Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA 2660/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2004-09-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Skarżony organ: Minister Gospodarki Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Sygn. 6 I SA 2660/03 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 28 września 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki (spr.), Sędzia NSA Stanisław Gronowski, Asesor WSA Andrzej Czarnecki, Protokolant Jarosław Lenard, apl. prok., po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 września 2004 r. sprawy ze skargi A. S. - [...] z/s J. na decyzję Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] października 2003 r. Nr [...] w przedmiocie cofnięcia koncesji organizatora turystyki oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2003 r., Nr [...] ([...]), wydaną na podstawie art. 7 ust. 1 i 2 oraz art. 10a ust. 1 pkt 2 i pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o usługach turystycznych (Dz.U. z 2001 r. Nr 55, poz.578) oraz art. 104 K.p.a., cofnięto przedsiębiorcy: [...] – A. S. z/s w J. zezwolenie nr rej. [...] z dnia [...] kwietnia 2000 r. na prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie organizowania imprez turystycznych w kraju. W uzasadnieniu decyzji stwierdzono, że pkt 1 warunków prowadzenia działalności objętej w/w zezwoleniem zobowiązywał przedsiębiorcę do przedkładania organowi, który udzielił zezwolenia, dokumentów potwierdzających zawarcie kolejnych umów gwarancji lub umów ubezpieczenia przed upływem terminu obowiązywania umowy poprzedniej, zgodnie z art. 10 ust. 1 powołanej wyżej ustawy. Kontrola przeprowadzona przez [...] Urząd Wojewódzki wykazała, że termin ważności ostatniej polisy ubezpieczeniowej OC upłynął z dniem [...] marca 2003 r. Wysłane zawiadomienie o wszczęciu postępowania w sprawie cofnięcia zezwolenia pozostało bez odpowiedzi. Dnia [...] czerwca 2003 r. przedsiębiorca przedstawił dokument potwierdzający zawarcie kolejnej umowy ubezpieczeniowej obejmującej okres od dnia [...] czerwca 2003 r. do dnia [...] czerwca 2004 r. W rezultacie ustalono, że przedsiębiorca w okresie od dnia [...] marca 2003 r. do dnia [...] czerwca 2003 r. nie posiadał zabezpieczenia wymaganego przez art. 5 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy, naruszając w ten sposób art. 5 ust. 2 oraz art. 10 ust. 1 ustawy o usługach turystycznych. Na tej podstawie orzeczono o cofnięciu zezwolenia. Jednocześnie przypomniano, że zgodnie z art. 10a ust. 2 i 3 ustawy o usługach turystycznych przedsiębiorca, któremu cofnięto zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie organizowania imprez turystycznych lub pośredniczenia na zlecenie klientów w zawieraniu umów o świadczenie usług turystycznych nie może uzyskać żadnego z tych zezwoleń w okresie 3 lat od daty uprawomocnienia się decyzji o cofnięciu zezwolenia. Przepis ten dotyczy również osób kierujących działalnością turystyczną w imieniu przedsiębiorcy, któremu cofnięto zezwolenie. Osoby te we wskazanym okresie nie mogą również kierować działalnością przedsiębiorstwa lub jednostek organizacyjnych w zakresie wymagającym zezwolenia.

Odwołanie od powyższej decyzji wniosła strona podnosząc w jego uzasadnieniu, że przerwa w ubezpieczeniu OC, o której mowa w decyzji, powstała z przyczyn niezależnych od strony (choroba, pobyt w szpitalu w okresie marzec – maj), a zmiana warunków ubezpieczenia przez dotychczasowego ubezpieczyciela zmusiła przedsiębiorcę do szukania nowego ubezpieczyciela, którego warunki mógł spełnić. W otrzymanym wezwaniu poinformowano przedsiębiorcę, że cofnięcie zezwolenia nastąpi w przypadku powtórzenia się sytuacji przerwy w ubezpieczeniu, stąd też decyzja cofająca od razu zezwolenie była dla przedsiębiorcy zaskoczeniem.

Decyzją Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] października 2003 r., Nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 K.p.a. oraz art. 7 ust. 1 w związku z art. 10a ust. 1 pkt. 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o usługach turystycznych utrzymano w mocy zaskarżoną decyzję Wojewody [...]. W uzasadnieniu, po przedstawieniu stanu sprawy stwierdzono, że zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy o usługach turystycznych organizator turystyki oraz pośrednik turystyczny są zobowiązani przedkładać organowi udzielającemu zezwolenia dokumenty potwierdzające zawarcie kolejnych umów gwarancji lub ubezpieczenia, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy, przed upływem terminu obowiązywania umowy poprzedniej. Stosownie do art. 5 ust. 2 ustawy obowiązek posiadania umowy gwarancji bankowej lub ubezpieczeniowej albo umowy ubezpieczenia, o których mowa w ust. 1 pkt 2 art. 5 ustawy, dotyczy całego okresu prowadzonej działalności. Strona nie dopełniła w/w obowiązku bowiem nie przedłożyła dokumentu potwierdzającego zachowanie ciągłości zabezpieczenia finansowego, które upłynęło dnia [...] marca 2003 r. Przerwa w zabezpieczeniu finansowym trwała trzy miesiące. Nie istniała więc wymagana ustawą ciągłość zabezpieczenia finansowego. Prowadzenie działalności organizatora turystyki i pośrednika turystycznego bez zabezpieczenia finansowego zapewniającego pokrycie kosztów powrotu klienta do kraju, w wypadku gdy organizator turystyki wbrew obowiązkowi nie zapewnia tego powrotu, a także na pokrycie zwrotu wpłat wniesionych przez klientów w razie niewykonania zobowiązań umownych, stanowi naruszenie jednego z podstawowych obowiązków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o usługach turystycznych, niezbędnych do prowadzenia działalności organizatora turystyki lub pośrednika turystycznego zgodnie z wydanym zezwoleniem.

Wojewoda [...] wydając zaskarżoną decyzję jako podstawę prawną cofnięcia zezwolenia podał min. art. 10a ust. 1 pkt 3 ustawy o usługach turystycznych. W aktach sprawy brak jest dokumentu potwierdzającego wezwanie strony przez Wojewodę [...] do usunięcia przez przedsiębiorcę w wyznaczonym terminie uchybienia polegającego na nie przedstawieniu ciągłości zabezpieczenia finansowego, które upłynęło dnia [...] marca 2003 r., a na który powołuje się w uzasadnieniu decyzji organ I instancji. Dokument wysłany do strony przez [...] Urząd Wojewódzki z dnia [...] maja 2003 r., znak [...], jest nazwany wezwaniem, natomiast w jego treści jest zawarta jedynie informacja o braku ciągłości zabezpieczenia finansowego przesłanego przez stronę do organu I instancji. W związku z powyższym Wojewoda [...] błędnie podał jako podstawę cofnięcia przedmiotowego zezwolenia art. 10a ust.1 pkt 3 ustawy o usługach turystycznych. Nie mniej biorąc pod uwagę orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego (wyrok z dnia 20 listopada 2002 r., sygn. akt I SSA 793/01 – nie publ., wyrok z dnia 5 grudnia 2002 r., sygn. akt I SA 2289/02 – nie publ., wyrok z dnia 5 grudnia 2002 r., sygn. akt I SA 2290/02 – nie publ.) naruszenie obowiązków określonych w art. 5 ust. 2 i art. 10 ust. 1 powołanej ustawy wyczerpuje przesłankę wymieniona w art. 10a ust. 1 pkt 2, dającą Wojewodzie podstawę do cofnięcia zezwolenia.

Skargę na powyższą decyzję Ministra do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosła strona wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że decyzja Wojewody [...] i prowadzone w tej sprawie postępowanie obarczone były szeregiem wad, a w szczególności: - brak było zawiadomienia o wszczęciu postępowania; -wysłane przez [...] Urząd Wojewódzki do strony pismo z dnia [...] maja 2003 r., nazwane wezwaniem, zawierało jedynie informację o braku ciągłości zabezpieczenia finansowego i ostrzeżenie, że w przypadku powtórzenia się przerwy w ubezpieczeniu Wojewoda cofnie wydane pozwolenie bez uprzedzenia; - w tym czasie ubezpieczenie było już uaktualnione, a było to pierwsze uchybienie w okresie prowadzonej działalności gospodarczej; decyzja została wydana na niewłaściwej podstawie prawnej, zakładającej możliwość cofnięcia pozwolenia w przypadku nie usunięcia przez przedsiębiorcę stwierdzonych uchybień mimo uprzedniego wezwania (art. 10 a pkt 3 ustawy o usługach turystycznych). Stanowisko Ministra w przedmiotowej sprawie było również błędne, a usprawiedliwienie organu I instancji niewłaściwe. Skarżący podniósł ponadto, że jego działalność gospodarcza jest organizowana wyłącznie w okresie letnim (organizowanie kolonii i indywidualnego wypoczynku dorosłych), a pełne rozliczenie kosztów usługi następuje dopiero po jej wykonaniu. Ponadto podniósł też argumenty użyte w odwołaniu, dotyczące konieczności zmiany ubezpieczyciela.

W odpowiedzi na skargę Minister Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej wniósł o jej oddalenie W uzasadnieniu skargi, po wyczerpującym przedstawieniu stanu sprawy, Minister stwierdził, iż zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy o usługach turystycznych organizator turystyki oraz pośrednik turystyczny są zobowiązani przedkładać organowi udzielającemu zezwolenia dokumenty potwierdzające zawarcie kolejnych umów gwarancji lub ubezpieczenia, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy, przed upływem terminu obowiązywania umowy poprzedniej. Stosownie do art. 5 ust. 2 ustawy obowiązek posiadania umowy gwarancji bankowej lub ubezpieczeniowej albo umowy ubezpieczenia, o których mowa w ust. 1 pkt 2 art. 5 ustawy, dotyczy całego okresu prowadzonej działalności. Strona skarżąca nie dopełniła tego obowiązku, bowiem nie przedłożyła w terminie dokumentu potwierdzającego zachowanie ciągłości zabezpieczenia finansowego, które upłynęło dnia [...] marca 2003 r. Strona skarżąca już po terminie przedstawiła polisę nr [...] wydaną przez [...] z/s w [...], obejmująca okres ubezpieczenia od dnia [...] czerwca 2003 r. do dnia [...] czerwca 2004 r. Nie istnieje więc ciągłość zabezpieczenia finansowego. Prowadzenie działalności organizatora turystyki i pośrednika turystycznego bez zabezpieczenia finansowego zapewniającego pokrycie kosztów powrotu klienta do kraju, w wypadku gdy organizator turystyki wbrew obowiązkowi nie zapewnia tego powrotu, a także na pokrycie zwrotu wpłat wniesionych przez klientów w razie niewykonania zobowiązań umownych, stanowi naruszenie jednego z podstawowych obowiązków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o usługach turystycznych, niezbędnych do prowadzenia działalności organizatora turystyki lub pośrednika turystycznego zgodnie z wydanym zezwoleniem. W świetle art. 5 ust. 2 ustawy o usługach turystycznych wymóg posiadania zabezpieczenia finansowego ma charakter bezwzględny i jest jednym z warunków uzyskania zezwolenia. Zgodne zaś z treścią art. 10a ust. 1 cytowanej ustawy naruszenie obowiązków określonych ustawą w sytuacji, gdy powoduje to zagrożenie bezpieczeństwa lub dóbr osobistych klientów, a także poważne zagrożenie interesów majątkowych , pociąga za sobą możliwość cofnięcia przez Wojewodę udzielonego zezwolenia. Okoliczność, że strona skarżąca nie przedłożyła w terminie dokumentów potwierdzających zawarcie kolejnych umów gwarancji lub ubezpieczenia, a także nie posiada ciągłości zabezpieczenia finansowego na rzecz klientów, stanowi naruszenie ustawowych obowiązków i bez wątpienia może spowodować zagrożenie bezpieczeństwa, dóbr osobistych i interesów majątkowych klientów. Ponadto organ II instancji powołał się ponownie na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 grudnia 2002 r., sygn. akt I SA 2288/02, w którym Sąd stwierdził, iż znaczenie art. 10a ust. 1 pkt 2 ustawy o usługach turystycznych polega na dopuszczeniu możliwości zastosowania sankcji pozbawienia prawa wykonywania działalności już w sytuacji potencjalnego zagrożenia interesów klientów, będącego wynikiem naruszenia przepisów ustawy, a nie powstania rzeczywistego uszczerbku w interesach. Brak gwarancji bądź polisy zabezpieczającej ewentualne roszczenia jest już takim zagrożeniem. Organ II instancji przyznał także, że postępowanie prowadzone przez Wojewodę [...] obciążone było wadami, które wytknął i naprawił w swojej decyzji. Tym niemniej uważa, biorąc pod uwagę również przywołane w swojej decyzji orzecznictwo NSA, że naruszenie obowiązków określonych w art. 5 ust. 2 i art. 10 ust. 1 ustawy o usługach turystycznych wyczerpuje przesłankę wymienioną w art. 10a ust. 1 pkt 2 tej ustawy, dająca wojewodzie podstawę do cofnięcia pozwolenia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

W świetle art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 240, poz. 2052). sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, polegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270). Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie i dlatego postępowanie toczy się na podstawie powołanych wyżej przepisów.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia..

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną ( art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie zasługuje ona na uwzględnienie.

Przedmiotem skargi jest decyzja Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] października 2003 r. utrzymująca w mocy zaskarżoną decyzję Wojewody [...] cofającą zezwolenie na organizowanie imprez turystycznych w kraju . Decyzją Ministra usunięto również błędy w podstawie prawnej cofnięcia przedmiotowego zezwolenia przez Wojewodę (art. 10a ust.1 pkt 2 i 3 zamiast wyłącznie art. 10a ust. 1 pkt 2 w związku z art. 5 ust. 2 i art. 10 ust. 1 ustawy o usługach turystycznych) utrzymując jednak w mocy jej podstawowy, konieczny element, jakim jest rozstrzygnięcie.

Cofnięcia zezwolenia na prowadzenie działalności gospodarczej polegającej na organizowaniu imprez turystycznych oraz na pośredniczeniu na zlecenie klientów w zawieraniu umów o świadczenie usług turystycznych dotyczą bezpośrednio w szczególności dwa przepisy ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o usługach turystycznych, a mianowicie art. 9 i 10a ustawy, statuujące w istocie dwa odrębne tryby cofnięcia zezwolenia. I tak, zgodnie z art. 9 ust. 1 powołanej ustawy minister właściwy do spraw turystyki oraz wojewoda są upoważnieni do kontroli prowadzonej przez przedsiębiorcę działalności gospodarczej, o której tutaj mowa, w zakresie: 1) spełniania wymagań niezbędnych do uzyskania zezwolenia, 2) zgodności prowadzonej działalności z wydanym zezwoleniem, 3) przestrzegania warunków wykonywania działalności gospodarczej określonych ustawą. Zgodnie z ust. 2 tego artykułu wojewoda może wezwać przedsiębiorcę do usunięcia stwierdzonych uchybień w wyznaczonym terminie, pod rygorem cofnięcia lub ograniczenia zakresu zezwolenia. W razie nieusunięcia przez przedsiębiorcę stwierdzonych uchybień, pomimo wezwania, o którym wyżej mowa, wojewoda może cofnąć wydane zezwolenie lub ograniczyć jego zakres. Tryb ten zakłada zatem przeprowadzenie następujących czynności: - kontrolę działalności przedsiębiorcy we wskazanym w przepisach ustawy zakresie - wezwanie przedsiębiorcy do usunięcia stwierdzonych uchybień w wyznaczonym terminie – po bezskutecznym upływie terminu, tzn. nieusunięciu przez przedsiębiorcę stwierdzonych uchybień, cofnięcie przez wojewodę w drodze decyzji wydanego zezwolenia albo ograniczenie jego zakresu. Natomiast zgodnie z art. 10a ust. 1 ustawy wojewoda może cofnąć wydane zezwolenie lub ograniczyć jego zakres również w następujących wypadkach: - prawomocnego orzeczenia sądu zakazującego przedsiębiorcy – osobie fizycznej prowadzenia działalności objętej zezwoleniem (pkt 1) oraz - naruszenia obowiązków określonych ustawą, gdy powoduje to zagrożenie bezpieczeństwa lub dóbr osobistych klientów , a także poważne zagrożenie interesów majątkowych klientów (pkt 2). W obu tych wypadkach idzie wyraźnie o sytuacje, w których stwierdzone uchybienia są niemożliwe do usunięcia z istoty rzeczy (pkt 1 – wyrok sądu), bądź też na tyle poważne i trudne już do naprawienia, że wezwanie do ich usunięcia mija się z celem .Porównując oba przedstawione tryby cofania zezwoleń na prowadzenie działalności gospodarczej polegającej na organizowaniu imprez turystycznych oraz na pośredniczeniu na zlecenie klientów w zawieraniu umów o świadczenie usług turystycznych można, z przedstawionego wyżej punktu widzenia, mówić o dwóch rodzajach uchybień powodujących cofnięcie zezwolenia, a mianowicie o uchybieniach, które kwalifikują się do usunięcia przez samego przedsiębiorcę, po wezwaniu wojewody, w wyznaczonym terminie, oraz o uchybieniach, które nie mogą być sanowane w tym trybie. Podział ten nie jest równoznaczny z klasyfikacją przesłanek cofnięcia zezwolenia na względne, dające się usunąć, i bezwzględne, powodujące cofnięcie zezwolenia (zobowiązujące wojewodę do takiego cofnięcia), gdyż w obu przypadkach przewidzianych w ustawie ma miejsce uznanie administracyjne ("Wojewoda może cofnąć zezwolenie..."), a co za tym idzie – organ powinien wyraźnie określić przesłanki, na których opierał się podejmując decyzję o cofnięciu pozwolenia. Celem tej klasyfikacji jest natomiast zwrócenie uwagi, że wśród przesłanek (uchybień) cofnięcia zezwolenia na prowadzenie działalności turystycznej są zarówno takie, które wchodzą w grę dopiero po kontroli działalności przedsiębiorcy i bezskutecznym wezwaniu do usunięcia stwierdzonych uchybień w wyznaczonym terminie (art. 10a pkt 3 w związku z art. 9 ust. 1 i 2 ustawy), jak i takie, które mogą ( a nawet powinny) być zastosowane bez uprzedniego wezwania do usunięcia stwierdzonych naruszeń (art. 10a pkt 1 i 2).

Co do formy udzielenia, odmowy udzielenia, cofnięcia i ograniczeniu zakresu zezwolenia na prowadzenie działalności turystycznej, to kwestię tą reguluje art. 7 ust. 1 powołanej ustawy, przewidujący dla tych czynności formę decyzji administracyjnych. Przepis ten w ust. 4 dotyczy również w pewnym stopniu przesłanek cofnięcia lub ograniczenia zakresu zezwolenia Stwierdza on bowiem, że wojewoda odmawia udzielenia zezwolenia albo ogranicza jego zakres w stosunku do wniosku o udzielenie zezwolenia, jeżeli przedsiębiorca nie spełnia wymagań niezbędnych do jego udzielenia.

Wymagania (warunki), o których wyżej mowa, określa z kolei art. 5 ustawy, który w ust. 1 pkt 2 stanowi, że zezwolenia na prowadzenie przedmiotowej działalności udziela się jeżeli przedsiębiorca przedstawi m.in. dowód zapewnienia pokrycia kosztów powrotu klienta do kraju , w wypadku gdy organizator turystyki wbrew obowiązkowi nie zapewnia tego powrotu, a także na pokrycie zwrotu wpłat wniesionych przez klientów w razie niewykonania zobowiązań umownych, w formie umowy gwarancji bankowej lub ubezpieczeniowej albo umowy ubezpieczenia na rzecz klientów, przy czym zgodnie z ust. 2 tego przepisu obowiązek posiadania gwarancji lub umowy ubezpieczenia , o którym wyżej mowa, dotyczy całego okresu prowadzonej działalności. Spełnienie tego obowiązku jest dokumentowane w szczególny sposób. Mianowicie, w myśl art. 10 ust. 1 ustawy przedsiębiorcy (organizator turystyki oraz pośrednik turystyczny) są obowiązani przedkładać organowi udzielającemu zezwolenia dokumenty potwierdzające zawarcie kolejnych umów gwarancji lub ubezpieczenia , o których tutaj mowa, przed upływem terminu obowiązywania umowy poprzedniej. Innymi słowy, ustawa wymaga, by przedsiębiorca przedkładał właściwemu organowi dowody zawarcia umów ubezpieczeniowych "na zakładkę", tak by pokrywały one cały okres prowadzonej przez przedsiębiorcę działalności. Jest to, zwłaszcza w świetle art. 5 ust. 3-5 ustawy w pełni zrozumiałe, gdyż to wojewoda jest (powinien być) upoważniony do wydawania dyspozycji co do wypłaty wpłaconej przez przedsiębiorcę zaliczki (środków z tytułu umowy gwarancji bankowej).

W zaskarżonej decyzji Wojewody [...] uznano, że przerwanie ciągłości ubezpieczenia , o którym to obowiązku mowa w art. 5 ust. 2 ustawy, powinno być zakwalifikowane do pierwszej grupy określonych wyżej przesłanek cofnięcia zezwolenia na prowadzenie działalności turystycznej, co było równoznaczne z przeprowadzeniem kontroli działalności przedsiębiorcy i wezwaniem do usunięcia stwierdzonych uchybień w wyznaczonym terminie (art. 10a pkt 3 ustawy). W opinii organu II instancji pismo z dnia [...] maja 2003 r., nazwane wezwaniem, nie spełniało jednak wszystkich wymagań, jakie określa art. 9 ust. 2 ustawy, gdyż zawierało jedynie informację o braku ciągłości zabezpieczenia finansowego i ostrzeżenie, że w przypadku powtórzenia się przerwy w ubezpieczeniu Wojewoda cofnie wydane pozwolenie bez uprzedzenia. Zdaniem Sądu istotniejsze znaczenie miało jednak uznanie przez organ odwoławczy, że przerwanie ciągłości ubezpieczenia, a więc naruszenie obowiązku nałożonego na przedsiębiorcę przez . art. 5 ust. 2 ustawy, powinno być zakwalifikowane do drugiej grupy określonych wyżej przesłanek cofnięcia zezwolenia na prowadzenie działalności turystycznej. Oznaczało to m.in. po stronie organu I instancji brak obowiązku wezwania przedsiębiorcy do usunięcia stwierdzonych uchybień w wyznaczonym terminie (art. 10a pkt 3 ustawy).

W ocenie Sądu organ II instancji postąpił zgodnie z prawem odwołując się do drugiej grupy wyróżnionych wyżej przesłanek cofnięcia zezwolenia, tzn. stwierdzając że zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy o usługach turystycznych organizator turystyki oraz pośrednik turystyczny są zobowiązani przedkładać organowi udzielającemu zezwolenia dokumenty potwierdzające zawarcie kolejnych umów gwarancji lub ubezpieczenia, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy, przed upływem terminu obowiązywania umowy poprzedniej. Stosownie do art. 5 ust. 2 ustawy obowiązek posiadania umowy gwarancji bankowej lub ubezpieczeniowej albo umowy ubezpieczenia, o których mowa w ust. 1 pkt 2 art. 5 ustawy, dotyczy całego okresu prowadzonej działalności. Strona nie dopełniła w/w obowiązku bowiem nie przedłożyła dokumentu potwierdzającego zachowanie ciągłości zabezpieczenia finansowego, które upłynęło dnia [...] marca 2003 r. W świetle art. 5 ust. 2 ustawy o usługach turystycznych wymóg posiadania zabezpieczenia finansowego ma charakter bezwzględny i jest jednym z warunków uzyskania zezwolenia Przerwa w zabezpieczeniu finansowym trwała trzy miesiące. Nie istniała więc wymagana ustawą ciągłość zabezpieczenia finansowego. Prowadzenie działalności organizatora turystyki i pośrednika turystycznego bez zabezpieczenia finansowego zapewniającego pokrycie kosztów powrotu klienta do kraju, w wypadku gdy organizator turystyki wbrew obowiązkowi nie zapewnia tego powrotu, a także na pokrycie zwrotu wpłat wniesionych przez klientów w razie niewykonania zobowiązań umownych, stanowi naruszenie jednego z podstawowych obowiązków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o usługach turystycznych, niezbędnych do prowadzenia działalności organizatora turystyki lub pośrednika turystycznego zgodnie z wydanym zezwoleniem.

Strona skarżąca w odwołaniu i skardze przeciwstawiła przedstawionemu wyżej rozumowaniu argumenty dotyczące jej sytuacji osobistej i majątkowej (długotrwała choroba, istotna podwyżka stawek ubezpieczeniowych), charakteru powadzonej działalności (kolonie i wypoczynek osób dorosłych organizowane tylko w sezonie letnim), a także naruszenie przepisów proceduralnych (m.in. brak zawiadomienia o wszczęciu postępowania ) oraz niewłaściwą podstawę prawną decyzji organu II instancji. W ocenie Sądu zarzuty strony odwołujące się do stanu faktycznego, związanego z jej sytuacja osobistą i majątkową należy w sprawie pominąć, gdyż mogą one w równym stopniu przemawiać na niekorzyść strony. Nie ma bowiem gwarancji, że przedsiębiorca nie zachoruje w sezonie letnim, bez jakiegokolwiek zastępstwa; również podwyżki stawek ubezpieczeniowych , będące m.in. następstwem nagłaśnianych społecznie przypadków niesolidności firm turystycznych, są faktem, który przedsiębiorca mógł przewidzieć, i który powinien uwzględnić przy kalkulowaniu opłacalności podejmowanej działalności gospodarczej. Obowiązujące przepisy nie przewidują również sezonowej działalności gospodarczej w zakresie świadczenia usług turystycznych, a zatem przewidziany w art. 5 ust. 2 obowiązek zachowania ciągłości ubezpieczenia dotyczył również skarżącego. Ten ostatni argument – sezonowości i charakteru prowadzonej działalności gospodarczej związanej ze świadczeniem usług turystycznych – jest raczej właściwy w negocjacjach z firmą ubezpieczeniową dotyczących wysokości składki, niż jako przeciwstawienie administracyjnie ustalonemu obowiązkowi zachowania ciągłości ubezpieczenia przez cały okres prowadzonej działalności.

W rozpatrywanej prawie Sąd nie stwierdził również takiego naruszenia przepisów postępowania, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy. Dotyczy to w szczególności naruszenia art. 61 K.p.a. Także wadliwe wezwanie do usunięcia stwierdzonych uchybień wyznaczonym terminie okazało się w rozpatrywanej sprawie zbędne i trafnie, poprzez zmianę podstawy (trybu) prawnej zaskarżonej decyzji zostało wyeliminowane z obrotu prawnego decyzją organu II instancji.

W konsekwencji powołanie jako podstawy prawnej zaskarżonej decyzji organu II instancji art. 10a ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o usługach turystycznych , a co za tym idzie – wybór, z racji wagi i charakteru stwierdzonego uchybienia, trybu cofnięcia zezwolenia na prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie turystyki wyłączającego możliwość "samonaprawienia" – usunięcia stwierdzonego uchybienia przez samego przedsiębiorcę, Sąd w rozpatrywanej sprawie uznał za właściwe. Potwierdza to przywołane przez Ministra orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, a zwłaszcza wyrok z dnia 3 grudnia 2002 r., sygn. akt I SA 2288/02, w którym Sąd stwierdził, iż znaczenie art. 10a ust. 1 pkt 2 ustawy o usługach turystycznych polega na dopuszczeniu możliwości zastosowania sankcji pozbawienia prawa wykonywania działalności już w sytuacji potencjalnego zagrożenia interesów klientów, będącego wynikiem naruszenia przepisów ustawy, a nie powstania rzeczywistego uszczerbku w interesach. Brak gwarancji bądź polisy zabezpieczającej ewentualne roszczenia jest już takim zagrożeniem. Tym samym Sąd uznał, że podejmując zaskarżoną decyzję organ II instancji określił przesłanki jakimi się kierował przy rozstrzyganiu sprawy i podjął rozstrzygnięcie w tak zakreślonych granicach, a tym samym nie naruszył przyznanego mu przez ustawę uznania administracyjnego.

W tym stanie sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak w sentencji wyroku.