Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 541/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2017-06-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono decyzję II i I instancji
Powołane przepisy: journal: Dz.U. 2015 poz 1551
law: Ustawa z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Sławomir Kozik (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Marek Kraus, Sędzia NSA Alicja Stępień, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 20 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi R.J. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 9 stycznia 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2015 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 20 maja 2016 r. nr [...]; 2. zasądza od Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącego kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia 15 czerwca 2015 r. R. J. (dalej jako: "wnioskodawca", "skarżący") zwrócił się do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR o przyznanie płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami na rok 2015 - zwaną dalej "płatnością ONW".

Pismem z dnia 26 września 2015 r. wezwano wnioskodawcę do złożenia wyjaśnień w zakresie udowodnienia, że nie prowadzi jednej z działalności wykluczonej z płatności, tj. działalności związanej z obrotem nieruchomościami. Pismo zostało doręczone w dniu 29 września 2015 r.

W odpowiedzi na powyższe wezwanie, skarżący złożył w dniu 6 października 2015 r. oświadczenie wraz z zaświadczeniem o dochodzie podlegającym opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Wskazał, iż prowadzi działalność pozarolniczą polegającą na obrocie nieruchomościami, z tytułu której w 2014 roku uzyskał przychód w wysokości 534 796,73 zł oraz, że w roku 2014 otrzymał płatności bezpośrednie w wysokości 27.038,52 zł.

W dniu 14 kwietnia 2016 r. w gospodarstwie wnioskodawcy przeprowadzono oględziny działek referencyjnych w zakresie weryfikacji powierzchni PEG. Protokół został podpisany przez, obecnego przy oględzinach, skarżącego.

Po rozpatrzeniu materiału dowodowego Kierownik Biura Powiatowego ARiMR decyzją z dnia 20 maja 2016 r. odmówił wnioskodawcy przyznania płatności ONW na rok 2015, albowiem skarżący nie złożył oświadczenia o tym, że jest rolnikiem aktywnym zawodowo, pomimo świadczenia usług w zakresie obrotu nieruchomościami.

Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa po rozpatrzeniu sprawy w związku z wniesieniem odwołania, decyzją z dnia 9 stycznia 2017 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.

Organ powołując się na przepisy mające zastosowanie w niniejszej sprawie wyjaśnił, że pomoc ONW jest przyznawana wyłącznie tzw. rolnikom aktywnym zawodowo. W związku z tym zasadniczo nie przyznaje się płatności bezpośrednich podmiotom, które administrują portami lotniczymi, wodociągami, stałymi terenami sportowymi i rekreacyjnymi, świadczą usługi przewozu kolejowego lub usługi w zakresie obrotu nieruchomościami, a jednocześnie kwota ich płatności przekracza 5.000 EUR.

Organ wskazał, że weryfikację, czy główną działalność gospodarczą lub przedmiot działalności rolniczej stanowi wykonywanie działalności rolniczej należy przeprowadzić jedynie w przypadku, gdy rolnik we wniosku zaznaczył pole 08. Jednakże w sytuacji, gdy rolnik nie wypełnił wniosku w zakresie pola 08, a w ramach prowadzonej kontroli spełnienia kryteriów aktywnego rolnika zostało stwierdzone na podstawie kodów PKD, że wnioskodawca prowadzi jedną z wykluczonych działalności, o której mowa w art. 9 ust. 2 rozporządzenia nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r., w tej sytuacji Kierownik Biura Powiatowego ARiMR zobowiązany był wezwać rolnika, na podstawie art. 50 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2016 r. poz. 23 ze zm.) – dalej jako "k.p.a." do złożenia wyjaśnień (przedstawienia dowodów, np. dokumentów księgowych, potwierdzenia wykreślenia z rejestrów CEIDG, KRS lub REGON prowadzenia wykluczonych działalności) w celu ustalenia, czy prowadził co najmniej jedną z wykluczonych działalności, o których mowa w art. 9 ust. 2 rozporządzenia nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r.

Zatem skoro rolnik faktycznie prowadził działalność wykluczoną z zakresu obrotu nieruchomościami, co zostało ustalone podczas postępowania wyjaśniającego przed organem I instancji, a we wniosku o przyznanie płatności nie zaznaczył pola 08 to, w opinii organu odwoławczego płatności temu rolnikowi nie przysługują.

Organ wskazał, że z art. 21 ust. 1 ustawy oraz art. 2 ustawy z dnia 24 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2015 r., poz. 653), wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich i płatności niezwiązanej do tytoniu składa się w terminie od dnia 15 marca do dnia 15 czerwca. Według natomiast art. 21 ust. 2 ustawy, termin, o którym mowa w ust. 1, nie podlega przywróceniu. Zatem termin ten jest terminem materialnoprawnym. Wskazano, że w art. 13 ust. 1 i 3 rozporządzenia nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. określono konsekwencje dla rolnika w przypadku złożenia wniosku po terminie. W rezultacie, poprawki do pojedynczego wniosku wniesione po terminie określonym w art. 13 ust. 3 rozporządzenia nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uznaje się za niedopuszczalne. Zatem skoro wnioskodawca złożył dokumenty potwierdzające charakter prowadzonej działalności pozarolniczej oraz uzyskany przychód w 2014 r. dopiero w dniu 6 października 2015 r., to czynność tą należało uznać za niedopuszczalną. Zgodnie bowiem z § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych wymagań, jakie powinny spełniać wnioski w sprawach dotyczących płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, jeżeli rolnik wykonuje działalność gospodarczą, o której mowa w art. 9 ust. 2 akapit pierwszy rozporządzenia nr 1307/2013 i w roku poprzedzającym rok złożenia wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich uzyskał kwotę płatności bezpośrednich przekraczającą równowartość w złotych kwoty określonej w art. 7 ust. 3 ustawy, do wniosków, o których mowa w § 1 pkt 1 lit. a - f, dołącza - w przypadku, o którym mowa w art. 9 ust. 2 akapit trzeci lit. a rozporządzenia nr 1307/2013 - zaświadczenie o przychodach z działalności pozarolniczej wydane przez właściwy organ podatkowy.

Organ podał, że zgodnie z § 3 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych wymagań, jakie powinny spełniać wnioski w sprawach dotyczących płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2015 r. poz. 352), we wnioskach, o których mowa w § 1 pkt 1 lit, a -f. rolnik wykonujący działalność gospodarczą, o której mowa w art. 9 ust. 2 akapit pierwszy rozporządzenia nr 1307/2013. składa oświadczenie, że jest rolnikiem aktywnym zawodowo. Wskazano, że w szczegółowej instrukcji wypełniania wniosku o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2015 wyraźnie wskazano, iż w sekcji 8 wniosku należy znakiem "X" zaznaczyć właściwą działalność, jeżeli rolnik ubiegający się o płatność jest aktywnym rolnikiem, a jednocześnie świadczy usługi w zakresie obrotu nieruchomościami.

W odniesieniu do powyższego organ stwierdził, iż bez znaczenia w rozpoznawanej sprawie jest fakt, iż skarżący spełnia kryterium rolnika aktywnego zawodowo, bowiem nie oświadczył on w terminie, że takim rolnikiem jest.

W skardze na powyższą decyzję skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji o zasądzenia od organu kosztów postępowania w sprawie.

Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie przepisów prawa, które miało wpływ na wynik sprawy:

1) art. 9 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiające przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 2013-12-17 (Dz.Urz.UE.L 2013 Nr 347, str. 608) - poprzez nieprzyznanie płatności mimo, że skarżący - co bezspornie ustalił organ - jako rolnik aktywny zawodowo spełnia kryteria warunkujące jej przyznanie, pomimo iż prowadzi usługi w zakresie obrotu nieruchomościami,

2) art. 13 ust 3 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności z dnia 2014-03-11 (Dz.Urz.UE.L 2014 Nr 181, str. 48), § 5 ust. 1 i § 3 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju wsi z 12.03.2015r. w sprawie szczegółowych wymagań jakie powinny spełniać wnioski w sprawach dotyczących płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - poprzez uznanie, iż zawiera on sankcję w przypadku pojedynczego wniosku w postaci braku uprawnienia do płatności w przypadku nie zakreślenia rubryki III 08 i nie złożenia zaświadczenia o przychodach z działalności pozarolniczej w terminie złożenia wniosku o przyznanie płatności, mimo iż na żądanie organu prowadzącego postępowanie wydane w trybie art. 50 § 1 k.p.a. skarżący złożył oświadczenie co do kryterium rolnika aktywnego przy prowadzeniu jednej z działalności wykluczonych oraz złożył zaświadczenie o dochodach z działalności pozarolniczej,

3) art. 27 ust. 1 pkt. 1, 2 i 3, ust. 2 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 z dnia 20 lutego 2015 r. (Dz.U. z 2015 r. poz. 349) w zw. z art. 50 § 1 k.p.a., art. 75 § 1 k.p.a., art. 76 § 1 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. - poprzez odmowę przyznania płatności na rok 2015 z powodu niezakreślenia pozycji III 08 formularza wniosku i nie złożenia przy wniosku dokumentu o wysokości przychodu z pozarolniczej działalności gospodarczej, w kontekście prowadzenia co do tych okoliczności postępowania wyjaśniającego i dowodowego oraz sprzeczność ustaleń faktycznych decyzji dokonanych w oparciu o uzyskane dowody z jej treścią, albowiem w toku postępowania organ wyjaśnił, że skarżący w całości spełnia wszystkie kryteria do przyznania płatności ONW na rok 2015, a mimo to wydał sprzeczną z tym ustaleniem oraz dokonaną oceną materiału dowodowego decyzję, nadto organ nie wyjaśnił jaki wpływ ma niezakreślenie ww. rubryki na merytoryczne rozpoznanie wniosku skoro prowadził postępowanie dowodowe na okoliczności objęte rubryką III 08, w wyniku którego ustalił, że wnioskodawca spełnia wszystkie kryteria do przyznania płatności, co doprowadza do sprzeczności pomiędzy ustaleniami dokonanymi w sprawie a rozstrzygnięciem.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor ARiMR podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Zaskarżone decyzje zostały wydane z naruszeniem prawa procesowego.

W rozpatrywanej sprawie kontroli sądu administracyjnego poddana została decyzja Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia 9 stycznia 2017 r. utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji z dnia 20 maja 2016 r. o odmowie przyznania skarżącemu płatności ONW na rok 2015.

Zgodnie z § 2 ust. 1 pkt. 1 Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014 - 2020 (Dz. U. z 2015 r., poz. 364) - zwanego dalej "rozporządzeniem", płatność ONW przysługuje rolnikowi (...), jeżeli spełnia warunki określone w art. 31 ust. 2 rozporządzenia nr 1305/2013 a mianowicie, płatności udziela się rolnikom, którzy podejmują się prowadzić działalność rolniczą na obszarach wyznaczonych zgodnie z art. 32 i którzy są rolnikami aktywnymi zawodowo w rozumieniu art. 9 rozporządzenia (UE) nr 1307/2013.

Zgodnie z art. 9 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiające przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 (Dz. Urz. UE L 347 z 20.12.2013 r., str. 608, ze zm.) - zwanym dalej "rozporządzeniem nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r., nie przyznaje się płatności bezpośrednich osobom fizycznym lub prawnym ani grupom osób fizycznych lub prawnych, które administrują portami lotniczymi, wodociągami, stałymi terenami sportowymi i rekreacyjnymi, jak również świadczą usługi przewozu kolejowego lub usługi w zakresie obrotu nieruchomościami.

W stosownych przypadkach państwa członkowskie mogą na podstawie obiektywnych i niedyskryminacyjnych kryteriów zadecydować o uzupełnieniu przedsiębiorstw i rodzajów działalności wymienionych w akapicie pierwszym o wszelkie inne podobne nierolnicze przedsiębiorstwa lub rodzaje działalności, a następnie mogą zadecydować o usunięciu takich uzupełnień.

Osobę lub grupę osób objętych zakresem akapitu pierwszego lub drugiego, uważa się jednak za rolnika aktywnego zawodowo, jeżeli za pomocą możliwych do zweryfikowania dowodów, w formie wymaganej przez państwa członkowskie, udokumentuje ona, że:

a) roczna kwota płatności bezpośrednich wynosi co najmniej 5 % całości przychodów uzyskanych przez nią z działalności pozarolniczej w ostatnim roku obrotowym, za który dowody takie są dostępne;

jej działalność rolnicza nie ma charakteru marginalnego; lub

jej główną działalność gospodarczą lub przedmiot działalności stanowi wykonywanie działalności rolniczej.

W świetle cytowanych przepisów należy zgodzić się z Dyrektorem ARiMR, że pomoc ONW jest przyznawana wyłącznie tzw. rolnikom aktywnym zawodowo, w związku z tym nie przyznaje się płatności bezpośrednich podmiotom z tzw. "listy negatywnej". Niemniej jednak beneficjent, pomimo prowadzenia przez niego działalności z tzw. "listy negatywnej", może w stosownym terminie wykazać, że jest rolnikiem aktywnym zawodowo, przedkładając organowi na tę okoliczność dokumenty.

Z akt sprawy wynika, że skarżący złożył w dniu 15 czerwca 2015 r. wniosek o przyznanie płatności ONW na rok 2015. Pismem z dnia 26 września 2015 r. organ I instancji wezwał wnioskodawcę do udowodnienia, że nie prowadzi jednej z działalności wykluczonej z płatności, tj. działalności związanej z obrotem nieruchomościami i złożenie dokumentów potwierdzających tę okoliczność wymienionych w wezwaniu. W konsekwencji powyższego wnioskodawca w dniu 6 października 2015 r. złożył oświadczenie wraz z zaświadczeniem o dochodzie podlegającym opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Wskazał, że prowadzi działalność pozarolniczą polegającą na obrocie nieruchomościami, z tytułu której w 2014 roku uzyskał przychód w wysokości 534.796,73 zł oraz, że w 2014 r. otrzymał płatności bezpośrednie w wysokości 27.038,52 zł.

W świetle powyższego powyższych wyjaśnień, skarżący spełniał warunki dla otrzymania wnioskowanej płatności. Niemniej jednak organ uznał, że skoro skarżący dokonał poprawek wniosku i uczynił to po terminie wynikającym z przepisów, to płatność mu nie przysługuje.

Nie ulega wątpliwości, że konsekwencją ustalenia, że skarżący jako rolnik aktywny zawodowo prowadził również działalność wykluczającą go z płatności w rozumieniu art. 9 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013, był obowiązek wypełnienia przez niego w chwili składania wniosku o przyznanie płatności na rok 2015 także rubryki nr 08 wniosku– "oświadczenia, że jest rolnikiem aktywnym zawodowo, pomimo, że świadczy usługi w zakresie obrotu nieruchomościami" oraz dołączenia do wniosku dowodów określonych w przepisach o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Treść wniosku w tym zakresie jest jednoznaczna i nie budzi wątpliwości co do obowiązku jego odpowiedniego wypełnienia, poprzez zakreślenie odpowiedniej "kratki", czego jednak wnioskodawca przyznania płatności w niniejszej sprawie zaniechał i nie przedstawił dowodów wskazujących, że pomimo tego, iż prowadzi działalność pozarolniczą, nie stanowi ona podstawy do wykluczenia go z przyznania płatności bezpośrednich.

Jednakże nie można pominąć obowiązku organu wynikającego z art. 8 § 1 k.p.a. zgodnie z którym organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania.

Zasada ta sprzeciwia się, nakładaniu na stronę negatywnych konsekwencji w sytuacji, gdy zastosowała się do wezwania organu. Skoro organ I instancji w wezwaniu kierowanym do strony dawał wyraz temu, że uzupełnienie wniosku o brakujące dokumenty w terminie 7 dni, będzie prowadziło do pozytywnego rozpatrzenia wniosku, to mając na uwadze powyższą zasadę powinien przyjąć, że składając wyjaśnienia w terminie 7 dni, zachowała określony w wezwaniu termin.

W ocenie sądu, wysoce nieprawidłowe jest działanie organu polegające na wezwaniu do uzupełnienia wniosku i przedłożenia dowodów po upływie terminu do jego dokonania tej czynności, skoro już w momencie redagowania wezwana organ miał świadomość, że odpowiedź na wezwanie w żaden sposób nie wpłynie na rozstrzygnięcie, albowiem upłynął termin do poprawienia tego wniosku. Jednocześnie, skoro upłynął termin do dokonania poprawek, na co słusznie zwrócił uwagę skarżący, to organ był zobligowany do dokonania oceny tego wniosku na dzień jego złożenia. Tym samym nie budzi wątpliwości, że powyższa zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów została naruszona, albowiem dokonywanie w postępowaniu przez organ I instancji czynności były z nią sprzeczne i pozbawione logiki.

Zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcie bezpośredniego oraz art. 13 rozporządzenia (UE) na 809/2014 wnioski oraz dokumenty, które należy złożyć wraz z wnioskiem o przyznanie płatności, składało się w 2015 roku od 15 marca do 15 czerwca 2015 r. Wniosek można było złożyć w terminie 25 dni kalendarzowych po terminie do składania wniosków. Za wyjątkiem działania siły wyższej i nadzwyczajnych okoliczności w rozumieniu art. 4 rozporządzenia (UE) nr 640/2014, złożenie wniosku o przyznanie płatności po terminie prowadzi do zmniejszenia o 1% za każdy dzień roboczy kwot, do których rolnik był uprawniony, jeżeli wniosek o pomoc został złożony w terminie. Wniosek złożony po dniu 10 lipca 2015 r. nie jest rozpatrywany, czego konsekwencją jest pozbawienie rolnika płatności na ten rok. Nie powinno więc budzić wątpliwości, że po 10 lipca 2015 r. – zarówno na podstawie przepisów unijnych jak i krajowych – niedopuszczalne jest dokonanie przez beneficjenta (z własnej inicjatywy lub po otrzymaniu informacji od organu o stwierdzonych brakach) poprawek (usunięcie braków w złożonym wniosku o płatność). Termin ten dotyczy również dokumentów, które należy złożyć, jeżeli dokumenty te stanowią o kwalifikowalności wnioskowanej płatności.

Podkreślić należy, że już w momencie ekspedycji pisma, skarżący nie mógł skutecznie poprawić wniosku, albowiem maksymalny termin składania wniosków upływał 10 lipca 2015 r. W tej sytuacji sąd uznał, że wydane w sprawie decyzje wydajne zostały z naruszeniem prawa procesowego, które mogło nieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Sąd nie kwestionuje okoliczności, że w świetle wyżej cytowanych przepisów to na skarżącym ciążył obowiązek wykazania okoliczności uzasadniających spełnienie przez niego warunków dla przyznania płatności, niemniej jednak wezwanie do uzupełnienia braków wniosku powinno nastąpić w odpowiednim czasie, a wniosek należało rozpoznać, albowiem strona konsekwentnie wskazywała że nie złożyła żadnych poprawek.

Stosownie do treści art. 23 ust. 1 ustawy w przypadku gdy wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich lub płatności niezwiązanej do tytoniu nie czyni zadość wymaganiom innym niż wskazane w art. 64 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, kierownik biura powiatowego Agencji, niezwłocznie po otrzymaniu tego wniosku, informuje rolnika o stwierdzonych brakach oraz o skutkach ich nieusunięcia w terminie, w jakim można dokonać poprawek zgodnie z przepisami, o których mowa w art. 1 pkt 1, chyba że ten termin upłynął. Przepisu art. 64 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się. W myśl ust. 2. w przypadku nieusunięcia braków, o których mowa w ust. 1, w terminie, w jakim można dokonać poprawek zgodnie z przepisami, o których mowa w art. 1 pkt 1, wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich lub płatności niezwiązanej do tytoniu jest rozpatrywany w zakresie, w jakim został prawidłowo wypełniony, oraz na podstawie dołączonych do niego prawidłowych dokumentów.

Ustawodawca krajowy nałożył więc na organ ARiMR, nieustanowiony w przepisach unijnych obowiązek formalnego sprawdzenia wniosku i poinformowania rolnika o stwierdzonych brakach. Jednocześnie ustawodawca nie określił bliżej pojęcia "niezwłocznie". Dokonując interpretacji tego pojęcia należy podzielić wyrażany zarówno w orzecznictwie sądów administracyjnych i w doktrynie pogląd, zgodnie z którym określenie niezwłocznie oznacza "bez zbędnej zwłoki". Zatem dla ustalenia, czy organ dokonał wymaganej czynności niezwłocznie, niezbędne jest badanie, czy nie dopuścił się w tym zakresie zwłoki, a więc nagannego opóźnienia.

W niniejszej sprawie wniosek o przyznanie płatności został złożony w dniu 15 czerwca 2015 r., natomiast organ I instancji wystosował wezwanie dopiero 26 września 2015 r., zatem w okolicznościach niniejszej sprawy należałoby zbadać, czy organ wywiązał się z obowiązku niezwłocznego poinformowania skarżącego o braku wniosku dotyczącego niewypełnienia punktu 8, albowiem niewykluczone jest, że organ tę wiedzę posiadał wcześniej mimo, iż brak ten nie jest brakiem oczywistym, który można stwierdzić już w trakcie chociażby przyjmowania wniosku.

Podsumowując, organy nie tylko mają obowiązek działania zgodnie z prawem, ale także w sposób rzetelny i przejrzysty, aby obywatel nie miał wątpliwości co do jego obiektywizmu. Oczywistym jest, że skoro organ nie może przerzucać odpowiedzialności za własne uchybienia na stronę, tym bardziej nie może udzielać mu informacji wprowadzających go w błąd, a następnie wyciągać z tego konsekwencji dla niej negatywnych. Skoro skarżący podnosił, że nie składał do wniosku żadnych poprawek, a jedynie odpowiedział na wezwanie, to w tej sytuacji organ był obowiązany do rozpoznania wniosku w zakresie w jakim został prawidłowo wypełniony. W świetle powyższego, nieuprawnione było nałożenie na skarżącego sankcji, w przypadku zastosowania się do wezwania wydanego w trybie art. 50 k.p.a. W tym stanie rzeczy organ ponownie rozpoznając sprawę odniesie się merytorycznie pierwotnego wniosku strony o przyznaje płatności.

W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i art. 200 w zw. z 205 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz.U. z 2016 r., poz. 718), orzekł jak w sentencji wyroku.