Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 709/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2008-06-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Nowak, , Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz, Asesor WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska (spr.), Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 czerwca 2008 r. sprawy ze skargi R. M. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2006 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki samowolnie wybudowanego obiektu kontenerowego skargę oddala


UZASADNIENIE

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w C. decyzją z dnia [...], (nr[...]), nakazał R. M. dokonanie rozbiórki samowolnie wybudowanego obiektu kontenerowego. Decyzja ta została uchylona decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] (nr [...]), zaś po zaskarżeniu jej do Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd postanowieniem z dnia 11 grudnia 2003r. (IV SA 3533/03) odrzucił skargę z przyczyn formalnych.

W związku z powyższym, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w C. decyzją z dnia [...] (nr [...]), działając na podstawie art. 48 ust. 1 w zw. z art. 83 ust 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2003r, Nr 207, poz. 2016 ze zm.) nakazał R. M. dokonanie rozbiórki samowolnie wybudowanego obiektu kontenerowego o wymiarach 12,30 x 7,20m, użytkowanego na potrzeby sklepu z częściami samochodowymi, usytuowanego na działce nr ew. [...], położonej w miejscowości D., gm. G. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] (nr [...] ) utrzymał w mocy powyższą decyzję.

Organy ustaliły, iż na terenie w/w nieruchomości usytuowany jest obiekt kontenerowy - parterowy, wybudowany bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę. Według oświadczenia poprzednich właścicieli nieruchomości H. i S. R. i R. M., poprzedni właściciele zakupili zespół kontenerów przed 1995r. i pozostawili je, zbywając R. M. nieruchomość niezabudowaną, jak oświadczyli do aktu notarialnego. Natomiast B. M. i Z. Z. oświadczyli, że obiekt ten został zrealizowany w 1997r. Ze szkiców geodezyjnych, obejmujących m.in. teren działki nr [...], sporządzonych w maju 1997r. wynika, że w czasie ich sporządzania obiekt ten nie istniał. Na mapach wcześniej wykonanych, znajdujących się w aktach, obiekt ten nie jest uwidoczniony; pojawia się dopiero na mapie z 2000r.

Według ustaleń organów, lokalizacja przedmiotowego obiektu kontenerowego nie była zgodna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy G., zatwierdzonego uchwałą Gminnej Rady Narodowej nr [...] z dnia [...], gdyż dla tego terenu plan przewidywał jedynie inwestycje związane z gospodarką rolną. Zgodnie z zapisem zawartym w obecnie obowiązującym planie zagospodarowania przestrzennego terenu, zatwierdzonym uchwałą Rady Miejskiej w G. nr [...] z dnia [...], obiekt ten znajduje się na obszarze objętym nieprzekraczalną linią zabudowy od strony drogi nr [...], którą ustalono na 40m od krawędzi istniejącej jezdni tej drogi. Organy przyjęły, że obiekt powstał po maju 1997r., wobec czego zastosowały przepis art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.) uznając, że ze względu na sprzeczność lokalizacji obiektu z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego jego legalizacja nie jest dopuszczalna.

Organ odwoławczy oddalił zarzut nieprzeprowadzenia dowodu z zeznań świadka wskazanego przez skarżącego, gdyż - mimo prawidłowego wezwania na rozprawę - świadek ten nie stawił się.

Skargę na powyższą decyzję złożył R.M., zarzucając [...] Inspektorowi Nadzoru Budowlanego niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy, pominięcie a priori wiarygodności zeznań J. S., przypisanie waloru dokumentu urzędowego roboczym szkicom geodezyjnym, jak również nie wziął pod uwagę możliwości obalenia domniemania prawnego, określonego w art. 76 § 1 kpa, do czego zmierzał pominięty wniosek o przesłuchanie świadka J. S. Organ nie rozważył również możliwości wezwania wskazywanych osób jako świadków z urzędu, a nawet przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w sprawie.

Wyrokiem z dnia 21 września 2006r, sygn. akt VII SA/Wa 870/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę R. M., Sąd nie dopatrzył się naruszenia prawa procesowego, które skutkowałoby uchyleniem zaskarżonej decyzji uznając, że organy prawidłowo przeprowadziły postępowanie i wyprowadziły spójne i oparte na logicznym wywodzie wnioski. Sąd stwierdził, że zeznania świadków twierdzących, iż kontenery jako zabudowa powstała po 1996r. pozostają w zgodności z mapami załączonymi do akt. Zdaniem Sądu, do oświadczeń skarżącego należało podchodzić krytycznie, gdyż jako zainteresowany oddaleniem rozbiórki, mógł przedstawić fakty w sposób odbiegający od rzeczywistości. Pominięcie natomiast dowodu z zeznań świadka, którego nie powiadomiono na skutek wskazania przez skarżącego złego adresu, nie jest istotnym uchybieniem procesowym.

W ocenie Sądu, chociaż ustalenie daty samowoli jest istotne z punktu widzenia podstawy prawnej decyzji nakazującej rozbiórkę, to niezależnie od podstawy prawnej, kwestionowanie przez skarżącego daty samowoli nie może doprowadzić do legalizacji budowy, gdyż zarówno w stanie prawnym sprzed wejścia w życie obecnie obowiązującego Prawa budowlanego, jak i w obecnym stanie prawnym, sprzeczność z ustaleniami planu wyklucza legalizację samowoli.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł R. M.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 3 marca 2008r., sygn. akt II OSK 154/07 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał do ponownego rozpoznania sądowi I instancji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Na wstępie podkreślić należy, iż zgodnie z art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej zw. ppsa, Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Oznacza to, że Sąd któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania nie ma swobody przy wydawaniu nowego orzeczenia i winien uwzględnić stanowisko sądu odwoławczego.

W związku z powyższym, Wojewódzki Sąd Administracyjny dokonał ponownej kontroli zaskarżonych decyzji, mając na uwadze ocenę prawną zawartą w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 marca 2008r.

Jak wynika z treści ww. rozstrzygnięcia, Naczelny Sąd Administracyjny zakwestionował uzasadnienie wyroku Sądu I instancji, pod kątem przesłanek wymienionych w art. 141 § 1 ppsa, nie przesądzając - co wymaga podkreślenia - o meritum sprawy.

Przedmiotem ponownej analizy Sądu jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...], utrzymująca z mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w C. z dnia [...], którą organ ten, działając w oparciu o art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2003r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.) nakazał R. M. dokonanie rozbiórki samowolnie wybudowanego obiektu kontenerowego (o wym. 12,30 x 7,20m), usytuowanego w miejscowości D., gm. G., na działce nr ew. [...].

Nie było sporne w niniejszej sprawie, że ww. obiekt został wzniesiony samowolnie. Obowiązkiem organów było zatem ustalenie daty samowoli, od której zależało zastosowanie właściwej podstawy prawnej decyzji nakazującej rozbiórkę tj. czy zastosowanie znajdują przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlanego, czy też przepisy poprzednio obowiązującej ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane (Dz. U. 1974r. Nr 38, poz. 229 ze zm.).

Wskazać trzeba, że w kodeksie postępowania administracyjnego przyjęty jest otwarty system dowodów. Organy orzekające powinny więc wykorzystać w pełni możliwości dla ustalenia stanu faktycznego sprawy (art. 75 kpa), dokonując ustaleń w oparciu o ocenę wszystkich dowodów przeprowadzonych w sprawie. Przy czym, zgodnie z art. 80 kpa organy mają swobodę oceny mocy dowodowej materiału dowodowego, z jednoczesnym obowiązkiem wykazania w uzasadnieniu decyzji (art. 107 § 3 kpa) przyczyn dla których jednym dowodom przyznano wiarygodność, innym zaś tej wiarygodności odmówiono.

Mając na uwadze powyższe zasady, stwierdzić należy, że postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone prawidłowo.

Z akt sprawy wynika, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w C. odebrał sprzeczne oświadczenia świadków i stron postępowania w zakresie daty samowolnego posadowienia ww. obiektu. Z protokołu przesłuchania świadków H. i S. R. (poprzednich właścicieli ww. działki) z dnia 16 lutego 2003r. wynika bowiem, że zakupili oni zespół kontenerów przed 1995r., które pozostały na działce po sprzedaży R. M., co potwierdza R. M. Natomiast w protokołach rozprawy administracyjnej przeprowadzonej w dniach 14 i 28 kwietnia 2005r. znajdują się oświadczenia B. M. i Z. Z., w których uczestnicy postępowania stwierdzają, że obiekt ten został zrealizowany po styczniu 1997r.

Zasadnie zatem, mając na uwadze ww. rozbieżności, organ powiatowy odwołał się do dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy i ustalił, że na szkicach geodezyjnych, obejmujących m.in. teren przedmiotowej działki (nr [...]), sporządzonych w 1997r. obiekt ten nie istniał, a uwidoczniony jest dopiero na mapie z 2000r. Ponadto stanowisku skarżącego, jak i H. i S. R. przeczy treść aktu notarialnego, sporządzonego w dniu 24 sierpnia 1995r. (Repertorium [...] Nr [...]) przed notariuszem R. N., w którym poprzedni właściciele posesji oświadczyli, że zbywają nieruchomość niezabudowaną.

Dodać trzeba, że stanowisko o zrealizowaniu ww. obiektu w 1997r. potwierdza również oświadczenie R. M. złożone w Urzędzie Miejskim w R.

W świetle poczynionych ustaleń, nie można było zarzucić organom, że nie wyjaśniły wszystkich okoliczności sprawy. Organy wzięły pod uwagę złożone przez strony i świadków oświadczenia, a wobec ich sprzeczności, prawidłowo zweryfikowały ich prawdziwość w oparciu o złożone do akt sprawy dokumenty. Dokumenty i oświadczenia składane przez strony korzystają z domniemania prawdziwości, jeżeli nie są oczywiście sprzeczne z innymi dowodami zgromadzonymi w sprawie.

Wprawdzie ostatecznie organ powiatowy nie przeprowadził dowodu z zeznań świadka zgłaszanego przez pełnomocnika skarżącego – J. S. to jednak wobec całokształtu poczynionych ustaleń, uchybienie to nie wpływa w sposób istotny na wynik sprawy.

W konsekwencji, prawidłowe było ustalenie organów, że przedmiotowy obiekt kontenerowy powstał po maju 1997r., co oznacza, że zastosowanie w sprawie miał art. 48 Prawa budowlanego z 1994r. (Dz. U. z 2003r. Nr 207, poz. 2016 zez m.)

Zgodnie z ustępem 1 art. 48 ww. ustawy właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Z ustępu 2 pkt 1 a wynika natomiast, że legalizacja samowoli jest możliwa jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1 jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Przesłanka określona w ust. 2 pkt 1 a art. 48 została sformułowana w czasie teraźniejszym, co oznacza, że skutki samowoli należy oceniać w świetle przepisów o planowaniu przestrzennym obowiązujących w dacie wydawania decyzji (podobnie: wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 października. 2007r, sygn. akt II OSK 1318/06, z dnia 6 listopada 2007r., sygn. akt 1451/06)

W dacie orzekania przez organy nadzoru budowlanego obowiązywał Miejscowy Plan Zagospodarowania Przestrzennego terenu działki nr ew. [...], położonej w G. i działek nr ew. [...] i [...], położonych w D., zatwierdzony Uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w G. z dnia [...]. Z zapisu § 3 ust. 1 ww. planu wynika, że dla działki nr [...] utworzono teren oznaczony symbolem 1/2000 UH - 1,29 ha - teren obiektów i urządzeń składów, usług i handlu. Natomiast w § 3 ust. 3.2 "Ustalenia szczegółowe dla terenów oznaczonych 1/2000 UH, 2/2000 wskazano, że "Nieprzekraczalną linię zabudowy od strony drogi nr [...] ustala się w odległości 40m od krawędzi jezdni tej drogi".

Z porównania map znajdujących się w aktach sprawy jednoznacznie wynika że, przedmiotowy obiekt usytuowany jest w pasie 40m od krawędzi drogi nr [...], a zatem nie jest zgodny z zapisami ww. planu, co w konsekwencji oznacza, że jego legalizacja w oparciu o art. 48 ust 2 pkt 1a ww. ustawy nie była możliwa.

Zgodnie z treścią art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego obowiązkiem organów nadzoru budowlanego, w tak ustalonym stanie faktycznym, było nakazanie rozbiórki przedmiotowego obiektu kontenerowego.

Nie znajdując podstaw do zakwestionowania kontrolowanych ponownie rozstrzygnięć, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.