Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 1491/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2013-01-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą decyzję I instancji
określono, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana
Powołane przepisy: article: art.103 par 2
journal: Dz.U. 2010 nr 243 poz 1623
law: Ustawa  z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jednolity.
article: art. 37 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 1974 nr 38 poz 229
law: Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane.
article: par 241
journal: Dz.U. 1980 nr 17 poz 62
law: Rozporządzenie Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki.
article: oraz art. 145 par 1 pkt 1 lit a i c , art. 152 , art. 153
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Daniel Sędziowie WSA Aldona Gąsecka-Duda Renata Czeluśniak / spr. / Protokolant Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 stycznia 2013 r. sprawy ze skargi A.W. i A.W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 5 czerwca 2002 r. nr [...] w przedmiocie nakazu przywrócenia obiektu do stanu pierwotnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.


UZASADNIENIE

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia [...] lutego 2002r. znak: [...] wydaną na podstawie art. 103 ust. 2, art. 80 ust. 2 pkt 1, art. 81 ust. 1 pkt 2, art. 83 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000r. nr 106, poz. 1126 ze zm.), art. 37 ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane (Dz. U. nr 38, poz. 229 ze zm.) i art. 104 kpa - - po rozpatrzeniu sprawy samowolnej przebudowy pomieszczenia suszarni znajdującego się na IV piętrze w IV klatce schodowej budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. [...] nr [...] w K. - nakazał K.W. jako inwestorowi wykonać rozbiórkę samowolnie wykonanych robót budowlanych polegających na zamurowaniu istniejącego otworu drzwiowego z klatki schodowej do pomieszczenia suszarni, zamurowaniu istniejącego włazu na dach z pomieszczenia suszarni, wybiciu otworu drzwiowego w ścianie działowej między mieszkaniem inwestora a pomieszczeniem suszarni i osadzeniu stolarki drzwiowej oraz doprowadzenie pomieszczenia do stanu pierwotnego, tj. sprzed przebudowy.

W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że w wyniku interwencji lokatorów z dnia 22 sierpnia 1994r. ówczesny organ nadzoru budowlanego I instancji przeprowadził w dniu 8 września 1994r. oględziny w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...]w K. . Stwierdzono, że na IV piętrze w IV klatce tego budynku istniało wcześniej odrębne pomieszczenie suszarni, które w wyniku zamurowania otworu drzwiowego wejściowego z klatki schodowej oraz w wyniku wybicia nowego otworu drzwiowego zostało włączone - jako pokój - w skład mieszkania nr [...], zajmowanego przez lokatora K.W. . Przed wykonaniem robót budowlanych w pomieszczeniu suszarni istniał wyłaz na dach. Budynek wielorodzinny przy ul. [...] stanowił pierwotnie własność Zakładów [...]", następnie zamieszkujący w IV klatce w mieszkaniu nr [...] J. i J.M. na mocy aktu notarialnego z dnia 20 stycznia 1983r. Rep [...] stali się właścicielami tego mieszkania wraz z udziałem [...] części wspólnych budynku. Podobna sytuacja miała miejsce w przypadku mieszkania nr [...] zamieszkiwanego przez Z. i M.K. . Ustalono też, że pismem z dnia 29 listopada 1993r. Zakłady [...]" wystąpiły do Wydziału Urbanistyki Architektury i Nadzoru Budowlanego Urzędu Miasta K. z prośbą o wydanie pozytywnej opinii urbanistyczno - architektonicznej w sprawie zaadaptowania na pokoje mieszkalne trzech suszarni w klatkach 2, 3 i 4 przedmiotowego budynku. Pismem z dnia 12 stycznia 1994r. Wydział pozytywnie zaopiniował adaptację, zaznaczając, że opinia nie uprawnia do przeprowadzenia prac budowlanych i poinformował o konieczności złożenia wniosku o pozwolenie na adaptację strychu wraz ze oraz stosownymi załącznikami do wniosku, w tym między innymi, aby w żądanym projekcie technicznym wskazane było pomieszczenie, które pełniło będzie rolę suszarni dla mieszkańców budynku. Ustalono także, że opracowany został przez E.K. projekt techniczny robót adaptacyjnych, który przewidywał między innymi wykonanie nowego wyłazu na dach o wymiarach 50 x 70 cm między istniejącymi belkami stropu DMS zlokalizowanego w obrębie klatki schodowej, oraz przewidywał zlokalizowanie pomieszczenia suszarni w piwnicy w III klatce w pomieszczeniu po byłej pralni.

Następnie ustalono, że K.W. bez pozwolenia Wydziału Urbanistyki Architektury i Nadzoru Budowlanego wykonał jako inwestor w sierpniu 1994r. roboty budowlane polegające na zamurowaniu drzwi wejściowych do pomieszczenia suszarni, zabetonowaniu istniejącego wyłazu na dach i wybiciu otworu drzwiowego ze swojego mieszkania do pomieszczenia suszarni. Ponadto wykonana została instalacja elektryczna w pomieszczeniu. Podczas oględzin stwierdzono, że roboty wykonano zgodnie z projektem za wyjątkiem wyłazu na dach, gdyż nowy wyłaz na dach nie został wykonany. M.K. i J.M. oraz pozostali lokatorzy klatki IV zażądali przywrócenia pomieszczenia suszarni do pierwotnego stanu i sposobu użytkowania, zarzucając między innymi, że pomieszczenie w piwnicy w III klatce schodowej nie posiada wysokości 2,20 m. Pismem z dnia 17 października 1994r. organ I instancji nadzoru budowlanego zawiadomił strony o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie samowolnej zmiany sposobu użytkowania pomieszczenia suszarni na pomieszczenie mieszkalne znajdujące się na IV piętrze w IV klatce budynku wielorodzinnego przy ul. [...], a następnie wydał postanowienie z dnia 16 listopada 1994r., którym zażądał od K.W. opinii technicznej i zgody Urzędu Wojewódzkiego w K. na odstępstwo od warunków technicznych polegające na akceptacji wysokości pomieszczenia adaptowanego zastępczo na suszarnię wynoszącej 2,16 m zamiast 2,20 m.

W wyniku kolejnej interwencji lokatorów organ I instancji stwierdził podczas oględzin w dniu 24 kwietnia 1995r., że K.W. wykonał roboty budowlane polegające na obniżeniu posadzki w pomieszczeniu w piwnicy w III klatce schodowej budynku, co zwiększyło wysokość tego pomieszczenia do wysokości 2,20 m.

W postępowaniu zapadły następujące rozstrzygnięcia:

1) decyzja Kierownika Referatu Nadzoru Budowlanego w Wydziale Urbanistyki Architektury i Nadzoru Budowlanego Urzędu Miasta w K. z dnia [...] maja 1995r. znak [...] nakładająca na K.W. obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie samowolnie adaptowanego na cele mieszkalne pomieszczenia suszarni;

2) decyzja Wojewody K. z dnia [...] lipca 1995r. znak [...] uchylająca decyzję organu I instancji wymienioną w punkcie 1 – Wojewoda wskazał, że po dniu 1 stycznia 1995r. sprawa zmiany sposobu użytkowania powinna być rozpatrywana na podstawie przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane;

3) postanowienie organu I instancji z dnia 12 października 1995r. zawieszające postępowanie administracyjne w sprawie do dnia 31 grudnia 1995r., ponieważ akta sprawy zostały przekazane do Sądu Rejonowego Wydział I Cywilny do toczącej się tam sprawy sygn. akt [...]

4) postanowienie Wojewody K. z dnia [...] grudnia 1995r. uchylające postanowienie wymienione w punkcie 3, ponieważ organ I instancji nie wykazał, że załatwienie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd;

5) decyzja Prezydenta Miasta K. z dnia [...] marca 1996r. znak [...] udzielająca K.W. pozwolenia na użytkowanie adaptowanego na cele mieszkalne pomieszczenia suszarni na IV piętrze w IV klatce budynku przy ul. [...];

6) decyzja Wojewody K. z dnia [...] lipca 1996r. znak: [...] uchylająca decyzję organu I instancji wymienioną w punkcie 5 - Wojewoda orzekł o braku podstaw do udzielenia pozwolenia na użytkowanie adoptowanego pomieszczenia suszarni, wskazując ponownie, że po dniu 1 stycznia 1995r. sprawa zmiany sposobu użytkowania powinna być rozpatrywana na podstawie przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane, Wojewoda podkreślił, że w sprawie chodzi o samowolną zmianę sposobu użytkowania obiektu, a nie o samowolnie wybudowany obiekt budowlany;

7) wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie z dnia 2 lutego 1998r. sygn. akt II SA/Kr 1497/06 oddalający skargę K.W. na decyzję Wojewody K. wymienioną w punkcie 6 - w wyroku NSA zgodził się z tym, że decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia [...] marca 1996r. udzielającą K.W. pozwolenia na użytkowanie należało uchylić, stwierdził jednak, że K.W. dokonał bez prawem przewidzianego pozwolenia przebudowy pomieszczenia niemieszkalnego na pomieszczenie mieszkalne, a zakres wykonanych przez skarżącego robót budowlanych należy zakwalifikować jako przebudowę pomieszczenia i nie zgodził się z podaną przez organ II instancji tezą, że w sprawie nastąpiła tylko zmiana sposobu użytkowania, NSA stwierdził, że roboty zostały zakończone w 1994r. i w sprawie będą miały zastosowanie przepisy ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane ze względu na przepis art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane, ponadto Sąd nakazał zbadanie, czy w sprawie nie zachodzi konieczność zastosowania przepisu art. 37 ust 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974r. ze względu na podnoszone przez lokatorów zdecydowane pogorszenie wartości użytkowych ich lokali ze względu na brak możliwości korzystania z suszarni;

8) decyzja Prezydenta Miasta K. z dnia [...] czerwca 1998r. znak [...] nakazująca K.W. jako inwestorowi wykonać rozbiórkę samowolnie wykonanych robót budowlanych polegających na zamurowaniu istniejącego otworu drzwiowego z klatki schodowej do pomieszczenia suszarni, zamurowaniu istniejącego wyłazu na dach, wybiciu otworu drzwiowego w ścianie działowej i osadzeniu stolarki drzwiowej oraz doprowadzenie pomieszania do stanu poprzedniego - decyzja podjęta została na podstawie art. 37 ust. 2 Prawa budowlanego z 1974r.;

9) decyzja Wojewody K. z dnia [...] września 1998r. znak: [...] uchylająca decyzję organu I instancji wymienioną w punkcie 8 – Wojewoda uznał, że organ I instancji nie zapewnił stronom czynnego udziału w postępowaniu oraz, że powołany przepis art. 103 ust. 1 nie ma zastosowania w sprawie, zaś użyty przepis art. 37 ust. 2 Prawa budowlanego z 1974r. nie został poparty żadnym uzasadnieniem, ponadto organ II instancji stwierdził, że brak jest dowodu, iż organ I instancji przeprowadził postępowanie zmierzające do ustalenia, czy wykonane roboty budowlane powodują niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia;

10) wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie z dnia 14 grudnia 2000r. sygn. akt II SA/Kr 2116/00 oddalający skargę M.K. oraz J. i J.M. na decyzję Wojewody K. wymienioną w punkcie 9;

Z dniem 1 stycznia 1999r. nowym organem I instancji właściwym w sprawach nadzoru budowlanego stał się Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta K. , który pismem z dnia 3 września 2001r. zawiadomił strony o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie adaptacji pomieszczenia suszarni na pomieszczenie mieszkalne w wielorodzinnym budynku mieszkalnym przy ul. [...] w K.

W toku dalszego postępowania do organu I instancji został dostarczony akt notarialny z dnia 8 czerwca 2000r. Rep [...], na podstawie którego B.M.-S. nabyła mieszkanie nr [...] od J. i J.M. j, wstępując w prawa strony w sprawie. Ponadto organ I instancji zdobył informację, że Sąd Rejonowy w K. Wydział I Cywilny w sprawie z powództwa J.M. J.M. i M.K. , o ochronę posiadania wydał wyrok z dnia 29 grudnia 1998r. sygn akt [...] , którym przywrócił J.M. J.M. i M.K. , współposiadanie pomieszczenia suszarni o pow. 16 m2 przez nakazanie usunięcia K.W. wraz z rzeczami i osobami prawa jego reprezentującymi i oddanie tego pomieszczenia we współposiadanie powodom.

PINB w K. , rozpatrując ponownie sprawę, po przeprowadzonej analizie zebranych w toku postępowania materiałów i dowodów oraz złożonych wniosków i wypowiedzi stron w decyzji z dnia [...] lutego 2002r. stwierdził, że dokonana przez K.W. w 1994r. samowolna przebudowa pomieszczenia suszarni budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. [...] w K. w celu powiększenia własnego mieszkania przylegającego bezpośrednio do tego pomieszczenia o dodatkowy pokój mieszkalny spowodowała niewątpliwie niebezpieczeństwo dla ludzi i mienia oraz niedopuszczalne pogorszenie warunków użytkowych dla otoczenia w rozumieniu art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974r. przez naruszenie przepisów art. 5 ust. 1, 4 i 5 tej ustawy oraz przepisów szczególnych. PINB wskazał, że na skutek tej przebudowy likwidacji uległ istniejący właz na dach dostępny ze wspólnej powierzchni komunikacyjnej, zaś pozostali lokatorzy, współwłaściciele budynku, pozbawieni zostali przeznaczonego do wspólnego użytku pomieszczenia suszarni, z którego korzystali przez kilkadziesiąt lat od momentu wybudowania i zasiedlenia budynku w 1962 roku. PINB wskazał, że stosownie do przepisu § 25 ust. 1 rozporządzenia Przewodniczącego Komitetu Budownictwa, Urbanistyki i Architektury z dnia 21 lipca 1961r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane budownictwa powszechnego (Dz. U. nr 38, poz. 196 ze zm.) obowiązującego w dacie budowy przedmiotowego budynku, zewnętrzna powierzchnia dachu powinna być dostępna za pomocą umocowanych na stałe klamer, drabin zewnętrznych lub haków do zawieszania tych drabin albo za pomocą klamer i wewnętrznego włazu na dach o wymiarach 0,75 x 0,75 m zamykanego szczelną nakrywą, wystającą co najmniej 0,15 m ponad pokrycie. W omawianym przypadku wymóg powołanego wyżej przepisu został spełniony przez zaprojektowanie i wykonanie dostępu do powierzchni dachu za pomocą wewnętrznego wyłazu zaopatrzonego w klamry i dostępnego ze wspólnej powierzchni komunikacyjnej. Rozwiązanie takie, zaprojektowano zgodnie z obowiązującymi wówczas przepisami i w określonym celu, istniało i spełniało swoją funkcję w okresie wieloletniej eksploatacji budynku. Samowolna likwidacja wyłazu na dach spowodowała niewątpliwie ograniczenie dogodnego dostępu do powierzchni dachu w celach konserwacyjnych i przeciwpożarowych, zaś w skrajnych przypadkach - np. pożaru niższych kondygnacji budynku - odcięcie alternatywnej drogi ewakuacyjnej. Dlatego PINB zakwalifikował to jako istotne pogorszenie warunków użytkowych i bezpieczeństwa obiektu.

Za niedopuszczalne pogorszenie warunków użytkowych otoczenia mieszkań uznano również uznać samowolną likwidację pomieszczenia suszarni domowej, ponieważ pomieszczenie to, przeznaczone do wspólnego użytku mieszkańców i zaprojektowane zgodnie z wymogami przepisów obowiązujących w dacie budowy budynku, w okresie wieloletniej eksploatacji budynku od momentu zasiedlenia do czasu jego samowolnej przebudowy przez K.W. i aneksji do własnego mieszkania, wykorzystywane było przez lokatorów mieszkań znajdujących się w IV klatce schodowej budynku zgodnie z przeznaczeniem oraz według ustalonego przez nich harmonogramu. Na skutek zaś samowolnej przebudowy tego pomieszczenia na cele mieszkalne pozostali lokatorzy, a zatem współwłaściciele budynku, pozbawieni zostali możliwości korzystania z suszarni. Zdaniem PINB obok ewidentnego naruszenia praw współwłaścicieli nieruchomości i podstawowych zasad współżycia społecznego zachodził tu niewątpliwie przypadek niedopuszczalnego pogorszenia warunków użytkowych w odniesieniu do wszystkich pozostałych lokali mieszkalnych znajdujących się w IV klatce schodowej budynku. Wytyczne zawarte w zarządzeniu nr 10 Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 29 stycznia 1974r. w sprawie normatywu technicznego projektowania mieszkań i budynków mieszkalnych wielorodzinnych dla ludności nierolniczej wymagały m.in. zapewnienia w każdym budynku mieszkalnym suszarni domowej do obsługi mieszkańców, przy czym obowiązujący wówczas normatyw mieszkaniowy (obecnie uchylony, lecz zalecony do stosowania jako materiał pomocniczy do projektowania) ustalał minimalny wskaźnik powierzchni suszarni na 6,0 m na każdych 35-40 mieszkańców, nadto określał, że suszarnia taka winna mieć zapewnione dobre przewietrzanie i ogrzewanie w porze zimowej.

Ponadto PINB podkreślił, że zaadaptowane na własny koszt przez K.W. i oferowane lokatorom na suszarnię pomieszczenie zamienne po byłej pralni nie jest równowarte z zaadaptowanym bezprawnie i przebudowanym na mieszkanie pomieszczeniem dawnej suszarni ani pod względem dostępności (znajduje się w piwnicy sąsiedniej III klatki schodowej i ma niewygodne dojście), ani też pod względem funkcjonalności i wygody użytkowania) ma mniejszą wysokość - tylko 2,20 m i kubaturę, jest ciemne, wilgotne, nie posiada ogrzewania oraz możliwości należytego przewietrzania). Dlatego też PINB stwierdził, że żądanie pokrzywdzonych stron przywrócenia przebudowanego samowolnie na mieszkanie pomieszczenia suszarni domowej do stanu poprzedniego, tj. sprzed przebudowy, należy uznać za zasadne, zaś brak było racjonalnych i uzasadnionych powodów do zgody na legalizację stanu obecnego, powstałego w następstwie samowolnych i bezprawnych działań inwestora.

Od decyzji PINB w K. odwołanie złożył K.W. , który podniósł, że organ I instancji nie odniósł się do faktu, że w 1994r. odwołujący się uzyskał na przebudowę zgodę właściciela budynku, tj. Kombinatu . K.W. stwierdził, że nie dokonał przebudowy samowolnie i dodał, że właściciel budynku uzależnił swą zgodę od wykonania przez niego adaptacji innego pomieszczenia na suszarnię, co odwołujący się uczynił. K.W., podkreślił, że działał w dobrej wierze i poniósł znaczne koszty, a decyzją Dyrektora ZCW N. z dnia [...] sierpnia 1994r. lokal został mu formalnie przydzielony.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia [...] czerwca 2002r. znak: [...], wydaną na podstawie art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane oraz art. 138 § 1 pkt 1 kpa, utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

W uzasadnieniu organ odwoławczy przytoczył ustalenia dokonane przez organ I instancji i uznał jej za prawidłowe. Organ odwoławczy stwierdził, że przedmiotowe pomieszczenie suszarni zostało samowolnie przebudowane przed dniem 1 stycznia 1995r., a więc zgodnie ze stanowiskiem wyrażonym w wyroku NSA z dnia 2 lutego 1998r. i zgodnie z art. 103 ust. 2 obecnie obowiązującej ustawy Prawo budowlane z 1994 r. w stosunku do przedmiotowego pomieszczenia mają zastosowanie przepisy dotychczasowe, czyli przepisy Prawa budowlanego z 1974r. Organ odwoławczy przytoczył art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974r. oraz § 25 ust. 1 rozporządzenia Przewodniczącego Komitetu Budownictwa Urbanistyki i Architektury z dnia 21 lipca 1961r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane budownictwa powszechnego i stwierdził, że samowolna likwidacja wyłazu na dach spowodowała ograniczenie dogodnego dostępu do powierzchni dachu w celach konserwacyjnych, a także odcięła alternatywną drogę ewakuacyjną w skrajnym przypadku pożaru niższych kondygnacji, co stanowi istotne pogorszenie warunków użytkowych i bezpieczeństwa obiektu.

Ponadto organ odwoławczy podzielił stanowisko PINB w K. odnośnie likwidacji dotychczasowego pomieszczenia suszarni jako sprzecznego z przytoczonym wyżej zarządzeniem nr 10 Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska. W ocenie ŚWINB organ I instancji zastosował się do zaleceń zawartych w wyroku NSA i prawidłowo uzasadnił, że przebudowa pomieszczenia suszarni wprowadziła niedopuszczanie pogorszenie warunków użytkowych dla otoczenia. Organ I instancji omyłkowo zastosował w rozstrzygnięciu jako podstawę prawną zaskarżonej decyzji przepis art. 37 ust. 2. Prawa budowlanego z 1974r., jednak z uzasadnienia jednoznacznie wynika, że chodzi o przepis art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974r. Zdaniem ŚWINB nakaz rozbiórki samowolnie wykonanych robót budowlanych polegających na przebudowie pomieszczenia suszarni, na pomieszczenie mieszkalne i przywrócenia pomieszczenia do stanu pierwotnego był zasadny i zgodny z prawem.

Skargę na decyzję ŚWINB w K. złożył K.W. , podnosząc zarzuty zawarte w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Skarżący zarzucił też, że zaskarżona decyzja nie została doręczona ani jemu ani jego pełnomocnikowi, zaś o jej wydaniu dowiedział się przypadkiem.

W odpowiedzi na skargę ŚWINB w K. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Ponadto organ wskazał, że w aktach sprawy znajduje się dowód doręczenia skarżącemu decyzji podpisany osobiście przez skarżącego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, który stał się właściwy do rozpoznania niniejszej sprawy zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 zm.), postanowieniem z dnia 24 sierpnia 2004r. oddalił wniosek skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, a następnie Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 17 marca 2005r. sygn. akt II OZ 144/05 oddalił zażalenie K.W. na postanowienie WSA w Krakowie.

WSA w Krakowie postanowieniem z dnia 3 kwietnia 2006r. zawiesił postępowanie sądowe z powodu śmierci uczestników.

W dniu 21 lipca 2006r. WSA w Krakowie odmówił podjęcia zawieszonego postępowania.

Postanowieniem z dnia 26 stycznia 2007r. WSA w Krakowie oddalił kolejny wniosek skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. NSA postanowieniem z dnia 3 sierpnia 2007r. sygn. akt II OZ 652/07 uchylił postanowienie WSA w Krakowie z dnia 26 stycznia 2007r. Następnie WSA w Krakowie postanowieniem z dnia 29 października 2007r. wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji.

Referendarz sądowy WSA w Krakowie postanowieniem z dnia 23 marca 2007r. zwolnił skarżącego od kosztów sądowych.

Po ustaleniu następców prawnych zmarłego skarżącego oraz uczestników, a także ustaleniu aktualnych adresów wszystkich stron, postępowanie zostało podjęte postanowieniem z dnia 26 października 2012r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie "ppsa", sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 ppsa. Orzekanie - w myśl art. 135 ppsa - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa.

Sąd, uwzględniając skargę na decyzję, uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co wynika z art. 145 § 1 pkt 1 ppsa.

W świetle powyższych zasad zaskarżona w niniejszej sprawie decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji podlegają uchyleniu.

W kontrolowanym postępowaniu okolicznością bezsporną było, że roboty budowlane, polegające na zamurowaniu drzwi wejściowych do pomieszczenia suszarni, zabetonowaniu istniejącego wyłazu na dach i wybiciu otworu drzwiowego z mieszkania do pomieszczenia suszarni, zostały wykonane w sierpniu 1994r. Zatem, stosownie do art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994r., przy rozstrzyganiu kwestii rozbiórki wykonanych robót budowlanych, należało stosować przepisy Prawa budowlanego z 1974r., na co wskazał już Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie w wyroku z dnia 2 lutego 1998r. sygn. akt II SA/Kr 1497/06, który to wyrok, zgodnie z art. 153 ppsa, jest wiążący zarówno dla organów administracji jak i Sądu orzekającego w niniejszej sprawie. W przytoczonym wyroku NSA nakazał również organom nadzoru budowlanego rozważenie zastosowania do przedmiotowych robót budowlanych art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974r. Przepis ten stanowi, że "Obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce (...), gdy organ stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia". W tym miejscu przywołać należy stanowisko NSA wyrażone w wyroku z dnia 4 stycznia 2012r. sygn. akt II OSK 1978/10, że "przewidziana w art. 37 ust. 1 i 2 Prawa budowlanego z 1974r. zgodność z przepisami budowlanymi dotyczy okresu realizacji budowy" (Lex Omega nr 1112024). Podobne stanowisko zostało wyrażone w wyroku NSA z dnia 9 listopada 2011r. sygn. akt II OSK 1574/10 (Lex Omega nr 1132100).

Skoro zatem, jak wskazano wyżej, przedmiotowe roboty budowlane zostały wykonane w sierpniu 1994r., aby stwierdzić, czy ich wykonanie stanowiło "zagrożenie dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia" konieczne jest dokonanie ich oceny na podstawie przepisów techniczno - budowlanych obowiązujących w tym czasie, czyli na podstawie rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki (Dz. U. nr 17, poz. 62). Dlatego za wadliwe należy uznać dokonywanie przez organy nadzoru budowlanego oceny robót budowlanych wykonanych przez K.W. na podstawie rozporządzenia Przewodniczącego Komitetu Budownictwa, Urbanistyki i Architektury z dnia 21 lipca 1961r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane budownictwa powszechnego (Dz. U. nr 38, poz. 196 ze zm.), czyli aktu prawnego obowiązującego w dacie wzniesienia całego budynku, ponieważ przedmiotowe roboty budowlane zostały wykonane w sierpniu 1994r. Do robót budowlanych wykonanych w 1994r. zastosowanie ma § 241 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki. Stosownie do tego przepisu "w budynkach o trzech lub więcej kondygnacjach należy zapewnić możliwość wyjścia na dach od wewnątrz budynku, przynajmniej z jednej klatki schodowej", przy czym tylko "w budynkach o wysokości powyżej 55 m wieloklatkowych wyjścia na dach powinny prowadzić z każdej klatki schodowej". W kontrolowanym postępowaniu nie rozważono, czy po likwidacji wyłazu w 1994r. wymóg z § 241 rozporządzenia z dnia 3 lipca 1980r. był spełniony w budynku usytuowanym w K [...]. Zatem organy nadzoru budowlanego nie tylko zastosowały niewłaściwy przepis prawa, lecz także nie wyjaśniły istotnej okoliczności, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organy są zobowiązane będą rozstrzygnąć sprawę na podstawie aktualnego stanu faktycznego, do czego zobowiązują je m.in. art. 7 i art. 77 § 1 kpa, tj. wezmą pod uwagę zmianę okoliczności, jaka nastąpiła po wykonaniu przedmiotowych robót budowlanych. Chodzi tu o fakt sprzedaży K.W. pomieszczenia dawnej suszarni. Skoro bowiem wspólnota mieszkaniowa zbyła sporny do tej pory lokal, okoliczność tą należy uwzględnić przy ocenie, czy likwidacja suszarni w dotychczasowym miejscu stwarza niebezpieczeństwo "niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia".

Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organy będą też zobowiązane do ustalenia aktualnego kręgu stron postępowania i zapewnienia wszystkim stronom udziału w postępowaniu. Następnie konieczne jest ustalenie aktualnego stanu faktycznego i dokonanie jego oceny pod kątem przesłanek z art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974r., czyli niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia (na podstawie przepisów obowiązujących w dacie wykonania przedmiotowych robót budowlanych) oraz niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia (z uwzględnieniem faktu sprzedaży pomieszczenia suszarni przez wspólnotę mieszkaniową).

Mając na uwadze powyższe, orzeczono jak punkcie I sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" oraz art. 135 ppsa.

W związku z uwzględnieniem skargi Sąd orzekł też, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana w całości na podstawie art. 152 ppsa.