Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 357/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2013-05-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: uchylono zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie I instancji
Powołane przepisy: article: art. 59 par.1 pkt.5 , art. 119,121 par.2 i 4
journal: Dz.U. 2005 nr 229 poz 1954
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.
article: art. 145 par. 1 pkt.1 lit.c  i art. 200
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Szkodzińska Sędziowie : Sędzia WSA Jacek Bursa Sędzia WSA Agnieszka Nawara-Dubiel (spr.) Protokolant : Teresa Jamróz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 maja 2013 r. sprawy ze skargi B.Z. , K.C. i D.Z. , na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 10 grudnia 2010 r., znak [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji; II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. solidarnie na rzecz skarżących B.Z. , K.C. i D.Z. kwotę 100 zł (sto złotych) a ponadto na rzecz skarżącej K.C. kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) - tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. postanowieniem nr [....] z 29.10.2010 r., na podstawie art. 80 ust. 2 pkt 1 i art. 83 ust. 1 ustawy z 7.07.1994 r. -Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.) w zw. z art. 119, 121 § 2 i 4 ustawy z 17.06.1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U z 2005 r. nr 229, poz. 1954 ze zm.) - dalej "u.p.e.a." oraz § 4 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z 4.07.1990 r. w sprawie opłat za czynności egzekucyjne (Dz. U. nr 47, poz. 281 z późn. zm.) nałożył na współwłaścicieli budynku mieszkalnego wielorodzinnego położonego w W. [....] , na działce nr [....] obr. [....] - stanowiącego współwłasność K.C. , B.Z. i D.Z.

1. grzywnę w celu przymuszenia w wysokości 10.000 zł z powodu uchylania się przez zobowiązanych do wykonania obowiązku określonego w przesłanym tytule wykonawczym z 17.06.2010 r.;

2. obowiązek uiszczenia opłaty egzekucyjnej za wydanie niniejszego postanowienia w wysokości 68,00 zł.

W uzasadnieniu wskazał, że PINB w W. decyzją z 12 maja 2010 r. znak: [....] nakazał współwłaścicielom usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości w budynku mieszkalnym wielorodzinnym w W. [....] w zakresie jego stanu technicznego, instalacji elektrycznej oraz przewodów kominowych oraz zakazał użytkowania tego budynku do czasu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. Decyzja ta jest ostateczna i nadano jej rygor natychmiastowej wykonalności zgodnie z art. 108 k.p.a. ze względu na ochronę zdrowia i życia ludzkiego.

Organ uzasadnił nałożenie grzywny w celu przymuszenia w wysokości 10.000 zł tym, że kara za niewykonanie obowiązku wynikającego z ustawy Prawo budowlane jest jednorazowa, tak więc powinna być skuteczna i prowadzić do natychmiastowego wykonania przez zobowiązanego obowiązku wynikającego z decyzji. Stan techniczny przedmiotowego budynku mieszkalnego wielorodzinnego do chwili usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości stanowi zagrożenie bezpieczeństwa dla zdrowia i życia ludzi. W związku z powyższym grzywna powinna być skuteczna powodując eliminację zagrożenia lub co najmniej jego zminimalizowanie.

Zażalenie na postanowienie organu l instancji złożyli D.Z. , K.C. i inni ....i wniosły o wstrzymanie egzekucji grzywny w celu przymuszenia, informując, że złożyły wniosek o stwierdzenie nieważności ww. decyzji PINB w W. z 12 maja 2010 r. Zarzuciły, że w zaskarżonym postanowieniu nie podano daty uiszczenia należności. D.Z. podniósł, że w przedmiotowym budynku wielorodzinnym jest właścicielem tylko jednego lokalu mieszkalnego tj. 1/45 części nieruchomości, a należące do niego mieszkanie jest po kapitalnym remoncie i nikt w nim nie mieszka.

[....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. postanowieniem z 10 grudnia 2010 r. znak: [....] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a. w zw. z art. 18, art. 23 § 1 i 4 u.p.e.a. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

W uzasadnieniu opisał dotychczasowy przebieg postępowania podkreślając, że organ l instancji przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego upomnieniem z 4.06.2010 r. wezwał zobowiązanych do wykonania obowiązku nałożonego ww. decyzją i pouczył, że w razie niewykonania obowiązku ostanie wszczęte postępowanie egzekucyjne. Ponieważ zobowiązani nie wykonali dobrowolnie obowiązku, PINB w W. wystawił tytuł wykonawczy z 17.06.2010 r. Podaniem z 30.06.2010 r. K.C. i B.C. zgłosiły zarzut w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, ale zarzut ten postanowieniem PINB w W. z 19.07.2010 r. został odrzucony. Postanowienie to zostało uchylone przez [....] WINB w K. postanowieniem z 26.08.2010 r. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy PINB wydał postanowienie z 21.09.2010 r. znak: [....] , którym uznał zgłoszony zarzut w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego za bezskuteczny.

W ocenie organu odwoławczego zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z dyspozycją art. 121 § 4 u.p.e.a. jeżeli egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku wynikającego z przepisów prawa budowlanego, grzywna w celu przymuszenia jest jednorazowa. W myśl art. 121 § 2 u.p.e.a. każdorazowo nałożona grzywna nie może przekraczać kwoty 10.000 zł.

Organ egzekucyjny nakładając grzywnę w celu przymuszenia w oparciu o przepis art. 121 § 2 u.p.e.a. ustala jej wysokość wedle swego uzasadnionego uznania do granic wskazanych w ustawie. W niniejszej sprawie stan techniczny budynku mieszkalnego wielorodzinnego w W. [....] do chwili usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości stanowi zagrożenie bezpieczeństwa ludzi, w związku z czym grzywna powinna skutecznie skłonić do eliminacji lub co najmniej zminimalizowania zagrożenia. Zdaniem [....] WINB w K. organ egzekucyjny zastosował wobec zobowiązanych taką dolegliwość, jaka jest niezbędna do przymuszenia ich do realizacji ciążącego na nich obowiązku. Wskazał, że skarżone postanowienie zawiera wymagane w art. 122 § 2 pkt 1 i 2 u.p.e.a. wezwanie do uiszczenia nałożonej grzywny w oznaczonym terminie z pouczeniem, iż w przypadku nieuiszczenia grzywny w terminie zostanie ona ściągnięta w trybie egzekucji administracyjnej należności pieniężnych, a także wezwanie do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczyni w terminie wskazanym w postanowieniu, z zagrożeniem, że w razie niewykonania obowiązku będzie orzeczone wykonanie zastępcze na koszt i niebezpieczeństwo zobowiązanego.

Odnośnie uwag zawartych w zażaleniu D.Z. wskazano, że niniejsza egzekucja dotyczy obowiązku zakazu użytkowania budynku mieszkalnego wielorodzinnego w W. [....] , a nie zakazu użytkowania jednego lokalu mieszkalnego znajdującego się w tym budynku. Wykonanie obowiązku jest wykonaniem w całości nakazu lub zakazu określonego w tytule wykonawczym. Wobec niewykonania przez zobowiązanych obowiązku określonego w tytule wykonawczym z 17.06.2010 r. zasadnym było zastosowanie wobec zobowiązanych środka egzekucyjnego w postaci grzywny w celu przymuszenia. Jedynie wykonanie obowiązku bądź też jego bezprzedmiotowość stanowi - zgodnie z art. 7 § 3 u.p.e.a. - o niedopuszczalności stosowania środka egzekucyjnego.

Organ odwoławczy poinformował, że w sprawie zawartego w zażaleniu K.C. i B.Z. wniosku o wstrzymanie egzekucji grzywny zostanie wydane odrębne postanowienie. Poinformował również zobowiązanych, że zgodnie z art. 125 u.p.e.a. w razie wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym, nałożone, a nieuiszczone lub nieściągnięte grzywny w celu przymuszenia podlegają umorzeniu. Postanowienie w sprawie umorzenia grzywny wydaje organ egzekucyjny na wniosek zobowiązanego. Natomiast zgodnie z art. 126 u.p.e.a. na wniosek zobowiązanego, który wykonał obowiązek, grzywny uiszczone lub ściągnięte w celu przymuszenia mogą być w uzasadnionych przypadkach zwrócone w wysokości 75 % lub w całości.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na powyższe postanowienie MWINB w K. złożyli B.Z. , K.C. i D.Z. , wnosząc o jego uchylenie w całości. Skarżący zarzucili organom naruszenie art. 34 § 4 w zw. z art. 33 pkt 5 u.p.e.a. poprzez wadliwą ocenę możliwości wykonania obowiązku o charakterze niepieniężnym.

W uzasadnieniu skargi wskazano, że nie odwoływali się od decyzji zobowiązującej do usunięcia nieprawidłowości i zakazującej użytkowania budynku, bowiem rozumieli ją w ten sposób, że współwłaściciele przedmiotowego budynku zobowiązani są do "niezwłocznego powiadamia lokatorów o zaistniałej sytuacji i poproszenie ich o dobrowolne rozwiązanie umowy najmu na czas remontu". Zgodnie z art. 11 ust. 9 w zw. z art. 32 ustawy o ochronie lokatorów miasto i gmina są zobowiązane do niezwłocznego zapewnienia szesnastu lokatorom przedmiotowego budynku zamiennych lokali mieszkalnych, pokrycia kosztów przeprowadzki, a wówczas właściciele będą mogli przystąpić do nakazanego remontu budynku. W ocenie skarżących PINB w W. złamał prawo kierując do nich tytuł wykonawczy i nakładając grzywnę w wysokości 10 000 zł, ponieważ nałożony w decyzji z 12 maja 2010 r. obowiązek niepieniężny jest niewykonalny do momentu zapewnienia lokali mieszkalnych zamiennych przez gminę. Stanowisko takie podzielił WSA w Gliwicach w wyroku z 19 września 2008 r. sygn. akt. II SA/Gl 164/08, który w podobnej sprawie uchylił postanowienie WINB i poprzedzające je postanowienie PINB i orzekł, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości. Dla 4 z 16 najemców tj. dla tych, którzy nie posiadają "statusu lokatora płacącego czynsz regulowany" sami przygotują lokale zamienne, ale dopiero gdy gdy gmina zapewni mieszkania pozostałym lokatorom, ponieważ częściowe opróżnienie budynku byłoby niecelowe.

W odpowiedzi na skargę [....] WINB w K. wniósł o jej oddalenie i w całości podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wskazał na treść art. 10 ust. 4 ustawy z 21 czerwca 2001 o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2005 r. Nr 31, poz. 266 ze zm.) stanowiący, że jeżeli rodzaj naprawy tego wymaga lokator jest obowiązany opróżnić lokal i przenieść się na koszt właściciela do lokalu zamiennego, jednak na czas nie dłuższy niż rok. W tej sytuacji zarzuty skargi należy uznać za bezzasadne.

Wyrokiem z dnia 13.04.2011 r. sygn. II SA/Kr 274/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżone postanowienie.

W uzasadnieniu wyroku wskazano, że nakładając, w jednym postanowieniu grzywnę w celu przymuszenia w wysokości 10 000 zł na wszystkich trzech zobowiązanych współwłaścicieli przedmiotowego budynku, organ nie określił jaki charakter ma to świadczenie. Ma to istotne znaczenie ze względu na regulację z art. 124 § 1 u.p.e.a. stanowiącą, że nałożone grzywny w celu przymuszenia, nieuiszczone w terminie, podlegają ściągnięciu w trybie egzekucji należności pieniężnych, określonych w ustawie. Organ przy określaniu zobowiązanych do uiszczenia grzywny powinien w sposób precyzyjny i jednoznaczny określić podmioty, na które nałożył grzywnę w celu przymuszenia oraz jej wysokość. Z postanowień l i II instancji nie wynika, czy nałożona grzywna ma charakter zobowiązania solidarnego - do czego zresztą nie ma żadnych podstaw prawnych, czy też jest to być może grzywna nałożona na każdego w wysokości po 10.000 zł.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 20 grudnia 2012 r. sygn. II OSK 1571/11 uchylił wskazany wyżej wyrok WSA w Krakowie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania temu sądowi.

W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie uregulowała zasad uiszczania środka egzekucyjnego w postaci grzywny w celu przymuszenia w sytuacji, gdy decyzja, stanowiąca podstawę tytułu wykonawczego, nakazała współwłaścicielom (trzem podmiotom) usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości. Nie ulega wątpliwości, że odpowiedzialność ta nie ma charakteru odpowiedzialności solidarnej. Nie można natomiast zgodzić się z Sądem pierwszej instancji, że organ nakładając w jednym postanowieniu grzywnę w celu przymuszenia na wszystkich trzech zobowiązanych współwłaścicieli budynku nie określił, jaki charakter ma to świadczenie. Stosując celowościowe (funkcjonalne) dyrektywy wykładni norm art. 121 i art. 122 u.p.e.a. należy dojść do przekonania, że z ich treści nie wynika, aby organ stosujący środek egzekucyjny w postaci grzywny w celu przymuszenia miał ustalać, jaki charakter ma to świadczenie. Grzywna, jest środkiem egzekucyjnym o charakterze dyscyplinującym, mającym na celu przymuszenie zobowiązanych do wykonania ciążącego na nich obowiązku, tak aby zamiast jej zapłaty wykonali obowiązek. Wykonując ten obowiązek, zobowiązani unikną konieczności jej zapłaty. Zgodnie z art. 125 u.p.e.a. w razie wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym, nałożone, a nieuiszczone lub nieściągnięte grzywny w celu przymuszenia - podlegają umorzeniu, a postanowienie w tej sprawie wydaje organ egzekucyjny na wniosek zobowiązanego. Zatem wykonanie przez jednego ze współwłaścicieli obowiązku wskazanego w treści postanowienia o nałożeniu grzywny oznacza, w świetle norm postępowania egzekucyjnego w administracji, że obowiązek określony w tytule wykonawczym został spełniony wobec wszystkich zobowiązanych.

Organ ustalając grzywnę w celu przymuszenia nie może przekroczyć granic wyznaczonych przez ogólne zasady postępowania egzekucyjnego. Stosownie do przepisu art. 7 § 2 ustawy organ egzekucyjny winien stosować środki egzekucyjne, które prowadzą bezpośrednio do wykonania obowiązku, a spośród kilku takich środków - środki najmniej uciążliwe dla zobowiązanego (zasada racjonalnego działania). Grzywna w celu przymuszenia nie jest karą, lecz formą nacisku mającą na celu skłonienie zobowiązanego, poprzez dolegliwość finansową, do określonego zachowania się. Ma ona charakter wyjątkowy, ostateczny i powinna być stosowana po wyczerpaniu możliwości skorzystania z innych środków egzekucyjnych (art. 119 u.p.e.a.). Jednocześnie z przepisu art. 122 § 2 u.p.e.a. wynika, że w sytuacji egzekucji obowiązku wynikającego z przepisów Prawa budowlanego najpierw powinna być nałożona grzywna w celu przymuszenia, a dopiero w drugiej kolejności powinno być zastosowane wykonanie zastępcze. Jest to środek, który w istocie przedstawia najmniejsze obciążenie dla strony, dając jej możliwość samodzielnego wykonania obowiązku, a nie tak jak w przypadku wykonania zastępczego, nakłada na stronę obowiązek poniesienia dalszych kosztów wykonania tego obowiązku przez inny podmiot.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) stanowi, iż sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub postanowienie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 poz. 270 ze zm.) - dalej określanej jako "p.p.s.a." - sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.).

Zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji naruszają prawo w sposób, który powoduje konieczność ich uchylenia.

Jak wynika z pisma K.C. i B.Z. działających jako "administracja - właściciele" przedmiotowego budynku z dnia 27.07.2010 r. (k. 37 akt I instancji) zamieszkuje go obecnie 16 rodzin, z czego 11 na mocy przydziałów kwaterunkowych (opłacających czynsz regulowany w dniu wejścia w życie ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego). Z osobami tymi nie spisano umów najmu, umowy takie zawarto jedynie z pozostałymi 5 lokatorami. Wśród tych 16 rodzin 4 oczekują na mieszkanie socjalne na mocy wyroków sądowych nakazującą ich eksmisję za niepłacenie czynszu, 3 kolejne sprawy o eksmisję są w toku. Właściciele zwrócili się do Burmistrza Miasta i Gminy w W. o wykonanie wymienionych wyroków i przydzielenie lokali, jednak bez rezultatu. Właściciele poinformowali również wszystkich lokatorów o zaistniałej sytuacji i wystąpili o dobrowolne rozwiązanie umowy najmu, jednakże żaden z nich nie wyraził na to zgody. Skarżące podniosły, że prawie wszyscy lokatorzy uważają, że przedmiotowe postępowanie ma na celu wyrzucenie ich z zajmowanych mieszkań, ponieważ nie widzą grożących im niebezpieczeństw. Zwróciły również uwagę na trudności ze znalezieniem mieszkań zastępczych w W. w cenie zbliżonej do czynszu, jaki lokatorzy płacą obecnie. Do pisma załączono kopie pism skierowanych do lokatorów z propozycją rozwiązania umów najmu, a także kopię pisma do Burmistrza Gminy i Miasta W. wraz z odpowiedzią, z której wynika, że gmina nie posiada realnych możliwości, aby wystąpić z ofertą zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego do lokatorów przedmiotowego budynku.

Biorąc powyższe pod uwagę w niniejszej sprawie istnieje konieczność wzięcia pod uwagę również przepisów ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (tekst jednolity Dz. U. z 2005 nr 31 poz.266 ze zmianami) Zgodnie z tą ustawą nie jest możliwe wyłączenie budynku z użytkowania (czyli de facto opróżnienie mieszkań celem dokonania remontu ) bez zapewnienia lokatorom mieszkań zastępczych.

Nie ulega wątpliwości, że w odniesieniu do 4 lokatorów objętych wyrokami sądu nakazującymi eksmisję obowiązek zapewnienia lokali socjalnych spoczywa na gminie, co wynika wprost z wyroków eksmisyjnych.

Co do pozostałych lokatorów należy przypomnieć, że w odpowiedzi na skargę [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego powołał się na art. 10 ust. 4 tej ustawy, który stanowi: "Jeżeli rodzaj koniecznej naprawy tego wymaga, lokator jest obowiązany opróżnić lokal i przenieść się na koszt właściciela do lokalu zamiennego, jednak na czas nie dłuższy niż rok. Po upływie tego terminu właściciel jest obowiązany udostępnić lokatorowi w ramach istniejącego stosunku prawnego naprawiony lokal. Czynsz za lokal zamienny, bez względu na jego wyposażenie techniczne, nie może być wyższy niż czynsz za lokal dotychczasowy".

W niniejszej sprawie należy jednak wziąć pod uwagę również art. 11 ust. 2 pkt 4 powołanej ustawy, zgodnie z którym nie później niż na miesiąc naprzód, na koniec miesiąca kalendarzowego, właściciel może wypowiedzieć stosunek prawny, jeżeli lokator używa lokalu, który wymaga opróżnienia w związku z koniecznością rozbiórki lub remontu budynku, z zastrzeżeniem art. 10 ust. 4. W przypadku wymienionym w art. 11 ust. 2 pkt 4 lokatorowi przysługuje prawo do lokalu zamiennego. Obowiązek zapewnienia lokalu zamiennego oraz pokrycia kosztów przeprowadzki spoczywa na właścicielu budynku, z zastrzeżeniem art. 32 (art. 11 ust. 9 ustawy o ochronie praw lokatorów).

Z powyższych przepisów wynika, że obowiązek zapewnienia lokalu zastępczego na czas remontu spoczywa na właścicielu budynku. Jednakże art. 32 omawianej ustawy przewiduje od tej zasady dość istotny wyjątek. Przepis ten stanowi: "W razie wypowiedzenia najmu, na podstawie art. 11 ust. 2 pkt 4, najemcy opłacającemu w dniu poprzedzającym dzień wejścia w życie ustawy czynsz regulowany, obowiązek zapewnienia temu najemcy lokalu zamiennego oraz pokrycia kosztów przeprowadzki spoczywa, do dnia 31 grudnia 2015 r., na właściwej gminie".

Oznacza to, że również najemcom, w stosunku do których nie orzeczono nakazu eksmisji, jeżeli przed wejściem w życie ustawy o ochronie praw lokatorów płacili czynsz regulowany, na czas remontu przysługuje -do dnia 31 grudnia 2015 r-lokal zamienny od gminy.

Organ prowadzący postępowanie egzekucyjne przy wymierzaniu grzywny w celu przymuszenia okoliczności tych nie wziął pod uwagę, mimo, iż powinien rozważyć, czy niedostarczenie lokali zamiennych przez gminę (a więc okoliczność, na którą właściciele zobowiązani do wykonania remontu nie mają żadnego wpływu) nie wpływa na wykonalność decyzji podlegającej egzekucji.

Jak wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w wyroku z dnia 19 września 2008 r., sygn. II SA/Gl 164/08 (LEX nr 526430) "W myśl (...) utrwalonego w tej mierze orzecznictwa o ile obowiązek wyłączenia budynku z użytkowania obciąża właściciela, o tyle obowiązek zapewnienia lokali zamiennych stosownie do art. 11 ust. 9 w zw. z art. 32 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i zmianie Kodeksu Cywilnego (Dz. U. z 2005 r. Nr 31, poz. 266 ze zm.) spoczywa, w przypadkach określonych w ustawie, do dnia 31 grudnia 2015 r. na właściwej gminie. W celu realizacji tegoż obowiązku zgodnie z art. 68 pkt 2 ustawy Prawo budowlane decyzję o wyłączeniu budynku z użytkowania doręcza się także podmiotowi zobowiązanemu innemu niż właściciel. W konsekwencji wszelkie opóźnienia wykonania nakazu opróżnienia lokalu z powodu braku lokalu zamiennego obciążają podmiot zobowiązany do dostarczenia lokali. Do momentu, gdy lokale takie nie zostaną dostarczone obowiązek nie jest więc możliwy do wykonania - por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 lipca 2007 r. II OSK 1083/06, LEX nr 360191. Z kolei w odniesieniu do osób, wobec których orzeczono nakaz eksmisji sąd może jednocześnie orzec o uprawnieniu danej osoby do lokalu socjalnego, do którego zapewnienia zobowiązana jest także gmina".

Na podobnym stanowisku stanął Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 12 sierpnia 2010 r., sygn. VII SA/Wa 2145/09 (LEX nr 760082), stwierdzając: "istotą postępowania egzekucyjnego w administracji jest doprowadzenie do realizacji przez zobowiązanego jego obowiązków określonych w tytule egzekucyjnym (wykonawczym). Grzywna w celu przymuszenia jest środkiem egzekucyjnym stosowanym w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym obowiązków o charakterze niepieniężnym. Jest to środek egzekucyjny przymuszający, który ma na celu doprowadzenie do wykonania obowiązku poprzez dolegliwość nałożonej na zobowiązanego grzywny. W niniejszej sprawie źródłem tego obowiązku jest decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla W. z (...) sierpnia 2007 r. nakazująca Szkole (...) opróżnienia w całości budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. (...) w W. Bezspornym jest, iż dopóki decyzja ta pozostaje w obrocie prawnym, istnieje w stosunku do niej domniemanie zgodności z prawem i podlega ona przymusowemu wykonaniu, a organ egzekucyjny zobowiązany jest do jej realizacji, zgodnie z przepisami ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Jednakże wydając kontrolowane postanowienie organy nie ustaliły, czy ww. decyzja mogła zostać wykonana przez wskazanego w niej adresata. Bowiem art. 11 ust. 9 ustawy z 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowych zasobie gminy i zmianie Kodeksu cywilnego przewiduje, że w przypadku opróżnienia lokalu w związku z koniecznością rozbiórki lub remontu budynku lokatorowi przysługuje prawo do lokalu zamiennego. Obowiązek dostarczenia lokalu spoczywa do dnia 31 grudnia 2015 r. na właściwej gminie (art. 32 ustawy). Jego realizację zapewnia art. 68 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, który nakazuje doręczać decyzje o wyłączeniu budynku z użytkowania podmiotowi zobowiązanemu innemu niż właściciel. O ile więc egzekwowany obowiązek wyłączenia budynku z użytkowania obciąża właściciela, o tyle zobowiązanym do zapewnienia lokali zamiennych jest inny podmiot - gmina. Jak podkreślił NSA w wyroku z dnia 5 listopada 2000 r. sygn. akt II SA/Gd 1685/98 skarżącego nie obciąża obowiązek dostarczenia takich lokali, skoro nimi nie dysponuje. Wszelkie opóźnienia wykonania nakazu opróżnienia lokalu będą obciążały podmiot zobowiązany do dostarczenia lokali. Do momentu, gdy lokale takie nie zostaną dostarczone obowiązek nie jest więc możliwy do wykonania. Skarżący tak w zażaleniu skierowanym do organu odwoławczego jak i w skardze, podnosił, że wykonał te z obowiązków które był w stanie wykonać - tj. oznakowanie i wygrodzenie budynku, wypowiedzenie umów najmu lokali wszystkim lokatorom, wystąpienie do sądu powszechnego z pozwem o eksmisję lokatorów. Wobec tego organ w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym zobowiązany jest rozważyć kwestię wykonalności zobowiązania. Stwierdziwszy brak wykonalności takiego obowiązku przez jego adresata organ powinien wydać odpowiednie rozstrzygnięcie".

Podzielając argumentację przedstawioną w cytowanych orzeczeniach należało dojść do wniosku, że w stanie faktycznym niniejszej sprawy nałożenie na skarżących grzywny w celu przymuszenia było nieuzasadnione. Grzywna ta ma charakter dyscyplinujący, a jej podstawowym zadaniem jest nakłonienie osoby zobowiązanej do wykonania obowiązku podlegającego egzekucji. W niniejszej sprawie warunkiem wykonania tego obowiązku jest opróżnienie przedmiotowego budynku z zamieszkujących go lokatorów, a z kolei warunkiem wykonania eksmisji jest dostarczenie lokali zamiennych przez gminę. Na spełnienie tych warunków skarżący nie mają żadnego wpływu, a zatem grzywna nie spełnia swojej funkcji.

W ponownie prowadzonym postępowaniu organy egzekucyjne powinny rozważyć, czy nie zachodzi niewykonalność zobowiązania objętego tytułem wykonawczym do czasu dostarczenia lokali zamiennych przez gminę tj. okoliczność uzasadniająca umorzenie postępowania egzekucyjnego zgodnie z art. 59 § 1 pkt. 5 u.o.p.e.a. (postępowanie egzekucyjne umarza się, jeżeli obowiązek o charakterze niepieniężnym okazał się niewykonalny) i podjąć stosowne rozstrzygnięcia.

Biorąc powyższe pod uwagę należało uchylić zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" p.p.s.a.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. zasądzając na rzecz wszystkich skarżących kwotę 100 zł tytułem wniesionego wpisu od skargi oraz na rzecz K.C. kwotę 240 zł tytułem wynagrodzenia radcy prawnego.