Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 403/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2020-10-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 §1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 28  ust. 3
journal: Dz.U. 2019 poz 300
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Staniszewska Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Dziedzic (spr.) Asesor WSA Jarosław Piątek Protokolant sekr. sąd. Magdalena Komar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 października 2020 r. sprawy ze skargi E.J. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...]r., nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek uchyla zaskarżoną decyzję.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] czerwca 2020 r., nr [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział na podstawie art. 83 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 28 ust. 2 i, ust. 3a oraz art. 32 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2020 r. poz. 266, dalej u.s.u.s.) oraz § 3 ust. 1 pkt rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz. U. z 2003 r. Nr 141, poz. 1365, dalej rozporządzeniem z 31 lipca 2003r.), odmówił E.J. umorzenia należności z tytułu składek osoby ubezpieczonej będącej równocześnie płatnikiem tych składek w łącznej kwocie 5607,11 zł.

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że 26 marca 2020 r. E.J. złożyła wniosek o umorzenie należności z tytułu składek, informując, że o zaległościach dowiedziała, gdy otrzymała pismo z Urzędu Skarbowego informujące o prowadzonym wobec niej postępowaniu egzekucyjnym. Wnioskodawczyni podała, że od [...] kwietnia 2018 r. przebywa w Areszcie Śledczym Zakładu Karnego, jest skazana nieprawomocnym wyrokiem na karę 25 lat pozbawienia wolności. Strona wskazała, że nie posiada żadnych dochodów, oszczędności ani majątku, nie otrzymuje żadnej pomocy finansowej i nie ma możliwości podjęcia odpłatnej pracy w Zakładzie Karnym. Ciążą na niej zobowiązania alimentacyjne w wysokości 300 zł miesięcznie. Ponadto podkreśliła, że zobowiązania powstały na skutek zaniedbań biura rachunkowego.

Na podstawie analizy dokumentacji zgromadzonej w aktach sprawy ZUS ustalił, iż E.J. wyrejestrowała działalność gospodarczą W okresie prowadzenia działalności strona nie wywiązała się z obowiązku opłacenia składek. Aktualnie przebywa w Areszcie Śledczym Zakładu Karnego, gdzie przebywa jako osoba tymczasowo aresztowana do [...] czerwca 2020 r., natomiast przewidywany koniec kary, po uprawomocnieniu się wyroku przypada na [...] kwietnia 2043 r. Strona nie osiąga dochodów, ani nie ponosi kosztów związanych z utrzymaniem. Zgodnie ze złożonym oświadczeniem strona posiada zobowiązania alimentacyjne, które nie są spłacane i rosną (obecnie wynoszą około 10 tys. zł). Według informacji z Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców E.J. jest właścicielką ruchomości, która nie wykazuje wartości wystarczającej do dokonania zastawu. Ponadto figuruje jako właścicielka nieruchomości gruntowej zabudowanej nr [...], o powierzchni numerze 0,076 ha położonej w miejscowości [...], na której inny wierzyciel dokonał zabezpieczenia należności.

W świetle tak ustalonego stanu faktycznego, na tle przywołanego w pełnym brzmieniu art. 28 ust. 2 i 3 u.s.u.s. dotyczącego umorzenia składek w sytuacji ich całkowitej nieściągalności, organ stwierdził, iż w sprawie nie wystąpiły przesłanki całkowitej nieściągalności. W pierwszej kolejności wskazał, iż w stosunku do działalności wnioskodawcy nie było prowadzone postępowanie upadłościowe ani likwidacyjne, więc nie zachodzą przesłanki, o których mowa w art. 28 ust. 3 pkt 2, 4 i 4b u.s.u.s. Z przyczyn oczywistych, nie ma również zastosowania art. 28 ust. 3 pkt 1 u.s.u.s. Mając na uwadze, iż zobowiązanie strony jest wyższe niż kwota kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym, organ uznał, iż brak jest też podstaw do zastosowania art. 28 ust. 3 pkt 4a u.s.u.s. Następnie ZUS wykluczył też spełnienie przez wnioskodawcę przesłanek z art. 28 ust. 3 pkt 3, 5 i 6 u.s.u.s. wskazując, iż w lutym 2012 r. Dyrektor ZUS wszczął postępowanie egzekucyjne, podczas którego zajęto rachunek bankowy. Dokonane czynności nie doprowadziły do odzyskania należności. Od 2013 r. postępowanie egzekucyjne prowadzi Naczelnik Urzędu Skarbowego. Z uwagi na zbieg administracyjno-sądowy prowadzenie egzekucji przejął Komornik Sądowy. Komornik Sądowy umarzając postępowanie z uwagi na jego bezskuteczność wyjaśnił, że nie jest to jednoznaczne z brakiem majątku. Aktualnie postępowanie egzekucyjne prowadzi Naczelnik Urzędu Skarbowego.

Mając na uwadze powyższe organ przeszedł do analizy przedmiotowej sprawy z punktu widzenia przesłanek określonych w art. 28 ust. 3a u.s.u.s. i przepisów rozporządzenia z 31 lipca 2003 r. określających przesłanki umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na ubezpieczenia, pomimo braku całkowitej nieściągalności, podkreślając, że umorzenie to jest zarezerwowane dla sytuacji nadzwyczajnych (wyjątkowych, krytycznych), gdy ze względu na stan zdrowia, wiek i inne względy społeczne jest realnie niemożliwe wywiązanie się z zobowiązań (zarówno w formie jednorazowej spłaty, jak też w formie wpłat dokonywanych w dłuższym okresie, np. w ramach umowy ratalnej lub przymusowego dochodzenia należności), a także nie ma perspektywy poprawy i zmiany tej sytuacji.

Na podstawie analizy dokumentacji zgromadzonej w aktach sprawy ZUS stwierdził brak podstaw do umorzenia należności w oparciu o przepisy rozporządzenia z 31 lipca 2003 r. Organ zgodził się z tym, że okoliczności pozbawienia wolności mają wpływ na obecną sytuację strony, jednakże są one jedynie konsekwencją podejmowanych przez stronę decyzji i działań. Zdaniem ZUS sytuacja strony nie jest szczególna i trudna. Wręcz przeciwnie ma zaspokojone wszystkie potrzeby życiowe gdyż nie ponosi żadnych pozostając na utrzymaniu Państwa. Każdy przejściowo może wykazać, że ma trudną sytuację, lecz ZUS jest obowiązany w sposób dokładny i racjonalny ocenić sytuację i podjąć decyzję, czy uznaje ją za przesłankę do zastosowania umorzenia należności, czy też nie. Sytuacja finansowa nie nosi znamion ubóstwa i nie ma charakteru definitywnego. Co prawda obecnie przebywając w Zakładzie Karnym strona nie uzyskuje dochodów, jednak jest to sytuacja przejściowa. Wyrok nie jest prawomocny. Instytucja zaś umorzenia służy wsparciu obywateli w zupełnie wyjątkowych okolicznościach. W ocenie organu umorzenie należności w omawianej sprawie byłoby wsparciem socjalnym, a nie taki charakter mają przepisy regulujące umorzenie należności z tytułu składek. Fakt opłacania składek nie jest okolicznością nadzwyczajną, a spełnieniem obowiązku wynikającego z przepisów prawa, natomiast umorzenie zaległości nie może być traktowane jako kredytowanie zobowiązanego.

Ponadto wnioskodawczyni nie udowodniła, aby poniosła straty materialne w wyniku klęski żywiołowej lub nadzwyczajnego zdarzenia, powodującego, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić ja możliwości dalszego prowadzenia działalności gospodarczej (§ 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia z 31 lipca 2003 r.). Strona nie wykazała również problemów zdrowotnych, ani nie potwierdziła, że z uwagi na konieczność sprawowania opieki nad chorym członkiem rodziny nie może osiągać dochodów niezbędnych do spłaty zadłużenia (§ 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia z 31 lipca 2003 r.).

W dalszej części uzasadnienia ZUS zauważył, że zadłużenie dotyczy okresu od lutego 2011 r. do października 2011 r., a więc dotyczy okresu wcześniejszego i nie można uznać, że fakt pozbawienia wolności wpłynął na powstanie zaległości z tytułu składek. Co prawda, zdaniem organu spłata zadłużenia może stanowić dla wnioskodawczyni pewne obciążenie finansowe, to jednak ZUS jako podmiot wykonujący przepisy z zakresu ubezpieczeń społecznych obowiązany jest zlecone przez ustawodawcę zadania realizować zgodnie z obowiązującymi przepisami. Dłużnik musi liczyć się z koniecznością zapłaty zaległych składek, gdyż należy to do jego obowiązku, zaś odstąpienie od realizacji tego obowiązku ma charakter zupełnie wyjątkowy.

Od powyższej decyzji E.J. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. wskazując w niej, że organ rentowy biorąc pod uwagę zajęcie małowartościowego mieszkania, pozbawia stronę i jej dziecko dachu nad głową. Skarżąca podkreśliła, że nie jest w stanie spłacić zadłużenia bez uszczerbku zapewnienia podstawowego utrzymania. Natomiast w przypadku podjęcia zatrudnienia, które ciężko znaleźć, Zakład Karny potrąca 70 % wynagrodzenia i po odliczeniu alimentów na córkę pozostałoby skarżącej niewiele. Skarżąca podkreśliła, że od dwóch lat cierpi na chorobę nowotworową i przyjmuje silne leki psychotropowe i uspokajające.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, w całości podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.Dz.U.2018.2107) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie natomiast z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.Dz.U.2019.2325, dalej jako p.p.s.a.) wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w tak zakreślonych granicach kognicji, Sąd uznał, że zaskarżona decyzja ZUS narusza prawo w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Decyzją tą ZUS odmówił skarżącej umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne oraz odsetek od tych należności.

Zgodnie z art. 28 ust. 1 u.s.u.s. należności z tytułu składek mogą być umarzane w całości lub w części przez Zakład, z uwzględnieniem ust. 2-4. Przy czym pod pojęciem składek należy rozumieć składki na ubezpieczenie społeczne, odsetki za zwłokę, koszty egzekucyjne, koszty upomnienia i dodatkową opłatę (art. 24 ust. 2 u.s.u.s.) oraz składki na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, a także na ubezpieczenie zdrowotne (art. 32 u.s.u.s.).

W myśl art. 28 ust. 2 u.s.u.s., należności z tytułu składek mogą być umarzane tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności, z zastrzeżeniem ust. 3a. Umorzenie składek powoduje także umorzenie odsetek za zwłokę, kosztów upomnienia i dodatkowej opłaty (art. 28 ust. 4 u.s.u.s.).

Całkowita nieściągalność, o której mowa w art. 28 ust. 2 u.s.u.s., zachodzi w przypadkach opisanych w art. 28 ust. 3 u.s.u.s.. Jednak w myśl art. 28 ust. 3a u.s.u.s., należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Szczegółowe warunki umorzenia należności z tytułu składek zostały określone w wydanym na podstawie art. 28 ust. 3b u.s.u.s. rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r.

Stosownie do § 3 ust. 1 rozporządzenia z 31 lipca 2003 r., ZUS może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku:

1) gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych;

2) poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności;

3) przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności.

Treść powyższych przepisów, w szczególności użyte zwroty "może umorzyć" oraz "mogą być umarzane", wskazuje na uznaniowy charakter decyzji dotyczącej umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne. Podkreślić należy, iż uznanie administracyjne nie może być dowolne, ale musi wynikać z wszechstronnego oraz dogłębnego rozważenia wszystkich okoliczności faktycznych sprawy. W takich przypadkach organ zobowiązany jest do rzetelnej i wnikliwej analizy wszystkich okoliczności sprawy w celu stwierdzenia, czy zostały spełnione określone w przepisach przesłanki. Dopiero przeprowadzona w taki sposób analiza stanu faktycznego sprawy stanowić może podstawę wydania przez organ decyzji o charakterze uznaniowym (por. wyrok NSA z dnia 15 stycznia 2008 r., sygn. akt II GSK 321/07).

Takie decyzje podlegają ograniczonej kontroli sądów administracyjnych. Kontroli nie podlega uznanie administracyjne samo w sobie, lecz kwestia, czy decyzja została podjęta zgodnie z podstawowymi regułami postępowania administracyjnego, a w szczególności, czy wydano ją w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy oraz czy ocena tego materiału została dokonana zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów, czy też zawiera elementy dowolności. Zwłaszcza negatywne rozstrzygnięcie w przypadku decyzji uznaniowej powinno być przekonująco i jasno uzasadnione, zarówno co do faktów, jak i co do prawa, tak, aby nie było wątpliwości, że wszystkie okoliczności sprawy zostały wszechstronnie rozważone i zbadane (art. 7 k.p.a.). Wydanie takiej decyzji może być dokonane po wszechstronnym i wnikliwym rozważeniu całokształtu materiału dowodowego, a poprzedzać ją powinno wyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego (art. 77 i 80 k.p.a.). Szczególnie ważne jest w przypadku takiej decyzji prawidłowe i zgodne z wymogami określonymi w art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnienie. W takich sytuacjach strona ma prawo poznać powody podjętego przez organ rozstrzygnięcia. W aspekcie kontroli sądowej brak prawidłowego uzasadnienia decyzji uniemożliwia kontrolę tego, czy organ nie przekroczył granic uznania administracyjnego.

Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy należy przypomnieć, że z treści wniosku E.J. inicjującego postępowanie w niniejszej sprawie, a także z informacji pozyskanych przez organ wynika, że skarżąca ma 40 lat, jest osobą rozwiedzioną, została skazana nieprawomocnym wyrokiem na 25 lat pozbawienia wolności, aktualnie od dwóch lat przebywa w areszcie śledczym, nie posiada żadnych dochodów, oszczędności ani majątku. Skarżąca podała, że na chwilę obecną oprócz zobowiązania alimentacyjnego na kwotę około 10.000 zł, zadłużone jest również mieszkanie skarżącej na kwotę około 6.000 zł.

W takim stanie faktycznym trudno zaakceptować stanowisko organu, że w niniejszej sprawie nie zostały spełnione przesłanki z art. 28 ust. 3 pkt 3, 5 i 6 i ust. 3a u.s.u.s. i nie zachodzi sytuacja opisana w § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z 31 lipca 2003r.

Przede wszystkim nie wiadomo na jakiej podstawie organ stwierdził, że w przypadku skarżącej - jako osoby bezrobotnej, samotnej, nie posiadającej żadnego majątku, ani oszczędności i pozbawionej wolności - nie zaistniały żadne przesłanki całkowitej nieściągalności. W przypadku, gdy strona zaprzestała prowadzenia działalności gospodarczej, dla oceny czy zachodzi przesłanka określona w art. 28 ust. 3 pkt 3 u.s.u.s. konieczne jest dokonanie przez organ własnych ustaleń co do posiadania majątku, z którego można egzekwować należności. W badanej sprawie dokonanie konkretnych ustaleń w tym zakresie jest tym bardziej konieczne, że skarżąca podała, że nie dysponuje żadnymi dochodami, ani oszczędnościami, zaś na nieruchomości gruntowej położonej w miejscowości [...] inny wierzyciel dokonał zabezpieczenia należności.

Z przepisu art. 28 ust. 3 pkt 6 u.s.u.s wynika z kolei, że to ZUS ma obowiązek samodzielnie ocenić przesłankę całkowitej nieściągalności w nim opisaną, porównując spodziewane koszty egzekucji (obliczane w części w proporcji do egzekwowanych kwot) z posiadanymi informacjami o nadającym się do egzekucji majątku. Dokonując tej oceny organ winien mieć nadto na uwadze, czy majątek zobowiązanej nadaje się w ogóle do egzekucji, jak również czy postępowanie egzekucyjne nie spowoduje ruiny finansowej i życiowej zobowiązanej.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie wskazano majątku skarżącej, z którego jest lub mogłaby być prowadzona skutecznie egzekucja, a organ nie przeprowadził jakiejkolwiek kalkulacji, która mogłaby stanowić podstawę oceny, że prowadzone postępowanie egzekucyjne doprowadzi do wyegzekwowania przedmiotowych składek.

Wobec powyższego należy zobowiązać organ rentowy do ponownej analizy i oceny sytuacji majątkowej skarżącej pod kątem zaistnienia przesłanek całkowitej nieściągalności określonych w art. 28 ust. 3 pkt 3, 5 i 6 u.s.u.s.

Nie przesądzając o powyższych okolicznościach, wskazać trzeba, że budzą wątpliwości również rozważania organu w zakresie możliwości umorzenia należności z tytułu składek, pomimo braku całkowitej nieściągalności na podstawie art. 28 ust. 3a i 3b w zw. z § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z 31 lipca 2003 r.. Prawdą jest, że obecnie skarżąca przebywa w Areszcie Śledczym Zakładu Karnego, w którym zabezpieczone ma minimalne potrzeby bytowe (wyżywienie, środki czystości, ubranie), jednak z pola widzenia nie może umknąć fakt, że w związku z utrudnioną możliwością podjęcia zatrudnienia w zakładzie karnym, czy też całkowitym brakiem takiej możliwości, a co za tym idzie brakiem jakichkolwiek dochodów, stale rośnie zadłużenie z tytułu alimentów względem małoletniej córki skarżącej (obecnie wynoszące wg oświadczenia skarżącej ok. 10.000 zł), a także zadłużenie za mieszkanie (obecnie około 6.000 zł). Zatem twierdzenia organu, że taka sytuacja nie spełnia przesłanek do umorzenia należności składkowych pozostaje w sprzeczności z logiką i doświadczeniem życiowym, podobnie jak stwierdzenie, że sytuacja skarżącej jest przejściowa i nie ma charakteru definitywnego podczas gdy nieprawomocnie skazana ona została na karę 25 lat pozbawienia wolności .

W sprawach dotyczących umorzenia konieczne jest skonfrontowanie sytuacji materialnej wnioskodawcy z wysokością zaległej należności i wskazanie majątku i dochodów, które zdaniem organu byłyby wystarczające na pokrycie zadłużenia. To ostatnie stwierdzenie jest o tyle istotne, że jak wskazano wyżej skarżąca przebywa obecnie w Areszcie Śledczym Zakładu Karnego, nie ma żadnych realnych szans na zatrudnienie, nie posiada żadnego cennego majątku ruchomego, ani nieruchomości, jest osobą samotną, pozbawioną wsparcia i ewentualnej pomocy ze strony rodziny, wreszcie posiada znaczne i stale rosnące zadłużenie (z tytułu alimentów, czy utrzymania mieszkania). Trudno w wyżej opisanej sytuacji życiowej i materialnej E.J. doszukać się realnych możliwości pozyskania takich środków finansowych, czy takiego majątku, który pozwoliłby na zaspokojenie zaległych należności.

Wskazać w tym miejscu należy (za wyrokiem NSA z dnia 30 marca 2007 r., II GSK 345/2006), że prawidłowo skonstruowane uzasadnienie, zawierające wyczerpujące omówienie co do oceny zebranego w postępowaniu materiału dowodowego, wykładni zastosowanych przepisów i oceny przyjętego stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa jest istotne z punktu widzenia stosowania zasady przekonywania wyrażonej w art. 11 k.p.a. realizowanej na mocy art. 107 § 3 tej ustawy. Organ administracji, zgodnie z tą zasadą, jest zobowiązany do wyjaśnienia stronom zasadności przesłanek, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy. Nie ulega wątpliwości, że zwłaszcza w uzasadnieniu decyzji negatywnej dla zobowiązanego, powinno znaleźć się szczegółowe omówienie kwestii istnienia bądź nieistnienia w konkretnej sprawie okoliczności uzasadniających zastosowanie instytucji umorzenia. Nie wystarczy bowiem stwierdzenie, że dana przesłanka nie istnieje, ale konieczne jest uzasadnienie, jakie okoliczności przesądziły o jej nieistnieniu.

Mając na uwadze wskazane wyżej uchybienia, sprowadzające się do naruszenia przepisów postępowania, w szczególności oceny materiału dowodowego w sposób dowolny, wbrew zasadom logiki i doświadczenia życiowego, tj. art. 7, art. 11, art. 77 § 1 k.p.a. w stopniu, który mógł mieć istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, należało w oparciu o art. 145 § 1 ust. 1 lit. c p.p.s.a. orzec jak w sentencji.

Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ zobowiązany będzie do wyeliminowania wskazanych nieprawidłowości, a więc przede wszystkim powinien ustalić w sposób właściwy stan faktyczny sprawy i w sposób jasny uzasadnić, czy sytuacja finansowa i osobista strony pozwala na stwierdzenie braku przesłanek do umorzenia należności wobec ZUS, w szczególności oceniając, czy wystąpiły przesłanki umorzenia zawarte w § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia. Należy przy tym odnieść się do sytuacji majątkowo-dochodowej, osobistej i zdrowotnej skarżącej i w tym kontekście dokonać realnej oceny możliwości spłaty zadłużenia.