Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt III SA/Po 1569/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2015-02-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 59 §2
journal: Dz.U. 2012 poz 1015
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Dnia 19 lutego 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Lorych-Olszanowska Sędziowie NSA Tadeusz M. Geremek (spr.) WSA Barbara Koś Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Piotrowska - Żyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 lutego 2015 roku przy udziale sprawy ze skargi Spółki A na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...], nr [...], Naczelnik Drugiego Wielkopolskiego Urzędu Skarbowego w K., na podstawie art. 59 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 1015 ze zm.), umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie własnych tytułów wykonawczych wobec Spółki A, z uwagi na brak majątku spółki.

W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że wszczął postępowanie egzekucyjne wobec spółki, na podstawie tytułów wykonawczych obejmujących niezapłacone składki ZUS, które zostały wystawione przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. W. Inspektorat w R. o następujących numerach: od [...] do [...], od [...] do [...] od [...] do [...], od [...] do [...].

W toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego organ próbował zająć prawa majątkowe z rachunków bankowych spółki, jednak nie uzyskał z tego tytułu żadnych kwot. Organ zwracał się w tej kwestii do Bank A, Bank B, Bank C, Bank D oraz Bank E. Spółka posiadała rachunki bankowe w Banku C, Banku D oraz w Banku B (na którym nastąpił zbieg egzekucji administracyjnej z sądową), które zostały ostatecznie zamknięte. Organ egzekucyjny uzyskał informację ze Starostwa Powiatowego w R. o braku posiadanych nieruchomości przez spółkę. Organ uzyskał również informację z Centralnej Ewidencji Pojazdów o posiadanych pojazdach będących własnością Spółki A, z których część była obciążona zastawem rejestrowym. W raporcie z dnia 15 stycznia 2014r., dotyczącym niemożności dokonania czynności egzekucyjnych stwierdzono, że spółka nie prowadziła już działalności gospodarczej pod wskazanym adresem, w którym funkcjonował już inny podmiot.

Natomiast Sąd Rejonowy w Poznaniu - Stare Miasto w Poznaniu postanowieniem z dnia 2 października 2013 r. (sygn. akt XI Gu 24/13) oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości spółki z możliwością zawarcia układu, gdyż spółka nie posiadała środków pieniężnych na przeprowadzenie postępowania upadłościowego, ani żadnych nieruchomości. Ponadto egzekucję wobec Spółki prowadzili również komornicy sądowi z R.

W dniach [...] oraz [...], podczas rozmów w siedzibie Drugiego Wielkopolskiego Urzędu Skarbowego w K., Ł. L. (Wiceprezes Zarządu Spółki A) oświadczył, że Spółka zaprzestała faktycznie prowadzenia działalności gospodarczej od maja/czerwca 2013r. Ł. L. przedłożył wykaz ruchomości Spółki, z których część została objęta zastawem sądowym, a część została objęta przewłaszczeniem z tytułu udzielonego kredytu bankowego.

W zażaleniu Spółka podniosła, że w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego zajęte zostały urządzenia i maszyny o znacznej wartości, które umożliwiały pozyskanie środków na pokrycie zobowiązań spółki pomimo, że termin licytacji zajętych ruchomości w celu ich zbycia nie został jeszcze wyznaczony

Postanowieniem z dnia [...], nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w P., na podstawie art. 138 §1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U z 2013 r., poz. 267) oraz art. 18 i art. 59 §2 oraz §3 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 1015 ze zm.) utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Drugiego Wielkopolskiego Urzędu Skarbowego w K., nr [...] z dnia [...] w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec spółki A.

W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że zgodnie z art. 59 § 2 u.p.e.a. był uprawniony do umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec Spółki A, gdyż po przyjęciu do realizacji tytułów wykonawczych bezskutecznie poszukiwał majątku zobowiązanej Spółki, do którego można było by skierować egzekucję. W tym zakresie organ powołał się na czynności podejmowane przez organ pierwszej instancji i przyjął za wiążące ustalenia dokonane uprzednio w tym zakresie. Podkreślił również, że z uzasadnienia postanowienia Sądu Rejonowego Poznań - Stare Miasto XI Wydział Gospodarczy do Spraw Upadłościowych i Naprawczych sygn. akt XI Gu 24/13 z dnia 2 października 2013r., uwzględnionego przez organ egzekucyjny, wynikało, iż dłużnik posiadał ponad stu wierzycieli i nie dysponował majątkiem wystarczającym na pokrycie kosztów postępowania upadłościowego, a tym bardziej na zaspokojenie wierzycieli. Ustalenia Sądu oparte zostały m. in na zeznaniach samego dłużnika, który stwierdził, że cały jego majątek o znacznej wartości (t.j. linie technologiczne uboju i patroszenia drobiu, jak i samochody) był obciążony zabezpieczeniami, które przekraczały wartość majątku, natomiast pozostałe składniki majątku dłużnika, które nie zostały obciążone, przedstawiały znikomą wartość rynkową i były trudno zbywalne.

W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej w P. powyższe okoliczności zasadnie pozwoliły organowi I instancji nie przystępować do egzekucji z ruchomości należących do zobowiązanej Spółki, a w konsekwencji umorzyć postępowanie egzekucyjne ze względu na brak możliwości wyegzekwowania należności pieniężnych przewyższających wydatki egzekucyjne.

Organ egzekucyjny nie posiadał wiadomości o majątku, z którego możliwa byłaby skuteczna egzekucja przy zastosowaniu środków egzekucyjnych dotyczących należności pieniężnych, co spowodowało, że umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec spółki.

W skardze do WSA w Poznaniu spółka A zaskarżyła postanowienie organu odwoławczego i wniosła o jego uchylenie. W uzasadnienie skargi strona powołała się na celowość i fakultatywność umorzenia przewidzianego w przepisie art. 59 ust 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, która wiąże się z obowiązkiem ustalenia przez organ, że zobowiązany nie posiada żadnego majątku, co nie ma miejsca w rozpoznawanej sprawie. W ocenie skarżącej spółki posiada ona nadal składniki majątkowe, do których można skutecznie skierować czynności egzekucyjne, na co wskazuje postępowanie egzekucyjne prowadzone przez komornika sądowego. Natomiast Dyrektor Izby Skarbowej w P. nie uczynił żadnych ustaleń, w celu wyjaśnienia braku podjęcia przez Naczelnika Drugiego Wielkopolskiego Urzędu Skarbowego w K. czynności egzekucyjnych wobec ruchomości należących do Spółki.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w P. wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, zważył, co następuje:

Skarga jest niezasadna.

W rozpoznawanej sprawie spór dotyczył zasadności umorzenia postępowania egzekucyjnego w trybie art. 59 §2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 1015 ze zm.), dalej jako u.p.e.a., prowadzonego wobec Spółki A na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. W. Inspektorat w R.

Zgodnie z powyżej wskazanym przepisem art. 59 §2 u.p.e.a. postępowanie egzekucyjne może być umorzone w przypadku stwierdzenia, że w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności pieniężnej nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne. W takim przypadku umorzenie postępowania pozostaje zależne od uznania organu egzekucyjnego, który powinien kierować się celowością prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Istotne pozostaje zatem ustalenie, że zobowiązany nie posiada majątku, w stosunku do którego możliwa byłaby egzekucja. Umorzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 2 u.p.e.a. każdorazowo wymaga uprzedniego przeprowadzenia kalkulacji stanowiącej podstawę stwierdzenia, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne.

W rozpoznawanej sprawie organy podjęły cały szereg czynności w celu ustalenia majątku skarżącej spółki. Podjęte czynności okazały się wystarczające do wykazania, że zobowiązania spółki znacznie przewyższają posiadany majątek spółki. Organ miał zatem podstawy do stwierdzenia, że w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności pieniężnej nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne.

W ocenie Sądu z zebranego materiału dowodowego wyraźnie wynikało, że organ egzekucyjny podjął wszelkie należne czynności w celu wyjawienia majątku zobowiązanej spółki, do którego mógłby skierować egzekucję. W trakcie podjętych czynności organ egzekucyjny dokonał próby zajęcia rachunków spółki, które okazały się nieskuteczne.

Organ egzekucyjny próbował dokonać również czynności egzekucyjnych w miejscu siedziby Spółki, jednak spółka zaprzestała prowadzenia na przełomie maj/czerwca 2013 roku, co potwierdził Ł.L. (Wiceprezes Zarządu Spółki A). Natomiast na składnikach majątku ruchomego spółki o znacznej wartości zostały ustanowione różnego rodzaju zabezpieczenia, które przekraczały wartość majątku. Organ powołał się na ustalenie, że na całym majątku spółki ustanowione zostały zabezpieczenia przekraczające wartość majątku (linia technologiczna wyceniona została na [...] zł, a ustanowiony zastaw wynosi [...] zł), a stwierdzone zobowiązania wymagalne spółki wyniosły [...] zł. Dodatkowo organ uwzględnił ustalenia Sądu Rejonowego Poznań - Stare Miasto XI Wydział Gospodarczy do Spraw Upadłościowych i Naprawczych, zawarte w postanowieniu z dnia 2 października 2013r., sygn. akt XI Gu 24/13, oddalającym wniosek o ogłoszenie upadłości spółki z uwagi na brak majątku.

Ponadto organ egzekucyjny uzyskał do Starostwa Powiatowego w R. potwierdzenie brak posiadania nieruchomości przez skarżącą spółkę na terenie P. R., a z Centralnej Ewidencji Pojazdów, organ egzekucyjny uzyskał wykaz pojazdów należących do spółki, które w części zostały obciążone zastawem rejestrowym. W konsekwencji dokonanych ustaleń zasadnie przyjęto, że posiadane przez skarżącą spółkę składniki majątku dłużnika, które nie zostały obciążone przedstawiały znikomą wartość rynkową i były trudno zbywalne.

Reasumując w rozpoznawanej sprawie nie ma podstaw do zakwestionowania legalności zaskarżonego postępowania. W świetle powyżej przedstawionych okoliczności organy egzekucyjne były bowiem w pełni uprawnione do stwierdzenia, że w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności pieniężnej nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne, co stanowiło podstawę do umorzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie przepisu art. 59 ust.2 u.p.e.a. Biorąc pod uwagę cel egzekucji jakim jest szybkie i skuteczne wyegzekwowanie zaległości zasadnie zatem umorzono postępowania egzekucyjne wobec braku wystarczającego majątku skarżącej spółki, a także wobec stwierdzenia, że dalsze prowadzenie postępowania generowałoby jedynie koszty egzekucyjne. W efekcie należało uznać, że zarówno postanowienie Naczelnika Drugiego Wielkopolskiego Urzędu Skarbowego w K. nr [...] z dnia [...] jak i postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w P. nr [...] z dnia [...] utrzymujące w mocy postanowienie organu I instancji, zostały wydane zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) należało oddalić przedmiotową skargę.