Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt I SA/Rz 97/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2017-04-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne: Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Jarosław Szaro Sędziowie WSA Grzegorz Panek WSA Piotr Popek / spr./ Protokolant ref. staż. Joanna Kulasa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 kwietnia 2017 r. sprawy ze skargi B. K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania decyzji oddala skargę.


UZASADNIENIE

Dyrektor Izby Celnej, po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez B. K. (dalej: skarżąca), decyzją z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] października 2016 r. nr [...] odmawiającą wstrzymania wykonania decyzji Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kosztów związanych z przechowywaniem w depozycie celnym towaru zajętego w celu uregulowania jego sytuacji w postępowaniu celnym.

Stan sprawy według przekazanych Sądowi akt przedstawia się następująco:

Naczelnik Urzędu Celnego ww. decyzją z dnia [...] lipca 2016 r. ustalił skarżącej B. K., zamieszkałej na Ukrainie, koszty przechowywania towaru w depozycie celnym towaru w kwocie 2610 zł. Opłata dotyczyła przechowywania w depozycie 580 par skarpet o wartości 5 800 zł i naliczona została za okres 9 miesięcy, począwszy od daty odbioru powiadomienia o zajęciu towaru w celu uregulowania jego sytuacji w postępowaniu celnym, tj. od dnia 2 października 2015r., do daty uprawomocnienia się wyroku z dnia 17 grudnia 2015 r., sygn. akt I NS 674/15 orzekającego przepadek przedmiotowego towaru na rzecz Skarbu Państwa, tj. do dnia 14 czerwca 2016r. Opłata depozytowa stała się prawnie należną z dniem doręczenia decyzji ustalającej jej wysokość.

Skarżąca, reprezentowana przez adwokata, odwołała się od przedmiotowej decyzji Naczelnika Urzędu Celnego, wnioskując również o wstrzymanie jej wykonania ograniczając się jedynie do stwierdzenia, że jej wykonanie może skutkować dla skarżącej powstaniem nieodwracalnej szkody. Dyrektor Izby Celnej, rozpatrujący odwołanie, zwrócił się do skarżącej o dostarczenie dodatkowych informacji potwierdzających obawę spowodowania nieodwracalnej szkody, będącej wynikiem wykonania decyzji Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] lipca 2016r. oraz o złożenie zabezpieczenia, wyjaśniając jednocześnie podstawy prawne i formalne podjętego działania.

W odpowiedzi pełnomocnik skarżącej ponowił uzasadnienie wniosku powołując się na bardzo trudną sytuacją materialną i życiową swojej mocodawczyni i dodatkowo wniósł o zwolnienie z obowiązku złożenia zabezpieczenia. Wskazał, że dokumenty potwierdzające sytuację materialną i rodzinną skarżącej zostały dołączone do akt innej sprawy prowadzonej przez Izbę Celną nr [...] w przedmiocie umorzenia kosztów postepowania.

Ostatecznie decyzją z dnia [...] października 2016r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej, odmówił wstrzymania wykonania decyzji Naczelnika Urzędu Celnego nr [...] z dnia [...].07.2016r.

W uzasadnieniu organ wskazał na przepis art. 45 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) NR 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiającego unijny kodeks celny (Dz. Urz. UE L 269 z 10.10.2013r., str. 1 ze zm., dalej UKC), zgodnie z którym, co do zasady, odwołanie nie powoduje wstrzymania wykonania decyzji, od której się odwołano. W przypadku, gdy organy celne mają uzasadnione powody, by sądzić, że zaskarżona decyzja jest sprzeczna z przepisami prawa celnego, lub gdy istnieje obawa spowodowania nieodwracalnej szkody dla osoby zainteresowanej, wstrzymują w całości lub w części wykonanie takiej decyzji. Jeżeli zaskarżana decyzja nakłada należności celne przywozowe lub należności celne wywozowe, wstrzymanie jej wykonania uzależnione jest od złożenia zabezpieczenia. Jednakże nie wymaga się złożenia zabezpieczenia, jeżeli mogłoby to spowodować, ze względu na sytuację dłużnika, poważne trudności natury gospodarczej lub społecznej.

W ocenie Dyrektora Izby Celnej nie było uzasadnionych powodów by uznać, że decyzja Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] lipca 2016 r. jest sprzeczna z przepisami prawa celnego, co mogłoby ewentualnie stanowić przesłankę wstrzymania jej wykonania. Organ zaznaczył, że zajęcie towaru w trybie art. 31 ustawy z dnia 19 marca 2004r. - Prawo celne (tj. Dz. U. z 2015r. poz. 858 ze zm.; dalej: p.c), było czynnością uzasadnioną, zaś zgodnie z art. 35 ust. 1 pkt 2 p.c., towary zajęte w celu uregulowania ich sytuacji przechowuje się czasowo w depozycie urzędu celnego, a za przechowanie towaru w depozycie pobiera się opłaty stanowiące dochody budżetu państwa (art. 93 ust. 1 pkt 1 p.c). Zatem skonstatował organ, że w kwestii wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, osoba zainteresowana, winna wykazać, że wykonanie decyzji obarczone jest obawą powstania dla niej nieodwracalnej szkody.

Dyrektor Izby Celnej mając na względzie ukształtowaną linię orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości wskazał, że ustalenie, czy wystąpiła przesłanka zagrożenia nieodwracalną szkodą, wymaga analizy tego, czy uchylenie skarżonej decyzji przez sąd uczyniłoby możliwym odwrócenie sytuacji wynikającej z natychmiastowego wykonania decyzji oraz czy wstrzymanie wykonania decyzji wywarłoby skutek taki, że decyzja nie byłaby w pełni wykonalna, gdyby środek zaskarżenia został oddalony. Trybunał stwierdził, że szkody natury finansowej, co do zasady, nie uważa się za poważne i nieodwracalne. Wyjątek od tej zasady stanowi sytuacja, w której zrekompensowanie wnioskodawcy poniesionej szkody nie byłoby możliwe. Podając przykład szkód o charakterze finansowym, których prawdopodobieństwo wystąpienia uzasadnia wstrzymanie wykonania decyzji, organ opierając się na przykładach orzeczeń TS, odwołał się do sytuacji, gdy wykonanie zaskarżanej decyzji mogłoby doprowadzić do likwidacji przedsiębiorstwa lub zmusiło osobę fizyczną do sprzedaży mieszkania.

Organ odniósł się także do argumentów wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, a to, że sytuacja materialna i życiowa skarżącej jest bardzo trudna, jest obywatelką Ukrainy, zamieszkuje na Ukrainie w domu jednorodzinnym, który stanowi własność rodziców, nie ma żadnych nieruchomości, oszczędności ani majątku, poza jedynie samochodem Mercedes-Sprinter z 2003 r. oboje z mężem są bezrobotni. Zdaniem pełnomocnika skarżącej żyje ona na skraju nędzy i uiszczenie nawet niewielkiej kwoty kosztów procesu czy kosztów postępowania klauzulowego jest dla niej niemożliwe, a co zatem idzie ewentualne wykonanie zaskarżonej decyzji wyrządziłoby nieodwracalną szkodę w postaci pozbawienia skarżącej możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych. Trudna sytuacja materialna skarżącej powoduje, że nie może też zaciągnąć ewentualnych kredytów , czy innych zobowiązań finansowych.

Dyrektor Izby Celnej dokonując oceny wniosku w tym zakresie stwierdził, że sytuacja skarżącej nie została należycie potwierdzona, bowiem dokumenty, na które powołuje się pełnomocnik sporządzone są w języku ukraińskim i jako takie nie mogły być dopuszczone bez ich urzędowego tłumaczenia, jako dowód w sprawie. Tym samym uznano, że nie zostały dostarczone dokumenty na poparcie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, które potwierdziłyby istnienie obawy spowodowania nieodwracalnej szkody dla osoby zainteresowanej.

W odwołaniu od w/w decyzji skarżąca wniosła o uchylenie przedmiotowej decyzji w całości i wstrzymanie jej wykonania, ewentualnie o uchylenie decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji, zarzucając temu rozstrzygnięciu naruszenie:

* art. 5 pkt.39 i art. 45 UKC poprzez nieuzasadnioną odmowę wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji;

* art. 187 § 1, art. 188 i art. 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2017 r., poz. 201, dalej: o.p.), w związku z art. 73 p.c, poprzez niepełne i błędne ustalenie stanu faktycznego w zakresie występowania w niniejszej sprawie przesłanki uzasadniającej wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w całości w postaci obawy spowodowania nieodwracalnej szkody dla osoby zainteresowanej,

Dyrektor Izby Celnej rozpoznając odwołanie ponownie oparł się nas treści art. 45 UKC, przypominając przesłanki możliwości wstrzymania wykonania decyzji, to jest jej sprzeczności z prawem lub nieodwracalnej szkody osoby zainteresowanej, obwarowanej dodatkowo, w przypadku wymiarowej decyzji celnej, złożeniem zabezpieczenia. Zdaniem organu taka regulacja wskazuje, że wstrzymanie wykonania decyzji ma charakter wyjątkowy i winno być poparte odpowiednią dokumentacją, która pozwoli na dokonanie organom celnym oceny w tym zakresie.

Zdaniem Dyrektora Izby Celnej ocena decyzji organu I instancji ustalającej wysokość opłaty związanej z przechowywaniem towaru w depozycie urzędu celnego, nie daje żadnych podstaw do osądu, że zawiera sprzeczności z przepisami prawa celnego, natomiast zakwestionowanie w odwołaniu ustalenia opłaty za przechowanie towaru, wbrew mniemaniu odwołującej, nie jest wystarczającym uzasadnieniem wstrzymania jej wykonania.

Co do możliwości wstrzymania wykonania decyzji na podstawie drugiej z przesłanek, organ podkreślił, że jest ono uzależnione od wykazania przez stronę, że wykonanie decyzji obarczone jest obawą powstania nieodwracalnej szkody. W takim razie konieczne jest dokonanie stosownej analizy oraz obiektywnej oceny danego przypadku. Badaniu podlega przede wszystkim konkretna sytuacja majątkowa wnoszącego o wstrzymanie wykonania decyzji i dlatego powinien on przytoczyć na poparcie swoich argumentów konkretne dane, informacje i dokumenty. Organ odwołał się do orzecznictwa sądów administracyjnych, wskazującego, że przesłanki pozytywnego rozstrzygnięcia wniosku stanowić mogą jedynie zindywidualizowane okoliczności składające się na sytuację wnioskodawcy, a okoliczności takiej nie stanowi sama w sobie konieczność zapłaty zobowiązania podatkowego określonego decyzją organu podatkowego nawet w znacznej kwocie, choćby nawet była ona realizowana w trybie egzekucji administracyjnej. Organ podkreślił także, iż wykonanie decyzji - związane bezpośrednio ze świadczeniem pieniężnym - ma z zasady charakter odwracalny, ponieważ konsekwencją ewentualnego wzruszenia zaskarżonej decyzji przez sąd, będzie zwrot zapłaconego lub wyegzekwowanego cła, czy podatku.

Organ II instancji podkreślił nadto, że w rozpatrywanej sprawie wniosek opiera się wyłącznie na informacjach przekazanych w pismach pełnomocnika wnoszonych w niniejszej sprawie, nie popartych wiarygodnymi dowodami, które dałyby organom celnym możliwość zweryfikowania twierdzeń osoby zainteresowanej. Powoływanie się na obcojęzyczne dokumenty, bez ich urzędowego tłumaczenia na język polski, nie może być - w świetle art. 180 § 1 o.p., uznane za dowód w sprawie. Posługiwanie się nimi, zdaniem organu, nie tylko nie pozwala na poznanie treści jakie zawierają, ale jest sprzeczne z art. 4 pkt 3 i art. 5 ust.1 ustawy z dnia 7 października 1999 r. o języku polskim (Dz.U. z 2011 r. nr 43 poz.224 ze zm.). Z powyższych względów dokumenty te nie zostały dopuszczone bez ich urzędowego tłumaczenia jako dowód w sprawie. Tym samym uznano, że w niniejszej sprawie nie dostarczono dokumentów na poparcie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, które potwierdziłyby istnienie obawy spowodowania nieodwracalnej szkody dla wnioskodawcy.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, skarżąca wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] grudnia 2016r. i poprzedzającej ją decyzji z dnia [...] października 2016r., zarzuciła naruszenie:

art.5 pkt 39, art.4, art.45 UKC, poprzez nieuzasadnioną odmowę wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji;

art.187 §1, art. 188 i art. 191 o.p., w związku z art. 73 p.c. , poprzez niepełne, nieobiektywne, a przez to błędne ustalenie stanu faktycznego w zakresie występowania w niniejszej sprawie przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w całości w postaci obawy spowodowania nieodwracalnej szkody dla skarżącej

W skardze podkreślono, że postępowanie zakończone wydaniem zaskarżonej decyzji dotyczy ustalenia opłaty za przechowywanie towaru w depozycie celnym. Skarżąca nie zgadza się z wysokością tej opłaty oraz okresem za jaki została naliczona. Wykonanie decyzji zdaniem skarżącej grozi powstaniem nieodwracalnej szkody, co jest faktem oczywistym w kontekście przedstawionej argumentacji, a ewentualne wykonanie zaskarżonej decyzji wymiarowej pozbawiłoby skarżącą możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych.

Podniosła nadto skarżąca, że dokumenty, które skarżąca przedłożyła w języku ukraińskim, nie zostały przetłumaczone na język polski z uwagi na koszty takiego tłumaczenia, których skarżąca nie jest w stanie ponieść.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie z przyczyn podanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. Nr 718; dalej: p.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia, bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych np. w art. 247 § 1 o.p. (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Jeżeli zaś sąd nie stwierdzi tego rodzaju naruszeń prawa, skarga podlega oddaleniu.

Kontrola sądowa przeprowadzona z uwzględnieniem wskazanych przepisów doprowadziła do uznania, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, co powoduje, że skarga nie mogła zostać uwzględniona.

W niniejszej sprawie ocenie Sądu podlegała decyzja odmawiająca wstrzymania wykonania decyzji ustalającej wysokość kosztów związanych z przechowywaniem w depozycie celnym towaru zajętego w celu uregulowania jego sytuacji w postępowaniu celnym.

Stan faktyczny sprawy nie jest sporny. Wynika z niego, że w trakcie wykonywania czynności służbowych (29 listopada 2013 r.) na przejściu granicznym w Krościenku funkcjonariusz celny ujawnił u skarżącej niezgłoszony towar – 580 sztuk skarpet o wartości 5800 zł, który przekazano do magazynu depozytowego, za co została naliczona stosowna opłata ustalona przez organ w decyzji z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...], której wykonania skarżąca zażądała wstrzymania w odwołaniu z dnia 10 sierpnia 2016 r.

Ustawa z dnia 22 czerwca 2016 r. o zmianie ustawy prawo celne i innych ustaw (Dz.U. z 2016 r., poz. 1228), której zasadniczym celem jest dokonanie w polskim porządku prawnym zmian służących stosowaniu UKC oraz przepisów wykonujących jego przepisy, wprowadziła istotne zmiany w procedurze odwoławczej (UKC wszedł w życie 30 października 2013 r. uchylając rozporządzenie (WE) nr 450/2008 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 kwietnia 2008 r. ustanawiające wspólnotowy kodeks celny --Dz.U. L 145 z 04.06.2008 r., str.1. Postanowienia UKC stosuje się od 1 maja 2016 r. Przed tą datą zastosowanie miał Wspólnotowy Kodeks Celny i przepisy wykonawcze do niego). Zmianie uległa m.in. treść art. 73 ust. 1 p.c., zgodnie którym do postępowania w sprawach celnych stosuje się odpowiednio przepisy art. 12, art. 141–143, art. 168, art. 170 oraz działu IV rozdziałów 2, 5, 6, 9, 10, 11 – z wyłączeniem art. 200, oraz rozdziałów 21–23 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa, a do odwołań stosuje się odpowiednio także przepisy art. 140 § 1, art. 162 § 1–3, art. 163 § 2, art. 169 § 1 i 1a, art. 210 § 1 pkt 1–6 i 8 oraz § 2, art. 220–223, art. 226–229, art. 232, art. 233 § 1 i 2, art. 234 oraz art. 234a tej ustawy.

Powyższa regulacja prawna stanowi zatem wprost, że w postępowaniu administracyjnym w sprawach celnych mają odpowiednie zastosowanie przepisy regulujące postępowanie podatkowe, w tym przepisy stanowiące zasady ogólne oraz pozostałe definiujące poszczególne instytucje tego postępowania. Wskazane w art. 73 ust. 1 p.c. przepisy o.p. stosuje się dopiero po wszczęciu postępowania administracyjnego, które następuje na wniosek strony lub z urzędu.

Należy wskazać, że odpowiednie stosowanie do postępowania w sprawach celnych przepisów działu IV o.p., z uwzględnieniem zmian wynikających z przepisów p.c. ma istotne znaczenie. Artykuł 45 UKC stanowi, że wniesienie odwołania nie powoduje wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Powyższa zasada nie ma jednak charakteru absolutnego, gdyż art. 45 ust. 2 UKC przewiduje wyjątki od niej. W przypadku, gdy organy celne mają uzasadnione powody, aby sądzić, że zaskarżona decyzja jest sprzeczna z przepisami prawa celnego, lub gdy istnieje obawa spowodowania nieodwracalnej szkody dla osoby zainteresowanej, wstrzymują w całości lub części wykonanie takiej decyzji. Natomiast, w przypadkach o których mowa w ust. 2 art. 45 UKC, jeżeli zaskarżana decyzja nakłada należności celne przywozowe lub wywozowe, wstrzymanie jej wykonania uzależnione jest od złożenia zabezpieczenia, chyba że na podstawie udokumentowanej oceny zostanie stwierdzone, że złożenie takiego zabezpieczenia mogłoby spowodować poważne gospodarcze lub społeczne trudności dłużnika (ust. 3).

Przesłanki wstrzymania wykonania decyzji ustanowione w UKC to " uzasadnione powody, aby sądzić, że zaskarżona decyzja jest sprzeczna z przepisami prawa celnego" oraz "obawa spowodowania nieodwracalnej szkody dla osoby zainteresowanej" mają charakter rozłączny, o czym świadczy użycie w art. 45 UKC spójnika "lub", a zatem spełnienie jednej z ww. przesłanek obliguje organ celny do wstrzymania wykonania decyzji.

Tak więc decyzja celna podlega wykonaniu nawet wtedy, gdy wniesiono od niej odwołanie. Ustanowienie tej reguły miało na celu ochronę interesu fiskalnego WE. Natomiast adresat decyzji celnej jest przede wszystkim zainteresowany we wstrzymaniu jej wykonania wówczas, gdy nakłada ona na niego obowiązek zapłaty należności przywozowych lub wywozowych. Właśnie wtedy organ celny zobowiązany jest do uzależnienia wstrzymania wykonania decyzji od złożenia zabezpieczenia.

W myśl przywołanej już treści art. 45 ust. 3 WKC obowiązek złożenia zabezpieczenia nie ma jednak charakteru absolutnego. Nie wymaga się złożenia zabezpieczenia, jeżeli na podstawie udokumentowanej oceny zostanie stwierdzone, że złożenie takiego zabezpieczenia mogłoby spowodować poważne gospodarcze lub społeczne trudności dłużnika. Zgodnie z orzecznictwem ETS, gdy złożenie zabezpieczenia spowodowałoby w związku z sytuacją dłużnika poważne trudności gospodarcze i społeczne, organy celne mają swobodę decyzji, czy stosowne jest uzależnienie wstrzymania decyzji od złożenia zabezpieczenia (zob. K. Lasiński –Sulecki "Wstrzymanie wykonania decyzji celnej w myśl wspólnotowego kodeksu" w; Przegląd Podatkowy 10/2005).

Te rygorystyczne regulacje prawne stanowią o wyjątkowości i szczególnym charakterze instytucji wstrzymania wykonania decyzji nakładającej należności celne, bezwzględnie obowiązująca zasadą jest bowiem natychmiastowe wykonanie decyzji. "Natychmiastowa wykonalność" decyzji wydawanych przez organy celne stanowi wyjątek od zasady niewykonalności nieostatecznej decyzji administracyjnej (zob. art. 239a o.p. oraz art. 130 Kodeksu postępowania administracyjnego). Z tych względów powstała konieczność doprecyzowania w krajowym prawie celnym kwestii związanych z wstrzymaniem wykonania takich decyzji. Zgodnie z nowelizacją ustawy p.c., w sprawie wstrzymania wykonania decyzji właściwy jest organ celny, który wydał decyzję – do czasu przekazania odwołania wraz z aktami sprawy właściwemu organowi odwoławczemu lub organ odwoławczy – po otrzymaniu odwołania wraz z aktami sprawy (art. 73b p.c.). Rozstrzygając w sprawie wstrzymania wykonania decyzji, właściwy organ celny będzie wydawał rozstrzygniecie w formie tzw. decyzji celnej (art. 5 pkt 39 UKC). Stosownie natomiast do art.15 ust. 1 UKC na żądanie organu celnego i w określonym terminie każda osoba bezpośrednio lub pośrednio uczestnicząca w załatwianiu formalności celnych lub podlegająca kontrolom celnym dostarcza organom celnym wszelkie wymagane dokumenty i informacje w odpowiedniej formie, jak również udziela im wszelkiej pomocy niezbędnej do zakończenia tych formalności lub kontroli. Obowiązek ten został doprecyzowany w przypadku decyzji wydawanych na wniosek (a taką pozostaje decyzja w kwestii wstrzymania wykonania) przez art. 22 ust. 1 UKC, zgodnie z którym składając wniosek o wydanie decyzji dotyczącej stosowania przepisów prawa celnego dana osoba dostarcza wszelkie informacje wymagane przez właściwe organy celne niezbędne do wydania tej decyzji.

Sąd rozpoznając sprawę stwierdził, że organ odwoławczy, prawidłowo oceniał żądanie skarżącej pod kątem istnienia lub braku istnienia przesłanek zawartych w art. 45 UKC, w aspekcie występowania każdej z przesłanek, tj. sprzeczności z prawem, nieodwracalnej szkody osoby zainteresowanej i dodatkowo, w przypadku wymiarowej decyzji celnej od: złożenia zabezpieczenia, z wyjątkiem sytuacji, gdy złożenie zabezpieczenia mogłoby spowodować, ze względu na sytuację dłużnika, poważne trudności natury gospodarczej lub społecznej.

Co do pierwszej przesłanki organ słusznie skonstatował, że zajęcie towaru w trybie art. 31 p.c. było czynnością uzasadnioną, ponieważ zgodnie z art. 35 ust. 1 pkt 2 p.c. towary zajęte w celu uregulowania ich sytuacji przechowuje się czasowo w depozycie urzędu celnego, zaś za przechowanie towaru w depozycie pobiera się opłaty stanowiące dochody budżetu państwa. W sprawie organ prawidłowo zastosował stawki opłat i właściwie ustalił kwotę opłaty za przechowywanie towarów w depozycie. Wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji ustalającej opłatę za przechowanie towaru w depozycie urzędu celnego, strona skarżąca oparła przede wszystkim na twierdzeniu o istnieniu obawy spowodowania nieodwracalnej szkody dla osoby zainteresowanej, argumentując to jej trudną sytuacją materialną i życiową, w której nie może ona ponieść kosztów finansowych związanych ze sprawą. Ewentualne zaś wykonanie zaskarżonej decyzji wymiarowej wyrządziłoby nieodwracalną szkodę skarżącej w postaci pozbawienia jej możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych.

Stwierdzić przychodzi, że sytuacja materialna i rodzinna skarżącej możliwa była do ustalenia jedynie w oparciu o twierdzenia pełnomocnika skarżącej, zawarte w pismach procesowych z dnia 19 i 30 września 2016 r. (k. 24, 16 i 26 akt administracyjnych). Skarżąca, mimo wezwania organu pismami z dnia 9 sierpnia 2016 r. oraz 20 września 2016 r. (k. 14 i 18 akt administracyjnych) nie przedstawiła żadnych dowodów na poparcie swoich twierdzeń odnośnie trudnej sytuacji finansowej, które dałyby organom celnym możliwość zweryfikowania tejże sytuacji. Odwołanie się do treści obcojęzycznych dokumentów, bez ich urzędowego tłumaczenia na język polski, nie sposób uznać za wywiązanie się przez wnioskodawczynię z obowiązku udokumentowania twierdzeń zawartych we wniosku. Słusznie organy takim dokumentom odmówiły mocy dowodowej, jako sprzecznym z prawem (art. 180 § 1 o.p.).

Niezależnie od powyższego godzi się zauważyć, że nawet przyjęcie twierdzeń skarżącej o jej sytuacji materialnej za prawdziwe, nie oznacza jeszcze, że zaistniała w związku z tym druga z przesłanek warunkujących możliwość wstrzymania wykonania decyzji, to jest wystąpienia obawy spowodowania nieodwracalnej szkody. Pojęcie "nieodwracalnej szkody" nie zostało zdefiniowane we wspólnotowym prawie celnym. Definicję tego pojęcia można wywodzić, jak wskazał organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, z orzecznictwa Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości. Przykładowo w wyroku z dnia 17 lipca 1997 r. w sprawie C-130/95 ETS uznał, że szkody natury finansowej nie uważa się za szkodę poważną i nieodwracalną. Wyjątek stanowi sytuacja, gdyby zrekompensowanie skarżącemu poniesionej szkody nie było możliwe lub gdyby wykonanie skarżonej decyzji mogło doprowadzić do likwidacji przedsiębiorstwa, zaś w przypadku osoby fizycznej – byłaby ta osoba zmuszona do sprzedaży mieszkania, lub gdyby w obu tych przypadkach możliwość powstania nieodwracalnej szkody była co najmniej przewidywana.

Nie można tracić z pola widzenia, że skarżąca domaga się wstrzymania wykonania decyzji wymiarowej, której wykonanie, dobrowolne czy też przymusowe, z zasady nie kreuje sytuacji nieodwracalnej, bowiem uznanie racji skarżącej i ewentualne uchylenie tej decyzji przez sąd, wiązałoby się z obowiązkiem organu do zwrotu uiszczonej lub wyegzekwowanej należności wraz z odsetkami.

Należy dodać, że w uzasadnieniu wniosku nie wskazano ani na rodzaj szkody, ani też na związek jaki istnieje pomiędzy wykonaniem decyzji, tj. uiszczeniem, względnie wyegzekwowaniem kwoty należności celnych, co może rodzić obawę powstania nieodwracalnej szkody dla skarżącej a taką uprawdopodobnioną, potencjalną szkodą. Nie jest przy tym wystarczające powoływanie się na jakąkolwiek, hipotetyczną szkodę, ale taką, jaka realnie może wystąpić w danych okolicznościach sprawy, w związku z natychmiastowym wykonaniem decyzji.

Przypomnienia w końcu wymaga, że do wniosku nie dołączono potwierdzenia złożenia zabezpieczenia kwoty należności celnych przywozowych złożonego zgodnie z przepisami prawa, zwrócono się natomiast o zwolnienie skarżącej z tego obowiązku z uwagi na opisaną przez pełnomocnika sytuację materialną (pismo z dnia 30 września 2016 r.). Z treści art. 45 ust. 3 UKC jasno wynika, że wstrzymanie wykonania decyzji musi, co zasady, być związane ze złożeniem zabezpieczenia, nawet wówczas, gdy wstrzymanie udzielane jest na podstawie spełnienia przesłanki nieodwracalnej szkody, która może grozić osobie zainteresowanej. Jedyny wyjątek od tej zasady stanowi sytuacja dłużnika, w której wymóg złożenia zabezpieczenia prawdopodobnie spowodowałby poważne trudności gospodarcze lub społeczne. Tak więc dopiero na tym etapie, przy podejmowaniu decyzji o złożeniu zabezpieczenia czy też nie, znaczenia nabierają takie okoliczności jak te, na które powołuje się wniosek, stanowiące o takiej a nie innej sytuacji materialnej i osobistej skarżącej. Wcześniej konieczne było wykazanie, że natychmiastowe wykonanie decyzji, której dotyczy przedmiotowy wniosek, będzie się wiązało z obawą nieodwracalnej szkody dla skarżącej. Z tej powinności, skarżąca, jak to wcześniej omówiono, nie wywiązała się.

W ocenie Sądu Dyrektor Izby Celnej, wszechstronnie rozważył wszystkie okoliczności sprawy i prawidłowo uznał, że brak jest przesłanek do wstrzymania wykonania decyzji Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] lipca 2016 r. odnośnie ustalenia należności za przechowywania towaru w depozycie celnym.

W myśl art. 187 o. p. organ podatkowy jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy, zaś zgodnie z art. 188 o.p. strona ma prawo żądać przeprowadzenia dowodu z okoliczności mających znaczenie dla sprawy. Z kolei organ podatkowy uprawniony jest do swobodnej oceny zgromadzonych dowodów. Zgodnie z art. 191 o.p. organ podatkowy ocenia na podstawie zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Oznacza to, że organ administracji publicznej w ocenie materiału dowodowego nie jest skrępowany żadnymi regułami dowodowymi, a ustaleń faktycznych dokonuje według własnego przekonania, na podstawie wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego. Dopóki granice swobodnej oceny dowodów nie zostaną przez organ orzekający przekroczone Sąd nie ma podstaw do podważania dokonanych w ten sposób ustaleń.

W kontrolowanej sprawie, pomimo poinformowania skarżącej przez Dyrektora Izby Celnej o przesłankach, które należy spełnić aby móc skutecznie składać wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji, mimo wezwanie przez ten organ o dostarczenie dowodów na potwierdzenie wystąpienia tych przesłanek, skarżąca poza oświadczeniami pełnomocnika, nie wykazała aby w razie wykonania decyzji, wystąpiła obawa spowodowania nieodwracalnej szkody, co pozwalałoby organowi na wstrzymanie wykonania decyzji zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa. Z uwagi na powyższe, w ocenie Sądu w sprawie nie zostały naruszone przepisy art. 187 § 1, 188 a także art. 191 o.p.

Zdaniem Sądu materiał dowodowy zgromadzony w toku postępowania przed organem celnym daje podstawę do jednoznacznego uznania legalności, a więc zgodności z prawem zaskarżonej decyzji.

Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie, a zatem Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.