Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 871/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2019-11-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 61a § 1
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Małgorzata Wolska /spr./ Sędziowie WSA Paweł Zaborniak WSA Maciej Kobak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 13 listopada 2019 r. sprawy ze skargi Z. K. na postanowienie Wojewody z dnia [...] maja 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie zmiany decyzji -skargę oddala-


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi Z. K. jest postanowienie Wojewody z dnia [...] maja 2019 r. nr [...] wydane w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę.

W podstawie prawnej organ powołał art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 oraz art. 61a § 1 K.p.a.

Z uzasadnienia postanowienia i akt administracyjnych wynika, że wnioskiem

z dnia [...] grudnia 2017 r. ([...] grudnia 2017 r. – data wpływu do organu) Z. K. zwrócił się do Prezydenta Miasta [...] o zmianę decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 1994 r. nr [...] dotyczącej pozwolenia na budowę pawilonu handlowego, w ten sposób by pozwolenie na budowę nie określało terminu, tj. by wydane było bezterminowo.

Po rozpoznaniu tego wniosku Prezydent Miasta [...] postanowieniem

z [...] stycznia 2018 r. nr [...] odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zmiany m. in. wyżej opisanej decyzji

Wskutek złożonego przez Z. K. i G. K. zażalenia sprawę rozpatrywał Wojewoda, który postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] w pkt 1. umorzył postępowanie zażaleniowe prowadzone na skutek zażalenia wniesionego przez G. K.; w pkt 2. po rozpoznaniu zażalenia Z. K. uchylił postanowienie w całości i przekazał do ponownego rozpoznania.

Postanowieniem z dnia [...] lipca 2018 r. nr [...] Prezydent Miasta [...] ponownie odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zmiany decyzji z [...] sierpnia 1994 r. Jednakże również i to postanowienie na skutek złożonego zażalenia zostało przez Wojewodę mocą postanowienia z [...] października 2018 r. nr [...] uchylone a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia.

Po ponownie przeprowadzony postępowaniu postanowieniem z [...] lutego

2019 r. nr [...] Prezydent Miasta odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie zmiany decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] sierpnia 1994 r., znak: [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę pawilonu handlowego przy ul. [...] w P. na warunkach tymczasowych z terminem użytkowania do dnia [...] maja 1999 r. w zakresie zmiany terminu na bezterminowy.

W uzasadnieniu organ wskazał, że wnioskodawca nie może być uznany za stronę w postępowaniu dotyczącym zmiany ww. decyzji administracyjnej.

Z załączonych przez niego dokumentów, tj. aneksu nr 9 z dnia [...] maja 2006 r. do umowy Spółki cywilnej zawartej w dniu [...] maja 1994 r. wynika, że wnioskodawca

w dniu [...] maja 2006 r. stał się wspólnikiem spółki cywilnej pn. [...] s.c. z siedzibą przy ul. [...] w [...], która została utworzona w dniu [...] maja 1994 r. Treść tego dokumentu nie przemawia za uznaniem Z. K. za stronę w postępowaniu dotyczącym zmiany decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 1994 r. Stronami postępowania zakończonego wydaniem ostatnio wymienionej decyzji byli G. K., Wojskowy Rejonowy Zarząd Kwaterunkowo-Budowlany w [....] oraz Wojewódzka Dyrekcja Dróg Miejskich w [...]. Analiza pozostałych dokumentów zalegających w aktach sprawy nie pozwala na przyznanie wnioskodawcy przymiotu strony w sprawie zmiany decyzji.

Zażalenie na to postanowienie złożył Z. K. współwłaściciel [...] s.c. z siedzibą w [...], ul. [...], [...]. Zarzucił organowi błąd w ustaleniach faktyczno-prawnych i dowodowych oraz brak dołożenia należytej staranności w zakresie bezpodstawnej odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego mającego na celu wszechstronne wyjaśnienie życiowo ważnej dla niego sprawy, w tym hamowania rozwoju firmy oraz celowe i rozmyślne odmawianie mu, wbrew posiadanym dowodom z dokumentów, prawa strony. W obszernym uzasadnieniu wywiódł, że posiada interes prawny oraz status strony w postępowaniu. Organ bezzasadnie odmawia mu natomiast przyznania legitymacji procesowej. Powyższe jego zdaniem wynika z umów dzierżawy oraz umowy spółki cywilnej.

Składający zażalenie zwrócił uwagę, że złożył wniosek o przedłużenie umowy dzierżawy lub wykup nieruchomości znajdującej się pod obiektem. Jednakże w tym zakresie organ pozostał bezczynny i obecnie ciężar zaniedbań urzędu przerzuca na niego i jego firmę i odmawia mu przyznania statusu strony. Zarzucił brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, mianowicie brak ustalenia czy G. K., na którą pierwotnie była wydana decyzja z [...] sierpnia 1994 r. jest dalej wspólnikiem [...] s.c. Ustalenie tego faktu potwierdziłoby, że Z. K. posiada interes prawny, jest stroną tego postępowania. Z uwagi na istotne naruszenie prawa dowodowego i ignorowania istotnych i kluczowych akt wnoszonych przez stronę zawnioskował o uchylenie postanowienia i wycofanie go z obrotu prawnego. Zawnioskował nadto o wyłączenie Prezydenta Miasta [...] z toczącego się postępowania z uwagi na brak należytej staranności oraz naruszenie podstawowych zasad prowadzenia postępowania administracyjnego. Nadto o wyjaśnienie przez Wojewodę przyczyn braku wykonywania przez Prezydenta wiążącej wykładni zawartej w wiążących postanowieniach oraz zobowiązanie Prezydenta do przeniesienia na podstawie art. 40 Prawa budowlanego decyzji z dnia [...] sierpnia 1994 r. wraz z dokonaniem zmiany terminu użytkowania na bezterminowy.

Wojewoda wskazanym na wstępie postanowieniem z dnia [...] maja 2019 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

W ocenie organu odwoławczego wydane rozstrzygnięcie nie narusza prawa. Na wstępie zaznaczył, że wnioskodawca jako postawę prawną wskazał art. 155 K.p.a., zgodnie z którym decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony; przepis art. 154 § 2 stosuje się odpowiednio. Bezwzględnym warunkiem możliwości zmiany bądź uchylenia decyzji w trybie art. 155 K.p.a. jest wyrażenie zgody przez stronę. Jeżeli decyzja dotyczyła więcej niż jednej strony wówczas niezbędne jest uzyskanie zgody wszystkich stron postępowania. Zgoda taka musi zostać wyrażona w sposób wyraźny i jednoznaczny.

W dalszej części Wojewoda wskazał na rozbieżności w orzecznictwie odnośnie kwestii czy art. 155 K.p.a. może stanowić podstawę do zmiany decyzji

o pozwoleniu na budowę. Powołując się na wyrok NSA z 15 stycznia 2016 r., sygn.

II OSK 3163/14 wskazał, że w okolicznościach rozpoznawanej sprawy pawilon handlowy został zrealizowany, co uzasadnia rozpatrzenie wniosku o zmianę decyzji na podstawie art. 155 K.p.a. Organ zauważył przy tym, że kwestia podstawy prawnej zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę pawilonu handlowego przy ul. [...] w P. na warunkach tymczasowych z terminem użytkowania do dnia [...] maja 1999 r., ma w niniejszej sprawie drugorzędne znaczenie, gdyż w okolicznościach analizowanej sprawy brak jest podstaw do wszczęcia postępowania zmierzającego do zmiany decyzji.

Wojewoda wyjaśnił, że zgodnie z art. 61a § 1 K.p.a. jeżeli żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania.

Zauważył, że decyzja Prezydenta Miasta [...] z [...] sierpnia 1994 r. była decyzją terminową. Dotyczyła udzielenia pozwolenia na budowę pawilonu handlowego przy ul. [...] w [...] na warunkach tymczasowych z terminem użytkowania do dnia [...] maja 1999 r. Obecnie nie figuruje ona w obrocie prawnym,

z uwagi na upływ okresu na jaki była wydana.

Wojewoda stwierdził zatem, że warunkiem koniecznym zmiany decyzji jest, by wniosek o zmianę decyzji o pozwoleniu na budowę przez przedłużenie czasu użytkowania tymczasowego obiektu budowlanego był złożony przed upływem czasu użytkowania takiego obiektu określonego w decyzji o pozwoleniu na budowę. Upływ czasu użytkowania tymczasowego obiektu ustalonego w decyzji o pozwoleniu na budowę rodzi bowiem obowiązek rozbiórki tymczasowego obiektu budowlanego. Złożenie wniosku o zmianę decyzji udzielającej pozwolenia na budowę po wskazanym w tej decyzji terminie określającym czas użytkowania tymczasowego obiektu budowlanego, stanowi przeszkodę do prowadzenia postępowania. Taki wniosek jest niedopuszczalny. Obiekty budowlane wzniesione na okres czasowy podlegają rozbiórce z mocy prawa ze względu na upływ czasu oznaczonego

w pozwoleniu na budowę. Obowiązek rozbiórki tymczasowego obiektu budowlanego staje się wymagalny wraz z upływem wskazanego w decyzji terminu użytkowania obiektu. W okolicznościach sprawy wniosek o zmianę decyzji złożony został w dniu [...] grudnia 2017 r. (data wpływu do organu). Natomiast decyzja z dnia [...] sierpnia 1994 r. określała termin użytkowania pawilonu handlowego na okres 5 lat, tzn. do [...] maja 1999 r. Zatem złożenie wniosku o zmianę decyzji o pozwoleniu na budowę po wskazanym w tej decyzji terminie określającym czas użytkowania tymczasowego obiektu budowlanego, stanowiło przeszkodę natury przedmiotowej do prowadzenia postępowania, o której mowa w art 61a K.p.a.

Wojewoda odnosząc się natomiast do przeszkód natury podmiotowej wyjaśnił, że z wnioskiem o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę, zakończonego wydaniem decyzji z [...] sierpnia 1994 r., zwróciła się G.K. Stronami tego postępowania byli: G.K., Wojskowy Rejonowy Zarząd Kwaterunkowo-Budowlany w [...] oraz Wojewódzka Dyrekcja Dróg Miejskich w [...]. Z treści tej decyzji nie wynika, aby wydana była na rzecz wspólnika [...] s.c. z siedzibą w [...], ul. [...]. Decyzja wydana została na wniosek G.K. działającej w sprawie w imieniu własnym jako osoba fizyczna. Z powyższych względów Wojewoda nie uwzględnił twierdzeń odwołującego, że decyzja z [...] sierpnia 1994 r. wydana została na rzecz wspólnika spółki cywilnej.

Wojewoda nie zgodził się z zarzutami wnoszącego zażalenie dotyczącymi naruszenia przepisów postępowania i niezastosowania się do wytycznych zawartych w we wcześniejszych postanowieniach Wojewody. Wskazał, że analiza akt sprawy dowodzi, że organ I instancji wezwał wnioskodawcę do przedłożenia dokumentów świadczących o przyznaniu mu statusu strony w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji z [...] sierpnia 1994 r. W odpowiedzi wnioskodawca przedłożył szereg dokumentów, złożył także ustne wyjaśnienia. Organ stwierdził, że analiza dokumentów nie pozwala na przyznanie wnioskodawcy statusu strony

w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji z [...] sierpnia 1994 r. Z wnioskiem

o zmianę decyzji o pozwoleniu na budowę w zakresie terminu użytkowania obiektu wystąpić może jedynie inwestor, gdyż on ma interes prawny we wnioskowaniu takiej zmiany. Przeprowadzone przez Prezydenta postępowanie wyjaśniające nie wykazało, aby pozwolenie na budowę z 1994 r. wydane zostało na osobę fizyczną, prowadzącą działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej. Zatem Z. K. nie nabył praw wynikających z ww. decyzji w drodze następstwa prawnego, co mogłoby stanowić legitymację do złożenia wniosku o zmianę decyzji. W trybie "zmiany decyzji" nie jest dopuszczalna zmiana strony toczącego się postępowania, nawet za jej wyraźną zgodą.

Odnośnie wniosku o przeniesienie decyzji Wojewoda podał, że cesja uprawnień z decyzji administracyjnej wydanej na rzecz jednego podmiotu na rzecz innego podmiotu nie jest możliwa w świetle art. 155 K.p.a. (ani art. 36a Prawa budowlanego), który reguluje wyłącznie możliwość zmiany w zakresie przedmiotu decyzji, a nie jej podmiotu. Przeniesienie decyzji o pozwoleniu na budowę, odbywa się w innym szczególnym trybie w oparciu o art. 40 ustawy Prawo budowlane.

W ocenie Wojewody organ I instancji nie naruszył zasad postępowania,

w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy, odnosząc się do zastrzeżeń wniesionych przez wnioskodawcę. Wydając zaskarżone postanowienie wyjaśnił przesłanki, które przemawiały za odmową wszczęcia postępowania

w sprawie. Za niezasługujący na uwzględnienie uznał natomiast wniosek

o wyłączenie Prezydenta od rozpoznania sprawy. Nie wystąpiły bowiem przesłanki określone w art. 24-25 K.p.a. Organ I instancji nie pozostawał również bezczynny

w sprawie.

Skargę na to postanowienie wniósł Z.K. i E.K. wnioskując o jego uchylenie wraz z poprzedzającym go postanowieniem organu I instancji, a także o zobowiązanie organu I instancji do niezwłocznego wydania postanowienia o wszczęciu postępowania w sprawie zmiany decyzji z [...] sierpnia 1994 r., a także o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

Kwestionowanemu rozstrzygnięciu zarzucili naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy a mianowicie:

- art. 7, art. 77 K.p.a. w zw. art. 2 Konstytucji RP poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego,

w szczególności zaniechania wyjaśnienia przyczyn niemożności złożenia wniosku

w sprawie zmiany decyzji Prezydenta z [...] sierpnia 1994 r. w zakresie terminu, tj. jego przedłużenia. Stan prawny przedmiotowej nieruchomości w okresie od

[...] listopada 1998 r. do [...] listopada 2000 r. był nieuregulowany;

- art. 7, art. 77 § 1 w zw. z art. 61 § 1 i art. 35 K.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego,

w szczególności zaniechania wyjaśnienia przyczyn braku wszczęcia

i przeprowadzenia postępowania w stosownym terminie przez organ I instancji

w związku z wnioskiem z [...] października 1998 r. o wydzierżawienie lub wykup działki przy ul. [...] w P., a także w związku z wnioskiem z [...] listopada 2000 r. o wszczęcie postępowania w sprawie zezwolenia na dalsze wykorzystywanie pawilonu handlowego, a tym samym zmiany decyzji z [...] sierpnia 1994 r.

- art. 124 w zw. z art. 15 K.p.a. poprzez brak odniesienia się do wszystkich argumentów podniesionych w zażaleniu, w szczególności tych dotyczących nieznajomości przez organ I instancji przepisów prawa;

- art. 80 K.p.a. poprzez dokonanie dowolnej i wybiórczej oceny zgromadzonego materiału dowodowego,

- art. 128 § 1 pkt 1 K.p.a. poprzez utrzymanie w mocy postanowienia, które było wadliwe.

Skarżący zarzucili nadto naruszenie przepisów prawa materialnego , tj. art. 28 ust. 2 w zw. z art. 33 § 2 pkt 2 ustawy Prawo budowlane poprzez jego błędną wykładnię.

W uzasadnieniu podnieśli, że wniosek o zmianę decyzji Prezydenta z [...] sierpnia 1994 r. złożył Z.K. jako wspólnik [...] S.C., zaś sama decyzja z 1994 r. wydana została w oparciu o tytuł prawny do władania nieruchomością na podstawie umowy dzierżawy z dnia [...] czerwca 1994 r., której stronami byli: Jednostka Wojskowa nr [...] oraz Z. i G.K. Skarżący wskazali, że zdaniem organu skuteczne wszczęcie postępowania uzależnione było od złożenia wniosku o zmianę decyzji przed upływem wskazanego w decyzji czasu użytkowania obiektu budowlanego. Jednakże organ zaniechał zbadania czy strony miały możliwość złożenia takiego wniosku. Zgodnie bowiem z art. 33 ust. 2 pkt 2 Prawa budowlanego by móc wystąpić z takim wnioskiem strony musiały złożyć oświadczenia o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Tymczasem stan prawny nieruchomości był nieuregulowany, zatem inwestor nie mógł skutecznie złożyć wniosku o zmianę decyzji. Nadto przed wygaśnięciem terminu użytkowania ([...] maja 1999 r.) określonego w decyzji inwestor otrzymał z jednostki wojskowej nr [...] zawiadomienie z [...] sierpnia 1998 r. ([...]) o wygaśnięciu zarządu MON na gruncie położonym przy ul. [...] w [...], na którym zlokalizowany jest pawilon handlowy. Doszło zatem do wypowiedzenia umowy dzierżawy ze skutkiem na [...] października 1998 r. Inwestor został poinformowany, że w przypadku zainteresowania dalszego użytkowaniem gruntu, należy złożyć wniosek do Kierownika Urzędu Rejonowego w [...]. Taki wniosek został złożony [...] października 1998 r. Pozostał jednakże bez odpowiedzi. Dopiero dnia [...] listopada 2000 r. została podpisana umowa dzierżawy z mocą wsteczną tj. od dnia [...] listopada 1998 r. W umowie tej wskazano, że dzierżawca będzie miał możliwość użytkowania przedmiotu umowy na potrzeby prowadzenia działalności gospodarczej tj. na cele handlowe i prawo do inwestowania w nową zabudowę.

Z powyższych okoliczności strona skarżąca wywiodła legalność wybudowanego pawilonu oraz fakt braku kwestionowania przez organ I instancji okresu użytkowania pawilonu. Zdaniem strony skarżącej organ wyraził zgodę na zmianę okresu użytkowania. Takie stanowisko potwierdza także fakt, że strona corocznie otrzymuje od Prezydenta decyzję o wymiarze podatku od nieruchomości za budynki i grunty związane z prowadzeniem działalności.

Skarżący stwierdzili zatem, że stan prawny nieruchomości został uregulowany dnia [...] listopada 2000 r. z mocą wsteczną od [...] listopada 1998 r. (a wiec przed datą wskazaną w decyzji Prezydenta z [...] sierpnia 1994 r.). Natomiast wniosek o zmianę decyzji został złożony dnia [...] listopada 2000 r., tj. dnia następnego po podpisaniu umowy dzierżawy z mocą wsteczną. Skarżący nie zgodzili się zatem z twierdzeniem organu, że wniosek o zmianę decyzji złożony po [...] maja 1999 r. jest niedopuszczalny. Wcześniej inwestor, z winy organów, nie mógł tego skutecznie dokonać.

Wnoszący skargę nie zgodzili się nadto ze stanowiskiem organu, że

z wnioskiem o zmianę decyzji o pozwoleniu na budowę może wystąpić jedynie inwestor. W ich ocenie stronami oprócz inwestora są także współwłaściciele przedmiotowego pawilonu handlowego, tj. wspólnicy spółki cywilnej, w tym Z.K. Nie zgodzili się z twierdzeniem organu, że postępowanie wyjaśniające nie wykazało aby pozwolenie na budowę z 1994 r. zostało wydane na osobę fizyczną prowadzącą działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej. Ich zdaniem powyższe jest sprzeczne z decyzją z [...] sierpnia 1994 r. ([...]) o ustaleniu lokalizacji pawilonu handlowego branży spożywczej, a dokładniej z załącznikiem do decyzji, tj. projektem na którym na elewacji północnej wskazano, że działalność będzie prowadzona pod nazwą TATAR.

Końcowo zwrócili uwagę na brak odniesienia się przez organ do wszystkich zarzutów podniesionych w zażaleniu, a dotyczących wskazania przez organ I instancji w treści decyzji, że [...] s.c. nie wystąpiło z wnioskiem o pozwolenia na budowę obiektu. Skarżący zaznaczyli, że oczywistym jest, że z takim wnioskiem nie mogła wystąpić spółka cywilna, lecz wspólnicy spółki cywilnej. Takie działanie organu I instancji doprowadziło do sytuacji, ze skarżący doszedł do przekonania, że stroną postępowania jest spółka a nie wspólnicy i dlatego wniosek z [...] listopada 2000 r. został złożony przez spółkę cywilną.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o oddalenie skargi z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Postanowieniem z 17 sierpnia 2018 r. WSA w Rzeszowie odrzucił skargę E.K., jako pochodzącą od podmiotu nieuprawnionego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje;

Skarga nie jest zasadna.

Sądy administracyjne zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2018 r., poz. 2107) sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oceniając legalność działania administracji publicznej zobowiązane są zbadać, czy w czasie podejmowania danego aktu administracyjnego, organ administracji nie naruszył prawa. Zakres wspomnianej kontroli wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325), zwanej dalej "P.p.s.a." i zgodnie z jego treścią sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Uchylenie decyzji administracyjnej lub postanowienia, względnie stwierdzenie ich nieważności przez sąd następuje w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 P.p.s.a.).

Warunki rozpoznania sprawy w postępowaniu uproszczonym określa przepis art. 119 P.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Zaskarżone postępowanie kończy postępowanie w sprawie.

Przeprowadzona według powyżej opisanych kryteriów kontrola legalności zaskarżonego postanowienia nie wykazała naruszenia prawa przy jego wydawaniu i dlatego skarga, zgodnie z art. 151 P.p.s.a., podlegała oddaleniu.

Zaskarżonym postanowieniem Wojewoda utrzymał w mocy postanowienie z dnia [...] lutego 2019 r. Prezydenta Miasta [...], którym ostatnio wymieniony organ na podstawie art. 61a § 1 k.p.a., odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zmiany własnej decyzji z dnia [...] sierpnia 1994 r. ([...]) o pozwoleniu na budowę pawilonu handlowego przy ul. [...] w [...].

Wskazany wyżej przepis stanowi podstawę do wydania przez organ administracji publicznej postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania, gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte. W regulacji tej zawarte zostały dwie samodzielne i niezależne przesłanki wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. Jedną z nich jest wniesienie podania przez osobę, która nie jest stroną. Przesłanką do wydania postanowienia w trybie art. 61a § 1 k.p.a. jest też wystąpienie innych uzasadnionych przyczyn uniemożliwiających wszczęcie postępowania. Przyczyny te nie zostały w ustawie skonkretyzowane. Należy przez nie rozumieć takie sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania, a więc np. w tej samej sprawie już toczy się postępowanie administracyjne albo w takiej sprawie zapadło już rozstrzygnięcie, bądź gdy w przepisach prawa brak jest podstawy materialno – prawnej do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym. Na skutek odmowy wszczęcia postępowania organ nie prowadzi postępowania administracyjnego i w konsekwencji nie rozstrzyga sprawy co do jej istoty (in merito). Instytucja odmowy wszczęcia postępowania kończy się bowiem aktem formalnym, a nie merytorycznym.

Przenosząc powyższe uwagi na grunt kontrolowanej sprawy stwierdzić należy, że postanowienia organów obu instancji zostały wydane zgodnie z omówioną normą art. 61a § 1 k.p.a.

Przede wszystkim nie jest trafny zarzut skargi, jakoby organy naruszyły wymienione wyżej przepisy o postępowaniu administracyjnym, jak i argumentacja mająca wspierać te zarzuty. Przypomnieć tu należy, że naruszenie przepisów postępowania może polegać w szczególności na niedopłenieniu wynikających z tych przepisów obowiązków organu lub uniemożliwieniu stronie skorzystania z przysługujących jej uprawnień procesowych. Treść art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. jednoznacznie stanowi, że warunkiem uwzględnienia skargi z tego powodu jest ustalenie, iż stwierdzone naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, czyli treść decyzji (postanowienia).

W ocenie Sądu, w postępowaniu poprzedzającym wydanie zaskarżonego postanowienia respektowane były obowiązki proceduralne wynikające w szczególności też z wymienionych w skardze przepisów (m.in. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80, a także art. 124 w zw. z art. 15 k.p.a.), ustalenia organów znajdują wsparcie w zebranym przez te organy materiale dowodowym i również znajdują odzwierciedlenie w uzasadnieniu postanowienia odpowiadającym warunkom określonym w art. 107 § 3 k.p.a.

W rozpoznawanej sprawie pryncypialne znaczenie ma decyzja z dnia [...] sierpnia 1994 r. Prezydenta Miasta [...] ([...]) o pozwoleniu na budowę pawilonu handlowego przy ul. [...] w [...], na warunkach tymczasowych z terminem użytkowania do dnia [...] maja 1999 r., wobec której skarżący – na podstawie art. 155 k.p.a. – wnioskował pismem z dnia [...] grudnia 2017 r. o jej zmianę w zakresie terminu – "w ten sposób, że udziela pozwolenia na budowę bez określania terminu (bezterminowo)".

Uzasadnienie zaskarżonego postanowienia w wyczerpujący sposób i też dostatecznie klarowny przedstawia motywację organu, przemawiającą – zdaniem Sądu – za trafnością tego postanowienia. Nie może bowiem budzić jakichkolwiek wątpliwości, że wniosek o zmianę decyzji o pozwoleniu na budowę został złożony po terminie określającym okres użytkowania tymczasowego obiektu budowlanego, wskazanym w tej decyzji. Taki wniosek, aby mógł odnieść zamierzony skutek winien jednak zostać złożony przed upływem okresu użytkowania takiego obiektu określonego w decyzji o pozwoleniu na budowę. Skutkiem bowiem upływu okresu czasu określonego decyzją jest to, że obiekt budowlany, wzniesiony na warunkach tymczasowych podlega rozbiórce z mocy prawa. Obowiązek rozbiórki staje się wymagalny z upływem terminu użytkowania obiektu określonego decyzją, bez konieczności wydawania odrębnej decyzji o rozbiórce. Aktualnie decyzja o pozwoleniu na budowę nie figuruje w obrocie prawnym. Słusznie zatem organ sklasyfikował opisaną sytuację (złożenie wniosku o zmianę decyzji o pozwoleniu na budowę po terminie użytkowania tymczasowego obiektu budowlanego w niej określonym) jako przeszkodę do wszczęcia postępowania, o której mowa w art. 61a § 1 k.p.a.

Sąd podziela również stanowisko organów, iż skarżący nie był legitymowany do wnioskowania w trybie art. 155 k.p.a. zmiany decyzji z dnia [...] sierpnia 1994 r. Prezydenta Miasta [...]. Przeprowadzone przez organ I instancji postępowanie wyjaśniające w tym zakresie, znajdujące potwierdzenie w zebranym materiale dowodowym, prowadzi bowiem do jednoznacznych wniosków, że wspomniana decyzja została wydana na wniosek G.K., działającej w sprawie w imieniu własnym jako osoba fizyczna. W żaden sposób, w tym dowodami złożonymi przez skarżącego, nie wykazano, iżby wspomniana decyzja została wydana na rzecz wspólnika [...] s.c. z/s w P. i dlatego jego "wejście" do spółki (wg aneksu nr 9 z dnia [...] maja 2006 r. do umowy spółki cywilnej zawartej w dniu [...] maja 1994 r.) nie daje skarżącemu legitymacji do złożenia przedmiotowego wniosku. Słusznie przy tym akcentowano, odwołując się do orzecznictwa sądowo – administracyjnego, iż w trybie art. 155 k.p.a. (czyli wskazanym we wniosku skarżącego z dnia [...] grudnia 2017 r., w jego oświadczeniu z dnia [...] grudnia 2018 r.) możliwa jest zmiana przedmiotu decyzji, natomiast zmiana podmiotowa nie jest dopuszczalna. Stąd też słusznie przyjęły organy obu instancji, że wniosek z dnia [...] grudnia 2017 r. został złożony przez osobę nie będącą stroną, co oznacza spełnienie się "pierwszej" przesłanki wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania, przewidzianych w art. 61a § 1 k.p.a.

Nie jest trafna argumentacja skargi przywołana na uzasadnienie zarzutów naruszenia przepisów procesowych, a także naruszenia art. 28 ust. 2 w zw. z art. 33 § 2 pkt 2 ustawy – Prawo budowlane i w konsekwencji nie może prowadzić do wzruszenia zaskarżonego postanowienia. Podnosi się w niej zaniechanie organów w wyjaśnieniu przyczyn niemożności złożenia przez skarżącego wniosku w sprawie zmiany decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 1994 r. w zakresie terminu...", gdy stan prawny nieruchomości został uregulowany dopiero [...] listopada 2000 r. z mocą wsteczną od [...] listopada 1998 r. Dzierżawa lub wykup działki, na której posadowiony jest obiekt budowlany (propozycja ich zawarcia przedstawiona została we wniosku z dnia [...].10.1998 r. skierowanym do Kierownika Urzędu Rejonowego w [...]) wiąże się z prawem dysponowania nieruchomością na cele budowlane (stosowne oświadczenie należy dołączyć do wniosku o pozwolenie na budowę w myśl art. 33 § 2 pkt 2 P.b.), nie jest to natomiast okoliczność mająca wpływ na bieg terminu określonego w w/w decyzji z dnia [...] sierpnia 1994 r. Nie jest co należy podkreślić, zaniedbaniem obowiązków procesowych organu "zaniechanie", jak wywodzi skarżący, wyjaśnienia przyczyn braku złożenia przez niego wniosku o zmianę decyzji z dnia [...] sierpnia 1994 r. przed upływem terminu w niej wskazanego. Dla oceny legalności skarżonego postanowienia istotne znaczenie miało bowiem spełnienie się przesłanek wymienionych w art. 61a § 1 k.p.a, co w sprawie niniejszej bez wątpienia miało miejsce.

Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. skargę oddalił.