Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 200/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2007-02-26 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6050 Obowiązek meldunkowy
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Halina Jakubiec Sędziowie NSA Wiesław Kisiel ( spr.) AWSA Kazimierz Bandarzewski Protokolant Joanna Parada po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lutego 2007 r. sprawy ze skargi J. G. na decyzję Wojewody [...] z dnia 22 grudnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania - skargę oddala-


UZASADNIENIE

wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie

z dnia 26 lutego 2007 r., Sygn. akt III SA/Kr 200/06

A. Wniosek o wymeldowanie z pobytu stałego M. G. i J.G. został złożony w dniu 21 grudnia 2004 r. przez ich ojca, M.G. Obie osoby objęte wnioskiem nie zamieszkują w lokalu nr [...], w bloku nr [...] na osiedlu [...] w [...] (k.2 akt postępowania administracyjnego).

W przeprowadzonym postępowaniu wyjaśniającym K.S. oświadczyła, że J. G. nie przebywa stale w jednym miejscu zamieszkania (k. 12 akt postępowania administracyjnego). D. S. stwierdziła, że J.G. tylko czasowo wyprowadził się z domu rodzinnego (k. 13 akt postępowania administracyjnego). J. G. oświadczył, iż został przymuszony przez rodziców do opuszczenia lokalu w sierpniu 2004 r. i dlatego od tego czasu już tam nie mieszka (k. 16-17 akt postępowania administracyjnego).

B. decyzją z dnia [...] 2005 r. Prezydent Miasta [...] odmówił wymeldowania J. G. z pobytu stałego z lokalu nr [...] w bloku nr [...] na osiedlu [...] w [...]. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia powołano art. 15 ust.2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz.U. nr.87 poz.960 ze zm.). W ocenie organu I instancji niespełniona została przesłanka trwałego i dobrowolnego opuszczenia miejsca dotychczasowego miejsca pobytu stałego. Nie budzi wątpliwości, że J. G. nie mieszka w lokalu, gdzie jest zameldowany. Opuszczenie mieszkania nie było jednak dobrowolne, gdyż zostało wymuszone zachowaniem rodziców. Strona złożyła doniesienie w tej sprawie na Policję, która wszczęła postępowanie wyjaśniające w tej sprawie.

C. Po rozpatrzeniu odwołania M. G. Wojewoda [...] uchylił w całości decyzję Prezydenta Miasta [...] i przekazał mu sprawę do ponownego rozpoznania. Decyzja została bowiem wydana przedwcześnie. Z akt sprawy organu I instancji wynika, że na zlecenie Prokuratury Rejonowej [...] w [...] prowadzi postępowanie wyjaśniające w sprawie znęcania się psychicznego nad J. G. przez rodziców L. i M. G.. Wynik tego postępowania umożliwi ustalenie, opuszczenie lokalu przez stronę było dobrowolne. Tymczasem organ I instancji nie sprawdził, w jakim stadium znajduje się powyższa sprawa.

D. decyzją z dnia [...] 2005 r., działając na podstawie art.15 ust.2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych oraz art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego Prezydent Miasta [...] orzekł o wymeldowaniu J. G. z pobytu stałego z lokalu nr [...] w bloku nr [...] na osiedlu [...] w [...] Zadaniem organu załatwiającego sprawy z zakresu ewidencji ludności jest stwierdzenie, że strona trwale opuściła dotychczasowo miejsce pobytu. Organ I instancji uznał za wystarczający materiał dowodowy do rozstrzygnięcia prowadzonego postępowania.

Organ uznał za udowodnione, że J. G. opuścił miejsce stałego zameldowania w [...] 2004 r. i od tego czasu już tam nie przebywa, nie przychodzi tam i nie ma do niego dostępu. Co więcej, strona nie widzi możliwości powrotu i zamieszkiwania ponownie z rodzicami, ale nadmienia też, że wymelduje się z pobytu stałego po otrzymaniu od rodziców kwoty, która pozwoli mu na zapewnienie warunków mieszkaniowych.

Wszystkie te okoliczności świadczą o spełnieniu przesłanki opuszczenia dotychczasowego miejsca stałego zameldowania w sposób dobrowolny. Konsekwencją takich ustaleń faktycznych jest wymeldowanie z pobytu stałego.

E. Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] 2005 r. Organ odwoławczy dał wiarę wyjaśnieniom M.G. uznając, że syn J. z własnej woli opuścił sporny lokal.

Natomiast wyjaśnienia J. G. są niespójne. Strona potwierdza fakt, że w dniu [...] 2004 r. opuściła lokal jedynie czasowo (karta nr 12 i 13 akt), ale równocześnie twierdzi, że nie ma zamiaru powrotu do tego lokalu, ani nie widzi takiej możliwości (karta nr 68 akt). Strona nie chce więc zamieszkać z rodzicami, a nie chce się z ich mieszkania wymeldować, gdyż w ocenie strony zameldowanie jest potrzebne do korzystania z praw studenckich.

Zgodnie z art.15 ust.2 ustawy należy wymeldować się z miejsca stałego pobytu, wraz z jego opuszczeniem. Jeżeli strona nie dopełniła tego obowiązku przez ponad 2 miesiące to organ dokonuje wymeldowania z urzędu. Przepis ten nie stawia innych warunków niezbędnych do wymeldowania osoby poza opuszczeniem lokalu. Ustawa o ewidencji ludności i dowodach osobistych dopuszcza możliwość nie posiadania przez osobę zameldowania na pobyt stały w sytuacji, gdy została wymeldowana i nie ma stałego miejsca przebywania. J.G. opuścił przedmiotowy lokal i nie ma zamiaru ponownego tam zamieszkania. Już to wystarcza to wydania decyzji o wymeldowaniu.

W skardze do sądu administracyjnego J. G. podtrzymał swe zasadnicze argumenty. Za naruszenie prawa skarżący uznał wymeldowanie, pomimo zawiadomienia Prokuratury o stosowaniu przemocy przez rodziców. Opuszczenie nie było dobrowolne, lecz było konsekwencją zagrożenia życia i zdrowia ze strony rodziców. Skarżący uznał za niedopuszczalne powołanie się na umorzenie postępowania karnego w sprawie znęcania się nad nim mimo licznych znamion przestępstwa.

Powrót do lokalu na osiedlu [...] jest możliwy, ale pod warunkiem, że L. i M. G. poddadzą się dobrowolnie badaniom psychiatrycznym oraz podejmą leczenie alkoholowe i ewentualne psychiatryczne. Dlatego uznanie przez organ administracyjny, że wyjaśnienia strony są niespójne tylko dlatego, że nie zamierza wrócić do domu i porozumieć się z rodzicami jest dla skarżącego poniżające i upokarzające.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, powołując się na motywy wymienione wcześniej w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zadaniem sądu administracyjnego jest dokonanie oceny zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z obowiązującym prawem (art.1 § 2 Prawa o ustroju sądów administracyjnych). Oznacza to w szczególności, że sąd administracyjny może utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję, albo ją uchylić z powodu sprzeczności z prawem. W niniejszym postępowaniu Sąd ustalił, że Wojewoda [...] wydał decyzję zgodną z prawem i dlatego skargę oddalił.

Przedmiotem kontroli sądowej przeprowadzonej w niniejszym postępowaniu była decyzja o wymeldowaniu J.G. z lokalu nr [...] w bloku nr [...] na osiedlu [...] w [...]. Jej podstawą prawną był art.15 ust.2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych: Osoba, która zmienia miejsce pobytu stałego, jest obowiązana wymeldować się w organie gminy, najpóźniej w dniu opuszczenia tego miejsca.

Organy administracyjne prawidłowo uznały za udowodnione, że J.G. nie zamieszkuje w wymienionym lokalu przez okres wystarczająco długi, aby uznać, że opuszczenie tego lokalu jest trwałe. Sama bowiem strona wielokrotnie potwierdziła, że przestała mieszkać w tym mieszkaniu w sierpniu 2004 r. (k. 16-17 akt postępowania administracyjnego), a zaskarżona decyzja została wydana w 2[...] 2005 r.. Ani w skardze, ani w toku postępowania administracyjnego strona nie zakwestionowała ustalenia faktycznego, że we wspomnianym lokalu faktycznie nie mieszka.

Argumentacja strony, zarówno w kolejnych odwołaniach, jak w skardze do sądu administracyjnego koncentruje się na próbie wykazania, że opuszczenie to nie było dobrowolne, lecz było konsekwencją zagrożenia zdrowia i życia strony ze strony rodziców. Strona domagała się orzeczenia popełnienia przez rodziców przestępstwa znęcania się, jednak prawomocnym postanowieniem Prokuratury Rejonowej dla [...] postępowanie w tej sprawie zostało umorzone wobec braku znamion czynu zabronionego (karta 58). Prawidłowo postąpił Wojewoda [...] powołując się na to postanowienie, jako podjęte przez organ właściwy w tej sprawie. Wprawdzie nie ma tu zastosowania art.11 P.p.s.a. [Ustalenia wydanego w postępowaniu karnym prawomocnego wyroku skazującego co do popełnienia przestępstwa wiążą sąd administracyjny] jednakże zarówno organ administracyjny (art.97 § 1 pkt 4 K.p.a.), jak i sąd administracyjny (art.125 § 1 pkt 1 P.p.s.a.) z urzędu uwzględniają prawomocne rozstrzygnięcia innych organów, podjęte w zakresie ich właściwości. W tej sytuacji prawidłowo Wojewoda [...] przyjął, że nie zostało udowodnione, iż by powodem wyprowadzenia się było znęcanie się rodziców na J. G..

Strona może dochodzić ochrony swego dostępu do mieszkania w postępowaniu przed sądem cywilnym. J. G. w żadnym miejscu nie wykazał, że podjął próbę wykorzystania tego rodzaju środków prawnych. Strona twierdzić coś dokładnie przeciwnego, tj. nie widzi ona możliwości powrotu i zamieszkiwania ponownie z rodzicami. Biorąc więc pod uwagę ściśle rejestracyjny charakter ewidencji ludności takie stanowisko strony jest kolejną przesłanką pozytywnej oceny zaskarżonej decyzji. Skoro strona nie chce wrócić do mieszkania, nie chce tam zamieszkać, to wymeldowanie było prawidłowym rozstrzygnięciem.

W orzecznictwie sądowym nie budzi wątpliwości pogląd, że brak dobrowolności opuszczenia lokalu strona musi wykazać poprzez wykorzystanie przysługujących jej środków prawnych. J. G. nie wykazał braku dobrowolności ani w postępowaniu karnym, ani w postępowaniu cywilnym. Dlatego prawidłowo zadecydował Wojewoda [...] o wymeldowaniu strony uznając, że opuszczenie lokalu jest konsekwencją braku porozumienia między stroną i jego rodzicami, co nie jest jednak równoznaczne z zastosowaniem przymusu psychicznego lub fizycznego dla pozbawienia strony dostępu do lokalu.

Mając powyższe na uwadze należało orzec jak w sentencji, na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.nr 153, poz.1270, zm.: Dz.U. 2004, nr 162, poz.1692 oraz 2005, nr 94, poz.788 i nr 169, poz. 1417 i nr 250, poz. 2118 oraz 2006, nr 38, poz. 268 i nr 208, poz.1536).