Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 2428/00
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2004-03-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 634  Sprawy kombatantów, świadczenia z tytułu pracy przymusowej
Skarżony organ: Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych

SENTENCJA

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 17 marca 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia NSA Andrzej Irla Sędziowie NSA : Izabela Dobosz ( spr. ) Joanna Tuszyńska Protokolant : Edyta Domagałska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 marca 2004r. sprawy ze skargi K. F. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] 2000r. Nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję tegoż organu z dnia [...] 2000r. II. zasądza od Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na rzecz skarżącego K. F. kwotę 10 (dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych 12.06.2000r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z 24.01.1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego ( t.j. Dz. U. z 1997r., Nr 142, poz. 950 ze zm. ) w zw. z art. 104 i 107 kpa pozbawiono K.F. uprawnień kombatanckich przyznanych przez Z W ZBOWiD w K. decyzją z dnia [...] .1981 r. z tytułu utrwalania władzy ludowej od [...]01.1945r. do [...] 04.1945r. (łącznie 4 miesiące, zaświadczenie ZBOWiD nr [...] ). Organ stwierdził, że K.F. uzyskał uprawnienia kombatanckie z w/w tytułu na podstawie zaświadczenia z KWMO w K. z [...] 1981r. o udziale w walkach z bandami i reakcyjnym podziemiem podczas służby w organach MO. Oznacza to, że uzyskał uprawnienia z tytułu uczestnictwa w walkach o utrwalanie władzy ludowej, co obecnie skutkuje pozbawieniem uprawnień. Organ powołał się też na liczne orzeczenia Sądu Najwyższego.

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy K.F. podnosi, że podjął pracę w MO zaraz po wyzwoleniu i służył przez 4 miesiące. Jego praca służyła ochronie porządku i mienia. Zrezygnował z tej pracy, aby się uczyć. W latach 1942 - 1945 pomagał starszym pracownikom działającym w Ruchu Oporu w trakcie pracy w Hucie O. Przemycał broń. Starania o przyjęcie do ZBOWiD-u zaczął w 1981 r. i wtedy poradzono mu, aby powołał się na służbę w MO, a nie na działalność w konspiracji. Jego wniosek z 1993r. przeleżał się w aktach ZKRP i b. WP w K. , co spowodowało, że świadkowie sprawy nie żyją, z wyjątkiem świadka J. D.

Decyzją Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 17.08.2000r., Nr [...] wydaną na podstawie art. 138§1 pkt l i art. 127§3 oraz art. 129 kpa w zw. z art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z 24.01.1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego ( Dz. U. z 1997r., Nr 142 poz. 950 ze zm. ) utrzymano w mocy decyzję własną z 12.06.2000r. Fakt zatrudnienia lub służby w organach MO nie jest działalnością kombatancką w świetle ustawy z 24.01.1991 r. Także jakakolwiek działalność w ramach MO nie jest działalnością kombatancką. Należało zatem K.F. pozbawić uprawnień w oparciu o art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy o kombatantach ... Co do przynależności do AK powołano się na przepis art. 22 ust. 3 ustawy o kombatantach ... i to, że termin do składania nowych wniosków upłynął 31.12.1998r. Zwrócono też uwagę, że wstępując do ZBOWiD-u K.F. nie powoływał się na AK i nie podawał, że należał do jakiejkolwiek organizacji podziemnej. Jak wynika z akt sprawy do dnia rozpoczęcia postępowania weryfikacyjnego ( [...].2000r. ) nie ubiegał się o uprawnienie z tytułu przynależności do AK. Brak zatem podstaw do uchylenia decyzji.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego K.F. zwraca się o przywrócenie mu uprawnień kombatanckich jako łącznikowi AK. Dotychczas posiadał uprawnienia za służbę w MO od [...].01.1945r. do [...].04.1945r. Staranie o przyznanie uprawnień z tytułu służby w AK rozpoczął [...].1993r. Wysłał prośbę o to do ZKRP i b. WP wraz z opisem swojej działalności i uwierzytelnionymi podpisami 2 świadków. Prezes koła Nr [...] w O. Z.Z. zapewniał go, że wszystko zostanie załatwione należycie, tymczasem pismo było w jego biurku. Po śmierci Z. Z. nowy Prezes koła oddał mu dopiero dokumenty i przekonał się, że nie nadano im biegu. Świadek S.P. w tym czasie zmarł. Świadek J.D .- B. i żyje, załącza zatem jego oświadczenie.

W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych wnosi o jej oddalenie podtrzymując argumenty, o których mowa w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3§1 ustawy z 30.08.2002r. ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ) Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( p. o. p. p. s. a ) sądy administracyjne sprawuj ą kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1.01.2004r. i postępowanie nie zostało zakończone ( co ma miejsce w niniejszej sprawie ) podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie powyższej ustawy ( art. 97§1 ustawy z 30.08.2002r. przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.)

Sądowa kontrola wykazała naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Wbrew bowiem treści art. 7 kpa Kierownik Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych nie podjął wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy mając m. in. na względzie słuszny interes obywatela oraz wbrew treści art. 77 kpa nie zebrał w sposób wyczerpujący i nie rozpatrzył całego materiału dowodowego.

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy K.F. powołał się na swoją działalność w Ruchu Oparu w okresie okupacji. Ponieważ działalność ta mogła mieć wpływ na ewentualne zachowanie uprawnień kombatanckich w oparciu o art. 25 ust. 2 pkt 2 in fine ustawy z 24.01.1991r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (t. j. Dz. U. z 1997r., Nr 142, poz. 950 ze zm.) należało zbadać wszystkie jej okoliczności zgodnie z żądaniami skarżącego. Powoływanie się na art. 22 ust. 3 ustawy o kombatantach ...jest nieuprawnione z dwóch powodów. Po pierwsze uchwała 7 sędziów NSA z 3.12.2001r. sygn. akt OPS 11/01 stwierdziła, że termin nie dotyczy sytuacji, gdy weryfikowany kombatant, który zyskał uprawnienia kombatanckie, jako "uczestnik walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej" zgłasza w postępowaniu weryfikacyjnym, prowadzonym także po dniu 31.11.1998r., iż zachodzą okoliczności uzasadniające po jego stronie tytuł do uprawnień kombatanckich określony w ustawie".

Po drugie Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z 15.04.2003r. ( Dz. U. Nr 72, poz. 658 ) orzekł o niezgodności art. 22 ust. 3 ustawy o kombatantach ... z art. 2 i 32 Konstytucji RP.

W tym stanie rzeczy należało orzec jak w sentencji wyroku na podstawie art. 145§1 pkt 1 lit. "c" ustawy z 30.08.2002r. p.o.p.p.s.a ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270) w zw. z art. 97§1 ustawy z 30.08.2002r. - przepisy wprowadzające ustawę - p. o. u. s. a. oraz ustawę - p. o. p.p. s. a. ( Dz. U Nr 153, poz. 1271 ).

O kosztach orzeczono na podstawie art. 55 ust. 1 ustawy z 11.05.1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym ( Dz. U. Nr 74 poz. 368 ze zm. ) w zw. z art. 97§2 cyt. wyżej przepisów wprowadzających.