Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 843/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2009-10-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6219 Inne o symbolu podstawowym 621
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Prezydent Miasta
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 41, art. 18, art. 86,87,90,91 ust. 1,2, art. 39 ust. 2, art. 11, art. 101,
journal: Dz.U. 2001 nr 142 poz 1591
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - t. jedn.
article: art. 3 par. 2 pkt 6, art. 145 par. 1 pkt 1, art. 151, art. 53 par. 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 1 par. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Grzegorz Jankowski,, Sędzia WSA Arkadiusz Windak, Protokolant Joanna Białas-Gołąb, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 29 października 2009r. sprawy ze skargi J. i E. K. na zarządzenie Prezydenta Miasta z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wyrażenia zgody na zawarcie umowy najmu lokalu mieszkalnego oddala skargę


UZASADNIENIE

Zarządzeniem Nr [...] Prezydent Miasta [...] z dnia [...]r. w sprawie wyrażenia zgody na zawarcie umowy najmu lokalu mieszkalnego

z J.K. wraz z rodziną z pominięciem list osób oczekujących, na podstawie

§ 24 ust. 2 załącznika do uchwały Nr XI/112/2007 Rady Miasta Świnoujścia z dnia 28 marca 2007 r. zmieniającej uchwałę w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta Świnoujścia oraz kryteriów wyboru osób, z którymi umowy najmu powinny być zawarte:

§ 1. Wyraził zgodę na zawarcie, z pominięciem listy osób zakwalifikowanych do zawarcia umowy najmu lokalu mieszkalnego, umowy najmu lokalu mieszkalnego położonego przy ul. [...] z Panem J.K. wraz

z rodziną, zamieszkałymi w [...] i przekazania powyższego lokalu do dyspozycji Morskiemu Oddziałowi Straży Granicznej celem wskazania go Państwu K.

§ 2. Wykonanie zarządzenia powierzył Dyrektorowi Zakładu Gospodarki Mieszkaniowej w [...] oraz Naczelnikowi Wydziału Gospodarki Nieruchomościami.

§ 3. Zarządzenie weszło w życie z dniem wydania.

Pismem z dnia [...] r. pełnomocnik adw. M.K. poinformował Zakład Gospodarki Mieszkaniowej w [...], iż jego mandanci E. J.K. nie wiedzą nic na temat Zarządzenia Prezydenta Miasta [...] w związku z czym wnosi o doręczenie mu powyższego Zarządzenia.

Pismem z dnia [...]r. pełnomocnik skarżących wezwał Prezydenta Miasta do usunięcia naruszenia prawa. Zarzucając Zarządzeniu z dnia

[...]r. naruszenie prawa tj. art. 41 ustawy o samorządzie gminnym i innych oraz § 24 ust. 2 załącznika do uchwały nr XI/112/2008 Rady Miasta Świnoujścia z dnia 28 marca 2007 r. i wniósł o uchylenie wydanego przez Prezydenta Miasta Zarządzenia Nr [...]r. w terminie 30 dni od dnia otrzymania niniejszego wezwania.

W uzasadnieniu podniósł, że zgodnie z art.41 ustawy o samorządzie gminnym (Dz.U z 2001r. Nr 142 poz. 1591) akty prawa miejscowego ustanawia Rada Gminy w formie uchwały. Rada Gminy nie może przenosić swego uprawnienia do stanowienia aktów prawa miejscowego na Prezydenta Miasta.

Wyjątek od ogólnej zasady wyrażonej w art. 41 dotyczy sytuacji szczególnej tj. przypadków niecierpiących zwłoki.

W takich szczególnych przypadkach zgodnie z art. 41 ust. 2 ustawy Prezydent Miasta w formie Zarządzenia może wydawać, ale wyłącznie przepisy o charakterze porządkowym. Wprawdzie ustawodawca nie definiuje pojęcia zarządzenia zawierającego przepisy powszechnie obowiązujące, ale nie ulega wątpliwości, że muszą się one odnosić do ogółu mieszkańców, gdyż pełnią funkcję prawa miejscowego nie mogą zaś odnosić się do indywidualnych spraw osób fizycznych, gdyż te załatwiane są w formie decyzji administracyjnych w trybie i formie zgodnej z przepisami kpa. Art. 41 ustawy w sposób jednoznaczny i nie pozwalający na interpretację rozszerzającą zawęża sferę możliwości wydawania zarządzeń do sytuacji niecierpiących zwłoki. Co więcej Zarządzenie wydane przez Prezydenta podlega zatwierdzeniu na najbliższej sesji Rady Miasta. Jeżeli Zarządzenie takie - zdaniem strony - nie zostanie zatwierdzone lub nie zostanie przedstawione do zatwierdzenia to traci moc.

Zarządzenie Nr [...] wydane przez Prezydenta zostało wydane na podstawie § 24 załącznika do uchwały Rady Miasta Świnoujścia Nr XI/112/2007 z dnia 28 marca 2007r. Wskazana w kwestionowanym Zarządzeniu podstawa prawna jego wydania - w ocenie skarżących - jest błędna i już tylko to czyni Zarządzenie nieważnym, a żądanie wezwania do usunięcia naruszenia prawa zasadnym. Zarządzenie jako źródło prawa miejscowego mogło być wydane jedynie w trybie i na warunkach określonych w art. 41 ustawy o samorządzie gminnym.

Ponadto wydane zarządzenie odnosi się do indywidualnej sprawy małżonków J. i E.K., a zatem należy do kategorii tych spraw, o których w zakresie działania Prezydenta mówi art. 30 ustawy tj. spraw indywidualnych, a te zgodnie z art. 39 ustawy o samorządzie gminnym rozstrzygane są w drodze

1. decyzji administracyjnych

2. przez organ gminy lub organy w jej jednostkach pomocniczych bądź organizacyjnych albo organ podmiotów o których mowa w art. 9 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym.

Określenie zaś "indywidualna sprawa" z zakresu administracji publicznej jest synonimem użytego w art. 1 § 1 kpa określenia "sprawa indywidualna" rozstrzygana w drodze decyzji administracyjnych.

Zaskarżone zarządzenie nie może zatem odpowiadać treści art. 39 ustawy

o samorządzie gminnym i również z tego powodu – zdaniem strony - wezwanie do usunięcia naruszenia prawa jest zasadne.

Dodatkowo wskazano na naruszenie przez Prezydenta [...] art. 11 b ustawy

o samorządzie gminnym bowiem pomimo, iż rozstrzygnięcie władcze Prezydenta Miasta dotyczyło podstawowego interesu życiowego małżonków K. to zostali oni pozbawieni możliwości uczestniczenia w postępowaniu poprzedzającym to Zarządzenie nr [...]. Dodatkowo kwestionowane Zarządzenie Prezydenta Miasta [...] zostało wydane z powołaniem na niewłaściwą podstawę prawną. Przepis § 24 załącznika do uchwały Rady Miasta Świnoujścia z dnia 28 marca 2007r., który wskazał Prezydent jako podstawę wydania kwestionowanego "Zarządzenia" jest błędny. Literalne brzmienie tego Przepisu daje jedynie delegację Prezydentowi do zawarcia umowy z Pominięciem list osób oczekujących w kolejce na przydział mieszkania. Oznacza to, że przepis ten daje jedynie Prezydentowi prawo do pominięcia kolejności wynikającej z listy, ale nie pozwala mu na przydzielenie mieszkania komukolwiek kto nie spełnia kryteriów, o których mowa w przepisach załącznika do uchwały.

Umiejscowienie § 4 w przepisach końcowych załącznika oznacza, że zawarcie umowy najmu z pominięciem list osób oczekujących owszem może nastąpić z pominięciem list osób oczekujących, ale może to nastąpić li tylko w stosunku do osoby, o której mowa w § 1 ust. 2 , § 5 w zw. z § 7 w zw. z § 9 załącznika do uchwały z dnia 28 marca 2008r.

Małżonkowie J.K. i E.K. żadnego z tych warunków nie spełniają. Nic spełniają także kryteriów z przepisów rozdziału 3 ani też rozdziału 4 załącznika do uchwały.

Niezależnie od tego postępowanie administracyjne na zasadach wynikających

z załącznika do uchwały ma stricte wnioskowy charakter, co oznacza, że może być wszczęte tylko na wniosek osoby uprawnionej spełniającej wszystkie wcześniej wspomniane kryteria wynikające z załącznika do uchwały.

Zdaniem strony ani małżonkowie J.K. i E.K., ani tym bardziej Morski Oddział Straży Granicznej nie byli legitymowani do wszczęcia takiego postępowania. Przepisy załącznika do uchwały w żadnym wypadku nie dają takiej podstawy do przekazania w ich trybie lokalu położonego w [...] do dyspozycji Morskiemu Oddziałowi Straży Granicznej.

Pismem z dnia [...]. Prezydent Miasta poinformował skarżących i ich pełnomocnika, że nie widzi podstaw do uchylenia Zarządzenia

Nr [...]r.

W dniu [...]r. pełnomocnik skarżących powołując się na art. 101

i 101a ustawy o samorządzie gminnym wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na Zarządzenie Prezydenta Miasta [...]

Nr [...]r..

W uzasadnieniu skargi wskazał, iż decyzją Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej z dnia [...] przydzielono J.K. Oficerowi Straży Granicznej w randze majora kwaterę stałą w [...].

Wyrokiem Sądu Okręgowego [...] z dnia [...] następnie utrzymanym w mocy przez Sąd Apelacyjny dnia [...] nakazano wydanie i tejże nieruchomości. Dysponując powyższym wyrokiem Sądu Okręgowego [...] Morski Oddział Straży Granicznej wszczął postępowanie egzekucyjne zmierzające do usunięcia J.K. wraz z rodziną z zajmowanego i wyremontowanego uprzednio lokalu przy ul. [...] - lokalu, o którego wykupienie J.K. wraz z rodziną stara się od kilku lat i na który ponieśli nakłady sięgające kilkuset tysięcy złotych.

Dnia [...] r. Prezydent Miasta wydał Zarządzenie

Nr [...] r. w sprawie wyrażenia zgody na zawarcie umowy najmu lokalu mieszkalnego z J.K. wraz z rodziną z Pominięciem list osób oczekujących, którego konsekwencją było wezwanie do zwarcia umowy najmu lokalu w [...]

Zarządzenie zostało wydane na podstawie § 24 ust. 2 załącznika do Uchwały Nr XI/112/2007 Rady Miasta Świnoujścia z dnia 28 marca 2007 r. zmieniająca uchwałę w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta Świnoujścia oraz kryteriów wyboru osób, z którymi umowy najmu powinny być zawarte.

Na podstawie § 24 Załącznika Prezydent wyraził zgodę na zawarcie przedmiotowej umowy oraz przekazał i powierzył wykonanie Zarządzenia Dyrektorowi Zakładu Gospodarki Mieszkaniowej w [...] oraz Naczelnikowi Wydziału Gospodarki Nieruchomościami.

Zdaniem skarżących Zarządzenie zostało wydane nie tylko sprzecznie

z załącznikiem do Uchwały Rady Miasta Świnoujścia z dnia 28 marca 2007 r. ale przede wszystkim z przepisami Ustawy o samorządzie gminnym. W związku z czym na podstawie art. 18 a Ustawy o samorządzie gminnym z dnia 8 marca 1990 r. skierowana została Skarga w trybie nadzoru do Komisji Rewizyjnej Rady Miasta [...] w dniu [...] r. oraz w dniu [...] r. na podstawie art. 15 w zw. z art. 25 Ustawy o administracji rządowej w województwie i art. 86, 87, 90 i 91 ust. 1 i 2 Ustawy o samorządzie gminnym do Wojewody .

Z uwagi na stwierdzenie, iż przedstawione zarzuty skarżących zdaniem powyższych organów są nieuzasadnione (Pismo Wojewody

Nr [...]. oraz Uchwała Rady Miasta Świnoujście

Nr XLIX/403/2009 z dnia 15 stycznia 2009 r. w sprawie skargi na działalność Prezydenta Miasta), strona skarżąca na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym pismem z dnia 30 marca 2009 r. wezwała Prezydenta Miasta do usunięcia naruszenia prawa tj. art. 41 ustawy o samorządzie gminnym i innych oraz § 24 ust. 2 Załącznika do Uchwały nr [...]r. Rady Miasta Świnoujścia z dnia 28 marca 2007 r.

Prezydent Miasta pismem z dnia [...] r. nie stwierdził podstaw do uchylenia Zarządzenia.

Zdaniem skarżących podstawa prawna do wydania Zarządzenie w postaci § 24 załącznika do Uchwały Rady Miasta Świnoujścia z dnia 28 marca 2007 r. powołana przez Prezydenta jest błędna.

Literalne brzmienie tego przepisu daje jedynie delegację dla Prezydenta do "zawarcia" umowy z pominięciem list osób oczekujących w kolejce, ale także spełniających kryteria, o których mowa w przepisach załącznika do uchwały. Umiejscowienie § 24 w przepisach końcowych załącznika oznacza, że zawarcie umowy najmu z pominięciem list osób oczekujących może nastąpić jedynie w stosunku do kręgu osób, o których mowa w § 1 ust. 2, § 5 w zw. § 7 w zw. § 9 załącznika do Uchwały z dnia 28.03.2008r.

Zdaniem skarżących nie spełniają oni żadnego z tych warunków, o których mowa w powyższych przepisach. Nie spełniają także kryteriów z przepisów Rozdziału 3 załącznika do uchwały ani też Rozdziału 4.

Analiza aktu prawnego jakim jest załącznik do uchwały Rady Miasta z dnia 28.03.2007r. wskazuje także jednoznacznie, że jest on skierowany wyłącznie do osób fizycznych z wyłączeniem osób prawnych czy innych jednostek organizacyjnych czy budżetowych, toteż wniosek o ewentualne przydzielenie lokalu mieszkalnego jak

i ewentualnej jego zamiany może być złożony jedynie przez osobę fizyczną, a Skarżący K. ani nikt z jego rodziny z takim wnioskiem nie wystąpił.

Niezależnie od tego postępowanie administracyjne na zasadach wynikających

z załącznika do Uchwały ma ściśle wnioskowy charakter co oznacza zdaniem strony, że może być wszczęte tylko na wniosek osoby uprawnionej a nie z urzędu. Ani skarżący małżeństwo K. ani tym bardziej Morski Oddział Straży Granicznej nie byli uprawnieni do wszczęcia takiego postępowania. Przepisy załącznika w żadnym wypadku nie dają takiej podstawy do przekazania w ich trybie lokalu położonego

w [...] do dyspozycji Morskiemu Oddziałowi Straży Granicznej.

Nadto skarżący zwrócili uwagę, że zostali pozbawieni możliwości jakiegokolwiek uczestniczenia w procesie podejmowania decyzji dotyczących jednej z najważniejszych sfer ludzkiego życia tj. prawo do wyboru miejsca zamieszkania. Wezwanie z dnia [...]r.oraz cały proces podejmowanych działań przez Prezydenta i działającego na jego polecenie dyr. Zakładu Gospodarki Mieszkaniowej jest sprzeczny z art. 11 b Ustawy o samorządzie gminnym i świadczy o uzasadnionych wątpliwościach co do zgodności działania Prezydenta i podległych mu pracowników z prawem i w interesie mieszkańców miasta co jest obowiązkiem ustawowym Prezydenta Miasta.

Pełnomocnik skarżących podkreślił, że zarządzenie jako źródło prawa miejscowego mogło być wydane jedynie w trybie i na warunkach określonych w art. 41 Ustawy o samorządzie gminnym, a po drugie; wydane zarządzenie odnosi się do indywidualnej sprawy skarżących małżonków K. a zatem należy do kategorii tych spraw o których w zakresie działania prezydenta mówi art. 30 Ustawy tj. spraw indywidualnych.

Zaskarżone zarządzenie nie może zatem odpowiadać treści art. 39 ustawy

o samorządzie gminnymi i z tego też powodu winno być uznane za nieważne.

Co więcej także treść Zarządzenia, a mianowicie § 2 stanowi kontynuację błędnego procedowania w którym dochodzi do naruszenia prawa przez organy administracji publicznej.

Naruszenie nastąpiło poprzez przekazanie przez Prezydenta kompetencji do wykonania przedmiotowego Zarządzenia podmiotowi, któremu w świetle obowiązujących przepisów, Prezydent tychże uprawnień przekazać nie może. Mocą § 2 Zarządzenia, Prezydent przekazał jego wykonanie - jako jednemu z dwóch podmiotów - Dyrektorowi Zakładu Gospodarki Mieszkaniowej, który realizując przekazane mu kompetencje, pismem [...]r. wskazał małżeństwu K. nowy lokal mieszkalny nr [...] oraz wezwał do zawarcia umowy najmu tegoż lokalu w terminie 7 dni od otrzymania pisma.

Zgodnie z art. 39 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym, wójt (prezydent) może upoważnić do wydawania decyzji inne podmioty wymienione w tymże przepisie. Jakkolwiek na podstawie ust. 4, w przypadku jednostek organizacyjnych Urzędu Gminy w tym zakładów budżetowych, którym niewątpliwie jest Zakładu Gospodarki Mieszkaniowej, organem do tego upoważnionym jeśli tylko Rada Gminy. Zatem doszło do przekroczenia kompetencji przez Prezydenta Miasta [...].

W związku z tym wszelkie czynności prawne zainicjowane przez Dyrektora Zakładu Gospodarki Mieszkaniowej, w tym wskazanie lokalu oraz wezwanie do zawarcia umowy są w świetle prawa nieważne.

Mając na uwadze przedstawione powyżej zastrzeżenia, pełnomocnik skarżących

o rozpatrzenie w trybie art. 101 i 101a ustawy o samorządzie gminnym niniejszej skargi i podjęcie stosownych działań celem wyeliminowania z obrotu prawego wadliwego i niezgodnego z prawem aktu prawnego.

Nadto strona jednocześnie ze skargą złożyła wniosek o zawieszenie wszczętego na wniosek Komendanta Morskiego Oddziału Straży Granicznej, prowadzonego przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w [...] postępowania egzekucyjnego o sygn. akt [...].

W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta [...] wniósł o jej oddalenie.

W ocenie organu Zarządzenie to nie nakłada na skarżących obowiązku zawarcia umowy najmu, a jedynie przyznaje im takie uprawnienie, z którego mogą skorzystać lub też nie. Oznacza to, iż wykonanie Zarządzenia zależy od woli małżonków K. a organ, który je wydał nie może doprowadzić do jego przymusowego wykonania. Powoduje to, iż zaskarżone Zarządzenie należałoby raczej oceniać jako leżące w interesie skarżących, bowiem przyznaje im uprawnienie, tym bardziej, iż zapadł przeciwko nim prawomocny już wyrok nakazujący opróżnienie i wydanie dotychczas zajmowanego lokalu bez przyznania uprawnienia do lokalu socjalnego.

Ponadto powołując się na art. 101 ustawy o samorządzie gminnym organ podniósł, że aby skutecznie można było żądać stwierdzenia naruszenia prawa, uchwała lub zarządzenie musi naruszać interes prawny lub uprawnienie skarżącego.

Z charakteru zaskarżonego Zarządzenia oraz sprawy, której dotyczy jednoznacznie wynika, iż nie narusza ono interesu ani uprawnienia skarżących. Zarządzenie to wręcz przyznaje im konkretne uprawnienie - możliwość zawarcia umowy najmu lokalu mieszkalnego. Oznacza to, iż brak jest podstaw i uzasadnienia do wniesienia przez skarżących skargi na przedmiotowe Zarządzenie.

Ponadto kolejną przesłanką skutecznego wniesienia skargi jest w świetle art. 101 ustawy o samorządzie gminnym to, aby sprawa, której dotyczy zaskarżone zarządzenie należała do spraw z zakresu administracji publicznej.

W przedmiotowym stanie faktycznym zaskarżone Zarządzenie dotyczy sprawy i umowy najmu konkretnego lokalu mieszkalnego. W orzecznictwie sądów dominuje pogląd, iż sprawy dotyczące najmu lub sprzedaży konkretnych lokali nie należą do spraw z zakresu administracji publicznej.

Na rozprawie pełnomocnik skarżących powoływał się na istnienie interesu prawnego twierdząc, że skarżącym nie zostało zapewnione prawo do lokalu w oparciu o ustawę o straży granicznej, nadto Zarządzenie to uderza w członków rodziny skarżących, gdyż zmierza do usunięcia tych osób, na które tytuł wykonawczy nie został wystawiony, zaś przedmiotowe Zarządzenie dotyczy J. i E.K. i pozostałych członków rodziny, poza tym na lokal, który skarżący mieliby wydać w wyniku realizacji tego Zarządzenia ponieśli nakłady w wysokości [...] tys. zł.

Zdaniem pełnomocnika skarżących istnienie powyższego Zarządzenia w obrocie prawnym daje możliwość organowi egzekucyjnemu wykonanie eksmisji z tego lokalu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy

z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

(Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej P.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przez organy administracji publicznej przepisów obowiązującego prawa. Sąd uchyla zaskarżony akt w przypadku stwierdzenia naruszenia przez organ administracji przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu mających wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a).

W pierwszej kolejności kwestia jaką zajął się Sąd, było ustalenie czy zaskarżone Zarządzenie Prezydenta Miasta [...] w sprawie wyrażenia zgody na zawarcie umowy najmu lokalu mieszkalnego z J.K. wraz z rodziną z pominięciem list osób oczekujących jest aktem z zakresu administracji publicznej, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej P.p.s.a.).

Zagadnienie to było przedmiotem uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie I OPS 4/08, gdzie Sąd uznał, iż w przypadku gmin, stosownie do przepisu art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r., Nr 142, poz. 1591 ze zm.), do sądu administracyjnego może być zaskarżona uchwała lub zarządzenia podjęte przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej. Przepis ten obejmuje zarówno uchwały i zarządzenia organów gminy stanowiące akty prawa miejscowego (art. 3 § 2 pkt 5 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), jak i uchwały i zarządzenia podjęte przez organy gminy z zakresu administracji publicznej, które nie są aktami prawa miejscowego (akty, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 6 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

O właściwości sądu administracyjnego w sprawie ze skargi na uchwałę lub zarządzenie organu gminy, które nie stanowią aktów prawa miejscowego, przesądzające znaczenie ma to, że uchwała lub zarządzenie zostały podjęte przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, przy czym sprawa taka może dotyczyć większej lub mniejszej grupy osób, a nawet określonej osoby. Zasadnicze znaczenie ma więc to, czy akt został podjęty przez organ gminy i czy sprawa, w której akt ten został podjęty jest sprawą z zakresu administracji publicznej, przy uwzględnieniu jednak, że akty o których mowa w art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, nie obejmują rozstrzygnięć

w sprawach z zakresu administracji publicznej, załatwianych przez organy gminy

w drodze decyzji administracyjnej (art. 102 ustawy o samorządzie gminnym).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w pełni podziela stanowisko wyrażone przez Naczelny Sąd Administracyjny w niniejszej uchwale, i uznał że Zarządzenie Prezydenta Miasta w przedmiocie wyrażenia zgody na zawarcie umowy najmu lokalu mieszkalnego z J.K. wraz z rodziną

z pominięciem list osób oczekujących może być przedmiotem skargi do Sądu administracyjnego w trybie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym.

Zgodnie z treścią art. 101 ust.1 powyższej ustawy każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętym przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może – po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia – zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego.

Zatem osoba wnosząca skargę do sądu administracyjnego na podstawie art. 101 u.s.g. musi wykazać w pierwszej kolejności interes prawny lub uprawnienie, a następnie fakt jego naruszenia.

Zgodnie z poglądem wyrażonym w literaturze prawnej jak i ugruntowanym orzecznictwem pojęcie interesu pranego odnosi się do związku między sferą indywidualnych praw i obowiązków skarżącego, wynikających z norm prawa materialnego lub procesowego, a zaskarżonym aktem.

Wskazuje się na konkretny, aktualny i indywidualny interes prawny, nie wystarczy samo zagrożenie aktem organu gminy. Z kolei przez uprawnienie rozumiany jest sposób, w jaki norma prawa wyznacza zachowanie adresata normy. W przeciwieństwie do obowiązku oznacza możliwość wyboru określonego zachowania, które nie pociąga reakcji organów państwowych w postaci sankcji. Uprawnienie zatem, to tyle, co prawem przyznana "możność działania".

W niniejszej sprawie po zachowaniu trybu o jakim mowa w art. 101 u.s.g. oraz terminu do wniesienia skargi (art. 53 § 2 P.p.s.a.) pełnomocnik skarżących powołał się na istnienie interesu skarżących wywodząc go z faktu, że do dnia dzisiejszego nie zostało zapewnione skarżącym prawo do lokalu w oparciu o ustawę o straży granicznej, ponadto na lokal, który mieliby wydać w wyniku realizacji tego zarządzenia, ponieśli nakłady w wysokości [...] tys. zł. Niezależnie od tego zarządzenie uderza w członków rodziny albowiem zmierza do usunięcia członków rodziny, na których tytuł wykonawczy

nie został wystawiony, zaś Zarządzenie dotyczy J. i E.K.i pozostałych członków rodziny. Zdaniem skarżących pozostawienie tego zarządzenia w obrocie prawnym daje możliwość organowi egzekucyjnemu wykonanie eksmisji z tego lokalu.

W ocenie Sądu skarżący nie wykazali istnienia interesu prawnego ani uprawnienia do zaskarżenia przedmiotowego zarządzenia.

Zarządzenie z dnia [...]r. stwarza skarżącym jedynie możliwość do zawarcia umowy cywilnej skutkującej nawiązaniem najmu lokalu mieszkalnego przy

ul. [...]. Skorzystanie z tego uprawnienia z pominięciem listy osób zakwalifikowanych do zawarcia umowy najmu lokalu mieszkalnego zależy od skarżących, samo Zarządzenie bowiem nie zastępuje tej umowy. Powoływanie się przez skarżących na zdarzenie, które może wystąpić w przyszłości (tj. wykonanie egzekucji z zajmowanego lokalu do lokalu wskazanego w Zarządzeniu), nie wskazuje na istnienie interesu prawnego lub uprawnienia lecz na istnienie interesu faktycznego, który nie podlega ochronie w trybie art. 101 u.s.g..

Dopiero wykazanie interesu prawnego lub uprawnienia i jego naruszenie upoważnia Sąd do dalszego badania zasadności skargi.

W tym stanie rzeczy na podstawie art. 151 P.p.s.a należało orzec jak w sentencji.