28,  art. 156 par. 1 pkt 2,
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 5a ust. 1
journal: Dz.U. 2016 poz 446
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel (spr.), Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Protokolant starszy sekretarz sądowy Anita Jałoszyńska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 3 listopada 2016 r. sprawy ze skargi D. G. na decyzję Wojewody Z. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia, w wyniku wznowienia postępowania, decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę oddala skargę.


UZASADNIENIE

Po rozpatrzeniu wniosku inwestora – J.K. - o udzielenie pozwolenia na budowę budynku inwentarskiego umożliwiającą jednoczesną maksymalną obsadę [...] wraz z instalacjami: wodociągową z istniejącego przyłącza, kanalizacji sanitarnej do istniejącego bezodpływowego zbiornika na ścieki oraz elektryczną, w ramach zabudowy zagrodowej, zlokalizowanej na działkach numer [...], obręb geodezyjny [...], gmina [...], Starosta G. decyzją nr [...] z dnia [...] wydał decyzję zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę. Decyzja ta stała się ostateczną w dniu [...].

Wnioskiem z dnia [...] D.G. wystąpił

o wznowienie przedmiotowego postępowania administracyjnego, gdyż będąc stroną nie brał udziału w postępowaniu poprzedzającym wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę. W ocenie wnioskodawcy, chów i hodowla zwierząt zaliczane są do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko zwłaszcza, gdy są zlokalizowane na terenach mieszkaniowych. Wskazał, że organ winien przeprowadzić konsultacje społeczne w przypadku planowanej fermy drobiu. Podkreślił także, że Inwestycja może przyczynić się do spadku wartości sąsiednich nieruchomości.

Wnioskodawca uzyskał wiedzę o decyzji Nr [...] Starosty G. w dniu [...] z tablicy informacyjnej wskazującej, iż zostały rozpoczęte prace budowlane ujęte w ww. decyzji.

Starosta G. uznał, że wniosek o wznowienie postępowania został wniesiony z zachowaniem terminu określonego w art. 148 § 1 i 2 ustawy z dnia

14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r.,

poz. 23), zwanej dalej "K.p.a.", i postanowieniem z dnia [...] wznowił przedmiotowe postępowanie administracyjne.

Następnie Starosta G. decyzją z dnia [...], numer [...], wydaną na podstawie art. 150 § 1 i 151 § 1 pkt 1, w związku z art. 145 § 1 pkt 4 ustawy K.p.a., po rozpatrzeniu wniosku D.G., odmówił we wznowionym postępowaniu uchylenia decyzji

Nr [...] z dnia [...], numer [...], wydanej przez Starostę G. w przedmiocie pozwolenia na budowę budynku inwentarskiego umożliwiającą jednoczesną maksymalną obsadę [...] drobiu wraz z instalacjami: wodociągową z istniejącego przyłącza, kanalizacji sanitarnej do istniejącego bezodpływowego zbiornika na ścieki oraz elektryczną w ramach zabudowy zagrodowej, zlokalizowanej na działkach numer [...], obręb geodezyjny [...], gmina [...].

Organ uznał, że projektowany budynek inwentarski, został zlokalizowany zgodnie z § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, tj. budynki na działce budowlanej sytuuje się od granicy z sąsiednią działką budowlaną w odległości nie mniejszej niż 4 m w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy. Położenie działek skarżącego (dz. nr [...]), względem działek inwestycyjnych oraz względem usytuowania budynku inwentarskiego wraz

z instalacjami na działkach inwestycyjnych (dz. nr [...]) wyklucza uznanie,

iż działki D.G. znajdują się w obszarze oddziaływania obiektu, stąd właściciel ww. nieruchomości nie został uznany za stronę postępowania administracyjnego w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę budynku inwentarskiego.

Organ podał, że wpłynęło do niego pismo J.K., w którym stwierdziła ona między innymi, że planowana inwestycja nie powstaje w okolicy objętej zabudową mieszkaniową jednorodzinną (jak twierdzi wnioskodawca) ze względu na oznaczenia gruntów będących w sąsiedztwie z działką inwestycyjną - są to przede wszystkim grunty rolne, takie jak:

• działka nr [...] - oznaczenie [...] - adres [...] - gospodarstwo rolne,

• działka nr [...] - oznaczenie [...] - adres [...] - działka będąca własnością Pana D.G.,

• działka nr [...] - oznaczenie [...] - grunt rolny,

• działka nr [...] - oznaczenie [...] - adres [...] - gospodarstwo rolne,

• działka nr [...] - oznaczenie [...] - adres [...] - gospodarstwo rolne.

Od tej decyzji odwołał się D.G. podnosząc kwestie zawarte już we wniosku o wznowienie postępowania i dodatkowo wskazując, że realizacja inwestycji spowoduje liczne niedogodności w postaci negatywnych oddziaływań na środowisko, a także uciążliwości dla okolicznych mieszkańców w postaci niepożądanych zapachów, hałasu oraz emisji zanieczyszczeń. Z powyższych względów odwołujący stanął na stanowisku, że będąc właścicielem nieruchomości nr [...] usytuowanych w niewielkiej odległości od działek inwestycyjnych (przez drogę) powinien zostać uznany za stronę postępowania, albowiem organ bezzasadnie uznał, iż obszar oddziaływania projektowanej inwestycji zamknie się w granicach działek inwestycyjnych [...]. Realizacja inwestycji spowoduje immisję hałasu i nieprzyjemnych zapachów, zakłócając korzystanie z własnej nieruchomości zgodnie z jej społeczno-gospodarczym przeznaczeniem - art. 140 Kodeksu cywilnego. Dodatkowo odwołujący się wskazał, że grunty mieszczące się na przedmiotowym obszarze są gruntami rolnymi, co nie wyklucza powstania na nich zabudowy jednorodzinnej w postaci siedlisk.

Wojewoda Z. decyzją z dnia [...], nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 151 § 1 pkt 1 K.p.a. i art. 35 ust. 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania D.G. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Starosty G.

Organ przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania i stwierdził, że zgodnie z art. 151 § 1 pkt 1 K.p.a. organ administracji publicznej, o którym mowa w art. 150, po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 wydaje decyzję, w której odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a lub 145b. Postępowanie w sprawie wznowienia postępowania przebiega w dwóch etapach. Pierwszy z nich rozpoczyna złożenie wniosku o wznowienie postępowania i w jego ramach organ, który wydał decyzję w ostatniej instancji, dokonuje wstępnej oceny wniosku. Na tym etapie postępowania następuje badanie, czy wniosek jest oparty na wymienionych w art. 145 § 1 i art. 145a K.p.a. przesłankach wznowienia postępowania, czy został wniesiony przez stronę postępowania, jak również czy zostały zachowane terminy, o których mowa w art. 148 K.p.a. Przepis art. 148 K.p.a. stanowi, że podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania - § 1. Termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji - § 2.

Z akt sprawy wynika, że termin do złożenia wniosku w sprawie wznowienia przedmiotowego postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. został zachowany.

Ustalenie natomiast, czy wnioskodawcy przysługuje status strony, następuje na podstawie art. 28 K.p.a., który stwierdza, że stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. O przymiocie strony danego podmiotu decyduje zatem to, czy może on wskazać konkretny przepis prawa materialnego pozwalający zakwalifikować jego interes lub obowiązek jako interes prawny w konkretnym postępowaniu administracyjnym. Zgodnie z art. 28 ust. 2 ustawy - Prawo budowlane, stanowiącym przepis szczególny w stosunku do ogólnej regulacji zawartej w ww. art. 28 K.p.a., stronami postępowania w sprawie o pozwolenie na budowę są wyłącznie inwestorzy oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Obszarem oddziaływania obiektu, zgodnie z art. 3 pkt 20 ustawy - Prawo budowlane, jest teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego, na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzający związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. W myśl powyższego, ażeby D.G. uznać za stronę przedmiotowego postępowania, nieruchomości będące jego własnością (dz. nr [...]) muszą znajdować się w obszarze oddziaływania projektowanej inwestycji.

Jako interes prawny w sprawie skarżący wskazał hałas, nieprzyjemne zapachy i spadek wartości nieruchomości w związku z realizacją ww. inwestycji. Ponadto odwołujący się stwierdził, że chów i hodowla zwierząt należą do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko.

Analizując akta sprawy organ ustalił, że do wniosku o pozwolenie na budowę budynku inwentarskiego ([...]) wraz z instalacjami inwestor załączył projekt budowlany, oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomościami

nr [...] na cele budowlane oraz decyzję Burmistrza N. z [...], znak [...] o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku gospodarczego i budynku inwentarskiego umożliwiającego jednoczesną obsadę [...] wraz z urządzeniami budowlanymi w ramach zabudowy zagrodowej oraz budową zjazdu indywidualnego z drogi publicznej na terenie działek nr [...] obręb [...], gmina [...]. Decyzja o warunkach zabudowy została wydana w wyniku przeprowadzonej analizy funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu wokół działek inwestycyjnych, w tym również działek nr [...] należących do odwołującego się. Analizowany obszar to, jak wskazuje decyzja, teren zabudowy zagrodowej służącej do prowadzenia gospodarstw rolnych, hodowlanych i ogrodniczych. Decyzja określa, m.in., formę architektoniczną planowanego obiektu - zabudowa wolno stojąca, jednokondygnacyjna; obowiązujące linie zabudowy - dla działki [...] w odległości 8 m od krawędzi jezdni (dz. nr [...]) oraz obowiązującą linię zabudowy dla działki nr [...] w odległości 42 m od krawędzi jezdni (dz. nr [...]); wskaźnik powierzchni zabudowy do powierzchni działek - od 6,5 % do 14,30 %; szerokość elewacji frontowej - od 5,0 m do 13,7 m; wysokość elewacji frontowej - od 6,6 m do 8,0 m; geometrię dachu - kąt nachylenia dachu dwuspadowego 15-45 stopni. Ponadto decyzja wskazuje, że projektowana zabudowa musi być zgodna, m.in., z § 12 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z 7 października 1997 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle rolnicze i ich usytuowanie (Dz. U. z 2014 r., poz. 81) - budowle rolnicze uciążliwe dla otoczenia, w szczególności z uwagi na zapylenie, zapachy lub wydzielanie się substancji toksycznych, powinny być odizolowane od przyległych terenów pasem zieleni złożonych z roślinności średnio i wysokopiennej.

Planowane przedsięwzięcie będzie zrealizowane we wsi [...] w gminie N. Zgodnie z definicją wieś to zwarta, skupiona lub rozproszona zabudowa

z istniejącymi funkcjami rolniczymi lub związanymi z nimi funkcjami usługowymi lub turystycznymi. Jak wynika z mapy syt.-wys. w skali 1:1000, na której został sporządzony projekt zagospodarowania terenu, oraz z decyzji o warunkach zabudowy teren ten przeznaczony jest pod zabudowę zagrodową. Zabudowa zagrodowa to zespół budynków obejmujący wiejski dom mieszkalny i zabudowania gospodarskie, położony w obrębie jednego podwórza - (wyrok NSA, sygn., II OSK 1536/07). Inwestycja będzie realizowana na obszarze wiejskim, który z założenia stanowi teren przeznaczony na realizację przedsięwzięć związanych z funkcjami rolniczymi, m.in., takimi, jak projektowany budynek inwentarski.

Wojewoda stwierdził, że projekt budowlany przedstawia budynek inwentarski

o wymiarach zewnętrznych 11 m x 36,5 m, w którym zostały zaprojektowane następujące pomieszczenia: magazyn zbożowy, korytarz - komunikacja, pomieszczenia sanitarne, sortownia, magazyn jaj, magazyn pasz, pomieszczenie inwentarskie. Projektowany budynek został usytuowany: 8,0 m od działki drogowej nr [...] ; 8,0 m od granicy z działką nr [...] ; 4,14 m od granicy z działką nr [...] i 6,0 m (w największym zbliżeniu) od własnej działki nr [...]. Działki nr [...] należące, zgodnie z księgami wieczystymi nr [...], do wnioskodawcy niniejszego postępowania D.G. znajdują się po drugiej stronie drogi - dz. nr [...]. Projekt budowlany spełnia zapisy decyzji o warunkach zabudowy odnośnie formy architektonicznej, wskaźników zabudowy oraz usytuowania budynku na działce (zgodnie z wyznaczoną obowiązującą linią zabudowy na działce nr [...]). Obiekt spełnia również przepisy dotyczące sytuowania obiektu budowlanego, wynikające z rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W opisie projektu budowlanego projektant stwierdza, że projektowany budynek inwentarski nie jest zaliczany do obiektów posiadających negatywny wpływ na środowisko, zatem obiekt nie należy do obiektów uciążliwych w znaczeniu § 12 ww. Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z 7 października 1997 r., i nie wymaga zastosowania pasów zieleni ochronnej. Pomimo tego projektant, zgodnie z opisem do projektu (str. 3), zaznacza, że na terenie inwestycyjnym projektowana jest zieleń niska i średnia, co potwierdza legenda na projekcie zagospodarowania terenu - str. 35, rys. nr 1 projektu budowlanego.

Na podstawie art. 60 ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2016 r., poz. 353) Rada Ministrów dnia 9 listopada 2010 r. wydała rozporządzenie w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016 r., poz. 71). Rozporządzenie to w odniesieniu do chowu i hodowli zwierząt określa ich oddziaływanie na środowisko w zależności od ilości zwierząt hodowlanych - i tak chów lub hodowla zwierząt w liczbie nie mniejszej niż 210 dużych jednostek przeliczeniowych inwentarza (DJP) zaliczana jest do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko - § 2 ust. 1 pkt 51. Natomiast chów i hodowla zwierząt, inne niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 51, w liczbie nie mniejszej niż 60 dużych jednostek przeliczeniowych inwentarza (DJP) - § 3 ust. 1 pkt 102 oraz chów i hodowla zwierząt, inne niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 51, w liczbie nie mniejszej niż 40 dużych jednostek przeliczeniowych inwentarza (DJP) (...) - § 3 ust. 1 pkt 103 zaliczane są do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Załączona do wniosku o pozwolenie na budowę dokumentacja projektowa dotyczy realizacji budynku inwentarskiego dla maksymalnej obsady drobiu wynoszącej 39 dużych jednostek przeliczeniowych inwentarza (DJP). Planowana inwestycja, w myśl wyżej przytoczonych przepisów, nie kwalifikuje się do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko - § 2 ust. 1 pkt 51 ani do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko - § 3 ust. 1 pkt 102 i § 3 ust. 1 pkt 103 ww. rozporządzenia. W ocenie Wojewody Z. inwestycja nie wymaga więc sporządzenia raportu oddziaływania inwestycji na środowisko.

Projekt został zaopiniowany bez uwag przez rzeczoznawcę do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych oraz bez zastrzeżeń przez rzeczoznawcę do spraw sanitarno-higienicznych.

Podnoszony przez odwołującego się zarzut, że realizacja inwestycji spowoduje spadek wartości sąsiednich nieruchomości nie należy do rozstrzygania przez organy administracji architektoniczno-budowlanej.

Reasumując Wojewoda Z. podkreślił, że projekt budowlany jest zgodny z przepisami techniczno-budowlanymi oraz wymogami ochrony środowiska. Oddziaływanie inwestycji w myśl obowiązujących przepisów zamyka się w granicach działki inwestycyjnej. Zwrócił uwagę, że w obowiązujących przepisach nie funkcjonują normy odorowe. Z uwagi na zamknięcie obszaru oddziaływania projektowanego budynku inwentarskiego w granicach działki inwestycyjnej [...], D.G., właścicielowi działek nr [...], nie przysługiwał przymiot strony w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę ww. obiektu i nie przysługuje on nadal.

Powyższa decyzja została zaskarżona przez D.G. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S.

Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił:

1. naruszenie przepisów art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 151 § 1 pkt 1 K.p.a. i art. 35

ust. 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji;

2. naruszenie przepisu art. 151 § 1 pkt 2 K.p.a., poprzez jego niezastosowanie

i nieuchylenie decyzji organu I instancji;

3. naruszenie przepisu art. 28 ust. 2 ustawy - Prawo budowlane, poprzez wadliwe uznanie, iż skarżącemu nie przysługuje status strony postępowania;

4. naruszenie art. 107 § 1 K.p.a., poprzez niewyjaśnienie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji obszaru analizowanego pod kątem oddziaływania inwestycji, a także odniesienia się do podnoszonego przez skarżącego zarzutu braku przeprowadzenia konsultacji społecznych;

5. naruszenie art. 5a ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, poprzez niezakwalifikowanie przedmiotowej sprawy do kategorii spraw ważnych dla mieszkańców gminy i nieprzeprowadzenie konsultacji społecznych.

W oparciu o powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji w całości oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

Skarżący podniósł, że nie ma możliwości zweryfikowania ustalenia organu,

iż obszar oddziaływania projektowanego budynku zamknie się w granicach działki inwestycyjnej. Zgodnie z wyrokiem WSA w Szczecinie z dnia 24.09.2015 r., sygn. akt

II SA/Sz 207/15, za niedopuszczalne uznać należy takie wyznaczenie obszaru oddziaływania, które z kręgu stron wyłącza właścicieli nieruchomości zlokalizowanych w odległości kilkunastu metrów od terenu realizowanej inwestycji. Osoby te powinny mieć możliwość uczestniczenia w postępowaniu służącym wyjaśnieniu, czy wynikające z przepisów odrębnych ograniczenia związane z zagospodarowaniem i zabudową określonej działki, zostaną zachowane. Nadto zgodnie z wyrokiem WSA w Olsztynie z dnia 26.06.2012 r., sygn. akt II SA/OI 349/12, pojęcia działki sąsiedniej nie można ograniczać do działki przyległej do działki inwestora.

Zgodnie z wyrokiem NSA w Warszawie z dnia 03.12.2014 r., sygn. akt

II OSK 1204/13, w kontekście ustalania kręgu stron postępowania administracyjnego,

a tym samym ich interesu prawnego, w zakresie realizowanych inwestycji należy uwzględnić nie tylko sposób zagospodarowania wywołany planowaną inwestycją, ale też charakter takiej inwestycji. W zależności od rodzaju inwestycji, wykonywana tam działalność będzie mogła powodować bowiem oddziaływanie nie tylko na nieruchomości sąsiednie, lecz również na nieruchomości położone dalej, niegraniczące z terenem inwestycji. Pojęcie "działki sąsiedniej" przy rozważaniu kwestii oddziaływania na tle przepisów Prawa budowlanego jest pojęciem szerszym, ponieważ nie ogranicza się li tylko do uznania za taką wyłącznie działki bezpośrednio graniczącej z terenem inwestycji, lecz także może dotyczyć innych działek znajdujących się w sąsiedztwie nawet w znacznej odległości od terenu inwestycji. To wszystko zależy od immisji, jakie będzie lub już powoduje konkretne zainwestowanie na działce inwestora. Skarżący wskazał na hałas, nieprzyjemne zapachy i spadek wartości nieruchomości, które może powodować przedmiotowa inwestycja. Organ w tym zakresie wskazał na definicję "wsi". Zdaniem skarżącego, faktycznie w przedmiotowej wsi Orzechowo znajdują się domy mieszkalne, nie ma tam zabudowy rolniczej, czy gospodarstw zajmujących się hodowlą zwierząt. Organ w żaden sposób nie ustosunkował się do zarzutu powodowania hałasu (organ wskazał jedynie, iż w obowiązujących przepisach nie funkcjonują normy odorowe) i zagrożeń związanych z hodowlą drobiu. Jak wynika z artykułu naukowego Katarzyny Jankowskiej z PAN, zamieszczonym w czasopiśmie "Hodowcy Drobiu", według skarżącego, należy wskazać na płynące z usadowienia takiego zakładu zagrożenia dla otoczenia: Amoniak (NH3) jest jednym z groźnych związków odorotwórczych emitowanych z ferm hodowlanych. Hodowcy trzody chlewnej oraz drobiu zdają sobie sprawę, iż najgroźniejszym dla środowiska gazem jest amoniak ze względu na swoją agresywność fizyko-chemiczną oraz szybką penetrację do atmosfery, co może zakłócić obieg azotu w przyrodzie. Wykazano, że u ludzi przebywających przez dłuższy czas w atmosferze skażonej amoniakiem, mogą pojawić się objawy ze strony układu oddechowego (w wyniku podrażnienia błon śluzowych powodując duszności). Ten bezbarwny gaz oddziałuje drażniąco na błony śluzowe oczu, nosa oraz jamy ustnej, prowadząc do ich zapaleń. Konsekwencją jego negatywnego oddziaływania jest obniżenie odporności miejscowej, ułatwiającej przenikanie drobnoustrojów chorobotwórczych do krwi i tkanek. Amoniak po przeniknięciu do krwi powoduje obniżenie poziomu hemoglobiny, wzrost pH krwi i obniżenie frakcji białek

(np. zwierzęta trzymane w pomieszczeniach o zwiększonej koncentracji amoniaku częściej zapadają na choroby zakaźne). Obok niekorzystnego wpływu na zdrowie zwierząt, amoniak łącząc się z parą wodną tworzy wodorotlenek amonu wywołując korozję.

Organ w żaden sposób nie ustosunkował się też do zarzutu dotyczącego braku przeprowadzenia konsultacji społecznych. Skarżący wskazał, że w tej sprawie organ I instancji winien przeprowadzić konsultacje społeczne, które są pojmowane jako dialog pomiędzy władzami, a mieszkańcami na temat spraw istotnych dla danej społeczności. Dialog ten powinien dotyczyć nie tylko właścicieli nieruchomości sąsiadujących z planowaną inwestycją, ale także wszystkich mieszkańców wsi Orzechowo. Inwestycja, w sposób znaczący może się przyczynić do spadku wartości nieruchomości, ponadto jej realizacja i wiązać się będzie z istotnymi utrudnieniami, takimi jak przejazd ciężkich pojazdów.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda Z. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. z w a ż y ł, co następuje:

Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.).

Skarżący wskazał, iż podstawą wznowienia postępowania o wydanie pozwolenia na budowę jest przepis art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. Podkreślił, że w postępowaniu o wydanie decyzji o warunkach zabudowy został jako strona powiadomiony o toczącym się postępowaniu, wniósł odwołanie, a następnie skargę do sądu, natomiast organ pozbawił go takiego statusu w postępowaniu o pozwolenie na budowę.

Przypomnieć należy, że wznowienie postępowania administracyjnego jest instytucją procesową, która ma na celu ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją ostateczną w sytuacji, gdy zachodzą przesłanki określone w art. 145 § 1 K.p.a. W postępowaniu w sprawie wznowienia postępowania administracyjnego, można wyróżnić fazę wstępną, w której dokonuje się oceny wniosku o wznowienie postępowania pod kątem dopuszczalności wznowienia postępowania oraz postępowanie rozpoznawcze, którego celem jest ustalenie, czy istnieją podstawy wznowienia, a także etap rozstrzygania o losach decyzji zapadłej w postępowaniu, które zostało wznowione. Postanowienie o wznowieniu postępowania stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Stwierdzenie w tej fazie postępowania, że z wnioskiem wystąpił podmiot niebędący w rzeczywistości stroną skutkuje - zgodnie z art. 151 § 1 pkt 1 K.p.a. - odmową uchylenia decyzji dotychczasowej (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 marca 2014 r., sygn. akt II OSK 2527/12 wraz z orzeczeniami tam przywołanymi i z dnia 19 grudnia 2013 r., sygn. akt II OSK 1828/12 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 czerwca 2014 r. sygn. akt I SA/Wa 2884/13, dostępne na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Przedmiotem sporu w niniejszym postępowaniu, na co wskazuje w szczególności analiza zarzutów skargi, jak i argumentacja stanowiska skarżącego, jest kwestia ustalenia kręgu stron w postępowaniu administracyjnym dotyczącym udzielenia pozwolenia na budowę i zatwierdzenia projektu budowlanego.

Po rozpoznaniu wniosku o wznowienie Starosta G. wznowił postępowanie, ponieważ w postępowaniu wstępnym ustalono, iż spełnione zostały przesłanki, aby złożony wniosek o wznowienie podstępowania poddano dalszej procedurze. Orzecznictwo sądów administracyjnych stoi na stanowisku, że gdy przesłanką wznowienia jest zarzut, że strona nie brała udziału w postępowaniu bez własnej winy, organ właściwy powinien wznowić postępowanie, jeżeli zachowany został termin, o którym mowa w art. 148 K.p.a. Dopiero na dalszym etapie postępowania organ winien dokonać analizy twierdzeń osoby składającej wniosek o wznowienie, czy przysługiwał jej przymiot strony w kwestionowanym postępowaniu.

Przepis, który określa krąg stron w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę to art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, stanowiący, iż stronami w tym postępowaniu jest inwestor oraz właściciele i użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu.

Mówiąc o obszarze oddziaływania obiektu, należy przez to rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu – art. 3 pkt 20 ustawy Prawo budowlane.

Wobec powyższego wyznaczenie obszaru oddziaływania obiektu każdorazowo następuje z uwzględnieniem funkcji i formy planowanej inwestycji. Oznacza to, że w zależności od przeznaczenia i sposobu zagospodarowania terenu znajdującego się w otoczeniu projektowanej inwestycji, uwzględniając treść przepisów odrębnych, wyznaczony zostaje obszar oddziaływania obiektu, a co się z tym wiąże krąg stron w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę konkretnego przedsięwzięcia. W sprawie o stwierdzenie nieważności pozwolenia na budowę lub wznowienie postępowania w takiej sprawie krąg stron powinien być ustalony identycznie, jak w postępowaniu zwykłym.

Ponieważ art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, w stosunku do art. 28 K.p.a. zawęża przesłanki uznania za stronę tego postępowania, akcentując konieczność zobiektywizowania badania tego interesu, nie pozostawia organom swobody w zakresie oceny tego interesu przez skonkretyzowanie odniesień do definicji obszaru oddziaływania zawartej w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, a zatem wpływu zamierzonej inwestycji na ewentualne ograniczenia sposobu zagospodarowania nieruchomości sąsiednich, przy czym punktem odniesienia do tych ograniczeń są przepisy odrębne, do których zalicza się również przepisy techniczno-budowlane.

Obszar oddziaływania obiektu jest wyznaczany przez przepisy ustanawiające zakres interesu prawnego osób trzecich, który wymaga konkretyzacji i indywidualizacji oraz który należy uwzględniać przy projektowaniu i budowie obiektu. Takimi przepisami są m. in. przepisy dotyczące warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W konsekwencji obowiązkiem właściwego organu administracji architektoniczno-budowlanej jest przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę sprawdzenie m. in. zgodności projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. (vide wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 lutego 2012 r., sygn. akt II OSK 2297/10, LEX nr 1138131). Podobna sytuacja ma miejsce w przypadku badania wniosku o wznowienie postępowania w oparciu o art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a.

Podkreślić trzeba, że bez wnikliwej analizy materialnoprawnych okoliczności sprawy dotyczącej ustalenia tzw. obszaru oddziaływania nie jest możliwe dokonanie oceny, czy określony podmiot posiada w tej sprawie interes prawny legitymujący go do wzięcia w niej udziału w charakterze strony. O ile w postępowaniu zwykłym, rzeczywiście organ winien uwzględniać potrzebę ochrony nawet potencjalnie tylko zagrożonego interesu prawnego, co ma niewątpliwy wpływ na określenie kręgu stron, to w postępowaniu wznowionym ocenie podlegać winien obiektywnie istniejący interes prawny, którego wystąpienie ustalić należy przez ocenę przytaczanej w treści wniosku przesłanki wznowieniowej. Na gruncie postępowania wznowieniowego w sprawie o wydanie pozwolenia na budowę ocena interesu prawnego następuje w oparciu o zbadanie, czy przepis odrębny stanowić może podstawę ochrony praw lub obowiązków podmiotu, który został pominięty (wyrok NSA sygn. akt II OSK 1117/12).

W ocenie sądu, organ przeprowadził wnikliwą analizę przedmiotowej inwestycji odnośnie do uciążliwości z nią związanych i obszaru jej oddziaływania. Dokonaną ocenę sąd podziela.

Organ ustalił, że objęta pozwoleniem na budowę nieruchomość, a także nieruchomość skarżącego leżą na terenie wsi, stanowią tereny rolne i przeznaczone pod zabudowę zagrodową. Nieruchomość skarżącego nie jest zlokalizowana

w bezpośrednim sąsiedztwie działek objętych zainwestowaniem, bowiem leży po przeciwnej stronie drogi powiatowej (dz. nr [...]). Inwestycja, polegająca na budowie budynku inwentarskiego o maksymalnej obsadzie [...] drobiu ([...]kur) wraz

z instalacjami, nie należy do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco, a nawet potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Zatwierdzony projekt budowlany został sporządzony zgodnie z obowiązującymi przepisami, przy uwzględnieniu decyzji o warunkach zabudowy, a także wymogów techniczno-budowlanych, w tym także dotyczących budowli rolniczych uciążliwych dla otoczenia.

Skarżący wskazuje na oddziaływanie polegające na hałasie i nieprzyjemnym zapachu, który w jego ocenie będzie oddziaływać na jego nieruchomości.

Stwierdzić należy, że w polskim prawie brak jest przepisów określających

tzw. normy odorowe. Kwestie związane z samymi zapachami nie wpływają więc na wytyczenie obszaru oddziaływania inwestycji. Oczywistym jest jednak, że zapach odchodów drobiu powoduje zawarty w nich amoniak. Ilość wydzielanego amoniaku uzależniona jest od ilości sztuk drobiu w danej hodowli. Z tym z kolei związane jest uznanie danego przedsięwzięcia za zawsze znacząco i potencjalnie znacząco oddziałujące na środowisko. Zaliczenie do tych kategorii danego przedsięwzięcia umożliwia jeszcze przed etapem planowania inwestycji przeprowadzenie badań

i obliczeń oraz stwierdzenie zasięgu oddziaływania, zgodnie z przepisami określonymi w ustawie z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2016 r., poz. 353). Ponieważ przedmiotowa inwestycja nie zalicza się do takich przedsięwzięć brak jest podstaw prawnych do stwierdzenia, że nieprzyjemne zapachy będą oddziaływały na nieruchomość skarżącego.

Skarżący upatruje także oddziaływania na jego nieruchomość zwiększonego hałasu, przede wszystkim, związanego z większym natężeniem ruchu na drodze powiatowej. Należy przyznać, że skutkiem zrealizowania inwestycji będzie zwiększony ruch pojazdów np. dowożących paszę, wywożących jaja, czy kury. Hałas ten nie będzie jednak związany bezpośrednio z wybudowaniem budynku inwentarskiego, ale jedynie pośrednio z obsługą prowadzonej działalności gospodarczej. Ponadto drogi publiczne związane są z ruchem nieograniczonej liczby pojazdów i kwestie hałasu oddziałującego na mieszkańców nieruchomości położonych wzdłuż drogi rozpatrywane są w innym trybie.

Ponadto, jak oświadczył inwestor, od ponad 10 lat prowadzi gospodarstwo rolno-hodowlane, którego głównym kierunkiem działalności jest chów kur niosek. Zatem planowana inwestycja nie jest nowym kierunkiem prowadzenia działalności rolniczej i z pewnością nie spowoduje oddziaływania na również rolną nieruchomość skarżącego.

Skarżący uważa także, że przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę organy winny przeprowadzić konsultacje społeczne, gdyż jest to sprawa ważna dla mieszkańców gminy – zarzuca organom naruszenie art. 5a ust. 1 ustawy z dnia

8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2016 r., poz. 446).

Zgodnie z tym przepisem, w wypadkach przewidzianych ustawą oraz w innych sprawach ważnych dla gminy mogą być przeprowadzane na jej terytorium konsultacje z mieszkańcami gminy. W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że Kolegium mogłoby zakwestionować wydaną decyzję o pozwoleniu na budowę z powodu braku wymaganych konsultacji społecznych, tylko w przypadku, gdy ustawa nakładałaby obowiązek przeprowadzenia konsultacji (co nie ma zastosowania w przypadku pozwoleń na budowę) i do tego jedynie w postępowaniu administracyjnym

o charakterze odwoławczym bądź w postępowaniu nadzwyczajnym o stwierdzenie nieważności decyzji (art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.). W niniejszej sprawie o wznowienie postępowania najpierw podlega badaniu, czy wniosek o wznowienie wniosła osoba będąca stroną, następnie dopiero po uznaniu, że wnioskodawcą jest strona, organy przechodzą do badania przesłanek wznowienia, stąd w decyzji wydanej dopiero na etapie badania prawidłowości złożenia wniosku, nie było możliwe odniesienie się Kolegium do kwestii braku konsultacji społecznych.

Dodać należy, że wyniki konsultacji społecznych nie mogą mieć wpływu na rozpatrywanie indywidualnych spraw administracyjnych.

Mając na uwadze powyższe, sąd uznał, że organy dokonały prawidłowej analizy i weryfikacji obszaru oddziaływania przedmiotowego obiektu budowlanego,

a w konsekwencji tego ustalenia kręgu stron postępowania o zatwierdzenie projektu

i udzielenie pozwolenia na budowę. Reasumując, należy stwierdzić, że organy orzekające w niniejszej sprawie zebrały materiał dowodowy w stopniu umożliwiającym podjęcie prawidłowego rozstrzygnięcia, właściwie go oceniły i wydały decyzje zgodne z obowiązującym porządkiem prawnym.

W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w S., na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.