Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 224/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2019-04-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6135 Odpady
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art 155, art 156 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art 72 ust. 1 pkt 21
journal: Dz.U. 2018 poz 2081
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Piotr Godlewski Sędziowie WSA Marcin Kamiński WSA Paweł Zaborniak /spr./ Protokolant sekretarz sądowy Patryk Rak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 kwietnia 2019 r. sprawy ze skargi A. sp. z o.o. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej o zmianie decyzji w sprawie udzielenia zezwolenia na przetwarzanie odpadów I. uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] października 2018 r. nr [...]; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącej A. sp. z o.o. kwotę 980 zł /słownie: dziewięćset osiemdziesiąt złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi [...] Spółka z o.o. z siedzibą w [...] (dalej zwana Spółką) jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] (dalej SKO) z dnia [...] grudnia 2018 r., o sygn. akt [...], wydana w przedmiocie stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji Starosty [...] o zmianie zezwolenia na przetwarzanie odpadów.

Organ wydając zaskarżoną decyzję oparł się na następujących ustalenia faktycznych i prawnych: dnia 11 października 2018 r. SKO wszczęło z urzędu postępowanie administracyjne w stosunku do decyzji administracyjnej Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2016 r. o zmianie decyzji własnej z dnia jest [...] listopada 2014 r. w sprawie udzielenia zezwolenia na przetwarzanie odpadów na rzecz przedsiębiorcy P.C. [...] w [...].

Wnioskiem z dnia 20 sierpnia 2014 r. P.C. wystąpił do Starosty [...] z wnioskiem o wydanie zezwolenia na przetwarzanie odpadów dla [...] P.C. w [...]. Starosta [...] decyzją z dnia [...] listopada 2014 r. udzielił w/w przedsiębiorcy zezwolenia na przetwarzanie odpadów. Następnie wnioskiem, który wpłynął do Starostwa [...] dnia 4 marca 2015 r. P.C. zwrócił się do Starosty o zmianę w/w decyzji z dnia [...] listopada 2014 r. poprzez zmianę rodzajów i ilości odpadów przewidzianych do przetwarzania w instalacji w okresie roku do 2500 Mg. Określił także, że instalacja kompostowni jest w stanie docelowo przerobić przy maksymalnej wydajności 50 000 MG, która to zostanie osiągnięta w 2016 r.

Starosta [...] po rozpoznania powyższego wniosku na podstawie art. 155 K.p.a. decyzją z dnia [...] stycznia 2016 r. zmienił własną decyzję z dnia [...] listopada 2014 r. o zezwoleniu na gospodarkę odpadami powołując się na decyzję Burmistrza Miasta i Gminy [...] z roku 2015 r. o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko. Na mocy decyzji z dnia [...] marca 2015 r. Burmistrz Miasta i Gminy [...] stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko w postaci zwiększenia zdolności przerobowych instalacji do 25 000 Mg/rok. Decyzja Starosty o zmianie stała się ostateczna.

SKO w [...] działając na podstawie pisma Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska [...] z dnia 12 marca 2015 r. zawierającego prośbę o stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza o zmianie zezwolenia na przetwarzanie odpadów, decyzją z dnia [...] czerwca 2017 r., o nr [...], stwierdziło nieważność decyzji Burmistrza Miasta i Gminy [...] z [...] marca 2015 r., nr [...], w przedmiocie braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko. Wobec braku wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygnięcie Kolegium uzyskało walor ostateczności.

Kolegium zauważyło, iż decyzja SKO wydana w postępowaniu o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Starosty [...] o zmianie zezwolenia została uchylona wyrokiem WSA w Rzeszowie z dnia 10 lipca 2018 r., o sygn. II SA/Rz 27/18. Powołano w tym orzeczeniu uchwałę NSA z 13 listopada 2012 r., o sygn. I OPS 2/12 o tezie : Stwierdzenie nieważności decyzji, w oparciu o którą wydano inną przedmiotowo zależną decyzję, może stanowić podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji zależnej na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa, a nie do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 K.p.a.

SKO kolejną swą decyzją z dnia [...] października 2018 r. stwierdziło nieważność decyzji ostatecznej Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2016 r. o zmianie decyzji własnej z dnia [...] listopada 2014 r. w sprawie udzielenia zezwolenia na przetwarzanie odpadów. Powołano się w uzasadnieniu na przesłankę rażącego naruszenia prawa – art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.

Wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy złożyła do SKO Spółka zarzucając organowi naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy to jest art. 156 § 1 pkt. 2 K.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie. Naruszono również przepis prawa materialnego to jest art. 72 ust. 1 punkt 21 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie. Wobec tych uchybień Strona wniosła do Kolegium o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania.

Zaskarżoną do Sądu decyzją SKO w [...] utrzymało w mocy decyzję własną z dnia [...] października 2018 r. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia ustalono, że Starosta [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2016 r. zmienił własną decyzję z [...] listopada 2014 r. określając nowe rodzaje oraz masy odpadów przewidzianych do przetwarzania i powstających do przetwarzania w okresie roku dla [...] P.C. [...]. Ostateczną decyzją z dnia [...] czerwca 2017 r. Kolegium stwierdziło nieważność decyzji Burmistrza Miasta i Gminy [...] z [...] marca 2015 r. o środowiskowych uwarunkowaniach dla środowiska polegającego na kompostowaniu odpadów biodegradowalnych na działce nr 689/5 położonej w miejscowości [...] gmina [...]. Zauważono, iż na skutek podjęcia rozstrzygnięcia nieważnościowego przez SKO w stosunku do decyzji środowiskowej w dniu wydania decyzji przez Starostę [...] w obrocie prawnym nie obowiązywała decyzja Burmistrza Miasta i Gminy [...] z [...] marca 2015 r. Wobec tego Kolegium uznało, iż wnioskodawca nie dołączył do swego podania decyzji środowiskowej, o której mowa w art. 71 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku. Decyzja taka była wymagana. Takie uchybienie należy według Organu uznać za rażące naruszenie prawa. Powołano w uzasadnieniu przepis art. 42 ust. 4 ustawy o odpadach, według którego do wniosku o którym mowa w ust. 1 i 2, dołączało się decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie. Przedsięwzięcie polegające na kompostowaniu odpadów biodegradowalnych położone jest na terenie [...] Obszaru Chronionego Krajobrazu utworzonego na mocy uchwały Sejmiku Województwa [...] z dnia [...] października 2013 r. w sprawie [...] Obszaru Chronionego Krajobrazu. Stosownie do przepisów tej uchwały na terenie [...] Obszaru Chronionego Krajobrazu zakazano realizacji przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu przepisów ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku. Kolegium uznało, że przedsięwzięcie którego dotyczy decyzja Burmistrza stosownie do postanowień § 3 ust. 1 pkt 80 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco działać na środowisko, należy sklasyfikować jako takie które może potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Poza tym Kolegium, podzieliło zastrzeżenia wyrażone w piśmie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska [...] z dnia 12 marca 2015 r., że ze względu na rodzaj przedsięwzięcia, to jest rozbudowę kompostowni odpadów biodegradowalnych wykorzystujących między innymi osady ściekowe, odchody zwierzęce, odpady kuchenne, skali przewidywanego rocznego zużycia substratów w procesie kompostowania wynoszące około 25 000 Mg/rok oraz szacunkowej rocznej ilości wyprodukowanego kompostu na poziomie około 12 500 Mg, przedsięwzięcie którego dotyczy decyzja o zmianie wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Dodatkowo dostrzeżono ryzyko negatywnego wpływu inwestycji na środowisko gruntowo - wodne gdyż w ramach funkcjonowania instalacji dopuszczona została możliwość odprowadzenia wód deszczowych i opadowych z terenu do potoku [...] stanowiącego jedną i tą samą część wód powierzchniowych, którego aktualny stan określa się jako zły, ilość wód z powierzchni wynoszącej około 14 560 metrów kwadratowych, może spowodować zwiększenie przepływu i stanu wody w korycie potoku, co może spowodować lokalne wezbrania, a także doprowadzić do zerodowania koryta. Dlatego przedmiotowa decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa, co stanowi przesłankę nieważności określoną w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Podkreślono na końcu uzasadnienia decyzji, że wobec charakteru prawnego postępowania nie ma znaczenia fakt, iż z dniem 1 stycznia 2017 r. przepis art. 42 ust. 4 ustawy odpadach został uchylony.

Z wydaną przez Kolegium decyzją nie zgodziła się Spółka [...], składając do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę, w której wniosła o jej uchylenie w całości, a także o uchylenie poprzedzającej ją decyzji tego organu i umorzenie postępowania. Strona skarżąca wniosła również o zasądzenie na jej rzecz od organu kosztów postępowania w kwocie 997 zł, wstrzymanie wykonania zaskarżonego rozstrzygnięcia, a także o dopuszczenie dowodów z dokumentów, tj. umów zawartych przez Spółkę z podmiotami trzecimi na usługę polegającą na przetwarzaniu odpadów, wyroku WSA w Rzeszowie z dnia 10 lipca 2018 r., sygn. akt II SA/Rz 27/18 wraz z uzasadnieniem oraz Raportu Oddziaływania na Środowisko dla inwestycji polegającej na "Rozbudowie kompostowni odpadów biodegradowalnych w miejscowości [...], Gmina [...]", na okoliczności grożącej jej niepowetowanej szkody, charakteru prowadzonej działalności gospodarczej, zasadności wniosku o wstrzymanie wykonalności decyzji oraz prawidłowości jej stanowiska.

Zaskarżonej decyzji Spółka zarzuciła:

I. rażące naruszenie przepisów postępowania, mające wpływ na wynik sprawy:

1. art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na uznaniu że decyzja ostateczna Starosty [...] z dnia [...].01.2016 r., znak: [...] została wydana z rażącym naruszeniem prawa, podczas gdy w okolicznościach niniejszej sprawy brak było podstaw do takiego uznania,

2. art. 6 k.p.a. w z w. z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez naruszenie zasady praworządności, polegające na zignorowaniu oceny prawnej i wytycznych co do rozpoznania sprawy wyrażonych w w/w wyroku WSA w Rzeszowie,

3. art. 104 § 2 k.p.a. w zw. z art. 107 § 1, 3 k.p.a. poprzez nierozpoznanie przez organ istoty sprawy i niewskazanie w jaki sposób decyzja w rażący sposób narusza prawo, bowiem wydanie decyzji na podstawie rzekomo nieprawidłowo ustalonego stanu faktycznego nie stanowi rażącego naruszenia prawa, a organ nie wskazał jaka norma prawna została w sposób rażący naruszona;

4. art. 16 k.p.a. w zw. z art. 2 Konstytucji RP poprzez naruszenie zasady trwałości decyzji i wynikającej z zasady demokratycznego państwa prawa zasady ochrony praw nabytych, poprzez pozbawienie skarżącej uprawnień, w sytuacji kiedy w obecnym stanie prawnym stwierdzenie nieważności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach nie miałoby żadnego wpływu na decyzję w sprawie zezwolenia na przetwarzanie odpadów,

II. naruszenie prawa materialnego, tj. art. 72 ust. 1 pkt. 21 ustawy z dnia 3 października 2008 roku o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko w z w. z art. 42 ust. 4 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 roku o odpadach oraz art. 156 § 1 pkt. 2 k.p.a., poprzez jego niezastosowanie i uznanie, że w ogóle nie doszło do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, a do wniosku o wydanie zezwolenia na przetwarzanie odpadów należy dołączyć decyzję środowiskową, podczas gdy wymóg dołączenia decyzji jako załącznika do wniosku został uchylony z dniem 1 stycznia 2017 r., a przy ponownym merytorycznym rozpoznaniu sprawy organ administracji winien był wziąć pod uwagę dołączenie przez stronę decyzji środowiskowej do wniosku o zmianę zezwolenia na przetwarzanie odpadów jako fakt prawotwórczy, a nie badać kwestię zgodności z prawem decyzji środowiskowej, co dodatkowo przeczy zasadzie trwałości praw nabytych.

W uzasadnieniu skargi rozwinięto przedstawione wyżej zarzuty. Podniesiono między innymi, że w związku ze zmianą przepisów, stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] marca 2015 r. nie ma jakiegokolwiek wpływu na prawidłowość decyzji Starosty [...] w zakresie udzielenia P.C. zezwolenia na przetwarzanie odpadów. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Organ w ogóle nie odniósł się do kwestii wpływu stwierdzenia nieważności decyzji środowiskowej na decyzję stanowiącą zezwolenie na przetwarzanie odpadów, do czego został zobowiązany przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. To zaś wskazuje, że została naruszona zasada legalizmu, co uniemożliwia utrzymanie zaskarżonej decyzji w obrocie prawnym.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w kwestionowanej decyzji.

Postanowieniem z dnia 22 marca 2019 r. Sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje :

Skarga jako zasadna została przez Sąd uwzględniona.

Istota sądowej kontroli administracji publicznej sprowadza się do ustalenia czy w określonym przypadku, jej organy dopuściły się kwalifikowanych naruszeń prawa. Sąd administracyjny sprawuje swą kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej – art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.). Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; zwana dalej P.p.s.a.). Należy dodać, że Sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Ponadto Sąd na podstawie art. 135 P.p.s.a. uprawniony jest stosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.

Przedmiotem oceny Sądu była w niniejszym postępowaniu decyzja SKO wydana w sprawie stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2016 r., nr [...], o zmianie decyzji własnej wyrażającej zezwolenie na przetwarzanie odpadów, tj. decyzji z [...] listopada 2014 r., nr [...].

Zdaniem WSA skarżąca strona słusznie zarzuca rozstrzygnięciom SKO niewykazanie przesłanki rażącego naruszenia prawa o oparciu, o którą usunięto z obrotu prawnego ostateczną decyzję Starosty [...]. Z treści zaskarżonych decyzji wynika, że Organ zastosował art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., który stanowi: Organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. Rażące naruszenie prawa w myśl art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. występuje wówczas, gdy treść rozstrzygnięcia pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że rozstrzygnięcie nie może być akceptowana jako akt władczy wydany przez organ działający w państwie prawa (zob. wyrok WSA w Olsztynie z 27 lutego 2019 r., sygn. I SA/Ol 629/18, LEX). Zatem, wykazanie rażącego naruszenia prawa stawia przed organem nadzoru obowiązek precyzyjnego wskazania w uzasadnieniu decyzji tych przepisów prawa, które zostały rażąco naruszone oraz sposobu tego naruszenia, co może zasadniczo polegać na przeprowadzeniu błędnej wykładni lub na błędnym zastosowaniu właściwych w sprawie przepisów. Ponadto, organ zobligowany jest przekonująco wyjaśnić przyczyny, dla których stwierdzone naruszenie ma charakter kwalifikowany tj. rażący, co z kolei winno przejawiać się w przedstawieniu oczywistej sprzeczności inkryminowanego rozstrzygnięcia z niebudzącym wątpliwości stanem prawnym.

Należy przypomnieć, iż decyzja Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2016 r., nr [...], była kwestionowana z urzędu w trybie wznowienia postępowania, a decyzje wydane we wznowionym postępowaniu stanowiły przedmiot kontroli sądowoadministracyjnej w sprawie o sygn. II SA/Rz 27/18. WSA w Rzeszowie w wyroku z dnia 10 lipca 2018 r., o sygn. II SA/Rz 27/18 (CBOSA), przyjął jednoznacznie, że stwierdzenie nieważności decyzji stwierdzającej brak podstaw do przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, na której opiera się decyzja orzekająca o zezwoleniu na przetwarzanie odpadów, jak i decyzja Starosty zmieniająca to zezwolenie z dnia [...] stycznia 2016 r. - może stanowić podstawę do stwierdzenia nieważności tych decyzji w oparciu o przesłankę rażącego naruszenia prawa (WSA odwołał się do tezy uchwały NSA z 13 listopada 2012 r., sygn. I OPS 2/12 (ONSAiWSA 2013/1/1). Zdaniem Sądu, powyższe nie oznacza jednak w żadnym stopniu konieczności bezwzględnego, niemalże automatycznego wyeliminowania w trybie stwierdzenia nieważności każdej decyzji przedmiotowo zależnej, bez przeprowadzenia właściwego postępowania mającego na celu ustalenie wystąpienia przesłanki rażącego naruszenia prawa określonej w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. W tej sytuacji prowadząc na nowo postępowanie organ zobowiązany będzie do rozważenia wszystkich okoliczności sprawy, tj. powodów dla których stwierdzono nieważność decyzji Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia [...] marca 2015 r., [...], o braku podstaw dla przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia polegającego na "Kompostowaniu odpadów biodegradowalnych [...] działka nr 689/5 gmina [...]", w kontekście wpływu jej kwalifikowanej wadliwości na legalność decyzji Starosty z dnia [...] stycznia 2016 r.

Sąd zobligowany zarzutem naruszenia przez SKO art. 107 § 3 K.p.a. oraz art. 153 P.p.s.a. zauważa, że w uzasadnieniu zaskarżonych do WSA decyzji SKO brakuje jakiegokolwiek odniesienia się do przyczyn stwierdzenia nieważności przez Kolegium decyzji środowiskowej Burmistrza Miasta i Gminy [...], a co więcej mimo wnikliwego poszukiwania tej decyzji w aktach administracyjnych sprawy, nie udało się odnaleźć tego kluczowego w sprawie rozstrzygnięcia w/w Organu. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji SKO z dnia [...] grudnia 2018 r., nr [...], zawarto wyłącznie zdanie informujące, że SKO decyzją z dnia [...] czerwca 2017 r., o nr [...], stwierdziło nieważność decyzji Burmistrza Miasta i Gminy [...] z [...] marca 2015 r., znak [...]. Kolegium wskazuje na pewne przyczyny mogące świadczyć o nielegalności decyzji Starosty, lecz bez wyraźnego nawiązania do motywów jakie przyświecały temu Organowi przy eliminowaniu decyzji Burmistrza. Innymi słowy, WSA ze względu na dostrzeżone braki w uzasadnieniu i przekazanym materiale dowodowym nie może skontrolować czy Kolegium należycie wykonało wytyczne Sądu jakie wynikały dla Organu z w/w wyroku WSA. W tym zakresie obie decyzje SKO nie poddają się kontroli sądowoadministracyjnej, poważnie uchybiając przepisom art. 7, 77 i 80 K.p.a. w zw. z ar. 107 § 3 K.p.a. w sposób, który mógł mieć istotny wpływ na wynik spraw. Wobec powyższego należało też uznać naruszenie przez SKO przepisu art. 153 P.p.s.a., który stanowi: Ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.

Ma również rację Skarżąca Spółka, że decyzja o stwierdzeniu nieważności decyzji ostatecznej winna jednoznacznie i precyzyjnie wskazywać jakie to konkretne przepisy prawa zostały przez organ w sposób rażący naruszone, co wiąże się z koniecznością należytego wytłumaczenia znaczenia tych regulacji oraz przedstawienia sposobu prawidłowego ich zastosowania, aby następnie wykazać rażące odstępstwa od wzorców jakie obciążają ostateczny akt administracyjny.

Na podstawie uzasadnienia skontrolowanej przez WSA decyzji SKO, można domyślać się, że Burmistrz dopuścił się naruszenia art. 42 ust. 4 ustawy o odpadach, a więc przepisu określającego wymagania formalne jakie winien spełniać wniosek o wydanie zezwolenia na przetwarzanie odpadów. W świetle brzmienia tej regulacji : Do wniosków, o których mowa w ust. 1 i 2 (m.in. wniosek o wydanie zezwolenia na przetwarzanie odpadów), dołącza się decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, o ile jest wymagana. Tak skonstruowana wypowiedź Organu nie spełnia wymogów stawianych uzasadnieniom rozstrzygnięć usuwających z obrotu prawnego decyzję z mocą ex tunc, zwłaszcza że stanowią one dla sądu powszechnego prejudykat w sprawach o odszkodowanie z tytułu szkody wyrządzonej przez nielegalne wykonywanie władzy publicznej – art. 4171 § 2 K.c. Po drugie, zważyć również należało, że przytoczony przepis w chwili orzekania przez SKO nie obowiązywał. Wobec uchylenia tej regulacji, obowiązkiem SKO było wskazanie stronie takich spośród obowiązujących unormowań, które dla prawidłowości decyzji zezwalającej na przetwarzanie odpadów wymagają uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Wyróżnienie tych przepisów pozwoliłoby uchwycić zależność decyzji o zmianie zezwolenia na przetwarzanie odpadów od decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. W skontrolowanych decyzjach SKO zdecydowanie brakuje koniecznego wywodu potwierdzającego istnienie związku pomiędzy tymi rozstrzygnięciami, a jest to niezbędne do tego aby przekonać stronę i Sąd do tego, że decyzja o zmianie zezwolenia jest decyzją zależną od decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia.

Ponadto stanowisko SKO o tym, że skutki decyzji stwierdzającej nieważność decyzji Burmistrza Miasta i Gminy [...] spowodowały stan, w którym do wniosku o zmianę zezwolenia nie została załączona decyzja środowiskowa, nie jest prawidłowe, bowiem co oczywiste taka decyzja została przez stronę załączona. Stwierdzenie nieważności tej decyzji oznaczało wyłącznie, że przestała ona wywoływać określone dla niej skutki prawne, a nie to, jak twierdzi SKO, że decyzja ta przestała istnieć. Kolegium w tym aspekcie sprawy nie może i nie powinno doszukiwać się przyczyn unieważnienia decyzji Starosty na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Kolegium przyczyn o jakim mowa winno poszukiwać w podstawach unieważnienie decyzji Burmistrza Gminy i Miasta [...], do czego niezbędna jest analiza treści uzasadnienia decyzji SKO z dnia [...] czerwca 2017 r., [...], oraz przepisów ustanawiających zależność i wpływ decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia na decyzję administracyjną zezwalającą na przetwarzanie odpadów. Bez szczegółowego rozważenia tych kluczowych dla sprawy kwestii wiążących się w sposób ścisły z wytycznymi jakimi związał SKO Sąd administracyjny wyrokiem z dnia 10 lipca 2018 r., o sygn. II SA/Rz 27/18, nie sposób będzie wykazać wystąpienie przyczyn przekonujących za stwierdzeniem nieważności decyzji ostatecznej Starosty [...] z powodu rażącego naruszenia prawa.

Nie przekonuje również do stwierdzenia nieważności decyzji Starosty podjęta przez SKO próba wykazania sprzeczności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami § 3 ust. 1 pkt 1 uchwały Sejmiku Województwa Nr [...] w sprawie [...] Obszaru Chronionego Krajobrazu (Dz. Woj. Podka. z 2013 r. poz. [...]). W myśl tego przepisu na terenie Obszaru zakazuje się realizacji przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227 z późn. zm.; zwana dalej ustawą o ocenach) z wyłączeniem przedsięwzięć, o których mowa w art. 24 ust. 3 ustawy o ochronie przyrody. Przedsięwzięcia wymienione w § 3 ust. 1 pkt 80 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2013 r., poz. 1397 ze zm.), to przedsięwzięć mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Oznacza to, że tego rodzaju przedsięwzięcia nie są z automatu, bez koniecznych wypowiedzi właściwych organów podejmowanych w ramach procedury oceniającej wpływ inwestycji na środowisko, inwestycjami o jakich mowa w/w przepisie uchwały Sejmiku Województwa. Należy wyjaśnić SKO, iż to czy przedsięwzięcie może oddziaływać znacząco na środowisko, rozstrzyga się w postępowaniu prowadzonym w przedmiocie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Ma ono na celu wyjaśnienie czy planowany zamiar inwestycyjny ze względu na swe uwarunkowania techniczne, będzie znacząco oddziaływać na określone elementy środowiska lub całość tych elementów. Potencjalność możliwości oddziaływania przedsięwzięcia o jakiej mowa w przepisach ustawy o ocenach, nie jest jeszcze równoznaczna z możliwością oddziaływania na środowisko. Stwierdzenia istnienia możliwości oddziaływania, w tym negatywnego, następuje w szczególności treści w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia. Wyeliminowanie tej decyzji z obrotu prawnego nie powoduje, że takie przedsięwzięcie staje się przedsięwzięciem mogącym oddziaływać na środowisko, zakazanym na obszarze chronionego krajobrazu. Kwestia o jakiej tu mowa została wyjaśniona w uzasadnieniu wyroku WSA w Rzeszowie z 23 listopada 2016 r., o sygn. II SA/Rz 348/16, dotyczącym odmowy stwierdzenia nieważności decyzji SKO w [...] z dnia [...] maja 2015 r., znak [...], w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności z urzędu decyzji Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia [...] marca 2015 r., znak : [...]. O treści tego wyroku WSA Organ kolegialny ma wiedzę skoro był jego adresatem. To orzeczenie Sądu pozostaje w związku ze sprawą legalności decyzji Starosty [...], co powinno obligować SKO do jego uwzględnienia w prowadzonym przeciwko tej decyzji procesie nadzwyczajnym na zasadzie wynikającej z art. 170 p.p.s.a. Moc wiążąca prawomocnego orzeczenia sądu administracyjnego polega na tym, że SKO było zobowiązane wziąć pod uwagę jego treść w kolejnych wydawanych w sprawie rozstrzygnięciach.

Ponadto Kolegium w tej części uzasadnienia swej decyzji, w której podziela zastrzeżenia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] co do konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko nie przywołało jakiekolwiek przepisu prawa, który ze względu na brak tej oceny został w sposób rażący (nie do pogodzenia z zasadą demokratycznego państwa prawnego) naruszony przez Starostę [...] przy wydawaniu decyzji o zmianie zezwolenia. Jak już wyjaśniono, stwierdzenie nieważności decyzji stawia przed organem obowiązek wyczerpującego wskazania przepisów, które zostały w sposób kwalifikowany naruszone.

Z uwagi na dostrzeżone przez Sąd istotne naruszenia przepisów K.p.a. dotyczących ustalania przyczyn stwierdzenia nieważności decyzji w postaci art. 7, 77 i 80, 107 § 3, art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. w zw. z art.153 P.p.s.a., decyzje SKO wydane w toku postępowania nie mogły pozostać w obrocie prawny, jako że nie przekonują one do stwierdzenia nieważności inkryminowanej decyzji Starosty. Uchybienia w zakresie wykazania przyczyn unieważnienia tej decyzji miały istotny wpływ na wynik sprawy, wobec niewykazania związku unieważnionej decyzji Burmistrza Miasta i Gminy [...] oraz decyzji o zmianie zezwolenia na przetwarzanie odpadów, jak również argumentów, które przesądziły o stwierdzeniu nieważności przez SKO decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia polegającego na kompostowaniu odpadów na działce o nr 689/5 w miejscowości [...] Gmina [...].

Ponownie prowadząc postępowanie SKO zobligowane będzie przy ewentualnym rozstrzygnięciu negatywnym dla Strony, wykazać przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji środowiskowej Burmistrza Miasta i Gminy [...], w oparciu o którą uzyskano decyzję o zmianie decyzji zezwalającej na przetwarzanie odpadów (konieczne będzie przeprowadzenie dokładnej analizy decyzji SKO z dnia [...] czerwca 2017 r., nr [...]) oraz rozważy w oparciu o konkretne przepisy prawa zależność decyzji zezwalającej na przetwarzanie odpadów od decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia, co winno znaleźć odzwierciedlenie w logicznym wywodzie uzasadnienia. SKO winno szczególnie przekonująco odnieść się do tych kwestii, nie tylko z uwagi na wyjątkowość przesłanki rażącego naruszenia prawa czy wytyczne z wyroku WSA z 10 lipca 2018 r., sygn. II SA/Rz 27/18, ale także z tej przyczyny, że uprzednio oceniło negatywnie decyzję Starosty [...] o odmowie zmianie decyzji o zezwoleniu na przetwarzanie odpadów rozpoznając wniesione od tej decyzji odwołanie (vide: decyzja SKO w [...] z [...] grudnia 2015 r. nr [...]). W uchylonej przez SKO decyzji Starosty z dnia [...] września 2015 r., nr [...], o odmowie zmiany decyzji zezwalającej na przetwarzanie odpadów, stwierdzono podobnie jak SKO w zaskarżonej do WSA decyzji, że zmiany projektowane przez Inwestora pozostają w sprzeczności z ustaleniami w/w uchwały Sejmiku Województwa [...] w sprawie [...] Obszaru Chronionego Krajobrazu.

Przedstawione powody, które w istocie sprowadzają się do niewykazania przez Organ przyczyn stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji Starosty [...], stanowiły o uchyleniu decyzji SKO w oparciu o art. 135 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. O kosztach postępowania przed WSA orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.