Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 2655/02
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2005-10-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 601  Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję II i I instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Nowakowski Sędziowie Sędzia WSA Tamara Dziełakowska Sędzia WSA Mariola Jaroszewska (spr.) Protokolant Agnieszka Dobroń po rozpoznaniu w dniu 19 października 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi S. D. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 20 września 2002 r., nr [...] w przedmiocie obowiązku wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem l. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 8 lipca 2002 r., nr [...], 2. orzeka, że decyzje opisane w punkcie pierwszym nie mogą być wykonane.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 8 lipca 2002r. nr [...]Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 104 Kpa oraz art. 51 ust. l pkt.2 w związku z art. 51 ust. 4, art.80 ust. 2 pkt l, art. 81 ust.2, ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz.414 ze zm.) po ponownym rozpatrzeniu sprawy nakazał S. D. właścicielowi budynku przy ul. [...] odłączenie części instalacji w budynku nr [...] od instalacji kanalizacji w budynku nr [...] poprzez odłączenie od pionu oznaczonego w dokumentacji nr [...] oraz wykonanie przykanalika do sieci zewnętrznej kanalizacyjnej w terminie do 30 marca 2003r.

Organ I instancji ustalił, że decyzją nr [...]Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał S. D. odłączenie części instalacji kanalizacji sanitarnej w budynku nr [...] od instalacji kanalizacji w budynku nr [...] poprzez odłączenie od pionu oznaczonego nr [...]. W wyniku odwołania złożonego przez zobowiązanego do wykonania nakazu, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 20.05.2002r. Nr [...] uchylił wskazaną decyzję z dnia 30 stycznia 2002r. w całości, przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Inspektor Nadzoru Budowlanego rozpatrując ponownie sprawę wskazał, iż podstawę do rozstrzygnięcia stanowią art. 51 ust. l pkt 2 w związku z art. 51 ust. 4 ustawy Prawo budowlane, ponieważ w aktach archiwalnych Wydziału Urbanistyki i Architektury Urzędu Miejskiego nie ma dokumentów potwierdzających fakt przyjęcia obiektu do użytkowania. Według organu, zgodnie z wyżej cytowanymi artykułem, w przypadku wykonania robót w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź przepisach, właściwy organ wydaje decyzję nakładającą obowiązek wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem.

Organ I instancji powołał się również na rozdział 4 zarządzenia Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 29 grudnia 1970r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać instalacje wodociągowe i kanalizacyjne (Dz. U. Nr l z 1970r., poz. 60). Według § 23 ust. l. na każdej nieruchomości instalacja kanalizacyjna powinna stanowić odrębną całość i mieć odrębne przyłącze kanalizacyjne (przykanalik) z komunalną siecią kanalizacyjną, a według § 23 w przypadku podziału nieruchomości na kilka części, w każdej części powinna być założona odrębna instalacja kanalizacyjna.

Odwołanie od powyższej decyzji wniósł S. D.. Odwołujący podkreślił, że kanalizacja jego szeregowca została podłączona do istniejącej czynnej kanalizacji, położonej równolegle do jego domu po drugiej stronie drogi. Spółdzielnia, ze względu na znaczną odległość, z powodów ekonomicznych zdecydowała się na zmniejszenie ilości przyłączy, robiąc jedno na dwa domy. Wskazał również, iż co do legalności tego rozwiązania nie miał wątpliwości ani projektant ani urzędnicy zatwierdzający projekt, nie miał wątpliwości inspektor odbierający dom oraz dom sąsiada, nie miał wreszcie wątpliwości skarżący sąsiad, skoro zgłosił dom do odbioru z tak wykonaną instalacją.

Odwołujący twierdzi, iż innym wątkiem toczącej się sprawy jest instalacja wewnętrzna budynków, która zarówno u niego jak i u sąsiada została wykonana inaczej niż pierwotnie zakładano. Stało się tak na skutek wprowadzenia dylatacji pomiędzy budynkami ich szeregowca. S. D. stwierdził, iż jego sąsiad swoje ścieki z pionu nr 3 zamiast skierować do przyłącza nr I skierował do ich wspólnego przyłącza nr II, w związku z czym odwołujący zrobił to samo, tj. skierował ścieki z pionu nr [...] do przyłącza nr II. Jego zdaniem było to skutkiem wprowadzenia dylatacji między budynkami, zaś zmiany zostały wykonane wewnątrz ich domów w sposób nie kolizyjny dla sąsiada.

W ocenie odwołującego decyzja na budowę została wydana zgodnie z prawem, zmiana w instalacji wewnętrznej została zrobiona zarówno u niego jak i u sąsiada, a skutki tego są dla nich identyczne. Zmiany te spowodowane zostały zmianą konstrukcji budynku przez wprowadzeniem dodatkowej dylatacji. Wybudowanie jej spowodowało, że projekt instalacji wewnętrznej stał się nieaktualny. Skutkiem dylatacji był rozdział ścian, a więc i instalacji w nich położonych. Istniała zatem konieczność rozdziału instalacji, co zostało zrobione. Projekt nie uwzględniał też niebezpieczeństwa przejścia rur przez dylatacje. Odwołujący podkreślił, iż po zmianach jakie zostały dokonane instalacja sanitarna jest jeszcze bardzo bezpieczna i obciążona tylko w 16,3%, poprzez rury o przekroju 150 mm.

W ocenie skarżącego pozwolenie na budowę wydane jest dla całej spółdzielni i uznanie go za nielegalne dotyczy całego szeregowca .

Zaskarżoną decyzją z dnia 20 września 2002r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że organ nadzoru budowlanego podejmując zaskarżone rozstrzygnięcie prawidłowo oparł się na przepisach art. 51 ust. l pkt 2 i ust. 4 ustawy Prawo budowlane z 1994r. W ocenie organu odwoławczego organ I instancji ponad wszelką wątpliwość ustalił, że inwestor zrealizował roboty instalacyjne z odstępstwem od pozwolenia na budowę. Pomimo tego inwestor nie dopełnił obowiązków zawartych w art. 36a ustawy, który zobowiązuje inwestora do uzyskania decyzji o zmianie pozwolenia na budowę w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu. Organ wskazał, iż dodatkową przesłanką do zastosowania tej procedury jest wystąpienie konieczności wykonania dodatkowych dylatacji pomiędzy poszczególnymi budynkami (zamiast jednej – trzech). Nie podjęto także działań wynikających z art. 57 ust. 2 ustawy, które z kolei określają zasady postępowania w przypadku zmian nieistotnych i przewidują, iż razie zmian nie odstępujących w sposób istotny od zatwierdzonego projektu lub warunków pozwolenia na budowę, dokonanych podczas wykonywania robót, do zawiadomienia o zakończeniu robót należy dołączyć kopie rysunków wchodzących w skład zatwierdzonego projektu budowlanego z naniesionymi zmianami, a w razie potrzeby także uzupełniający opis". W ocenie organu odwoławczego przy realizacji robót budowlanych związanych z powstaniem instalacji sanitarnej w budynku nr [...] naruszono przepisy § 23 ust. l powołanego wyżej zarządzenia nr [...] Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 29 grudnia 1970r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać instalacje wodociągowe i kanalizacyjne. Z przepisem tym koresponduje przepis § 26 ust. l rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 15, poz. 140, ze zm.), zgodnie z którym działka budowlana, przewidziana pod zabudowę budynkami przeznaczonymi na pobyt ludzi, powinna mieć zapewnioną możliwość przyłączenia uzbrojenia działki lub bezpośrednio budynku do zewnętrznej sieci wodociągowej, kanalizacji i elektroenergetycznej, zaś w przypadku braku takiej możliwości sposób odprowadzenia ścieków precyzuje ust. 2 § 26. W rozważanym przypadku taka możliwość istniała, o czym świadczy pozwolenie na budowę.

Odnosząc się do argumentów zawartych w odwołaniu organ odwoławczy podkreślił, że nie można zgodzić się ze stwierdzeniem skarżącego, że sytuacja budynku nr [...] i [...] jest identyczna, ponieważ budynek [...] posiada przyłącze, którego nie posiada budynek [...]. Organ wskazał również, iż realizacja robót budowlanych wynikająca z decyzji nakazowej nie wymaga uzyskiwania pozwolenia na budowę ani zgłoszenia zaś intencją decyzji nakazowej - zgodnie z art. 51 ust. l pkt 2 - jest doprowadzenie wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z przepisami a tym samym zakres rzeczowy tych robót musi być adekwatny do przepisów zawartych w decyzji organu I instancji.

Skargę na powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł S. D..

W uzasadnieniu skarżący wskazał, że w czasie budowy warunki gruntowe wymusiły zmianę polegającą na tym, że zamiast jednej dylatacji w szeregowcu założono trzy. Zdaniem skarżącego w związku z tym, że na styku sąsiednich domów powstały zamiast jednej dwie ściany, naturalną konsekwencją tego było rozbicie projektu instalacji sanitarnej idącej w tych ścianach. Wyjaśnił skarżący, iż zarówno on jak i sąsiad tak powstałe piony skierowali do wspólnie wybudowanego przyłącza nr II. Przyłącze to zostało wybudowane zgodnie z pozwoleniem na budowę wydanym w 1992r. i było to zgodne z obowiązującym wówczas prawem, które dopuszczało takie rozwiązanie.

Skarżący powołał ust. 3 § 23 zarządzenia nr 60 z dnia 29 grudnia 1970, zgodnie z którym odstępstwa od przepisu ust. l, ust. 2 dopuszczalne są w przypadku, gdy kilka nieruchomości stanowi jedną całość lub gdy warunki miejscowe lub względy ekonomiczne przemawiają za założeniem wspólnej instalacji sanitarnej. Skarżący wyjaśnił, iż w przypadku jego segmentu komunalna sieć kanalizacyjna znajduje się po drugiej stronie drogi za pasem zieleni około 5 metrów poniżej poziomu drogi. Połączenie domów w pary i stworzenie dla tych par wspólnych przyłączy miało sens ekonomiczny, bo zmniejszało ilość wykopów o połowę. Wyjaśnia, iż działał zgodnie z prawem kierując ścieki z pionu [...] do przyłącza II. Skarżący wskazał również, iż zlikwidował jeszcze jedno połączenie z innym domem, niepotrzebne w sytuacji gdy już istniało przyłącze II, wobec faktu istnienia dylatacji. Skarżący twierdzi, że przyłącze II w obecnej sytuacji obciążone jest tylko w 16,3%, a zatem nie przeciążone.

W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w uzasadnieniu kwestionowanej decyzji.

W piśmie procesowym z dnia 24 października 2004r. sporządzonym przez profesjonalnego pełnomocnika procesowego wniósł skarżący o stwierdzenie nieważności albo o uchylenie zaskarżonych decyzji, zarzucając organom naruszenie przepisów art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego i art. 28, art. 80 i art. 113 § 2 Kpa. Zdaniem skarżącego w sprawach dotyczących zakończonej budowy, na którą wydano pozwolenie na użytkowanie, mogą mieć zastosowanie jedynie przepisy dotyczące użytkowania i utrzymania obiektu budowlanego, a zatem art. 66 Prawa budowlanego. Natomiast nie wynika z materiału dowodowego, żeby obiekt znajdował się w niewłaściwym stanie technicznym. Ponieważ postępowanie organ prowadził w związku z niezgodnością z projektem, dotyczy to całości inwestycji i uczestnikami powinni być wszyscy właściciele pozostałych obiektów objętych pozwoleniem na budowę. Ponadto w zaskarżonej decyzji nie został jednoznacznie sformułowany obowiązek i niewystarczająco sprecyzowana czynność nałożona jako obowiązek.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.

W ocenie Sądu skarga zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca naruszają prawo. Sąd dokonał oceny legalności opisanych wyżej decyzji kierując się regułą wynikającą z art. 134 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), zgodnie z którą sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W przedmiotowej sprawie ocenie Sądu podlega decyzja wydana na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2000r. Nr 106, poz. 1126 z późn. zm.). W dacie orzekania przez organ odwoławczy przepis ten stanowił, że przed upływem terminu, o którym mowa w art. 50 ust. 4, właściwy organ wydaje decyzję nakładającą obowiązek wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia na ich wznowienie oraz określającą termin wykonania tych czynności. Cytowany przepis jest zatem kontynuacją artykułu 50, a jego zastosowanie ma na celu doprowadzenie wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, co oznacza tzw. legalizację. Jednocześnie podkreślenia wymaga, że art. 50 i następne Prawa budowlanego mogą znaleźć zastosowanie jedynie wówczas, gdy w konkretnym przypadku nie znajduje zastosowania art. 48 tej ustawy, którego treść w dacie orzekania przez oba organy obligowała właściwe organy do nakazanie rozbiórki obiektu lub jego części.

Stosowanie zaś art. 51 § 4 Prawa budowlanego oznacza, że orzekające w tego rodzaju sprawach organy winny w pierwszej kolejności ustalić treść udzielonego pozwolenia na budowę, następnie zaś ustalić zakres wykonanych na podstawie tego pozwolenia prac budowlanych. Dopiero takie ustalenia pozwalają na dokonanie oceny, czy w trakcie budowy miało miejsce odstąpienie od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę. Stwierdzenie tych faktów przy jednoczesnej ocenie, że roboty budowlane wykonane zostały w sposób istotnie odbiegający od pozwolenia na budowę daje organowi podstawę do nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności, celem doprowadzenia budowy do stanu zgodnego z prawem.

Podkreślenia wymaga, że zastosowanie art. 51 Prawa budowlanego ma na celu doprowadzenie dokonywanej bądź dokonanej budowy do stanu zgodnego z prawem i może dotyczyć wyłącznie tych robót budowlanych, które zostały wykonane, gdy decyzja o pozwoleniu na budowę podlegała wykonaniu i tylko w zakresie wynikającym z zatwierdzonego projektu budowlanego.

W rozpoznawanej sprawie organy administracji nie dokonały prawidłowo ustaleń pozwalających na ocenę, czy i w jakim zakresie roboty budowlane zostały wykonane niezgodnie z projektem budowlanym dołączonym do pozwolenia na budowę i czy w sposób istotnie od niego odbiegający. Odnotować w tym miejscu należy, że przepisy Prawa budowlanego z 1994r. przewidywały daleko idące konsekwencje istotnych odstępstw od projektu budowlanego. Kwestia więc, czy dokonane zmiany mają charakter istotny czy nieistotny jest kwestią doniosłą. Jej przesądzenie nie może polegać na ogólnikowym ustaleniu, nie popartym szczegółowym wywodem, że zmiany są istotne a nawet gdyby były nieistotne to stosuje się tryb określony przepisem art. 57 Prawa budowlanego. Organy orzekające w niniejszej sprawie kwestii tej nie rozważyły zatem w sposób dostateczny.

W myśl przepisu art. 7 Kpa w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny (art. 75 § 1 Kpa). Organ administracji publicznej obowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 Kpa). Ponadto stosownie do art. 80 Kpa organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Okoliczność faktyczna może być uznana za udowodnioną, jeżeli strona miała możność wypowiedzenia się, co do przeprowadzonych dowodów (art. 81 Kpa).

Z powyższych przepisów postępowania, które Sąd uznał za konieczne obszernie przytoczyć wynika, że na organie administracji spoczywa obowiązek dokładnego wyjaśnienia wszystkich istotnych dla danej sprawy okoliczności faktycznych. Prawidłowe zastosowanie przepisów prawa materialnego będzie możliwe tylko wówczas, gdy zostaną wszechstronnie wyjaśnione wszystkie okoliczności faktyczne sprawy, a stronie zostanie zapewniony czynny udział w każdej fazie postępowania. Analiza ustaleń dokonanych przez organy w świetle materiału dowodowego znajdującego się w aktach sprawy wskazuje, że organy administracji nie wywiązały się należycie z opisanych wyżej obowiązków. Zaniedbanie to, w ocenie Sądu, miało istotny wpływ na wynik sprawy.

W szczególności organy nie ustaliły, jaka była treść dokumentacji projektowej w zakresie instalacji wodno – kanalizacyjnej i sanitarnej zewnętrznej i wewnętrznej segmentów przy ul. [...], objętej ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę z dnia 6 sierpnia 1992r. nr [...] zawierającej w formie załączników projekt techniczny (PT), a w konsekwencji na czym polegało odstępstwo od tego projektu dokonane przez inwestora. Na tę dokumentację powołują się rzeczoznawcy, których opinie znajdują się w aktach sprawy, a mianowicie opinia mgr inż. W. K. oraz mgr inż. A. W. w orzeczeniu technicznym sporządzonym jak można sądzić w wykonaniu obowiązku nałożonego postanowieniem Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 24 kwietnia 2001r., zmienionym następnie postanowieniem z dnia 7 maja 2001r. (vide: opinie i postanowienia w aktach administracyjnych I instancji w sprawie II S.A./Gd 2655/02, jednakże w aktach administracyjnych przedmiotowej dokumentacji brak. Wprawdzie wymienione opinia i orzeczenie techniczne zawierają opis odstępstw od projektu technicznego oraz odmienne wnioski co do konsekwencji tych odstępstw, jednakże wobec całkowitego zaniechania przez organy orzekające w niniejszej sprawie zarówno ustalenia stanu faktycznego jak i oceny wymienionych dowodów pod kątem istotności bądź nieistotności dokonanych zmian w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane, Sąd do tych dowodów nie może się odnieść. Poczynienie takich ustaleń jest istotne również w kontekście treści skargi, z której wynika, że projekt przewidywał wspólne przyłącze dla dwóch segmentów, jak również, że projekt pierwotny nie przewidywał rozprowadzenia instalacji sanitarnej wewnetrznej.

Kolejnym zasadniczym uchybieniem organów administracji orzekających w niniejszej sprawie było wadliwie sformułowane rozstrzygnięcie zawarte w sentencji decyzji. Rozstrzygnięcie, będące zgodnie z art. 107 § 1 Kpa jednym z obligatoryjnych elementów decyzji, jest jednocześnie jednym z najistotniejszych, zatem obowiązek nałożony na stronę winien być określony w sposób jednoznaczny, wyrażony precyzyjnie i nadający się do wykonania w razie potrzeby egzekucji, bez konieczności dokonywania wykładni. Zaskarżona decyzja ani decyzja organu I instancji wymogu tego nie spełniają. Jak wynika z treści decyzji Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 8 lipca 2002r. Nr [...] nakazuje się S. D. "właścicielowi budynku przy ul. [...] odłączenie części instalacji w budynku nr [...] od instalacji kanalizacji w budynku nr [...] poprzez likwidację przykanalika łączącego pion oznaczonego w dokumentacji nr [...]..." (vide: decyzja w aktach administracyjnych I instancji dołączonych do sprawy II S.A./Gd 2655/02). Ani z sentencji ani z uzasadnienia nie wynika, o jaką dokumentację chodzi i gdzie się ona znajduje. Nie wynika również z tej decyzji ani z decyzji organu odwoławczego, że przedmiotowa, niesprecyzowana "dokumentacja" stanowi załącznik do decyzji. Opisana wadliwość, a w konsekwencji uchybienie przepisu art. 107 § 1 Kpa miała również istotny wpływ na wynik sprawy.

Dalsze uchybienie organów związane jest z naruszeniem przepisu art. 52 Prawa budowlanego. Stanowi on, że inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany, na swój koszt dokonać czynności, o których mowa w art. 48 i art. 51.

Kolejność zobowiązanych podmiotów nie jest przypadkowa a wybór nie może być dowolny. Jak wynika z treści decyzji organów, nakaz wykonania czynności, o których mowa w art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego skierowany został do S. D. jako "właściciela budynku przy ul. [...]". Tymczasem jak wynika z aktu notarialnego umowy sprzedaży z dnia 18 lutego 1994r. Rep A nr [...] właścicielami budynku mieszkalnego przy [...] oraz użytkownikami wieczystymi działki gruntu są małżonkowie S. i L. D. na prawach wspólności ustawowej (vide: fotokopia aktu notarialnego w aktach administracyjnych I instancji). Organ nie wyjaśnił, kto był inwestorem w zakresie prac budowlanych związanych z wewnętrzną instalacją wodno-kanalizacyjną i z jakich przyczyn decyzja nie może być skierowana do inwestora. Jeżeli zaś kieruje nakaz z art. 51 Prawa budowlanego do właściciela, uwzględnić winien fakt istnienia współwłasności. Obowiązek wykonania czynności ciąży wówczas na współwłaścicielach solidarnie. Naruszenie przez organy przepisu prawa materialnego, jakim jest art. 51 Prawa budowlanego miało wpływ na wynik sprawy.

Z tych przyczyn obie decyzje podlegały uchyleniu, na podstawie art. 145 § 1 lit. a i c w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Za nietrafny należy natomiast uznać zarzut, że pozostali właściciele segmentów przy ul. [...] powinni być stronami niniejszego postępowania. Odstępstwa od projektu w niniejszej sprawie dotyczą bowiem segmentów E i F i tylko właściciele tych obiektów mają interes prawny w rozumieniu art. 28 kpa, by być stronami postępowania administracyjnego.

Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy zaistnieje konieczność zbadania przedmiotowej inwestycji przez właściwe organy pod kątem zgodności realizacji budynku z przepisami prawa budowlanego, projektem budowlanym i warunkami określonymi w pozwoleniu na budowę. Wskazać bowiem należy, że na etapie wydawania decyzji przewidzianej w art. 51 ust. 1 pkt 2 i 3 w brzmieniu ustalonym ustawą z dnia 16 kwietnia 2004r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 93, poz.888) organ nadzoru budowlanego musi ocenić, czy wykonane roboty budowlane są zgodne z wymaganiami prawa budowlanego. Ocena taka obejmuje nie tylko zgodność wykonanych robót pod względem ich stanu technicznego, ale zgodność z wymaganiami prawa budowlanego, w tym ocenę, czy wykonywane roboty nie naruszają chronionych praw osób trzecich, wynikających z treści art. 5 Prawa budowlanego. Przywołana zmiana przepisu art. 51 będzie miała zastosowanie w niniejszej sprawie, zgodnie z treścią art. 2 wymienionej ustawy z dnia 16 kwietnia 2004r., stanowiącego, że do spraw wszczętych a niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy niniejszej ustawy, z zastrzeżeniem ust. 2-4. Przepisy budowlane, o których mowa, wynikają również z rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. (Dz. U. Nr 75, poz. 965, ze zm.) w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, które weszło w życie z dniem 16 grudnia 2002r.

Na marginesie Sąd zwraca uwagę, że wielokrotnie przytaczane przez strony zarządzenie Nr 60 Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 29 grudnia 1970r. nie podlegało publikacji w Dzienniku Ustaw lecz w Dzienniku Urzędowym Budownictwa. Błędnie oznaczone miejsce publikacji tego zarządzenia, obowiązującego w dacie wydania pozwolenia na budowę, nie miało znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy.

Właściwy organ dokona zatem wszechstronnych ustaleń oraz wyczerpującej oceny materiału dowodowego, w tym szczególnie odniesie się opinii wymienionych wyżej rzeczoznawców a także opinii inż. R. D., w tym celu, by zastosować właściwy tryb postępowania co do zaistniałych odstępstw od projektu budowlanego.

Biorąc pod uwagę powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.

Sąd orzekł także w trybie art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, według którego sąd obligatoryjne określa czy i w jakim zakresie zaskarżony akt lub czynność mogą być wykonane. Stosownie do tego przepisu, Wojewódzki Sąd Administracyjny określił, że obie zaskarżone decyzje nie mogą być wykonywane do czasu uprawomocnienia wyroku.