Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 894/00
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2004-03-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 603  Utrzymanie i ochrona dróg publicznych i innych dróg ogólnodostępnych, ruch na tych drogach, koleje, lotnictwo cywilne, p
Skarżony organ: Inne

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA-del. Wiesław Kisiel (spr.) Sędziowie WSA Elżbieta Kremer NSA (del) Krystyna Kutner Protokolant : Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 marca 2004 r. sprawy ze skargi W. SA w T. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Publicznych z dnia 17 marca 2000r. Nr [...] w przedmiocie samowolnego umieszczenia reklamy w pasie drogowym I uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję z dnia 2 lutego 2000r. II. orzeka, że do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku obie decyzje nie mogą być wykonane III zasądza od Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad na rzecz Skarżącego koszty postępowania w kwocie [...] zł ([...])


UZASADNIENIE

Organ administracyjny ustalił w czasie oględzin w dniu [...] 1999 r., że w ciągu drogi krajowej [...] w [...] w obrębie pasa drogowego, na wiacie przystanku autobusowego, znajduje się tablica z reklamą o następującej treści: [...] - sprzedaż, serwis, części zamienne [...], ul. [...], nr tel. [...]. Protokół z wizji został podpisany przez przedstawicieli zarządcy drogi oraz przez osobę, która złożyła podpis na pieczątce brzmiącej [...] salon sprzedaży samochodów [...], ul. [...], nr tel[...].,[...] (ostatni wiersz nieczytelny)

W protokole stwierdzono ponadto, że reklama znajduje się w odległości 0,90 m od krawędzi jezdni oraz że została tam umieszczona w dniu [...] 1999 r.

Pismami z dnia [...]1999 r. oraz z dnia [...]2000 r. firma W. S.A. poinformowała Dyrektora [...] w [...] Generalnej Dyrekcji Dróg Publicznych, że reklama wymieniona w protokole została umieszczona na podstawie umowy zawartej przez Wojewódzką Usługową Spółdzielnię Pracy z siedzibą w [...] oraz Przedsiębiorstwo Komunikacyjne w [...], administrujące przystankami.

Pismem z dnia [...] 2000 r. Generalna Dyrekcja poinformowała firmę [...] S.A., że dla nas stroną w postępowaniu jest firma, której reklama jest zamieszczona w pasie drogowym, a nie pośrednicy... i w związku z tym wezwano stronę do wykazania się prawem zamieszczenia reklamy w pasie drogowym. W przeciwnym wypadku zostanie wydana decyzja o przywróceniu samowolnie naruszonego pasa drogowego na podstawie dowodów posiadanych przez organ.

Decyzją z dnia [...] 2000 r., nr [...] Generalny Dyrektor Dróg Publicznych nałożył na firmę [...] S.A. karę pieniężną w kwocie [...] zł za 380 dni zajęcia pasa drogowego drogi krajowej [...][...] km [...] ([...]) polegającego na ustawieniu w pasie drogowym (na wiacie) reklamy. Zajęcie miało miejsce w okresie od [...] 1999 r. do [...] 2000 r. W uzasadnieniu faktycznym ograniczono się do wskazania faktu zamieszczenia reklamy, jej wymiarów oraz okresu przez jaki się tam znajdowała. W tym zakresie odwołano się wyłącznie do protokołu spisanego z udziałem przedstawiciela reklamującej się firmy oraz na notatkę zarządzającego drogą, której nie ma w aktach w sprawy. Treść tej notatki zrelacjonowana została następująco: podczas objazdu w dniu [...] 2000 r. stwierdzono, że reklama została usunięta, co potwierdza notatka...

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy firma [...] S.A. zarzuciła decyzji naruszenie przepisów postępowania, a w szczególności art.75 § 1, art.77 § 1 i art.107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art.40 § 4 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych w związku z § 1 ust.1 pkt 3a, §§ 6 i 11 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o drogach publicznych. W uzasadnieniu swego wniosku [...] S.A. podniósł, że nigdy nie umieścił w pasie drogowym jakiejkolwiek reklamy, w tym - reklamy, o której mowa w przedmiotowej decyzji. [...] S.A. jest dzierżawcą części obiektów należących do Wytwórczo-Usługowej Spółdzielni Pracy w [...], która to Spółdzielnia zawarła w dniu 2 stycznia 1999 r. umowę z Rejonowym Przedsiębiorstwem Komunikacyjnym spółka z o.o. w [...] i na podstawie tej umowy umieszczono reklamę, o której mowa w decyzji. Reklama ta zawiera różne elementy i wśród wielu innych jest element reklamujący jednego z najemców- firmę [...] S.A.

Nadto zwrócono uwagę, iż zgodnie z art. 40 § 4 ustawy o drogach publicznych oraz § 6 i § 11 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o drogach publicznych za brak zezwolenia na umieszczenie reklamy sankcje mogą dotyczyć wyłącznie podmiotu, który umieścił reklamę (Wytwórczo-Usługową Spółdzielnię Pracy w Bochni), a nie podmiotu, którego reklama dotyczyła (firmy [...] S.A.).

Po rozpoznaniu wniosku firmy [...] S.A. w [...], Generalny Dyrektor Dróg Publicznych działając na podstawie art. 40 ust. 3 ustawy o drogach publicznych i § 1 ust. 1 pkt 3a, § 11 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wykonywania niektórych przepisów ustawy o drogach publicznych oraz art. 127 § 3 kpa wydał w dniu 17 marca 2000 r., znak [...] decyzję utrzymującą w mocy zaskarżoną decyzję z dnia 2 lutego 2000 r., znak [...].

W uzasadnieniu nie pojawiły się nowe elementy stanu faktycznego i prawnego w porównaniu z wcześniejszą decyzją. Ustosunkowując się do zarzutu, że firma [...] S.A. nie jest stroną w sprawie, organ administracyjny powtórzył swoje wcześniejsze wyjaśnienie pisząc jeszcze raz: dla nas stroną w postępowaniu jest firma, której reklama jest zamieszczona w pasie drogowym.

[...] S.A. w [...] wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Publicznych z dnia 17 marca 2000 r, znak [...] zarzucając jej naruszenie zarówno przepisów prawa materialnego, jak i przepisów postępowania. W uzasadnieniu Skarżący podniósł, że nie był stroną postępowania administracyjnego i decyzja o nałożeniu kary została skierowana do niewłaściwego podmiotu. Jest to więc decyzja dotknięta taką wadą, która zgodnie z art. 156 § 1 pkt 4 K.p.a. skutkuje stwierdzeniem nieważności decyzji.

Skarżący zarzucił również, ze Generalny Dyrektor Dróg Publicznych dopuścił się również naruszenia przepisów postępowania (art. 7, 75 § 1 i art. 197 § 3 K.p.a.), co mało wpływ na wynik sprawy. Nie podjął wszelkich kroków zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, oraz wskazania w uzasadnieniu decyzji okoliczności, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których odmówił innym dowodom wiarygodności i mocy dowodowej.

W odpowiedzi na skargę, pełnomocnik organu administracyjnego ograniczył się do sformułowania wniosku o oddalenie skargi i podtrzymania dotychczasowego stanowiska organu administracyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje :

W sposób oczywisty pozostaje w sprzeczności z art.28 K.p.a. stanowisko organu, że dla nas stroną jest podmiot reklamowany. O tym, kto jest stroną postępowania administracyjnego i adresatem decyzji przesądza nie swobodnie organ administracyjny, lecz prawo materialne. Dodatkowo art.7 i art.77 K.p.a. obciążają organ administracyjny całym ciężarem dowodowym czyli to organ ma udowodnić wszelkie okoliczności faktyczne, na których chce oprzeć swa decyzję. Dlatego ustalając, kto jest stroną postępowania, organ administracyjny był zobowiązany wykazać, że firma [...] S.A. rzeczywiście spełnia kryteria, jakie przepisy ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych i rozporządzenia wykonawczego określają dla podmiotu, który może być zobowiązany do zapłacenia kary za samowolne umieszczenie reklamy w pasie drogowym. Organ tego zupełnie nie uczynił. Trafnie więc skarga zwraca uwagę na to uchybienie.

Na podstawie otrzymanych materiałów zebranych w sprawie Sąd nie jest jednak w stanie orzec, czy firma [...] S.A. jest czy też nie jest podmiotem, który należało zobowiązać do przywrócenia pasa drogowego do stanu zgodnego z prawem i do zapłacenia kary za samowolne jego naruszenie przez zamieszczenie tam reklamy bez wymaganego zezwolenia zarządcy drogi. Postępowanie wyjaśniające jest bowiem tak rażąco nieprawidłowo przeprowadzone, że niewiele rzeczy jest pewnych.

Nie wiadomo więc kto umieścił reklamę, pomimo, że art.40 ust.6 ustawy i § 11 ust.4 rozporządzenia wykonawczego mówi o karze nakładanej na podmiot zajmujący pas drogowy.

Protokół został podpisany przez osobę posługującą się pieczątką firmy [...] S.A., ale organ nie ustalił żadnych danych pozwalających na ustalenie czy strona była należycie reprezentowana w czasie oględzin czyli nie wiadomo czy przestrzegany był art.79 § 2 K.p.a. W aktach brak też dowodu wykonania obowiązku powiadomienia strony o przeprowadzeniu oględzin z zachowaniem art.79 § 1 K.p.a.

Brak dowodu, że podana w decyzji data usunięcia reklamy została wiarygodnie ustalona. Nie wiadomo więc czy wysokość wymierzone kary jest prawidłowa.

Strona wielokrotnie informowała, że nie umieszczała zakwestionowanej tablicy reklamowej i wskazała na Wytwórczo-Usługową Spółdzielnię Pracy w [...], która powinna być stroną. Tymczasem organ administracyjny konsekwentnie ignorował tą informację i skierował decyzję do firmy [...] S.A., bez zapytania owej Spółdzielni czy potwierdza wersję podaną przez firmę [...] S.A. Jest to rażące naruszenie elementarnych zasad prowadzenia postępowania wyjaśniającego, wbrew wyraźnemu nakazowi art.7 i art.77 K.p.a.

Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit.c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.nr 153, poz.1270).

Do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku zaskarżona decyzja z dnia 17 marca 2000 r. i poprzedzająca ją decyzja z dnia 2 marca 2000 r. nie mogą być wykonane. (art.152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

Działając w trybie art.141 § 4 in fine Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd wskazuje, że organ administracyjny ponownie rozpoznając sprawę powinien w szczególności wyjaśnić kto zamieścił reklamę i przez jaki dokładnie okres była ona umieszczona w pasie drogowym.

O kosztach orzeczono w trybie art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.r.2002, nr 153, poz.1271, zm. Dz.U.r.2002, nr 240, poz.2052, Dz.U. r.2003, nr 171, poz.1663 i nr 192, poz.1873 i nr 124, poz.1153) w związku z art.55 ust.1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. nr 74, poz. 368 ze zm.) oraz § 20 pkt 1 i § 7 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 12 grudnia 1997 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz opłat za czynności radców prawnych (Dz.U.nr 154, poz.1013, zm. Dz.U.r.1998, nr 159, poz.1049 - wg stanu z dnia wniesienia skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego).