Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt I SA/Wr 393/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2006-11-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 116 par. 1
journal: Dz.U. 1997 nr 137 poz 926
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Zbigniew Łoboda Sędziowie: Sędzia WSA Marta Semiczek (sprawozdawca) Asesor WSA Marek Olejnik Protokolant Marta Pająkiewicz po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 9 listopada 2006 r. przy udziale sprawy ze skargi R. A. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie orzeczenia odpowiedzialności skarżącego za zaległości spółki z o.o. A z tyt. podatku od towarów i usług za miesiąc grudzień 2001 r. wraz z odsetkami za zwłokę i kosztami postępowania egzekucyjnego oddala skargę


UZASADNIENIE

Naczelnik Urzędu Skarbowego W. S. M. decyzją z dnia [...] Nr [...] orzekł o odpowiedzialności R. A. jako członka zarządu za zaległość spółki z o.o. A z tytułu podatku od towarów i usług za miesiąc grudzień 2001 r. w wysokości [...] wraz z odsetkami za zwłokę w kwocie [...] oraz kosztów postępowania egzekucyjnego w kwocie [...].

Powodem wszczęcia postępowania w tej sprawie było niewywiązanie się przez spółkę z kwot określonych w decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego W. S. M. z dnia [...] nr [...], których egzekucja, w wyniku podjętych przez organ egzekucyjny czynności, okazała się bezskuteczna. Organ podatkowy ustalił, że R. A. w okresie, w którym powstały zaległości podatkowe, pełnił funkcję członka zarządu spółki (od [...] do [...] – najpierw jako wiceprezes, następnie jako prezes zarządu) i wskazał, że w toku prowadzonego postępowania skarżący nie wykazał przesłanek uwalniających go od odpowiedzialności za zaległości spółki przez: zgłoszenie we właściwym czasie wniosku o ogłoszenie upadłości lub wszczęciu postępowania układowego; nie wykazał, że zgłoszenie tego wniosku albo też nie wszczęcie postępowania układowego nastąpiło nie z jego winy oraz nie wskazał majątku, z którego możliwa byłaby egzekucja. Zatem, skoro egzekucja wobec spółki okazała się bezskuteczna, a R. A. nie wykazał przesłanek uwalniających go od odpowiedzialności za zaległości spółki, organ podatkowy pierwszej instancji i, organ podatkowy pierwszej instancji orzekł o jego odpowiedzialności za wskazane wyżej zobowiązania spółki powstałe w okresie pełnienia przez niego funkcji członka zarządu spółki.

W odwołaniu od tej decyzji R. A. wniósł o uchylenie decyzji i umorzenie postępowania, ewentualnie o jej uchylenie i skierowanie sprawy do ponownego rozpoznania, zarzucając naruszenie:

- art. 116 Ordynacji podatkowej przez jego niewłaściwe zastosowanie, bowiem z całokształtu zebranego materiału dowodowego wynika jednoznacznie, że w sytuacji jaka miała miejsce w sprawie spółki z o.o. A odpowiedzialność w stosunku do strony nie zachodzi;

- art. 116 Ordynacji podatkowej przez nie wykazanie, że egzekucja przeciwko tej spółce okazała się bezskuteczna, a w szczególności poprzestanie w tym względzie na ustaleniu, że spółka nie zajmuje siedziby, pod którą jest zarejestrowana i enigmatycznym "ustaleniu", że spółka nie ma majątku;

- art. 122 i art. 187 Ordynacji podatkowej przez nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Brak w aktach dokumentacji finansowej spółki nie pozwala na ustalenie stanu majątkowego spółki w 2001 r., jak i po [...], kiedy to strona została odwołana z zarządu. Ustalenia te byłyby bowiem istotne dla stwierdzenia, czy w czasie kiedy strona była członkiem zarządu, istniał po jej stronie obowiązek ogłoszenia upadłości lub złożenia wniosku o otwarcie postępowania układowego. Strona, z uwagi na odwołanie jej, nie miała dostępu do takich dokumentów i nie może się bronić, a przez to wykazać braku przesłanek odpowiedzialności, podczas gdy organ podatkowy jest zobowiązany do podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego stanu faktycznego;

- art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 Ordynacji podatkowej w zakresie, w jakim uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie odnosi się do ustaleń związanych z określonymi w decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W., a która to decyzja i zgromadzony w tamtej sprawie materiał dowodowy ma podstawowe znaczenie dla ustalenia odpowiedzialności strony.

R. A. dodatkowo wskazał, że o prowadzonym postępowaniu przez Naczelnika Urzędu Skarbowego W. S. M. nie został zawiadomiony, co uniemożliwiło mu udział w tym postępowaniu w charakterze strony. Natomiast w zakresie orzeczenia o jego odpowiedzialności za zaległości spółki podniósł, że w czasie kiedy powstały te zaległości spółka była w pełni wypłacalna i dysponowała środkami na zapłatę, dlatego w okresie objętym decyzją nie istniały podstawy do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości. Natomiast jeżeli nastąpiły przesłanki do zgłoszenia wniosku o upadłość w okresie późniejszym, tj. po odwołaniu z funkcji członka zarządu, to niezgłoszenie takiego wniosku nastąpiło nie z jego winy. R. A. podniósł także, iż zebrany w sprawie materiał dowodowy jest niewystarczający do wydania zaskarżonej decyzji. W sprawie nie dołączono akt postępowania prowadzonego przez organ podatkowy pierwszej instancji, co spowodowało niemożność zapoznania się przez z jego ustaleniami i odniesienie się do nich, tym bardziej że materiały te były, m.in. podstawą do określenia zakresu jego odpowiedzialności.

Dyrektor Izby Skarbowej we W. decyzją z dnia [...] Nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy stwierdził, że bezspornym w sprawie jest, iż strona pełniła funkcję członka zarządu spółki w okresie, w którym powstało przedmiotowe zobowiązanie podatkowe.

Odnosząc się do zarzutów strony organ odwoławczy stwierdził, że bezskuteczność postępowania egzekucyjnego przeprowadzonego wobec spółki została stwierdzona postanowieniem Naczelnika Urzędu Skarbowego W. S. M. z dnia [...] umarzającym to postępowanie, w uzasadnieniu którego poinformowano o podjętych czynnościach egzekucyjnych. Wskazano, że dokonano nieskutecznych zajęć rachunków bankowych, natomiast poborca skarbowy ustalił, że spółka nie prowadzi działalności pod adresem wskazanym w tytule wykonawczym. Nadto w rejestrze handlowym KRS brak było informacji o nowym adresie spółki. Spółka nie zgłosiła również nowej siedziby w Urzędzie Skarbowym S. M. Brak było także informacji o aktualnych rachunkach bankowych spółki. Ustalono w Zakładzie Geodezji o Katastru Miejskiego we W., że spółka nie figuruje w rejestrach gruntów miasta W. jako właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości. Zdaniem organu, brak nowego adresu prowadzenia działalności spółki oraz brak możliwości ustalenia majątku, z którego można prowadzić skuteczną egzekucję, wyczerpuje art. 59 § 2 Ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2002 r. Nr 110, poz. 969 ze zm.). Organ wskazał, że strona zapoznała się z aktami egzekucyjnymi w dniu [...], co zostało potwierdzone protokołem.

Dalej organ wywiódł, że strona nie wykazała okoliczności uwalniających ją od odpowiedzialności za zadłużenia spółki (art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej) przez wskazanie, że w stosownym czasie złożyła wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęcie postępowania układowego, lub że zaniechanie tych czynności nastąpiło bez winy strony, nie wskazała również majątku spółki, z którego możliwa była skuteczna egzekucja. Wynikające z deklaracji podatkowej przedmiotowe zobowiązanie nie zostało uregulowane. Ponadto w czasie pełnienia przez stronę funkcji członka zarządu, spółka składała deklaracje podatkowe, z których wynikały kwoty należnego podatku do zapłaty, jednakże kwoty te nie zostały zapłacone. Zaprzestanie wywiązywania się ze zobowiązań na rzecz Skarbu Państwa miało w ocenie Dyrektora Izby Skarbowej we W. charakter trwały, co stanowiło dostateczną podstawę do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości spółki. Argumentacja strony, że w czasie pełnienia przez nią funkcji członka zarządu spółki nie było przesłanek do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości spółki, zdaniem organu nie znajduje uzasadnienia w świetle zgromadzonego materiału dowodowego. Zdaniem organu strona w czasie pełnienia funkcji członka zarządu spółki, miała świadomość zaległości podatkowych wynikających ze złożonych deklaracji, z których część była przez nią podpisywana.

Odnosząc się do zarzutu strony o nie zawiadomieniu jej o prowadzonym przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W. postępowaniu wobec spółki, organ podatkowy II instancji stwierdził, że decyzja Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W. jest prawomocnym orzeczeniem, funkcjonującym w obrocie prawnym. Decyzja ta jest następstwem nieprawidłowości rozliczeń spółki ze Skarbem Państwa za okres, w którym strona pełniła funkcję prezesa zarządu spółki, kiedy to miała wpływ na prawidłowość prowadzonych ewidencji i rozliczeń. Dalej organ stwierdził, że kwestie dotyczące wysokości zobowiązania spółki za dany okres, będące przedmiotem postępowania prowadzonego przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W., nie mogą być przedmiotem postępowania w sprawie orzeczenia odpowiedzialności strony za zaległości podatkowe spółki. Natomiast brak uczestnictwa w charakterze strony w toku postępowania prowadzonego przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej, nie jest przesłanką ekskulpującą byłego członka zarządu od odpowiedzialności za zaległości spółki dotyczące zobowiązań powstałych w czasie pełnienia przez niego tej funkcji.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skarżący wniósł o uchylenie decyzji organu podatkowego I i II instancji, którym zarzucił naruszenie:

- art. 122 Ordynacji podatkowej przez nie wyjaśnienie stanu faktycznego i nie uwzględnienie uzasadnieniu materiału dowodowego zebranego w postępowaniu podatkowym prowadzonym przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W.;

- art. 123 Ordynacji podatkowej przez złamanie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu wyrażającą się m.in. w możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i zgromadzonych materiałów na każdym etapie postępowania, w szczególności materiału dowodowego zebranego w postępowaniu prowadzonym przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W.;

- art. 129 Ordynacji podatkowej poprzez wyłączenie tej części materiału dowodowego, na której oparto ustalenie wysokości zaległości podatkowej, z możliwości dostępu i oceny przez skarżącego, w konsekwencji niewłączenia tego materiału do akt postępowania;

- art. 180 w związku z art. 187 Ordynacji podatkowej przez ograniczenie się w postępowaniu dowodowym do przyjęcia ustaleń decyzji Urzędu Kontroli Skarbowej we W., przy jednoczesnym przyjęciu poglądu, że skarżącemu nie przysługują uprawnienia strony w tamtym postępowaniu, a tym samym nie może ona się odnieść do jego ustaleń, mimo że ustalenia te oddziałują na majątkowe interesy skarżącego.

Skarżący zarzucił również, powtarzając argumentację zawartą w odwołaniu, naruszenie przez organy podatkowe art. 116 oraz art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 Ordynacji podatkowej.

W uzasadnieniu skarżący ponownie podniósł, że nie miał możliwości wzruszenia lub odniesienia się do wyników postępowania kontrolnego zakończonego decyzją, która jest prawomocna i funkcjonuje w obrocie prawnym. Zarzucił, iż organy podatkowe przyjęły, że nie wykazał przesłanek egzoneracyjnych określonych w art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej, gdy tymczasem jego zdaniem, odpowiedzialność określoną w tym przepisie wyklucza fakt, że niezgłoszenie upadłości oraz brak postępowania układowego nastąpiły nie z jego winy. Podtrzymał pogląd, że w okresie objętym zaskarżoną decyzją nie istniały bowiem podstawy do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości, ponieważ w czasie tym spółka była w pełni wypłacalna. Skarżący podtrzymuje również swoje stanowisko, iż organ podatkowy nie wykazał, że egzekucja przeciwko spółce A okazała się bezskuteczna, bowiem materiał dowodowy nie zawiera informacji jakie środki egzekucyjne zastosowano.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej we W. wniósł o oddalenie skargi i odnosząc się do zarzutów skargi podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji oraz dodatkowo wskazał, że organy podatkowe I i II instancji podjęły wszelkie niezbędne starania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Odnośnie decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej, Dyrektor Izby Skarbowej we W. stwierdził, iż decyzje te dotyczyły innych zobowiązań podatkowych, a nie zryczałtowanego podatku od osób fizycznych. Ponadto, odpierając zarzut złamania zasady czynnego udziału strony w postępowaniu, Dyrektor Izby Skarbowej we W. wskazał, że w dniu 12 grudnia 2005 r. wydał postanowienie na podstawie art. 200 Ordynacji podatkowej wyznaczające skarżącemu termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, jednak z uprawnienia tego skarżący nie skorzystał. Ponadto skarżący nie zwracał się o udostępnienie mu akt w innym terminie, nie przedłożył również nowych dowodów w toku postępowania przed organem II instancji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Wbrew twierdzeniom skarżącego nie można przyjąć, że wydając zaskarżoną decyzję organy podatkowe naruszyły prawo w zakresie o jakim mowa w art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w skrócie upsa. Dlatego też nie zaistniały przesłanki do uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego W. S. M. Badając legalność zaskarżonej decyzji Sąd nie dopatrzył się ani naruszenia prawa materialnego, ani takiego naruszenia przepisów postępowania, które mogłyby mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Przedmiotem sporu między stronami jest kwestia odpowiedzialności R. A. jako członka zarządu za zaległość spółki z o.o. A z tytułu podatku od towarów i usług za miesiąc grudzień 2001 r. wraz z odsetkami za zwłokę oraz kosztów postępowania egzekucyjnego.

Na wstępie rozważań należy podzielić stanowisko organów podatkowych, że w sprawie, z mocy przepisu art. 21 ustawy z dnia 12 września 2002 r. o zmianie ustawy Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 169, poz. 1387), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2003 r., do odpowiedzialności podatkowej osób trzecich z tytułu zaległości podatkowych powstałych w 2001 r. stosuje się przepisy Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym przed 1 stycznia 2003 r., a więc w brzmieniu sprzed wejścia w życie ustawy nowelizującej.

Zgodnie ze stanem prawnym sprzed 1 stycznia 2003 r. zakres odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatkowe regulowały przepisy art. 107 do art. 119 Ordynacji podatkowej. I tak w myśl zasady wyrażonej w art. 107 Ordynacji podatkowej w przypadkach i w zakresie przewidzianym w rozdziale 15 zatytułowanym "Odpowiedzialność podatkowa osób trzecich", za zaległości podatkowe podatnika odpowiadają całym swoim majątkiem solidarnie z podatnikiem również osoby trzecie. Odpowiedzialność ta dotyczy również, jak wynika z § 2 tego przepisu, jeśli dalsze przepisy nie stanowią inaczej, podatków niepobranych oraz pobranych, a niewpłaconych przez płatników lub inkasentów; odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych; niezwróconych w terminie zaliczek naliczonego podatku od towarów i usług oraz ich oprocentowania; kosztów postępowania egzekucyjnego. Powołany przepis art. 107 Ordynacji podatkowej wskazuje zatem, iż zastosowanie instytucji odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatkowe ma miejsce w razie niewykonania bądź nienależytego wykonania przez podatnika ciążących na nim zobowiązań publicznoprawnych Skarbu Państwa, jakimi są podatki. W sytuacji, gdy zobowiązanym jest spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, kwestie odpowiedzialności za jej zaległości podatkowe reguluje przepis art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej, który wskazuje, iż za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością (...) odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja przeciwko spółce okaże się bezskuteczna, chyba że członek zarządu wykaże, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające upadłości (postępowanie układowe) albo że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości oraz niewszczęcie postępowania układowego nastąpiło nie z jego winy, bądź też wskaże on mienie, z którego egzekucja jest możliwa. Powołany przepis w § 2 podkreślał jednak, iż odpowiedzialność taka obejmuje zobowiązania podatkowe, które powstały w czasie pełnienia przez niego obowiązków. Należy tu niewątpliwie również wskazać przepis art. 108 § 2 pkt lit. a), iż decyzja orzekająca o odpowiedzialności osoby trzeciej nie może zostać wydana przez dniem doręczenia decyzji określającej wysokość zaległości podatkowej. Decyzja określająca zaległość podatkową spółki z o.o. A została wydana przez Naczelnika Urzędu Skarbowego W. S. M. w dniu [...], natomiast decyzja orzekająca o odpowiedzialności skarżącego za zaległości podatkowe spółki została wydana w dniu [...].

Przytoczona wyżej regulacja kształtująca tę odpowiedzialność wskazuje jednoznacznie, iż interpretacja przepisów w tej materii wiąże się wyłącznie z wykładnią literalną.

Idąc zatem za tą wykładnią należy wskazać, iż powołany przepis art. 116 Ordynacji podatkowej określa następujące warunki odpowiedzialności członka zarządu spółki za jej zobowiązania podatkowe:

- zobowiązania muszą powstać w okresie, gdy osoba trzecia pełniła funkcje członka zarządu spółki;

- egzekucja w stosunku do spółki okaże się bezskuteczna;

- członek zarządu nie wykaże, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające upadłości albo, że nie ponosi winy za niepodjęcie działań w tym kierunku;

- członek zarządu nie wskaże mienia, z którego możliwa jest egzekucja.

Pozostaje zatem pytanie na kogo rozkłada się ciężar udowodnienia wystąpienia wymienionych przesłanek. W tej kwestii poglądy doktryny i orzecznictwa są zbieżne i utrwalone. Niewątpliwym jest bowiem, że na organie podatkowym spoczywa obowiązek wykazania bezskuteczności egzekucji oraz pełnienia przez członka zarządu funkcji w okresie powstania zaległości podatkowych. Jednakże wykazanie okoliczności ekskulpujących (wyłączających odpowiedzialność) obciąża drugą stronę. W tym miejscu należy przywołać tezę zawartą w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek zamiejscowy w Bydgoszczy z dnia 6 marca 2003 r., sygn. akt SA/Bd 85/03, POP 2003/4/93, iż "Do orzeczenia o odpowiedzialności członka zarządu spółki z o.o. organ podatkowy jest obowiązany wykazać jedynie okoliczność pełnienia obowiązków członka zarządu w czasie powstania zobowiązania podatkowego, które przerodziło się w dochodzoną zaległość podatkową spółki oraz bezskuteczność egzekucji przeciwko spółce, bowiem ciężar wykazania którejkolwiek okoliczności uwalniającej od odpowiedzialności spoczywa na członku zarządu".

Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy Sąd stwierdza, że organ podatkowy wykazał okoliczności, które był obowiązany udowodnić. Nie ulega bowiem wątpliwości, że egzekucja wobec spółki okazała się bezskuteczna. Wbrew twierdzeniom skarżącego, organ podatkowy nie ograniczył się jedynie do ustalenia, "że spółka nie zajmuje siedziby, pod którą jest zarejestrowana i enigmatycznym ustaleniu, że spółka nie ma majątku". Organ bowiem podjął szereg czynności zmierzających do zaspokojenia wierzytelności Skarbu Państwa, zgodnie z regulacją zawartą w Ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. Nr 110, poz. 968 ze zm.). Okoliczności te wskazane zostały w postanowieniu umarzającym postępowanie z powodu jego bezskuteczności z dnia [...]. Bezspornym jest również to, że organ wykazał, iż w okresie powstania zaległości podatkowej skarżący pełnił funkcję członka zarządu spółki.

Odnosząc się okoliczności wyłączających odpowiedzialność skarżącego za zaległości spółki, Sąd stwierdza, iż skarżący nie wykazał wystąpienia takich okoliczności.

Jak wynika z treści powołanego przepisu art. 116 Ordynacji podatkowej odpowiedzialność członka zarządu zostanie wyłączona jeżeli wykaże on, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie układowe albo, że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości oraz niewszczęcie postępowania układowego nastąpiło nie z jego winy, bądź tez wskaże on mienie, z którego egzekucja byłaby możliwa. W kwestii ustalenia właściwego czasu do zgłoszenia upadłości należy odnieść się do norm prawa upadłościowego. Otóż zgodnie z art. 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 24 października 1934 r. – Prawo upadłościowe (t.j. Dz.U. z 1991 r. Nr 118, poz. 512 ze zm.) zwanego dalej rozporządzeniem, przedsiębiorca, który zaprzestał płacenia długów, będzie uznany za upadłego. Bezwzględny obowiązek zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości przedsiębiorcy, zgodnie z art. 5 § 1 rozporządzenia, następuje nie później niż w terminie dwóch tygodni od dnia zaprzestania płacenia długów, natomiast w przypadku reprezentantów przedsiębiorcy będącego osobą prawną przepis art. 5 § 2 dodatkowo zobowiązuje do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości w terminie dwóch tygodni od dnia, w którym majątek nie wystarcza na zaspokojenie długów, chyba że wcześniej rozpoczął się bieg terminu określonego w § 1 powoływanego artykułu. Terminy określone w § 1 i § 2 nie biegną, a jeżeli rozpoczęły bieg, ulegają zawieszeniu, gdy przedsiębiorca złożył podanie o otwarcie postępowania układowego. Zgodnie z doktryną i utrwaloną linią orzeczniczą właściwym czasem do wszczęcia postępowania upadłościowego jest czas właściwy ze względu na ochronę wierzycieli, bowiem w czasie tym zarząd spółki nie jest w stanie realizować zobowiązań wobec wszystkich wierzycieli (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 lipca 2005 r. , sygn. akt I FSK 29/05, LEX nr 172998; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 kwietnia 2004 r., sygn. akt III SA 3215/02, LEX nr 150841). Zatem w przypadku wystąpienia przesłanek powodujących upadłość spółki, w celu uniknięcia odpowiedzialności swoim majątkiem przez jej członków zarządu, w trybie art. 116 Ordynacji podatkowej, spółka musiała zgłosić wniosek o ogłoszenie upadłości bądź wszczęcie postępowania układowego.

Skarżący podniósł w skardze, że w czasie powstania zaległości podatkowych spółka była w pełni wypłacalna i nie istniały w tym okresie podstawy do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości. Ponadto decyzja określająca spółce A przedmiotową zaległość, została wydana po odwołaniu skarżącego z zarządu spółki, co oznacza, że jeżeli po jego odwołaniu takie przesłanki wystąpiły to niezgłoszenie wniosku o upadłość nastąpiło nie z jego winy. Odnośnie twierdzeń skarżącego w tym zakresie, Sąd podziela stanowisko organów podatkowych wskazujące, że w czasie pełnienia przez skarżącego funkcji członka zarządu, spółka składała deklaracje podatkowe, z których wynikały kwoty należnego podatku do zapłaty, jednakże kwoty te nie zostały zapłacone. Zaprzestanie więc wywiązywania się ze zobowiązań na rzecz Skarbu Państwa miało charakter trwały, bowiem zobowiązania wykazane przez spółkę w deklaracjach na podatek od towarów i usług oraz w deklaracjach na zryczałtowany podatek dochodowy od osób fizycznych za okres od grudnia 2001 do października 2002, nie zostało zapłacone. Zatem należy uznać, że twierdzenie skarżącego jakoby spółka w tym okresie posiadała środki na zaspokojenie wierzytelności, a co za tym idzie, nie było przesłanek do zgłoszenia wniosku o upadłość, nie znajduje potwierdzenia w stanie faktycznym sprawy. Niezależnie bowiem od posiadania – czego skarżący nie uprawdopodobnił- środków na zapłatę zobowiązań zaistniała druga z przesłanek ogłoszenia upadłości jakim jest trwałe zaprzestanie regulowania zobowiązań. Skarżący musiał wiedzieć o powstałych zobowiązaniach podatkowych spółki, skoro sam podpisywał część deklaracji. Zatem fakt trwałego zparzsetania regulowania zobowiązań był mu znany. Nie ma tu również znaczenia to, że decyzja określająca zaległość podatkową została wydana po odwołaniu skarżącego z funkcji członka zarządu. Ponadto skarżący, pomimo zapoznania się z materiałem dowodowym zebranym w sprawie i możliwości wypowiedzenia się w tym zakresie, nie skorzystał z tego uprawnienia oraz nie wskazał majątku, z którego można by było przeprowadzić skuteczną egzekucję, co oznacza, iż nietrafny jest zarzut naruszenia przepisu art. 123 Ordynacji podatkowej przez złamanie czynnego udziału strony w postępowaniu. Konsekwencją takiego zachowania się skarżącego jest brak przesłanek uwalniających go od osobistej odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki.

Odnośnie zarzutów skarżącego dotyczących postępowania kontrolnego przeprowadzonego przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W., Sąd stwierdza, iż nie mogą być one przedmiotem rozważań w niniejszej sprawie, bowiem dotyczą one odrębnego postępowania, które zostało zakończone decyzją nie objętą kontrolą Sądu, a przedmiotem skargi jest wyłącznie wymieniona wyżej decyzja Dyrektora Izby Skarbowej we W. Zatem Sąd nie może wykraczać poza ustalone powołaną ustawą Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ramy kontroli legalności wydawanych rozstrzygnięć przez organy administracji publicznej.

Reasumując Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu stwierdza, że zarzuty skargi nie są zasadne, gdyż organy w toku postępowania nie naruszyły prawa w zakresie o jakim mowa na wstępie niniejszych wywodów, co obliguje do oddalenia skargi w myśl art. 151 upsa.