Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 819/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2019-02-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6050 Obowiązek meldunkowy
Hasła tematyczne: Ewidencja ludności
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: *Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 35
journal: Dz.U. 2018 poz 1382
law: Ustawa z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Władysław Kulon Sędziowie: Sędzia NSA Halina Filipowicz-Kremis Sędzia WSA Alicja Palus (spr.) Protokolant: Krzysztof Erbel po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 14 lutego 2019 r. sprawy ze skargi A. M.w imieniu której występuje opiekun prawny I. K.-M. na decyzję Wojewody D. z dnia (...) sierpnia 2018 r. nr (...) w przedmiocie wymeldowania z miejsca pobytu stałego I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. zasądza od Wojewody D. na rzecz strony skarżącej kwotę 100 (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia (...) maja 2018 r. (znak: (...) ) P W, działając na podstawie art. 104 kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 657), orzekł – z urzędu – o wymeldowaniu małoletniej A M z miejsca pobytu stałego przy ul. (...) m. (...) we W.

W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia P W wyjaśnił, że postępowanie w tej sprawie wszczęte zostało z urzędu z inicjatywy W L M, z którego skierowano wniosek o wymeldowanie małoletniej A M z dotychczasowego miejsca pobytu stałego w lokalu nr (...) przy ul. (...)(...) we W.

W treści wniosku podano, że lokal przy ul. (...) m. (...) we W od około roku jest niezamieszkały, nie jest też opłacany, a zadłużenie ujawnione na koncie finansowym mieszkania przekroczyło kwotę (...) tysięcy złotych i w związku z zadłużeniem podjęto czynności zmierzające do odzyskania lokalu w stanie wolnym. W uzasadnieniu wniosku wskazano ponadto, że A M – wnuczka najemcy nie zamieszkuje w opisanym lokalu prawdopodobnie od kilku lat.

Organ orzekający wyjaśnił następnie, że w toku postępowania ustalono, że A M przebywa w rodzinie zastępczej u swojej ciotki I K-M w lokalu przy ul. (...)(...)(...) m. (...) w O i w tym lokalu ma zgłoszony pobyt czasowy na okres od dnia(...) lipca 2009 r. do dnia (...) lipca 2023 r.

P W wskazał ponadto w uzasadnieniu, że I K-M została powiadomiona o toczącym się postępowaniu w przedmiocie wymeldowania małoletniej A M z pobytu stałego w lokalu przy ul. (...) m (...) we W i składała oświadczenia ustnie do protokołu oraz z formie pisemnej. Przesłuchana w sprawie zeznała, że A M nie mieszka w powyższym lokalu od dnia (...)(...)(...)marca 2009 r. W lipcu 2009 r. na mocy postanowienia sądu rodzinnego I K _ M została ustanowiona dla niej rodziną zastępczą i została jej opiekunem prawnym. Od tego czasu małoletnia mieszka wraz z nią w O. A M nie bywa lokalu przy ul. (...) m. (...), nie uczestniczy w kosztach jego utrzymania i nie ma do niego dostępu. W domu rodzinnym nie przebywa nie z własnej winy. Pobyt małoletniej w O ma charakter czasowy. I K – M nie ma zamiaru wymeldować swojej podopiecznej z miejsca pobytu stałego w lokalu przy ul. (...)(...)m. (...). Zamierza się starać dla niej o to mieszkanie, jako zabezpieczenie na przyszłość. W związku z tym wystąpiła o zawarcie z nią umowy najmu na przedmiotowy lokal.

Organ wyjaśnił przy tym, że I K – M dołączyła do akt sprawy: postanowienie SR dla W-K Wydział III Rodzinny i Nieletnich z dnia (...) lipca 2009 r. o ustanowieniu rodziny zastępczej dla małoletniej AT (obecnie M ) - sygn. akt. III RNsm (...), które zawiera zapis, że sąd ustanawia, iż miejscem zamieszkania małoletniej jest każdorazowe miejsce zamieszkania rodziny zastępczej; a także postanowienie S R w O III Wydział Rodzinny i Nieletnich z dnia (...) czerwca 2014 r. ( z wniosku I K – M ) o pozbawieniu U T władzy rodzicielskiej nad małoletnią córką A - sygn. akt III Nsm(...); oraz decyzję Kierownika USC w O z dnia (...) lipca 2014 r. o zmianie nazwiska małoletniej A z T na M - (...)

Organ wskazał też, że w dniu (...) maja 2018 r. uzyskał odpowiedź WLMU M W na wniosek I K – M o zawarcie z nią, w imieniu małoletniej, umowy najmu na lokal przy ul. (...)m. (...). W piśmie podano, że brak jest podstaw prawnych do zawarcia z w/w umowy najmu na powyższy lokal.

W dalszej części uzasadnienia P W – motywując podjęte w sprawie orzeczenie – wyjaśnił, że ustawowy obowiązek meldunkowy jest powinnością osobistą obywatela. Zgodnie z art.33 ustawy o ewidencji ludności obywatel polski, który opuszcza miejsce pobytu stałego lub czasowego przed upływem deklarowanego okresu pobytu obowiązany jest wymeldować się w organie gminy właściwym dla dotychczasowego miejsce pobytu, bądź dokonując zameldowania w nowym miejscu pobytu. Niedopełnienie tego obowiązku stwarza stan tzw. "fikcji meldunkowej" tj. niezgodności stanu faktycznego z zapisami ewidencji ludności.

Likwidacji takich stanów fikcyjnych służy art.35 ustawy nakazujący organowi gminy wydać z urzędu lub na wniosek właściciela lub innego podmiotu dysponującego tytułem prawnym do lokalu decyzję w sprawie wymeldowania obywatela polskiego, który opuścił miejsce pobytu stałego albo czasowego przed upływem deklarowanego okresu pobytu i nie dopełnił obowiązku wymeldowania się.

Za osobę nie posiadającą pełnej zdolności do czynności prawnych, obowiązek meldunkowy wykonuje jej przedstawiciel ustawowy lub inna osoba sprawująca nad nią faktyczną opiekę w miejscu ich wspólnego pobytu.

Zdaniem organu sytuacja małoletniej AM daje podstawy do wydania decyzji o jej wymeldowaniu w oparciu o art. 35 cytowanej ustawy. Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika bezspornie, iż małoletnia A M nie zamieszkuje w lokalu przy ul. (...) m. (...) we W od marca 2009 r., mieszka, zgodnie z prawomocnym postanowieniem sądu, wraz ze swoim opiekunem prawnym w O przy ul. (...) m. (...)i tam ma swoje centrum życiowe. Organ ocenił opuszczenie lokalu przy ul. (...) m. (...) we W przez małoletnią A M jako dobrowolnie i trwałe, mimo przeciwnego twierdzenia I K – M , że jej podopieczna opuściła powyższy lokal jedynie czasowo. Organ odwołał się do wyrażonego w orzecznictwie poglądu sądów administracyjnych zgodnie z którym zamiar opuszczenia lokalu przez osoby nie posiadające zdolności do czynności prawnych należy oceniać głównie przez ocenę zachowania ich przedstawicieli ustawowych, ewentualnie osób, które sprawują nad nimi faktyczną opiekę. Opuszczenie dotychczasowego miejsca pobytu przez osobę małoletnią, będące następstwem orzeczenia sądu rodzinnego o umieszczeniu jej w rodzinie zastępczej należy uznać za równoznaczne z dobrowolnym i trwałym.

W zakończeniu uzasadnienia P W wyjaśnił, że ustalenia faktyczne poczynione w postępowaniu administracyjnym wiążą organ w takim stopniu, iż nie może on wydać decyzji sprzecznej w istocie z tymi ustaleniami. Organ nie może też kierować się przy wydawaniu decyzji w przedmiocie wymeldowania innymi względami niż wymienione w ustawie o ewidencji ludności. Dalsze utrzymywanie tego zameldowania byłoby utrzymywaniem fikcji meldunkowej w rejestrach ewidencji ludności. Decyzja niniejsza w istocie zastępuje brak stosownego zgłoszenia przez stronę, we właściwym czasie, wymeldowania się z pobytu stałego.

Decyzja powyżej opisana została w toku instancyjnym zaskarżona przez działającą imieniem małoletniej A M I K – M która w odwołaniu zarzuciła, że małoletnia nie opuściła przedmiotowego lokalu dobrowolnie i zamierza w nim zamieszkać.

Po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego W D decyzją z dnia (...) sierpnia 2018 r. (znak: (...) ), wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 35 ustawy o ewidencji ludności, wcześniej powoływanej, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy przedstawił szczegółowy opis dotychczasowego przebiegu postępowania, w tym przede wszystkim podjętych przez organ pierwszej instancji czynności wyjaśniających, ponadto wskazał, że uzyskał – w toku postępowania odwoławczego – od organu pierwszej instancji pismo WM Sp. z o.o. z dnia (...) kwietnia 2018 r., z którego wynika, że AB – najemcy przedmiotowego lokalu została wypowiedziana umowa najmu tego lokalu ze skutkiem prawnym na dzień (...) czerwca 2018 r.

W dalszej części uzasadnienia W D zamieścił obszerną argumentację odnoszącą się do istoty rozstrzygnięcia podjętego w sprawie, w której wyjaśnił, że zgodnie z art. 33 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności obywatel polski, który opuszcza miejsce pobytu stałego albo opuszcza miejsce pobytu czasowego przed upływem deklarowanego okresu pobytu obowiązany jest wymeldować się. Natomiast w postępowaniu administracyjnym w sprawie o wymeldowanie osoby z miejsca pobytu stałego lub czasowego należy dokonać oceny stanu faktycznego istniejącego w dacie wydawania decyzji. Zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lutego 2014 r. sygn. akt II OSK 2145/12 rezygnacja z przebywania w określonym lokalu może nastąpić w sposób wyraźny - poprzez złożenie oświadczenia woli, ale także w sposób domniemany - poprzez zachowanie, które nie wyraża woli stałego przebywania w miejscu, w którym dotychczas koncentrowały się sprawy życiowe danej osoby. W konsekwencji każda sprawa meldunkowa wymaga indywidualnego podejścia do okoliczności związanych z opuszczeniem lokalu i działaniami podejmowanymi przez zainteresowanego. Organy administracji publicznej podczas postępowania o wymeldowanie biorą pod uwagę kwestię, czy osoba opuściła miejsce stałego zameldowania i czy opuszczenie to ma charakter trwały i było dobrowolne.

Zgodnie z art. 25 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności pobytem stałym jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. W doktrynie jednolicie wskazuje się, że powyższa definicja zakłada istnienie dwóch elementów: zewnętrznego, czyli fizycznego zamieszkiwana w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem, oraz wewnętrznego, czyli zamiaru stałego tam przebywania. Element wewnętrzny, który ma charakter psychiczny, odnosi się bezpośrednio do zamiaru (woli) danej osoby. Nie oznacza to jednak, że organy meldunkowe mają przyjmować, że osoba ma zamiar stałego przebywania w lokalu na podstawie jej deklaracji i subiektywnych przekonań na ten temat. Zamiar stałego przebywania w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem należy ustalać na podstawie całokształtu okoliczności zachowania danej osoby odnoszących się do kwestii związanych z danym miejscem.

W rozpatrywanej sprawie przedmiotem postępowania jest kwestia wymeldowania małoletniej A M z miejsca pobytu stałego w lokalu przy ul. (...)(...) we W. W postępowaniu tym nie budzi wątpliwości sam fakt obecnego niezamieszkiwania w przedmiotowym lokalu przez wyżej wymienioną osobę, gdyż zostało to potwierdzone przez stronę w czasie postępowania oraz w odwołaniu. Należy uznać za udowodnione, że małoletnia A M opuściła miejsce pobytu stałego z powodu umieszczenia jej w rodzinie zastępczej i ustanowienia dla niej opiekuna prawnego w osobie I k _ M Zgodnie z zeznaniami strony postępowania małoletnie dziecko A M od ponad (...) lat mieszka wraz ze swoim opiekunem przy ul. (...) w O. Wobec potwierdzonego podczas postępowania faktu niezamieszkiwania małoletniej A M w miejscu stałego zameldowania istotą sporu w niniejszej sprawie jest więc ustalenie charakteru opuszczenia przez nią tego lokalu, to jest czy było to opuszczenie trwałe i dobrowolne. I K – M- opiekun prawny A M oświadczyła, że małoletnia A M nie opuściła przedmiotowego lokalu dobrowolnie i zamierza zamieszkać w tym lokalu.

Zdaniem organu odwoławczego rozpatrując kwestię dobrowolności opuszczenia przedmiotowego lokalu przez małoletnią A M, należy zwrócić uwagę, że zgodnie z art. 27 kodeksu cywilnego miejscem zamieszkania osoby pozostającej pod opieką jest miejsce zamieszkania jej opiekuna. W niniejszej sprawie opiekunem małoletniej AM jest I K – M , która tej opieki podjęła się świadomie i dobrowolnie, należy zauważyć, że instytucja rodziny zastępczej czy pieczy zastępczej nie jest przymusowa. W przypadku małoletnich to właśnie osoba sprawująca nad nimi opiekę podejmuje istotne dla ich życia decyzje, także w przedmiocie zapewnienia mieszkania, i taki właśnie skutek wynika z orzeczenia sądu o ustanowieniu opieki prawnej oraz umieszczeniu małoletniego dziecka w rodzinie zastępczej. Należy w tym miejscu zwrócić uwagę, że zgodnie z art. 24 ust. 3 ustawy o ewidencji ludności za osobę nieposiadającą zdolności do czynności prawnych lub posiadającą ograniczoną zdolność do czynności prawnych obowiązek meldunkowy wykonuje jej przedstawiciel ustawowy, opiekun prawny lub inna osoba sprawująca nad nią faktyczną opiekę w miejscu ich wspólnego pobytu. Umieszczenie przez sąd rodzinny A M w rodzinie zastępczej i ustanowienie dla niej opiekuna prawnego pozwala uznać, że małoletnie dziecko zgodnie z powyżej przywołanymi przepisami prawa przebywa w miejscu zamieszkania jego opiekuna prawnego. Opuszczenie spornego lokalu przez A M wypełnia przesłankę dobrowolności, ponieważ w przypadku osoby małoletniej okoliczności dotyczące opuszczenia miejsca zameldowania przez tę osobę muszą być oceniane w kontekście zachowania jej opiekuna, a wskutek orzeczenia sądu I K – M zapewniła A M miejsce pobytu w swoim mieszkaniu przy ul. (...) w O.

Ponadto – zdaniem organu odwoławczego – o trwałości opuszczenia przedmiotowego lokalu przez małoletnią A M świadczy fakt, że od momentu opuszczenia tego lokalu, czyli od ponad (...) lat, nie wykonuje w nim ona żadnej czynności właściwej dla przebywania w miejscu pobytu stałego. Podczas przesłuchania w U M w O I K – M zeznała, że A M nie bywa w przedmiotowym lokalu, nie ma do niego dostępu i nie uczestniczy w kosztach utrzymania tego lokalu. Należy więc uznać, że małoletnia A M zerwała wszelkie związki łączące ją z miejscem stałego zameldowania, nie ma do niego dostępu, nie odwiedza go ani w nim nie przebywa, z akt sprawy nie wynika również, żeby w przedmiotowym lokalu znajdowały się jakiekolwiek rzeczy należące do A M . I K – M - opiekun prawny małoletniej AM nie podjęła także skutecznych działań zmierzających do zawarcia umowy najmu tego lokalu, co potwierdza znajdujące się w aktach sprawy pismo W L MUM W odmawiające zawarcia z I K – M umowy najmu przedmiotowego lokalu. Zdaniem organu odwoławczego wyżej wymienione okoliczności wskazują na brak obiektywnej możliwości powrotu małoletniej A M do przedmiotowego lokalu i przesądzają o trwałości opuszczenia przez nią miejsca stałego zameldowania. Zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego dla W-K miejscem zamieszkania małoletniej AM jest każdorazowe miejsce zamieszkania rodziny zastępczej, a więc w istniejącym stanie faktycznym jest to lokal przy ul. (...) w O. Małoletnia AM przeniosła tam swoje centrum spraw życiowych i od ponad (...) lat w tym lokalu wykonuje wszystkie czynności właściwe dla miejsca pobytu stałego i w O realizuje obowiązek szkolny. Mając powyższe na uwadze, należy stwierdzić, że małoletnia AM zerwała wszelkie związki łączące ją z miejscem stałego zameldowania jako miejscem stałego pobytu j trwale opuściła przedmiotowy lokal.

Ponadto organ odwoławczy wskazał, że I K – M - opiekun prawny małoletniej AM wyraziła podczas postępowania przed organem pierwszej instancji, a także w odwołaniu zamiar zamieszkania AM w przedmiotowym lokalu. Odnosząc się do powyższego, W D stwierdził, że organ administracji przy ocenie zamiaru nie może poprzestać jedynie na zaakceptowaniu wyrażonej przez stronę postępowania woli powrotu do przedmiotowego lokalu. Dla oceny zamiaru istotne znaczenie ma to, czy okoliczności faktyczne istniejące w niniejszej sprawie potwierdzają wolę osoby odwołującej się, czy też pozostają z nią w sprzeczności. Przy czym organ podkreślił, że wolę czy też zamiar osoby małoletniej trzeba oceniać poprzez działania jej opiekuna prawnego.

W D wskazał w tym kontekście, że przy ocenie zamiaru skoncentrowania życia przez małoletnią AM należy również wziąć pod uwagę fakt, że została ona zameldowana na pobyt czasowy przy ul. (...)(...) w O do dnia (...) lipca 2023 r. Opiekun prawny określił ten zamiar po przejęciu opieki nad małoletnią AM . Należy zatem wyjaśnić, iż fakt, że dana osoba została w drodze czynności materialno-technicznej zameldowana pod oznaczonym adresem na pobyt czasowy nie oznacza, że w rzeczywistości jej pobyt pod tym adresem nie może mieć charakteru stałego.

W uzasadnieniu W D podniósł się też do powołanej w odwołaniu kwestii dokonania przez zarządcę przedmiotowej nieruchomości otwarcia lokalu i wymiany w nim drzwi bez poinformowania o tym oraz o istniejącym zadłużeniu opiekuna prawnego małoletniej AM i bez uzyskania jego zgody na wejście do przedmiotowego lokalu i wyjaśnił, że kwestie te są związane z uprawnieniami do lokalu i organ orzekający w sprawie wymeldowania nie ma kompetencji do ich rozstrzygania. Wojewoda nie sprawuje też nadzoru nad działalnością gmin w zakresie umów najmu lokali z zasobu gminy oraz w kwestiach związanych z prawami własności lokali należących do gmin.

Organ odwoławczy wskazał też, że decyzja o wymeldowaniu ma charakter wyłącznie ewidencyjny i nie ma wpływu na kwestie dotyczące praw do lokalu. W obecnym stanie prawnym ewidencja ludności jest instytucją służącą odzwierciedleniu stanu faktycznego, dostarcza organom wiedzy o rzeczywistym miejscu pobytu obywatela i w żaden sposób nie wiąże się ze sferą praw do lokalu lub zajmowanego pomieszczenia. Zameldowanie jest wyłącznie skutkiem zamieszkiwania w lokalu, a stwierdzenie faktu przebywania w lokalu winno być kryterium rozstrzygającym o zameldowaniu, natomiast podstawę do wymeldowania stanowi ustalenie przez właściwy organ faktu opuszczenia lokalu.

Powołując się na powyższe W D stwierdził, iż zgromadzony materiał dowodowy zawiera uzasadnione podstawy do wymeldowania małoletniej AM z miejsca pobytu stałego w lokalu położonym przy ul. (...) m. (...) we W na podstawie art. 35 ustawy o ewidencji ludności. Jednocześnie organ podkreślił, że głównym celem przywoływanej ustawy jest dyscyplinowanie obywateli, a na organach gmin prowadzących ewidencję ludności spoczywa obowiązek podejmowania wszelkich działań prawnych w celu zapewnienia zgodności zapisów ewidencji ludności z faktycznym miejscem pobytu osób na których ciąży obowiązek zameldowania lub wymeldowania się. Zdaniem organu odwoławczego w ustalonym stanie faktycznym wykazującym, że małoletnia A M opuściła miejsce pobytu stałego bez wymeldowania się, organ gminy zobligowany został do podjęcia działań i wydania stosownej decyzji. W przeciwnym wypadku dalsze utrzymywanie zameldowania małoletniej w przedmiotowym lokalu stanowiłoby naruszenie art. 28 ust. 4 ustawy o ewidencji ludności, zgodnie z którym zameldowanie na pobyt stały lub czasowy służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu osoby w miejscu, w którym się zameldowała. Organ orzekający podkreślił przy tym, że posiadanie informacji o miejscu zamieszkania i pobytu obywateli umożliwia racjonalizację wielu działań należących do zadań państwa i samorządu terytorialnego, dlatego ustalenie, że osoba przebywa w innym miejscu zamieszkania niż to, które figuruje w rejestrze ewidencji ludności, stwarza sytuację prawną zobowiązującą organ administracji do jej wymeldowania z poprzednio zajmowanego lokalu, skoro czynności tej nie dopełnił opiekun prawny.

W zakończeniu uzasadnienia W D – odnosząc się do wniosku I K –M o umorzenie postępowania – wyjaśnił, że we wniosku nie powołano żadnej przesłanki do obligatoryjnego umorzenia postępowania z powodu jego bezprzedmiotowości, a umorzenie na podstawie art. 105 § 2 kpa nie jest możliwe, ponieważ warunkiem faktycznego umorzenia postępowania w trybie powołanego powyżej przepisu jest złożenie wniosku o umorzenie przez stronę, na żądanie której postępowanie zostało wszczęte, a nie sprzeciwiają się temu inne strony oraz gdy nie jest to sprzeczne z interesem społecznym. Organ podkreślił, że postępowanie w rozpoznawanej sprawie zostało wszczęte z urzędu.

Prawidłowość decyzji wydanej w postępowaniu odwoławczym zakwestionowała I K – M działająca jako opiekun prawny małoletniej AM poprzez skargę skierowaną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W.

W petitum skargi zarzuciła zaskarżonej decyzji rażące naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj.:

- art. 33 ustawy o ewidencji ludności poprzez jego błędne zastosowanie i w konsekwencji przyjęcie, że skarżąca była zobowiązana do wymeldowania się i opuściła lokal dobrowolnie;

- art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności, poprzez jego nieuprawnione zastosowanie i w konsekwencji nieuprawnione wymeldowanie skarżącej, a co za tym idzie przyjęcie, iż skarżąca opuściła lokal dobrowolnie;

2. Naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy:

1/. art. 7,8,77 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego poprzez brak wskazania ustaleń organu, co do istotnych dla sprawy okoliczności, jakimi jest fakt, iż organ bez wcześniejszego poinformowania skarżącej oraz bez jej zgody dokonał samodzielnego otwarcia lokalu i wymiany zamków oraz drzwi;

2/. art. 9 kodeksu postępowania administracyjnego poprzez jego niezastosowanie i nie poinformowanie skarżącej o tym, iż istnieje jakiekolwiek zadłużenie w stosunku do lokalu, w którym zameldowana jest skarżąca.

Powołując się na tak sformułowane zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie w całości decyzji organów obu instancji oraz o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji na podstawie art. 61 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a w przypadku gdyby organ nie uwzględnił tego wniosku o jego uwzględnienie przez Sąd na podstawie art. 61 § 3 wskazanej powyżej ustawy.

W uzasadnieniu skargi przedstawiona została argumentacja stanowiąca rozwinięcie zarzutów, w której zakwestionowano ocenę dobrowolności i trwałości opuszczenia przedmiotowego lokalu przez małoletnią A M.

W doręczonej Sądowi w dniu (...) listopada 2018 r. odpowiedzi na skargę W D wniósł o oddalenie skargi i odwołał się do motywów zaskarżonego orzeczenia zawartych w jego uzasadnieniu, podtrzymując w całości stanowisko przyjęte w sprawie.

Postanowieniem z dnia (...) grudnia 2018 r. Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Na rozprawie wyznaczonej na dzień (...) lutego 2019 r. opiekun prawny małoletniej skarżącej oświadczyła, że podtrzymuje twierdzenia i wnioski zawarte w skardze, a ponadto podkreśliła, że opuszczenie miejsca stałego zamieszkania przez A M nie nosiło żadnych cech dobrowolności. Wyjaśniła też, że zameldowała AM na czas określony ze względu na okoliczności życiowe z zamiarem powrotu do przedmiotowego mieszkania po uzyskaniu pełnoletniości.

Ponadto oświadczyła, że opuszczenie lokalu przy ul. (...) m. (...) we W przez małoletnią A spowodowane było zachowaniem i postawą osób dorosłych zamieszkałych w tym lokalu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny podjął orzeczenie w sprawie po rozważeniu następujących okoliczności faktycznych i prawnych:

Należy przede wszystkim wyjaśnić, że w przepisie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sadów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 1066) ustawodawca zastrzegł, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej), formułując w ten sposób generalne kryterium wiążące sady administracyjne w pełnym zakresie ich kognicji. Jednoznaczność tej zasady sprawia, że wojewódzki sąd administracyjny w toku podjętych czynności rozpoznawczych dokonuje oceny co do zgodności kontrolowanej decyzji (innego aktu lub czynności) z przepisami prawa materialnego, które mają zastosowanie w sprawie oraz z przepisami prawa procesowego, regulującymi tryb jej wydania lub tryb podjęcia aktu albo czynności będącej przedmiotem zaskarżenia. Wiążące są przy tym przepisy obowiązujące w dacia wydania zaskarżonego aktu.

Mając na względzie wskazane powyżej kryterium legalności Wojewódzki Sąd Administracyjny po poddaniu ocenie ustalonych w sprawie w toku administracyjnego postępowania instancyjnego okoliczności faktycznych i istniejących wówczas okoliczności prawnych stwierdził naruszenie prawa obligujące do uwzględnienia skargi poprzez zastosowanie w sprawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c - ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302) wskazującego na naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy przy jednoczesnym skorzystaniu z dyspozycji art. 135 wskazanego aktu, z którego wynika, że Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia.

Zgodnie z powołanym w podstawie prawnej decyzji rozstrzygającej przedmiotową sprawą przepisem art. 35 ustawy o ewidencji ludności, wcześniej powoływanej "organ gminy, o którym mowa w art. 28 ust. 1 wydaje z urzędu, lub na wniosek właściciela lub podmiotu wskazanych w art. 28 ust. 2 decyzję w sprawie wymeldowania obywatela polskiego, który opuścił miejsce pobytu stałego albo opuścił miejsce pobytu czasowego przed upływem deklarowanego okresu pobytu i nie dopełnił obowiązku wymeldowania się".

Ponadto w myśl przepisu art. 33 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności obywateli polski, który opuszcza miejsce pobytu stałego albo opuszcza miejsce pobytu czasowego przed upływem deklarowanego okresu pobytu zobowiązany jest wymeldować się. Ustawodawca w powołanej regulacji wyjaśnił też pojęcie pobytu stałego, wskazując w przepisie art. 25 ust. 1, że jest nim zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania, natomiast definiując pobyt czasowy wskazał, że jest nim przebywanie bez zamiaru zmiany miejsca pobytu stałego w innej miejscowości pod oznaczonym adresem lub w tej samej miejscowości lecz pod innym adresem.

Przywołany wcześniej przepis art. 35 omawianej ustawy obliguje zatem właściwy organ do decyzyjnego rozstrzygania w sytuacji stwierdzenia zaniedbania przez określoną osobę obowiązku meldunkowego, który w tym przypadku polega na obowiązku wymeldowania się z miejsca pobytu stałego z chwilą jego opuszczenia. Warunkiem ingerencji organu w trybie i na zasadach unormowanych omawianym przepisem jest zaistnienie przesłanek zawartych w jego treści tzn. przesłanki opuszczenia miejsca pobytu stałego oraz przesłanki niedopełnienia obowiązku wymeldowania się. W tym kontekście należy też wyjaśnić, że stwierdzenie zaistnienia przesłanki "opuszczenia miejsca stałego pobytu" może nastąpić w przypadku ustalenia faktu niezamieszkania danej osoby w lokalu, w którym posiada zameldowanie na pobyt stały, a następnie ustalenie, że opuszczenie przez tę osobę tego lokalu (miejsca pobytu stałego ) miało charakter dobrowolny i trwały.

Uwzględniając powyższe należy wskazać, że istotą prowadzonego przez organy administracyjne postępowania wyjaśniającego w sprawie dotyczącej wymeldowania każdorazowo powinno być ustalenie, czy opuszczenie przez daną osobę lokalu nosi cechy trwałości i dobrowolności.

Należy także zwrócić uwagę, że w postępowaniu o wymeldowanie osoby z miejsca pobytu stałego uwzględnia się stan faktyczny istniejący w dacie opuszczenia przez nią lokalu. Odnosi się to jednak wyłącznie do oceny kwestii dobrowolności opuszczenia lokalu. Natomiast, jeśli dochodzi o ocenę zamiaru opuszczenia lokalu i jego realizację, a także ocenę trwałości opuszczenia lokalu, organ może uwzględnić również okoliczności jakie wystąpiły w późniejszym okresie (np. wyrok NSA w Krakowie z dnia 12 grudnia 2013r., sygn. akt III SA/Kr 1015/10. Lex nr 1407532).

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym zwraca się też uwagę, że przesłankę dobrowolności opuszczenia miejsca stałego pobytu trzeba oceniać na tle konkretnej sytuacji, a także na konieczność ustalenia poprzez obiektywnie stwierdzone okoliczności, czy osoba zainteresowana uzewnętrznia w jakiś sposób wolę powrotu do lokalu, w którym jest zameldowana (np. wyrok NSA z dnia 15 lipca 2014 r., sygn. akt II OSK 644/13, nie publ.; wyrok z dnia 15 lutego 2007 r. sygn. akt IV SA/Wa 2415/06, Lex nr 318085). W judykaturze administracyjnej podkreślano też, że do okoliczności istotnych w sprawach o wymeldowanie z miejsca pobytu stałego lub czasowego trwającego ponadto 3 miesiące należy kwestia obiektywnej możliwości realizacji woli przebywania w lokalu, którego dotyczy postępowanie (np. wyroki NSA z dnia 23 kwietnia 2001 r., sygn. akt V SA 3169/00, Lex nr 50123; z dnia 7 grudnia 2005 r., sygn. akt II OSK 302/05, Lex nr 190969).

Uwzględniając powyższe należy uznać, że przesłanka opuszczenia lokalu w sposób trwały i dobrowolny zachodzi wówczas, gdy osoba nie przebywa w danym lokalu mieszkalnym, a nieprzebywanie to jest efektem swobodnej woli tej osoby.

Dla oceny dokonywanej w tym zakresie zasadnicze znacznie ma to czy okoliczności istniejące w sprawie jednoznacznie i w sposób nie budzący wątpliwości potwierdzają wolę opuszczenia lokalu przez daną osobę. Do okoliczności takich należą m.in sposób opuszczenia lokalu, a także obiektywna możliwość realizacji woli przebywania w nim (np. wyrok NSA z dnia 23 kwietnia 2001r., sygn. akt V SA 3169/00; Lex nr 50123; wyrok NSA z dnia 7 grudnia 2005r., sygn. akt II OSK 302/05, Lex nr 190969, wyrok NSA w Warszawie z dnia 6 grudnia 2006r., sygn. akt IV SA/Wa 1890/06 nie publ.).

Tak skonstruowana przesłanka zawierająca zarówno elementy przedmiotowe, jak i podmiotowe wymaga ustalenia, czy konkretna osoba powzięła samodzielnie i swobodnie zamiar fizycznego opuszczenia swojego dotychczasowego miejsca pobytu stałego i czy zamiar ten zrealizowała poprzez zorganizowanie innego centrum życiowego. Istotne też jest uwzględnienie w ustaleniach fizycznego przebywania w określonym miejscu, celu przebywania w tym miejscu oraz powodu i celu w jakim miejsce zostało opuszczone, a także przyczyny opuszczenia miejsca pobytu stałego. Należy bowiem zwrócić uwagę, że w przypadku opuszczenia miejsca pobytu stałego z powodu przymusu fizycznego, psychicznego, czy też uniemożliwienia korzystania z lokalu w sposób odpowiadający jego przeznaczeniu nie może ono być uznane za opuszczenie dobrowolne dotychczasowego miejsca pobytu stałego, a samo przebywanie danej osoby w innym lokalu nie świadczy jeszcze o woli trwałego opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego. Podkreślić też należy, że opuszczenie miejsca pobytu stałego jest nie tylko fizycznym nieprzebywaniem w lokalu ale i przejawem swobodnej woli opuszczenia tego lokalu z jednoczesnym zerwaniem z nim wszystkich dotychczasowych więzi.

Rezygnacja z przebywania w określonym lokalu może nastąpić w sposób wyraźny - poprzez złożenie oświadczenia woli, ale także w sposób domniemany poprzez zachowanie, które nie wyraża woli stałego przebywania w miejscu, w którym dotychczas koncentrowały się kwestie życiowe danej osoby. W konsekwencji każda sprawa meldunkowa wymaga indywidualnego potraktowania okoliczności związanych z opuszczeniem lokalu.

Zdaniem Sądu w tak określonych warunkach prawnych organy właściwe instancyjnie nieprawidłowo oceniły przesłanki wymeldowania tj. kwestię dobrowolności i trwałości opuszczenia przez małoletnią A M lokalu położonego przy ul. (...) we W.

Przyjmując taką ocenę Sąd oczywiście bezwzględnie akceptuje stanowisko W D i P W, którzy w podjętych w sprawie orzeczeniach akcentują szczególnie to, że sprawy meldunkowe (np. o wymeldowanie) służą wyłącznie rejestracji stanu faktycznego, a nie prawnego i nie mają wobec tego żadnego związku z ustaleniem prawa do lokalu, ani tym bardziej nie dotyczą uprawnień w zakresie ich przyznawania lub pozbawiania. Postępowanie w sprawie o wymeldowanie nie wkracza w sferę stosunków cywilnoprawnych (np. własnościowych, najmu itp.), ale okoliczności faktyczne i prawne kształtowane w wyniku tych postępowań w konkretnych, indywidualnych sprawach mogą mieć znaczenie w postępowaniu administracyjnym prowadzonym na podstawie ustawy o ewidencji ludności.

Ponadto Sąd – mimo dezaprobaty dla oceny przyjętej przez organy właściwe instancyjnie przy orzekaniu w sprawie, zwrócił uwagę na staranne przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego i profesjonalny sposób przedstawiania argumentacji w uzasadnieniach decyzji.

Zagadnienie dobrowolności i trwałości opuszczenia lokalu było wielokrotnie przedmiotem rozważań judykatury administracyjnej.

W orzeczeniach odnoszących się do tych kwestii prezentowane było stanowisko, zgodnie z którym dobrowolność opuszczenia miejsca pobytu stałego musi być przejawem własnej woli zainteresowanej osoby, a nie może być rezultatem wpływu czynników zewnętrznych np. presji czy bezprawnego działania innych osób. Oznacza to, że istotą dobrowolności ocenianej w warunkach art. 35 powoływanej wcześniej ustawy o ewidencji ludności jest swobodnie i samodzielnie dokonana rezygnacja z przebywania pod danym adresem, z wykluczeniem rezygnacji spowodowanej przymusowymi okolicznościami np. zachowaniem osoby trzeciej (np. wyrok WSA w Białymstoku z dnia 22 listopada 2012 r., sygn. akt II SA/BK 468/12, Lex nr 1248682). Natomiast znamionami trwałego opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego jest nie tylko nieprzebywanie danej osoby pod określonym adresem, połączony z brakiem więzi z dotychczasowym lokalem, ale zadeklarowany w oczywisty i stanowczy sposób brak woli powrotu do miejsca stałego zameldowania (np. wyrok WSA w Krakowie z dnia 7 marca 2013 r., sygn. akt III SA/Kr 654/12, Lex nr 1305805, wyrok WSA w Łodzi z dnia 19 stycznia 2012 r., sygn. akt III SA/Łd 1058/11, Lex nr 1109944).

Orzekając w rozpoznawanej sprawie w postępowaniu jurysdykcyjnym organy właściwe instancyjnie – odwołując się do orzecznictwa aktualnego w poprzednim stanie prawnym – uznały, że przesłanką dobrowolności i trwałości opuszczenia miejsca pobytu stałego w lokalu przy ul. (...) we W przez małoletnią A M (poprzednio noszącą nazwisko T) należy postrzegać i oceniać poprzez zachowanie jej przedstawiciela ustawowego, w przypadku tej sprawy – opiekuna prawnego w osobie I KM, ustanowionej rodziną zastępczą małoletniej postanowieniem Sądu Rejonowego dla ((>) Wydział III Rodzinny i Nieletnich z dnia (...) lipca 2009 r. (sygn. akt III...).

Zdaniem organów I K-M podejmując się obowiązku sprawowania opieki prawnej nad małoletnią A podjęła również powinność zapewnienia jej miejsca zamieszkania, co zostało zrealizowane poprzez niekwestionowane przebywanie małoletniej od dziewięciu lat w mieszkaniu przy ul. (...) (...) w(...) , należącym do opiekuna prawnego. Organy wskazały, że do lokalu o tym adresie małoletnia przeniosła swoje centrum spraw życiowych, w tym lokalu wykonuje wszystkie czynności właściwe dla miejsca pobytu stałego i w (...) realizuje obowiązek szkolny.

Podkreśliły przy tym, że zgodnie z postanowieniem sądu rodzinnego, wcześniej opisanym, miejscem zamieszkania małoletniej A M jest każdorazowe miejsce zamieszkania rodziny zastępczej.

Ponadto organy uznały, że całokształt zachowań opiekuna prawnego małoletniej A M wskazuje na brak obiektywnych możliwości realizacji wyrażanego przez nią zamiaru powrotu do przedmiotowego lokalu, który został zwrócony zarządcy, dotychczasowemu najemcy – dziadkowi małoletniej została wypowiedziana umowa najmu ze skutkiem na dzień (...) czerwca 2018 r., a I K-M nie podjęła skutecznych działań zmierzających do zawarcia umowy najmu tego lokalu.

Zdaniem Sądu – wcześniej już wyrażonym w uzasadnieniu, twierdzenia te nie są zasadne.

Przede wszystkim należy podkreślić relację prawną pomiędzy I K-M a małoletnią A M, którą jest opieka prawna z tytułu umieszczenia małoletniej w rodzinie zastępczej, bowiem twierdzenia organów upoważniają do uznania, że przypisuje tej relacji – w sposób nieuprawniony – cechy i skutki przysposobienia.

Ponadto – w ocenie Sądu – niesłuszne jest uznanie nie tylko w okolicznościach tej sprawy, że opiekun prawny stanowiący rodzinę zastępczą ma absolutną swobodę w wyborze miejsca pobytu dla podopiecznego i tylko od jego woli zależy, czy pozostanie z podopiecznym w miejscu jego dotychczasowego pobytu, czy przeniesie centrum życiowe podopiecznego np. w miejsce swojego stałego zamieszkania.

Niezależność i swobodę opiekuna prawnego w podejmowaniu decyzji dotyczącej tej kwestii należy zawsze oceniać z uwzględnieniem indywidualnych możliwości i uwarunkowań istniejących w konkretnej sprawie.

Osoba (osoby) ustanowione rodziną zastępczą w wielu przypadkach jest związana własnymi więzami rodzinnymi, zmuszona jest uwzględniać możliwości zarobkowe i w ogóle możliwość zatrudnienia w danym miejscu, różnego rodzaju zależności środowiskowe i nie można od takiej osoby wymagać, aby swoje życie rodzinne, sposób życia członków rodziny, którymi często są też dzieci realizujące obowiązek edukacyjny, podporządkowała nieprzewidywalnym oczekiwaniom organów władzy publicznej stosującym prawo.

Rozważanie natomiast dobrowolności opuszczenia lokalu przy ul. (...) (...) we W przez czteroletnie dziecko w obowiązujących warunkach prawnych jest – zdaniem Sądu – z oczywistych powodów trudne do zaakceptowania.

Wbrew zarzutom organów orzekających w rozpoznawanej sprawie I K-M, działając jako opiekun prawny małoletniej AM wykonała – stosownie do dyspozycji art. 24 ust. 3 ustawy o ewidencji ludności – obowiązek meldunkowy, dokonując zameldowania małoletniej na pobyt czasowy z oznaczeniem daty końcowej tego pobytu na dzień (...) lipca 2023 r. w lokalu przy ul. (...) (...) (...) w O.

Podjęła też działania zmierzające do zawarcia w imieniu małoletniej A umowy najmy lokalu położonego przy ul. (...) (...) we (...) , stanowiącym miejsce pobytu stałego małoletniej, a zarzucana przez organy nieskuteczność tych działań nie jest rezultatem niestarannego działania czy niedbalstwa, ale braku woli właściciela lokalu.

Sąd nie podziela też stanowczo formułowanych twierdzeń, że utrzymanie zameldowania małoletniej A M na pobyt stały w przedmiotowym lokalu byłoby utrzymywaniem fikcji meldunkowej w rejestrach ewidencji ludności.

Zdaniem Sądu poza oceną organów orzekających w sprawie w postępowaniu instancyjnym pozostała regulacja zawarta w art. 27 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności, w którym ustawodawca jednoznacznie postanowił, że równocześnie można mieć jedno miejsce pobytu stałego i jedno miejsce pobytu czasowego.

Oznacza to – w ocenie Sądu, że racjonalny ustawodawca uznał dopuszczalność i legalność utrzymywania stanu określanego w praktyce orzeczniczej organów meldunkowych jako fikcyjność zameldowania lub fikcja meldunkowa, będąc świadomy niemożności równoczesnego przebywania tej samej osoby w miejscu pobytu stałego i miejscu pobytu czasowego.

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym sprawowanym w odniesieniu do powołanego powyżej przepisu art. 27 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności wskazano m.in., że: "Skoro ustawodawca dopuścił możliwość równoczesnego posiadania zameldowania na pobyt stały i pobyt czasowy, to oznacza to, że dopóki trwa usprawiedliwiony powód do czasowego zamieszkiwania w innym miejscu, a strona wyraża wolę powrotu do dotychczasowego miejsca zameldowania, dopóty uzasadnione jest utrzymywanie stałego meldunku w miejscu, w którym strona faktycznie nie przebywa (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 grudnia 2017 r., sygn. akt II OSK 720/17).

Natomiast Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w wyroku z dnia 20 października 2015 r. (sygn. akt II SA/Ol 632/15) stwierdził, że: "Dopuszczalne jest opuszczenie dotychczasowego miejsca stałego pobytu i skoncentrowanie czasowo swoich spraw życiowych w innym miejscu, jeżeli dana osoba nie ma zamiaru zmiany miejsca pobytu stałego, tzn. przewiduje powrót do miejsca dotychczasowego zameldowania na pobyt stały po upływie określonego terminu. Termin ten musi być od początku przewidywalny, przemijalny, a jego zakres usprawiedliwiony okolicznościami stanowiącymi powód opuszczenia dotychczasowego miejsca stałego pobytu".

Sąd w składzie orzekającym w rozpoznawanej sprawie przywołane powyżej poglądy judykatury administracyjnej bezwzględnie akceptuje. Zważyć przy tym należy, że akcentowane w powyżej cytowanych tezach wyroków, okoliczności zaistniały w rozpoznawanej sprawie. Powód czasowego zamieszkiwania małoletniej AM w miejscu zamieszkania rodziny zastępczej, które jest innym miejscem niż miejsce zameldowania na pobyt stały, jest absolutnie usprawiedliwiony. I K-M, działająca jako opiekun prawny imieniem małoletniej A jednoznacznie i stanowczo oświadczała w toku postępowania wolę powrotu podopiecznej do dotychczasowego miejsca pobytu stałego tj. mieszkania przy ul. (...) (...) we(...) , wskazując dodatkowo, że jest ona uczennicą szkoły muzycznej (podstawowej) w (...) , swoją przyszłość wiąże zdecydowanie z edukacją muzyczną i będzie kontynuowała naukę w L M we (...) . Termin pobytu czasowego został konkretnie określony w chwili dokonywania obowiązku meldunkowego, jest przewidywalny i przemijalny i odpowiada dacie uzyskania pełnoletniości przez A M. Oczywistym jest, że status małoletniej uniemożliwia AM samodzielne zamieszkanie w przedmiotowym lokalu, a materiał zebrany w sprawie wykazuje w sposób nie budzący wątpliwości oczywistość okoliczności, które spowodowały umieszczenie małoletniej w placówce opiekuńczo-wychowawczej, a następnie w rodzinie zastępczej, a także tych, które wykluczyły możliwość zamieszkania małoletniej A w przedmiotowym lokalu wraz z opiekunem prawnym po wydaniu małoletniej przez placówkę opiekuńczo-wychowawczą opiekunowi prawnemu, zgodnie z nakazem sądu rodzinnego.

Zdaniem Sądu orzekającego w okolicznościach istniejących w rozpoznawanej sprawie i wobec przedstawionych powyżej uwarunkowań prawnych, wynikających ze stanowiska judykatury administracyjnej, właściwy organ powinien rozważyć umorzenie postępowania w sprawie, które nie pozbawia go uprawnienia do ponownego wszczęcia postępowania w tym przedmiocie w zależności od przyszłego stanu faktycznego.

W ocenie Sądu niewłaściwe są również skierowane do opiekuna prawnego zarzuty dotyczące braku skutecznych działań zmierzających do zrealizowania zamiaru zamieszkania przez podopieczną w przedmiotowym lokalu przez wiele lat zamieszkiwanym przez inne osoby bez jednoczesnego wskazania – jakie działania – przy uwzględnieniu stanu faktycznego sprawy – mogłaby podjąć opiekun prawny małoletniej dla uwiarygodnienia tych deklaracji.

Niezależnie od powyższego należy dodatkowo wskazać, że Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w art. 72 ust. 2 gwarantuje dziecku pozbawionemu władzy rodzicielskiej prawo do opieki i pomocy władz publicznych, natomiast w art. 72 ust. 3 stanowi, że w toku ustalania praw dziecka organy władzy publicznej oraz osoby odpowiedzialne za dziecko są obowiązane do wysłuchania i w miarę możliwości uwzględnienia zdania dziecka. Nie oznacza to oczywiście bezwzględnego nakazu stosowania przywołanego art. 72 ust. 3 w dowolnym postępowaniu, bowiem w każdym przypadku powinno to być uzależnione od wieku dziecka, jego predyspozycji, stanu świadomości, przedmiotu sprawy, oceny relewantności ewentualnych oświadczeń dziecka i akceptacji jego opiekuna prawnego. Sąd zwraca jedynie uwagę na obiektywnie istniejącą możliwość i intencję ustawodawcy konstytucyjnego, czyli ustawodawcy zasadniczego.

Mając na względzie przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca wydane zostały z naruszeniem zasady praworządności, zawartej w art. 6 kodeksu postępowania administracyjnego, mającej również rangę zasady konstytucyjnej poprzez nieprawidłowo dokonaną subsumpcję i stosownie do przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c powołanej na wstępie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji.

Orzeczenie o kosztach postępowania wynika z treści art. 200 wskazanej powyżej ustawy, zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw.

Za tak określone koszty Sąd uznał kwotę wpisu uiszczonego od skargi.

Rozpoznając sprawę ponownie właściwy organ powinien uwzględnić uwagi Sądu zawarte w uzasadnieniu wyroku.