Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 236/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2009-08-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 42 ust. 1, art. 92, art. 92a  ust. 4
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 2, 178 ust. 1
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
Teza: Jeżeli ustawa zmieniająca nie zawiera przepisów intertemporalnych, a sprawa dotyczy wymierzenia kary za czyn, który w dacie jego popełnienia był deliktem administracyjnym, zaś w dacie rozpatrywania sprawy, w wyniku zmiany przepisów, deliktem być przestał - należy stosować przepisy nowe, względniejsze dla sprawcy.

TEZY

Jeżeli ustawa zmieniająca nie zawiera przepisów intertemporalnych, a sprawa dotyczy wymierzenia kary za czyn, który w dacie jego popełnienia był deliktem administracyjnym, zaś w dacie rozpatrywania sprawy, w wyniku zmiany przepisów, deliktem być przestał - należy stosować przepisy nowe, względniejsze dla sprawcy.


SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Ireneusz Henryk Darmochwał (spr.), Sędziowie sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk, sędzia WSA Wojciech Stachurski, Protokolant Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 06 sierpnia 2009 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą jej wydanie decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w Ł. z dnia [...] stycznia 2009 roku numer [...], 2. stwierdza, że zaskarżone decyzje nie mogą być wykonane w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, 3. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w B. na rzecz skarżącego J. K. kwotę 120,00 (słownie: sto dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.-


UZASADNIENIE

II SA/Bk 236/09

UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego w Ł. nałożył na J. K. karę pieniężną w wysokości 3.000 zł z tytułu wykonywania przewozu drogowego bez uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych.

W uzasadnieniu wskazał, że w dniu 31 października 2008 r. w/w wykonywał samochodem marki [...] wraz z przyczepą marki SAM przewóz drogowy bez posiadania wymaganej karty opłaty, co stwierdzili podczas kontroli funkcjonariusze Referatu Grup Mobilnych. Z kontroli sporządzono protokół zawierający powyższe ustalenia, który następnie został podpisany przez J. K. Organ podał, że przeprowadzono postępowanie wyjaśniające i umożliwiono stronie złożenie wyjaśnień, z czego skorzystała pismem z dnia 28 listopada 2008 r. Podano w nim, że w/w poruszał się własnym samochodem z wypożyczoną przyczepką i nie był świadomy obowiązku zakupienia karty, bowiem nie był o nim informowany w trakcie kursu prawa jazdy kat. B i BE, jak również takie informacje nie są zamieszczane przy wjazdach na drogi krajowe. Strona dołączyła zaświadczenie o prowadzeniu działalności gospodarczej w zakresie usług innych niż transportowe wskazując, że z tego powodu nie dysponuje licencją i zaświadczeniem zezwalającym na przewóz towaru na potrzeby własne. W trakcie ustnych wyjaśnień w dniu 16 grudnia 2008 r. w/w podał, że w trakcie przejazdu, który miał charakter jednorazowy, pojazd nie był załadowany.

Organ ocenił na podstawie powyższych okoliczności, że wykonujący przewóz drogowy nie zastosował się do dyspozycji przepisu art. 42 ust. 1 i ust. 3 a ustawy z dnia 06 września 2001 r. o transporcie drogowym, z którego wynika konieczność uiszczenia przez podmiot wykonujący przewóz drogowy na terytorium RP stosownej opłaty i posiadania w pojeździe karty tej opłaty do kontroli. Organ wyjaśnił również, że nie stwierdził, by naruszenie przepisów wynikało ze zdarzeń lub okoliczności, których podmiot wykonujący przewóz nie mógł przewidzieć. Podstawę nałożenia kary w wysokości 3.000 zł stanowił art. 92 ust. 1 i ust. 4 ustawy o transporcie drogowym oraz § 3 i § 4 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 08 sierpnia 2006 r. w sprawie opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz. U. Nr 151, poz. 1089 ze zm.).

Odwołanie od powyższej decyzji złożył J. K. podnosząc, że nie czuje się winny wykonywania przewozu bez karty opłaty drogowej oraz podnosząc niewspółmierność wysokości kary – 3.000 zł do wysokości opłaty – 9 zł. Zaprzeczył, jakoby był przedsiębiorcą a nie rzemieślnikiem, który ma obowiązek prowadzić działalność gospodarczą. Zdaniem odwołującego się powinien znać przepisy prawa o ruchu drogowym, a nie przepisy prawa administracyjnego. Zaprzeczył zawartemu w uzasadnieniu decyzji stwierdzeniu, iż był właścicielem przyczepy. Wniósł o uchylenie kary pieniężnej.

Decyzją z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej w B. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

W uzasadnieniu przedstawił zasady wykonywania przewozu drogowego wynikające z art. 4 pkt 6 a), 42, 87 ust. 1, 89 ust. 1 pkt 3, 92 i 93 ust. 1 ustawy z dnia 06 września 2001 r. o transporcie drogowym oraz rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 08 sierpnia 2006 r. w sprawie opłat za przejazd po drogach krajowych. Zdaniem organu wynika z nich, że podmioty wykonujące przewóz drogowy są bezwzględnie zobowiązane do nabycia i okazania w trakcie kontroli dowodu uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych. W sprawie ustalono, jak podał organ, że J. K. poruszał się w dniu 31 października 2008 r. po drodze krajowej nr 8 zespołem pojazdów: samochodem będącym jego własnością i wypożyczoną przyczepą, bez posiadania przedmiotowej karty, który to zespół pojazdów przekraczał dopuszczalną masę całkowitą 3,5 tony. Zwrócił uwagę, że obowiązująca w kraju zasada domniemania znajomości prawa prawidłowo ogłoszonego ma ten skutek, że nie można tłumaczyć się nieznajomością prawa. Podano, że w/w mógł zwrócić się o wyjaśnienie wątpliwości do właściwego organu. Nadto, dostępność kart jest powszechna, a ich różnorodność daje każdemu wykonującemu przewóz możliwość wywiązania się z obowiązku. Wskazano, że odwołujący się, jako podmiot wykonujący przewóz, powinien znać własne obowiązki wynikające z przepisów ustawy o transporcie drogowym, a nadto, że jest przedsiębiorcą, co wynika z zaświadczenia o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej osób fizycznych. Organ ocenił stan faktyczny sprawy jako ustalony prawidłowo w zakresie tytułu prawnego odwołującego się do zespołu pojazdów: prawo własności samochodu i wynajem przyczepy. Wskazał, że odpowiedzialność administracyjna z tytułu braku karty opłaty drogowej nie jest związana z formą własności pojazdu samochodowego czy przyczepy (naczepy). Organ stwierdził również, że w sprawie nie zaistniały przesłanki z art. 93 ust. 7 ustawy o transporcie drogowym, gdyż stwierdzone naruszenie przepisów nie było następstwem zdarzeń lub okoliczności, których wykonujący przewóz nie mógł przewidzieć.

Skargę na powyższą decyzję złożył do sądu administracyjnego J. K. Przyznał, że wykonywał w dniu 31 października 2008 r. przewóz pojazdem samochodowym po drodze krajowej bez uiszczenia wymaganej opłaty, jednak nie był świadomy swojego obowiązku. W trakcie kontroli kontaktował się telefonicznie z Komendą Powiatową Policji w W. oraz z Urzędem Celnym w S. W żadnej z tych instytucji nie udzielono mu informacji czy pojazd, którym się porusza, podlega opłacie za przejazd. Zdaniem skarżącego świadczy to o tym, że "nie jest wcale łatwo dowiedzieć się o obowiązującym prawie", co podniósł organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji. Podał, że jako przeciętny obywatel nie ma obowiązku znać wszystkich przepisów, tym bardziej, że nie jest związany z branżą transportową, a gdyby wiedział o konieczności uiszczenia opłaty, z pewnością dokonałby zakupu karty.

Odwołujący się zakwestionował podstawę prawną nałożenia kary, która to podstawa - w brzmieniu do niego zastosowanym - przestała obowiązywać z dniem 24 grudnia 2008 r., podczas gdy karę nałożono w dniu 13 stycznia 2009 r. Podniósł zarzut niestarannego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy w zakresie tytułów prawnych do samochodu i przyczepy oraz brak środków na uiszczenie kary.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał argumenty podane w uzasadnieniu decyzji odwoławczej, uzupełniając zawarte w niej wywody o wyjaśnienie zastosowania podstawy prawnej rozstrzygnięcia z daty wykonywania przewozu niezgodnie z prawem, a nie z daty wydawania decyzji. Wskazał, że przepisem art. 3 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 07 listopada 2008 r. o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 218, poz. 1391 ze zm.) zmieniono przepis art. 42 dodając pkt 5 wyłączający z obowiązku uiszczenia opłaty za przejazd pojazdy samochodowe o dopuszczalnej masie całkowitej poniżej 12 ton. Zmiana weszła w życie 24 grudnia 2008 r. Organ podniósł, że nie istnieje ogólna zasada wskazująca, którą normę: uchyloną czy nową, stosować do stosunków prawnych zaszłych w poprzednim stanie prawnym, a o których orzeka się w czasie obowiązywania nowych przepisów. W przedmiotowej sprawie brak jest mogących tę kwestię rozstrzygnąć przepisów intertemporalnych. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych i poglądy doktryny organ podniósł, że nowe prawo co do zasady powinno się stosować do stosunków ciągłych tj. trwających w dniu wejścia w życie nowych przepisów, bowiem stosowanie go do zdarzeń, które całkowicie zaistniały w przeszłości i nie mają charakteru ciągłego byłoby złamaniem zasady nieretroaktywności prawa. Z tego względu, jak wskazano, w sprawie przedmiotowej do zdarzenia z dnia 31 października 2008 r. zastosowano brzmienie przepisów wówczas obowiązujące.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga podlega uwzględnieniu, bowiem zarówno zaskarżona decyzja, jak i decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), powoływanej dalej jako p.p.s.a.

Przedmiotem oceny sądu w sprawie niniejszej jest legalność wymierzenia skarżącemu kary pieniężnej w wysokości 3.000 zł za wykonanie przejazdu po drodze krajowej zespołem pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej mieszczącej się w przedziale od 3,5 do 12 ton. Okoliczności faktyczne sprawy pozostawały między stronami bezsporne, jak również sąd nie dopatrzył się w procesie ich ustalania jakichkolwiek uchybień przepisom procesowym.

Istota sporu sprowadza się natomiast do rozstrzygnięcia, czy prawidłowe było wymierzenie skarżącemu kary pieniężnej na podstawie przepisów surowszych, obowiązujących w dacie zdarzenia (wykonania przewozu), które w momencie orzekania zostały zastąpione przepisami łagodniejszymi, wyłączającymi odpowiedzialność administracyjną wykonującego przewóz w warunkach, jakie wystąpiły w sprawie. Przedmiotowy spór dotyczy zatem kwestii intertemporalnych.

W postępowaniu wyjaśniającym ustalono, że przewóz miał miejsce 31 października 2008 r. Wówczas obowiązywał przepis art. 42 ustawy z dnia 06 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874 ze zm.), zgodnie z którym podmioty wykonujące na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przewóz drogowy zobowiązane były do uiszczenia opłaty za przejazd pojazdu samochodowego po drogach krajowych, której maksymalna wysokość nie może być wyższa niż równowartość 800 euro rocznie, z wyłączeniem: 1) przedsiębiorców wykonujących transport drogowy taksówką, 2) pojazdów transportu kombinowanego, 3) pojazdów realizujących komunikację miejską, 4) zakładów pracy chronionej lub zakładów aktywności zawodowej, w przypadku wykonywania przewozów na potrzeby własne. Ustawą z dnia 07 listopada 2008 r. o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 218, poz. 1291), która weszła w życie 24 grudnia 2008 r., dodano pkt 5 do art. 42, zgodnie z którym wyłączeniem spod obowiązku uiszczenia przedmiotowej opłaty objęto przejazd pojazdów samochodowych o dopuszczalnej masie całkowitej poniżej 12 ton. Ustawa zmieniająca nie zawierała norm intertemporalnych wskazujących regulacje (poprzednie lub nowe), które należy stosować do stanów faktycznych sprzed zmiany, co do których postępowanie zostało wszczęte w oparciu o przepisy uchylone (w niniejszym przypadku postępowanie wszczęto w listopadzie 2008 r.). Powstała zatem sytuacja, gdy zaskarżona decyzja z [...] marca 2009 r. wymierzająca karę 3.000 zł została wydana w czasie, w którym czyn skarżącego, według nowych przepisów, nie podlegał opłacie, a ewentualny brak tej opłaty nie był objęty sankcją.

Zagadnienie intertemporalności przepisów należy do jednych z trudniejszych w praktyce stosowania prawa. W sytuacji, gdy sam ustawodawca nie rozstrzyga kwestii międzyczasowych, nie istnieje bowiem jednoznaczna reguła mająca uniwersalne zastosowanie we wszystkich przypadkach. Brak przepisów międzyczasowych może być wówczas wypełniony tylko drogą wykładni, uwzględniającej całokształt sytuacji strony oraz kontekst wprowadzenia nowych przepisów i różnice w ich treści w stosunku do poprzedniego brzmienia.

Powszechnie akceptowane jest natomiast stanowisko, że przy zmianie przepisów i niepodaniu przez ustawodawcę wskazówek odnośnie stosowania w toczących się już postępowaniach przepisów nowych lub poprzednio obowiązujących – pierwszeństwo ma zasada bezpośredniego działania nowego prawa. Wyjątkiem są sytuacje, gdy poprzednie prawo jest względniejsze dla sprawcy. W doktrynie prawa administracyjnego wskazuje się, że "zaistniałe zmiany w stosunku administracyjnym, które wynikają ze zmiany regulacji pomiędzy chwilą zdarzenia a momentem wydania rozstrzygnięcia w sprawie, nie mogą szkodzić jednostce, zwłaszcza w sprawach dotyczących wymierzania sankcji administracyjnych. (...) Zmianę stanu prawnego, która następuje po nawiązaniu stosunku administracyjnoprawnego, należy uwzględniać tylko wówczas, gdy nie pogarsza ona sytuacji adresata stosowanej normy prawnej" (vide M. Wincenciak "Sankcje w prawie administracyjnym i procedura ich wymierzania", Warszawa 2008, s. 160-161).

Stosując powyższą regułę do sytuacji, z którą mamy do czynienia w sprawie niniejszej, należy stwierdzić, że nowe prawo, obowiązujące po zmianie tj. po dacie 24 grudnia 2008 r., jest dla skarżącego zdecydowanie korzystniejsze. Przejazd po drodze krajowej, który wykonał w dniu 31 października 2008 r., nie byłby obecnie objęty obowiązkiem uiszczenia opłaty. Zatem również za niewykupienie stosownej karty w przypadku przejazdu pojazdem (zespołem pojazdów) o dopuszczalne masie całkowitej poniżej 12 ton nie groziłaby mu sankcja w postaci kary pieniężnej. Wniosek o wprowadzeniu takiej korzystnej zmiany wynika wprost z wykładni gramatycznej i historycznej przepisu art. 42 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, uwzględniających jego brzmienie w wersji poprzedniej, niezawierającej zwolnienia od opłat pojazdów o masie do 12 ton i obowiązującej w dacie orzekania przez organy obydwu instancji, przewidującej wprost takie zwolnienie w art. 42 ust. 1 pkt 5 tej ustawy. Zdaniem składu orzekającego, charakter zmian polegający na złagodzeniu przepisów wskazuje, że organy powinny zastosować prawo nowe, względniejsze dla skarżącego (vide wyrok WSA w Gliwicach z 05 lutego 2009 r., sygn. akt II SA/Gl 725/08, http//:orzeczenia.nsa.gov.pl)

Powyższe rozumowanie potwierdza również wykładnia systemowa, która wymaga spojrzenia na budzącą wątpliwości regulację z punktu widzenia rozwiązań występujących w innych gałęziach prawa. Rozstrzygając zaistniały spór przy jej użyciu nie sposób nie dostrzec, że prawo administracyjne stanowi część obowiązującego w Polsce porządku prawnego. Zdarzenie, które jest przedmiotem oceny w sprawie niniejszej ma niewątpliwie charakter deliktu administracyjnego, bowiem polega na naruszeniu przepisów prawa administracyjnego – ustawy o transporcie drogowym, za które art. 92 tej ustawy przewiduje określoną karę pieniężną. O podobieństwach między czynem zabronionym a przedmiotowym deliktem administracyjnym świadczy nie tylko struktura art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, zbudowanego jak norma prawa karnego - zawierającego hipotezę, dyspozycję i charakterystyczną dla prawa karnego sankcję. Również wysokość kary pieniężnej określona w pkt 4.1. Załącznika do w/w ustawy na kwotę 3.000 zł, mając na uwadze wysokości wymaganych opłat za przejazd (rzędu kilku lub kilkunastu złotych według brzmienia obowiązującego w dacie czynu), świadczy o wprowadzeniu elementów prewencyjno (odstraszająco) – represyjnych. Z powyżej podanych powodów przepisom przewidującym przedmiotową karę, grożącą za naruszenie zakazów wynikających z prawa administracyjnego, bliżej prawu karnemu niż cywilnemu. Prawo karne zaś przyznaje pierwszeństwo zasadzie, w myśl której, w przypadku zmiany stanu prawnego pomiędzy zaistnieniem czynu a jego osądzeniem należy stosować przepisy względniejsze, korzystniejsze dla sprawcy. Powyższa zasada, zdaniem składu orzekającego w sprawie niniejszej, ze względu na pewną wspólność konstrukcji czynów zabronionych i deliktów administracyjnych, powinna stanowić punkt odniesienia w tych wszystkich sprawach, w których rozstrzygnięcie o zakwalifikowaniu zdarzenia jako deliktu administracyjnego zależy od wyboru określonego reżimu prawnego: obowiązującego w dacie orzekania, innego niż obowiązujący w dacie zdarzenia.

Reasumując stwierdzić trzeba, że jeżeli ustawa zmieniająca nie zawiera przepisów intertemporalnych, a sprawa dotyczy wymierzenia kary za czyn, który w dacie jego popełnienia był deliktem administracyjnym, zaś w dacie rozpatrywania sprawy, w wyniku zmiany przepisów, deliktem być przestał - należy stosować przepisy nowe, względniejsze dla sprawcy. W przeciwnym bowiem razie dochodziłoby do wymierzenia kary na podstawie przepisów obowiązujących w dacie popełnienia czynu, ale w takiej sytuacji i w takim czasie, gdy przepisy te zostały przez samego ustawodawcę uznane za niesłuszne i nieodpowiadające zasadzie sprawiedliwości społecznej – i z tego powodu uchylone. Podnieść trzeba również, że treść i kierunek analizowanych zmian w ustawie o transporcie drogowym obowiązujących od dnia 24 grudnia 2008 r. wskazują, iż ustawodawca – podwyższając tonaż objęty obowiązkiem uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych do co najmniej 12 ton – wyeliminował ten obowiązek wobec większości okazjonalnych przejazdów oraz zracjonalizował obowiązki i sankcje obciążające podmioty wykonujące przewóz pojazdami o mniejszej dopuszczalnej masie całkowitej.

W tym miejscu należy zwrócić jeszcze uwagę na następujące zagadnienia.

Zgodzić się należy z organem, że w polskim porządku prawnym obowiązuje zasada ignorantia iuris nocet (nieznajomość prawa szkodzi), według której skutki ustalone w określonych normach prawnych występują niezależnie od tego, czy podmiot nimi objęty miał ich świadomość czy też nie. Zgodnie jednak z art. 178 ust. 1 Konstytucji sędziowie są związani przy orzekaniu przede wszystkim Konstytucją, a dopiero w dalszej kolejności normami ustawowymi. Sąd ma zatem obowiązek uwzględniać wyprowadzoną przez Trybunał Konstytucyjny z art. 2 Konstytucji (zasady demokratycznego państwa prawnego) - zasadę proporcjonalności. Według niej regulacja proporcjonalna to regulacja odpowiednia i niezbędna do realizacji zamierzonych przez ustawodawcę celów, a nałożone przez nią obowiązki pozostają w odpowiedniej proporcji do zakresu ciężarów obciążających obywatela (vide wyrok NSA z 14 czerwca 2007 r., I OSK 717/06, Lex nr 453713).

W ocenie sądu regulacja art. 92 ust. 1 in fine ustawy o transporcie drogowym, w której przewiduje się możliwość wymierzenia kary pieniężnej w granicach od 50 do 15.000 zł oraz treść pkt 4.1. Załącznika do ustawy (w brzmieniu sprzed zmiany z dnia 24 grudnia 2008 r.), w którym przewidziano za przejazd bez opłaty karę w stałej, niepodlegającej różnicowaniu wysokości (3.000 zł), budzą wątpliwości z punktu widzenia zachowania zasady proporcjonalności. Trzeba bowiem wskazać, że wymierzenie powyższej kary, jak nastąpiło to w rozpoznawanym przypadku, nastąpiło za nieuiszczenie opłaty w wysokości kilku złotych, przy czym zawinienie to nie pociągało za sobą żadnych negatywnych skutków w postaci np. zagrożenia życia i zdrowia innych uczestników ruchu. Skład orzekający ocenił zatem, że wątpliwości jakie budzi powyższa regulacja w kontekście zasady proporcjonalności, w powiązaniu z argumentami będącymi wynikiem zastosowania wykładni i reguł prawa międzyczasowego – nie pozwalają w tym konkretnym przypadku przyjąć, iż skarżący mimo zmiany przepisów na łagodniejsze nadal powinien ponosić odpowiedzialność administracyjną według przepisów obowiązujących w dacie zdarzenia (wykonania przewozu).

Zwrócić należy jeszcze uwagę na art. 92a ust. 4 ustawy o transporcie drogowym, zgodnie z którym, gdy okoliczności sprawy jednoznacznie wskazują, że podmiot wykonujący przewóz nie miał wpływu na powstanie naruszenia, postępowania administracyjnego (w tym dotyczącego wymierzenia kary) nie wszczyna się, a wszczęte umarza. Wydaje się, że w kontekście znacznej ilości wprowadzanych do porządku prawnego przepisów, w tym często sprawiających trudności również profesjonalistom, jak również wobec sygnalizowanej przez doktrynę i orzecznictwie obniżającej się jakości legislacji, rozważenia wymaga odstąpienie od zbyt formalnego stosowania zasady ignorantia iuris nocet. Stanowisko to zostało podniesione w doktrynie. Wskazano, że zasada ignorantia iuris nocet nie została wprost wyrażona w żadnym przepisie prawa administracyjnego, zaś "fakt naruszenia prawa przy ciągłej zmianie regulacji administracyjnej winien być rozważany w kategorii usprawiedliwienia" (vide M. Wincenciak "Sankcje ..., s. 148). Mając na uwadze powyższe argumenty nawet w poprzednio obowiązującym stanie prawnym uprawniony byłby wniosek, że skarżący jako podmiot wykonujący przewóz nie był w stanie przewidzieć naruszenia prawa, co odpowiadać mogłoby dyspozycji przepisu art. 92 a ust. 4 ustawy o transporcie drogowym zawierającej wyłączenie w takiej sytuacji odpowiedzialności za delikt administracyjny. Wobec przyjęcia mocy obowiązującej "nowej" ustawy, problem ten zasygnalizowany został jedynie marginalnie.

Skład orzekający w sprawie niniejszej ocenił również, że powoływana przez organ odwoławczy uchwała NSA z dnia 10 kwietnia 2007 r., I OPS 1/06. ONSAiWSA 2006/3/71, w której, również przy rozstrzyganiu kwestii intertemporalnych, zajęto stanowisko o stosowaniu przepisów obowiązujących w dacie wykonania przewozu, dotyczy całkowicie odmiennej sytuacji od tej, jaka ma miejsce w przedmiotowej sprawie. Pogląd NSA został zaprezentowany w okolicznościach, gdy zmiana przepisów po dniu wykonania przewozu miała charakter niekorzystny dla strony, bowiem umożliwiała wymierzenie kary wyższej niż ta, którą przewidywały przepisy z daty zdarzenia. Z tego względu, w sprawie niniejszej pogląd sądu II instancji nie mógł być uznany jako wiążący, a zajęcie odmiennego stanowiska nie wymagało zastosowania art. 269 § 1 p.p.s.a. (przedstawienia zagadnienia prawnego odpowiedniemu składowi NSA). Trzeba jednak podkreślić, że również i w sprawie sygn. akt I OPS 1/06 NSA rozstrzygnął zagadnienie intertemporalne na korzyść strony (według przepisów względniejszych dla sprawcy deliktu administracyjnego), co stanowi dodatkowy argument za stanowiskiem przyjętym w niniejszym przypadku.

Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) w zw. z art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.

Na podstawie art. 152 p.p.s.a. stwierdzono, że zaskarżone decyzje nie mogą być wykonane w całości do czasu uprawomocnienia się wyroku.

O zasądzeniu kosztów od organu na rzecz skarżącego orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.