Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt IV SA/Gl 1184/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2007-06-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Wiesław Morys (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga - Gajewska Sędzia WSA Stanisław Nitecki Protokolant Referent stażysta Izabela Auguścik-Michułka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 czerwca 2007 r. sprawy ze skargi D. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zasiłku okresowego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r. Prezydent Miasta R., na podstawie art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego, zwanego dalej K.p.a. oraz art. 38 ust. 1,2,4,5 w związku z art. 8 ust. 1, art. 106 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 z późn. zm.) przyznał D. B. zasiłek okresowy z powodu niepełnosprawności od dnia [...] czerwca [...] r. do dnia [...] września [...] r. w wysokości [...] zł miesięcznie. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ administracji podniósł, że świadczenia zostały przyznane z uwagi na spełnienie kryterium dochodowego przy jednoczesnym wystąpieniu jednego z warunków wymienionych w art. 7 pkt 2-15 ustawy o pomocy społecznej tj. niepełnosprawności strony. Wysokość świadczenia została dostosowana do celów i możliwości pomocy społecznej.

W odwołaniu od powyższej decyzji D. B. zarzucił, że kwota zasiłku okresowego została zaniżona gdyż wynosi - [...] zł, a za poprzedni okres wynosiła [...] zł. W odwołaniu tym twierdził również, że błędnie uznano iż posiada rodzinę, bo Pani P. mieszka u niego bez zameldowania i według jego opinii nie upoważnia to organu do twierdzenia, iż tworzy z nią rodzinę.

Decyzją z dnia [...] r. wydaną na podstawie art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 z późn. zm.) i art. 138 § 2 K.p.a., po rozpatrzeniu odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. uchyliło w całości decyzję organu pierwszej instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia temuż organowi.

W uzasadnieniu tej decyzji organ odwoławczy wskazał, że z akt sprawy wynika, iż D. B., prowadząc gospodarstwo domowe wspólnie z konkubiną nie przekroczył kryterium dochodowego, określonego w art. 8 ust. 1 pkt 3 ustawy o pomocy społecznej. Ponadto w przypadku strony zachodzą przesłanki wymienione w art. 7 pkt 2-15 tj. niepełnosprawność. Z akt sprawy wynika również, że wniosek o przyznanie zasiłku okresowego pochodzi z dnia [...] lipca [...] r. (brak daty wpływu do organu I instancji). We wniosku tym Pan D. B. wniósł o przyznanie zasiłku okresowego od miesiąca czerwca [...] r. Jednocześnie organ podniósł, że zgodnie z art. 106 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej, świadczenia pieniężne z pomocy społecznej przyznaje się i wypłaca za okres miesiąca kalendarzowego, począwszy od miesiąca, w którym został złożony wniosek wraz z wymaganą dokumentacją. Decyzją organu pierwszej instancji zostało przyznane świadczenie za okres od czerwca [...] do września [...]r., bez uzasadniania powodów, dla których pomoc została przyznana od miesiąca czerwca; powody takie nie wynikają również z akt sprawy. Kolegium zwróciło nadto uwagę na regulację zawartą w art. 106 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej, zgodnie z którym decyzję administracyjną o przyznaniu lub odmowie przyznania świadczenia, wydaje się po przeprowadzeniu rodzinnego wywiadu środowiskowego. Dołączony do akt sprawy wywiad środowiskowy był przeprowadzony w dniu [...] czerwca [...] r., w związku z wcześniej złożonymi wnioskami o zasiłki celowe z dnia [...] czerwca [...] r. Wysokość dochodu ustalonego w tym wywiadzie dotyczy więc prawdopodobnie miesiąca maja, gdy tymczasem na potrzeby wniosku z [...] lipca [...] r. należy ustalić dochód w miesiącu czerwcu lub w przypadku dochodu utraconego – w lipcu [...] r. Za powyższym przemawia również norma zawarta w art. 107 ust. 4 ww. ustawy, zgodnie z którym w przypadku ubiegania się o przyznanie świadczenia po raz kolejny, a także gdy nastąpiła zmiana danych zawartych w wywiadzie, sporządza się aktualizację wywiadu.

Od powyższej decyzji D. B. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach zarzucając, że nie uwzględniono faktu, iż nie prowadzi on wspólnego gospodarstwa domowego z A. P..

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując motywy zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Na wstępie wskazać należy, iż sądy administracyjne zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) - sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 powołanego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Na podstawie art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a., Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, albo stwierdza wydanie tych aktów z naruszeniem prawa. Jednocześnie, zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a, sąd dokonuje kontroli rozstrzygnięć administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem nie będąc związanym w tym zakresie zarzutami, podstawą prawną i wnioskami sformułowanymi w skardze.

Przeprowadzając ocenę zgodności z prawem zaskarżonej decyzji należy stwierdzić, że nie narusza ona prawa materialnego, ani też przepisów prawa procesowego w taki sposób, który mógłby mieć istotny wpływ na jej wynik.

Zgodnie z brzmieniem art. 38 ustawy o pomocy społecznej zasiłek okresowy z pomocy społecznej przysługuje osobom i rodzinom, jeżeli dochód osoby samotnie gospodarującej lub dochód rodziny jest niższy od kryterium dochodowego, w szczególności ze względu na długotrwałą chorobę, niepełnosprawność, bezrobocie, możliwość utrzymania lub nabycia uprawnień do świadczeń z innych systemów zabezpieczenia społecznego.

W sprawie bezspornym jest, że rodzina spełnia kryterium dochodowe, o którym mowa w art. 8 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, jednocześnie w rodzinie występuje niepełnosprawność.

Odnosząc się do twierdzeń skarżącego w kwestii ustalenia, że skarżący wraz z A. P. nie stanowi rodziny trzeba wskazać, że stosownie do art. 6 pkt 14 ustawy o pomocy społecznej rodzina to osoby spokrewnione lub niespokrewnione pozostające w faktycznym związku, wspólnie zamieszkujące i gospodarujące. Z powyższego uregulowania wynika, że na gruncie pomocy społecznej relacje formalne między osobami nie odgrywają żadnej roli, natomiast znaczenie mają takie elementy jak wspólne zamieszkanie i gospodarowanie. Z przeprowadzonego przez organ I instancji wywiadu środowiskowego oraz akt sprawy wynika, że Pan B. prowadzi wspólne gospodarstwo z Panią A. P., potwierdza to również złożony do tut. Sądu druk wniosku o przyznanie prawa pomocy PPF, w którym to w rubryce stan rodzinny skarżący podaje, że prowadzi wspólne gospodarstwo z konkubiną A. P..

Z brzmienia art. 106 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej wynika, że świadczenie pieniężne z pomocy społecznej przyznaje się i wypłaca za okres miesiąca kalendarzowego, począwszy od miesiąca, w którym został złożony wniosek wraz z dokumentacją. Z akt sprawy wynika, że wniosek został złożony w miesiącu lipcu [...] r., a powody dla których organ I instancji przyznał zasiłek okresowy od miesiąca czerwca nie wynikają z obowiązującej regulacji prawnej ani z akt sprawy.

Uprawnienia do świadczeń społecznych oraz wysokość zasiłku okresowego uzależnione są między innymi od wysokości dochodu osiąganego w gospodarstwie domowym, natomiast zgodnie z treścią art. 8 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej za dochód uważa się sumę miesięcznych przychodów z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku lub w przypadku utraty dochodu z miesiąca, w którym wniosek został złożony. Zatem do ustalenia uprawnień do wnioskowanego zasiłku okresowego niezbędne jest precyzyjne zbadanie wysokości dochodu w rodzinie w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku oraz w miesiącu, w którym wniosek złożono. Z akt sprawy nie wynika aby przeprowadzone przez organ I instancji czynności dowodowe w zakresie ustalenia wysokości dochodu odpowiadały wskazanym powyżej wymogom. Należy wskazać, że dołączony do akt sprawy wywiad środowiskowy został przeprowadzony w dniu [...] czerwca [...] r., a więc najprawdopodobniej ustalona w nim wysokość dochodu dotyczy miesiąca maja, ewentualnie czerwca [...] r., podczas gdy na potrzeby wniosku o zasiłek okresowy z dnia [...] lipca [...] r., należy ustalić dochód w czerwcu [...] r., ewentualnie w przypadku dochodu utraconego w lipcu [...] r.

Zgodnie z regulacją art. 106 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej decyzję o przyznaniu lub odmowie przyznania świadczenia wydaje się po przeprowadzeniu rodzinnego wywiadu środowiskowego. Konstrukcja tego przepisu wskazuje, iż przeprowadzenie wywiadu środowiskowego jest obligatoryjne i niedopuszczalne jest oparcie się przy wydawaniu decyzji w sprawie o świadczenia z pomocy społecznej na wywiadzie przeprowadzonym prawie miesiąc przed złożeniem wniosku o pomoc.

Gdy strona ubiega się o przyznanie świadczenia z pomocy społecznej po raz kolejny to zgodnie z regulacją zawartą w art. 107 ust. 4 sporządza się aktualizację tegoż wywiadu. W aktach sprawy brak jest aktualizacji wywiadu przeprowadzonego w dniu [...] czerwca [...] r.

Zgodnie z art. 138 § 2 k.p.a. organ odwoławczy uchyla decyzję organu I instancji i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania, w sytuacji gdy istnieje potrzeba przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, w przeciwnym razie organ odwoławczy powinien orzec co do istoty.

Zważywszy, że w niniejszej sprawie organ I instancji wydając decyzję nie wyjaśnił dlaczego zasiłek okresowy został przyznany od miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku oraz z jakich powodów nie przeprowadzono kolejnego wywiadu środowiskowego ani jego aktualizacji Sąd uznał, że decyzja ĸolegium przekazująca sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji odpowiada prawu.

Skoro zatem badanemu rozstrzygnięciu nie można zarzucić naruszenia prawa, skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Co mając na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny, na zasadzie art.151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji niniejszego wyroku.