Wyrok NSA, sygn. akt I GSK 1005/08
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2010-01-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne: Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 5 ust.1 lit h), art. 16 ust. 1 lit a), art 32 załącznika
journal: Dz.U. 1994 nr 129 poz 639
law: UMOWA między Rzecząpospolitą Polską a państwami Europejskiego Stowarzyszenia Wolnego Handlu (EFTA), sporządzona w Genewie dnia 10  grudnia 1992 r.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Myślińska Sędziowie Andrzej Kuba (spr.) NSA Marzenna Zielińska Protokolant Konrad Piasecki po rozpoznaniu w dniu 21 stycznia 2010 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej S. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. z dnia 8 lipca 2008 r. sygn. akt I SA/Bd 238/08 w sprawie ze skargi S. W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. z dnia [...] marca 2008 r. nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za prawidłowe 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od S. W. na rzecz Dyrektora Izby Celnej w T. kwotę 450 (czterysta pięćdziesiąt) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 8 lipca 2008 r., sygn. akt I SA/Bd 238/08, Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. oddalił skargę S. W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. z dnia [...] marca 2008 r., nr [...], w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za prawidłowe.

Przedstawiając w uzasadnieniu orzeczenia stan faktyczny sprawy Sąd I instancji podał, że w dniu [...] stycznia 2004 r. S. W. zgłosił do procedury dopuszczenia do obrotu w Urzędzie Celnym w T. towar w postaci odzieży używanej. Do zgłoszenia załączono świadectwo przewozowe EUR.1, Nr [...], z dnia [...] stycznia 2004 r. Importowany towar, zgodnie z deklaracją strony, objęto procedurą dopuszczenia do obrotu z zastosowaniem stawki cła w wysokości 18 %.

W dniu 26 kwietnia 2005 r. strona złożyła wniosek o uznanie ww. zgłoszenia celnego za nieprawidłowe w zakresie zastosowanej stawki celnej oraz kwoty wynikającej z długu celnego, jak również określenie prawidłowej kwoty zobowiązania podatkowego. Uzasadniając żądanie strona wskazała na załączone do powyższego zgłoszenia celnego świadectwo przewozowe EUR.1.

Na podstawie podjętych przez organ celny czynności kontrolnych ustalono, iż strona dokonuje importu odzieży używanej działając jako pośrednik, odsprzedając sprowadzony towar bez jakiejkolwiek zmiany jego stanu.

Pismem z dnia 19 grudnia 2006 r. szwajcarskie władze celne potwierdziły prawidłowość wystawionych świadectw EUR.1, z których wynika preferencyjne pochodzenie wyeksportowanego towaru.

W związku z tym, iż przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, że towar w postaci odzieży używanej zebranej w Szwajcarii nie spełnia warunków definicji produktów całkowicie uzyskanych w państwie EFTA z uwagi na jego dalszą sprzedaż, Naczelnik Urzędu Celnego w T. decyzją z dnia [...] marca 2007r. uznał ww. zgłoszenie celne za prawidłowe.

Decyzją z dnia [...] marca 2008 r. Dyrektor Izby Celnej w T. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję w uzasadnieniu podając, że istotą sporu w niniejszej sprawie jest zasadność udzielenia importowanemu towarowi preferencji celnych na podstawie świadectwa przewozowego EUR.1. Powyższy dowód pochodzenia został zweryfikowany przez szwajcarskie służby celne na wniosek polskiej administracji celnej, zawierający prośbę o wskazanie konkretnej reguły, określonej w Protokole B do Umowy pomiędzy EFTA a Polską, na podstawie której w/w towar nabył preferencyjne pochodzenie.

Organ stwierdził, że otrzymany wynik weryfikacji w/w świadectwa przewozowego EUR.1 potwierdził, że warunkiem udzielenia wobec towaru pochodzącego ze Szwajcarii preferencji celnych, było przeznaczenie go do odzysku surowców. Władze celne Szwajcarii poinformowały, że eksportowana używana odzież jest kwalifikowana jako używane artykuły zebrane w Szwajcarii, które nadają się jedynie do odzysku surowców. W tej sytuacji, zdaniem organu odwoławczego, powstała konieczność uzupełnienia wyniku przeprowadzonej kontroli dodatkowym postępowaniem wyjaśniającym, zmierzającym do wykazania jakie było rzeczywiste przeznaczenie towaru, które zgodnie z art.5 ust.1 lit. h) Protokołu B stanowi przesłankę, decydującą o możliwości zastosowania preferencji wobec odzieży używanej w kraju importu, czyli w kraju korzystającym z ulgi celnej.

Organ wyjaśnił, że postępowanie dowodowe potwierdziło, iż w omawianym przypadku zaistniały warunki uzasadniające odmowę preferencyjnego traktowania towaru. Importowana przez stronę odzież używana została przeznaczona do dalszej sprzedaży, a nie do odzysku surowców. Dyrektor Izby Celnej podkreślił, że z uwagi na to, iż zastosowanie reguły pochodzenia (całkowite uzyskanie) uzależnione było od spełnienia dodatkowego warunku, określonego w art. 5 ust.1 lit. h) Protokołu B, wynik weryfikacji przeprowadzonej przez szwajcarskie władze celne, nie mógł stanowić wyłącznego dowodu poświadczającego preferencje celne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalając skargę na powyższą decyzję wskazał, że problem w przedmiotowej sprawie sprowadza się do zasadności skorzystania przez skarżącego z obniżonej stawki celnej, na podstawie świadectwa przewozowego EUR.1.

Sąd I instancji wyjaśnił, że art.5 ust.1 pkt h) Protokołu B do Umowy EFTA -Polska stanowi, że za produkty całkowicie uzyskane w państwie EFTA uważa się używane artykuły tam zebrane, nadające się tylko do odzysku surowców. Z art.16 ust.1 pkt a) Protokołu B do powyższej umowy wynika, że aby uzyskać preferencję w postaci obniżonej stawki celnej niezbędne jest dołączenie do zgłoszenia celnego świadectwa przewozowego EUR.1.

W rozpatrywanej sprawie do zgłoszenia celnego zostało dołączone świadectwo EUR.1 dokumentujące pochodzenie towarów ze Szwajcarii. Dyrektor Izby Celnej w T. zwrócił się do szwajcarskich władz celnych o weryfikację tego świadectwa. Z nadesłanej odpowiedzi wynika, że towary pochodzą ze Szwajcarii i spełniają warunki zawarte w Protokole. Eksportowana używana odzież jest zakwalifikowana jako używane artykuły zebrane w Szwajcarii, które nadają się jedynie do odzysku surowca, zgodnie z art.5 lit. h) Protokołu.

W ocenie Sądu nie budzi wątpliwości, że importowana do Polski odzież została przeznaczona do dalszej sprzedaży, co przyznał sam skarżący. Wykorzystano ją więc do innych celów niż odzysk surowca. Tym samym odzież ta nie spełnia statusu "produktu całkowicie uzyskanego" w rozumieniu art. 5 ust. 1 lit. h) Protokołu B. W sytuacji, gdy sprowadzonej odzieży zostało nadane przez szwajcarskie władze celne przeznaczenie tylko do odzysku surowców, to odzież ta powinna być wykorzystana do tych właśnie celów również po dopuszczeniu jej do obrotu prawnego na polskim obszarze celnym. Skoro towar ten sprzedano dalej w stanie niezmienionym, to znaczy, że nadawał się on nie tylko do odzysku surowców, i taki był obiektywny stan tego towaru.

Szwajcarskie władze celne potwierdzające poprawność wystawienia dowodu pochodzenia nie wypowiadały się na temat zastosowania obniżonej stawki celnej w imporcie na terytorium RP. W tej kwestii decydujące znaczenie mają uregulowania prawa krajowego normujące preferencje celne.

Sąd wyjaśnił, że organ celny był uprawniony do przeprowadzenia dodatkowego postępowania zmierzającego do wykazania, czy spełnione zostały warunki określone w art. 5 ust. 1 lit. h) Protokołu B do Umowy i możliwe było zastosowanie obniżonej stawki celnej wobec sprowadzonego przez skarżącego towaru. Wbrew twierdzeniom strony organy celne nie kwestionowały przekazanej przez szwajcarskie władze celne odpowiedzi weryfikacyjnej.

S. W. złożył skargę kasacyjną od powyższego wyroku wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w B. oraz zasądzenie na rzecz skarżącego od Dyrektora Izby Celnej w T. kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie:

1) przepisów postępowania (mające istotny wpływ na wynik sprawy) przez ich niewłaściwe zastosowanie tj.:

a) art. 3 § 1, 133 § 1 oraz 145 § 1 pkt. 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 83 § 1 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. - Kodeks celny oraz art. 120 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa w zw. z art. 262 Kodeksu celnego a także art. 32 protokołu B1 porozumienia z EFTA, poprzez nieuprawnione przyjęcie, iż postępowanie w zakresie oceny "czy sprowadzony towar w rzeczywistości odpowiada towarowi, statusu którego dotyczy świadectwo pochodzenia" może wykraczać poza weryfikację jedynie tego czy importowany towar odpowiada gatunkowo i ilościowo towarowi zadeklarowanemu przez importera i w konsekwencji, prowadzić do zakwestionowania preferencyjnego pochodzenia towaru potwierdzonego świadectwem przewozowym EUR.1 i wynikiem jego weryfikacji przeprowadzonej przez władze celne kraju eksportu (na podstawie art. 32 protokołu B porozumienia z EFTA) - zakwestionowania potwierdzonej dowodowo okoliczności, iż towar nadaje się tylko do odzysku surowców,

b) art. 3 § 1,133 § 1 oraz art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 187 § 1, art. 191 oraz art. 180 Ordynacji podatkowej oraz w zw. z art. 262 Kodeksu celnego – poprzez nieuprawnione uznanie, że wyjaśnienia (twierdzenia) strony lub jej pełnomocnika "o odsprzedaży towarów" lub treść protokołu kontroli z dnia 5 sierpnia 2005 r. przeprowadzonej w F. H. "X." I. –E. S. W. stanowią, w rozumieniu art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej, dowód braku preferencyjnego pochodzenia towarów, a ponadto błędne ustalenia faktyczne skutkujące wadliwym przyjęciem, iż przedmiotowe towary "nie nadają się jedynie do odzysku surowców",

c) art. 3 § 1, 133 § 1 oraz art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 122 w zw. z art. 197 § 1 Ordynacji podatkowej oraz w zw. z art. 262 Kodeksu celnego - poprzez zaniechanie podjęcia działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy tj. przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego na okoliczność, czy towary importowane przez skarżącego "nadają się jedynie do odzysku surowców",

2) przepisów prawa materialnego, tj.:

a) art. 5 ust. 1 lit. h w zw. z art. 16 ust. 1 lit a oraz 32 Protokołu B Porozumienia z EFTA w zw. z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a) p.p.s.a. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na nieuprawnionym przyjęciu, że o zaklasyfikowaniu towaru jako "używanego artykułu nadającego się tylko do odzysku surowców" (czyli "towaru pochodzącego") decyduje jego faktyczne wykorzystanie (przeznaczenie w znaczeniu subiektywnym) w kraju importu a nie, jak wynika to z prawidłowej wykładni wyżej powołanych przepisów - obiektywny stan towaru - ustalony w dacie eksportu i potwierdzony świadectwem przewozowym EUR. 1 a także wynikiem jego weryfikacji przeprowadzonej przez władze celne kraju eksportu (na podstawie art. 32 protokołu B porozumienia z EFTA), a ponadto, błędne przyjęcie, że świadectwo przewozowe EUR. 1 stanowi dowód wyłącznie okoliczności zebrania towarów w państwie EFTA, a nie, jak wynika to z wyżej powołanych przepisów - również faktu, iż towary nadają się jedynie do odzysku surowców,

b) art. 5 ust. 1 lit. h w zw. z art. 16 ust. 1 lit a oraz 32 Protokołu B Porozumienia z EFTA w z zw. z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a) p.p.s.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na nieuprawnionym przyjęciu, że odsprzedaż, w stanie niezmienionym, artykułów zebranych w państwie EFTA - nadających się tylko do odzysku surowców oznacza, iż importowany towar nadawał się nie tylko do odzysku surowców w związku z czym, nie stanowi produktów całkowicie uzyskanych w państwie EFTA,

W uzasadnieniu podano, że w okolicznościach przedmiotowej sprawy, postępowaniem do którego prowadzenia upoważnione były organy celne było wyłącznie postępowanie:

- weryfikacyjne uregulowane w art. 32 protokołu B porozumienia z EFTA, które wykazało, iż towar importowany przez stronę posiada status używanych artykułów zebranych w Szwajcarii, które nadają się jedynie do odzysku surowca zgodnie z art. 5 lit. h) Protokołu B porozumienia z EFTA oraz

- postępowanie uregulowane w art. 83 Kodeksu celnego, które wobec przeprowadzenia postępowania, o którym mowa powyżej, może zmierzać jedynie do oceny czy importowany towar odpowiada gatunkowo i ilościowo towarowi faktycznie wprowadzonemu na obszar celny RP, nie może zaś prowadzić do oceny, czy dany towar posiada takie czy inne właściwości strukturalne - chemiczne.

Skarżący podniósł, że prowadzenie jakiegokolwiek postępowania, które zmierza do zakwestionowania wyniku weryfikacji dokonanej przez władze celne kraju eksportu towaru, niezależnie od tego czy zostanie ono nazwane jako ocena albo weryfikacja tego "czy sprawdzony towar w rzeczywistości odpowiada towarowi, statusu którego dotyczy świadectwo pochodzenia", jest w świetle art. 120 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 262 Kodeksu celnego oraz art. 83 Kodeksu celnego, niedopuszczalne. Skarżący podniósł, że w sytuacji gdy "dodatkowa ocena" zmierza do podważenia specyficznych właściwości towaru ("nadawania się jedynie do odzysku surowców"), to nie może ona zostać zakwalifikowana inaczej, jak tylko działanie wykraczające poza ramy określone w art. 120 Ordynacji podatkowej oraz art. 83 Kodeksu celnego. Ocena tego, czy towar importowany posiada określone cechy, jest zastrzeżona dla władz celnych kraju eksportu.

Skarżący podniósł, że w toku niniejszego postępowania organy polskiej administracji celnej nie przeprowadziły żadnego dowodu, który zakwestionowałby skutecznie (tzn. zgodnie z przepisami art. 32 Protokołu EFTA oraz Ordynacji podatkowej) fakt "nadawania się importowanych towarów tylko do odzysku surowców".

Skarżący wskazał, że w okolicznościach przedmiotowej sprawy o tym, czy towary importowane przez stronę stanowiły artykuły zebrane w państwie EFTA i nadawały się tylko do odzysku surowców, decydować powinna specjalistyczna ocena ich właściwości - dokonana przez biegłego rzeczoznawcę, a nie fakt odsprzedaży towaru osobom trzecim.

Strona podniosła, że w przypadku pojawienia się po stronie organów administracji celnej uzasadnionych wątpliwości co do "nadawania się towarów tylko do odzysku surowców" powinny one przeprowadzić dowód z opinii biegłego rzeczoznawcy w następstwie którego, ustalona zostałaby "istota" towarów oraz obiektywna możliwość ich zastosowania do celu określonego w art. 5 ust. 1 lit. h Protokołu B do Umowy EFTA.

Skarżący podnosi, że art. 5 ust. 1 lit. h Protokołu B do Umowy EFTA w stosunku do artykułów zebranych w krajach EFTA posługuje się wyrażeniem "nadające się", które w konsekwencji, wskazuje na obiektywne, a nie faktyczne zastosowanie odzieży importowanej.

Co więcej, stosownie do brzmienia art. 5 ust. 1 lit. h Protokołu B do Umowy EFTA za całkowicie uzyskane w państwie EFTA uważa się używane artykuły tam zebrane, nadające się tylko do odzysku surowców. Potwierdzeniem - jedynym dowodem zarówno okoliczności, iż importowane artykuły zostały zebrane w kraju EFTA jak i faktu, że przedmiotowe towary nadają się tylko do odzysku jest, w myśl art. 16 ust. 1 pkt a Protokołu B do Umowy EFTA, świadectwo przewozowe EUR. 1, a także, w przypadkach określonych w art. 32 wyżej powołanego protokołu, Wynik weryfikacji statusu pochodzenia sprawdzanych towarów dokonany przez organy celne kraju eksportu. Strona podnosi również, że z treści Protokołu B do Umowy EFTA nie wynikają żadne przesłanki, które podważałyby zasadność twierdzenia, że świadectwo przewozowe EUR.l oraz wynik jego weryfikacji dokonany przez organy celne państwa eksportu, jest dowodem "nadawania się tylko do odzysku". Ograniczenie mocy dowodowej wyżej wskazanych dokumentów i procedur jest nieuprawnione.

Organy administracji celnej, nie wykazały jakoby świadectwo przewozowe EUR. 1 stanowiło wyłącznie dowód pierwszej z okoliczności wymienionych w art. 5 ust. 1 lit. h Protokołu B do Umowy EFTA (zebrania towarów w EFTA) a nie obu przesłanek stosowania preferencyjnych stawek celnych (zebrania towarów w EFTA i nadawania się towarów do odzysku surowców). W ocenie strony, nie istnieją żadne przeszkody, aby odpowiedź organów celnych kraju eksportu towarów (wynik weryfikacyjny) oceniać jako wypowiedź w zakresie pełnego statusu prawnego sprawdzanych produktów w tym również "nadawania się towarów" do określonych celów - "tylko do odzysku surowców".

Skarżący wskazuje, iż o nienadawaniu się towaru tylko do odzysku nie może decydować wyłącznie odsprzedaż towaru albowiem sprzedaż nie stanowi o immanentnych cechach - właściwościach przedmiotu sprzedaży. Skarżący wskazał na fakt, że za nielogiczną należy uznać sytuację, w której władze celne kraju eksportu towaru oceniają go (obiektywnie) jako nadający się jedynie do odzysku surowców, a władze celne kraju importu, bez przeprowadzania jakichkolwiek dowodów, uznają go za nienadający się do odzysku surowców - dlatego, że przedmiotowy towar został sprzedany. Nawet gdyby przyjąć, że o zastosowaniu preferencyjnej stawki celnej w stosunku do określonego towaru powinno decydować jego faktyczne przeznaczenie, to organy administracji celnej powinny zweryfikować do jakich celów przedmiotowy towar został przeznaczony już po jego odsprzedaży przez skarżącego, to znaczy czy został przeznaczony do odzysku surowców przez osobę trzecią.

Skarżący podnosi, że rzeczy przeznaczone do odzysku surowców mogą stanowić przedmiot komercyjnego obrotu.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270) skargę kasacyjną można oprzeć na dwóch podstawach, tj.: 1) naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie 2) naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z treści art. 183 § 1 p.p.s.a. wynika, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, która w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi. Składające się na podstawy kasacyjne zarzuty wyznaczają zatem zakres badania sprawy przez sąd kasacyjny, dlatego istotne jest ich prawidłowe sformułowanie. Konieczne jest zatem sprecyzowanie w podstawach kasacyjnych do jakiego naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego doszło i na czym ono polegało (art. 176 p.p.s.a.).

W sytuacji gdy autor skargi kasacyjnej zarzuca sądowi zarówno naruszenie prawa materialnego, jak i naruszenie przepisów postępowania, w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlegają te drugie zarzuty - dopiero bowiem po przesądzeniu, że stan faktyczny sprawy przyjęty przez sąd w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy, albo że nie został skutecznie podważony, można przejść do skontrolowania procesu subsumcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przez sąd przepis prawa materialnego (por. wyrok NSA z dnia 27 października 2004r., sygn. akt FSK 1146/04, niepublik.).

Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania przez odmowę przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego na okoliczność, czy towary importowane przez skarżącego nadają się jedynie do odzysku surowców. W niniejszej sprawie nie zachodzi jednak potrzeba uzyskania opinii biegłego we wnioskowanym zakresie. Nie jest wymagana specjalistyczna wiedza do ustalenia, czy importowane przez skarżącego towary nadają się jedynie do odzysku surowców. Zauważyć bowiem należy, że strona dokonuje importu odzieży używanej ze Szwajcarii działając wyłącznie jako pośrednik, co oznacza, że celem jej działalności jest dalsza odsprzedaż sprowadzonego towaru bez jakiejkolwiek zmiany jego stanu.

W ramach zarzutów naruszenia przepisów postępowania skarżący zarzucił Sądowi także nieuprawnione przyjęcie, iż postępowanie w zakresie oceny "czy sprowadzony towar w rzeczywistości odpowiada towarowi, statusu którego dotyczy świadectwo pochodzenia" może wykraczać poza weryfikację tego czy importowany towar odpowiada gatunkowo i ilościowo towarowi zadeklarowanemu przez importera (zarzut 1a) oraz nieuprawnione uznanie, że wyjaśnienia strony lub jej pełnomocnika "o odsprzedaży towarów" lub treść protokołu kontroli stanowią dowód braku preferencyjnego pochodzenia towarów (zarzut 1b).

Z powyżej zacytowanych twierdzeń autora skargi kasacyjnej nie wynika w istocie to, że samo postępowanie zostało przeprowadzone w sposób wadliwy. Skarżący nie zarzuca, że uzyskane dowody są nieprawdziwe, że postępowanie dowodowe było przeprowadzone niewłaściwie, ani tego, że nie dano wiary jakiemuś dokumentowi przez niego przedstawionemu. Autor skargi kasacyjnej zwraca jedynie uwagę na to co może być dowodem umożliwiającym uznanie sprowadzonego towaru za produkt całkowicie uzyskany w państwie EFTA. Powyższe łączy się bardzo ściśle ze wskazanymi przez skarżącego zarzutami naruszenia prawa materialnego - art. 5 ust. 1 lit. h w zw. z art. 16 ust. 1 lit a oraz 32 Protokołu B Porozumienia z EFTA w z zw. z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a) p.p.s.a.

W tym miejscu należy wskazać, że ustalenie czy artykuły używane - aby zostać zakwalifikowane jako towary pochodzenia szwajcarskiego w rozumieniu porozumienia EFTA dla celów zastosowania stawki celnej obniżonej - były faktycznie przeznaczone do odzysku surowców w kraju importu jest okolicznością istotną dla sprawy; ustalenie to nie zależy jednak od stanowiska zajętego przez organ państwa eksportu i nie na tej podstawie podlega ustaleniu. Ten prawotwórczy fakt wskazuje wykładnia art. 5 ust. 1 lit. h).

Zgodnie z brzmieniem art. 5 ust. 1 lit. h) protokołu B porozumienia z EFTA "Następujące produkty będą uważane za całkowicie uzyskane w państwie EFTA lub w Polsce: (...) używane artykuły tam zebrane, nadające się tylko do odzysku surowców, łącznie z używanymi oponami nadającymi się tylko do bieżnikowania lub do wykorzystania jako odpady".

Wbrew wywodom autora skargi kasacyjnej Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dokonał takiej wykładni przytoczonego przepisu jak wskazano to w pkt. 2 a skargi kasacyjnej i nie przesądził, aby przepis ten pozwalał na zastosowanie obniżonej stawki celnej w zależności od faktycznego wykorzystania towaru, a nie od obiektywnego stanu tego towaru.

Zgodzić się należy ze stanowiskiem Sądu I instancji, że skoro towar sprzedano dalej w stanie niezmienionym (a jest to okoliczność faktyczna niekwestionowana) to znaczy, że nadawał się nie tylko do odzysku surowców, a tym samym taki był obiektywny stan towaru. Ustalenie takiego stanu faktycznego sprawy nie zostało skutecznie podważone. W konsekwencji stan rzeczywisty, ustalony w sprawie w sposób niepodważony, odpowiada hipotetycznemu stanowi faktycznemu, wyrażonemu w omawianej regulacji - co czyni rozważany zarzut skargi kasacyjnej niezasadnym.

Nie znajduje także usprawiedliwionych podstaw zarzut błędnej wykładni art. 32 powoływanego Protokołu B.

Uzasadnienie zaskarżonego wyroku wskazuje, że z art. 32 tego Protokołu Wojewódzki Sąd Administracyjny wywiódł jedynie, że przepis ten zawiera przesłanki weryfikacji dowodu dokumentującego preferencyjne pochodzenie towaru, i że wyniki weryfikacji umożliwić mają nie tylko ustalenie czy dokumenty są autentyczne, ale także, czy spełniają inne wymogi protokołu.

W rozpatrywanej sprawie postępowanie weryfikacyjne potwierdziło prawidłowość wystawienia świadectwa przewozowego EUR.1 co do autentyczności dokumentu i statusu pochodzenia produktów opisanych jako "odzież używana zebrana w Szwajcarii, co mieści się w odzysku surowców zgodnie z art. 5 ust.1 lit. h) Protokołu B".

Wbrew stanowisku zaprezentowanemu w skardze kasacyjnej Sąd I instancji nie prezentował poglądu, że pomimo pozytywnej weryfikacji władz celnych kraju eksportu polskie władze celne mogą samodzielnie dokonywać weryfikacji dowodów pochodzenia.

Odróżnić bowiem należy weryfikację dowodów pochodzenia - w trybie określonym w art. 32 Protokołu B - od oceny czy sprowadzony towar w rzeczywistości odpowiada towarowi, statusu którego dotyczy świadectwo pochodzenia.

Wbrew wywodom autora skargi kasacyjnej nie ma prawnych podstaw wykluczających możliwość prowadzenia przez polskie organy celne postępowania na okoliczność ustalenia czy towar w rzeczywistości spełniał warunki z art. 5 ust. 1 lit. h). Bezpodstawnie też strona wywodzi, że ustalenia faktyczne pozostają w sprzeczności z wynikiem weryfikacji.

Trzeba zwrócić uwagę, że uzyskanie statusu produktu "całkowicie uzyskanego" uzależnione jest od spełnienia kryteriów zawartych w art. 5 ust. 1 lit. h) Protokołu, czyli możliwości sklasyfikowania jako "używane artykuły tam zebrane, nadające się tylko do odzysku surowców, łącznie z używanymi oponami nadającymi się tylko do bieżnikowania lub do wykorzystania jako odpady". Przedłożenie zaś świadectwa EUR.1, nie jest warunkiem uzyskania statusu produktu "całkowicie uzyskanego", ale warunkiem "skorzystania z postanowień umowy", co wynika art. 16 ust. 1 a) Protokołu. Tak więc przede wszystkim sprowadzony przez skarżącego towar winien spełniać kryterium określone w art. 5 ust. 1 lit. h) Protokołu. W następnej zaś kolejności, w celu skorzystania z postanowień umowy, powinno zostać zbadane, istnienie świadectwa pochodzenia EUR.1. Przeprowadzona na podstawie art. 32 Protokołu pozytywna weryfikacja świadectwa pochodzenia świadczy jedynie o spełnieniu wymagań przewidzianych art. 16 ust. 1 a) Protokołu i w żadnej mierze nie może świadczyć także o spełnieniu wymagań z art. 5 ust. 1 lit. h) Protokołu.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, że organy celne po uzyskaniu wyniku weryfikacji świadectwa przywozowego EUR.1 prawidłowo stwierdziły konieczność uzupełnienia wyniku przeprowadzonej kontroli dodatkowym postępowaniem wyjaśniającym, zmierzającym do wykazania jakie było rzeczywiste przeznaczenie towaru.

Z tych wszystkich względów skarga kasacyjna podlegała oddaleniu na podstawie art. 184 powołanej na wstępie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.