Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 405/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2009-12-01 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Ewidencja gruntów
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego I Kartograficznego
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 20, art. 22, art. 23
journal: Dz.U. 1989 nr 30 poz 163
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne.
article: 105 § 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Joanna Zdrzałka Sędziowie NSA Małgorzata Wolska NSA Maria Zarębska- Kobak /spr./ Protokolant Anna Zięba po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólnoadministracyjnym na rozprawie w dniu 17 listopada 2009 r. sprawy ze skargi A.B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] kwietnia 2009 r., Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie wprowadzenia w operacie ewidencji gruntów i budynków zmiany powierzchni działek skargę oddala


UZASADNIENIE

II SA/Rz 405/09

UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi jest decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] kwietnia 2009r. nr [...] wydana w wyniku ponownego rozpoznania odwołania A. B. od decyzji Starosty [...] z dnia [...] lutego 2009r. nr [...] o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie wprowadzenia w operacje ewidencji gruntów i budynków wsi Ż. powierzchni działek nr nr 7574/1 74/2, 70, 72/17, 72/2 – utrzymująca w mocy wyżej wymienioną decyzję. W podstawie prawnej powołano przepis art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. oraz art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. Nr 240, z 2005r. poz. 2027 ze zm.). Z uzasadnienia decyzji i akt administracyjnych wynika, że z wnioskiem w dniu 23 lutego 2008r. do Starosty [...] wystąpiła A. B. o wprowadzenia w operacie ewidencji gruntów wsi Ż. zmiany powierzchni działek nr nr 75, 76/1, 74/1, 74/2, 69, 70, 71, 72/1, 72/2, 80/6 oraz wykazania w operacie ewidencyjnym na jej rzecz działek nr nr 9/2 i 41.

Rozpatrując ponownie wniosek w/w Starosta decyzją z dnia [...] lutego 2009r. nr nr [...] umorzył postępowanie administracyjne w sprawie wprowadzenia w operacie ewidencji gruntów zmiany powierzchni działek 75, 74/1, 74/2, 70, 72/1, 72.

W podstawie prawnej swego rozstrzygnięcia powołał przepis art. 104 K.p.a. oraz 20 ust. 1 i 2, 22 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2005, nr 240, poz. 2027 oraz Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 maja 2001r. Dz.U. z 2001r. nr 38 poz. 454).

W uzasadnieniu decyzji wyjaśnił, że w sprawie wprowadzenia zmian powierzchni w/w działek było prowadzone postępowanie administracyjne zakończone decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego z dnia [...] lipca 1996r. nr [...] którą to odmówiono wprowadzenia w operacie ewidencji zmiany powierzchni działek nr 70, 72/1, 72/2, 74/1, 74/2 i 75, w/w decyzja w wyniku odwołania została utrzymana w mocy decyzją Wojewody [...] z dnia [...] września 1996r. nr [...]. Wobec złożenia skargi przez A. B. do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w Rzeszowie, została ona poddana kontroli tego Sądu i wyrokiem z dnia 26 lutego 1998r. sygn. akt SA/Rz 1618/96 Sąd skargę oddalił.

Wyżej wymienione ustalenia dały podstawę do umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie wobec stwierdzenia, że sprawa co do w/w działek została rozstrzygnięta wcześniejszą decyzją administracyjną.

W odwołaniu do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego odwołująca A. B. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, względnie o zmianę zaskarżonej decyzji i wprowadzenia zmiany powierzchni działek 75, 74/1, 74/2 oraz 70, 71, 72/1, 72/2.

W uzasadnieniu odwołania wskazała, że stanowisko organu I instancji jest błędne wobec przyjęcia, że sprawa została ostatecznie rozstrzygnięta decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego z dnia [...] lipca 1996r. nr [...].

Zarzuciła, że w/w decyzja jest przedmiotem ponownego rozpoznania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze wobec złożenia przez nią wniosku w dniu 16 listopada 2008r. o stwierdzenie jej nieważności i sprawa obecnie jest w toku.

Co się tyczy ustalenia powierzchni działek nr 74/1, 74/2 i 75 w oparciu o decyzją rozgraniczeniową wyjaśniła, że decyzja ta została wyeliminowana z obrotu prawnego decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w dniu [...] kwietnia 2006r. nr [...]. W/w decyzją stwierdzono nieważność decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego z dnia [...] czerwca 1994r. nr [...] orzekającą o rozgraniczeniu tych działek.

Wyżej wymieniona decyzja była przedmiotem kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, który wyrokiem z dnia 4 kwietnia 2007r. sygn. akt II SA/Rz 74/06 uchylił zaskarżoną decyzję, który to z kolei wyrok został zaskarżony do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargą kasacyjną i sprawa jest w toku.

W tej sytuacji skoro sprawy dotyczące powierzchni w/w działek nie zostały ostatecznie rozstrzygnięte odwołująca wskazuje, że brak jest podstaw do umorzenia postępowania w sprawie wprowadzenia zmian w ich powierzchni.

Dodatkowo w odwołaniu zarzuciła, że działki nr 9/2, 9/3 będące we władaniu gminy Ż. wadliwie zostały wpisane na jej rzecz i gmina do tych działek się nie przyznaje a dokumenty które przedłożyła wykazują zasadność jej wniosku.

Rozpatrując odwołanie Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego i Kartograficznego nie uwzględnił odwołania i stawianych w nim zarzutów.

W uzasadnieniu wyjaśnił, że umorzenie postępowania administracyjnego co do działek 75, 74/1, 74/2, 70, 72/1 i 72/2 zostało zasadnie umorzone jako bezprzedmiotowe skoro nie budzi wątpliwości, że sprawa w/w działek została ostatecznie rozstrzygnięta decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w dniu [...] lipca 1996r. nr [...].

W wyżej wymienionej decyzji działka nr 70 o pow. 0,39ha nr 72/1 o pow. 48ha, nr 72/2 o pow. 0,53ha wykazana została na rzecz A. B., natomiast działka nr 74/2 o pow. 0,08ha i 75 o pow. 0,04ha została wykazana na rzecz A. B. oraz C. i E. M. w częściach ułamkowych a działka nr 74/1 o pow. 0,6ha została wykazana na rzecz A. B. i J. P. po ½ części.

Wymieniona decyzja jest ostateczna, była przedmiotem kontroli zarówno organu II instancji jak i Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w Rzeszowie.

Zatem prowadzenie ponownie sprawy co do powierzchni tych działek należało uznać za niedopuszczalne a sprawa wszczęta ponownym wnioskiem odwołującej została prawidłowo umorzona mimo, że organ nie powołał przepisu art. 105 K.p.a.

Natomiast postępowanie co do pozostałych działek tj. 76/1, 69, 80/6, 9/2 i 41 objętych wnioskiem odwołującej z dnia 23 lutego 2008r. zostało objęte odrębnym postępowaniem administracyjnym.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skarżąca A. B. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, względnie o zmianę zaskarżonej decyzji i wprowadzenie zamiany powierzchni działek zgodnie z jej wnioskiem. Zaskarżonej decyzji naruszyła naruszenie przepisów prawa procesowego a w szczególności art. 105 § 1 pkt 2 i 7 K.p.a., powtórzyła argumentację jak w odwołaniu opisując wadliwe działanie geodety oraz organów orzekających w sprawie, którzy swoim działaniem wprowadzili wadliwe zmiany powierzchni w/w działek na jej niekorzyść, tym samym doszło do naruszenia prawa jej własności.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi z przyczyn wywiedzionych jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Po zamknięciu rozprawy, a przed ogłoszeniem wyroku, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego na żądanie Sądu w piśmie wyjaśniającym z dnia 26.11.2009 r. wyjaśnił, że sprawa dotycząca działek nr 76/1, 69, 80/6, 9/2, 41 została objęta odrębnym postępowaniem zakończonym decyzją Starosty [...] z dnia [...].08.2009 r. nr [...], w której to odmówił wprowadzenia w operacie ewidencji gruntów i budynków wsi Ż. zmiany powierzchni oraz zmiany granic działek nr 76/1, 69 i 80/6 oraz wykazania na rzecz A. B. działek nr 9/2 i 41, która to decyzja w wyniku odwołania w/w została utrzymana w mocy decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...].10.2009 r. i doręczona odwołującej w dniu 7.10.2009 r.

Natomiast pismem z dnia 30.11.2009 r. pełnomocnik skarżącej złożył wniosek o otwarcie zamkniętej rozprawy w dniu 17.11.2009 r. i dopuszczenie dowodu ze skargi na decyzję [...].10.2009 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Starosty z dnia [...].08.2009 r. nr [...] oraz wniosku skarżącej o przywrócenie terminu do wniesienia tej skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, który to wniosek Sąd oddalił, wobec stwierdzenia, że dowód ten nie ma istotnego wpływu na wynik sprawy, stosownie do art. 106 § 3, art. 113 § 2 i art. 133 § 3 p.p.s.a.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje;

skarga jest nieuzasadniona

Kontrola tegoż Sądu sprowadza się do badania zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej /art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz.U. z 2002 r Nr 153 poz. 1269/, przy czym Sąd ten z mocy art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U, Nr 153 poz. 1270/ nie jest związany zarzutami ani wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną , przy tej kontroli bierze pod uwagę stan faktyczny i prawny istniejący w dacie wydania zaskarżonej decyzji.

Przedmiotem oceny w badanej sprawie pozostaje legalność decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] kwietnia 2009 r nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] lutego 2009 r Nr [...] o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie dotyczącej wprowadzenia w operacie ewidencji gruntów i budynków wsi Ż. zmiany powierzchni działek nr, nr 75, 74/1, 74/2 , 70, 72/1 i 72/2, wydana w oparciu o przepis art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989r Prawo geodezyjne i kartograficzne / jednolity tekst Dz. U Nr poz. 2027 ze zm. /

Dokonując oceny zaskarżonej decyzji Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja Starosty z dnia [...] lutego 2009 r. Nr [...] o umorzeniu postępowania administracyjnego nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym wyeliminowania jej z obrotu prawnego.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989 r /Prawo geodezyjne i kartograficzne jednolity tekst Dz. U Nr poz. 2027 ze zm./ zwana dalej ustawą oraz przepisy Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 w sprawie ewidencji gruntów budynków /Dz.U. Nr 38, poz. 454 z 2001/ zwane dalej rozporządzeniem.

Art. 20 ustawy stanowi, że ewidencja gruntów i budynków stanowi zbiór informacji o gruntach i budynkach ze wskazaniem danych wymienionych w tym przepisie, w tym także dotyczących ich właścicieli a w pewnych przypadkach także podmiotów władających gruntami i budynkami.

Będąc zbiorem danych o istniejącym stanie faktycznym i prawnym w odniesieniu do przedmiotu nią objętego, ewidencja gruntów posiada tylko funkcje informacyjno -techniczne, nie tworzy natomiast stanów prawnych.

Z uwagi na swój charakter ewidencja gruntów i budynków nie rozstrzyga sporów o prawo do gruntów, ani nie nadaje tych praw. Rejestruje natomiast stany prawne ustalone w innym trybie i przez inne organy orzekające. Wpisy w niej dokonywane mają charakter deklaratoryjny a nie konstytutywny.

Ze względu na rolę ewidencji, która służy planowaniu przestrzennemu, wymiarowi podatków i świadczeń, a także oznaczaniu nieruchomości w księgach wieczystych, statystyce publicznej i gospodarce nieruchomościami winna być ona utrzymywana w stanie aktualności ( art. 22 ustawy).

Zadanie to należy do starosty, który winien dokonywać zmian zapewniających jej aktualność.

Zmiany te dokonuje się na podstawie prawomocnych orzeczeń, decyzji, aktów notarialnych, aktów normatywnych i innych dokumentów ilustrujących stan odmienny od uwidocznionego w operacie ewidencji gruntów ( art. 20 w zw. z art. 23 ustawy).

Oznacza to, że organ prowadzący ewidencję nie może we własnym zakresie dokonywać ustaleń dotyczących danych podlegających ewidencji (patrz; wyrok NSA II SA 862/00, Zbiór orzecznictwa komputerowego Lex Nr 53361, II SA 566/99, Lex 46217, II SA 914/98, Lex 41816, II SA 1094/98, Lex 41305 ), bowiem przepisy ustawy nie stwarzają możliwości prawnych do kształtowania w tym trybie stosunków własnościowych.

Na tle powyższych uregulowań ukształtowało się jednolite orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego , które sprowadza się do stanowiska, iż w drodze zapisu lub zmiany w ewidencji gruntów nie można regulować spraw własnościowych jak również sprawy sporów granicznych między właścicielami sąsiadujących nieruchomości./wyrok z dnia 17 lutego 1993 r. sygn. akt II SA 1155/92 – ONSA Nr 2 z 1994 r., poz.61/.

Przechodząc do oceny legalności zaskarżonej decyzji wyjaśnienia wymaga w pierwszej kolejności przywołanie stanu faktycznego sprawy w oparciu o który organ doszedł do wniosku, że sprawa nie wymaga merytorycznego rozstrzygnięcia a wszczęte postępowanie z wniosku skarżącej jako bezprzedmiotowe należało umorzyć.

Akta administracyjne sprawy wskazują, że wniosek skarżącej z dnia 23 lutego 2008 r stanowił podstawę wszczęcia postępowania, dotyczył zmiany powierzchni działek nr 75, 76/1, 74/1, 74/2, 69, 70, 71, 72/1, 72/2, 80/6, 9/2 i 41.

Zaskarżona decyzja natomiast dotyczy umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie zmiany powierzchni działek nr 75, 74/1, 74/2,70, 72/1, 72/2 wobec ustalenia, że sprawa wykazania w operacie ewidencyjnym zmiany powierzchni w/w działek również na wniosek skarżącej była przedmiotem postępowania administracyjnego zakończonego decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego z dnia [...] lipca 1996 r. nr [...]. W decyzji tej wskazano między innymi, że działki nr 70 i nr 71 zniosły się do jednej działki nr 70, działki ewidencyjne nr 72/1, 72/2 zmieniły wzajemnie powierzchnie i konfigurację tworząc działki o numerach 72/1, 72/2 i 72/3. Łączna powierzchnia działek nr, nr 69, 70, 72/1, 72/2 i 72/3 wynosi 1,55 ha. Natomiast działka nr 74 po odnowieniu operatu ewidencji gruntu dzieli się na działki ewidencyjne nr 74/1, i 74/2 a działka nr 75 i 76 znosi się do jednej działki 75 Łączna powierzchnia działek nr 74/1 i 74/2 i 75 wynosi 0,22 ha.

W/w decyzja została poddana kontroli na skutek odwołania skarżącej.

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...].09.1996 nr [...] utrzymał w mocy decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego z dnia [...] lipca 1996 r nr [...]

Ta z kolei decyzja została podana kontroli sądowej wobec złożenia skargi przez A. B. do NSA – Ośrodek Zamiejscowy w Rzeszowie. Skarga została oddalona wyrokiem NSA – Ośrodek Zamiejscowy w Rzeszowie z dnia 26.02.1998 sygn. akt SA/Rz 1618/96.

Obecne postępowanie administracyjne wykazało natomiast, że od dnia wydania decyzji przez Kierownika Urzędu Rejonowego z dnia [...] lipca 1996 r nr [...] do chwili wydania decyzji o umorzeniu postępowania , wykazany w operacie ewidencji gruntów i budynków stan wymienionych działek nie uległ zmianie, zatem organy orzekające w sprawie prawidłowo uznały, że brak jest podstaw do merytorycznego rozpoznania sprawy wszczętej na skutek ponownego wniosku skarżącej

W/w ustalenia w ocenie Sądu dawały podstawę do umorzenia postępowania administracyjnego stosownie do art. 105 § 1 pkt 1 K.p.a.

Wprawdzie organ I instancji nie powołał w podstawie prawnej w/w przepisu jak również organ II instancji nie zweryfikował podstawy prawnej rozstrzygnięcia, jedynie w uzasadnieniu decyzji wyjaśnił powyższe uchybienie, jednak to uchybienie procesowe nie ma wpływu na wyniki sprawy.

Kolejnym uchybieniem procesowym jest nie wyjaśnienie organu orzekającego w sprawie w sposób prawem przewidzianym faktu, że działki 76/1,69,80/6 , 9/2 i 41 zostały wyłączone do odrębnego postępowania, lecz wobec wyjaśnienia tej zasadniczej kwestii tj. że wniosek skarżącej został rozpoznany w całości /pismo WINGiK z dnia 24.11.2009 r. oraz wniosek pełnomocnika skarżącej o otwarcie zamkniętej rozprawy/ Sąd uznał, że uchybienie powyższe również nie ma wpływu na wynik sprawy.

Odnosząc się do zarzutów skargi w szczególności ,że brak było podstaw do umorzenia postępowania do czasu zakończenia sprawy ;

1/ o stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej Kierownika Urzędu Rejonowego z dnia [...] czerwca 1994 r Nr [...] orzekającej o rozgraniczeniu działek ewid. nr, nr 74/1,74/2 i 75 stanowiącej współwłasność A. B. i B. P. z działkami nr ewid. 72/1,72/2,72/2 i 70, która to sprawa nie została ostatecznie zakończona, obecnie jest na etapie skargi kasacyjnej do NSA w Warszawie.

2/ sprawy o stwierdzenie nieważności decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego z dnia [...] lipca 1996 r nr [...] w sprawie wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów do w/w działek , które to postępowanie zostało wszczęte na jej wniosek złożony w dniu 16.11.2008 r do Samorządowego Kolegium Odwoławczego i sprawa nie została zakończona należy uznać za co najmniej przedwczesne.

W ocenie Sądu skarżąca dopiero po uzyskaniu pozytywnych dla siebie rozstrzygnięć w/w sprawach może ewentualnie ponowić wniosek w sprawie korekty powierzchni działek jeżeli uzyska stosowne dokumenty, orzeczenia wskazujące na zmianę powierzchni tych działek.

W tej sytuacji skoro zaskarżona decyzja nie narusza prawa, Sąd skargę oddalił stosownie do art. 151 P.p.s.a.