Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SAB/Gd 11/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2013-09-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
659
Hasła tematyczne: Przewlekłość postępowania
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Umorzono postępowanie z art. 161 ustawy -PoPPSA
Powołane przepisy: article: 149 par. 1 i 2, art. 161 par. 1 pkt 3, art. 134, art. 154
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 12, art. 104 par. 1, art. 35
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janina Guść Sędziowie Sędzia WSA Wanda Antończyk / spr./ Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Maria Flisikowska po rozpoznaniu w dniu 28 sierpnia 2013r. r. na rozprawie sprawy ze skargi G. M. i A. M. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. w przedmiocie przewlekłości postępowania w sprawie wykonanych robót budowlanych 1. umarza postępowanie dotyczące przewlekłości postępowania, 2. stwierdza, że przewlekłe prowadzenie postępowania nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 3. oddala wniosek o wymierzenie organowi grzywny, 4. zasądza od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. na rzecz G. M. i A. M. kwotę 100zł (sto zł) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

W dniu 8 stycznia 2013r. G. M. i A. M. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta na prawach powiatu w przedmiocie przewlekłości postępowania w sprawie wykonywanych robót budowlanych.

W skardze skarżący podali, że domagają się stwierdzenia zawinionej przewlekłości postępowania prowadzonego od listopada 2004r., przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w sprawie Nr [...] Nadto skarżący wskazali, że domagają się zasądzenia i zapłaty na ich rzecz kwoty 2000 zł z tytułu odszkodowania za zawinioną przewlekłość oraz przeprowadzenia dowodu z akt sprawy organu Nr [...].

W uzasadnieniu wskazano, że postępowanie w przedmiotowej sprawie trwa już 9 rok. Skarżący w szczególności podnieśli, że przy rozpatrywaniu sprawy organy nadzoru nie uwzględniają prawomocnych orzeczeń Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i zawartych w nich wskazań co do dalszego postępowania, nadto przy prowadzeniu postępowania naruszają zasady postępowania administracyjnego w zakresie terminu, udziału stron, doręczeń. Skarżący podnieśli, że od kilku lat zabiegają w organie nadzoru o wydanie decyzji administracyjnej kończącej przewlekłe postępowanie.

W odpowiedzi na skargę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie twierdząc, że w sprawie nie zachodzi przewlekłość postępowania.

W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę organ wyjaśnił, że sprawa, której dotyczy skarga prowadzona jest w przedmiocie wykonania przez skarżących robót budowlanych polegających na rozbudowie, przebudowie i nadbudowie budynku zlokalizowanego przy ul. C. w S., do wykonywania których przystąpiono bez wymaganego pozwolenia na budowę. W sprawie tej zapadł wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 23 marca 2011r. w sprawie o sygn. akt II SA/Gd 802/10 uchylający decyzję organów nadzoru budowlanego obu instancji. Organ nadzoru w swojej odpowiedzi na skargę opisał czynności podjęte po zwrocie akt administracyjnych, wskazując że postępowanie w sprawie zostało zakończone decyzją z dnia 4 lutego 2013r. nakazującą rozbiórkę części budynku wykonanego bez pozwolenia na budowę.

Skarżący w piśmie procesowym z dnia 4 marca 2013r oświadczyli, że skargę podtrzymują.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.) - zw. dalej p.p.s.a. - kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, między innymi w sprawach podlegających rozstrzygnięciu w drodze decyzji administracyjnej.

Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd orzeka w granicach danej sprawy, a więc kontroluje zgodność z prawem działalności administracji publicznej w określonej sprawie administracyjnej, w tym orzeka w sprawie skarg na bezczynność i przewlekłość w prowadzeniu określonego postępowania, w określonej sprawie. W rozpoznawanej sprawie skarga mogła zatem dotyczyć przewlekłości organu w przedmiocie wykonywania robót budowlanych po uchyleniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 23 marca 2010r. w sprawie II SA/Gd 802/10 wydanych wcześniej w sprawie decyzji administracyjnych.

W niniejszej sprawie G. M. oraz A. M. wnieśli skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w sprawie wykonania robót budowlanych. Z załączonych do skargi akt administracyjnych wynika, że przedmiotem sprawy jest doprowadzenie robót wykonywanych bez pozwolenia na budowę w budynku przy ul. C. w S., do stanu zgodnego z prawem w trybie przepisów art. 50 i 51 ustawy Prawo budowlane.

Wniesiona skarga spełniła formalne wymogi jej dopuszczalności. Z akt sprawy wynika bowiem, że skarżący w dniu 17 października 2012r. wnieśli pismo (uzupełnione następnie pismem z dnia 7 listopada 2012r.) kierowane do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, skarżąc się na rażącą przewlekłość postępowania Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w sprawie [...]. Skarga zawarta w pismach została rozpatrzona przez Wojewodę w dniu 23 listopada 2012r., który uznał, że postępowanie w sprawie jest prowadzone przewlekle i zobowiązał organ I instancji do wystąpienia do Sądu Okręgowego w G. o zwrot akt lub ich wypożyczenie w celu kontynuowania i zakończenia postępowania.

Sąd uznał, że kierowane do organu II Instancji pisma stanowiły w istocie zażalenie na niezałatwienie sprawy, rozpoznane przez organ II instancji, w których podnoszono przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ nadzoru budowlanego. Tym samym skarżący spełnili zadość dyspozycji art. 52 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeśli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie a przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Wniesienie do wojewódzkiego sądu administracyjnego skargi na bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie przez niego postępowania dopuszczalne jest po wyczerpaniu tryby przewidzianego w art. 37 § 1 kpa, zgodnie z którym na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35, w przepisach szczególnych, ustalonym w myśl art. 36 lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu - wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Ponadto, skarżący, posiadali legitymację do wniesienia skargi w niniejszej sprawie i tym samym wypełnili dyspozycję art. 50 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny.

Niemniej, postępowanie sądowoadministracyjne w sprawie ze skargi G. M. i A. M. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w sprawie robót budowlanych w budynku zlokalizowanym przy ul. C. w S. – podlegało umorzeniu. Niesporne jest bowiem, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał w toku postępowania sądowoadministracyjnego, w dniu 4 lutego 2013 r., decyzję kończącą postępowanie administracyjne w sprawie doprowadzenia robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. W tym stanie rzeczy Sąd umorzył postępowanie dotyczące przewlekłości postępowania na podstawie art. art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. (punkt 1 wyroku).

Jednakże powyższe nie zwalnia Sądu z obowiązku zbadania czy w sprawie doszło do przewlekłego prowadzenia postępowania administracyjnego i czy miało ono miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz czy zachodzą podstawy do wymierzenia organowi grzywny na podstawie art. 149 § 1 i 2 ppsa.

Zgodnie bowiem z art. 149 §1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie Sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sąd w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 (art. 149 § 2 p.p.s.a.)

Z przepisu tego wynika, że rozpoznając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania sąd może podjąć trzy rozstrzygnięcia – odnośnie zobowiązania organu do dokonania czynności, odnośnie tego czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz odnośnie wymierzenia organowi grzywny. W przypadku bezprzedmiotowości nałożenia na organ zobowiązania do dokonania czynności z uwagi na jej wykonanie, Sąd winien rozstrzygnąć pozostałe przewidziane w przepisie kwestie – a więc czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz w przypadku zgłoszonego wniosku orzec w tym przedmiocie. Ustawodawca wprawdzie użył w treści przepisu zwrotu "jednocześnie" co mogłoby wskazywać, że orzekanie o rażącym naruszeniu prawa i grzywnie może nastąpić jedynie w razie zobowiązania do dokonania czynności, jednakże zdaniem Sądu taka wykładnia pozostaje w sprzeczności z wykładnią celowościową przepisu.

Merytorycznej ocenie sądu poddana została następnie skarga wniesiona przez G. M. i A. M. na przewlekłe prowadzenie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego postępowania w doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem w budynku położonym w S. przy ul. C. w zakresie żądania stwierdzenia, że w postępowaniu oznaczonym numerem [...] dopuszczono się przewlekłości z rażącym naruszeniem prawa oraz wymierzenia temu organowi grzywny. Procedowanie w tym zakresie wynika, jak to wyżej wskazano, z wykładni art. 149 p.p.s.a., która przyjmuje, że uwzględnieniem skargi w rozumieniu tego przepisu jest również stwierdzenie, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz wymierzenie organowi grzywny (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 lipca 2012 r., sygn. akt II OSK 1360/12, ONSAiWSA z 2013 r., nr 1, poz. 7, w którym postawiono następującą tezę: "Wydanie przez organ decyzji po wniesieniu do sądu skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego, nie powoduje, stosownie do art. 149 § 1 P.p.s.a., że w zakresie dotyczącym rozstrzygnięcia o tym, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa, postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a.").

Należy w tym miejscu odwołać się do naczelnej zasady postępowania administracyjnego, wyrażonej w art. 12 kpa, zgodnie z którym organy administracji publicznej winny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia (§ 1). Sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powinny być załatwienie niezwłocznie (§ 2). Zgodnie z art. 35 kpa organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki (§ 1). Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ (§ 2). Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (§ 3). W rozumieniu art. 104 § 1 kpa "załatwienie sprawy" oznacza wydanie przez organ decyzji, chyba że przepisy kodeksu postępowania administracyjnego stanowią inaczej.

W sytuacji, gdy organ administracji zobowiązany do załatwienia sprawy nie wydaje decyzji w tych terminach, przy czym zwłoka w rozpatrzeniu sprawy jest nieuzasadniona mamy do czynienia z prawną bezczynnością organu. Z kolei przez pojęcie "przewlekłego prowadzenia postępowania" należy rozumieć sytuację działania przez organ w sposób nieefektywny, poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących że tylko formalnie organ nie jest bezczynny (zob. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2012, s. 44; J. Drachal, J. Jasielski, R. Stankiewicz, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, red. R. Hauser i M. Wierzbowski, Warszawa 2011, s. 69-70). Przewlekłością postępowania będzie również mnożenie przez organ czynności dowodowych ponad potrzebę wynikającą z istoty sprawy (zob. J. Borkowski (w): B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2011, s. 238). Pojęcie "przewlekłość postępowania" obejmować będzie zatem opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu, w sytuacji gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, jak również nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 2012 r., sygn. akt II OSK 1031/12, dostępny na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Stan "bezczynności organu" od "przewlekłego prowadzenia postępowania" przez organ różni się więc tym, że o ile w pierwszym przypadku dochodzi do przekroczenia terminu załatwienia sprawy, o tyle w drugim przypadku organ podejmuje skuteczne działania na podstawie przepisów kpa, dzięki którym nie wydaje rozstrzygnięcia w terminie przewidzianym w art. 35 kpa (zob. R. Hauser, M. Wierzbowski, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo C.H.Beck, Warszawa 2011 r., str. 70). W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wyraża się pogląd, że pojęcie "przewlekłość postępowania" charakteryzuje się "wykonywaniem szeregu czynności w dużym odstępie czasu, bądź wykonywaniem czynności pozornie".

Rozważając w tym kontekście kwestę przewlekłego prowadzenia postępowania w niniejszej sprawie sąd ocenia, że prowadzone przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego postępowanie w sprawie decyzji dotyczącej nałożenia obowiązków i wykonania robót budowlanych w celu doprowadzenia budynku do stanu zgodnego prawem – było prowadzone przewlekle.

Tak jak to wyżej wskazano zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd orzeka w granicach danej sprawy. Tym samym Sąd nie mógł objąć w tym zakresie kontrolą i oceną wcześniej prowadzonego przez organy nadzoru postępowania w opisanej sprawie, zakończonej m.in. ostateczną decyzją z dnia 22 września 2010r. r., która została uchylona wyrokiem tut. Sądu z dnia 23 marca 2011r. Postępowania te stanowiły bowiem sprawy administracyjne, odrębne od przedmiotowego postępowania, które jest prowadzone po uchyleniu przez Sąd zaskarżonej decyzji z dnia 22 września 2010r.

Należy przy tym zaznaczyć, że w sprawie dotyczącej bezczynności i przewlekłości przedmiotowego postępowania sąd nie bada legalności i zasadności podejmowanych rozstrzygnięć, które mogą być przedmiotem kontroli instancyjnej, a następnie kontroli sądowej, w wypadku wydania decyzji ostatecznej. Sąd orzekający w niniejszej sprawie nie jest zatem uprawniony do badania prawidłowości decyzji z dnia 4 lutego 2013r. kończącej postępowanie przed organem I instancji.

Odnośnie czynności podejmowanych przez organ Sąd zważył:

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 23 marca 2011r. sygn. akt II SA/Gd 802/10 w sprawie skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie nałożenia obowiązków w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawemu uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Nadzoru Budowlanego z dnia 22 września 2010r. i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 6 sierpnia 2010r. W wyroku zawarto wskazania co do dalszego postępowania. Wskazania zawarte w prawomocnym wyroku Sądu wiążą organ orzekający w sprawie i jest on zobowiązany je uwzględnić.

Zakres ustaleń do jakich organ I instancji jest zobowiązany wyznaczone zostały w wyroku z dnia 23 marca 2011r., dotyczyły one w szczególności pokrycia dachu i konieczności nałożenia precyzyjnie ustalonych obowiązków dotyczących pokrycia dachowego, rodzaju materiałów i sposobu wykonania, jak również wskazania co do dalszego postępowania wynikające z ochrony konserwatora zabytków, jaką obiekt jest objęty.

Termin na załatwienie sprawy biegnie od daty otrzymania prawomocnego wyroku z aktami sprawy. Akta sprawy z opisanym rozstrzygnięciem wpłynęły do organu I instancji w dniu 27 czerwca 2011r.

Dla oceny zarzutu przewlekłości znaczenie ma ustalenie, czy podejmowane czynności były konieczne dla rozstrzygnięcia sprawy, przy uwzględnieniu wskazań zawartych w wyroku Sądu z dnia 23 marca 2011r.

W związku z treścią uzasadnienia wyroku, organ w dniu 25 lipca 2011r wezwał skarżących do uzupełnienia opinii dotyczącej budynku przy ul. C.[...] w S. w części dotyczącej pokrycia dachu poprzez określenie szczegółowego rodzaju materiału pokryciowego, doprecyzowania zakresu robót budowlanych z wykazem połaci dachowych przeznaczonych do pokrycia, z zastrzeżeniem, że materiał winien spełniać wymagania określone w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego dla tej części S. (uchwała Nr [...] z dnia 27 stycznia 2006r). W planie tym ustalono m.in. ochronę konserwatorską obiektu położonego przy ul. C. [...], a konsekwencją objęcia tą ochroną na podstawie miejscowego planu i ujęcia w gminnej ewidencji zabytków jest konieczność uzgadniania pozwolenia na budowę z wojewódzkim konserwatorem zabytków, wskazano, że w zakresie zastosowanych materiałów należy uzyskać stanowisko Miejskiego Konserwatora Zabytków.

W dniu 29 sierpnia 2011r. skarżący złożyli opinię uzupełniającą dot. ww. budynku zawierająca m.in. informacje dotyczące pokrycia dachu. Wskazano konkretny rodzaj papy asfaltowej oraz na konieczność pokrycia elementów drewnianych opisanym środkiem ognioochronnym do drewna w kolorze machoń. Konserwator Zabytków Miasta decyzją z dnia 2 września 20011r. pozwolił na remont dachu budynku w sposób opisany w opinii.

Następnie decyzją z dnia 16 listopada 2011r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nałożył na skarżących obowiązek wykonania w terminie do 15 kwietnia 2012r. 1) robót budowlanych polegających na pokryciu papą asfaltową wierzchniego krycia "[...]" producenta "A" S.A., i pokryciu środkiem ogniochronnym do drewna w kolorze machoń drewnianych elementów dachu i drewnianych elementów dachu, 2) czynności polegającej na przedłożeniu organowi uzgodnienia Konserwatora Zabytków Miasta dotyczącego robót budowlanych polegających na przebudowie budynku obejmujących okna, balkon, zadaszenie nad drzwiami w elewacji wschodniej, przemurowane fragmenty ścian przy zastosowaniu pustaków szklanych oraz nadmurowane ściany.

W dniu 14 kwietnia 2012r. skarżący poinformowali o wykonaniu obowiązku zawartego w punkcie 1) decyzji z dnia 16 listopada 2011r., informując, że użyli zamiennego produktu, łatwiej dostępnego na rynku o podobnych parametrach i innego środka ognioochronnego, lecz zawierającego stosowne aprobaty i atesty, natomiast nie wykonali zaleceń z pkt 2, z przyczyn od nich niezależnych, załączając pisma kierowane do Konserwatora Zabytków.

W odpowiedzi na powyższe w piśmie z dnia 26 kwietnia 2012r. organ wskazał, że w związku z zastosowaniem odmiennych rozwiązań dotyczących rodzaju materiałów, które miały być użyte do wykonania robót zachodzi konieczność ich oceny przez autora opinii oraz konieczność złożenia wymaganego uzgodnienia Konserwatora Zabytków Miasta. W konsekwencji organ wskazał, że nakazy nałożone w decyzji z dnia 16 listopada 2011r. nie zostały wykonane.

W dniu 7 maja 2012r. organ nadzoru przekazał akta sprawy [...] do Sądu Okręgowego w G.

Decyzją z dnia 18 lipca 2012r. Konserwator Zabytków Miasta nałożył na skarżących obowiązki dotyczące zmiany kolorystyki całości budynku oraz zaakceptował rozwiązania dla wykonanych otworów okiennych, balkonu, zadaszenia nad drzwiami i innych wymienionych w decyzji

W dniu 28 sierpnia 2012r. skarżący złożyli odpis ww. decyzji oraz wyjaśnili, że nie przedłożyli opinii uzupełniającej, gdyż użyte przez nich środki zamienne posiadają identyczne certyfikaty dopuszczalności do stosowania w Polsce w zakresie ochrony p.poz. a w opinii została zawarta jedynie sugestia aby wybrać jeden z dopuszczonych do używania w Polsce środków ochrony oraz papy ognioodpornej.

W dniu 4 października 2012r. organ wezwał skarżących do przedłożenia oceny technicznej, związku z wykonaniem robót przy zastosowaniu odmiennych materiałów.

W odpowiedzi na powyższe skarżący powołali się na złożone do akt sprawy certyfikaty dopuszczające materiały p.poż., które jak podniesiono, decydują o tym, czy spełniają one normy ochrony p.poż.

W dniu 20 listopada 2012r. organ zwrócił się do Sądu Okręgowego w G. o zwrot akt sprawy ewentualnie o ich wypożyczenie. Akta sprawy zostały zwrócone w dniu 4 grudnia 2012r.

Po zwrocie akt sprawy organ nadzoru w dniu 27 grudnia 2012r. wyznaczył termin wizji lokalnej na dzień 22 stycznia 2013r. celem sprawdzenia wykonania obowiązków zawartych w decyzji z dnia 16 listopada 2011r.

W dniu 7 stycznia 2013r. skarżący wnieśli skargę do Sądu Administracyjnego.

Decyzja kończąca postępowanie wydana została przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w dniu 4 lutego 2013 r.

Przedstawione okoliczności wskazują, że podczas trwającego od 27 czerwca 2011r. postępowania organ podejmował czynności, których konieczność wykonania wynikała z wyroku Sądu. Sąd ten wskazał bowiem, że koniecznym jest precyzyjne ustalenie sposobu pokrycia dachu, jak i dokonanie uzgodnienia z konserwatorem zabytków. Czynności te mogłyby zostać wykonane niewątpliwie w krótszym okresie, a wykonanie ich w tak długim czasie świadczy właśnie o przewlekłym prowadzeniu postępowania. W szczególności przerwa w prowadzeniu postępowania trwająca w okresie od maja 2012r. do września 2012r, jak również wydanie decyzji o nałożeniu obowiązków dopiero w listopadzie 2011r. wskazuje na istnienie przewlekłości w postępowaniu. Sąd nie może jednak uznać, że podejmowane czynności były pozorowane, czy też zbędne, bo de facto musiałoby to skutkować oceną prawidłowości postępowania w sprawie nałożenia obowiązków, do czego jednak niniejsza kontrola sądowa nie służy.

Mając powyższe na uwadze i wobec przedstawionego wykazu czynności podejmowanych czynności, sąd uznał jednak, że przewlekłość prowadzonego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Dokonując tej oceny sąd uznał bowiem, że tempa dokonywanych czynności nie można uznać za rażąco przewlekłe. Maksymalna przerwa w prowadzeniu postępowania wynikła z wypożyczenia akt do Sądu Okręgowego, jednakże organ zwrócił się o ich zwrot niezwłocznie po nakazaniu przez organ II instancji, w związku z treścią decyzji z dnia 16 listopada 2011r. zawartą w punkcie 2) prowadzenie postępowania było również uzależnione od stanowiska Miejskiego Konserwatora Zabytków.

Rażącym naruszeniem prawa, w rozumieniu art. 149 § 1 p.p.s.a, jest stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań możemy powiedzieć, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy, że naruszono prawo w sposób oczywisty (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 675/12, LEX nr 1218894). Rażące naruszenie prawa dotyczyć może w szczególności zawartych w kpa przepisów o terminach załatwienia sprawy administracyjnej. Za rażące naruszenie tych przepisów można zatem uznać ich oczywiste niezastosowanie lub nieprawidłowe zastosowanie. Zestawienie terminów rozpoczęcia postępowania, podejmowanych czynności i jego zakończenia, uwarunkowane okolicznościami materialnoprawnymi sprawy nie uzasadniają ustalenia, że organ dopuścił się rażącego naruszenia prawa poprzez przewlekłe prowadzenie postępowania. Odnosząc się do zarzutów zawartych w piśmie procesowym z dnia 12 sierpnia 2013r, kwestionującym decyzję z dnia 4 lutego 2013r. i zawierającym zarzuty dotyczące jej nieprawawidłowości ponownie wskazać należy, że Sąd w niniejszym postępowaniu nie może dokonywać merytorycznej oceny zaskarżonej decyzji. Jak to wskazano w wyroku NSA z dnia 28 lutego 2013r. sygn. akt II GSK 2172/11 lex 1311167 "Wobec faktu , że istota i charakter sprawy ze skargi na bezczynność organu ogranicza możliwości formułowania przez sąd administracyjny wiążącej oceny prawnej jedynie do okoliczności związanych z samą bezczynnością i usunięcia stanu jej trwania, wyrok uwzględniający skargę, nie może dotyczyć kwestii mających wpływ na merytoryczną treść przyszłego aktu lub czynności. Sąd I instancji nie może więc nakazać organowi wydania decyzji, czy tez innego aktu lub podjęcia czynności o określonej treści".

Uwzględniając zatem przytoczone okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a, orzekł jak w punkcie drugim wyroku.

Z tych samych względów sąd nie uznał za celowe wymierzenie Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego grzywny i na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a, w punkcie trzecim wyroku, oddalił wniosek skarżących wymierzenie grzywny. Stosownie do treści tego przepisu sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6.

Odnosząc się natomiast do zgłoszonego w skardze żądania zasądzenia na rzecz skarżących odszkodowania w kwocie 2000 zł od Skarbu Państwa reprezentowanego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, to wskazać należy, że grzywna, o jakiej mowa w art. 154 p.p.s.a. nie jest zasądzana na rzecz strony postępowania lecz jest uiszczana na rzecz Skarbu Państwa. Grzywna ta nie może być utożsamiana z odszkodowaniem. W niniejszym postępowaniu nie istnieją podstawy prawne dla zasądzenia jakiejkolwiek kwoty tytułem odszkodowania, nawet w razie stwierdzenia bezczynności lub przewlekłości z rażącym naruszeniem prawa.

O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. zasądzając na rzecz skarżących kwotę 100 zł stanowiącą równowartość uiszczonego wpisu sądowego.