Postanowienie WSA we Wrocławiu, sygn. akt I SA/Wr 1353/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2017-01-23 00:00:00+01:00 ()
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Wstrzymanie wykonania aktu
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: *Odmówiono wstrzymania wykonania  decyzji w całości
Powołane przepisy: article: art. 61  par. 3
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Barbara Ciołek po rozpoznaniu w dniu 23 stycznia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi E.K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie określenia nadwyżki podatku należnego nad naliczonym podlegającej wpłacie do urzędu skarbowego za m-ce od I do XII/2012 r. postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia 28 września 2016 r. E.K. (zwana dalej wnioskodawczynią, stroną lub skarżącą) wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...], nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w P. z dnia [...], nr [...] określającą nadwyżkę podatku należnego nad naliczonym w łącznej wysokości 1.006.328 złotych, podlegającą wpłacie do urzędu skarbowego za miesiące od stycznia do grudnia 2012 r.

Jednocześnie strona wystąpiła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wskazując, że przedwczesna realizacja nałożonego na nią obowiązku, wobec dużego prawdopodobieństwa uchylenia rozstrzygnięcia, naraziłaby ją na dotkliwe skutki finansowe. Spowodowałaby również powstanie szkody w znacznym rozmiarze w majątku skarżącej oraz prowadzonej przez nią – mimo choroby – działalności gospodarczej. Wnioskodawczyni dodała, że wspólnie z mężem ma na utrzymaniu piątkę dzieci, a wspomaga również pozostałą ósemkę dzieci. Wykonanie decyzji niezgodnej z prawem na obecnym etapie postępowania jest w jej ocenie nieuzasadnione. Wywołałoby bowiem dotkliwe konsekwencje, niedające się w żaden sposób naprawić i prowadziłoby do likwidacji przedsiębiorstwa oraz zwolnienia zatrudnianych pracowników.

Pismem z dnia 15 listopada 2016 skarżąca dodatkowo wskazała, że podjęto przeciwko niej czynności egzekucyjne w ramach wszczętego postępowanie wykonawczego, co uniemożliwiło prowadzenie działalności gospodarczej oraz zagroziło zawartej przez nią umowie kredytowej. Ponownie również podkreśliła, że decyzje organów skarbowych zostały obarczone wadami procesowymi, które skutkować muszą ich uchyleniem.

Na poparcie swojego wniosku strona dołączyła kopię umowy kredytowej zawartej w dniu [...] na kwotę 1.920.00 złotych (z terminem spłaty do dnia 23 czerwca 2025 r.), a także podsumowanie księgi przychodów i rozchodów za okres styczeń – wrzesień 2016 r.

Poza powyższą argumentacja i załączonymi dokumentami strona nie przedstawiła danych na temat swojej sytuacji majątkowej. Jednakże z wyjaśnień skarżącej złożonych w toku postępowania o przyznanie prawa pomocy wynika, że jej łączny miesięczny dochód osiągany we wspólnym gospodarstwie domowym prowadzonym wraz z mężem na poziomie 58.084,08 złotych. Przedłożyła również wykaz 19 nieruchomości, których jest współwłaścicielką o łącznej szacunkowej wartości wynoszącej ok. 15.304.000 złotych, które w części obciążone są hipotekami na łączną kwotę ok. 9.500.00 złotych. Podała również, że wysokość miesięcznych rat spłacanego przez nią kredytu kształtuje się na poziomie ok. 27.000 złotych, z czego ok. 16.000 to zobowiązania zaciągnięte w związku z prowadzona działalnością gospodarczą.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 61 § 3 zd. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.), po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o którym mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Postanowienie, o którym mowa w § 3 i 4, sąd może wydać na posiedzeniu niejawnym (§ 5).

Na wstępie podkreślić należy, że instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, jest formą tymczasowej ochrony sądowej będącej wyjątkiem od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 p.p.s.a, stanowiącej, że wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jedynie wystąpienie szczególnych warunków, którymi są: niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowanie trudnych do odwrócenia skutków, może doprowadzić do tego, że w konkretnej sytuacji skarżący otrzyma tę wyjątkową ochronę przed konsekwencjami wynikającymi z kwestionowanych aktów lub czynności.

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przez pojęcie znacznej szkody rozumie się taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 grudnia 2004 r., GZ 138/04).

Natomiast trudne do odwrócenia skutki to takie, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z 3 sierpnia 2006 r., II SA/Bk 352/06).

Zwrócić zatem uwagę należy, że przesłankami wstrzymania wykonania nie są jakiekolwiek skutki czy jakakolwiek szkoda, lecz szkoda i skutki kwalifikowane tzn. przekraczające normalne następstwa związane z wykonywaniem aktu.

Wykazanie istnienia tych szczególnych warunków, które uzasadniałyby potrzebę udzielenia skarżącemu tymczasowej ochrony sądowej, leży jednak po jego stronie. Wnioskując zatem o wstrzymanie wykonania określonego aktu lub czynność skarżący winien należycie udowodnić, że jego obiektywna sytuacja osobista daje podstawy do stwierdzenia, że w rzeczywistości zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W tym celu swoje twierdzenia skarżący winien poprzeć odpowiednimi dokumentami pozwalającymi na weryfikację przez Sąd jego sytuacji (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 18 marca 2010 r., II FSK 502/09, 11 maja 2011 r., I FZ 88/11).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że Sąd nie znalazł podstaw do wstrzymania wykonania przedmiotowej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej. Przy czym należny podkreślić, że dokonując oceny wniosku strony skarżącej Sąd wziął pod uwagę nie tylko okoliczności powołane w treści samego żądania, ale również i dokumenty przez nią przedłożone w toku postępowania o zwolnienie od kosztów sądowych.

Z analizy sytuacji majątkowej wnioskodawczyni wynika, że jest ona współwłaścicielką majątku nieruchomego (19 nieruchomości) o szacunkowej wartości ok. 15.000.000 złotych, obciążonego hipotecznie na poziomie ok. 9.500.000 złotych. Z tymże nie wszystkie posiadane przez nią nieruchomości mają ustanowioną hipotekę, a ich szacunkowa wartość wynosi ok. 4.500.000 złotych. Jednocześnie prowadzona przez nią działalność gospodarcza w okresie styczeń – wrzesień 2016 r. przyniosła przychód w kwocie ok. 270.000 złotych oraz zanotowała stratę w kwocie ok. 2.000 złotych. Zadeklarowane miesięczne obciążenia kredytowe skarżącej wyniosły łącznie ok. 25.000 złotych, z czego ok. 16.000 złotych przypadało na prowadzoną działalność gospodarczą.

Zdaniem Sądu, powyższe okoliczności nie wykazują, aby spełnione zostały przesłanki do udzielenia skarżącej tymczasowej ochrony sądowej, albowiem nie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody bądź spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

Stan majątkowy strony skarżącej, mimo niewątpliwie znacznych obciążeń kredytowych oraz hipotecznych niektórych posiadanych przez nią nieruchomości, przewyższa zdecydowanie wysokość należności podatkowej wynikającej z zaskarżonej decyzji (ok.1.000.000 złotych). W związku z czym uszczerbek wywołany wykonaniem rozstrzygnięcia organu podatkowego nie może zostać zakwalifikowany w charakterze znacznej szkody w porównaniu do posiadanego przez nią majątku.

Z dokonanej analizy nie wynika również, aby realizacja decyzji mogła wywołać trudne do odwrócenia skutki. Podkreślić w tym miejscu należy, że kwestionowane rozstrzygnięcie obejmowało należność pieniężną, a więc jego wykonanie nie pociąga – co do zasady – niemożliwych, czy też trudnych do odwrócenia skutków. W sytuacji wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji możliwy byłby bowiem pełny zwrot pobranej daniny publicznej.

Również i z punktu widzenia prowadzonej przez skarżącą działalności gospodarczej nie można stwierdzić, aby zapłata podatku mogła prowadzić do zaprzestania jej wykonywania i zwolnienia zatrudnionych pracowników. Z przedłożonych dokumentów nie wynika bowiem, czy skarżąca w ogóle zatrudnia pracowników, a także jaki jest stan jej zasobów pieniężnych zgromadzonych na firmowym rachunku bankowym.

Na uwzględnienie nie zasługiwały również pozostałe argumenty strony skarżącej odwołujące się do podjętych czynności egzekucyjnych, czy też prawdopodobieństwa uchylenia zakwestionowanej decyzji w toku kontroli sądowej.

Po pierwsze bowiem, wszczęcie postępowania egzekucyjnego niewątpliwie powoduje negatywne skutki wobec majątku zobowiązanego, jednak nie zawsze wiążą się one z wywołaniem znacznej szkody lub spowodowaniem trudnych do odwrócenia konsekwencji. Instytucja wstrzymania wykonania aktu nie służy bowiem zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami egzekucji, lecz jedynie przed takimi, których ewentualne wygranie sporu sądowego by nie naprawiło (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 lipca 2009 r. sygn. akt I FSK 450/09).

Po drugie zaś, rozstrzygając o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu Sąd nie bada zgodności tego rozstrzygnięcia z prawem, a jedynie potencjalne skutki jakie może ponieść strona w związku z jego wykonaniem przed rozpoznaniem skargi. Nie może zatem w jakikolwiek sposób brać pod uwagę prawdopodobieństwa uchylenia wydanego aktu i na tej podstawie oceniać zasadność żądania wstrzymania jego wykonania.

Mając powyższe na uwadze należało uznać wniosek skarżącej za nieuzasadniony i na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. orzec jak w sentencji.