Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 219/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2007-03-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6313 Cofnięcie zezwolenia na broń
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Sędziowie Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas Asesor WSA Małgorzata Grzelak (spr.) Protokolant Patrycja Wrońska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 marca 2007 r. sprawy ze skargi J. A. na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] grudnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską, bojową i gazową oddala skargę


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2006 r., Nr [...] Komendant Główny Policji utrzymał w mocy postanowienie Komendanta [...] Policji z dnia [...] października 2006 r. Nr [...] odmawiające zawieszenia postępowania w sprawie cofnięcia J. A. pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej, bojowej i gazowej.

Do wydania zaskarżonego postanowienia doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym.

W dniu [...] lipca 2006 r. Komendant [...] Policji wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie cofnięcie skarżącemu pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej, bojowej oraz gazowej w związku z uzyskaną przez organ informacją o prowadzonych przeciwko skarżącemu postępowaniach karnych o czyny z art. 286 § 1 kk w zw. z art. 294 § 1 kk oraz art. 302 kk. W toku postępowania administracyjnego organ ustalił ponadto, iż prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w M. z dnia [...] października 2005 r. sygn. akt [...], skarżący został uznany za winnego popełnienia przestępstwa z art. 286 § 1 kk.

Pismem z dnia [...] września 2006 r. skarżący wniósł o zawieszenie postępowania administracyjnego w sprawie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej, do czasu zakończenia postępowania karnego o czyn z art. 300 § 2 kk oraz do momentu podjęcia przez Rzecznika Praw Obywatelskich decyzji w przedmiocie ewentualnego wniesienia kasacji do Sądu Najwyższego od wyroku Sądu Okręgowego w [...] z dnia [...] lutego 2006 r., sygn. akt [...], utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w M.

Postanowieniem z dnia [...] października 2006 r., [...] Komendant [...] Policji, po rozpatrzeniu wniosku skarżącego, odmówił zawieszenia postępowania administracyjnego podnosząc, iż w sprawie brak jest podstaw do zawieszenia postępowania na mocy art. 98 § 1 kpa - zgodnie z którym organ administracji może zawiesić postępowanie, jeżeli wystąpi o to strona na żądanie której postępowanie zostało wszczęte ponieważ w niniejszej sprawie postępowanie zostało wszczęte z urzędu. Po drugie w sprawie nie występują przesłanki - wymienione enumeratywnie w art. 97 § 1 kpa warunkujące obligatoryjne zawieszenie postępowania administracyjnego. Analizując treść ww. artykułu, w kontekście zaistniałego w sprawie stanu faktycznego organ skoncentrował się na przesłance wymienionej w pkt 4 wymienionego przepisu, zgodnie z którą organ administracji zawiesi postępowanie, gdy rozstrzygnięcie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. W konsekwencji organ uznał, iż w niniejszej sprawie nie można mówić o zagadnieniu wstępnym, od którego uzależnione byłoby jej rozpatrzenie i wydanie decyzji administracyjnej. Organ nie podzielił argumentów skarżącego zawartych we wniosku i uznał, że przywołane przez stronę okoliczności tj. fakt prowadzenia przeciwko skarżącemu postępowania karnego o przestępstwo przeciwko obrotowi gospodarczemu oraz wystąpienie przez niego do Rzecznika Praw Obywatelskich o wniesienie kasacji do Sądu Najwyższego od prawomocnego wyroku, uznającego J. A. winnym popełnienia przestępstwa przeciwko mieniu nie stanowi zagadnienia wstępnego i w konsekwencji nie może stanowić przesłanki zawieszenia postępowania.

W uzasadnieniu postanowienia organ podkreślił, iż zgodnie z dyspozycją art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tekst jednolity Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.) organ Policji zobowiązany jest cofnąć pozwolenie na broń, osobie należącej do kategorii osób, wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6 cytowanej ustawy, tj. do osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Organ podniósł, iż wskazany przepis ma charakter obligatoryjny, a nie fakultatywny, a to oznacza, że skoro prawomocny wyrok skazujący stronę za popełnione przestępstwo zapadł i znajduje się w obrocie prawnym to wiąże on organ i zobowiązuje do cofnięcia pozwolenia na broń. Wystąpienie przez stronę do Rzecznika Praw Obywatelskich o wniesienie kasacji od prawomocnego wyroku sądu, uznającego skarżącego za winnego popełnienia przestępstwa przeciwko mieniu, nie zmienia faktu, że J. A. nadal figuruje w Krajowym Rejestrze Karnym - jako osoba karana.

Negując stanowisko organu, zawarte w uzasadnieniu postanowienia z dnia [...] października 2006 r. skarżący, działając za pośrednictwem swojego pełnomocnika adwokat I. K., wniósł zażalenie do Komendanta Głównego Policji. Zarzucił organowi I instancji naruszenie art. 97 § 1 kpa poprzez odmowę zawieszenia postępowania w sytuacji, gdy zakończenie postępowania karnego toczącego się przeciwko skarżącemu o czyn z art. 300 § 2 kk oraz rozpatrzenie podania do Rzecznika Praw Obywatelskich o wniesienie kasacji w sprawie o sygn. akt [...] ma zdecydowanie wpływ na rozstrzygnięcie w niniejszym postępowaniu. Zdaniem pełnomocnika skarżącego w sytuacji, kiedy Rzecznik Praw Obywatelskich zdecyduje się wnieść kasację w sprawie [...] a Sąd Najwyższy uchyli wyroki sądów obu instancji, nie będą spełnione przesłanki z cytowanej wyżej ustawy o broni i amunicji.

Komendant Główny Policji nie podzielił argumentów zażalenia i postanowieniem z dnia [...] grudnia 2006 r., Nr [...] utrzymał w mocy postanowienie Komendanta [...] Policji z dnia [...] października 2006 r.

W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy w pełni podzielił stanowisko organu I instancji uznając za słuszne twierdzenie, iż w zaistniałym w sprawie stanie faktycznym brak jest podstaw do zawieszenia postępowania administracyjnego, zarówno na mocy art. 98 § 1 kpa, bowiem postępowanie zostało wszczęte z urzędu. Jak również z uwagi na fakt, iż w sprawie nie występuje tzw. zagadnienie prejudycjalne o którym mowa art. 97 § 1 pkt 4 kpa. Odnosząc się do zarzutów skarżącego organ podkreślił, iż ustawa o broni i amunicji, będąca aktem materialnoprawnym w zakresie pozwoleń na broń, w żadnym ze swoich przepisów nie uzależnia rozstrzygnięcia spraw dotyczących broni od samoistnej przesłanki karalności lub niekaralności osoby ubiegającej się o prawo posiadania broni lub je posiadającej. Zdaniem organu, nawet obligatoryjna podstawa cofnięcia pozwolenia na broń, określona w art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji nie wskazuje, iż jedyną okolicznością uzasadniającą jego zastosowanie jest fakt prawomocnego skazania wnioskodawcy za przestępstwo przykładowo w nim wymienione bądź fakt toczącego się postępowania karnego w sprawie o popełnienie takiego przestępstwa. Katalog przesłanek ustalony ww. przepisie nie jest bowiem zamknięty, a ustawodawca nie uzależnił wydania decyzji wyłącznie od sposobu prawomocnego zakończenia takiego postępowania. W ocenie organu w niniejszej sprawie ustalanie czy posiadacz broni został uznany przez sąd powszechny winnym popełnienia przestępstwa bądź czy toczy się przeciwko niemu postępowanie karne, nie dotyczy kwestii prawnych, a faktycznych postępowania administracyjnego. Dlatego też wskazane przez pełnomocnika skarżącego okoliczności, nie stanowią przeszkody do kontynuacji postępowania administracyjnego, a tym samym brak jest podstaw do jego zawieszenia z urzędu.

W skardze na postanowienie z dnia [...] grudnia 2006 r. skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (pismo z dnia [...] stycznia 2007r.) pełnomocnik skarżącego wniosła o zmianę w całości zaskarżonego postanowienia poprzez uwzględnienie wniosku o zawieszenie postępowania, ewentualnie o uchylenie kwestionowanego rozstrzygnięcia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Komendantowi Głównemu Policji. W skardze zarzucono organowi naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 kpa i w tym zakresie ponowiono argumenty zawarte w uzasadnieniu wyżej cytowanego zażalenia z dnia [...] października 2006 r. Ponadto podkreślono, iż skarżący nie zgadza się za stanowiskiem organu, który uznał, że rozstrzygnięcie postępowania karnego odnośnie czynu z art. 300 § 2 k.k. dotyczącego skarżącego oraz podania do Rzecznika Praw Obywatelskich o kasację w sprawie [...] Sądu Rejonowego w M. nie jest zagadnieniem prejudycjalnym w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje;

Ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest do zbadania, czy organ administracji orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik postępowania.

Z powyższego wynika, że sąd administracyjny nie jest kolejną instancją odwoławczą od ostatecznej decyzji administracyjnej a - jak wspomniano wyżej - ocenia ten akt pod względem legalności. Należy także podkreślić, że stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej jako: p.p.s.a.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami oraz wnioskami skargi, a także powołaną podstawą prawną.

Rozpoznając niniejszą sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, Sąd uznał, iż skarga wniesiona przez J. A. nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd nie stwierdził bowiem, aby zaskarżone postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] grudnia 2006 r., Nr [...] oraz utrzymane nim w mocy postanowienie Komendanta [...] Policji z dnia [...] października 2006 r., [...] odmawiające zawieszenia postępowania administracyjnego zostały wydane z naruszeniem prawa.

Podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowił art. 97 § 1 pkt 4 kpa zgodnie z którym postępowanie administracyjne zawiesza się, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Dlatego też istotą problemu, wymagającą w pierwszej kolejności wyjaśnienia było ustalenie, czy w postępowaniach dotyczących cofnięcia pozwolenia na broń a prowadzonych na podstawie ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tekst jednolity Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm., dalej jako: Uobia) kwestią prejudycjalną jest podnoszone przez skarżącego rozstrzygnięcie postępowania karnego odnośnie czynu z art. 300 § 2 k.k. (przestępstwa nie wymienionego w art. 15 ust. 1 pkt 6 uobia) oraz rozpoznanie skierowanego do Rzecznika Praw Obywatelskich podania o wniesienie kasacji do Sądu Najwyższego w sprawie dotyczącej skarżącego a zakończonej prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w [...] za przestępstwo z art. 268 § 1 kk.

Udzielając odpowiedzi negatywnej na postawione wyżej pytania należy wskazać, że na konstrukcję zagadnienia wstępnego składają się cztery istotne elementy: 1) zagadnienie to wyłania się w toku postępowania administracyjnego, 2) jego rozstrzygnięcie należy do innego organu lub sądu 3) wymaga ono "uprzedniego" rozstrzygnięcia tzn. musi poprzedzać rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji 4) istnieje zależność między uprzednim rozstrzygnięciem zagadnienia wstępnego a rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji. Należy przy tym podkreślić, że ostatni z wymienionych elementów, w istocie najważniejszy, jest najbardziej sporny. Powyższe wynika z tego, że formułując wymóg istnienia zależności, kodeks nie określa jej charakteru. W ocenie Sądu, przepis art. 97 k.p.a wymaga zależności bezpośredniej ponieważ przemawia za tym istota instytucji zawieszenia postępowania, instytucji tamującej bieg postępowania i opóźniającej rozstrzygnięcie sprawy (v. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 maja 1999 r. IV SA 7444/97 niepubl.). Jak wspomniano, k.p.a. nie określa wyraźnie podstaw prawnych zależności. Judykatura przyjmuje, że przesądza o niej treść przepisów prawa materialnego, stanowiących podstawę prawną decyzji administracyjnej i w nich nakazuje ich poszukiwać (patrz np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 22 października 1991, SA/Wr 936/91, ONSA 1991, nr 3-4, poz.90 oraz 22 grudnia 1993 r. SA/Wr 1160/93, ONSA 1995 nr 1, poz. 21). Zagadnieniem wstępnym nie może być wyjaśnienie okoliczności faktycznych (vide: Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Zakamycze, 2005, wyd. II - komentarz do art. 97 kpa).

W świetle przedstawionych rozważań nie można zaakceptować poglądu, iż w postępowaniu dotyczącym cofnięcia pozwolenia na broń na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, rozstrzygnięcie sądu karnego, co do popełnienia przestępstwa przez osobę legitymującą się tym pozwoleniem stanowiło będzie kwestię prejudycjalną, gdyż - jak podkreśla się w orzecznictwie sądowym - nie jest obojętne dla celów porządku i bezpieczeństwa publicznego, czy broń będzie w posiadaniu osób, które dają gwarancję, iż nie użyją jej sprzecznie z tymi celami, czy też osób, które naruszyły porządek prawny w takim stopniu, że stwarzają obawę użycia broni w tym celu (vide: wyrok NSA z dnia 29 stycznia 1999 r., III SA 5142/98).

Zaakcentowania również wymaga, iż dyspozycja art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 uobia nakazuje organowi Policji cofnięcie pozwolenia na broń, w przypadku, gdy daną osobę można uznać za należącą do kategorii osób, wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6 cytowanej ustawy, tj. do osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego w szczególności skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Przepis ten, jak słusznie zauważył organ, nie uzależnia rozstrzygnięcia sprawy od samoistnej przesłanki karalności lub niekaralności osoby ubiegającej się o prawo posiadania broni lub je posiadającej, ale jako przesłankę cofnięcia pozwolenia wskazuje okoliczności istnienia uzasadnionej obawy, iż osoba posiadająca broń może ją użyć w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Zdaniem Sądu, przyjęcie wystąpienia tej przesłanki winno być poprzedzone i uzasadnione wykładnią pojęcia "obawy" na gruncie regulacji ustawowej oraz oceną stanu faktycznego sprawy, przy uwzględnieniu okoliczności, że w stosunku do osoby legitymującej się pozwoleniem na broń toczy się postępowanie karne, co do popełnienia przez nią przestępstwa. Poczynione w tym zakresie przez organ ustalenia nie dotyczą kwestii prawnych, a faktycznych postępowania administracyjnego i w związku z tym nie powinny być utożsamiane z zagadnieniem wstępnym w postępowaniu administracyjnym.

W ocenie Sądu, brak ostatecznego rozstrzygnięcia sądu karnego, co podniósł pełnomocnik skarżącego zarówno w zażaleniu, jak i w skierowanej do Sądu skardze nie uniemożliwia rozpoznania sprawy administracyjnej, gdyż nawet w przypadku wyroku uniewinniającego, nie można a"priori wykluczyć istnienia obawy, że skarżący użyje broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Fakt że okoliczność, która warunkowała rozstrzygnięcie w sprawie administracyjnej uległa zmianie po ostatecznym rozstrzygnięciu tej sprawy, może jedynie stanowić podstawę do wzruszenia rozstrzygnięcia administracyjnego w trybie nadzwyczajnym. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego organy Policji dokonały właściwej interpretacji pojęcia zagadnienia wstępnego i w konsekwencji słusznie uznały, iż przedstawione przez stronę okoliczności nie stanowią zagadnienia prejudycjalnego, lecz element stanu faktycznego sprawy.

Reasumując, w ocenie Sądu, organ administracji publicznej wydając zaskarżone postanowienie nie naruszył przepisu art. 97 § 1 pkt 4 kpa jak również nie doszło do innych naruszeń skutkujących ingerencją Sądu, którą można podjąć zgodnie z dyspozycją art. 134 p.p.s.a.

Z uwagi na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił, gdyż nie miała usprawiedliwionych podstaw.