Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt III SA/Lu 153/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2020-09-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 4 pkt 22 lit. x; art. 64 ust. 2; art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. c
journal: Dz.U. 2020 poz 110
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - t.j.
article: art. 12
journal: Dz.U. 2019 poz 1292
law: Ustawa z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Tchórzewska Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Drwal, Sędzia WSA Robert Hałabis (sprawozdawca), po rozpoznaniu w Wydziale III w dniu 29 września 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi B. P. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] stycznia 2020 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2020 r. (nr [...]) Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika L. Urzędu Celno-Skarbowego w B. P. z dnia 23 września 2019 r. (nr [...]) o wymierzeniu skarżącemu B. P. prowadzącemu działalność gospodarczą pod firmą "[...]" B. P. w U. kary pieniężnej w wysokości [...] zł za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym.

Zaskarżona decyzja została wydana w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:

W dniu 18 marca 2019 r. na terenie Drogowego Przejścia Granicznego w [...] poddano kontroli pojazd członowy złożony z ciągnika samochodowego [...] (nr rej. [...]) oraz naczepy ciężarowej (nr rej. [...]). Kierujący pojazdem B. P. wykonywał międzynarodowy transport drogowy jako przedsiębiorca przewozowy w ramach działalności własnej. Pojazdem przewożony był dźwig samojezdny [...] o masie 50.000 kg. Pomiaru masy całkowitej nie przeprowadzono, natomiast dokonano pomiaru długości i szerokości oraz wysokości pojazdu. Czynności pomiaru długości i szerokości dokonano przymiarem wstęgowym TYP: [...], numer seryjny [...], posiadającym Świadectwo Wzorcowania Przymiaru Wstęgowego nr [...] z dnia 13 lipca 2018 r. wydane przez Laboratorium kontrolno-pomiarowe [...]. W wyniku pomiarów długości pojazdu stwierdzono 1720 cm, co wskazało na przekroczenie dopuszczalnej wartości o 70 cm (4,24%), a w wyniku pomiaru szerokości pojazdu z ładunkiem stwierdzono 340 cm, to jest przekroczenie dopuszczalnej wartości o 85 cm (33,33%). Ponadto pomiaru wysokości dokonano przymiarem sztywnym-teleskopowym, o zakresie pomiaru (1-5m), działka elem. 1 mm, producent [...], posiadającym świadectwo wzorcowania nr [...] wydane przez Dyrektora Okręgowego Urzędu Miar w G.. W wyniku pomiaru stwierdzono wysokość 445 cm, to jest jej przekroczenie o 45 cm (11,25%).

Na okoliczność przeprowadzonej kontroli sporządzony został protokół nr [...] z dnia 18 marca 2019 r. z kontroli pojazdu przekraczającego granicę państwa przy wyjeździe z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, z określonymi wynikami pomiaru wymiarów zewnętrznych pojazdu (pkt 5c protokołu). Kierujący kontrolowanym pojazdem skarżący podpisał ten protokół bez wnoszenia uwag. W tych okolicznościach uznano, że przedmiotowy transport wykonywany był z naruszeniem przepisów ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym, polegającym na przejeździe pojazdu nienormatywnego bez zezwolenia kategorii VII, wydawanego w drodze decyzji administracyjnej przez właściwy organ, bowiem skarżący kierujący pojazdem okazał do kontroli ważne zezwolenie kategorii VII na przejazd pojazdu nienormatywnego, ale dopiero od dnia 19 marca 2019 r.

Funkcjonariusze Oddziału Celnego w [...] w dniu 18 marca 2019 r. przeprowadzili również kontrolę drogową w oparciu o przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym. W wyniku tej kontroli stwierdzono wykonywanie międzynarodowego przewozu drogowego niezgodnie z przepisami ustawy, umową międzynarodową lub warunkami określonymi w zezwoleniu, to jest stwierdzono naruszenie określone w lp. 10.10.3.2. załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, to jest dopuszczenie do wykonywania przewozu drogowego pojazdem lub zespołem pojazdów, których dopuszczalna długość została przekroczona powyżej 2% do mniej niż 20% oraz stwierdzono naruszenie określone w lp. 10.10.4.3. załącznika nr 3 do tej ustawy, to jest dopuszczenie do wykonywania przewozu drogowego pojazdem lub zespołem pojazdów, których dopuszczalna szerokość została przekroczona od wartości 3,10 m. Na okoliczność przeprowadzonej w tym zakresie kontroli funkcjonariusz Służby Celno-Skarbowej sporządził protokół kontroli drogowej nr [...] z dnia 18 marca 2019 r., który także został podpisany przez skarżącego bez wnoszenia uwag.

Dlatego decyzją z dnia 23 września 2019 r. (nr [...]) Naczelnik L. Urzędu Celno-Skarbowego w B. P. nałożył na skarżącego – na podstawie art. 92a ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym – karę pieniężną w łącznej wysokości [...] zł za wykonywanie przejazdu po drogach publicznych pojazdu nienormatywnego, którego dopuszczalna długość została przekroczona powyżej 2% do mniej niż 20% (lp. 10.10.3.2. załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym z karą w wysokości [...] zł) oraz dopuszczenie do wykonywania przewozu drogowego pojazdem, którego dopuszczalna szerokość została przekroczona od wartości 3,10 m (lp. 10.10.4.3. załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym – z karą w wysokości [...] zł).

W uzasadnieniu tej decyzji organ I instancji wskazał, że wedle przepisu art. 92a ust. 7 pkt 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, wysokość kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 16/403), popełnionych przez przewoźnika drogowego w związku w wykonywaniem transportu drogowego określa lp. 10 załącznika nr 3 do ustawy. Według lp. 10.10.3.2. tego załącznika, kara za dopuszczenie do wykonywania przewozu drogowego pojazdem lub zespołem pojazdów, których dopuszczalna długość została przekroczona powyżej 2% do mniej niż 20 % wynosi [...] zł, a stosownie do lp. 10.10.4.3. tegoż załącznika, kara za dopuszczenie do wykonywania przewozu drogowego pojazdem lub zespołem pojazdów, których dopuszczalna szerokość została przekroczona od wartości 3,10 m wynosi [...] zł. Jednocześnie organ zauważył, że zgodnie z art. 92a ust. 3 ustawy o transporcie drogowym, suma kar pieniężnych, o których mowa w ust. 1 nie może przekroczyć [...] zł, a według art. 93 ust. 1 ustawy, karę pieniężną nakłada, w drodze decyzji administracyjnej, właściwy ze względu na miejsce wykonywanej kontroli organ, którego pracownicy lub funkcjonariusze stwierdzili naruszenie obowiązków lub warunków przewozu. Organ uznał w konsekwencji, że nałożona na stronę administracyjna kara pieniężna podyktowana została wystąpieniem skutku opisanego w protokole kontroli drogowej nr [...].

Pismem z dnia 8 października 2019 r. strona, działając przez pełnomocnika, złożyła od powyższej decyzji odwołanie, w którym domagała się jej uchylenie w całości i zarzuciła organowi naruszenie przepisów proceduralnych, to jest art. 12 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. prawo przedsiębiorców, art. 8 § 1 k.p.a. poprzez naruszenie zapisanej w tych przepisach zasady proporcjonalności, przejawiające się na gruncie niniejszego przypadku nałożeniem dwóch kar administracyjnych za ten sam stan faktyczny, co skarżący postrzega również jako naruszenie zasady ne bis in idem oraz art. 2 Konstytucji RP.

W wyniku rozpatrzenia odwołania skarżącego Dyrektor Izby Administracji Skarbowej decyzją z dnia 20 stycznia 2020 r. utrzymał w całości w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu swojej decyzji organ odwoławczy wyjaśnił, że kontrolowanym pojazdem wykonywany był międzynarodowy przewóz drogowy. W trakcie czynności kontrolnych stwierdzono przekroczenie dopuszczalnych przewidzianych przepisami prawa wartości w zakresie dopuszczalnej długości pojazdu o 70 cm (o 4,24%) oraz dopuszczalnej szerokości pojazdu z ładunkiem o 85 cm (o 33,33%). Wymogi dotyczące dopuszczalnych wymiarów, masy i nacisków osi pojazdu uregulowane zostały szczegółowo w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. z 2016 r. poz. 2022, z późn. zm.). Zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 4, ust. 2 i ust. 4 tego rozporządzenia, długość pojazdu członowego nie może przekraczać 16,50 m, szerokość 2,55 m lub 2,60 m (w przypadku pojazdu, który przeznaczony jest do przewozu towarów w określonej temperaturze), a wysokość 4 m. Natomiast w myśl art. 61 ust. 6 Prawa o ruchu drogowym, ładunek wystający poza płaszczyzny obrysu pojazdu może być na nim umieszczony przy zachowaniu następujących warunków:

1) ładunek wystający poza boczne płaszczyzny obrysu pojazdu może być umieszczony tylko w taki sposób, aby całkowita szerokość pojazdu z ładunkiem nie przekraczała 2,55 m, a przy szerokości pojazdu 2,55 m nie przekraczała 3 m, jednak pod warunkiem umieszczenia ładunku tak, aby z jednej strony nie wystawał na odległość większą niż 23 cm;

2) ładunek nie może wystawać z tyłu pojazdu na odległość większą niż 2 m od tylnej płaszczyzny obrysu pojazdu lub zespołu pojazdów; w przypadku przyczepy kłonicowej odległość tę liczy się od osi przyczepy;

3) ładunek nie może wystawać z przodu pojazdu na odległość większą niż 0,5 m od przedniej płaszczyzny obrysu i większą niż 1,5 m od siedzenia dla kierującego.

Organ odwoławczy stwierdził, że z ustaleń faktycznych wynika, że ciągnik z naczepą stanowiący zespół pojazdów, którego długość wyniosła 1720 cm, przy dopuszczalnej wartości 1650 cm, a długość pojazdu z ładunkiem 1950 cm, przy dopuszczalnej długości z ładunkiem 1920 cm, zaś wysokość pojazdu z ładunkiem wyniosła 445 cm, przy dopuszczalnej wysokości z ładunkiem 400 cm, natomiast szerokość z ładunkiem 340 cm, przy dopuszczalnej 255 cm. Kwalifikacja naruszenia wynikała z przekroczenia długości pojazdu o więcej niż 2% i mniej niż 20%, to jest o 4,24% i szerokości pojazdu z ładunkiem o 33,33%, co zawarto w protokole kontroli nr [...] w pozycji 5c.

Odnosząc się do zarzutu uchybienia przez organ I instancji przepisom art. 8 k.p.a. oraz art. 12 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców, organ odwoławczy wskazał, że Naczelnik L. Urzędu Celno-Skarbowego w B. P. działał na podstawie przepisów prawa, należycie informując stronę o okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy mających wpływ na ustalenie obowiązków strony. Strona miała również zapewniony czynny udział w postępowaniu, w szczególności była pouczona zgodnie z art. 10 k.p.a. o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych materiałów i dowodów oraz zgłoszonych żądań. Organ odwoławczy nie uwzględnił również zarzutu skarżącego dotyczącego wielokrotnego karania go z tytułu tego samego naruszenia w związku z nałożeniem kary pieniężnej za przejazd po drogach publicznych pojazdu nienormatywnego na podstawie przepisów dwóch różnych ustaw. Powołując się w tym zakresie na orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego wyjaśnił, że różnice pomiędzy sankcjami o charakterze karnym i administracyjnym jednoznacznie wskazują, iż przepisy zastosowane przez organ I instancji do wymierzenia kar administracyjnych nie należą do systemu prawa karnego i nie ma w stosunku do nich zastosowania zasada ne bis in idem, stąd nie doszło do naruszenia wskazanych przez skarżącego przepisów.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skarżący B. P. zaskarżył powyższą decyzję w całości.

Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów proceduralnych, to jest:

1) art. 11, jak również art. 7, art. 8 oraz art. 107 § 3 k.p.a., poprzez całkowite niezrozumiałe sformułowanie uzasadnienia skarżonej decyzji w aspekcie nałożenia kary w wysokości [...] zł za dopuszczenie do wykonywania przewozu drogowego pojazdem, którego długość została przekroczona, stojące w sprzeczności z ustaleniami poczynionymi w dniu kontroli i zapisanymi w protokole z dnia 19 marca 2019 r.;

2) art. 12 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców i art. 8 § 1 k.p.a., poprzez naruszenie zapisanej w tych przepisach zasady proporcjonalności, przejawiające się na gruncie niniejszego przypadku nałożeniem dwóch kar administracyjnych za ten sam stan faktyczny, co skarżący postrzega również jako naruszenie zasady ne bis in idem, oraz art. 2 Konstytucji RP;

3) art. 189f § 1 pkt 2 k.p.a., poprzez niezastosowanie w sprawie przejawiające się nałożeniem kolejnej kary pieniężnej za jeden (i ten sam) stan faktyczny w sytuacji, w której uprzednio nałożona kara spełniła swoje cele.

W oparciu tak sformułowane zarzuty skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji i zasądzenie kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że nie rozumie dlaczego organy nie przyjęły wartości względniejszej dla skarżącego, zgodnie z którą wartością normatywną pojazdu wraz z ładunkiem w chwili kontroli była długość 1920 cm, która została przekroczona o 30 cm (1,56%). W związku z tym w ocenie skarżącego powinna zostać nałożona na niego kara w wysokości 1.000 zł, zgodnie z lp. 10.3.1. załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga podlega oddaleniu, gdyż nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

Po pierwsze, na wstępie wymaga zwrócenia uwagi, że złożona w tej sprawie skarga została przez sąd rozpoznana w trybie uproszczonym. Zgodnie bowiem z art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, z późn. zm. – dalej jako "p.p.s.a."), sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. W okolicznościach niniejszej sprawy stosowny wniosek o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym złożył zarówno skarżący, jak również organ administracji publicznej rozstrzygający sprawę.

Po drugie, uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych określone przepisami art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2019 r. poz. 2167, z późn. zm.) oraz art. 3 § 1 p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. Sąd uchyla zaskarżoną decyzję tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania lub innego naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.).

W rozpoznawanej sprawie poza sporem pozostawała okoliczność, że skarżący w dniu 18 marca 2019 r. wykonywał przejazd w ramach międzynarodowego transportu drogowego zespołem pojazdów o nr rej. [...] W stosunku do strony wykonującej ten przewóz drogowy przeprowadzono w nocy z 18 na 19 marca 2019 r. na terenie Drogowego Przejścia Granicznego w [...] kontrolę. Kontrola ta zakończyła się sporządzeniem dwóch protokołów. Pierwszy z nich opatrzony nr [...] (k. [...] akt administracyjnych) dał początek postępowaniu prowadzonemu w oparciu o przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2019 r. poz. 2140, z późn. zm. – dalej jako "ustawa" lub "u.t.d."), w zakresie naruszeń polegających na wykonaniu przejazdu pojazdem nienormatywnym, to jest wykonywaniu przewozu drogowego pojazdem z przekroczoną długością oraz szerokością. Postępowanie to zostało zakończone wydaniem przez organ pierwszej instancji decyzji z 23 września 2019 r. (nr [...]) o nałożeniu na stronę administracyjnej kary pieniężnej w wysokości [...] zł za przekroczenie dopuszczalnej długości jednostki transportowej i kary w wysokości [...] zł za przekroczenie dopuszczalnej szerokości tej jednostki (łącznie kary w wysokości [...] zł).

Równocześnie na podstawie tej samej kontroli został sporządzony drugi protokół oznaczony nr [...] (k. [...] akt administracyjnych), w oparciu o który wszczęto z kolei postępowanie na podstawie przepisów ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2020 r. poz. 110, z późn. zm. – dalej jako "p.r.d."). Postępowanie to zostało zakończone wydaniem przez organ I instancji decyzji z dnia 23 września 2019 r. (nr [...]) o nałożeniu na stronę administracyjnej kary pieniężnej w wysokości [...] zł za wykonywanie przewozu drogowego pojazdem nienormatywnym, bez wymaganego zezwolenia kategorii VII. W. kary została wyznaczona na podstawie art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. c ustawy Prawo o ruchu drogowym, ze względu na przekroczenie szerokości pojazdu na poziomie wyższym niż 20%. W sprawie tej skarżący złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia 20 stycznia 2020 r. (nr [...]), którą Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił wyrokiem z dnia 22 września 2020 r., sygn. akt III SA/Lu 154/20.

Wymaga zwrócenia uwagi, że przekroczenie tego samego parametru (szerokości pojazdu poddanego kontroli) było przyczyną nałożenia na skarżącego samoistnej kary w wysokości [...] zł na podstawie przepisów ustawy o transporcie drogowym, jak również spowodowało nałożenie na skarżącego kary w wysokości [...] zł na podstawie przepisów ustawy – Prawo o ruchu drogowym. Jest to istotą sporu pomiędzy organem administracji a skarżącym, który stoi na stanowisku, że nałożenie dwóch administracyjnych kar pieniężnych za przekroczenie szerokości tego samego pojazdu, stwierdzone w toku tej samej kontroli, jest naruszeniem zasady proporcjonalności karania, zasady ne bis in idem, jak również zasady demokratycznego państwa prawnego, wyrażonej w art. 2 Konstytucji RP.

Przypominając, w niniejszej sprawie przedmiotem kontroli Sądu była decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej utrzymująca w mocy decyzję organu pierwszej instancji z dnia 23 września 2019 r. (nr [...]) o nałożeniu na skarżącego kary pieniężnej w łącznej wysokości [...] zł. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił art. 92a ust. 1 u.t.d., zgodnie z którym podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 12.000 złotych za każde naruszenie. Przepis ten ustanawia m.in. odpowiedzialność administracyjną przedsiębiorcy (przewoźnika), która ma charakter obiektywny, a więc jest niezależna od winy, czy dobrej lub złej woli, a dla jej poniesienia wystarczające jest stwierdzenie samego faktu nieprzestrzegania nałożonych obowiązków.

Stosownie do art. 4 pkt 22 lit. x u.t.d., obowiązki lub warunki przewozu drogowego to obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy oraz m.in. z wiążących Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych w zakresie przewozu drogowego. Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w art. 92a ust. 1 u.t.d. oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik nr 3 do ustawy (art. 92a ust. 7 u.t.d.). Wśród nich, pod pozycją lp. 10.10.3.2. wymienione zostało naruszenie w postaci dopuszczenia do wykonywania przewozu drogowego pojazdem lub zespołem pojazdów, których dopuszczalna długość została przekroczona powyżej 2% do mniej niż 20%, co jest sankcjonowane karą w wysokości 2.000 zł. Z kolei stosownie do lp. 10.10.4.3. załącznika nr 3 do ustawy, administracyjna kara pieniężna za dopuszczenie do wykonywania przewozu drogowego pojazdem lub zespołem pojazdów, których dopuszczalna szerokość została przekroczona od wartości 3,10 m – wynosi 5.000 zł.

W trakcie kontroli pojazdu skarżącego bezspornie ustalono, że pojazd miał następujące wymiary zewnętrzne: długość 1720 cm (długość z ładunkiem 1950 cm), wysokość 400 cm (wysokość z ładunkiem 445 cm), szerokość 255 cm (szerokość z ładunkiem 340 cm), zaś ładunek na pojeździe wystawał z lewej strony o 42 cm, a z prawej strony o 43 cm. Oznacza to, że w wyniku pomiarów zewnętrznych pojazdu stwierdzono przekroczenie długości pojazdu o 70 cm, to jest o 4,24% (długości z ładunkiem o 30 cm, to jest o 1,56%), wysokości pojazdu z ładunkiem o 45 cm, to jest o 11,25%, szerokości pojazdu z ładunkiem o 85 cm, to jest o 33,33%. W pojeździe przekroczone zostały również parametry wystawania ładunku z lewej strony o 19 cm i z prawej strony o 20 cm. Pomiarów tych dokonano w trakcie kontroli przeprowadzonej w nocy z 18 na 19 marca 2019 r. na terenie Drogowego Przejścia Granicznego w [...]. Wyniki tych pomiarów zostały utrwalone w protokole kontroli nr [...] Wyniki tych pomiarów nie były kwestionowane w toku kontroli oraz nie zostały skutecznie zakwestionowane w toku postępowania. Oba protokoły: nr [...] i nr [...] zostały podpisane przez skarżącego bez jakichkolwiek zastrzeżeń.

Zasadnie organ uznał zatem, że skarżący wykonywał międzynarodowy przewóz drogowy rzeczy z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego wyszczególnionych określonych w lp. 10.10.3. pkt 2 i lp. 10.10.4. pkt 3 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym. Podkreślić również należy, że normy w zakresie dopuszczalnych parametrów wielkości pojazdu mają charakter bezwzględnie obowiązujący, a fakt ich naruszenia skutkuje koniecznością nałożenia kary pieniężnej.

Odnosząc się do sformułowanego w skardze zarzutu naruszenia przepisu art. 12 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2019 r. poz. 1292, z późn. zm.) i art. 8 § 1 k.p.a. w zw. z art. 2 Konstytucji RP stwierdzić należy, że są one całkowicie niezasadne. Zgodnie z art. 12 ustawy – Prawo przedsiębiorców, organ prowadzi postępowanie w sposób budzący zaufanie przedsiębiorców do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. Do wymienionych zasad odwołuje się także art. 8 § 1 k.p.a., który przewiduje, że organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. Istota podniesionych w skardze zarzutów sprowadza się do twierdzenia o sprzecznym z zasadą proporcjonalności oraz zakazem podwójnego karania nałożeniu na skarżącego dwóch kar w oparciu o te same okoliczności faktyczne. Skarżący podniósł, że w toku kontroli w dniu 18 marca 2019 r. sporządzono dwa protokoły i w konsekwencji oprócz nałożonej zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją kary w łącznej wysokości [...] zł, została także na niego nałożona kara pieniężna w wysokości [...] zł na podstawie przepisów ustawy – Prawo o ruchu drogowym. Przywołane zarzuty nie są jednak uzasadnione. Stwierdzić należy, że naruszenie przez podmiot wykonujący przewóz drogowy obowiązków określonych w ustawie o transporcie drogowym podlega karze na podstawie art. 92a tej ustawy, co było przedmiotem sprawy niniejszej. Natomiast naruszenie warunków ruchu pojazdu nienormatywnego po drodze publicznej podlega karze na podstawie art. 140ab ust. 2 w zw. z art. 140aa Prawa o ruchu drogowym. Dlatego w przypadku stwierdzenia w czasie tej samej kontroli przejazdu pojazdu nienormatywnego bez wymaganego zezwolenia (czyli naruszenia zakazu z art. 64 ust. 2 p.r.d.) i naruszenia przez podmiot wykonujący przewóz drogowy obowiązków wynikających z przepisów ustawy o transporcie drogowym, właściwy organ ma prawo wszcząć dwa niezależne postępowania administracyjne i wydać dwie decyzje. Podobne stanowisko wyrażono już w judykaturze sądów administracyjnych (zob. wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: z dnia 2 grudnia 2008 r., sygn. akt VI SA/Wa 1779/08 oraz z dnia 27 czerwca 2019 r., sygn. akt VIII SA/Wa 299/19). W konsekwencji takiego stanowiska stwierdzić można, że sankcje administracyjne w obu takiego rodzaju sprawach nie są ze sobą tożsame od strony przedmiotowej.

W przypadku skarżącego doszło do dopuszczalnego przepisami prawa zbiegu odpowiedzialności administracyjnej na różnych podstawach prawnych. Miało miejsce bowiem jedno zdarzenie, polegające po pierwsze, na wykonywaniu przewozu drogowego z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego na podstawie art. 92a ust. 1 u.t.d. oraz po drugie, na przejeździe pojazdu nienormatywnego wbrew zakazowi wynikającemu z art. 64 ust. 2 p.r.d. W takiej zaś sytuacji zastosowanie mają różne normy prawne, które przewidują niezależne od siebie ujemne konsekwencje dla podmiotu dokonującego naruszenia prawa. Rozważenia wymagało zatem zagadnienie, czy nie doszło do naruszenia zakazu podwójnego karania, która to zasada stanowi element demokratycznego państwa prawnego (art. 2 Konstytucji RP) i ma zastosowanie zarówno w przypadku zbiegu odpowiedzialności karnej i administracyjnej, jak również w przypadku zbiegu dwóch podstaw odpowiedzialności administracyjnej.

W doktrynie i orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego, który wielokrotnie zajmował się dopuszczalnością zastosowania dwóch sankcji za ten sam czyn zwrócono uwagę, że fakt pociągnięcia jednostki do odpowiedzialności za ten sam czyn, ale w różnych postępowaniach o charakterze represyjnym, nie przesądza automatycznie o naruszeniu zakazu podwójnego karania. Także Europejski Trybunał Praw Człowieka dopuszcza stosowanie różnych procedur i sankcji, uznając prawo danego państwa do wyboru stosowanych środków represyjnych, o ile stanowią one proporcjonalną reakcję na różne aspekty naruszenia prawa. Z kolei w orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej przyjmuje się, że do naruszenia zakazu podwójnego karania dochodzi wówczas, gdy kumulatywnie spełnione są trzy warunki: tożsamość zdarzeń, tożsamość podmiotu popełniającego czyn i tożsamość chronionego interesu prawnego. Istotne znaczenie ma ochrona tego samego dobra na podstawie dwóch różnych regulacji. Ustalenia wymagało zatem, czy orzekane środki realizują identyczny cel, czy też cele przyjęte przez oba środki są odmienne.

W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, wymierzenie skarżącemu administracyjnych kar pieniężnych na podstawie dwóch różnych ustaw – nie narusza zakazu podwójnego karania. W rozpoznawanej sprawie kara pieniężna wymierzona została za naruszenie przepisów o ustawy o transporcie drogowym. Natomiast sprawa, na którą powołał się skarżący w skardze dotyczyła naruszenia przez przewoźnika drogowego przepisów uregulowanych w ustawie – Prawo o ruchu drogowym. Nie zachodziła zatem tożsamość chronionego interesu prawnego. Kary wymierzane za naruszenie obowiązków lub warunków przewozu drogowego mają na celu zapobieganie naruszaniu przez podmioty wykonujące przewozy drogowe obowiązków nałożonych ustawą o transporcie drogowym. Natomiast kara za przejazd pojazdu nienormatywnego ma na celu zapobieżenie przejazdom pojazdów, które na skutek przekroczenia dopuszczalnych wymiarów, masy lub nacisków osi powodują uszkodzenia dróg i stanowią zagrożenie w ruchu drogowym. Inny jest zatem cel obu wskazanych regulacji. Tym samym, nietrafne okazały się zarzuty skargi, że uzasadnionym było nałożenie na skarżącego tylko jednej kary za stwierdzone naruszenia.

Z powyższych względów bez wpływu na wynik sprawy pozostaje także przywołany w skardze wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 20 czerwca 2017 r., sygn. akt P 124/15, w którym Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 271 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz. U. z 2016 r. poz. 1137, ze zm.) oraz art. 92a ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2016 r. poz. 1907, 1935 i 1948 oraz z 2017 r. poz. 708) w zakresie, w jakim dopuszczają stosowanie wobec tej samej osoby fizycznej, za ten sam czyn, który stanowi naruszenie obowiązków lub warunków przewozu drogowego opisane w lp. 3.9 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, odpowiedzialności za przestępstwo oraz kary pieniężnej, są niezgodne z zasadą ne bis in idem oraz zasadą proporcjonalnej reakcji państwa na naruszenie prawa wynikającymi z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

W ocenie Sądu, każde ze stwierdzonych w obu sprawach naruszeń stanowiło odrębny delikt administracyjny i każde naruszenie podlegało osobnej karze na podstawie przepisów dwóch różnych ustaw, które realizują różne cele. W takich zatem okolicznościach nie zachodziły podstawy do przyjęcia naruszenia zakazu podwójnego karania i zasady proporcjonalności.

Na uwzględnienie nie zasługiwał również zarzut skargi dotyczący naruszenia przez organ także art. 189f § 1 pkt 2 k.p.a., poprzez jego niezastosowanie. Zgodnie z tym przepisem organ administracji publicznej, w drodze decyzji, odstępuje od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli za to samo zachowanie prawomocną decyzją na stronę została uprzednio nałożona administracyjna kara pieniężna przez inny uprawniony organ administracji publicznej lub strona została prawomocnie ukarana za wykroczenie lub wykroczenie skarbowe, lub prawomocnie skazana za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe i uprzednia kara spełnia cele, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna. Przy rozważaniu zaistnienia przesłanek z art. 189f § 1 pkt 2 k.p.a., należy mieć jednak na uwadze treść unormowań zawartych w art. 189a § 2 pkt 1-6 k.p.a. Zgodnie z tymi przepisami, w przypadku uregulowania w przepisach odrębnych: przesłanek wymiaru administracyjnej kary pieniężnej; odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej lub udzielenia pouczenia; terminów przedawnienia nakładania administracyjnej kary pieniężnej; terminów przedawnienia egzekucji administracyjnej kary pieniężnej; odsetek od zaległej administracyjnej kary pieniężnej; udzielania ulg w wykonaniu administracyjnej kary pieniężnej – przepisów niniejszego działu w tym zakresie nie stosuje się.

W konsekwencji reguła kolizyjna wyrażona w art. 189a § 2 k.p.a. daje pierwszeństwo przepisom odrębnym, a nie przepisom zawartym w dziale IVa k.p.a. Należy zwrócić uwagę, że kary pieniężne dla przewoźników nakładane są na podstawie przepisów ustawy o transporcie drogowym, która stanowi lex specialis w stosunku do uregulowań zawartych w kodeksie postępowania administracyjnego. Ustawa o transporcie drogowym przewiduje zarówno sztywną wysokość kar pieniężnych za naruszenie przepisów transportu drogowego jak i kwestie odstąpienia od ich nałożenia. Nie ma zatem słuszności skarżący powołując się na możliwość zastosowania przepisów działu IVa k.p.a. w niniejszej sprawie, z uwagi na inny zakres, który regulują przepisy art. 92c ust. 1 u.t.d. i art. 189f k.p.a. Zauważyć także wypada, że regulacja zawarta w art. 189a § 2 k.p.a. jest jasna i nie wymaga szczególnych zabiegów interpretacyjnych. Już wykładania językowa tego przepisu wskazuje jasno, że samo istnienie przepisów odrębnych (w tym przypadku ustawy o transporcie drogowym) regulujących przesłanki nałożenia i wymiaru administracyjnej kary pieniężnej oraz odstąpienia od ich nałożenia, wyłącza stosowanie przepisów całego działu IV k.p.a. bez konieczności stosowania kolejnych działań interpretacyjnych, czy porównywania zakresów stosowania poszczególnych przepisów. Przepis art. 92c ust. 1 u.t.d. dotyczy niewszczynania postępowania w sprawie nałożenia administracyjnej kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, czy umarzania wszczętego już postępowania, a więc wskazania w sposób kompleksowy przypadków wyłączenia odpowiedzialności przewoźnika, czyli w efekcie odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej. Dlatego też brak podstaw do stosowania w niniejszej sprawie działu IVa k.p.a, a zwłaszcza akcentowanego przez skarżącego art. 189f § 1 pkt 2 k.p.a.

W ocenie Sądu, kara pieniężna w tej sprawie nałożona została zgodnie z przepisami art. 92a ust. 1, 2 i 7 w zw. z art. 93 ust. 1 u.t.d. i brak było podstaw egzoneracyjnych do wyłączenia odpowiedzialności skarżącego jako podmiotu wykonującego międzynarodowy przewóz drogowy. Zgodzić należy się również ze stanowiskiem organów, że w sprawie nie zachodziły okoliczności przewidziane w art. 92c ust. 1 u.t.d.. Powołany przepis stanowi, że nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli: 1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przejazd nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć, lub 2) za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez uprawniony organ, lub 3) od dnia ujawnienia naruszenia upłynął okres ponad 2 lat.

Odpowiedzialność administracyjna podmiotu wykonującego przejazd ma charakter obiektywny i jest niezależna od winy. Możliwość zwolnienia podmiotu wykonującego przewóz od odpowiedzialności istnieje tylko w ściśle określonych sytuacjach i uzależniona jest od wykazania, że podmiot ten dołożył należytej staranności wymaganej w stosunkach danego rodzaju, a do naruszenia doszło na skutek okoliczności od niego niezależnych, na które nie miał wpływu. Trafnie podniesiono w zaskarżonej decyzji, że obowiązkiem przedsiębiorcy jest takie zorganizowanie działalności, by uzyskać rezultat także w postaci zachowania wymiarów pojazdu w zgodności z normami. Podmiot prowadzący działalność gospodarczą w zakresie zarobkowego przewozu drogowego rzeczy jest profesjonalnym przewoźnikiem, który powinien organizować pracę swojego przedsiębiorstwa tak, aby przestrzegać przepisów prawa mających zastosowanie przy wykonywaniu przejazdu pojazdu po drogach publicznych. Przedsiębiorca musi mieć świadomość konieczności ponoszenia konsekwencji w przypadkach wykonywania przewozu pojazdem o wymiarach przekraczających dopuszczalne parametry, z naruszeniem art. 92a u.t.d. Taki przejazd jest niezgodny z obowiązującym prawem, ale przede wszystkim zagraża bezpieczeństwu innych uczestników ruchu drogowego. W interesie przedsiębiorcy leży więc zapewnienie zgodności wykonywanych operacji transportowych z obowiązującymi regulacjami prawnymi. W sprawie nie zostały wykazane jakiekolwiek okoliczności wskazujące na to, że skarżący nie miał wpływu na powstanie naruszenia. Za działalność przedsiębiorstwa wykonującego przewóz drogowy odpowiedzialność administracyjną ponosi ten przedsiębiorca. Ponadto brak było podstaw do stwierdzenia przesłanek z art. 92c ust. 1 pkt 2 i 3 u.t.d. Okoliczności sprawy nie wskazują bowiem, że za stwierdzone naruszenia została na stronę nałożona kara przez inny uprawniony organ, jak również od dnia ujawnienia naruszenia nie upłynął okres 2 lat.

Odnosząc się do zarzutów skargi dotyczących naruszenia przez organ art. 7, art. 8, art. 11 i art. 107 § 3 k.p.a. wskazać należy, że uchybienie przez organy normom zawartym w tych przepisach ma miejsce jedynie wówczas, gdy wbrew obowiązkowi należytego wyjaśnienia sprawy nie ustalają one faktów czy zdarzeń, które mają znaczenie dla załatwienia sprawy, czyli mają znaczenie dla zastosowania określonej normy prawa materialnego, przyznającej stronie konkretne uprawnienie lub przewidującej jej obowiązek publicznoprawny. Przy czym zasada prawdy obiektywnej i obowiązek wyczerpującego zebrania przez organ materiału dowodowego nie oznaczają nieograniczonego obowiązku poszukiwania przez niego materiałów dowodowych mających potwierdzić okoliczności korzystne dla strony skarżącej, czy też wydania rozstrzygnięcia zgodnego z jej żądaniem. Wyrazem należytej oceny dowodów (art. 80 k.p.a.) jest natomiast uzasadnienie zaskarżonej decyzji, w pełni oddające rzeczywisty stan rzeczy i zawierające przekonującą argumentację, w której organ prawidłowo umotywował wydane rozstrzygnięcie, przedstawił stan faktyczny i prawny sprawy oraz wyjaśnił na podstawie jakich dowodów zdecydował o nałożeniu na stronę skarżącą kary pieniężnej. W ocenie Sądu, organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy, przeprowadziły niezbędne w sprawie postępowanie i wyjaśniły wszystkie istotne jej okoliczności. Zebrany w toku postępowania materiał dowodowy jest kompletny i został poddany przez organy wszechstronnej analizie, a wyprowadzone wnioski należało uznać za w pełni spójne i logiczne. Organy w sposób wyczerpujący uzasadniły wydane decyzje administracyjne, należycie przedstawiając podstawy prawne i faktyczne decydujące o sposobie rozstrzygnięcia sprawy. W szczególności wyjaśniono, że w sprawach dotyczących kar pieniężnych za wykonywanie przewozu drogowego z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego okolicznością decydującą jest stwierdzenie przekroczenia przez pojazd dopuszczalnych parametrów. Czynności kontrolne przeprowadzone w tym zakresie znajdują bezpośrednie odzwierciedlenie w sporządzonych i niekwestionowanych protokołach kontroli. Protokół kontroli jest w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a. dokumentem urzędowym, który sporządzony w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe w zakresie ich działania, stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Skarżący uczestniczył w przeprowadzonej kontroli i otrzymał informacje dotyczące dokonanych ustaleń (pkt 5-7 protokołów kontroli). Nie zgłosił jednakże żadnych uwag odnośnie do wykonanych czynności, ani do ustalonych parametrów kierowanego przez siebie pojazdu. Protokoły zostały podpisane przez skarżącego bez żadnych zastrzeżeń. Nie można zatem było skutecznie zarzucić organowi, że przyjmując za prawidłowe uzyskane wyniki pomiaru pojazdu, stwierdził nienormatywność kontrolowanego pojazdu w zakresie długości i szerokości. Organy nie naruszyły zatem reguł prowadzenia postępowania dowodowego.

Ponadto, wbrew zarzutom skargi, w ramach motywowania zaskarżonej decyzji organ ustosunkował się również do zarzutów podnoszonych przez skarżącego w trakcie toczącego się postępowania. W tych okolicznościach podniesione w skardze zarzuty naruszenia przepisów postępowania, jako reguł proceduralnych, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, uznać należało za całkowicie chybione.

Mając powyższe rozważania na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie – na podstawie art. 151 p.p.s.a. – obowiązany był oddalić skargę, o czym orzekł w sentencji wyroku.