Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1490/18
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2019-09-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 41 ust. 2 pkt 5
journal: Dz.U. 2016 poz 1782
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Olga Żurawska-Matusiak Sędziowie sędzia NSA Czesława Nowak-Kolczyńska (spr.) sędzia del. WSA Agnieszka Miernik [...] po rozpoznaniu w dniu 12 września 2019 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. D. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 grudnia 2017 r. sygn. akt II SA/Wa 962/17 w sprawie ze skargi M. D. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] 2017 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od M. D. na rzecz Komendanta Głównego Policji kwotę 240 (słownie: dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 14 grudnia 2017 r. sygn. akt II SA/Wa 962/17 oddalił skargę M. D. (dalej jako skarżący) na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] 2017 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji

Wyrok podjęto na tle następującego stanu faktycznego i prawnego sprawy.

Prokurator Prokuratury Rejonowej [...] postanowieniem z dnia [...] 2016 r. przedstawił skarżącemu zarzuty popełnienia czynów z art. 231 § 1 i art. 190a § 1 w zw. z art. 11 § 2 k.k. polegających na tym, że:[...]

Komendant Główny Policji rozkazem personalnym z dnia [...] 2016 r. utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji [...] z dnia [...] 2016 r. o zawieszeniu skarżącego w czynnościach służbowych na okres 3 miesięcy. Natomiast pismem z dnia [...] 2016 r. poinformowano skarżącego o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie zwolnienia go ze służby w Policji, na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz.U. z 2016 r. poz. 1782, ze zm.; dalej jako ustawa o Policji).

Komendant Wojewódzki Policji [...] rozkazem personalnym z [...] 2016 r., z dniem [...] 2016 r., przedłużył okres zawieszenia skarżącego w czynnościach służbowych do czasu zakończenia prowadzonego postępowania karnego. Komendant Główny Policji rozkazem personalnym z [...] 2016 r. utrzymał tę decyzję w mocy.

Organ I instancji postanowieniem z dnia [...] 2016 r. odmówił zawieszenia omawianego postępowania administracyjnego.

Prokuratur Prokuratury Rejonowej [...] w dniu [...] 2016 r. poinformował, że w postępowaniu karnym o sygn. akt [...] skarżący nadal jest podejrzany o popełnienie trzech przestępstw z art. 231 § 1 i art. 190a § 1 w zw. z art. 11 § 2 k.k. Ponadto wskazał, że postępowanie nadal jest zawieszone z uwagi na oczekiwanie na opinię biegłego psychologa dotyczącą pokrzywdzonych. Jednocześnie podał, że postanowieniem z dnia [...] 2016 r. umorzono w części przedmiotowe postępowanie o czyn z art. 234 i art. 231 § 1 k.k, zaś Sąd Okręgowy [...], po rozpoznaniu zażalenia pokrzywdzonej, postanowieniem z dnia [...] 2016 r. utrzymał w mocy tę decyzję procesową.

Komendant Wojewódzki Policji [...], działając na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r. poz. 23, ze zm.; dalej jako k.p.a.) oraz art. 41 ust. 2 pkt 5, art. 43 ust. 3 i art 45 ust. 1 ustawy o Policji oraz § 19 i § 22 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 14 maja 2013 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów (Dz.U. z 2013 r. poz. 644, ze zm.), rozkazem personalnym z dnia [...] 2017 r. nr [...] zwolnił skarżącego ze służby w Policji z dniem [...] 2017 r. Decyzji tej nadano rygor natychmiastowej wykonalności.

Komendant Główny Policji rozkazem personalnym z dnia [...] 2017 r. nr [...] utrzymał w mocy powyższy rozkaz personalny wyjaśniając, że rolą organu administracji w sprawie o zwolnienie policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji jest wykazanie, że za zwolnieniem funkcjonariusza przemawia ważny interes służby, a więc istota rozstrzygnięcia sprowadza się zatem do wyjaśnienia i oceny, czy w obecnym stanie faktycznym pozostawienie skarżącego w służbie narusza jej ważny interes. W tym kontekście podkreślił, że w Prokuraturze Rejonowej [...] przeciwko skarżącemu prowadzone jest postępowanie karne, w którym podejrzany jest o popełnienie trzech przestępstw z art. 231 § 1 i art. 190a § 1 w zw. z art. 11 § 2 k.k. Przy czym, postawione skarżącemu zarzuty są ściśle związane z wykonywaniem przez niego obowiązków służbowych. Tym samym, w ocenie organu odwoławczego, podejrzenie policjanta o popełnienie wymienionych przestępstw sprawia, że niewątpliwie utracił przymioty konieczne do pozostawania w szeregach formacji służącej społeczeństwu. Brak bowiem stosownych działań wobec policjanta, podejrzanego o popełnienie czynów wyczerpujących znamiona określone w dwóch przepisach ustawy karnej, gdzie pokrzywdzonymi jest kilku innych funkcjonariuszy Policji, niewątpliwie nie sprzyja budowaniu autorytetu omawianej formacji i jej funkcjonariuszy. W świetle powyższego organ uznał, że zgromadzone w przeprowadzonym postępowaniu materiały nie pozostawiają wątpliwości co do konieczności rozwiązania ze skarżącym stosunku służbowego na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Podkreślił także, że na podstawie dotychczas zebranej dokumentacji nie można mówić o oczywistości popełnienia przez skarżącego czynu o znamionach przestępstwa, lecz jedynie o dostatecznym podejrzeniu jego popełnienia. Z kolei materiał dowodowy zebrany w sprawie jednoznacznie wskazuje, że pomimo niezakończenia prowadzonego postępowania karnego, uzasadnione jest rozwiązanie ze skarżącym stosunku służbowego z uwagi na ważny interes służby. W interesie służby leży bowiem, aby zadania stawiane przed Policją były realizowane wyłącznie przez osoby pozostające poza jakimikolwiek podejrzeniami o prowadzenie działalności sprzecznej z prawem.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznając wniesioną przez skarżącego skargę na powyższy rozkaz personalny wskazał, że istota sprawy sprowadza się do ustalenia czy w realiach faktycznych sprawy istniał ważny interes służby uzasadniający zwolnienie skarżącego ze służby. Na tą okoliczność powołuje się bowiem art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, będący podstawą wydania skarżonej decyzji. Wyjaśnił przy tym, że pojęcie "ważnego interesu służby", zgodnie z ugruntowanym stanowiskiem doktryny i judykatury, należy odczytywać łącznie z treścią art. 25 ust. 1 ustawy o Policji, który to przepis stawia warunek, aby służbę w Policji pełniły tylko osoby o nieposzlakowanej opinii. Zdaniem sądu, policjant któremu postawiono zarzut dotyczący oskarżenia popełnienia przestępstwa ściganego z urzędu, traci przymiot nieskazitelności charakteru. Stąd też pozostawanie w służbie policjanta, który nie legitymuje się tym przymiotem, narusza ważny interes służby. Mając to na uwadze sąd wskazał, że w realiach niniejszej sprawy okolicznością niesporną był fakt, że na dzień wydawania skarżonej decyzji zwolniony policjant miał postawiony zarzut popełnienia przestępstwa ściganego z oskarżenie publicznego. Okolicznością nie wymagającą dowodzenia było również to, iż charakter i rodzaj zarzucanego skarżącemu przestępstwa, miał znaczny ciężar gatunkowy jak również negatywny wydźwięk z punktu widzenia przesłanki nieskazitelności charakteru. Sad uznał zatem, że policjant przestał legitymować się przymiotem "nieskazitelności charakteru". Utracił więc atrybut konieczny do pozostawania w szeregach Policji. To zaś sprawiło, iż w interesie służby, polegającym na wykonywaniu zadań Policji wyłącznie przez osoby w pełni realizujące wymagania stawiane przed Policją, leży wydalenie skarżącego z szeregów służby.

Sąd zwrócił także uwagę, że powyższym konkluzjom nie stoi na przeszkodzie konstytucyjna i ustawowa zasada domniemania niewinności, bowiem specyfika pracy organów ścigania, cele jakie mają realizować, charakter działań jakie mogą podejmować funkcjonariusze na służbie sprawia, że powyższa zasada podlega wyłączeniu w postępowaniu pragmatycznym dotyczącym policjanta. Samo już zaś objęcie policjanta przez prokuratora zarzutem dotyczącym popełnienia przestępstwa ściganego z urzędu, sprawia, iż traci on autorytet oraz wiarygodność w odbiorze społecznym, które to elementy są niezbędne do właściwego i skutecznego wykonywania obowiązków łączących się z pracą w organach ścigania. Sąd nie przychylił się również do stanowiska skarżącego, że wystarczającym byłoby zawieszenie go w czynnościach służbowych, bowiem zawieszenie nie ochroniłoby w sposób wystarczający dobra nadrzędnego, jakim jest dobro służby. Natomiast za pozostającą w oderwaniu od realiów sprawy sąd uznał materię braku oczywistości popełnienia zarzucanego stronie przestępstwa, wobec braku wyroku skazującego w postępowaniu karnym. Przepis prawa uczyniony przez organ podstawą wydania badanej decyzji nie uzależnia bowiem zwolnienia policjanta od okoliczności oczywistości popełnienia przestępstwa. Wręcz przeciwnie, przepis art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji umożliwia zwolnienie policjanta ze służby niezależnie od wyniku ewentualnego postępowania karnego toczącego się wobec funkcjonariusza.

Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r. poz. 1369, ze zm.; dalej jako p.p.s.a.).

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiódł skarżący, zaskarżając to orzeczenie w całości. Sądowi I instancji, na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zarzucił naruszenie przepisów postępowania które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.

1. art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 p.p.s.a., poprzez dokonanie wadliwej kontroli postępowania przeprowadzonego przez organy policji obu instancji, skutkujące niezastosowaniem art. 145 § 1 pkt 1 lit. a lub c p.p.s.a., podczas gdy w stanie faktycznym i prawnym sprawy istniały podstawy do jego zastosowania, a w konsekwencji oddalenie skargi mimo naruszenia przez organy I instancji i II instancji wskazanych w skardze do WSA przepisów k.p.a., w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy;

2. art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a., poprzez ograniczenie pierwszoinstancyjnego postępowania kontrolnego do niestwierdzenia przez sad I instancji, wadliwości postępowania organów obu instancji pomimo tego, że ich decyzje oparte zostały na nieprawidłowo przeprowadzonym postępowaniu dowodowym skutkującym niewyjaśnieniem w sposób obiektywny stanu faktycznego sprawy, co skutkowało naruszeniem zasady prawdy obiektywnej (materialnej) z powodu niezrealizowania przez organy obu instancji obowiązku dokonania ustaleń zgodnie ze rzeczywistym (obiektywnym) stanem i w konsekwencji w sposób dowolny, aprioryczny, w sytuacji zaistnienia obiektywnie uzasadnionych podstaw, administracyjnym uznaniem rzekomego spełnienia przesłanki "uzasadnionego interesu służby", z pominięciem i bez poszanowania słusznego interesu funkcjonariusza do prowadzenia postępowania o zwolnienie na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, pozbawiając w ten sposób skarżącego możliwości skorzystania z prawa do zawieszenia przedmiotowego postępowania , w oparciu o art. 97 par 1 pkt 4 k.p.a., do czasu zakończenia merytorycznego śledztwa o sygn. akt [...], którego wszczęcie było wyłączną przyczyną zainicjowania postępowania [...] i pozostawienie go do tego czasu w służbie oraz do prawa przywrócenia do służby na podstawie art. 42.1 ustawy o Policji w razie umorzenia postępowania karnego lub uniewinnienia z przyczyn wskazanych w art. 42 ust 7 ustawy o Policji, z których praw nie będzie mógł skorzystać z powodu decyzji o zwolnieniu ze służby w trybie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji;

3. art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 78 § 1 k.p.a., poprzez ograniczenie pierwszoinstancyjnego postępowania kontrolnego do niestwierdzenia przez sad I instancji wadliwości postępowania organów pomimo naruszenia obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego oraz z powodu nieuwzględnienia żądania strony w przedmiocie przeprowadzenia dowodów na okoliczności mające znaczenie dla sprawy;

4. art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a., poprzez ograniczenie pierwszoinstancyjnego postępowania kontrolnego do niestwierdzenia przez sąd I instancji wadliwości postępowania organów z powodu braku uzasadnienia prawnego zaskarżonych decyzji obu instancji, a więc bez wyjaśnienia zasadności zastosowania podstawy prawnej zwolnienia art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji zamiast podstawy z art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji oraz braku uzasadnienia faktycznego jakie zasadne w realiach niniejszej sprawy okoliczności, przemawiały celowością nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, w sytuacji uprzedniego zawieszenia skarżącego dnia [...] 2016 r. do czasu zakończenia postępowania karnego;

5. art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 108 § 1 k.p.a., poprzez ograniczenie pierwszoinstancyjnego postępowania kontrolnego do niestwierdzenia przez sąd I instancji, wadliwości postępowania organów wobec nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności ze względu na "ważny interes służby" - bez wykazania konkretnie, na czym ten ważny interes polegał w dacie wydania nieostatecznej decyzji i z jakiego względu natychmiastowa wykonalność zaskarżonego rozkazu miałaby interes ów dodatkowo chronić, a brak tego rygoru interesowi społecznemu - służbowemu miał nadal zagrażać w sytuacji zabezpieczenia tego interesu poprzez zwolnienie skarżącego rozkazem personalnym nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji [...] z dniem [...] 2016 r. ze stanowiska Naczelnika Wydziału [...] KWP [...] utrzymanego w mocy oraz dodatkowo zawieszeniem skarżącego od dnia [...] 2016 r. do czasu zakończenia postępowania karnego;

6. art. 133 § 1 i art. 141 § 4 p.p.s.a, polegający na przedstawieniu stanu sprawy niezgodnie ze stanem rzeczywistym wynikającym z akt sprawy wobec wadliwego ustalenia przez sąd l instancyjny, że "... jak wynika z akt osobowych funkcjonariusza, jego zwierzchnicy nie mieli zastrzeżeń do jego pracy przed postawieniem mu zarzutu popełnienia przestępstwa. Nie zmienia to bowiem faktu późniejszego pojawienia się okoliczności, poddających w wątpliwość posiadanie przez skarżącego cech charakteru umożliwiającego mu służbę w szeregach Policji (k. 23 uz.) w sytuacji obiektywnie odwrotnej, gdyż w aktach tych opinie służbowe przełożonych do października 2015 r. ,a wiec za cały okres objęty zarzutami i po nim, były dla skarżącego wyróżniające i wnioskujące dlań nagrody, co ma wpływ na ocenę uznaniowej decyzji organu o zwolnieniu na podstawie art.41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji potwierdzając in concreto jej dowolność przekraczającą granice "uznania administracyjnego";

7. art. 133 § 1 i art. 141 § 4 p.p.s.a., poprzez błędną ocenę stanu faktycznego i przyjęcie, że w okolicznościach tej indywidualnej sprawy skarżącego postawiony mu zarzut rzekomego przekroczenia uprawnień i nieistniejącego w stosunkach służbowych rzekomego mobbingu vel stalkingu wpływa ("..demoralizująco na pozostałych funkcjonariuszy, a także rzutuje na powstanie negatywnego wizerunku Policji w odbiorze społecznym, co przedkłada się na utratę zaufania do organów Państwa" (k. 22 uz.) mimo, że in concreto okoliczność takowa nie zachodziła z powodu braku przymiotu "upublicznienia" zarzucanych czynów, które nadto dotyczą wewnętrznych stosunków służbowych w Policji w relacji wyłącznie między funkcjonariuszami tj. podwładny - przełożony, zaistniałych w następstwie wykonywania poleceń wyższego przełożonego wydanych skarżącemu lub wykonywania aktów wewnątrzresortowych w stosunku do podległych mu służbowo niezdyscyplinowanych funkcjonariuszy, a nie relacji w płaszczyźnie Policja -obywatel/społeczeństwo.

8. art. 141 § 4 p.p.s.a., poprzez brak wyczerpującego i zindywidualizowanego ustosunkowania w uzasadnieniu z jakiego względu "Powyższe negatywne konsekwencje pozostawania w służbie. . . " "przewyższać mają swoją wagą gatunkową uprawnienia policjanta...określane mianem "słusznego interesu strony" pomimo błędnej oceny stanu faktycznego wskazanej w powyższym zarzucie;

9. art. 141 § 4 p.p.s.a., polegający na przedstawieniu stanu sprawy niezgodnie ze stanem rzeczywistym wynikającym z akt sprawy wobec ustalenia "iż okolicznością niesporną był fakt ... policjant miał postawiony zarzut popełnienia przestępstwa ściganego z oskarżenia publicznego" gdy de iure zarzuty o rzekomy stalking, z kwalifikacji art 190 a k.k. są przestępstwami ściganymi na wniosek pokrzywdzonego zgodnie z § 4 art. 190a k.k. i zostały złożone przez podległych skarżącemu funkcjonariuszy sprawiających problemy dyscyplinarne, co w konsekwencji spowodowało postawienie tych zarzutów w związku z art. 231 k.k., przez co uzyskały status ściganych z oskarżenia publicznego - co ma znaczenie w sprawie z uwagi na jej atypowy i w konsekwencji indywidualny charakter, który WSA pominął w finalnej ocenie dowolności przy podejmowaniu zaskarżonych decyzji organów I I II instancji;

10. art. 141 § 4 p.p.s.a., poprzez brak ustosunkowania w uzasadnieniu na jakiej podstawie, z jakich względów WSA przyjął, iż: "Okolicznością nie wymagającą dowodzenia było również to, iż charakter i rodzaj zarzucanego skarżącemu przestępstw, miał znaczny ciężar gatunkowy i negatywny wydźwięk..." (k. 22 uz.);

11. art. 141 § 4 p.p.s.a., poprzez brak wskazania na jakiej podstawie prawnej WSA przyjął, iż ustawowa zasada domniemania niewinności "...podlega wyłączeniu w postępowaniu pragmatycznym dotyczącym policjanta" (k. 23);

12. art. 141 § 4 p.p.s.a, poprzez wewnętrzną sprzeczność uzasadnienia wobec powoływania sie przez sąd I instancji na fakt popełnienia przestępstwa, które z niewyjaśnionych w treści uzasadnienia przyczyn WSA uznał za czyny o znacznym cieżarze gatunkowym i negatywny wydźwięku (k. 22 uz.), a następnie stwierdzenie, iż "podstaw zwolnienia w omawianym trybie nie stanowi fakt popełnienia zarzucanego funkcjonariuszowi czynu (bo o tej kwestii byłoby za wcześnie przesądzać na obecnym etapie postępowania), a sam fakt postawienia mu prokuratorskich zarzutów w tym zakresie";

13. art. 133 § 1 i art. 141 § 4 p.p.s.a., polegający na przedstawieniu stanu sprawy niezgodnie ze stanem rzeczywistym wynikającym z akt sprawy wobec błędnego ocenienia, iż "...w ocenie tutejszego Sądu, w realiach faktycznych niniejszej sprawy brak jest również przesłanek uznania, iż w odniesieniu do skarżącego wystarczającym byłoby zawieszenie w czynnościąach służbowych. Samo zawieszenie nie ochroniłoby bowiem w sposób wystarczający dobra nadrzędnego, jakim jest dobro służby. Nadto wpływałoby na jej dezorganizację, oraz wiązać by się mogło z demoralizującym wpływem na pozostałych funkcjonariuszy pozostających w służbie" pomimo, że WSA nie wskazał przesłanek w oparciu o które ów wpływ na "dezorganizacje " i "demoralizację" przyjął, gdy de facto co właśnie z akt osobowych skarżącego wynikało, że dezorganizacji służby nie mogło być i nie było gdyż skarżący został już od [...] 2016 r. usunięty ze stanowiska ,a nadto od [...] 2016 r. został zawieszony w czynnościach naczelnika;

14. art. 141 § 4 p.p.s.a., poprzez brak uzasadnienia z jakiego powodu WSA ocenił, iż "same zawieszenie nie chroniłoby w sposób wystarczający dobra nadrzędnego, jakim jest dobro służby" (k. 23 uz.) skoro ustawa pragmatyczna dopuszcza taką instytucje z możliwością stosowania jej do roku to chyba racjonalny ustawodawca wprowadził ją w jakimś celu.

15. art. 141 § 4 p.p.s.a, poprzez brak odniesienia sie do wszystkich zarzutów skargi do WSA, a w szczególności:

- nieustosunkowanie się do zarzutu w pkt 1 skargi do WSA w postaci naruszenie prawa materialnego w postaci art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, poprzez niewłaściwe jego zastosowanie i przyjęcie "ważnego interesu służby" jako wadliwej podstawy zwolnienia ze służby w Policji skarżącego, gdyż w okolicznościach stanu faktycznego niniejszej sprawy należało poddać go ocenie prawnej i rozstrzygać na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji ,a naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy z przyczyn szeroko opisanych na str 3-5 uzasadnienia skargi do WSA;

- nieustosunkowanie się do zarzutu w pkt 2 skargi do WSA w zakresie pominięcia i nie poszanowania przez organy obu instancji słusznego interesu funkcjonariusza do prowadzenia postępowania o zwolnienie na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, pozbawiając w ten sposób skarżącego po pierwsze możliwości skorzystania z prawa do zawieszenia przedmiotowego postępowania, w oparciu o art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., do czasu zakończenia merytorycznego śledztwa o sygn. akt [...], którego wszczęcie było wyłączną przyczyną zainicjowania postępowania [...] i pozostawienie go do tego czasu w służbie, a po wtóre prawa do przywrócenia do służby na podstawie art. 42.1 ustawy o Policji w razie umorzenia postępowania karnego lub uniewinnienia z przyczyn wskazanych w art. 42 ust 7 ustawy o Policji.

16. art. 141 § 4 p.p.s.a., poprzez brak w uzasadnieniu wyroku prawnej oceny powodów, dla których organ nie stosował w odniesieniu do skarżącego normy art 41 ust 2 pkt 8 ustawy o Policji (k. 25 uz.) i w konsekwencji nieuzasadnienie dlaczego nie miałyby być in concreto trafne, co wskazuje na brak sądowej kontroli w tym zakresie skargi kontrolowanej decyzji.

17. art. 106 § 3 p.p.s.a. poprzez zaniechanie przeprowadzenia wnioskowanego przez skarżącego dowodu z akt sprawy II SA/Wa 2126/16 (dotyczącej przeniesienia funkcjonariusza na niższe stanowisko służbowe) oraz z treści dwóch rozkazów personalnych o zawieszeniu w czynnościach służbowych, gdyż sąd nie uwzględnił go uznając, że dotyczył okoliczności niespornych, oraz niewpływających bezpośrednio na badane w niniejszym postępowaniu rozstrzygnięcie pomimo, że dowody te miały znaczenie w sprawie dla oceny zarzutu z pkt h, a więc miały istotny wpływ na wynik w sprawie

a które to uchybienia łącznie miały istotny wpływ na wynik sprawy albowiem gdyby nie doszło do zarzuconych naruszeń ww. przepisów, to wyrok sądu I instancji byłby inny, gdyż wielość i ranga wskazanych naruszeń miała wpływ na trafność i zasadność skarżonego rozstrzygnięcia WSA w Warszawie.

Mając powyższe na uwadze skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Ponadto o rozpoznanie sprawy na rozprawie. Skarżący wniósł także, na podstawie art. 192 w związku z art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., o zawieszenie postępowania przed NSA do czasu zakończenia karnego postępowania sądowego o czyny zarzucone skarżącemu albowiem rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku tego postępowania karnego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Wniesiona w przedmiotowej sprawie skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż nie posiada usprawiedliwionych podstaw.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 p.p.s.a.), z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skardze kasacyjnej podstawami, określonymi w art. 174 p.p.s.a. Skoro w niniejszej sprawie nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a., to sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Naczelny Sąd Administracyjny nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej.

Stosownie do art. 176 p.p.s.a skarga kasacyjna winna zawierać zarówno przytoczenie podstaw kasacyjnych, jak i ich uzasadnienie. Przytoczenie podstaw kasacyjnych oznacza konieczność konkretnego wskazania tych przepisów, które zostały naruszone w ocenie wnoszącego skargę kasacyjną, co ma istotne znaczenie ze względu na zasadę związania sądu drugiej instancji granicami skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny nie jest władny badać, czy sąd I instancji nie naruszył innych przepisów. Od prawidłowego sporządzenia skargi kasacyjnej zależy nie tylko jej skuteczność ale także możliwość poddania kontroli instancyjnej wyroku pierwszej instancji. Dodać należy, że skarga kasacyjna jest profesjonalnym i sformalizowanym środkiem prawnym, równocześnie w pełni dyspozytywnym, a zarzuty w niej podniesione wyznaczają granice sprawy kasacyjnej. Stąd też Naczelny Sąd Administracyjny, jako sąd II instancji, nie jest uprawniony do wyboru kierunku i zakresu weryfikacji skarżonego wyroku (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 czerwca 2017 r. sygn. II GSK 2751/15).

Przechodząc zatem do rozpoznania skargi kasacyjnej stwierdzić należy, że jako całkowicie bezzasadny ocenić należy zarzut naruszenia art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 p.p.s.a., bowiem przepisy te mają jedynie charakter ustrojowy. Wydanie wyroku, niezgodnego z oczekiwaniem skarżącego, nie może być zaś utożsamiane z uchybieniem powołanej normie. Przepis art. 3 § 1 p.p.s.a. zakreśla jedynie właściwość sądów administracyjnych, stanowiąc, że sądy te sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Podnosząc zarzut naruszenia art. 3 § 1 p.p.s.a., skarżący w istocie zmierza do podważenia oceny prawnej poczynionej przez sąd I instancji, co nie może być to skuteczne, gdyż przepisy te zakreślają jedynie zakres sądowej kontroli działalności organów administracji, natomiast sposób przeprowadzania tej kontroli regulowany jest w dalszych przepisach p.p.s.a. Tymczasem do naruszenia art. 3 § 1 p.p.s.a. mogłoby dojść wyłącznie wówczas, gdyby skarga w ogóle nie została przez sąd rozpoznana lub wbrew ustalonym w tym przepisie wymogom sąd administracyjny uchylił się od kontroli działalności administracji publicznej bądź też zastosował w ramach tej kontroli środki nieprzewidziane w ustawie. Ewentualne naruszenie przez sąd przy rozstrzygnięciu sprawy prawa materialnego czy procesowego nie oznacza, że sąd ten uchybił wynikającemu z ww. regulacji zakresowi kontroli działalności administracji publicznej jak i że nie zastosował środków określonych w ustawie. Również przepis art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. ma charakter ustrojowy. Nie stanowi on podstawy dla czynienia zaskarżonemu orzeczeniu zarzutu błędnego rozstrzygnięcia, gdyż celowi temu służą inne przepisy. Przepis ten stanowi, że kontrolę działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Niewątpliwie zaskarżony do WSA w Warszawie rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] 2017 r. był decyzja administracyjną, która podlegała kontroli sądu administracyjnego. W skardze kasacyjnej nie zostały sformułowane żadne inne argumenty, które przemawiałyby za odmienną interpretacją (np. że nie jest to decyzja administracyjna).

Nieuprawniony jest również kilkakrotnie powtarzany zarzut naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. Do naruszenia tego przepisu mogłoby dojść gdyby sąd uczynił przedmiotem rozpoznania legalność innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę, gdyby wyszedł poza granice tej sprawy lub gdyby nie dokonał kontroli decyzji w pełnym zakresie, a tylko w części. W istocie w argumentacja podniesiona w ramach tego zarzutu odnosi się do przeprowadzonego w sprawie postępowania dowodowego i ustalonego na jego podstawie stanu faktycznego. Co więcej zarzut ten - przekroczenia granic orzekania przez sąd - w ogóle nie został uzasadniony, w szczególności poprzez wykazanie na czym polegało owo naruszenie art. 134 § 1 p.p.s.a.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego zarzuty naruszenia przez sąd I instancji, podniesione w powiązaniu z omówionym już art. 134 § 1 p.p.s.a., tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 78 § 1, art. 107 § 3, art. 108 § 1 k.p.a. również nie zasługują na uwzględnienie. Po pierwsze wskazać należy, że zwolnienie policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji wymaga wykazania przez organy Policji, że zastosowanie instytucji przewidzianej w tym przepisie było niezbędne z uwagi na "ważny interes służby". Uwzględniając zastosowaną w tej sprawie podstawę zwolnienia skarżącego ze służby w Policji organ obowiązany był zgromadzić materiał dowodowy, który pozwalałby na ocenę zaistnienia tej przesłanki, jak i na wyważenie interesu społecznego i słusznego interesu strony, co pozostaje w związku z uznaniowym charakterem decyzji o zwolnieniu ze służby w Policji w oparciu o art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji.

Z art. 7 k.p.a. wynika, że organ jest związany zasadą prawdy obiektywnej, która wyraża się w obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Zasada ta znajduje rozwinięcie w przepisie art. 77 § 1 k.p.a. Przepis ten stanowi, że organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzeć cały materiał dowodowy. Zgodnie zaś z art. 78 § 1 k.p.a., żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy. Uchybienie przez organy normom zawartym w ww. przepisach ma miejsce jedynie w przypadku, gdy wbrew obowiązkowi należytego wyjaśnienia sprawy nie ustalają one faktów czy zdarzeń, które mają znaczenie dla załatwienia sprawy, czyli mają znaczenie dla zastosowania określonej normy prawa materialnego.

Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że sąd wymienionych przepisów nie naruszył. Prawidłowo przyjął, że zgromadzony przez organy Policji w rozpoznawanej sprawie materiał dowodowy był wystarczający dla przyjęcia wystąpienia przesłanki, o której mowa w art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji - ważnego interesu służby i wydania rozkazu personalnego o zwolnieniu skarżącego ze służby przy uwzględnieniu również przesłanek określonych w art. 7 k.p.a., czyli interesu społecznego, tożsamego w tym przypadku z interesem służby i słusznego interesu strony. Sąd trafnie zaaprobował przedstawioną przez organy Policji szczegółową analizę spełnienia przesłanki ważnego interesu służby, przy jednoczesnym podzieleniu zasadności zastosowania w niniejszym postępowaniu art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Zasadnie przy tym uznał, że ustalony w sprawie stan faktyczny mieści się w kategorii ważnego interesu służby, o jakim mowa w art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. W okolicznościach niniejszej sprawy dopuszczalność zwolnienia skarżącego ze służby na podstawie tego przepisu nie nasuwa zastrzeżeń. Organy Policji, rozstrzygając sprawę, nie wykroczyły poza dopuszczalny prawem zakres kompetencji i nie naruszyły przyznanych im przez ustawodawcę granic swobody oceny co do wyboru skutku prawnego. Przedstawiony w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku stan faktyczny potwierdza, że w tej sprawie organy Policji podjęły wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny tożsamy z interesem służby i słuszny interes strony, jak również w sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzyły materiał dowodowy w kontekście przesłanki określonej w art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, dając temu, zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a., szczegółowy wyraz w uzasadnieniach kwestionowanych rozkazów personalnych i w sposób należyty wykazując, dlaczego zwolnienie skarżącego ze służby było konieczne.

Nieuzasadniony jest także zarzut naruszenia przez sąd I instancji art. 141 § 4 p.p.s.a. Trzeba wyjaśnić, że jak już wielokrotnie wskazywano w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. może być skutecznie postawiony w dwóch przypadkach: gdy uzasadnienie wyroku nie zawiera wszystkich elementów, wymienionych w tym przepisie i gdy w ramach przedstawienia stanu sprawy, wojewódzki sąd administracyjny nie wskaże, jaki i dlaczego stan faktyczny przyjął za podstawę orzekania (por. uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 lutego 2010 r. sygn. akt: II FPS 8/09, LEX nr 552012 i wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 sierpnia 2009 r. sygn. akt: II FSK 568/08, LEX nr 513044). Naruszenie to musi być przy tym na tyle istotne, aby mogło mieć wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Za jego pomocą nie można skutecznie zwalczać prawidłowości przyjętego przez sąd stanu faktycznego, czy też stanowiska sądu co do wykładni bądź zastosowania prawa materialnego. Przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. jest przepisem proceduralnym, regulującym wymogi uzasadnienia. W ramach rozpatrywania zarzutu naruszenia tego przepisu Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany jest jedynie do kontroli zgodności uzasadnienia zaskarżonego wyroku z wymogami wynikającymi z powyższej normy prawnej. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowiska strony przeciwnej, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Sąd I instancji wyjaśnił podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz rozpoznał sprawę sądowoadministracyjną zgodnie z jego kontrolnymi kompetencjami, a więc konstrukcja uzasadnienia sprawia, że zaskarżony wyrok poddaje się kontroli sądowoadministracyjnej. Należy bowiem wskazać, że podnoszone w ramach podstawy kasacyjnej określonej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. przez sąd I instancji tylko wówczas może zostać uwzględnione przez Naczelny Sąd Administracyjny, jeśli zawarta w uzasadnieniu relacja jest niepełna, niejasna, niespójna lub zawierająca innego rodzaju wadę, która nie pozwala na dokonanie kontroli kasacyjnej (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 stycznia 2012 r. sygn. akt I FSK 1696/11, z dnia 16 sierpnia 2012 r. sygn. akt II GSK 285/12; z dnia 19 grudnia 2013 r. sygn. akt II GSK 2321/13).

Zgodnie natomiast z art. 133 § 1 cytowanej ustawy Sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy, chyba że organ nie wykonał obowiązku, o którym mowa w art. 54 § 2. Obowiązek wydania wyroku na podstawie akt sprawy oznacza jedynie zakaz wyjścia przez Sąd poza materiał znajdujący się w tych aktach, a przykładem naruszenia tego przepisu mogłoby być przyjęcie jakiegoś faktu nieznajdującego żadnego odzwierciedlenia w aktach sprawy, bądź też dowodu niedopuszczonego w trybie art. 106 § 3 i 5 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (wyrok NSA z dnia 6 czerwca 2012 r., I OSK 2398/11, LEX nr 1216553). Okoliczności takie nie miały miejsca w niniejszej sprawie, dlatego zarzut ten również nie zasługuje na uwzględnienie.

Nie jest także uzasadniony ostatni zarzut skargi kasacyjnej oparty na naruszeniu art. 106 § 3 p.p.s.a. poprzez zaniechanie przeprowadzenia wnioskowanego przez skarżącego dowodu. Otóż zgodnie z treścią art. 106 § 3 p.p.s.a. sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Postępowanie sądowoadministracyjne nie jest jednak kolejną instancją postępowania administracyjnego. Wszelkie kwestie związane z prawidłowym ustaleniem stanu faktycznego, który podlega regulacji normatywnej prawa administracyjnego muszą być dokonane w postępowaniu administracyjnym. Przeprowadzenie dowodu przez sąd administracyjny ma więc charakter wyjątkowy i gdy jest ono konieczne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości, a także nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w danej sprawie. Możliwość przeprowadzenia uzupełniających dowodów w postępowaniu sądowoadministracyjnym należy odnosić do sytuacji wystąpienia istotnych wątpliwości związanych z oceną czy zaskarżony akt jest zgodny z prawem, nie zaś do sytuacji wystąpienia istotnych wątpliwości związanych z ustaleniem zaistniałego w sprawie stanu faktycznego, które zgodnie z treścią art. 77 § 1 k.p.a. obowiązany jest wyjaśnić organ administracyjny. Tymczasem przeprowadzenie dowodów przez sądem administracyjnym ma charakter wyjątkowy i fakultatywny, a wobec tego skoro Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie skorzystał ze swojego uprawnienia wynikającego z tego przepisu uznając, że w sprawie nie zachodzą istotne wątpliwości, to nie sposób zarzucić naruszenia art. 106 § 3 p.p.s.a. Podjęcie decyzji w tym zakresie ustawodawca, z uwagi na słowo "może", pozostawił do uznania sądu. Dodać należy, że przepis art. 106 § 3 p.p.s.a. nie może być podstawą kwestionowania ustaleń przyjętych przez organy i nie może służyć zwalczaniu ustaleń faktycznych, z którymi strona się nie zgadza. Celem postępowania dowodowego, o którym mowa w art. 106 § 3 p.p.s.a. jest jedynie ocena, czy organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy i czy prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego do poczynionych ustaleń.

Przy czym podkreślić należy, że dla legalności podjętych przez organy rozstrzygnięć istotny był stan faktyczny i prawny istniejący w dacie rozstrzygania sprawy. Dlatego też okoliczności, które wystąpiły już po zakończeniu postępowania w żaden sposób nie mogą podważać zgodności z prawem wcześniejszych decyzji o rozwiązaniu z policjantem stosunku służbowego. Stąd nie mógł mieć znaczenia w sprawie wyrok Sądu Rejonowego [...] z [...] 2019 r., sygn. akt [...], uniewinniający M.D. od zarzucanych mu czynów. Naczelny Sąd Administracyjny odmówił więc dopuszczenia tego dowodu, zawartego w piśmie procesowym strony skarżącej z [...] 2019 r.

Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za pozbawioną usprawiedliwionych podstaw, co skutkowało jej oddaleniem na podstawie art. 184 p.p.s.a. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono w myśl art. 204 pkt 1 p.p.s.a.