Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 2548/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2006-12-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6539 Inne o symbolu podstawowym 653
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Pinkowski, Sędziowie Sędzia WSA Wojciech Mazur, Asesor WSA Hieronim Sęk (spr.), Protokolant Urszula Hoduń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi K.K. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] maja 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] maja 2006 r. Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (powoływany dalej jako "Prezes Zakładu"), w wyniku złożonego przez K.K. – Skarżącego w niniejszej sprawie, wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy utrzymał w mocy decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (powoływanego dalej jako "Zakład") z dnia [...] marca 2006 r., którą to decyzją odmówiono umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych wraz z odsetkami za okresy wskazane w sentencji decyzji w łącznej kwocie [...] zł.

Uzasadniając wniosek o umorzenie Skarżący w szczególności zwrócił uwagę, iż w 2002 r. miał zadłużenie wobec Zakładu, które zamierzał spłacić środkami należnymi od Kasy Chorych z tytułu refundacji za leki w kwocie przekraczającej istniejące zadłużenie. Wyjaśnił, iż mimo zapewnień jednego z pracowników Zakładu (p. N.) stosowne noty księgowe nie zostały wystawione na czas, a następnie zostały skierowane bezpośrednio do komornika zamiast do Kasy Chorych, o czym go nie poinformowano. Takie działanie sprawiło, że należność Zakładu nie została uregulowana i dodatkowo wzrosła o koszty egzekucyjne. Zdaniem Skarżącego zawinienie pracownika Zakładu winno prowadzić do umorzenia istniejącego zadłużenia. Dodatkowo Skarżący powołał się na "fatalną sytuację materialną".

Wydając decyzję odmowną organ pierwszej instancji uznał, iż w sprawie nie zostały spełnione przesłanki umorzenia należności określone w art. 28 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. Nr 137, poz. 887 z późn. zm.; powoływanej dalej jako "u.s.u.s."). Zdaniem Zakładu w przypadku Skarżącego brak jest całkowitej nieściągalności, gdyż trwa postępowanie egzekucyjne, a ponadto należności zostały zabezpieczone hipotecznie na jego nieruchomości. Nie wystąpiły również szczególne okoliczności związane z wiekiem, stanem zdrowia, czy znikomym źródłem przychodów, które czyniłyby realnie niemożliwym wywiązanie się Skarżącego ze zobowiązań wobec Zakładu. Zobowiązany posiada bowiem udział w nieruchomości użytkowanej wieczyście oszacowany na kwotę ponad [...] zł, uzyskuje wraz z żoną wynagrodzenia z tytułu zatrudnienia w kwotach średnio [...] zł (brutto) i [...] (brutto) miesięcznie. W takim stanie rzeczy, w ocenie organu, istnieje więc możliwość stopniowej spłaty zadłużenia przy jednoczesnym zaspokajaniu potrzeb bytowych rodziny.

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Skarżący podniósł, iż przy wydaniu decyzji w sposób bezzasadny pominięte zostały przedstawiane przez niego okoliczności związane z istotnymi nieprawidłowościami jakich dopuścił się pracownik Zakładu w ramach czynności zmierzających do pokrycia istniejącego zadłużenia z wierzytelności Skarżącego posiadanej w Kasie Chorych. Jego zdaniem stało się to przyczyną powstania zadłużenia. Wnioskodawca zwrócił również uwagę, że organ podejmując rozstrzygnięcie pominął inne posiadane przez Skarżącego wysokie zadłużenia objęte postępowaniem komorniczym i odsetki z nimi związane, a także wpłaty przez niego dokonywane celem uniknięcia zajęcia wynagrodzenia za pracę. Wskazał, że z końcem lutego 2006 r. urząd skarbowy zajął mu pobory na kwotę [...] zł oraz że żona straciła zatrudnienie w firmie S. Na utrzymanie 4 - osobowej rodziny pozostaje więc im kwota [...] zł.

Utrzymując w mocy decyzję Zakładu organ odwoławczy stwierdził między innymi, iż z uwagi na zbieg egzekucji administracyjnej i sądowej stosownym postanowieniem Sądu Rejonowego dla K.P. do prowadzenia postępowania egzekucyjnego został wyznaczony sądowy organ egzekucyjny i dlatego do niego został skierowany wniosek o zajęcie wierzytelności dłużnika w M. Kasie Chorych. Przedstawiając ustalenia faktyczne Prezes Zakładu uznał, iż w zakresie składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia (tj. składek za prowadzącego działalność) w stosunku do Skarżącego nie zachodzą przesłanki całkowitej nieściągalności, o której mowa w art. 28 ust. 2 u.s.u.s., a zdefiniowanej w ustępie 3 pkt 1-6 tego artykułu. Zobowiązany i jego żona są zatrudnieni i osiągają stosunkowo wysokie dochody oraz są współużytkownikami wieczystymi zabudowanej nieruchomości o znacznej wartości. Przeciwko zobowiązanemu prowadzona jest egzekucja i jak dotąd nie stwierdzono nieściągalności należności. Zakład ma przy tym możliwość dalszego dochodzenia należności w trybie postępowania egzekucyjnego. Zgodnie bowiem z art. 26 ustawy z dnia 29 sierpnia I997 r. - Ordynacja podatkowa, płatnik odpowiada całym swoim majątkiem za zobowiązania, a w przypadku osób pozostających w związku małżeńskim odpowiedzialność ta na podstawie art. 29 obejmuje majątek odrębny płatnika oraz majątek wspólny płatnika i jego małżonka. Według Prezesa Zakładu w sprawie nie zachodzą także przesłanki uzasadniające umorzenie zaległych należności na podstawie art. 28 ust. 3a u.s.u.s. Zebrany materiał dowodowy nie wykazuje bowiem, że spłata zadłużenia pozbawi dłużnika i jego rodzinę możliwości zaspakajania podstawowych potrzeb życiowych. Zarówno zobowiązany jak i jego żona osiągają dochód. Zgodnie z oświadczeniem płatnika jego żona musiała zrezygnować z pracy na 1/2 etatu w firmie S. Sytuacja ta wpłynie negatywnie na finanse rodziny dłużnika, jednakże – w ocenie organu - należy zauważyć, że dłużnik wraz z żoną nadal łącznie będą uzyskiwać miesięczny dochód w kwocie około [...] zł (brutto), co gwarantuje im możliwość zaspakajania podstawowych potrzeb życiowych. Rozpatrując sprawę Prezes Zakładu przyznał, że jednorazowe, natychmiastowe uiszczenie całości zadłużenia może przekraczać możliwości finansowe zobowiązanego. Brak jest jednak podstaw do przyjęcia, że wyklucza to zupełnie możliwość zaspokojenia roszczeń wierzyciela, gdy sytuacja materialna zobowiązanego ulegnie poprawie. Wierzytelność Zakładu jest zabezpieczona hipotecznie, a zgodnie z art. 24 ust. 5 u.s.u.s. nie ulegają przedawnieniu należności z tytułu składek zabezpieczone hipoteką lub zastawem, a po upływie terminu przedawnienia należności te mogą być egzekwowane z przedmiotu hipoteki lub zastawu do wysokości zaległych składek i odsetek do dnia przedawnienia. Zdaniem organu odwoławczego, strona może także podjąć próbę stopniowej spłaty wskazanych zaległości wykorzystując ulgę określoną w art. 29 ust. 2 ww. ustawy, tj. umowę ratalną. W zakresie składek na ubezpieczenie społeczne pracowników organ podniósł, że zakres oraz podstawy umorzenia takich należności określa art. 28 w związku z art. 30 i art. 32 u.s.u.s. Zgodnie z art. 30 wskazanej ustawy należności z tytułu składek w części finansowanej przez ubezpieczonych nie będących płatnikami składek nie podlegają umorzeniu. Natomiast składki na ubezpieczenie w części finansowanej przez płatnika mogą być umorzone tylko w sytuacji stwierdzenia całkowitej ich nieściągalności, która w tej sprawie nie zachodzi.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżący wniósł o umorzenie należności wobec Zakładu powołując się na argumentację prezentowaną we wniosku o umorzenia z lutego 2006 r. Ponownie szczegółowo przedstawił okoliczności towarzyszące realizacji jego wniosku o pokrycie należności Zakładu z wierzytelności Kasy Chorych, wywodząc, iż to wyłącznie wadliwe postępowanie pracowników Zakładu doprowadziło do braku spłaty istniejącego zadłużenia. Na potwierdzenia takiego twierdzenia Skarżący zawnioskował w skardze o przesłuchanie wskazanych w niej osób w charakterze świadków.

W odpowiedzi na skargę Prezes Zakładu wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych; Dz. U. Nr 153, poz. 1269). W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny (w tym przypadku – decyzję) konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a – c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./; powoływanej dalej jako "p.p.s.a."), lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Badając niniejszą sprawę w ramach powyższych przepisów i w oparciu o akta sprawy, zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a., Sąd nie dopatrzył się takich naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji.

Wskazać należy, że niniejsza sprawa dotyczyła umorzenia należności wobec Zakładu. Taki był zakres żądania Skarżącego i w tym przedmiocie zostały wydane decyzje organów orzekających z dnia [...] marca 2006 r. i z dnia [...] maja 2006 r. Oznacza to, że wszelkie rozważania organów i Skarżącego dotyczące formułowania wniosków i ocen na temat prawidłowości, tudzież zasadności oraz sposobu dokonywania czynności egzekucyjnych nie mogły być przedmiotem badania Sądu w niniejszym postępowaniu. Musiały zatem pozostać bez wpływu na legalność kontrolowanych decyzji. Strona wobec której podejmowane były określone działania (czynności) egzekucyjne może dochodzić swych praw w ramach przepisów regulujących postępowanie egzekucyjne, a nie w toku postępowania w przedmiocie umorzenia należności prowadzonego w oparciu o przepisy art. 28 i nast. u.s.u.s.

Odnośnie do wniosku zawartego w skardze o umorzenie przez Sąd należności wobec Zakładu wskazać trzeba, że kognicja sądów administracyjnych w odniesieniu do spraw w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, składek na ubezpieczenie zdrowotne oraz składek na określone fundusze (Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych) została ustanowiona ustawą z dnia 10 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 121, poz. 1264). Artykuł 10 pkt 26a tej ustawy zmienił – z dniem 1 lipca 2004 r. – brzmienie art. 83 ust. 4 u.s.u.s. w ten sposób, że wyłączył tą kategorię spraw z zakresu właściwości sądów powszechnych – sądów pracy i ubezpieczeń społecznych i przeniósł do właściwości sądów administracyjnych. Jak wynika z uzasadnienia projektu tej ustawy (dostępny na stronach internetowych www.sejm.gov.pl) wolą ustawodawcy było wyłączenie możliwości umarzania wskazanych wyżej należności przez sądy powszechne, które były władne zmienić decyzję organu i umorzyć określoną kwotę należności (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 30 czerwca 2000 r., sygn. akt III ZP 15/00, OSNAPU 2000, nr 23, poz. 864).

Zmiana ustawodawcza, o której mowa wyżej, miała charakter fundamentalny w odniesieniu do tego typu spraw. Pamiętać bowiem należy, że o ile sądy powszechne przejmowały wcześniej załatwioną przez Zakład sprawę do dalszego załatwienia, o tyle sąd administracyjny na skutek zaskarżenia decyzji Prezesa Zakładu nie przejmuje sprawy administracyjnej jako takiej do końcowego załatwienia, lecz jedynie kontroluje (ocenia) działalność tego organu pod względem zgodności z prawem. Przejęcie przez sądy administracyjne kompetencji organu administracji publicznej do końcowego załatwienia sprawy stanowiłoby wyjście poza konstytucyjnie określone granice kontroli działalności administracji publicznej (R. Hauser, [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, praca zbiorowa, Warszawa 2003, str. 6 i 7). W związku z tym wniosek Skarżącego o umorzenie powyższego zadłużenia nie mógł być – z uwagi na przedstawione wyżej uwarunkowania konstytucyjne i ustawowe – przez Sąd w żaden sposób uwzględniony.

Zgodnie z art. 28 ust. 1 i 2 u.s.u.s. należności z tytułu składek, pod którym to pojęciem należy rozumieć składki, odsetki za zwłokę, koszty egzekucyjne, koszty upomnienia i dodatkową opłatę (art. 24 ust. 2 u.s.u.s.), mogą być umarzane w całości lub w części przez Zakład tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności, która zachodzi w sytuacjach wyliczonych w ust. 3 tego artykułu. W przepisie art. 28 ust. 3 u.s.u.s. ustawodawca wskazał siedem przypadków, w których zachodzi całkowita nieściągalność należności z tytułu składek, tj. ogólnie rzecz ujmując 1) śmierć dłużnika, 2) oddalenie wniosku o ogłoszenie upadłości, 3) zaprzestanie prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności, małżonka, 4) brak zaspokojenia należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym, 5) wysokość składki nieprzekraczająca kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym, 6) stwierdzenie przez naczelnika urzędu skarbowego lub komornika sadowego braku majątku, z którego można prowadzić egzekucję i 7) oczywistość nie uzyskania w postępowaniu egzekucyjnym kwot przekraczających wydatki egzekucyjne. Wyliczenie zawarte w tym przepisie jest wyczerpujące, tj. stanowi zamknięty katalog sytuacji, w których można uznać, iż ma miejsce całkowita nieściągalność należności z tytułu składek. Dopiero zaistnienie którejkolwiek z przesłanek określonych w tym przepisie, daje potencjalną możliwość umorzenia tych należności. Nawet wówczas oznacza to jednak dla organu podejmującego rozstrzygnięcie tylko możliwość umorzenia należności z tytułu składek, a nie prawny obowiązek ich umorzenia. W uchwale z dnia 6 maja 2004 r. (sygn. akt II UZP 6/04, OSNP 2004/16/285) Sąd Najwyższy wskazał między innymi, że " (...) Przepis art. 28 ust. 2 ustawy o sus (...) jest oparty na konstrukcji tzw. "uznania administracyjnego", co oznacza, że decyzja w zakresie spraw dotyczących umorzenia należności przysługuje każdorazowo organowi rentowemu, który w przypadku stwierdzenia całkowitej nieściągalności składek, zachodzącej w przypadkach wymienionych w art. 28 ust. 3 tejże ustawy, może, ale nie musi umorzyć zaległości. Norma zawarta w art. 28 ust. 2 u.s.u.s. wyraźnie wskazuje na brak obowiązku umorzenia należnych składek w przypadku ich całkowitej nieściągalności, stanowiąc, że w takim wypadku mogą być one umorzone.". Natomiast przy braku całkowitej nieściągalności, ustalanej według kryteriów wskazanych w art. 28 ust. 3 u.s.u.s., organ podejmujący decyzję na podstawie art. 28 ust. 2 tej ustawy pozbawiony jest w ogóle prawnej możliwości umorzenia należności z tytułu składek.

Taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie, gdzie – jak podniosły organy - nie zaistniały przypadki stanowiące o możliwości uznania całkowitej nieściągalności należności wobec Skarżącego. Organy orzekające wskazały powody takiej oceny, w szczególności, że Skarżący uzyskuje z tytułu zatrudnienia dochody w wysokości ponad [...] zł miesięcznie. Podobnie, żona Skarżącego, pozostająca z nim we wspólności majątkowej małżeńskiej, na dzień wydania decyzji drugoinstancyjnej była zatrudniona na podstawie umowy o pracę i z tego tytułu osiągała dochody na poziomie około [...] zł. Ponadto, Skarżący posiadał udział w nieruchomości o wartości ponad [...] zł. Należności Skarżącego wobec Zakładu objęte też były toczącym się postępowaniem egzekucyjnym. Nie było zatem pozbawione podstaw twierdzenie organu, iż w takim stanie rzeczy nie sposób przyjąć, że istnieje stan całkowitej nieściągalności. Skarżący podnosił, iż obciąża go również szereg innych długów. Niemniej jednak podkreślić należy, że sama przez się ta okoliczność nie mogła stanowić o całkowitej nieściągalności w znaczeniu przesłanek wymienionych w art. 28 ust. 3 u.s.u.s. Skoro, jak wywodziły organy, trwało postępowanie egzekucyjne wobec Skarżącego, istniało zabezpieczenie hipoteczne na nieruchomości, a ponadto dłużnik wraz z małżonką osiągał znaczne dochody, to nie był pozbawiony podstaw, a tym samym i dowolny wniosek organów, iż przedwczesna byłaby konkluzja o braku rokowań dotyczących możliwości spłaty zadłużenia, jak domagał się tego Skarżący. W ocenie Sądu prawidłowo zatem zostało ustalone na dzień podejmowania zaskarżonej decyzji, iż w stosunku do Skarżącego nie wystąpiła przesłanka całkowitej nieściągalności, a w konsekwencji brak było prawnej możliwości - jak wyżej wyjaśniono - umorzenia należności w oparciu o to kryterium.

Z kolei w art. 28 ust. 3a u.s.u.s. ustawodawca przewidział możliwość umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne w uzasadnionych przypadkach, pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Dotyczy to jednakże wyłącznie należności ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek (definicję ustawową płatnika składek zawiera art. 4 pkt 2 u.s.u.s.). Przesłanki umorzenia należności w oparciu o przepis art. 28 ust. 3a u.s.u.s. określone zostały w § 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz. U. Nr 141, poz. 1365), gdzie jako przesłanki umożliwiające umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne wskazane zostały okoliczności związane z wykazaniem przez zobowiązanego, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla niego i jego rodziny.

Podkreślenia jednak wymaga, iż w przypadku decyzji podejmowanych na podstawie art. 28 ust. 3a u.s.u.s w związku z § 3 rozporządzenia także mamy do czynienia z tzw. uznaniem administracyjnym. Również i tu prawo wyboru rozstrzygnięcia przysługuje Zakładowi. Może on, ale nie musi umorzyć należności, przy czym nawet stwierdzenie istnienia w sprawie przewidzianych przepisami przesłanek nie obliguje Zakładu do zastosowania ulgi, jaką jest umorzenie należności.

Skarżący w toku postępowania administracyjnego argumentował także, iż znajduje się w "fatalnej sytuacji materialnej". W zakresie oceny wpływu opłacenia należności z tytułu składek na pozbawienie zobowiązanego i jego rodziny możliwości zaspokajania niezbędnych potrzeb życiowych, organy orzekające między innymi wskazały na źródła utrzymania rodziny i jej sytuację majątkową, o czym była mowa wyżej. Słusznie też Prezes Zakładu odwołał się do solidarnej odpowiedzialności małżonków za zobowiązania z tytułu zaległych składek. Nie jest więc dowolny wniosek organów, iż stan majątkowy Skarżącego w rozpoznanej sprawie nie jest taki, aby prowadził do pozbawienia możliwości zaspokajania niezbędnych potrzeb życiowych przy jakiejkolwiek spłacie istniejącego zadłużenia. W tej sytuacji nie bez znaczenia była akcentowana również przez organ orzekający możliwość wystąpienia do Zakładu o zawarcie układu ratalnego, co umożliwia dostosowanie spłat do możliwości finansowych zobowiązanego i ogranicza wysokość narastających odsetek.

Wobec powyższego Sąd nie mógł uwzględnić zarzutu, iż wadliwie oceniona została przez organy sytuacja wnioskodawcy. Ustalenia i wnioski, jakie przy wydawaniu decyzji poczyniono mieszczą się w ramach prawem przewidzianych, tak z punktu widzenia prawa procesowego, szczególnie zasady swobodnej oceny dowodów (art. 80 k.p.a.), jak i prawa materialnego. Brak istnienia przesłanek zawartych w ww. rozporządzeniu uniemożliwiał umorzenie należności.

Dodać należy, że wskazane wyżej przepisy o umarzaniu należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne znajdowały odpowiednie zastosowanie także do składek na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, a także składek na ubezpieczenie zdrowotne (art. 32 u.s.u.s.). Natomiast składki finansowane przez ubezpieczonych nie będących płatnikami składek w ogóle nie mogły podlegać umorzeniu, co wynika wprost z art. 30 u.s.u.s. Prawidłowe zatem w tym zakresie było odwołanie się przez organy orzekające do tej regulacji prawnej przy podejmowaniu decyzji.

Przy ocenie prawnej zaskarżonej decyzji nie mogły mieć istotnego znaczenia szeroko podnoszone przez Skarżącego w skardze i w toku całego postępowania administracyjnego przyczyny oraz okoliczności związane ze sposobem, w jaki była prowadzona sprawa rozliczenia zaległości wierzytelnością Skarżącego wobec Kasy Chorych, w szczególności zaś ewentualne zawinienia określonych osób. Z pism składanych przez Skarżącego wynika przy tym, iż przede wszystkim w tym upatrywał on uzasadnienia dla umorzenia należności. Z praktycznego punktu widzenia dla Skarżącego mogła być to okoliczność bardzo ważna. Jednakże w płaszczyźnie prawnej nie mogła ona stanowić miernika do oceny prawidłowości decyzji wydanych w sprawie o umorzenie należności. Odmiennie niż wywodzi Skarżący stwierdzić należy, iż działania Zakładu nie były powodem powstania zadłużenia, lecz co najwyżej mogły one mieć wpływ na rozliczenie zaległości powstałych w związku z brakiem uiszczania stosownych składek przez Skarżącego. Jak już Sąd wyżej wspomniał w tym postępowaniu nie można było badać kwestii prawidłowości prowadzenia postępowania egzekucyjnego, czy też czynić rozważań na temat ewentualnej odpowiedzialności pracowników Zakładu za wadliwe działania i opieszałość, jak uważa Skarżący, dotyczące realizacji przez Zakład wierzytelności z Kasy Chorych. Wspomnieć tylko wolno, że kwestia odpowiedzialności odszkodowawczej organu należy do drogi postępowania cywilnego.

Odnośnie do zawartych w skardze wniosków dowodowych dotyczących przesłuchania wskazanych w niej osób w charakterze świadków, wyjaśnić należało, że zgodnie z art. 133 § 1 zdanie pierwsze p.p.s.a sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy. Natomiast z urzędu lub na wniosek stron może przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie, o czym stanowi art. 106 § 3 p.p.s.a. Wojewódzki sąd administracyjny nie prowadzi więc dowodów z zeznań świadków, a to oznacza, że nie ma on możliwości prawnych wzywania jakichkolwiek osób w tym charakterze.

Sąd zwraca jednocześnie uwagę, iż wniosek o umorzenie należności składkowych może być ponawiany i każdorazowo podlega ocenie organu rentowego – Zakładu. W szczególności w przypadku zmiany stanu faktycznego lub uzyskaniu nowych dowodów Skarżący może ponownie wystąpić do Zakładu z wnioskiem o umorzenie należności i wówczas ponownie sprawa umorzenia będzie rozstrzygana przez organ. Wydanie bowiem decyzji w przedmiocie umorzenia należności nie korzysta z tzw. powagi rzeczy osądzonej. Ta uwaga jest o tyle istotna, że Skarżący w toku postępowania sądowego podniósł, iż utracił pracę. Zmianie uległ więc jeden z ważnych elementów stanu faktycznego. Nie mógł on jednak stanowić o wadliwości zaskarżonej decyzji, gdyż wystąpił po dniu jej wydania. Może natomiast być powodem do ponownego wystąpienia przez Skarżącego do Zakładu z wnioskiem o umorzenia należności i w tym nowym postępowaniu będzie musiał być wzięty pod uwagę.

Biorąc pod uwagę powyższe ustalenia i wnioski, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a orzekł jak w sentencji.