Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA 1205/02
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2004-03-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Bosakirska Sędziowie WSA Halina Święcicka (spr.) asesor WSA Andrzej Wieczorek Protokolant Kinga Płociak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lutego 2004r. sprawy ze skargi [...] S.p.A. z siedzibą w M., Włochy na decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia [...] listopada 2000r. nr [...] w przedmiocie oddalenia wniosku o unieważnienie prawa z rejestracji znaku towarowego [...] oddala skargę


UZASADNIENIE

Urząd Patentowy RP po rozpoznaniu wniosku U. S.p.A M. – Włochy przeciwko firmie L., Szwecja o unieważnienie prawa z rejestracji znaku towarowego słowno-graficznego Leather Master nr [...] decyzją z dnia [...] listopada 2000 r. [...] wydaną na podstawie art.49 ust.1 pkt3 w związku z art.29 i art.8 pkt1 i 2 ustawy

z dnia 31 stycznia 1985r. o znakach towarowych (Dz. U. Nr 5, poz.17) oraz art.6

septies konwencji o ochronie własności przemysłowej, oddalił wniosek.

W uzasadnieniu tej decyzji podał, że firma U. S.p.A M. z Włoch wystąpiła z wnioskiem o unieważnienie prawa z rejestracji znaku towarowego słowno-graficznego Leather Master udzielonego na rzecz firmy L., Szwecja. Firma L. ze Szwecji uzyskała rejestrację znaku z dniem [...] września 1994 r. na towary w klasach 1, 2, 3, 4, 37 i 40. Jako podstawę prawną swojego wniosku podała przepisy art.6 septies Konwencji paryskiej oraz art.8 pkt1 i 2 ustawy o znakach towarowych.

W uzasadnieniu wniosku U. podaje min., że w dniu [...] marca 1996 r. złożyła wniosek o zarejestrowanie znaku Leather Master w Polsce. W decyzji odmownej podano, że zgłoszony znak jest podobny do znaku towarowego z wcześniejszym pierwszeństwem zarejestrowanego na rzecz przeciwnika procesowego (firmę ze Szwecji). Firma dowodzi, iż przeciwnik procesowy nie miał prawa zgłaszać, jako swój, znaku towarowego L., ponieważ firma szwedzka jest agentem firmy włoskiej, co wyczerpuje znamiona przepisu art.6 septies konwencji.

Kolegium Orzekające, na podstawie zebranego materiału stwierdziło, że obowiązek udowodnienia zarzutów przedstawionych we wniosku o unieważnienie znaku towarowego spoczywa na wnioskodawcy. We wniosku tym firma U. podaje, że firma szwedzka była agentem firmy U. Nie przedstawiono jednakże żadnego dokumentu – umowy – wskazującej, iż firma szwedzka była agentem firmy włoskiej. Niepodpisany projekt umowy (przedłożony przez wnioskodawcę) nie posiada waloru dokumentu. Z dokumentów w sprawie wynika jedynie fakt, iż firma szwedzka była dystrybutorem firmy wnioskodawcy, co nie jest równoznaczne ze stosunkiem agencyjnym, nie ma zatem podstaw do stosowania przepisu art.6 septies konwencji. Bezspornym w sprawie jest fakt ścisłych związków obu firm, poprzez osoby współwłaścicieli i członków zarządu wspólnych dla obu firm. Nie kwestionowane są również związki obu firm jako producenta i dystrybutora. Możliwość rejestracji znaku towarowego na terenie Polski, może być rozpatrywana jedynie w aspekcie przepisów prawa polskiego, tj. ustawy z dnia 31 stycznia 1985 r. o znakach towarowych. Powołanie się przez wnioskodawcę na przepis art.8 pkt1 i 2 ustawy nie znajduje, zdaniem Kolegium podstaw faktycznych. Wnioskodawca nie wykazał w sposób wystarczający na czym polegało naruszenie tych przepisów przy rejestracji znaku. Zgodnie z oświadczeniem obu stron produkty obu firm nie były wprowadzane na rynek polski przed datą rejestracji spornego znaku, tj. przed 1994 rokiem. Nie można zatem stwierdzić, iż nastąpiło naruszenie praw majątkowych lub zasad współżycia społecznego. Jak dowodzi pozwany, firma szwedzka używa nazwy Leather Master już od 1985 roku, a opracowane w 1986 roku logo firmy nastąpiło na zlecenie firmy szwedzkiej. Z przedstawionego wypisu z rejestru Królewskiego Urzędu Patentowego w dniu [...] lutego 1987 r. wpisano firmę L., która pod niezmienioną nazwą dokonała zgłoszenia w 1994 roku w Polsce. Wobec nie udowodnienia przez wnioskodawcę zarzutów podnoszonych we wniosku o unieważnienie znaku towarowego Leather Master, Kolegium uznało oddalenie wniosku za uzasadnione.

W odwołaniu od powyższej decyzji, które jako skarga była przedmiotem rozpoznania przez Sąd firma U. jako skarżąca wnosiła o jej uchylenie. Zarzuciła Kolegium Orzekającemu, że nie wzięło pod uwagę umowy dystrybucyjnej podpisanej [...] marca 1989 r. przez firmę L. Z umowy wynika, że firma U. ustanawiała firmę L. wyłącznym dystrybutorem wyrobów firmy U. Umowa regulowała szczególny stosunek prawny pomiędzy stronami spełniając wszelkie wymogi prawne umowy agencyjnej. W umowie zostało zapisane, że producent zapewnia dystrybutora, że przysługuje mu prawo wyłączności pakowania, sprzedaży i dystrybucji wyrobów w Szwecji, Norwegii, Danii, Islandii, Anglii, Szkocji, Walii, Irlandii, Australii i Nowej Zelandii. Poinformowała, że w żadnym kraju prócz Polski, znak słowno-graficzny Leather Master nie był zarejestrowany na rzecz firmy L., chociaż został opracowany na zlecenie jednego z właścicieli tej firmy. Zarzuciła, że niezgodnie z prawdą w uzasadnieniu decyzji Kolegium stwierdziło, że firma szwedzka używa spornego znaku od 1985 roku a opracowane w 1986r. logo firmy nastąpiło na zlecenie firmy szwedzkiej. Ani zlecenie ani opracowanie znaku nie mogło nastąpić w wyniku zamówienia szwedzkiej firmy, bowiem nie istniała ona w 1985r., powstała ona w 1986 roku. Podniosła, że z oświadczenia projektanta znaku nie wynika na czyje zlecenie powstał znak. Poinformowała również, że posiada rejestracje znaku Leather Master w 40 krajach a w kolejnych 10 krajach toczy się postępowanie rejestrowe. Firma L. w żadnym kraju nie wystąpiła o unieważnienie prawa z rejestracji tego znaku. Zdaniem skarżącej, fakty przedstawiane przez nią dają podstawy do potraktowania stosunku łączącego strony postępowania jako stosunku w rozumieniu kodeksu cywilnego jak i art.6 septies Konwencji paryskiej. Nawet, gdyby nie podzielić powyższego stanowiska to podstawą unieważnienia może być art.8 pkt1 ustawy o znakach towarowych. W piśmie procesowym przywołała wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 sierpnia 2002 r. sygn. akt IISA 3878-3879/01 w sprawie znaku towarowego VELA; NSA uznał, że dystrybutor towarów nie może skutecznie dokonać rejestracji znaku towarowego dotyczącego dystrybuowanego produktu. Takie działanie narusza zasadę współżycia społecznego.

Uprawniony z rejestracji w odpowiedzi na odwołanie wnosił o jego oddalenie, podnosząc, że używanie znaku Leather Master rozpoczęło się w 1985 roku, w Szwecji. A. H. – właściciel sieci sklepów z wyrobami skórzanymi w Szwecji i S. L. założyli spółkę L., na ich zlecenie został opracowany przedmiotowy znak. Znak ten był używany od 1986 roku przez wskazaną spółkę a następnie przez jej następcę prawnego firmę L. do oznaczania rozprowadzanych przez nią produktów wytwarzanych we własnym laboratorium jak i w innych wytwórniach. Założyciele spółki nawiązali kontakty z L. T. z firmy B. i z G. T. dla rozszerzenia działalności w Europie. Rodzina T. uczestniczyła w utworzeniu firmy L. we Włoszech, której następcą prawnym jest U. Znak towarowy Leather Master został zarejestrowany w Szwecji w dniu [...] lipca 1988 r. przez spółkę L. – siostrzaną firmę spółki L. Podkreślił, że nigdy nie był przedstawicielem włoskiej firmy L. ani jej następcy prawnego - firmy U. ani też agentem tych firm, również nigdy nie podpisał żadnej umowy agencyjnej. Umowa agencyjna z 1989 w języku angielskim przedstawiana przez skarżącego nie została podpisana przez niego co stanowi dowód, że zapisy w niej zawarte nie zostały zaakceptowane jako odpowiadające stosunkom obydwu firm. Umowa z dnia [...] i [...] marca 1989r. nazwana dystrybucyjną stanowi w rzeczywistości umowę o dostawach. Powołał się na analogie z firmą szwedzką I., która także zakupuje towary u różnych producentów, bada ich jakość i przydatność i sprzedaje opatrzone swoim znakiem. Uczestnik postępowania (uprawniony z rejestracji) podkreślił, że umowa nazwana dystrybucyjną nie reguluje sprawy znaku towarowego Leather Master. Ponadto podniósł, że przepisy art.758 polskiego kodeksu cywilnego nie są właściwe dla oceny charakteru umowy dystrybucyjnej, właściwe byłyby przepisy prawa włoskiego ew. szwedzkiego. Powoływanie się przez firmę włoską na rejestracje znaku towarowego Leather Master z dodatkiem D. w innych krajach nie świadczą o żadnych prawach do przedmiotowego bowiem nastąpiły w kilka lat po zaprojektowaniu znaku na rzecz firmy uczestnika postępowania znaku, która jest jego prawowitą właścicielką. Działania te świadczą o naruszeniu zasad współżycia społecznego przez firmę włoską..

W odpowiedzi na odwołanie – skargę Urząd Patentowy wnosił o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Przedmiotem rozpoznania jest skarga wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W dniu 1 stycznia 2004 r. weszła w życie ustawa z dnia

30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają

rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne. Niniejsza sprawa została przekazana do rozpatrzenia Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu.

Zgodnie z art.1 §1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności.

Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Postępowanie o unieważnienie prawa z rejestracji znaku towarowego toczy się

w trybie postępowania spornego. Postępowanie to może być wszczęte tylko na wniosek (art. 30 u.z.t.). Postępowanie to cechuje się kontradyktoryjnością stron.

Z omawianych względów Urząd Patentowy, orzekając w sprawie o unieważnienie prawa z rejestracji znaku towarowego związany jest granicami wniosku, czyli orzeka w zakresie żądania wnioskodawcy (art.61 kpa). Taki kierunek orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjęto m.in. w wyrokach: z dnia 14 grudnia 2001r., sygn. akt II SA 3446/01 i z dnia 20 marca 2003 r. sygn. akt II SA 92/02. Innymi słowy, zakres postępowania w sprawie o unieważnienie znaku towarowego wyznacza żądanie wnioskodawcy. Ten zakres określa zarazem przedmiot kontroli rozstrzygnięcia Urzędu Patentowego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, dokonywanej z punktu widzenia zgodności z prawem materialnym i przepisami prawa procesowego. Skarżący oparł swój wniosek o unieważnienie prawa spornego znaku na zarzucie, że znak został zarejestrowany z naruszeniem art.6 septies Konwencji paryskiej oraz art. 8 pkt1 i 2 ustawy o znakach towarowych, przedmiot kontroli Sądu sprowadza się zatem do oceny, czy oddalając wniosek o unieważnienie prawa z rejestracji tego znaku towarowego Urząd Patentowy naruszył te przepisy, czy też nie.

Kluczowa kwestią w sprawie przy ocenie legalności podjętej decyzji jest rozstrzygnięcie, czy firma szwedzka dokonując zgłoszenia znaku towarowego słowno-graficznego Leather Master zgłosiła znak, do którego prawo posiadała firma włoska, ocena charakteru umowy jaką zawarły firmy stanowi kwestię wtórną. Znak będący napisem Leather Master o charakterystycznej czcionce istniał już w 1988 roku, czego dowodem jest świadectwo pierwszeństwa wydane przez szwedzki urząd patentowy z którego wynika, że firma szwedzka L. uzyskała rejestrację tego znaku towarowego przeznaczonego do oznaczania towarów i usług zaliczanych do klas 1, 2, 3, 4 i 37. Skarżący nie wykazał, że prawa do znaku na które się powołuje uzyskał od tej firmy. Organ zasadnie w uzasadnieniu swojej decyzji wskazał, że obowiązek udowodnienia zarzutów przedstawionych we wniosku o unieważnienie znaku towarowego spoczywa na wnioskodawcy. Podnosząc zarzut naruszenia przepisu art.6 septies Konwencji paryskiej skarżący (firma włoska) winien wykazać, że jest właścicielem tego znaku a podnosząc zarzut naruszenia art.8 pkt1 ustawy o znakach towarowych wykazać, że jest uprawniony do tego znaku. Zgodnie ze wskazanym przepisem konwencji, jeżeli agent lub przedstawiciel osoby, która jest właścicielem znaku w jednym z Państw będących członkami Związku, wnosi bez zezwolenia właściciela o zarejestrowanie znaku na swoją rzecz w jednym lub kilku Państwach będących członkami Związku, właściciel będzie mógł sprzeciwić się żądanej rejestracji albo żądać jej wykreślenia lub jeżeli ustawodawstwo danego Państwa będącego członkiem Związku na to zezwala, żądać przeniesienia na jego rzecz wymienionej rejestracji, o ile agent lub przedstawiciel nie uzasadni swego działania. Umowa dystrybucyjna nie jest umową agencyjną ale ma rację skarżący podnosząc, że zgłoszenie znaku towarowego używanego przez osobę z którą zgłaszającego łączy szczególny stosunek zaufania jest naruszeniem zasad współżycia społecznego. Taki stosunek zaufania łączy zazwyczaj producenta i dystrybutora. Umowa dystrybucyjna, jaką zawarły strony (skarżący i uczestnik postępowania) nie dotyczy jednak Polski, jest umową o dystrybucji towarów Leather Master na innych rynkach, z umowy nie wynika, kto jest właścicielem spornego znaku. Jak zasadnie wskazał organ, rejestracja znaku towarowego może być rozpatrywana w aspekcie przepisów prawa polskiego. Skoro skarżący nie wykazał, że jest uprawnionym do znaku słowno-graficznego Leather Master to nie mogło nastąpić naruszenie zasad współżycia społecznego jak to wskazał prawidłowo ocenił Urząd Patentowy.

Mając powyższe na uwadze skargę uznano za nieuzasadnioną. Dlatego też Sąd na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił skargę.