Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1359/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2008-11-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6321 Zasiłki stałe
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 36,  art. 37,  art. 106 ust. 3a
journal: Dz.U. 2004 nr 64 poz 593
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej
article: art. 145  par. 1 pkt 1 lit. a
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska (spr.) Sędzia WSA Iwona Kosińska Protokolant Monika Chorzewska-Korczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 listopada 2008 r. sprawy ze skargi W. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Burmistrza Gminy B. z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. po rozpatrzeniu odwołania W. K. od decyzji Burmistrza Gminy B. z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] uchylającej z dniem [...] marca 2008 r. decyzję nr [...] z dnia [...] września 2007 r. zmienioną późniejszą decyzją przyznającą zasiłek stały oraz wstrzymującą od dnia [...] kwietnia 2008 r. wypłatę tego świadczenia uchyliło zaskarżoną decyzję w części dotyczącej wstrzymania wypłaty świadczenia od dnia [...] kwietnia 2008 r. i w tym zakresie umorzyło postępowanie organu I instancji, a w pozostałej części utrzymało zaskarżoną decyzję z mocy.

W uzasadnieniu organ przedstawił następująco stan faktyczny:

Decyzją Nr [...] z dnia [...] września 2007 r. Kierownik Środowiskowego Ośrodka Pomocy Społecznej w B., działający z upoważnienia Burmistrza Gminy B., przyznał W. K. zasiłek stały od dnia [...] września 2007 r. do dnia [...] sierpnia 2008 r. w wysokości [...] zł miesięcznie.

Następnie decyzją Nr [...] z dnia [...] października 2007 r. zmieniono powyższą decyzję z dnia [...] września 2007 r. w ten sposób, że obniżono wysokość świadczenia do kwoty [...] zł miesięcznie, ustalając jednocześnie, że zasiłek w tej wysokości będzie wypłacany od dnia [...] listopada 2007 r. do dnia [...] września 2010 r. Decyzja z dnia [...] września 2007 r. została utrzymana w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. sygn. akt [...] z dnia [...] stycznia 2008 r.

Decyzją Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2008 r. Kierownik Środowiskowego Ośrodka Pomocy Społecznej w B., działający z upoważnienia Burmistrza Gminy B., uchylił z dniem [...] marca 2008 r. decyzję Nr [...] z dnia [...] września 2007 r. zmienioną późniejszą decyzją, przyznającą zasiłek stały i od dnia [...] kwietnia 2008 r. wstrzymał wypłatę świadczenia.

W uzasadnieniu decyzji organ pierwszoinstancyjny podał, że wstrzymanie zasiłku nastąpiło w związku ze zmianą dochodu W. K. i przekroczeniem kryterium ustawowego.

Od powyższej decyzji W. K. złożył w tym samym dniu odwołanie, uzupełnione pismami z dnia 4 kwietnia 2008 r., 7 kwietnia 2008 r. i

8 kwietnia 2008 r.

Rozpatrując odwołanie organ odwoławczy ustalił, że W. K. pobierał zasiłek stały, jednakże w trakcie wywiadu środowiskowego stwierdzono, że uległa zmianie jego sytuacja dochodowa ponieważ z dniem [...] marca 2008 r. podwyższeniu uległa przyznana mu renta inwalidzka. Renta ta wynosiła uprzednio [...] zł, a obecnie po waloryzacji wynosi [...] zł. Wysokość dodatku pielęgnacyjnego oraz potrąceń z tytułu należności alimentacyjnych nie uległa zmianie, niemniej jednak łączny dochód osiągany przez W. K. podwyższył się do kwoty [...] zł.

Kryterium dochodowe dla osoby samotnie gospodarującej wynosi obecnie 477 zł, a zatem aktualny dochód W. K., wynoszący [...] zł, przekracza ustawowe kryterium dochodowe.

Oznacza to, że z uwagi na przekroczenie kryterium dochodowego zasiłek stały już W. K. nie przysługuje zatem uchylenie decyzji przyznającej zasiłek stały było prawidłowe. Organ odwoławczy podniósł też, że przyznanie zasiłku stałego nie ma charakteru uznaniowego, a ustawa o pomocy społecznej jednoznacznie określa kryteria jego przyznawania.

Niezależnie od powyższego stwierdził, że brak jest podstaw prawnych do orzekania o wstrzymaniu wypłaty świadczeń w decyzji wydanej na podstawie art. 106 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej. Wypłata świadczeń jest czynnością faktyczną, dokonywaną na podstawie decyzji ustalającej (przyznającej) świadczenia. Uchylenie decyzji przyznającej świadczenia skutkuje odpadnięciem podstawy do wypłaty świadczeń.

Natomiast kwestia wykonalności decyzji, zdaniem organu, stanowi odrębne zagadnienie. Zgodnie z przepisem art. 130 § 2 kpa wniesienie odwołania w terminie wstrzymuje wykonanie decyzji. Wstrzymanie wykonania obejmuje całą decyzję, a więc zarówno orzeczenie o uchyleniu decyzji przyznającej świadczenia, jak i orzeczenie o wstrzymaniu wypłaty świadczeń, skoro takie zostało wydane.

W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w sytuacji, gdy uchyleniu podlega decyzja o przyznaniu świadczeń z pomocy społecznej, istnieje możliwość rozważenia zastosowania przepisu art. 108 Kpa, z uwagi na przesłankę interesu społecznego. Zastosowanie powyższego przepisu wymaga jednak stosownego uzasadnienia.

Od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lipca 2008 r. W. K. wniósł w dniu 18 kwietnia 2008 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie podnosząc w niej, że błędnie wyliczono jego faktyczny dochód.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. podniosło, że jest ona mało czytelna, a aktualny dochód W. K. został przez organ pierwszoinstancyjny obliczony prawidłowo i wniosło o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie, chociaż z innych przyczyn niż w niej podniesiono.

Kontrola sądowo-administracyjna decyzji organów administracji publicznej w zakresie ich zgodności z prawem sprowadza się do wyjaśnienia w toku rozpoznawania danej sprawy, czy organy administracji nie naruszyły prawa w stopniu mającym wpływ na wynik tej sprawy według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania zaskarżonej decyzji. Stosownie zaś do treści art. 134 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak zawiązany zarzutami skargi oraz wskazaną tam podstawą prawną.

W rozpoznawanej sprawie przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lipca 2008 r. utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza Gminy B. z dnia [...] kwietnia 2008 r. w części dotyczącej uchylenia decyzji z dnia [...] września 2007 r. zmienioną późniejszą decyzją przyznającą zasiłek stały oraz uchylającą tę decyzję w części dotyczącej wstrzymania wypłaty świadczenia od dnia [...] kwietnia 2008 r. i w tym zakresie umarzająca postępowanie.

Należy podnieść, że rodzaje świadczeń oraz tryb i zasady ich udzielania reguluje ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 z późniejszymi zmianami). Wśród świadczeń z pomocy społecznej ustawodawca przewidział między innymi świadczenia w formie zasiłku stałego (art. 36). Stosownie do art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej zasiłek stały przysługuje pełnoletniej osobie samotnie gospodarującej, niezdolnej do pracy z powodu wieku lub całkowicie niezdolnej do pracy, jeśli jej dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej. Jak wynika zaś z postanowień ust. 2 i 3 zasiłek stały ustala się w przypadku osoby samotnie gospodarującej w wysokości stanowiącej różnicę między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby, z tym, że kwota zasiłku nie może być wyższa niż 444 złotych i niższa niż 30 złotych miesięcznie.

Przyznając W. K. zasiłek stały decyzją z dnia [...] września 2007 r. w wysokości [...] zł miesięcznie oraz zmniejszając go do kwoty [...] zł miesięcznie decyzją z dnia [...] października 2007 r. organ prawidłowo zastosował przepisy powyższej ustawy właściwie ustalając kryterium dochodowe.

Jak wynika z akt administracyjnych już po uprawomocnieniu się decyzji z dnia [...] października 2007 r. zmianie uległa sytuacja dochodowa W. K., ponieważ z dniem [...] marca 2008 r. podwyższeniu (rewaloryzacji) uległa przyznana mu renta inwalidzka w związku z czym łączny dochód osiągany przez W. K. wzrósł z kwoty [...] zł do kwoty [...] zł przekraczając ustawowe kryterium dochodowe uprawniające do pobierania zasiłku stałego wynoszące w dacie objętej tym postępowaniem 477 zł miesięcznie dla osoby samotnie gospodarującej, a taką jest skarżący. Powyższe stanowiło podstawę do wydania decyzji przez organ pierwszoinstancyjny uchylającej decyzję z dnia [...] września 2007 r. przyznającą W. K. zasiłek stały, wstrzymując jednocześnie jego wypłatę.

Organ odwoławczy podtrzymał decyzję organu pierwszoinstancyjnego w zakresie uchylenia decyzji przyznającej zasiłek stały podtrzymując w tym zakresie stanowisko tego organu.

Zdaniem sądu organy obu instancji rozpoznając sprawę nie wzięły pod uwagę treści art. 106 ust. 3a ustawy o pomocy społecznej, z treści którego wynika wprost, że zmiana dochodu osoby samotnie gospodarującej lub rodziny w okresie pobierania świadczenia pieniężnego nie wpływa na wysokość tego świadczenia, jeżeli kwota zmiany nie przekroczyła 10% odpowiedniego kryterium dochodowego, a taka sytuacja zaistniała w przedmiotowej sprawie.

Kiedy przyznawano świadczenie w postaci zasiłku stałego, kryterium dochodowe było spełnione. Decyzja przyznająca je stała się ostateczna. Natomiast zmiana okoliczności faktycznych (przekroczenie limitu dochodowego o [...] zł) nastąpiła znacznie później, jednak w okresie obowiązywania prawomocnej decyzji przyznającej świadczenie do dnia [...] września 2010 r. Kwota [...] zł jest wartości niższą od 10% kryterium dochodowego dla osoby samotnie gospodarującej tj. 47,70 złotych zatem odebranie W. K. przyznanego mu zasiłku stałego jest niezgodne z obowiązującym prawem.

Należy przy tym zaznaczyć, że gdyby zmiana kryterium dochodowego powodująca przekroczenie limitu dochodu uprawniającego do jego otrzymania nastąpiła przed uprawomocnieniem się decyzji o przyznaniu zasiłku stałego zmiana kryterium dochodowego w tym okresie musiałaby być uwzględniona przez organy i wówczas art. 106 ust. 3a ustawy o pomocy społecznej nie miałby zastosowania.

Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a w związku z art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.