Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt I SA/Wr 1919/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2010-05-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 262
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Olejnik, Sędziowie Sędzia NSA Halina Betta (sprawozdawca), Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski, Protokolant Lucyna Barańska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 6 maja 2010 r. sprawy ze skargi "A" Polskiej S.A. z siedzibą w W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary porządkowej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiot skargi stanowi postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia 8 września 2009r. o Nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Burmistrza D. z dnia 1 czerwca 2009r. o Nr FB.2-3110/122/09 w sprawie nałożenia na stronę skarżącą A. w W. karę porządkową w wysokości 2.600,00 zł.

Postanowieniem z dnia 8 kwietnia 2009r. Burmistrz D. wszczął postępowanie podatkowe w sprawie określenia podatnikowi – stronie skarżącej A. w W. wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2008r. Pismem z dnia 17 kwietnia 2009r. skierowanym do "Pan A.C. – pełnomocnik A. w W." organ I instancji wezwał wyżej wymienionego do przedłożenia szczegółowego opisu budowli, które były w posiadaniu A. w 2008r. wraz z podaniem ich wartości, stanowiących podstawę obliczenia amortyzacji w 2008r. (stan na dzień 1.01.2008r.) także tych, których podatnik nie uważa za budowle podlegające opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości oraz do przedłożenia kserokopii ( potwierdzonej za zgodność z oryginałem) dokumentacji budowlano - architektonicznej dotyczącej linii kablowej położonych w kanalizacji kablowej. Powołał się organ na art. 155§1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (tj. Dz.U. z 2005r. Nr 8,poz. 60 ze zm.) oraz art. 122 w/w ustawy jako podstawę prawną wystosowanego wezwania. Jednocześnie odwołując się do art. 262§1 ust. 2 w/w ustawy organ pouczył stronę o możliwości ukarania ją karą porządkową do 2.600 zł w wypadku nie wykonania wezwania.

W odpowiedzi na powyższe pismem z dnia 29 kwietnia 2009r. A. wyjaśniła, że jej wyjaśnienia złożone w trybie art. 155 ordynacji podatkowej nie mogą stanowić dowodu w postępowaniu podatkowym, tym bardziej nie mogą zastąpić ustalenia stanu faktycznego, gdyż ten element stosowania prawa podatkowego jest wyłączną kompetencją organu podatkowego. Zgodnie bowiem z art. 122 ordynacji podatkowej w zw. z art. 187 §1 tejże ustawy na organie podatkowym ciąży obowiązek zebrania materiału dowodowego.

Z kolei wezwaniem z dnia 5 maja 2009r. Burmistrz D. postanowił działając na podstawie art. 155§1 w zw. z art. 122, 187§1 i art. 189 ustawy ordynacja podatkowa wezwać adresata tego wezwania do przedłożenia podobnie jak w wezwaniu z dnia 17 kwietnia 2009r. szczegółowego opisu budowli położonych na terenie miasta D., które były w posiadaniu A. w 2008r. wraz z podaniem ich wartości, stanowiących podstawę obliczania amortyzacji w 2008r. (stan na dzień 1.01. 2008r.) także tych, których podatnik nie uważa za budowle podlegające opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, kserokopii (potwierdzonej za zgodność z oryginałem) dokumentacji budowlano –architektonicznej dotyczącej linii kablowej położonych w kanalizacji kablowej zakreślając 7 dniowy termin do wykonania wezwania.

W uzasadnieniu wezwania organ odwołał się do art. 155§1 ordynacji podatkowej oraz art. 122 i 187§1 tejże ustawy. Jednocześnie organ pouczył stronę o możliwości wymierzenia jej kary porządkowej do 2.600 zł przywołując regulację z art. 262§1 ust. 2 w/w ustawy ordynacja podatkowa.

Wezwanie z dnia 5 maja 2009r. zostało skierowane do "A." z podaniem adresu ul. [...] P, i zostało doręczone pełnomocnikowi strony skarżącej. Pismem z dnia 13 maja 2009r. pełnomocnik strony skarżącej wyjaśnił, iż zdaniem A. zgodnie z art. 6 ust. 9 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych podatnik podatku od nieruchomości zobowiązany jest złożyć organowi podatkowemu deklarację na podatek od nieruchomości na dany rok podatkowy sporządzony na formularzu według ustalonego wzoru. Podatnik podatku od nieruchomości nie ma natomiast obowiązku przedstawienia dodatkowych dokumentów dotyczących obiektów zadeklarowanych przez podatnika jako przedmiot opodatkowania w tym podatku. Wskazała strona skarżąca, iż jej zdaniem nie ma ona obowiązku przedstawienia dowodów znajdujących się w jej posiadaniu - nawet wówczas gdy organ podatkowy wzywa ją do tego. Zgodnie bowiem z art. 187§1 ordynacji podatkowej w postępowaniu podatkowym ciężar dowodu obciąża wyłącznie organ podatkowy i nie może zostać przeniesiony na stronę postępowania podatkowego. Podniósł nadto, iż niezłożenie dokumentów żądanych przez organ nie uzasadnia w świetle art. 262§1 ordynacji podatkowej nałożenie na stronę kary porządkowej.

Postanowieniem z dnia 1 czerwca 2009 r. o Nr FB-2-3110/122/09 Burmistrz D. nałożył na A. karę porządkową w wysokości 2.600, 00 zł. Zdaniem organu podatnik bezzasadnie odmówił złożenia informacji (wyjaśnień) niezbędnych dla wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy w postępowaniu podatkowym. Nie budzi wątpliwości, że szereg informacji dotyczących stanu faktycznego sprawy posiada podatnik i nie może on decydować, które dane przekazać organowi podatkowemu, a które nie mają znaczenia w sprawie. Organ podatkowy ma obowiązek zebrać dowody i ustalić stan faktyczny, ale to nie oznacza w świetle stanowiska organu I instancji, że strona postępowania nie ma obowiązku przekazania informacji lub wyjaśnienia okoliczności istotnych dla sprawy na żądanie organu. Jako podstawę nałożenia kary porządkowej wskazał organ na przepis art. 262§1 pkt 2 ordynacji podatkowej.

Na powyższe postanowienie podatnik wniósł zażalenie. W uzasadnieniu zażalenia zarzucił, iż niezłożenie dokumentów do których przedstawienia organ zobowiązywał stronę nie stanowi czynu o którym mowa w art. 262§1 pkt 2 ordynacji podatkowej a zatem brak było przesłanek do obciążenia strony karą porządkową.

Strona podniosła również, że odmowa udzielenia informacji żądanych przez organ podatkowy nie była bezzasadna, a tylko wykazanie bezzasadności jest warunkiem nałożenia kary porządkowej. Według strony żądając przedłożenia dokumentów wymienionych w wezwaniu organ podatkowy próbował przerzucić na podatnika ciężar dowodu w postępowaniu podatkowym. Żądanie to jest niezgodne z art. 122 i 187 ordynacji podatkowej i odmowa zadośćuczynienia temu żądaniu jest zdaniem strony zasadna. W jej ocenie wszelkie obowiązki podatnika podatku od nieruchomości w zakresie deklarowania podatku zostały określone w art. 6 ust. 9 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych i polegają jedynie na złożeniu deklaracji podatkowej w której podatnik powinien wykazać obiekty podlegające opodatkowaniu.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy i zarzutów organ odwoławczy wydał opisane na wstępie postanowienie utrzymujące w mocy postanowienie organu I instancji.

Organ zwrócił uwagę, iż wezwaniem z dnia 5 maja 2009r. powołując się na przepisy art. 155§1 w zw. z art. 122, 187§1 ordynacji podatkowej organ I instancji wezwał stronę do złożenia wyjaśnień wskazując iż chodzi o szczegółowy opis budowli położonych na terenie miasta D. znajdujących się w posiadaniu strony w 2008r. oraz podaniem ich wartości stanowiących podstawę obliczenia amortyzacji w 2008r. oraz tych, których podatnik nie uważa za budowlę podlegającą opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Z powyższego wynika jak wskazuje organ odwoławczy podatnik został zobowiązany do złożenia pisemnych wyjaśnień w kwestii o której mowa wyżej. Nawiązał organ do pisma podatnika z dnia 11 lutego 2008r. sporządzonego przed wszczęciem postępowania podatkowego, z którego wynika, że nastąpiła zmiana wartości budowli zadeklarowanej na rok 2008r. w stosunku do wartości budowli zadeklarowanej na rok 2007 a wynika z faktu wyłączenia przez podatnika z podstawy opodatkowania wartość linii kablowych położonych w kanalizacjach kablowych. Podkreślił organ iż w pkt 1 wezwania zażądano od podatnika określonych informacji niezbędnych dla prawidłowego ustalenia stanu faktycznego. Natomiast w pkt 2 wezwania organ podatkowy zażądał od strony przekazania dokumentacji budowlano - architektonicznej dotyczącej linii kablowych położonych w kanalizacji kablowej.

Podzielił organ odwoławczy stanowisko strony, iż to na organie podatkowym ciąży obowiązek zebrania dowodów i ustalenia faktycznego sprawy. Nie oznacza to jednak, że strona postępowania nie ma obowiązku przekazania informacji lub wyjaśniania okoliczności istotnych dla sprawy na żądanie organu. Taki obowiązek ciążący na stronie wynika z art. 155§1 ordynacji podatkowej. Żądanie przez organ podatkowy od strony wyjaśnienia oraz przedłożenia dokumentów było istotne dla prawidłowego ustalenia stanu faktycznego i prawidłowego określenia wysokości podatku od nieruchomości za 2008r. W ocenie organu odwoławczego odmowa przekazania informacji (wyjaśnienia) była bezzasadna co uzasadniało nałożenie na stronę kary porządkowej na podstawie art. 262§1 pkt 2 ordynacji podatkowej.

Nie zgodził się organ odwoławczy z podatnikiem, że ma on jako podatnik od nieruchomości obowiązek złożenia jedynie deklaracji na ten podatek. Przyjęcie takiej tezy czyniłoby nierealną możliwość weryfikacji przez organy podatkowe rzetelności składanych deklaracji.

Postanowienie organu II instancji stało się przedmiotem skargi wniesionej przez stronę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.

W skardze skarżąca spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia organu odwoławczego oraz poprzedzającego go postanowienia organu pierwszej instancji, zarzucając, iż zaskarżone postanowienie narusza art. 262 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej poprzez nałożenie kary porządkowej w związku z zaistnieniem zdarzenia, które nie zostało wskazane w tym przepisie jako przesłanka nałożenia kary porządkowej. Pełnomocnik strony zarzucił, że :

- ukaranie karą porządkową winno być poprzedzone prawidłowym wezwaniem. Tymczasem wezwanie z dnia 17.04.2009r. skierowano do pełnomocnika strony, natomiast wezwanie z dnia 5 maja 2009r. nakłada obowiązek przedłożenia dokumentów na A. z siedzibą w P. jednostkę organizacyjną A. która nie jest podatnikiem podatku od nieruchomości. Kara porządkowa została jednak nałożona na A. z siedzibą w W. podatnika podatku od nieruchomości, pomimo że strona nie została wezwana do złożenia żadnych wyjaśnień czy dokumentów,

- wbrew stwierdzeniu organu odwoławczego wezwania Burmistrza D. nie dotyczyły złożenia wyjaśnień, z obu wezwań wynika, że organ żąda przedłożenia dokumentów. Przedłożenie dokumentów żądanych przez organ podatkowy nie stanowi żadnego z wymienionych w art. 262 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej zdarzeń skutkujących nałożeniem kary porządkowej.

Wezwanie do złożenia wyjaśnień w rozumieniu art. 155 Ordynacji podatkowej, to wezwanie do wyjaśnienia szczegółowych kwestii z powodu powstałych u organu podatkowego wątpliwości , wyjaśnienie sposobu rejestrowania zdarzeń w księgach podatkowych itp. Nie może to być natomiast wskazanie podstawy opodatkowania , bowiem ustalenie tej podstawy to kompetencja organu podatkowego. Przedstawienie wartości budowli w istocie prowadziłoby do ustalenia stanu faktycznego a zatem nie może być uznane za udzielenie wyjaśnień w rozumieniu art. 155 Ordynacji podatkowej.

Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie z przyczyn podniesionych w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Podniesiony zaś na etapie skargi zarzut jakoby wezwanie z dnia 17 kwietnia 2009r. i z dnia 5 maja 2009r. było nieprawidłowe, uznał organ za chybiony. Wskazał, iż wezwanie z dnia 17 kwietnia 2009r. zostało skierowane do A.C. działającego w charakterze pełnomocnika strony skarżącej.

Organ odwoławczy wyjaśnia, że zgodnie z art. 145 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej, pisma doręcza się stronie, ale jeżeli ustanowiła ona pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi. W związku z powyższym w/w wezwanie skierowane do podatnika zostało doręczone ustanowionemu w sprawie pełnomocnikowi. Fakt, że w/w wezwanie zostało skierowane do podatnika nie budził również wątpliwości pełnomocnika strony, który odpowiadając na w/w wezwanie pismem z dnia 29 kwietnia 2009r. odmówił w imieniu A. złożenia żądanych przez organ podatkowy wyjaśnień i dowodów. Powyższe wynika jednoznacznie z treści pisma "odpowiadając na wezwanie z dnia 17.04.2009r. A. wyjaśnia co następuje". Z treści w/w pisma wynika jednoznacznie, że A. reprezentowana przez pełnomocnika odmówiła złożenia wyjaśnień i dowodów żądanych przez organ podatkowy w w/w wezwaniu. Kolegium wyjaśnia także, że prawidłowe było również wezwanie z dnia 5 maja 2009r. Podkreślenia wymaga, że wezwanie to zostało skierowane prawidłowo do podatnika A. W ocenie organu odwoławczego nie można uznać za błąd wysłania w/w wezwania na adres : P. ul. [...]. Pod tym adresem figuruje bowiem co przyznał pełnomocnik w skardze jednostka organizacyjna A. -Pion Administracji Rejon Zarządzania Standardami i Zasobami - Zachód. Jednostka ta w której imieniu działa Dyrektor Regionu Pani M.C. - posiadająca pełnomocnictwo do reprezentowania A.- jest odpowiedzialna również za sporządzanie i składanie deklaracji na podatek od nieruchomości, w szczególności M.C. podpisała w imieniu podatnika deklarację na podatek od nieruchomości za 2008r. złożoną w Urzędzie Miejskim w D. Nie można zatem zgodzić się z Skarżącym, że w/w wezwanie z dnia 5 maja 2009r. nie zostało skierowane do podatnika.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :

Skarga jest bezzasadna.

W sprawie spornym jest czy organ podatkowy zasadnie nałożył na stronę postępowania podatkowego karę porządkową przewidzianą w art. 262§1 pkt 2 ordynacji podatkowej.

Przepis art. 262§1 pkt 2 ordynacji podatkowej stanowi, że strona, pełnomocnik strony, świadek, biegły, którzy mimo prawidłowego wezwania organu podatkowego bezzasadnie odmówili złożenia wyjaśnień, zeznań, wydania opinii, okazania przedmiotu oględzin lub udziału w innej czynności, mogą zostać ukarani karą porządkową w wysokości do 2.500, 00 zł.

Celem tego przepisu jest zdyscyplinowanie uczestników postępowania i wymuszenie posłuchu dla postanowień organów podatkowych. Równocześnie ma on zapewnić sprawny przebieg postępowania i wydawania rozstrzygnięcia w przewidzianym ustawowo terminie (D. Brzeziński . M. Kalinowski, A. Olesińska, M. Masternak, J. Orłowski: Ordynacja podatkowa, Komentarz tom II, Toruń 2007 s. 627 i nast.). Kara porządkowa nakładana na podstawie tego przepisu stanowi sankcję administracyjną, nie jest więc karą w znaczeniu przepisów prawa karnego. Zakres podmiotowy stosowania kar porządkowych w omawianym przepisie obejmuje wszystkich uczestników postępowania z wyjątkiem określonym w art. 262§4 ordynacji podatkowej. Zakres przedmiotowy stosowania kar porządkowy został uregulowany szczegółowo w art. 262§1-1 ordynacji podatkowej.

Zawarty w tych przepisach katalog zachowań uczestników postępowania jest katalogiem zamkniętym, co oznacza, że karanie karą porządkową innych zachowań jest niedopuszczalna. Do katalogu tych zachowań zaliczono naruszenie obowiązków złożenia wyjaśnień, zeznań, wydania opinii, okazania przedmiotu oględzin lub udziału w innej czynności ( art. 262§1 pkt 2 ordynacji podatkowej).

Niewątpliwie nałożenie kary porządkowej może nastąpić jedynie w sytuacji kiedy nastąpi prawidłowe wezwanie podmiotu określonego w art. 262§2 ordynacji podatkowej do określonego zachowania z pouczeniem o skutkach jakie pociąga za sobą nie wykonanie wezwania organu. W sprawie nie budzi wątpliwości fakt zawarcia w wezwaniu z dnia 17 kwietnia 2009r. i 5 maja 2009r. pouczenia o możliwości nałożenia kary porządkowej w wysokości do 2.600 , 00 zł.

Sporną kwestią pozostaje fakt skutecznego i prawidłowego wezwania strony do określonego zachowania przewidzianego art. 262§1 pkt 2 ordynacji podatkowej. Stanowiącym przedmiot skargi postanowieniem organ nałożył karę porządkową na stronę postępowania. Zatem wezwanie dla zachowania się strony o jakim mowa w art. 262§1 pkt 2 ordynacji podatkowej winno zostać skierowane do strony skarżącej.

Co się tyczy wezwania z dnia 17 kwietnia 2009r. to niewątpliwie rację ma strona skarżąca, iż zostało skierowane nie do strony postępowania podatkowego a do jej pełnomocnika. Adresat tego pisma został określony bowiem w następujący sposób : "Pan A.C. – Pełnomocnik A. ul. [...] W."

Nie sposób uznać, iż skoro doradca podatkowy A.C. w postępowaniu podatkowym występuje jako pełnomocnik strony skarżącej to wszelkie pisma do jego rąk należy uznać za skierowane do strony skarżącej poprzez jej pełnomocnika. Skoro z przywołanego wcześniej art. 262 §2 ordynacji podatkowej wynika, iż w kręgu podmiotów którym organ podatkowy może wymierzyć karę porządkową wymienia się między innymi stronę postępowania jak i jej pełnomocnika to wezwanie do "określonego zachowania", które bezzasadnie nie zostanie wykonane musi być wyraźnie skierowane do podmiotu którego organ obliguje do określonego zachowania". Wezwaniem z 17 kwietnia 2009r. do określonego zachowania zobligowano doradcę podatkowego pełnomocnika skarżącej spółki a nie spółkę. Nieprawidłowość ta jednakże zdaniem Sądu pozostaje bez wpływu na wynik sprawy albowiem nałożenie kary porządkowej na stronę skarżącą organ wywodził również z niewykonania "zachowania strony" zgodnie z wezwaniem z dnia 5 maja 2009r. Wezwanie to zaś w sposób jednoznaczny zostało skierowane do strony skarżącej. Adresatem tego pisma jest A. Podanie błędnego adresu siedziby podatnika nie może spowodować uznania, iż to nie strona skarżąca została zobligowana wezwaniem z dnia 5 maja 2009r. do złożenia wyjaśnień. Szczególną uwagę należy zwrócić na fakt, iż wezwanie z dnia 5 maja 2009r. zostało doręczone do rąk pełnomocnika strony skarżącej. Zostało zatem ono prawidłowo doręczone stronie za pośrednictwem działającego w jej imieniu pełnomocnika. Zgodnie bowiem z art. 145§1 i 2 ordynacji podatkowej pisma doręcza się stronie, ale jeżeli ustanowiła ona pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi. W związku z powyższym wezwanie z dnia 5 maja 2009r. nie sposób nie uznać za skierowane do strony skarżącej i skutecznie jej doręczone. Pismem z dnia 13 maja 2009r. A. reprezentowana przez pełnomocnika udzieliła odpowiedzi na w/w wezwanie w którym odmówiła udzielenia wyjaśnień i przedłożenia dokumentów żądanych przez organ podatkowy, uzasadniając w tejże kwestii swoje stanowisko. Z pisma A. będącym odpowiedzią na pismo organu z dnia 5 maja 2009r. wynika, iż strona skarżąca nie miała żadnych wątpliwości co do faktu, iż to ona jest adresatem pisma z dnia 5 maja 2009r. o czym świadczy sformułowanie : "odpowiadając na wezwanie z dnia 5 maja 2009r. , A. wyjaśnia".

Jak już wcześniej podniesiono art. 262§1 ordynacji podatkowej wymienia podstawy wymierzenia kar porządkowych. Między innymi strona może zostać ukarana karą porządkową jeżeli bezzasadnie odmówi złożenia wyjaśnień. Przepis ten koresponduje z art. 155 ordynacji zgodnie z którym organ podatkowy może wezwać stronę do złożenia wyjaśnień, jeżeli jest to niezbędne dla wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy lub rozstrzygnięcia sprawy. Wezwanie strony z dnia 5 maja 2009r. zostało wystosowane właśnie w oparciu o art. 155 §1 ordynacji podatkowej. Tę podstawę prawną wskazał organ wzywając stronę do "szczegółowego opisu budowli położonych na terenie miasta D., które były w posiadaniu A. w 2008r. wraz z podaniem ich wartości (...) także tych, których podatnik nie uważa za budowle podlegające opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości". Z przywołanej treści wezwania wynika, iż wezwaniem zobligowano podatnika do wskazania również wartości linii kablowych położonych w kanalizacji kablowej, albowiem właśnie te linie kablowe stanowiły przedmiot sporu w kwestii objęcia ich przedmiotem opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Wyjaśnienia strony złożone w formie pisemnej z pewnością stanowią dokument i tak należy odczytać zobowiązanie strony do przedłożenia dokumentu jakim są wyjaśnienia strony złożone na piśmie w trybie art. 155§1 ordynacji podatkowej. Wskazać należy, iż w wezwaniu z dnia 5 maja 2009r. organ nie zobligował podatnika do przedstawienia ewidencji środków trwałych co wszak nie wykluczało wywiązania się z nałożonego na stronę obowiązku złożenia wyjaśnień w zakresie w jakim mowa w wezwaniu właśnie poprzez jej przedłożenie.

Zgodnie z art. 155 ordynacji podatkowej organ podatkowy może żądać złożenia wyjaśnień od strony jeżeli jest to niezbędne dla wyjaśnienia stanu faktycznego lub rozstrzygnięcia sprawy. Opis budowli znajdujących się w posiadaniu podatnika podatku od nieruchomości, podanie ich wartości to niewątpliwie istotne okoliczności dla wymiaru podatku od nieruchomości. Po uzyskaniu od podatnika powyższych informacji organ podatkowy zorientowany bowiem będzie co zdecydowało o zmianie wykazanych budowli do opodatkowania w rozpatrywanym roku podatkowym w stosunku do roku poprzedniego a to z kolei pozwoli na "ukierunkowanie" dalsze prowadzenia postępowania dowodowego. Strona skarżąca została wezwana do złożenia wyjaśnień, które miały posłużyć i były niezbędne dla prawidłowej weryfikacji zadeklarowanej przez skarżącą podstawy opodatkowania. Wprawdzie art. 122 ordynacji podatkowej nakłada na organ podatkowy obowiązek podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, niemniej w doktrynie i orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd, że nałożony na organy podatkowe wskazanymi przepisami obowiązek nie oznacza, że ciężar dowodu czy dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego spoczywa wyłącznie na organie podatkowym. Przepis art. 122 ordynacji podatkowej mówi o obowiązku podjęcia przez organ podatkowy niezbędnych działań w celu (...) a to oznacza inicjatywę w zbieraniu dowodów i wyjaśnieniu stanu faktycznego czemu służy inicjatywa wezwania strony czy innej osoby do złożenia wyjaśnień niezbędnych dla wyjaśnienia stanu faktycznego. Nie powinno budzić wątpliwości, że szereg informacji dotyczących stanu faktycznego sprawy posiada podatnik. Fakt, że organ podatkowy jako gospodarz postępowania ma obowiązek zebrać dowody i ustalić stan faktyczny, nie zwalnia strony postępowania od obowiązku złożenia i przekazania na żądanie organu informacji istotnych dla sprawy. Wbrew stanowisku przedstawionemu w skardze na gruncie ordynacji podatkowej nie ma uzasadnionych podstaw do uznania, że za pomocą wyjaśnień uzyskanych w trybie art. 155 §1 ordynacji podatkowej można domagać się jedynie usunięcia rozbieżności. Takiego wniosku nie da się bowiem wywieść z literalnego brzmienia art. 155 §1 ordynacji podatkowej .

Nie sposób przy tym podzielić poglądu strony skarżącej że podatnik podatku od nieruchomości zobligowany jest wyłącznie do złożenia deklaracji podatkowej zaś nie ma obowiązku przedstawienia organom podatkowym wyjaśnień, informacji, mogących służyć weryfikacji rzetelności składanych deklaracji. Przyjęcie takiego stanowiska czyniłoby nierealną możliwość weryfikacji składanych deklaracji. Żądając zatem wyjaśnień od podatnika organ podatkowy wbrew stanowisku wyrażonym w skardze nie przerzucił na stronę ciężaru dowodu, a jedynie realizował nałożone na niego obowiązki jakim jest wyjaśnienie stanu faktycznego. Nieuprawniona wydaje się interpretacja art. 262§1 pkt 1 i 2 oraz art. 155 ordynacji podatkowej, że niewykonanie przez stronę wezwania do złożenia wyjaśnień nie powinno być obwarowane karą porządkową. Co się tyczy dołączonej do skargi opinii sporządzonej przez prof. B.B. to wskazać należy, iż jest ona sporządzona na prywatny użytek strony skarżącej, nie była ona przedmiotem ustosunkowania się do niej przez organ jako, że organ dokumentem tym nie dysponował. Sąd zaś potraktował tę opinię jako mająca potwierdzić stanowisko strony skarżącej w przedmiotowej sprawie. Do stanowiska zaś tego ustosunkował się w sposób przedstawiony wyżej.

Kwestia zaś czy organ był władny nałożyć na stronę karę porządkową w związku z nie przedłożeniem dokumentacji budowlano - architektonicznej dotyczącej linii kablowych położonych w kanalizacji kablowej, ma dla rozstrzygnięcia sprawy znaczenie drugorzędne. Nawet bowiem gdyby przyjąć, iż wezwanie strony do przedłożenia powyższego dowodu nie mieściło się w katalogu przypadków objętych art. 262§1 ordynacji podatkowej to zważywszy na fakt bezzasadnego niezłożenia przez stronę wyjaśnień o jakich mowa w pkt I wezwania z dnia 5 maja 2009r. nałożenie na stronę kary porządkowej należy uznać za prawidłowe. Jak Sąd wyjaśnił wyżej bezzasadna odmowa złożenia wyjaśnień stanowi przesłankę zastosowania kary porządkowej na podstawie art. 262§1 pkt 2 ordynacji podatkowej. Nie bez znaczenia – dla rozpatrywanej sprawy pozostaje ocena całokształtu działań strony skarżącej, która pomimo pełnej wiedzy co do żądanych wyjaśnień, zamiaru organu skorzystania z treści art. 262 ordynacji podatkowej , uporczywie odnawia współdziałania z organem podatkowym. Takie postępowanie uprawnia do wyciągnięcia wniosku o lekceważącym stosunku do prowadzonego postępowania i de facto utrudniona w jego prowadzeniu a w efekcie działania zmniejszającego do zwłoki w jego zakończeniu. Celem natomiast art.262 ordynacji podatkowej jest stworzenie możliwości organom podatkowym dyscyplinowania uczestników postępowania podatkowego oraz umożliwienie prowadzenia postępowania w sposób gwarantujący jego zakończenie.

Wskazać należy, iż w stanie faktycznym analogicznym jak w sprawie aktualnie rozpatrywanej i to wobec tego samego podatnika tj. A. z/s w W. zapadły wyroki w sprawach II FSK 32/09 z dnia 21 kwietnia 2009r. , II FSK 128/09 z dnia 21 kwietnia 2008r., II FSK 346/09 z dnia 8 stycznia 2010r., w których Naczelny Sąd Administracyjny wyraził stanowisko tożsame z zaprezentowanym w niniejszej sprawie.

Postanowieniem z dnia 8 lutego 2010r. zapadłym w przedmiotowej sprawie Sąd odmówił zawieszenia postępowania. Postanowienie zapadło wskutek złożonego przez stronę skarżącą wniosku w powyższym przedmiocie. W uzasadnieniu żądania strona powołała się na fakt, złożenia do Trybunału Konstytucyjnego skargi konstytucyjnej dotyczącej zbadania zgodności z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej art. 262§1 pkt 1 i art. 155 ustawy ordynacji podatkowej.

Zgodnie z art. 125§1 pkt 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z dnia 30 sierpnia 2002r. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) Sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. Z przywołanego przepisu wynika, iż zawieszenie postępowania ma charakter fakultatywny. Zgodnie zaś z art. 188 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej do badania zgodności ustaw z Konstytucją uprawniony jest Trybunał Konstytucyjny. Zatem do daty do której brak jest orzeczenia o niekonstytucyjności mającego w sprawie zastosowanie przepisu prawa a to art. 262§1 pkt 1 i 155 ordynacji podatkowej Sąd zobligowany jest do jego stosowania.

Wskazać należy, że w przypadku gdyby Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego – art. 262§1 pkt 1 i 155 ordynacji podatkowej z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej to zgodnie z art. 272§1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) strona może żądać wznowienia postępowania.

Reasumując orzeczono jak w sentencji wyroku zgodnie z art. 151 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

J.T.7.06.10r.

pop.17.06.10r.

pop.14.07.10r.