Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt III SA/Po 201/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2008-05-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1 par 1 i par. 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: art. 3, art 134 par.1, art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: par.9 ust.3, par.3 pkt 3 a
journal: Dz.U. 2005 nr 17 poz 142
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 stycznia 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej objętej planem rozwoju obszarów wiejskich
article: art. 29 ust.1 pkt 1 lit b
journal: Dz.U. 2006 nr 156 poz 1118
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: par.4, par. 6 ust.3 pkt.6, par.6 ust. 4 pkt.6
journal: Dz.U. 1997 nr 132 poz 877
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 7 października 1997 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle rolnicze i ich usytuowanie.
journal: Dz.U.UE.L 2004 nr 153 poz 30 art. 71 ust.1
law: Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 817/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenie Rady (WE) nr  1257/1999 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOGR).
journal: Dz.U.UE.L 2004 nr 141 poz 18 art. 68
law: Rozporządzenie Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji  oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla  systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników

SENTENCJA

Dnia 13 maja 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Lorych-Olszanowska (spr.) Sędzia WSA Barbara Koś WSA Maria Kwiecińska Protokolant st. sekr. sąd. Kamila Perkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 maja 2008 roku sprawy ze skargi Z.G. na decyzję Dyrektora W. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wygaśnięcia decyzji dotyczącej przyznania pomocy finansowej. oddala skargę /-/ M. Kwiecińska /-/ M. Lorych-Olszanowska /-/ B. Koś WSA/wyr.1 – sentencja wyroku


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...], nr [...] Dyrektor W. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa P. utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. z dnia [...], nr [...] stwierdzającą wygaśniecie decyzji nr [...] o przyznaniu pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej.

W motywach decyzji wyjaśnił, że uwzględniając wniosek Z. G. z dnia [...] Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. w dniu [...] wydał decyzję nr [...] przyznającą Z.G. pomoc finansową na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej w łącznej wysokości [...] zł. Z treści tej decyzji wynikało, że przyznana pomoc zostanie wypłacona w dwóch równych ratach z zastrzeżeniem dopełnienia obowiązków wynikających z treści § 9 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 stycznia 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 17, poz. 142 ze zm.) z przeznaczeniem na dostosowanie gospodarstwa rolnego do wymagań w zakresie przechowywania nawozów naturalnych.

W dniu [...] Z. G. przedłożył organowi I instancji "Oświadczenie o zrealizowaniu przedsięwzięcia i osiągnięciu przez gospodarstwo żywotności ekonomicznej na poziomie co najmniej 4 EJW".

Kontrola przeprowadzona [...] zgodnie z postanowieniami art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz.U. Nr 229, poz. 2273 ze zm.) pozwoliła na stwierdzenie, że na działce ewidencyjnej numer [...], położonej w województwie w., powiecie k., gminie Ż., obrębie B. S.:

- wykonano płytę gnojową o powierzchni [...] m2

- wykonano kryty zbiornik na gnojówkę o pojemności [...][ m3.

Stwierdzono jednak uchybienia szczegółowe polegające na nieprawidłowej lokalizacji silosów na kiszonkę, które usytuowane były bez zachowania minimalnych odległości od płyty gnojowej i od zbiornika zamkniętego na gnojówkę. Beneficjent uczestniczący w czynnościach kontrolnych zobowiązał się do zlikwidowania silosów na kiszonkę i przeniesienia ich w inne miejsce z zachowaniem wymaganej odległości ale po skarmieniu kiszonki.

Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. dnia [...] z urzędu wszczął postępowanie w sprawie uchylenia decyzji Nr [...] przyznaniu Z. G. pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej objętej planem rozwoju obszarów wiejskich z powodu stwierdzenia błędów wymagających wyjaśnień producenta.

W toku tego postępowania Z.G. złożył oświadczenie, że zobowiązuje się do usunięcia kiszonki i zlikwidowania silosów do [...].

Decyzją z dnia [...], Nr [...], wydaną na podstawie art. 162 § 1 pkt 2 k.p.a. w związku z § 9 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z 18 stycznia 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 17, poz. 142 ze zm.), Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. stwierdził wygaśnięcie opisanej wyżej decyzji Nr [...] z dnia [...] o przyznaniu pomocy finansowej z uwagi na to, że decyzja ta została wydana z zastrzeżeniem dopełnienia przez stronę określonego warunku, a strona tego warunku nie dopełniła.

Powołując się na postanowienia § 9 i § 10 cytowanego rozporządzenia z dnia 18 stycznia 2005 r. organ I instancji stwierdził, że obowiązkiem producenta było zrealizowanie w terminie przedsięwzięcia określonego w planie dostosowania oraz nie później niż w dniu, w którym upłynął termin zakończenia realizacji tego przedsięwzięcia, osiągnięcie wielkości ekonomicznej gospodarstwa rolnego wynoszącej co najmniej 4 EJW, jak również złożenie oświadczenia o zakończeniu realizacji przedsięwzięcia. Organ ten stwierdził też, że na dzień złożenia oświadczenia o zakończeniu realizacji przedsięwzięcia, producent prowadzący inwestycję powinien ją wykonać przy zachowaniu wszelkich opisanych w "planie dostosowania" wymogów, w tym tych, które dotyczą przechowywania nawozów naturalnych określonych w przepisach o nawozach i nawożeniu. Niedopełnienie powyższych wymogów na dzień złożenia "oświadczenia" jest równoznaczne z niedotrzymaniem przez producenta zobowiązania opisanego w § 3 pkt 3 rozporządzenia i jest podstawą do wszczęcia procedury wskazanej w § 11 cyt. rozporządzenia, czyli procedury zwrotu pierwszej raty płatności.

W odwołaniu od powyższej decyzji Z.G. nie zakwestionował ustaleń wskazujących na wadliwą lokalizację silosów na kiszonki wobec zrealizowanych inwestycji w postaci płyty obornikowej i zbiornika na gnojówkę. Wyjaśnił, że przystępując do ich budowy miał świadomość konieczności zburzenia i wybudowania w innym miejscu silosów na kiszonki, tak by zachować odległości zgodne z przepisami prawa budowlanego. Wobec tego, że w silosach pozostawała jeszcze pasza z roku poprzedniego nie chciał jej zniszczyć. Przyznał, że podczas kontroli przeprowadzonej przez organ I instancji w silosach była jeszcze pasza, ale zobowiązał się do rozebrania silosów do dnia [...] i tego zobowiązania dopełnił. Zgłosił też organowi I instancji ten fakt z prośbą o przeprowadzenie ponownej kontroli. Kontroli tej jednak nie przeprowadzono. Podkreślił ponadto, że do czasu rozebrania silosów nie korzystał z płyty obornikowej i ze zbiornika na gnojówkę.

Utrzymując w mocy decyzję organu I instancji Dyrektor W. Oddziału Regionalnego ARiMR w P. przedstawił następującą argumentację.

Dostosowanie do standardów Unii Europejskiej jest działaniem 6 programu Planu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2004-2006 (PROW) zatwierdzonego Decyzją Komisji Wspólnot Europejskich 06/IX/2004 zatwierdzającą dokument programujący rozwój obszarów wiejskich w Polsce dla okresu 2004-06 (C(2004)3373 final). Dokument operacyjny PROW określający cele, priorytety i zasady wspierania zrównoważonego rozwoju obszarów wiejskich został ogłoszony w Obwieszczeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 15 listopada 2004 r. w sprawie planu rozwoju obszarów wiejskich (M.P. 2004 Nr 56, poz. 958). Jednym z priorytetów programu jest ochrona środowiska i zachowanie walorów przyrodniczych obszarów wiejskich. Standardy w zakresie ochrony środowiska w gospodarstwach rolnych dotyczą także wyposażenia gospodarstwa w urządzenia do składowania nawozów naturalnych.

Istotą przyznania płatności w ramach opisanego programu jest wspieranie realizacji inwestycji wyposażenia gospodarstwa w urządzenie do przechowywania nawozów naturalnych, tak by dostosować je do standardów UE obowiązujących dla gospodarstw, w których prowadzona jest produkcja zwierzęca. Wnioskodawca ubiegający się o powyższą płatność m.in. zobowiązuje się do realizacji przedsięwzięcia wymienionego w § 3 pkt 3 lit. a) cyt. rozporządzenia Rady Ministrów z 18 stycznia 2005 r.. Przedsięwzięcie to określone jest w planie dostosowania gospodarstwa do standardów UE, który na podstawie § 7 ust. 3 pkt 1 tego rozporządzenia dołączany jest do wniosku o przyznanie płatności. Z.G. zobowiązał się do wyposażenia gospodarstwa rolnego w płytę gnojową o powierzchni [...] m2 oraz kryty zbiornik na gnojówkę o pojemności [...] m3 i do realizacji inwestycji zgodnie z planem dostosowania.

Organ odwoławczy zaznaczył, że dnia [...] Z.G. złożył dokument zawierający oświadczenie o zrealizowaniu przedsięwzięcia określonego w planie dostosowania oraz o osiągnięciu poziomu co najmniej 4 EJW wielkości ekonomicznej gospodarstwa. Wprawdzie podczas kontroli przeprowadzonej w dniu [...] stwierdzono zrealizowanie płyty gnojowej i krytego zbiornika w sposób zgodny z przedstawionym "planem dostosowania", jednak ujawniono nieprawidłową lokalizację silosów na kiszonkę, z powodu niezachowania minimalnych odległości silosów od płyty gnojowej i od zamkniętego zbiornika na gnojówkę. Zgodnie bowiem z § 6 ust. 3 pkt 6 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 7 października 1997 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle rolnicze i ich usytuowanie (Dz. U. 1997 Nr132, poz. 877) odległości zamkniętych zbiorników na płynne odchody zwierzęce, mierzone od pokryw i wylotów wentylacyjnych powinny wynosić od silosów na kiszonki co najmniej 5 m zaś płyt gnojowych co najmniej 10 m .

W świetle powyższych ustaleń organy obu instancji stwierdziły, że opisane przedsięwzięcie nie zostało zrealizowane zgodnie z "Planem dostosowania gospodarstwa rolnego do standardów Unii Europejskiej" ponieważ na dzień złożenia oświadczenia o zakończeniu realizacji przedsięwzięcia prowadzący inwestycję powinien wykonać ją z zachowaniem wszelkich opisanych w tym planie wymogów, w tym wymogów dotyczących przechowywania nawozów naturalnych określonych w przepisach o nawozach i nawożeniu. Niedochowanie tych wymogów na dzień złożenia oświadczenia, o którym mowa w § 9 ust. 3 pkt 1 b cyt. rozporządzenia z dnia 18 stycznia 2005 r., jest równoznaczne z niedotrzymaniem zobowiązania, o którym mowa w § 3 pkt 3 tego rozporządzenia.

Organ II instancji wyjaśnił ponadto, że w stosunku do Z.G. nie można zastosować wyłączeń, przewidzianych w art. 71 ust. 11 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 817/2004, stanowiącego odesłanie do art. 68 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz. U. L 141 ze zm.) bowiem przedłożony dokument – oświadczenie o zrealizowaniu przedsięwzięcia nie był prawidłowy pod względem faktycznym zaś zainteresowany nie wykazał, że nie jest winny nieprawidłowości. Producent ten nie poinformował też ARiMR na piśmie do dnia powiadomienia go o terminie kontroli, że dokument ten jest nieprawidłowy.

Jednocześnie organ zwrócił uwagę, że co prawda Z.G. wywiązał się z realizacji przedsięwzięcia w terminie do[...], a więc nie można twierdzić, że nie zrealizował on w całości przedsięwzięcia w ustawowym terminie, jak również nie można twierdzić, że nie złożył w ogóle dokumentu w postaci oświadczenia o zrealizowaniu przedsięwzięcia. Nie zmienia to jednak faktu, że składając w dniu [...] powyższe oświadczenie poświadczył nieprawdę. Złożenie oświadczenia o zrealizowaniu przedsięwzięcia i o osiągnięciu wymaganej wielkości ekonomicznej powinno nastąpić po zrealizowaniu w całości przedsięwzięć określonych w planie dostosowania. Jeżeli podczas kontroli zostanie stwierdzone, że przedsięwzięcie określone w planie dostosowania nie zostało zgodnie z nim zrealizowane, natomiast producent złożył oświadczenie o zakończeniu realizacji przedsięwzięcia, należy zdaniem organu odwoławczego uznać, że producent nie zrealizował w terminie przedsięwzięcia określonego w planie dostosowania.

Bez znaczenia dla powyższego stanowiska jest prośba producenta o przeprowadzenie ponownej kontroli w gospodarstwie. Kontrola przeprowadzona w dniu [...] miała na celu weryfikację zgodności przedsięwzięcia zadeklarowanego we wniosku o udzielenie płatności z jego realizacją, po tym jak Z. G. złożył oświadczenie o zrealizowaniu tego przedsięwzięcia. W momencie złożenia oświadczenia, jak stwierdzono podczas kontroli, przedsięwzięcie nie zostało zrealizowane zgodnie z planem dostosowania gospodarstwa do standardów Unii Europejskiej skoro nie zachowano minimalnych odległości silosów na kiszonkę od płyty gnojowej i od zbiornika zamkniętego, z którym to stwierdzeniem zainteresowany zgodził się podpisując protokół pokontrolny. W świetle powyższych ustaleń, w ocenie organu odwoławczego, ponowna kontrola nie wniosłaby żadnych zmian w ustalaniu stanu faktycznego na dzień złożenia oświadczenia o zrealizowaniu przedsięwzięcia.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Z. G. wniósł o uchylenie powyższej decyzji, jako wydanej z naruszeniem art. 162 § 1 pkt 2 K.p.a.. W uzasadnieniu skargi przytoczył ustalenia poczynione przez organy administracji obu instancji. Stwierdził też, że składając dnia [...] oświadczenie o zrealizowaniu przedsięwzięcia dopełnił warunków wynikających z rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 stycznia 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej. Bezsporne jest bowiem, że zrealizował w terminie przedsięwzięcie i złożył stosowne oświadczenie o zakończeniu tej realizacji i osiągnięciu wymaganej wielkości ekonomicznej. W ocenie skarżącego wypełnił on wymogi § 9 cyt. rozporządzenia. Stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji, iż przedsięwzięcie nie zostało zrealizowane zgodnie z planem dostosowania bowiem nie zostały zachowane odległości płyty gnojowej i zbiornika zamkniętego na gnojówkę od silosów na kiszonkę, skarżący nazwał interpretacją rozszerzającą, stanowiącą nadużycie prawa. Podkreślił, że ze względów celowości, racjonalności i gospodarności nie rozebrał silosów od razu, lecz dopiero po wykorzystaniu składowanej tam kiszonki. Nie miał też zamiaru użytkować tych silosów dalej. Wskazał racjonalny termin, w którym silosy zamierza rozebrać i terminu tego dochował.

W ocenie skarżącego przedsięwzięcie zostało zrealizowane, a środki uzyskane w wyniku uzyskania dotacji zostały wykorzystane zgodnie z celem na jaki były przeznaczone. Wymagania organów administracji skarżący ocenił jako zbyt formalistyczne i drobiazgowe.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor W. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. wniósł o jej oddalenie i powtórzył argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 p.p.s.a. uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sądy administracyjne rozstrzygają wprawdzie w granicach danej sprawy nie będąc związanymi zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.), lecz zakres ten nie obejmuje oceny rozpatrywanej sprawy pod kątem, celowości, racjonalności i gospodarności podejmowanych rozstrzygnięć, bądź ich braku.

W przedmiotowej sprawie spór dotyczy wypełniania przez Z.G. wszystkich warunków przedsięwzięcia, na które Kierownik Powiatowego Biura Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. decyzją z dnia [...], nr [...] przyznał pomoc finansową w wysokości [...]. Wskazana decyzja zgodnie z załączonym do niej planem dostosowania gospodarstwa rolnego do standardów Unii Europejskiej, zobowiązała skarżącego do wybudowania płyty gnojowej o powierzchni [...] m² oraz rozbudowy krytego zbiornika na gnojówkę o pojemności [...] m³ na działce ewidencyjnej numer [...] położonej w województwie w., powiat k., gmina Ż., obręb B.S..

Pierwsza rata przyznanej płatności na dostosowanie gospodarstwa do wymagań w zakresie przechowywania nawozów naturalnych w kwocie [...] zł została wypłacona w ciągu 60 dni od dnia wydania decyzji. Natomiast druga rata w pozostałej wysokości miała zostać wypłacona w terminie 60 dni od dnia złożenia oświadczenia o zrealizowaniu przedsięwzięcia i osiągnięciu przez gospodarstwo żywotności ekonomicznej na poziomie co najmniej 4 EJW.

Dnia [...] skarżący złożył stosowne oświadczenie, lecz kontrola przeprowadzona w dniu [...] na miejscu realizacji przedsięwzięcia wykazała, że wprawdzie wykonano płytę gnojową o powierzchni [...]m² oraz zbiornik na gnojówkę o pojemności [...] m³, lecz wystąpiły uchybienia szczegółowe związane z nieprawidłową lokalizacją silosów na kiszonkę (nie zostały zachowane minimalne odległości silosów na kiszonkę zarówno od płyty gnojowej jak i zbiornika zamkniętego na gnojówkę). W tym zakresie powstała wątpliwość czy przedmiotowe przedsięwzięcie określone w planie dostosowania gospodarstwa rolnego do standardów Unii Europejskiej, załączonym do decyzji przyznającej pomoc finansową można uznać za zrealizowane, w świetle obowiązujących przepisów i w związku z tym dokonać wypłaty drugiej raty płatności w ramach przyznanej pomocy finansowej.

Zgodnie z § 9 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 stycznia 2005 roku w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. nr 17, poz. 142,ze zm.) druga rata płatności jest wypłacana jeżeli producent rolny: a) zrealizował w terminie przedsięwzięcie określone w planie dostosowania oraz nie później niż w dniu, w którym upłynął termin zakończenia realizacji tego przedsięwzięcia, osiągnął wielkość ekonomiczną gospodarstwa rolnego wynoszącą co najmniej 4 EJW (ESU), w rozumieniu decyzji Komisji (EWG) nr 85/377 z dnia 7 czerwca 1985 r. ustanawiającej wspólnotową typologię gospodarstw rolnych (Dz. Urz. WE L 220 z 17.08.1985, ze zm.), b) złożył kierownikowi biura powiatowego Agencji, nie później niż w terminie 14 dni od dnia, w którym upłynął termin zakończenia realizacji przedsięwzięcia określonego w planie dostosowania, oświadczenie o zakończeniu realizacji tego przedsięwzięcia.

Zgodnie z § 3 pkt 3 a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 stycznia 2005 rok w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 17, poz. 142 ze zmianami) płatność udzielana jest producentowi rolnemu, który m. in. zobowiąże się do realizacji przedsięwzięcia określonego w planie dostosowania gospodarstwa rolnego do standardów Unii Europejskiej, w terminie określonym w tym planie, w celu dostosowania gospodarstwa rolnego do wymagań w zakresie przechowywania nawozów naturalnych, określonych w przepisach o nawozach i nawożeniu oraz w sprawie szczegółowych wymagań, jakim powinny odpowiadać programy działań mające na celu ograniczenie odpływu azotu ze źródeł rolniczych.

Wśród przepisów do których odsyła wskazane wyżej rozporządzenie wskazać należy § 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 23 grudnia 2002 roku w sprawie szczegółowych wymagań, jakim powinny odpowiadać programy działań mających na celu ograniczenie odpływu azotu ze źródeł rolniczych (Dz. U. z 2003 roku Nr 4, poz. 44), zgodnie z którym dla obszarów szczególnie narażonych, z których odpływ azotu ze źródeł rolniczych należy ograniczyć, opracowywane są programy działań obejmujące środki zaradcze do obowiązkowego stosowania, określone w załączniku nr 1 do rozporządzenia. Wskazane tam środki zaradcze uwzględnia się w programach działań mających na celu ograniczenie odpływu azotu ze źródeł rolniczych. Stwierdzono tam, że "wszystkie produkowane w gospodarstwie płynne i stałe odchody zwierzęce i odpady powinny być przechowywane w specjalnych, szczelnych zbiornikach lub na płytach usytuowanych w odpowiedniej odległości od zabudowań i granic zagrody wiejskiej, zgodnie z wymaganiami prawa budowlanego, a przede wszystkim od studni stanowiącej źródło zaopatrzenia w wodę dla ludzi i zwierząt" (pkt 5 ppkt 1 załącznika), a ponadto zaznaczono, że "wszystkie produkowane w gospodarstwie pasze soczyste powinny być przechowywane w specjalnych zbiornikach (silosach) lub na płytach usytuowanych w odpowiedniej odległości od zabudowań i granic zagrody wiejskiej. Odległość ta wynika z wymagań prawa budowlanego i podana jest w pozwoleniu na budowę odpowiednich urządzeń" (pkt 5 ppkt 8 załącznika).

Tym samym, w wypadku zbiorników na gnojówkę i silosów na kiszonkę ich usytuowanie względem zabudowań (budynków i budowli) powinno być zgodne z wymogami prawa budowlanego i jest to jeden z warunków wynikających ze zobowiązania podjętego przez producenta rolnego w ramach planu dostosowania gospodarstwa rolnego do standardów UE.

Zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 1 lit. b - c ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz. U. 2006 roku Nr 156, poz. 1118 ze zm.), pozwolenia na budowę nie wymaga budowa obiektów gospodarczych związanych z produkcją rolną i uzupełniających zabudowę zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej: płyt do składowania obornika, szczelnych zbiorników na gnojówkę lub gnojowicę o pojemności do 25 m3. Oznacza to, że w przedmiotowej sprawie wymagane było jedynie zgłoszenie budowy właściwemu inspektorowi nadzoru budowlanego i wymóg ten został spełniony.

Istotne znaczenie w rozpatrywanej sprawie mają warunki określone w wydanym na podstawie art. 7 ust. 2 pkt 2 Prawa budowlanego, rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 7 października 1997 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle rolnicze i ich usytuowanie (Dz. U. 1997 Nr 132 poz. 877) wskazującym, że "usytuowanie budowli rolniczych i projekt zagospodarowania działki lub terenu powinno być zgodne z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu" (w § 4), a ponadto określającym, że "odległości zamkniętych zbiorników na płynne odchody zwierzęce, mierzone od pokryw i wylotów wentylacyjnych powinny wynosić co najmniej od silosów na kiszonki - 5 m" ( § 6 ust. 3 pkt 6), a "odległość płyt gnojowych powinna wynosić co najmniej od silosów na kiszonki -10 m" (§ 6 ust. 4 pkt. 6).

Kontrola przeprowadzona w dniu [...] w gospodarstwie rolnym Z.G. wykazała, że nie zachowano wskazanych minimalnych odległości silosów na kiszonkę zarówno od płyty gnojowej jak i zbiornika zamkniętego na gnojówkę. Takich ustaleń nie zakwestionował beneficjent, skoro zobowiązał się po skarmieniu kiszonki do zlikwidowania silosów na kiszonkę i przeniesieniu ich w inne miejsce zachowując wymaganą odległość, a następnie dnia [...], w odpowiedzi na zawiadomienie o wszczęciu postępowania w sprawie uchylenia decyzji przyznającej pomoc finansową, złożył oświadczenie w którym zobowiązał się usunąć kiszonkę oraz rozebrać silosy do dnia [...].

Zgodnie z przytoczonymi powyżej przepisami oraz biorąc pod uwagę wynik przeprowadzonej kontroli w gospodarstwie rolnym Z.G. należy podzielić stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji, że przedsięwzięcie nie zostało przez niego zrealizowane, zgodnie z planem dostosowania gospodarstwa rolnego do standardów Unii Europejskiej, ponieważ na dzień złożenia oświadczenia o zakończenia realizacji przedsięwzięcia opisanego w planie dostosowania Z. G. nie zachował wszystkich opisanych w planie wymogów, a w szczególności tych, które dotyczyły przechowywania nawozów naturalnych. Niedopełnienie tych wymogów na dzień złożenia oświadczenia, o którym mowa w § 9 ust. 3 pkt 1) ppkt. b Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 stycznia 2005r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej objętej planem rozwoju obszarów wiejskich ( Dz. U. 2005 Nr 17 poz. 142 ze zm.) stanowiło zatem uzasadnioną podstawę stwierdzenia, że przedmiotowe zobowiązanie nie zostało wykonane zgodnie z planem dostosowania gospodarstwa rolnego do standardów Unii Europejskiej, o którym mowa w § 3 pkt 3 tegoż rozporządzenia, a co za tym idzie nie ma możliwości wypłaty drugiej raty płatności w ramach przyznanej pomocy finansowej.

Odnosząc się do argumentów skarżącego zawartych w skardze, iż nie rozebrał silosów od razu, ale dopiero po wykorzystaniu składowanej tam kiszonki i to kierując się względami gospodarności, celowości i racjonalności takiego postępowania, należy stwierdzić, że kontrola sądu administracyjnego polega na badaniu zgodności decyzji z prawem, zaś sąd ten nie jest powołany do badania celowości tych rozstrzygnięć.

Z uzasadnienia zaskarżonych decyzji wynika ponadto, że organ odwoławczy dostrzegł, iż Z. G. w odwołaniu z dnia [...] poinformował organ administracji o rozebraniu silosów w terminie do [...]. Nie miało to jednak wpływu na ocenę zaskarżonej decyzji, skoro oświadczenie o zrealizowaniu przedsięwzięcia i osiągnięciu przez gospodarstwo żywotności ekonomicznej na poziomie co najmniej 4 EJW złożone zostało przed dniem [...] i nie było zgodne ze stanem faktycznym, bowiem skarżący nie zrealizował wszystkich wymogów do których został zobowiązany zgodnie z § 3 pkt 3 lit a tiret pierwsze ww. rozporządzenia.

Nie znajdują również uzasadnienia argumenty skarżącego, iż przedsięwzięcie zostało wykonane, koszty poniesione, a cel udzielenia dotacji osiągnięty, tylko ARiMR utrudnia rozliczenie inwestycji poprzez stosowanie biurokratycznych kłód w postaci enigmatycznych warunków jako klauzul dodatkowych powstałych na podstawie prawno – materialnych przepisów szczegółowych. W przedmiotowej sprawie skarżący zobowiązał się bowiem do dostosowania swojego gospodarstwa do standardów unijnych. Dostosowanie gospodarstwa rolnego do standardów Unii Europejskiej w rozumieniu § 3 pkt 3 a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 stycznia 2005 rok w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 17, poz. 142 ze zmianami) nie polega jedynie na wybudowaniu planowanych obiektów, ale na spełnieniu przez gospodarstwo rolne standardów odpowiadających działaniu 6 programu Planu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2004 – 2006 (PROW), w tym zakresie również standardów w zakresie ochrony środowiska, co oznacza, że sama realizacja planowanych obiektów nie jest działaniem wystarczającym dla spełnienia warunków dostosowania gospodarstwa do standardów unijnych, które wymaga wypełnienia planu dostosowania w pełnym zakresie, a więc również z uwzględnieniem innych działających w tym gospodarstwie obiektów i ich wzajemnych oddziaływań. Pozostawienie funkcjonujących silosów bez zachowania minimalnych odległości i przesunięcie terminu ich likwidacji poza termin realizacji przedsięwzięć nie spełniło warunków dostosowania, co trafnie podniesiono w zaskarżonej decyzji.

Organ odwoławczy brał też pod uwagę możliwość wyłączenia niekorzystnych skutków niedochowania warunków realizacji przedsięwzięcia objętego planem rozwoju w ramach obowiązujących przepisów. Ponieważ jednak Z.G. nie dostarczył prawidłowego pod względem faktycznym oświadczenia o zrealizowaniu przedsięwzięcia i osiągnięciu przez gospodarstwo żywotności ekonomicznej na poziomie co najmniej 4 EJW oraz nie wykazał, że nie jest winny omawianych nieprawidłowości, a ponadto do dnia powiadomienia o zamiarze przeprowadzenia kontroli w gospodarstwie rolnym nie informował Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na piśmie, że dokument oświadczenia jest nieprawidłowy, organ administracji zasadnie uznał, że nie znajduje w tym przypadku zastosowania art. 71 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 817/2004, który od 2005 roku stanowi odesłanie do art. 68 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz. U. L 141 z 30.4.2004, ze zmianami) na podstawie, którego możliwe jest wyłączenie negatywnych konsekwencji związanych z niedochowaniem w terminie warunków realizowanego przedsięwzięcia.

Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności należało uznać zarzuty skargi za bezzasadne i orzec o jej oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

/-/B. Koś /-/M. Lorych – Olszanowska /-/M. Kwiecińska