Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 2647/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-12-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art.  190,  art.  153,  art.  151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art.  34   par.  1a
journal: Dz.U. 2012 poz 1015
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Michał Sowiński, Sędzia WSA - Beata Krajewska, Sędzia NSA - Piotr Piszczek (spr.), Protokolant specjalista - Justyna Macewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 grudnia 2014 r. sprawy ze skargi [...] S.A. w [...] na postanowienie Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] w przedmiocie stanowiska wierzyciela wobec zarzutów podniesionych w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 12 grudnia 2012 r., sygn. akt V SA/Wa 1669/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu skargi [...] S.A. w [...] na postanowienie Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z dnia [...] maja 2012 r., nr [...]), w przedmiocie stanowiska wierzyciela wobec zarzutów podniesionych w postępowaniu egzekucyjnym uchylił zaskarżone postanowienie i orzekł o kosztach postępowania.

Sąd I instancji za podstawę rozstrzygnięcia przyjął następujące ustalenia.

Prezes UKE wystawił w dniu 21 listopada 2011 r. tytuł wykonawczy nr [...] za zobowiązania Spółki z tytułu rocznej opłaty za III i IV kwartał 2006 r. za prawo do wykorzystywania częstotliwości na podstawie pozwolenia radiowego nr [...] z dnia [...] czerwca 2003 r.

W piśmie z dnia 6 grudnia 2011 r. zobowiązany wniósł do Naczelnika Pierwszego Mazowieckiego Urzędu Skarbowego w [...] zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej:

1. niespełnienia wymogu określonego w art. 27 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 z późn. zm.) dalej: "u.p.e.a.", poprzez brak wskazania treści podlegającego egzekucji obowiązku, podstawy prawnej tego obowiązku oraz stwierdzenia, że obowiązek jest wymagalny;

2. niespełnienia wymogu określonego w art. 27 § 1 pkt 5 u.p.e.a. poprzez brak wskazania podstawy prawnej pierwszeństwa zaspokojenia należności pieniężnej w sytuacji, kiedy należność korzysta z tego prawa i prawo to nie wynika z zabezpieczenia należności pieniężnej;

3. niespełnienia wymogu określonego w art. 27 § 1 pkt 6 u.p.e.a. poprzez brak wskazania podstawy prawnej prowadzenia egzekucji administracyjnej;

4. niedoręczenia przez wierzyciela zobowiązanemu upomnienia, o którym jest mowa w art. 15 u.p.e.a., o czym mowa w art. 33 pkt 7 tej ustawy;

5. określenie przez wierzyciela egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, będącego podstawą wystawionego tytułu wykonawczego, o czym mowa w art. 33 pkt 3 tej ustawy;

6. wykonania lub nieistnienia obowiązku wskazanego w tytule wykonawczym, o czym mowa w art. 33 pkt 1 u.p.e.a.

Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2012 r. Prezes UKE – jako wierzyciel, uznał za nieuzasadnione podniesione zarzuty, za wyjątkiem ww. zarzutu nr 6, który uznano za niedopuszczalny, ponieważ jest on przedmiotem rozpoznania w odrębnym postępowaniu – w sprawie o stwierdzenie nadpłaty.

Po rozpoznaniu wniosku Spółki o ponowne rozpatrzenie sprawy, Prezes UKE postanowieniem z [...] maja 2012 r. utrzymał w mocy własne postanowienie.

Organ stwierdził, że tytuł wykonawczy zawiera wskazanie obowiązku, który wynika z art. 185 ust. 3 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. Nr 171, poz. 1800 z późn. zm.) dalej: p.t., ponieważ podmiot nieposiadający rezerwacji częstotliwości, który uzyskał prawo do wykorzystania częstotliwości w pozwoleniu radiowym, jest zobowiązany uiszczać roczne opłaty za prawo dysponowania częstotliwością, o których mowa w art. 185 ust. 1. Na rodzaj obowiązku wskazuje użyty wzór formularza tytułu wykonawczego dotyczący zobowiązań pieniężnych i obejmuje zapłatę określonej w tytule kwoty, której wysokość i terminy zapłaty określa rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 8 lutego 2005 r. w sprawie rocznych opłat za prawo do dysponowania częstotliwością (Dz. U. Nr 24, poz. 196 z późn. zm.), przy uwzględnieniu wydanego danemu podmiotowi pozwolenia radiowego. Organ uznał za nieuzasadniony zarzut naruszenia przez Prezesa UKE art. 27 § 1 pkt 3 ustawy. Tytuł wykonawczy z dnia 21 listopada 2011 r. spełnia wymóg wskazania treści podlegającego egzekucji obowiązku, podstawy prawnej tego obowiązku oraz stwierdzenia, że obowiązek jest wymagalny.

Brak było również podstaw do określania w tytule pierwszeństwa, o którym mowa w art. 27 § 1 pkt 5 u.p.e.a., ponieważ nie określa go przepis art. 115 u.p.e.a., lecz wskazuje jedynie kolejność zaspokojenia z kwoty uzyskanej z egzekucji. Pierwszeństwo takie powinno natomiast wynikać z przepisu szczególnego, co nie miało miejsca w niniejszym przypadku.

Tytuł zawierał też wskazanie podstawy prawnej prowadzenia egzekucji administracyjnej. W rubryce 72 tytułu powołano art. 187 w zw. z art. 185 ust. 1 i 3 p.t. w zw. z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 8 lutego 2005 r. i jego załącznikiem nr 2 pkt III ppkt 1.

Z kolei upomnienie doręczono zobowiązanemu w piśmie z dnia 10 listopada 2011 zawierającym wezwanie do zapłaty zaległych opłat, w którym oznaczenia zaległości dokonano poprzez wskazanie numeru decyzji (pozwolenia radiowego), z którym wiąże się zaległa opłata, terminów zapłaty poszczególnych opłat oraz ich wysokości. Opłaty te powinny być obliczone i wpłacone samodzielnie przez zobowiązanego, dlatego wezwanie to powinno stanowić dla niego podstawę zweryfikowania stanu ciążących na Spółce zobowiązań. Upomnienie ma jedynie na celu przypomnienie zobowiązanemu stanu zadłużenia, a nie udowadniać faktu jego istnienia.

Organ uznał zarzut naruszenia art. 33 pkt 3 u.p.e.a. również za nieuzasadniony. Tytuł określa rodzaj należności, okres z którym się wiąże, kwotę należności głównej, stawkę odsetek, datę od której się je nalicza, kwotę odsetek naliczoną na dzień wystawienia tytułu. Nie jest możliwe dosłowne powtórzenie treści obowiązku "za decyzją nakładającą obowiązek lub za przepisem prawa, z którego ten obowiązek wynika".

Odnosząc się zaś do zarzutu wykonania lub nieistnienia obowiązku wskazanego w tytule wykonawczym, rozszerzonego o naruszenie art. 34 § 1a u.p.e.a., organ podtrzymał stanowisko o jego niedopuszczalności.

Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

W piśmie procesowym strona skarżąca poinformowała Sąd o następstwie prawnym i przejęciu przez [...] sp. z o.o. całego majątku [...] Sp. z o.o. W piśmie tym odniesiono się także do stanowiska organu zawartego w odpowiedzi na skargę i rozwinięto argumentację dotyczącą zarzutu naruszenia art. 34 § 1a u.p.e.a. podkreślając, że sprawa opłat za 2006 r. jest wyłącznie przedmiotem postępowania egzekucyjnego.

WSA w Warszawie na podstawie art. 145 § 1pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej jako p.p.s.a., uchylił zaskarżone postanowienie w całości. Sąd stwierdził, że postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisu art. 34 § 1a u.p.e.a. w stopniu który uzasadniał jego uchylenie.

Sąd podał, że kwestią sporną w rozpatrywanej sprawie było ustalenie, czy na podstawie decyzji - pozwolenia radiowego, możliwe jest wskazanie wysokości opłaty, która jest egzekwowana na podstawie tytułu wykonawczego, czy jak twierdzi Spółka, potrzebne było doprecyzowanie wysokości tej opłaty przez Prezesa UKE.

Egzekwowane od Spółki należności to zaległe opłaty za III i IV kwartał 2006 r. za używanie częstotliwości zgodnie z udzielonym pozwoleniem radiowym nr [...]. W uzasadnieniu tej decyzji podano, że za używanie częstotliwości należy uiszczać opłaty zgodnie ze wskazanymi przepisami prawa. Obowiązek dokonywania tych wpłat wynika z treści art. 185 ust. 3 p.t. Wysokość opłat ustala się zaś przy uwzględnieniu rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 8 lutego 2005 r. i jego załączników oraz treści pozwolenia radiowego.

W ocenie Sądu I instancji, prawidłowo w tytule wykonawczym jako podstawę prawną egzekwowanego obowiązku wskazano akt normatywny, z którego wynika obowiązek uiszczania rocznych opłat za prawo do dysponowania częstotliwością. Prawidłowym działaniem organu było wskazanie w poz. 30 tytułu jako podstawy prawnej egzekwowanego obowiązku pozwolenia radiowego. Wysokość egzekwowanej opłaty została wskazana w poz. 33 i 43, a wysokość odsetek w poz. 37 i 47. Dlatego zarzut naruszenia art. 27 § 1 pkt 3 u.p.e.a. okazał się niezasadny.

Niesłusznie też zarzucono brak określenia w tytule pierwszeństwa zaspokojenia należności pieniężnej, ponieważ o pierwszeństwie tym nie stanowi art. 115 u.p.e.a. Wskazuje on wyłącznie kolejność zaspokojenia wymienionych w nim należności. Brak natomiast było odrębnej, szczególnej podstawy prawnej, która kolejność tę by modyfikowała.

Przy tym niezrozumiałym był również zarzut dotyczący naruszenia art. 27 § 1 pkt 6) u.p.e.a, który stanowi, że tytuł wykonawczy zawiera wskazanie podstawy prawnej prowadzenia egzekucji administracyjnej. Trudno uznać, biorąc pod uwagę wcześniejsze rozważania Sądu, że w niniejszej sprawie takie uchybienie miało miejsce.

Sąd nie podzielił również zarzutu skargi dotyczącego naruszenia dyspozycji art. 15 § 1 u.p.e.a. poprzez brak doręczenia spółce skutecznego upomnienia. Przed wystawieniem tytułu doręczono Spółce upomnienie zawarte w piśmie z dnia 10 listopada 2011 r. Zawierało ono wezwanie do zapłaty zaległych opłat za 2006 r. i pozwalało na zidentyfikowanie zaległych opłat i zastosowanie się do jego treści.

Za nietrafny uznano ponadto zarzut oparty na przepisie art. 33 pkt 3 u.p.e.a., ponieważ organ prawidłowo określił egzekwowany obowiązek wskazując podstawę prawną należności objętej tytułem, który to przepis był zarazem podstawą wydania pozwolenia radiowego, oraz samego orzeczenia, którego treść wpływa na zakres obowiązku uiszczania rocznych opłat za prawo do dysponowania częstotliwością.

WSA w Warszawie podzielił natomiast stanowisko Spółki, że nierozpoznanie przez organ zarzutu dotyczącego wykonania lub nieistnienia obowiązku nastąpiło z naruszeniem art. 34 § 1a u.p.e.a. Zgodnie z nim, jeżeli zarzut zobowiązanego jest lub był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu administracyjnym, podatkowym lub sądowym albo zobowiązany kwestionuje w całości lub w części wymagalność należności pieniężnej z uwagi na jej wysokość ustaloną lub określoną w orzeczeniu, od którego przysługują środki zaskarżenia, wierzyciel wydaje postanowienie o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu.

W niniejszej sprawie wysokość należności nie została określona w żadnym orzeczeniu, od którego przysługuje środek zaskarżenia. Organ uznał natomiast, że omawiany zarzut jest przedmiotem rozpatrzenia w innych postępowaniach, a to: (1) wszczętym na wniosek Spółki z dnia 23 czerwca 2008 r. w przedmiocie rozłożenia na raty zaległości z tytułu opłaty rocznej za 2006 r. za prawo do dysponowania częstotliwościami radiowymi, w tym na podstawie pozwolenia nr [...], (2) wszczętym na wniosek Spółki z dnia 27 września 2007 r., zmodyfikowanym pismem z dnia 31 marca 2008 r. w sprawie stwierdzenia nadpłaty z tytułu opłaty za III kwartał 2007 r. za prawo do wykorzystywania częstotliwości na podstawie pozwoleń radiowych nr [...]i nr LR [...]. Stanowisko to WSA uznał za błędne. Zauważył, że postępowanie w sprawie rozłożenia należności na raty nie jest postępowaniem, w którym mogą być rozstrzygane zarzuty dotyczące podstawy prawnej należności, ustalenie jej wysokości i w konsekwencji ustalanie wykonania/nieistnienia zobowiązania. Nie mogło być taką podstawą uznania niedopuszczalności zarzutu drugie ze wskazanych przez organ postępowań - w sprawie stwierdzenia nadpłaty. Postępowanie to nie dotyczy, bowiem zobowiązań wynikających z prawa do korzystania z częstotliwości przyznanego pozwoleniem radiowym nr [...], a zarzut zobowiązanego dotyczący wykonania/nieistnienia zobowiązania z tytułu opłat za wykorzystywanie częstotliwości na podstawie pozwolenia radiowego nr [...] nie jest tożsamy z zarzutami podniesionymi w postępowaniu dotyczącym stwierdzenia nadpłaty w zakresie należności wynikających z zezwoleń nr [...] i [...].

Brak było natomiast podstaw ażeby uwzględnić zarzut naruszenia treści art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 156 § 1 pkt 3 w z w. z art. 126 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. (j.t. Dz. U. z 2013 r., poz. 267, dalej: k.p.a.) w związku z art. 11 ust. 9 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2010 r., Nr 220, poz. 1447, dalej: u.s.d.g.) polegającego na utrzymaniu w mocy postanowienia dotyczącego sprawy rozstrzygniętej innym postanowieniem ostatecznym. Sąd wskazał, że postanowienia organów obu instancji nie dotyczą kwestii reglamentacji działalności gospodarczej, ale kwestii ściągnięcia od Spółki w trybie określonym przepisami u.p.e.a. należności pieniężnych z tytułu prawa do wykorzystywania częstotliwości na podstawie pozwolenia radiowego.

Skargi kasacyjne od wyroku z dnia 12 grudnia 2013 r. wniosły obie strony postępowania sądowego.

Prezes UKE zaskarżył wyrok w całości. Wniósł o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA oraz wniósł o zasądzenie zwrotu kosztów sądowych według norm przepisanych. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie przepisów postępowania:

a) art. 141 § 4 p.p.s.a., która mogła mieć istotny wpływ na wynik sprawy polegającej na wadliwym sporządzeniu przez Sąd I instancji uzasadnienia wyroku: poprzez zaniechanie wskazania podstawy prawnej rozstrzygnięcia, brak jej dokładnego wyjaśnienia, niedostatecznym przedstawieniu stanu sprawy, stanowisk pozostałych stron oraz na braku zawarcia w uzasadnieniu wyroku wskazań co do sposobu dalszego postępowania organu przy ponownym rozpoznaniu sprawy, a także polegającym na zaniechaniu wyjaśnienia przyczyn uchylenia postanowienia Prezesa UKE w całości oraz niedostatecznym wskazaniu, które to dokumenty doprowadziły WSA do konkluzji, iż zarzuty zobowiązanego nie są, lub nie były przedmiotem rozpoznania w innym postępowaniu,

b) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 34 § 1a u.p.e.a., która mogła mieć istotny wpływ nu wynik sprawy polegającej na przyjęciu, iż uwzględnienie zarzutu naruszenia art. 34 § 1 a u.p.e.a. powoduje konieczność uchylenia zaskarżonego postanowienia w całości, gdy oczywistym jest, iż uwzględnienie powyższego zarzutu powoduje jedynie konieczność uchylenia zaskarżonych postanowień w części, w jakiej uznawały niedopuszczalność zarzutu opartego na przepisie art. 33 pkt 1 u.p.e.a.,

c) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 153 p.p.s.a., poprzez nałożenie na Prezesa UKE obowiązku ponownego rozpoznania sprawy także w tej części, w której zarzuty skargi [...] S.A. okazały się całkowicie chybione, co powoduje konieczność ponownego rozpatrzenia wszystkich, nawet całkowicie bezzasadnych zarzutów zobowiązanego,

a. Sformułowano również zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego przez błędną wykładnię:

d) art. 34 § 1 a u.p.e.a. w zw. z art. 188 p.t. w zw. z art. 185 ust. 1 i 3 p.t w zw. z art. 67a § 1 pkt 1-3 i art. 67 b § 1-6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - ordynacja podatkowa (j.t.: z 2012 r., poz. 749, dalej: o.p.) (wnoszący skargę kasacyjną zarzuca naruszenie wszystkich przepisów powołanej jednostki redakcyjnej), poprzez przyjęcie, iż zarzut zobowiązanego wykonania/nieistnienia obowiązku wskazanego w tytule wykonawczym nie był przedmiotem rozpoznania w postępowaniu administracyjnym wszczętym na wniosek strony z dnia 23 czerwca 2008 r. w przedmiocie rozłożenia na raty z tytułu opłaty rocznej za 2006 r. za prawo dysponowania częstotliwościami radiowymi oraz poprzez przyjęcie, że nie jest to postępowanie, w którym mogą być rozstrzygane zarzuty dotyczące podstawy prawnej należności i ustalenia wysokości należności gdy prawidłowe jest stanowisko przeciwne - oraz, gdy z przepisów rozdziałów 5-9 działu III ordynacji podatkowej (czyli także powołane wyżej przepisy należy stosować odpowiednio oraz w zakresie nieuregulowanym w P.t.),

e) art. 34 § 1 a u.p.e.a. w zw. z art. 72 § 1 i 2, art. 73 § 1 pkt 1-5 w zw. z art. 76 § 1 - 4 O.p., poprzez przyjęcie, iż zarzut zobowiązanego wykonania/nieistnienia obowiązku wskazanego w tytule wykonawczym nie był przedmiotem rozpoznania w postępowaniu administracyjnym wszczętym na wniosek strony z dnia 27 września 2007 r., zmodyfikowanym pismem z dnia 31 marca 2008 r. w sprawie stwierdzenia nadpłaty z tytułu opłaty za III kwartał 2007 r. za prawo do wykorzystywania częstotliwości na podstawie pozwoleń radiowych gdy prawidłowy jest pogląd przeciwny.

Z kolei Spółka zaskarżyła wyrok w całości, domagając się jego uchylenia w tym zakresie i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania oraz orzeczenia o kosztach postępowania. Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, a to:

art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 27 § 1 pkt 3 u.p.e.a. i nieuwzględnienie skargi również ze względu na naruszenie przez organ art. 27 § 1 pkt 3 u.p.e.a. polegające na przyjęciu, że tytuł wykonawczy spełni wymóg wskazania treści podlegającego egzekucji obowiązku, podstawy prawnej tego obowiązku oraz stwierdzenia, że obowiązek jest wymagalny;

art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez sporządzenie uzasadnienia, które nie odpowiada wymogom określonym w art. 141 § 4 p.p.s.a. bowiem nie pozwala ono na ustalenie i skontrolowanie toku rozumowania sądu;

art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 27 § 1 pkt 5 u.p.e.a. i nieuwzględnienie skargi również ze względu na naruszenie przez organ art. 27 § 1 pkt 5 u.p.e.a. polegające na przyjęciu, że nie jest wymagane wskazanie podstawy prawnej pierwszeństwa zaspokojenia należności pieniężnej w sytuacji, kiedy należność korzysta z tego prawa i prawo to nie wynika z zabezpieczenia należności pieniężnej;

art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 27 § 1 pkt 6 u.p.e.a. i nieuwzględnienie skargi również ze względu na naruszenie przez organ art. 27 § 1 pkt 6 u.p.e.a. polegające na przyjęciu, że tytuł wykonawczy spełnia wymóg wskazania podstawy prawnej prowadzenia egzekucji administracyjnej;

art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 15 § 1 u.p.e.a. i nieuwzględnienie skargi również ze względu na naruszenie przez organ art. 15 § 1 u.p.e.a. polegające na uznaniu, że Spółce doręczono upomnienie spełniające wymogi określone w art. 15 § 1 u.p.e.a.;

art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 33 pkt 3 u.p.e.a. i nieuwzględnienie skargi również ze względu na naruszenie przez organ art. 33 pkt 3 u.p.e.a. polegające na przyjęciu, że określenie egzekwowanego obowiązku jest zgodne z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia;

art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 156 § 1 pkt 3 w zw. z art. 126 k.p.a. w zw. z art. 11 ust. 9 u.s.d.g. i nieuwzględnienie skargi również ze względu na naruszenie przez organ art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 156 § 1 pkt 3 w zw. z art. 126 k.p.a. w zw. z art. 11 ust. 9 u.s.d.g., polegające na utrzymaniu w mocy postanowienia dotyczącego sprawy rozstrzygniętej innym postanowieniem ostatecznym;

art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 3 w zw. z art. 155 k.p.a. w zw. z art. 11 ust. 9 u.s.d.g. i nieuwzględnienie skargi również ze względu na naruszenie przez organ art. 156 § 1 pkt 3 w zw. z art. 155 k.p.a. w zw. z art. 11 ust. 9 u.s.d.g. polegające na nieumorzeniu postępowania administracyjnego w sytuacji, gdy następczo okazało się, że sprawa została załatwiona innym postanowieniem ostatecznym.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 27 maja 2014 r. sygn. akt II GSK 439/13 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia WSA w Warszawie, a nadto oddalił skargę kasacyjną [...] S.A. w [...].

W uzasadnieniu NSA wskazał, że co do możliwości zaskarżenia uzasadnienia orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego lub jego części, w orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że w takim przypadku strona może je zakwestionować tylko wyłącznie poprzez zaskarżenie całego orzeczenia, które podlega weryfikacji w trybie art. 184 i 185 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 14 marca 2006 r., sygn. akt I FSK 705/05, Lex nr 197971 i powołane tam orzecznictwo oraz poglądy doktryny, postanowienie NSA z dnia 21 października 2010 r., sygn. akt I GSK 76/09, Lex nr 741184, wyrok NSA z dnia 3 lipca 2012 r., sygn. akt II OSK 631/11, opubl. orzeczenia.nsa.gov.pl). Z treści art. 184 p.p.s.a. bowiem wynika, że naruszenie przepisu prawa prowadzi do uwzględnienia skargi kasacyjnej, dopiero wtedy, gdy miało ono wpływ na trafność i zasadność rozstrzygnięcia, a według art. 185 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny uwzględniając skargę kasacyjną, uchyla zaskarżone orzeczenie w całości lub w części.

Ponadto, skoro według art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu są wiążące dla organu ponownie rozpoznającego sprawę, jak i Sądu, to strona skarżąca ma interes prawny w zaskarżeniu wyroku uchylającego rozstrzygnięcia organów administracji.

W takim przypadku Sąd – stwierdzając brak naruszenia prawa w zakresie rozstrzygnięcia – oddala skargę kasacyjną, albo – gdyby zarzuty strony okazały się skuteczne – zmienia uzasadnienie (por. wyrok NSA z dnia 13 stycznia 2010 r., sygn. akt I FSK 1734/08, opubl. orzeczenia.nsa.gov.pl).

Powyższe wyjaśnienia są istotne, gdyż w niniejszej sprawie zostały wniesione dwie skargi kasacyjne: – [...] S.A. oraz organu – Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej. Natomiast skarżony kasacyjnie wyrok, to wyrok uchylający postanowienie Prezesa UKE w przedmiocie stanowiska wierzyciela co do zarzutów podniesionych w postępowaniu kasacyjnym.

Skarga kasacyjna Spółki oparta została na naruszeniu prawa procesowego, a więc wskazuje, jako podstawę art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Z kolei skarga Prezesa UKE powołuje obie podstawy kasacyjne, o jakich stanowi art. 174 p.p.s.a. W takich okolicznościach NSA w pierwszej kolejności odniesie się do stawianych wyrokowi zarzutów formalnych, przy czym najpierw oceni te zarzuty, które są najdalej idące dla wyrokowania, a dla jasności prezentowanej argumentacji każdą ze skarg podda odrębnej analizie.

Przechodząc do oceny zarzutów skargi kasacyjnej Prezesa UKE, należało – zdaniem NSA - uznać ją za uzasadnioną.

Prezes UKE zarzuca wyrokowi WSA naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. Zdaniem organu wyrok objęty skargą kasacyjną narusza wskazany przepis wskutek wadliwego sporządzenia uzasadnienia: poprzez zaniechanie wskazania podstawy prawnej rozstrzygnięcia, brak jej dokładnego wyjaśnienia, niedostateczne przedstawienie stanu sprawy, stanowisk pozostałych stron oraz na braku zawarcia w uzasadnieniu wyroku wskazań co do sposobu dalszego postępowania organu przy ponownym rozpoznaniu sprawy, a także polegającym na zaniechaniu wyjaśnienia przyczyn uchylenia postanowienia Prezesa UKE w całości oraz niedostatecznym wskazaniu, które to dokumenty doprowadziły WSA do konkluzji, że zarzuty zobowiązanego nie są, lub nie były przedmiotem rozpoznania w innym postępowaniu.

Ten zarzut skargi kasacyjnej znajduje usprawiedliwienie prawne. Niewątpliwie art. 141 § 4 p.p.s.a. nakłada na Sąd I instancji obowiązek sporządzenia uzasadnienia wyroku w sposób prawem przewidziany. Zgodnie z tym przepisem uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowiska stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli wyrok uwzględnia skargę, skutkiem czego ma być ponowne rozpatrzenie sprawy, to uzasadnienie wyroku musi zawierać wskazania co do dalszego postępowania. Wyrok Sądu I instancji będący przedmiotem kontroli na skutek wniesionej skargi kasacyjnej nie zawierał wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia. Skontrolowane przez WSA postanowienie Prezesa UKE z dnia 14 maja 2012 r. utrzymywało w mocy postanowienie tego organu z dnia 18 stycznia 2012 r., w którym organ odnosił się do każdego z zarzutów przeciwegzekucyjnych zgłoszonych przez Spółkę, czyli zgodnie z art. 34 u.p.e.a. Należy bowiem zauważyć, że z art. 33 i 34 u.p.e.a. wynika, że wierzyciel powinien odnieść się do każdego z zarzutów z osobna, zwłaszcza że art. 33 u.p.e.a. określa w pkt 1 – 10 niezależne od siebie podstawy zarzutów, a wierzyciel może uznać zarzut za zasadny albo niezasadny, albo niedopuszczalny (art. 34 § 1 i 1a u.p.e.a.). W tej sytuacji, skoro Sąd I instancji uznawał za zasadny tylko jeden zarzut skargi, to powinien wskazać i wyjaśnić podstawę prawną uchylenia całego postanowienia, a nie w części w zakresie uznanego zarzutu. Powołanie jedynie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. nie było wystarczające. Brak tej części uzasadnienia narusza art. 141 § 4 p.p.s.a. Skoro Prezes UKE podniósł zarzut naruszenia tego przepisu, to Naczelny Sąd Administracyjny będąc związany granicami skargi kasacyjnej, był zobowiązany uwzględnić ten środek prawny, ale tylko z tego powodu. Pozostałe wymagane treścią art. 141 § 4 p.p.s.a. elementy uzasadnienie Sądu I instancji zawierało.

Zasadny okazał się wobec tego zarzut sformułowany pod lit. b) petitum skargi kasacyjnej, to jest naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 34 § 1a u.p.e.a., w sytuacji, gdy Sąd I instancji kontrolując postanowienie odnoszące się do odrębnych, niezależnych rozstrzygnięć, uchylił je w całości, a nie w części, na co także pozwala art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Rozstrzygnięcie zawarte w zaskarżonym wyroku pozostawało w kolizji ze stanowiskiem WSA zawartym w uzasadnieniu co do bezzasadności większości zarzutów Spółki.

Niezasadny okazał się natomiast zarzut sformułowany pod lit. c) petitum skargi kasacyjnej. Naruszenie art. 153 p.p.s.a może być podnoszone, gdy wcześniejsze orzeczenie WSA zawierało ocenę prawną i wskazania co do dalszego postępowania, a ocenie podlega orzeczenie sądowe wydane w następstwie tego pierwszego. Taka sytuacja nie miała miejsca.

Z kolei zarzuty naruszenia prawa materialnego sformułowane w skardze Prezesa UKE należy ocenić z perspektywy poczynionych w postępowaniu administracyjnym ustaleń faktycznych sprawy. Zasadniczo trafność zarzutów procesowych uniemożliwia merytoryczne wypowiedzenie się o zarzutach materialnych, jeżeli takie podnosi skarga kasacyjna. Jednak taka sytuacja w ocenie NSA ma miejsce w przypadkach gdy naruszenia procesowe dotyczą ustaleń stanu faktycznego sprawy, bo wówczas takie braki nie pozwalają określić granic sprawy administracyjnej, a przez to nie dają podstaw do łączenia z tak ustalonym stanem faktycznym konkretnych norm materialnoprawnych. W rozpoznawanej sprawie taka sytuacja nie występuje, gdyż strony nie kwestionują stanu faktycznego. Natomiast toczą spór o to, jaki jest związek zarzutu podnoszonego przez Spółkę z jego rozpatrzeniem w odrębnym postępowaniu. Z tego powodu Prezes UKE stawia wyrokowi WSA w Warszawie zarzut wadliwej oceny sposobu wykładni przepisów prawa materialnego przyjętej przez organ i z tego powodu uchylenia postanowienia Prezesa UKE. W tym zakresie skarga kasacyjna Prezesa UKE odwołuje się do błędnej wykładni art. 34 § 1a u.p.e.a. w zw. z art. 188 i art. 185 ust. 1 i ust. 3 p.t. oraz art. 67a § 1 pkt 1-3 i art. 67b § 1-6 O.p., która polega na błędnym przyjęciu, że zarzut wykonania lub nieistnienia obowiązku objętego tytułem wykonawczym nie był przedmiotem rozpoznania w postępowaniu administracyjnym w sprawie rozłożenia na raty opłaty rocznej ciążącej na Spółce za 2006 r. Skarga kasacyjna stawia także ten sam rodzaj zarzutu wyrokowi Sądu I instancji w sytuacji, gdy ten Sąd przyjmuje, że w postępowaniu przed Prezesem UKE doszło do naruszenia art. 34 § 1a u.p.e.a. w zw. z art. 72 § 1 i § 2, a także art. 73 § 1 pkt 1-5 i art. 76 § 1-4 O.p. poprzez przyjęcie, że zarzut wykonania lub nieistnienia obowiązku objętego tytułem wykonawczym nie był przedmiotem rozpoznania w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nadpłaty z tytułu opłat, do których uiszczenia Spółka była zobowiązana.

W ocenie NSA podniesione przez Prezesa UKE zarzuty naruszenia prawa materialnego są zasadne. Trudno zgodzić się z argumentacją Sądu I instancji, że zarówno postępowanie w sprawie rozłożenia zadłużenia Spółki na raty, jak i postępowanie w sprawie stwierdzenia nadpłaty w stosunku do zobowiązań wynikających z pozwoleń radiowych, z tytułu których Spółka nie uiszczała stosownych opłat i na tej podstawie zostało wszczęte postępowanie egzekucyjne, w którym Prezes UKE wydał postanowienie i zapadł wyrok Sądu I instancji, nie prowadzi do rozpoznania zarzutu zobowiązanego w innym postępowaniu administracyjnym, a to wyczerpuje treść art. 34 § 1a u.p.e.a. Zdaniem Sądu II instancji trafne jest stanowisko Prezesa UKE prezentowane w skardze kasacyjnej, że w przypadku egzekucji należności pieniężnych, których wysokość jest ustalana przez przepisy prawa i one nakładają na zobowiązanego obowiązek ich uiszczenia w oznaczonym czasie, wszczęte przez Spółkę postępowanie obejmujące rozłożenie na raty i stwierdzenie nadpłaty tych należności musi być potraktowane jako rozpatrzenie zarzutu w odrębnym postępowaniu, a więc w warunkach wynikających z treści art. 34 § 1a u.p.e.a. W takich przypadkach brak jednoznacznego rozstrzygnięcia organu o wysokości należności uniemożliwiałby prowadzenie skutecznej egzekucji, gdyż jej wysokość byłaby nieokreślona i niepewna, ze względu na możliwe rozstrzygnięcia zapadłe w postępowaniu o rozłożenie na raty lub stwierdzeniu nadpłaty. Aby podjąć decyzję w sprawie rozłożenia na raty, musi być jednoznacznie określona zaległość, gdyż dopiero wówczas można ustalić wysokość rat (co wynika z art. 67a § 1 pkt 1 O.p. w zw. z art. 51 § 1 O.p.) oraz kwoty prolongacyjnej, naliczanej od zaległej opłaty, zgodnie z art. 57 O.p.

Z kolei co do skutków postępowania o stwierdzenie zapłaty, to według art. 76 § 1 O.p. nadpłaty wraz z ich oprocentowaniem podlegają zaliczeniu z urzędu na poczet zaległości podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę, odsetek za zwłokę określonych w decyzji, o której mowa w art. 53a, oraz bieżących zobowiązań podatkowych, a w razie ich braku podlegają zwrotowi z urzędu, chyba że podatnik złoży wniosek o zaliczenie nadpłaty w całości lub w części na poczet przyszłych zobowiązań podatkowych, z zastrzeżeniem § 2. Zasadą jest, że nadpłata z urzędu jest zaliczana na poczet zaległości podatkowych i odsetek (por. L. Etel, Komentarz do art. 76 ustawy - Ordynacja podatkowa, Lex). Przepisy Ordynacji podatkowej zaś stosuje się na mocy art. 188 p.t.

W świetle powyższego wynik obu postępowań ma wpływ na wysokość obliczenia należności, której dotyczy tytuł wykonawczy. Zatem przyjęcie przez Sąd I instancji, że kontrolowane postanowienie narusza treść art. 34 § 1a u.p.e.a. nie znajduje prawnego uzasadnienia. Z tych powodów NSA przyjmuje, że stanowisko WSA w zakresie rozumienia treści art. 34 § 1a u.p.e.a. w związku ze wskazanymi w zarzucie kasacyjnym przepisami nie odpowiada prawu, a tym samym trafne są zarzuty naruszenia prawa materialnego sformułowany w pod lit. d i e petitum skargi kasacyjnej. Z tego powodu skarga kasacyjna Prezesa UKE podlega uwzględnieniu.

Przechodząc do oceny zarzutów drugiej strony, Spółka w skardze kasacyjnej postawiła wyrokowi zarzuty naruszenia przepisów postępowania, które miały wpływ na wynik sprawy. Zarzuty kasacyjne sformułowała w 8 punktach, przy czym jeden z zarzutów obejmujący naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. odnosi się autonomicznie do działania Sądu I instancji, a pozostałe wiążą naruszenie prawa procesowego z wadliwą kontrolą, jakiej dokonał WSA w zakresie stosowania przez Prezesa UKE przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i Kodeksu postępowania administracyjnego. Skarga kasacyjna Spółki oparta na powołanych w niej zarzutach nie ma uzasadnionych podstaw.

Spółka stwierdza, że uzasadnienie wyroku narusza treść art. 141 § 4 p.p.s.a., bowiem nie pozwala na ustalenie i skontrolowanie toku rozumowania przyjętego przez Sąd I instancji. Z takim zarzutem nie można się zgodzić, gdyż uzasadnienie wyroku objętego skargą kasacyjną przedstawia sposób argumentacji przyjęty przez Sąd I instancji w odniesieniu do zarzutów skarżącej, co pozwala dokonać oceny poprawności stosowania prawa, a w konsekwencji dokonanej kontroli. Natomiast co do dalszych wymaganych elementów uzasadnienia, Spółka w uzasadnieniu skargi kasacyjnej nie wyjaśniła dokładniej, na czym miałoby polegać owe naruszenie, jak i nie wykazała drugiej przesłanki, że uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przy takim zredagowaniu, zarzut ten w omawianej części nie poddawał się kontroli instancyjnej. Należy jednocześnie zauważyć, że nawet obiektywna wadliwość uzasadnienia nie musi skutkować trafnością zarzutu kasacyjnego, jeżeli skarga jej nie podnosi. Z taką sytuacją mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie, gdzie przyznanie trafności naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. podniesionego przez Prezesa UKE nie jest równoznaczne z przyjęciem trafności naruszenia tego przepisu w sposób wskazany przez Spółkę.

W ocenie NSA wyrok poddany kontroli kasacyjnej nie narusza art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 27 § 1 pkt 3 u.p.e.a., gdyż Sąd I instancji prawidłowo przyjął, że kontrolowane przez ten Sąd postanowienie nie narusza tego ostatniego przepisu. Z treści art. 27 § 1 pkt 3 u.p.e.a wynika, że tytuł wykonawczy ma zawierać określenie treści obowiązku podlegającego egzekucji, podstawę prawną jego istnienia oraz stwierdzenie, że ten obowiązek jest wymagalny, a dla należności pieniężnej także określenie jej wysokości, terminu, od którego nalicza się odsetki, rodzaj i ich stawkę. Analiza akt sprawy oraz uzasadnienia wyroku jednoznacznie potwierdza, że obowiązek podlegający egzekucji odnosi się do nieuiszczonych opłat z tytułu korzystania przez Spółkę z pozwolenia radiowego, a samo pozwolenie nie stanowi podstawy prawnej obowiązku, gdyż taką podstawą są właściwe przepisy prawne, które określają egzekwowany obowiązek i nie wymagają, a nawet nie dopuszczają decyzyjnego precyzowania jego zakresu.

Ponadto należy mieć na uwadze, że organ egzekucyjny wszczyna egzekucję administracyjną na wniosek wierzyciela i na podstawie wystawionego przez niego tytułu wykonawczego, sporządzonego według ustalonego wzoru, zgodnie z art. 26 § 1 u.p.e.a. Wzór tytułu wykonawczego wystawianego na więcej niż jedną (ale nie więcej niż cztery) dochodzoną należność pieniężną został określony w załączniku nr 5 do rozporządzenia Ministra Finansów z 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 137, poz. 1541 z późn. zm., dalej: "rozporządzenie z 22.11.2001 r."). W rubryce 29 wzoru tytułu mówi się o akcie normatywnym (stanowiącym podstawę do wydania orzeczenia, sporządzenia deklaracji/zgłoszenia lub stanowiącego, że należność powstaje z mocy prawa). Tytuł wykonawczy został sporządzony prawidłowo według ustalonego wzoru.

Mając na uwadze powyższe, należy stwierdzić, że w uzasadnieniu wyroku WSA poprawnie ocenił, że Prezes UKE wskazał właściwe przepisy konstytuujące obowiązek objęty tytułem wykonawczym. NSA podziela w tym zakresie stanowisko Sądu I instancji.

Nietrafny jest również zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 27 § 1 pkt 5 u.p.e.a. polegający na nieuwzględnieniu zarzutu skargi, pomimo że organ egzekucyjny nie wskazał podstawy prawnej pierwszeństwa zaspokojenia należności, w sytuacji, gdy należność z tytułu opłat objętych egzekucją korzysta z takiego prawa. W tym zakresie NSA w pełni podziela stanowisko Sądu I instancji, zgodnie, z którym pierwszeństwo zaspokojenia takich należności musi wynikać z przepisów szczególnych odnoszących się do takich należności. W rozpoznawanej sprawie ten rodzaj pierwszeństwa nie występuje, bo brak jest przepisów szczególnych, które regulowałyby tę materię. W żadnej mierze tego pierwszeństwa nie można wywodzić z treści art. 115 § 1 u.p.e.a., gdyż treść tego przepisu określa kolejność zaspokajania określonych należności, a pierwszeństwo ustalone w przepisach szczególnych może zmieniać tę kolejność. Zatem tylko w tych przypadkach, gdy regulacja szczególna zmienia to pierwszeństwo, tytuł egzekucyjny musi takie pierwszeństwo wskazywać, więc realizować dyspozycję art. 27 § 1 pkt 5 u.p.e.a.

Nadto w myśl zapisu poz. 77 wzoru tytułu wykonawczego, należałoby uzupełnić tę pozycję, gdy z mocy jakiegoś aktu egzekwowana należność korzystałaby z prawa pierwszeństwa zaspokojenia.

W rozpoznawanej sprawie sytuacja taka nie występuje.

Zdaniem Sądu II instancji nietrafny jest także zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 27 § 1 pkt 6 u.p.e.a. polegający na nieuwzględnieniu skargi w sytuacji, gdy tytuł egzekucyjny nie wskazuje podstawy prawnej prowadzonej egzekucji. Tak postawiony zarzut jest chybiony, gdyż Sąd I instancji poprawnie przyjął, że wskazaniem takiej podstawy jest powołanie w tytule egzekucyjnym właściwych przepisów ustawy – Prawo telekomunikacyjne: art. 187 w zw. z art. 185 ust. 1 i 2, przepisów wykonawczych do ustawy, określających tryb i zasady wnoszenia opłat za pozwolenia radiowe. Określenie podstawy prawnej egzekwowanego obowiązku wynikającego z przepisów prawa wymaga powołania przepisów kształtujących obowiązek i ten wymóg został spełniony w tytule wykonawczym kontrolowanym przez WSA w Warszawie, co potwierdza także wpis w rubryce 72 tytułu wykonawczego zatytułowanej: "inna podstawa prawna egzekucji administracyjnej".

Niezasadny jest również zarzut skargi kasacyjnej odnoszący się do naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 15 § 1 u.p.e.a., kwestionujący nieuwzględnienie skargi w sytuacji, gdy Spółce nie doręczono upomnienia spełniającego wymogi z art. 15 § 1 u.p.e.a. (egzekucja administracyjna może być wszczęta, jeżeli wierzyciel, po upływie terminu do wykonania przez zobowiązanego obowiązku, przesłał mu pisemne upomnienie, zawierające wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego, chyba że przepisy szczególne inaczej stanowią. Postępowanie egzekucyjne może być wszczęte dopiero po upływie 7 dni od dnia doręczenia tego upomnienia.). Z akt sprawy wynika, że jest to zarzut chybiony, gdyż Spółka otrzymała upomnienie, które zwierało wezwanie do zapłaty zaległych opłat za 2006 r., a z jego treści wynika zaległość, co do której zostało wszczęte postępowanie egzekucyjne. Należy zatem stwierdzić, że treść upomnienia dnia 9 listopada 2011 r. zawiera wszystkie elementy wymagane przez art. 15 § 1 u.p.e.a. oraz przez załącznik nr 2 do rozporządzenia z 8 lutego 2005 r., określający wzór upomnienia.

W ocenie NSA nie zasługiwał także na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 33 pkt 3 u.p.e.a. Spółka twierdzi, że wyrok WSA w Warszawie narusza prawo, bo nie uwzględnia jej skargi w sytuacji, gdy doszło do wadliwego przyjęcia, że określenie obowiązku podlegającego egzekucji jest zgodne z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia. Przepis art. 33 pkt 3 u.p.e.a. stanowi, że podstawą zarzutu jest określenie obowiązku podlegającego egzekucji niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4 u.p.e.a. Z treści art. 3 § 1 u.p.e.a. wynika, że egzekucję administracyjną stosuje się do obowiązków określonych w art. 2 tej ustawy, gdy wynikają one z decyzji lub postanowień lub bezpośrednio z przepisu prawa, o ile te obowiązki nie są poddane egzekucji sądowej. W rozpoznawanej sprawie Sąd I instancji trafnie przyjmuje, że wskazanie podstawy prawnej egzekwowanego obowiązku nastąpiło przez odwołanie się do przepisów prawa, które nakładają obowiązek uiszczania opłat rocznych za prawo do dysponowania częstotliwościami radiowymi, a pozwolenie radiowe nie jest podstawą takiego obowiązku, ale orzeczeniem, które konkretyzuje zakres tego obowiązku, określając ciążące na Spółce opłaty, skoro korzystała z określonych częstotliwości radiowych.

Jako niezasadne należało także uznać zarzuty, podnoszący: naruszenie art. 11 ust. 9 u.s.d.g. i powiązany z nim zarzut naruszenia art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. Opierają się te zarzuty na założeniu, że art. 11 ust. 9 u.s.d.g. może mieć zastosowanie w postępowaniu egzekucyjnym. Założenie to jest błędne. Zgodnie z art.11 ust.1 u.s.d.g. właściwy organ jest obowiązany do załatwiania spraw przedsiębiorców bez zbędnej zwłoki. W myśl natomiast powołanego art. 11 ust. 9 u.s.d.g., jeżeli organ nie rozpatrzy wniosku w terminie, uznaje się, że wydał rozstrzygnięcie zgodnie z wnioskiem przedsiębiorcy, chyba, że przepisy ustaw odrębnych ze względu na nadrzędny interes publiczny stanowią inaczej. Według autora skargi kasacyjnej w sytuacji, gdy wierzyciel nie rozpoznał środka zaskarżenia w terminie (w tym wypadku wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy) to stosownie do powołanego art. 11 ust. 9 u.s.d.g., należy przyjąć, że wydał "rozstrzygnięcie zgodnie z wnioskiem przedsiębiorcy". Konsekwentnie do tego założenia, w ocenie Spółki, zaskarżone postanowienie wydane w trybie 127 § 3 k.p.a. jest dotknięte kwalifikowaną wadą prawną, o której stanowi art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. Inaczej rzecz ujmując, niedotrzymanie terminu w rozpoznaniu środka zaskarżenia skutkowało powstaniem swoistej fikcji prawnej polegającej na wydaniu rozstrzygnięcia stwierdzającego prawidłowość stanowiska wnioskodawcy. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że pogląd prezentowany przez Spółkę pozostaje w sprzeczności z regulacjami zawartymi w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, na co trafnie zwrócił uwagę Sąd I instancji powołując w tym zakresie przepisy określające skutki braku stanowiska wierzyciela. Zachowanie wierzyciela i jego skutki reguluje powoływany już art. 34 u.p.e.a. oraz art. 35 u.p.e.a., który w § 1 stanowi, że wniesienie przez zobowiązanego zarzutu w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego nie wstrzymuje tego postępowania, przy czym organ egzekucyjny może jednak w uzasadnionych przypadkach wstrzymać postępowanie egzekucyjne lub niektóre czynności egzekucyjne do czasu rozpatrzenia zarzutu.

Przede wszystkim jednak skarżąca przedstawiając swoje stanowisko nie dostrzegła, że celem postępowania egzekucyjnego nie jest załatwienie sprawy przedsiębiorcy, w tym wypadku zobowiązanego, lecz doprowadzenie do realizacji przez zobowiązanego jego obowiązku.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga [...] S.A. nie jest zasadna.

Na wstępie wskazać należy, że w przedmiotowej sprawie zajmował stanowisko zarówno Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie jak i Naczelny Sąd Administracyjny. Zostało ono wyrażone w uzasadnieniach wyroków tychże sądów jakie zapadły w sprawach o sygn. akt V SA/WA 1669/12 oraz II GSK 439/13. Ma to istotne znaczenie ze względu na treść dwóch przepisów ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej p.p.s.a.). Chodzi mianowicie o art. 190, oraz art. 153.

Pierwszy z nich stanowi, że sąd, któremu sprawa została przekazana związany jest wykładnią dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie. Drugi zaś wskazuje, że ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność, lub przewlekłe prowadzenie postępowania było – przedmiotem zaskarżenia. Oznacza to, iż w niniejszej sprawie decydujące a zatem wiążące są poglądy jakie wyraził Naczelny Sąd Administracyjny. Tenże sąd jednak już podkreślono wcześniej uchylił wyrok sądu I instancji w całości jednakże wyłącznie w następstwie uznania zasadności większości zarzutów sformułowanych w skardze kasacyjnej organu. Skarga Kasacyjna [...] S.A. została natomiast uznana w całości za bezzasadną, co ma istotne znaczenie bowiem [...] S.A. wniosła do tut. Sądu skargę zwykłą, której uwzględnienie przez sąd I instancji nie zyskało aprobaty NSA.

Z uzasadnienia wyroku NSA wynika, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawidłowo ocenił wszystkie zarzuty sformułowane w skardze zwykłej [...] S.A. z wyjątkiem tego, który odnosił się do stanowiska skarżącej, iż nierozpoznanie jej zarzuty dotyczącego wykonania (nieistnienia) obowiązku nastąpiło z naruszeniem art. 34 § 1a ustawy o postepowaniu egzekucyjnym w administracji (dalej u.o.p.e.a.).

Otóż zdaniem NSA tut. Sąd błędnie przyjął jakoby w postępowaniu przed Prezesem UKE doszło do naruszenia ww. przepisu.

W tej kwestii NSA zgodził się z organem, że w przypadku egzekucji należności pieniężnych, których wysokość jest ustalona przez przepisy prawa i one nakładają na zobowiązanego obowiązek ich uiszczenia w oznaczonym czasie wszczęte przez Spółkę postępowanie obejmujące rozłożenie na raty i stwierdzenie nadpłaty tych należności musi być potraktowane jako rozpatrzenie zarzutu w odrębnym postępowaniu, a więc w warunkach wynikających z treści art. 34 § 1a u.o.p.e.a. W takich bowiem przypadkach brak jednoznacznego rozstrzygnięcia organu o wysokości należności uniemożliwiłoby prowadzenie skutecznej egzekucji, gdyż jej wysokość byłaby nieokreślona i niepewna ze względu na możliwe rozstrzygnięcia zapadłe w postępowaniu o rozłożenie na raty lub stwierdzenie nadpłaty.

Zdaniem NSA wynik obu postępowań ma wpływ na obliczenia należności, której dotyczy tytuł wykonawczy, zatem przyjęcie przez sąd I instancji, że zaskarżone postanowienie narusza art. 34 § 1a u.o.p.e.a. nie jest zasadne.

Wobec powyższego Prezes UKE wydając postanowienie o niedopuszczalności zarzutu o wykonaniu/nieistnieniu zobowiązania miał rację jeśli uznał, że zarzut ten jest przedmiotem rozpoznania w innych postępowania administracyjnych a mianowicie w postępowaniu administracyjnym wszczętym na wniosek strony z dnia 27 września 2007 r. zmodyfikowany pismem z dnia 31 marca 2008 r. a następnie pismem z dnia 14 września 2011 r. w sprawie stwierdzenia nadpłaty z tytułu opłaty za III kwartał 2007 r. za prawo do wykorzystania częstotliwości na podstawie pozwoleń radiowych nr LR3/322/KS/05 oraz nadpłaty z tytułu opłaty za III kwartał 2007 za prawo do wykorzystywania częstotliwości na podstawie pozwolenia radiowego nr [...].

W tym stanie rzeczy zasadnym było oddalenia skargi w całości (czego Sąd I instancji rozpoznając sprawę po raz pierwszy nie uczynił).

Z powyższych względów, na zasadzie przepisu art. 151 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji wyroku.