Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA 2608/02
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2004-04-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Skarżony organ: Izba Skarbowa
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA (del.) Jerzy Rypina, Sędzia NSA (del.) Antoni Hanusz (spr.), Asesor sądowy WSA Jolanta Sokołowska, Protokolant Anna Zientara, po rozpoznaniu w dniu 9 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi Cukrowni "[...]" S.A. na decyzję Izby Skarbowej w W. z dnia [...] sierpnia 2002 r. Nr [...] w przedmiocie opłaty sankcyjnej oddala skargę a.z.


UZASADNIENIE

1. Zaskarżoną decyzją z dnia [...].08.2002r. , Nr [...], po rozpatrzeniu odwołania Cukrowni [...] S.A. od decyzji Inspektora Kontroli Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej w W. z dnia [...].11.2001r. Nr [...] określającej opłatę sankcyjną, Izba Skarbowa w W. utrzymała w mocy decyzję organu I instancji.

Jak wynika z motywów powyższej decyzji Urząd Kontroli Skarbowej w W. przeprowadził w Cukrowni "[...]" S.A. kontrolę, która stwierdziła naruszenie przepisów ustawy z dnia 26.08.1994r. o regulacji rynku cukru i przekształceniach własnościowych w przemyśle cukrowniczym (Dz. U. Nr 98, poz.473 z późn.zm.). W wyniku dodatkowej kontroli Inspektor Kontroli Skarbowej wydał w dniu [...].11.2001r. decyzję Nr [...] określając dla Cukrowni "[...]" S.A. opłatę sankcyjną za wprowadzenie w okresie kampanii cukrowniczej 1996/1996 na rynek krajowy [...] ton cukru ponad limit ustalony przepisami oraz odsetki od ww. kwoty na dzień wydania decyzji.

W odwołaniu wniesionym od decyzji organu I instancji strona zwraca uwagę, iż organ ten nie wyjaśnił czy zakupiony przez PHU "[...]" K. D. w B. i PHU "[...]" Sp. z o.o. w B. cukier od Cukrowni "[...]" S.A. został wyeksportowany oraz czy stanowiąca podstawę odliczenia podatku od towarów i usług kopia dokumentu SAD [...] została sfałszowana. Zdaniem odwołującej się, skoro dysponowała ona dokumentem urzędowym w postaci notarialnie poświadczonej kopii dokumentu SAD [...], w której wykazano, iż zakupione od cukrowni [...] ton cukru zostało wyeksportowane, brak jest podstaw do nałożenia na nią opłaty sankcyjnej. Odwołująca się zarzuca zaskarżonej decyzji naruszenie treści art. 122, 187 § 1 Ordynacji podatkowej w związku z art. 31 ustawy z dnia 28.11.1991r. o kontroli skarbowej.

2. Izba Skarbowa w W. nie znalazła jednak podstaw do uwzględnienia odwołania i wskazała, iż na tle materiału dowodowego bezsporny jest fakt, że Cukrownia "[...]" S.A. sprzedała [...] ton cukru dla PHU "[...]" K.D. wystawiając stosowne faktury /nr [...], [...] i [...]/. Sprzedaż ta została ujęta w ewidencji księgowej, a od wartości sprzedaży odprowadzony został 7% podatek VAT oraz 1% opłata pobierana od nabywców cukru z przeznaczeniem na dopłaty do eksportu. Powyższe ustalenia, zdaniem organu odwoławczego, jednoznacznie wskazują że strona nie była rzeczywistym eksporterem [...] ton cukru.

Natomiast na podstawie dostarczonego w dniu [...].03.1997r. przez Firmę Prywatną "[...]" dokumentu SAD Nr [...] z dnia [...].02.1997r., wskazującego na eksport cukru, Cukrownia "[...]" S.A. tego samego dnia wystawiła faktury korygujące, w których w wyniku obniżenia ceny sprzedaży cukru, skorygowania stawki VAT do wysokości "0" oraz skorygowania opłaty przeznaczonej do eksportu również do wysokości "0", zwróciła nabywcy kwotę [...] zł oraz pobrała z Agencji Restrukturalizacji i Modernizacji Rolnictwa opłaty z tytułu eksportu cukru. Tymczasem Wydział do Walki z Przestępczością Gospodarczą Komendy Wojewódzkiej Policji w B. stwierdził, że eksportowany cukier pochodził z Cukrowni "[...]" w M., co wynikało bezpośrednio z zapisu rubryki 20 dokumentu SAD. Natomiast wpis w rubryce 3, wskazujący na pochodzenie cukru z Cukrowni "[...]" i Cukrowni B. miał na celu jedynie wprowadzenie w błąd tych cukrowni. Wobec tego dokument ten nie powinien być przyjęty bezkrytycznie przez Cukrownię "[...]" i do czasu wyjaśnienia sprawy nie powinien stanowić podstawy do wystawienia faktur korygujących. Izba Skarbowa podkreśla, że faktury takie mogłyby być wystawione tylko w przypadkach wskazanych w § 43 ust. 1 i w § 44 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 21 grudnia 1995 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 154. poz.797 ze zm.), a więc w przypadku udzielenia rabatów, o których mowa w art. 15 ust. 2 ustawy, bądź gdy po wystawieniu faktury podwyższoną cenę, wpisano omyłkowo cenę, zastosowano niewłaściwą stawkę lub nieprawidłowo określono kwotę podatku. W badanej sprawie żadna z wyżej wymienionych okoliczności nie wystąpiła.

Skoro zatem cukier nie został wyeksportowany, to Cukrownia "[...]" S.A. w konsekwencji naruszyła zasady limitowania produkcji i sprzedaży cukru określone w przepisach powoływanej ustawy z dnia 26 sierpnia 1994 r. o regulacji rynku cukru i przekształceniach własnościowych w przemyśle cukrowniczym, co uzasadniało zastosowane wobec strony skarżącej sankcje wynikające z tych przepisów.

3. Na powyższą decyzję Cukrownia "[...]" S.A. wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wnosząc w niej o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzuca jej naruszenie przepisów art. 122, 187 § 1 i 194 § 1 Ordynacji podatkowej w związku z treścią art. 31 ustawy z dnia 28.11.1991r. o kontroli skarbowej. Zdaniem skarżącej Izba Skarbowa nie podjęła wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz nie zebrała i w sposób wyczerpujący nie rozpatrzyła całego materiału dowodowego. Uniemożliwiło to realizację zasady prawdy obiektywnej. Nie wyjaśniono też czy i kiedy i przez kogo otrzymany przez skarżącą dokument SAD [...], dowodzący wyeksportowania przez nią cukru został sfałszowany. Ponadto Izba Skarbowa nie ustaliła czy PHU "[...]" zakupione od Cukrowni [...] ton cukru sprzedała na rynku krajowym.

4. W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa w W. wniosła o jej oddalenie, bowiem jej zarzuty uznała za bezzasadne i podtrzymała stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji wraz z przytoczoną tam argumentacją.

5. Rozpoznając niniejszą sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem w świetle art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25.07.2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) stwierdzić należy, iż wbrew zarzutom skargi, decyzja ta nie narusza ani przepisów prawa materialnego, ani też przepisów postępowania w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Skarga nie zasługuje zatem na uwzględnienie.

W toku przeprowadzonego postępowania podatkowego w badanej sprawie poza sporem pozostawał fakt, iż skarżąca spółka dokonała sprzedaży [...] ton cukru, na rzecz kontrahenta krajowego tj. PHU "[...]" Firma Prywatna K. D. w B. W rozpoznawanej sprawie nie budzi więc wątpliwości, że skarżąca spółka dokonała sprzedaży towaru tj. cukru na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Eksporterem towaru tj. cukru, jeżeli w ogóle eksport miał miejsce, był podmiot, któremu skarżąca spółka sprzedała towar. Wobec tego Cukrowania "[...]" S.A. nie wyeksportowała spornej partii cukru. W dokumencie SAD nr [...] z dnia [...].02.1997r. jako eksporter wymienione zostało PHU "[...]" Firma Prywatna w B. Wobec tego dokument SAD wystawiony na firmę "[...]" nie może stanowić podstawy do uznania, iż sprzedaż [...] ton cukru należy potraktować jako eksport cukru w ramach limitu w kwocie B przez Cukrownię "[...]" S.A. Kwestią sporną pozostaje czy cukier ten przeznaczony był na eksport i czy do eksportu tego doszło. Fakt ten bowiem stanowi ratio legis przepisów ustawy umożliwiających dzięki temu zwiększać produkcję i sprzedaż przez jego producenta.

Należy zwrócić uwagę, iż ustawa z dnia 26.08.1994r. o regulacji rynku cukru i przekształceniach własnościowych w przemyśle cukrowniczym wprowadzając w art. 2 limitowanie krajowej produkcji cukru umożliwia sprzedaż nadwyżki produkcji cukru ponad te limity. Jednakże, zgodnie z treścią art. 3 tej ustawy, nadwyżka produkcji cukru może być przeznaczona wyłącznie na eksport bez zastosowania dopłat. Natomiast wprowadzenie cukru na rynek krajowy ponad ustalone limity wiąże się z obowiązkiem wnoszenia opłat sankcyjnych w wysokości 100% wartości sprzedawanego cukru na rynku krajowym, ponad limit. Aby zatem producent mógł dokonać sprzedaży nadwyżki cukru ponad ustalone kwoty musi przedstawić lub wskazać środki dowodowe zawierające wiarygodne informacje, iż nadwyżkę tę przeznaczono wyłącznie na eksport, wykazując w tym zakresie należytą staranność.

Na tym tle należy rozpatrzyć zarzuty skarżącej naruszenia przez Izbę Skarbową dyspozycji art. 122, 187 § 1 i 194 § 1 Ordynacji podatkowej. Są one bezzasadne. Organy prowadzące postępowanie wypełniły bowiem dyrektywy płynące pod ich adresem z norm przepisów zawartych w art. 122 i 187 § 1 Ordynacji podatkowej. Zgromadzony w tym postępowaniu materiał dowodowy, w którym istotną rolę dowodową odgrywają informacje zawarte w dokumencie SAD z dnia [...].02.1997r. oraz uzyskane treści notatki urzędowej Wydziału Do Spraw Związanych z Przestępczością Gospodarczą KWP w B. pozwoliły sformułować w pełni uzasadniony wniosek, iż nadwyżka cukru w ilości [...] ton ponad ustalone limity nie została w rzeczywistości przeznaczona przez cukrownię "[...]" S. A. na eksport. Sąd nie dopatrzył się też naruszenia dyspozycji art. 194 § 1 Ordynacji podatkowej. Poświadczona notarialnie kopia dokumentu SAD, której, jak każdemu dokumentowi urzędowemu towarzyszy w myśl art. 194 § 1 Ordynacji podatkowej domniemanie, iż stanowią dowód tego co w nich urzędowo stwierdzono, nie stanowi potwierdzenia eksportu cukru przez producenta, lecz jedynie o zgodności tej kserokopii z okazanym dokumentem SAD. Dokument ten nie zawiera informacji świadczących o tym, że eksporterem cukru była cukrownia "[...]", lecz PHU "[...]" Firma Prywatna w B. Dokument ten nie może stanowić podstawy do potraktowania sprzedaży [...] ton cukru jako nadwyżki produkcji cukru ponad limit ustalony w ramach kwoty przeznaczonej wyłącznie na eksport. Wobec tego słusznie uznano, iż Cukrownia "[...]" S. A., jako producent cukru, wprowadziła na rynek krajowy cukier ponad limit, a więc zgodnie z art. 4 ust. 5 powoływanej ustawy, obowiązana była do wniesienia opłaty sankcyjnej.

Przy interpretacji przepisów ustawy o regulacji cukru i przekształceniach własnościowych w przemyśle cukrowniczym należy zwrócić uwagę, iż ma ona na celu reglamentację sprzedaży cukru na rynku krajowym. Zatem sens słów mówiących o nadwyżce cukru ponad ustalone kwoty, która może być wyłącznie przeznaczona na eksport, o czym stanowi art. 3 ustawy, należy rozumieć w ten sposób, iż nie chodzi tu o sprzedaż pomiędzy podmiotami gospodarczymi funkcjonującymi na rynku krajowym, lecz sprzedaż lub inne formy zbycia, w wyniku których cukier przeznaczony zostanie przez producenta na eksport. Normy prawne ujęte w przepisach analizowanej ustawy mówiąc o reglamentacji obrotu cukrem skierowane są bowiem do producentów cukru. Ich adresatami nie są natomiast inne podmioty gospodarcze funkcjonujące w warunkach gospodarki rynkowej bez takich ograniczeń. W sposób wyraźny na taką interpretację przepisów omawianej ustawy wskazuje treść art. 5 ust. 5 mówiąca o producentach cukru wprowadzających na rynek krajowy cukier ponad ustalony limit, a także art. 10 ust. 3.

Mając na uwadze powyższe ustalenia i wnioski należy powiedzieć, iż brak jest ustawowych przesłanek do uwzględnienia skargi, w związku z czym należało ją oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270, ze zm.).