Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 906/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2016-01-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151, art. 153
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 114  ust. 1 pkt 1 b
journal: Dz.U. 2012 poz 1137
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 20 stycznia 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski, Sędziowie Sędzia NSA Irena Krzemieniewska, Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska (spr.), , Protokolant Sekretarz sądowy Bartosz Adamus, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 stycznia 2016 roku sprawy ze skargi R. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie prawa jazdy kategorii B oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 t.j. ze zm.) oraz art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. 2012 r. poz. 1137 ze zm.), po rozpoznaniu odwołania R. N. od decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie prawa jazdy kategorii B w formie egzaminu państwowego, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

Jak wynika z akt sprawy, w dniu 9 maja 2014 r. do organu wydającego uprawnienia do kierowania pojazdami wpłynął wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. z dnia [...] o skierowanie na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji R. N. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że skarżący dopuścił się wielokrotnego naruszenia przepisów i zasad bezpieczeństwa ruchu drogowego uzyskując łączną liczbę 25 punktów w okresie od dnia 30 kwietnia 2013 r. do dnia 28 lutego 2014 r. Na sumę 25 punktów składają się naruszenia ruchu drogowego dokonane w dniach: 30 kwietnia 2013 r. (10 punktów), 15 listopada 2013 r. (10 punktów), 28 lutego 2014 r. (5 punktów). Strona powołała się na okoliczność ukończenia szkolenia w wojewódzkim ośrodku ruchu drogowego i wniosła zastrzeżenia co do ilości naliczonych punktów.

Prezydent Miasta Ł. przekazał Komendantowi Wojewódzkiemu w Ł. zastrzeżenia strony i wniósł o zajęcia stanowiska w sprawie. Komendant Wojewódzki Policji w Ł. w piśmie z dnia 23 lipca 2014 r. znak: [...] stwierdził, że zastrzeżenia strony są bezzasadne a wniosek o skierowanie na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji jest w dalszym ciągu aktualny.

Prezydent Miasta Ł. w dniu [...] wydał decyzję, powołując jako podstawę materialnoprawną art. 114 ust. 1 pkt i lit b ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym ( tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega osoba posiadająca uprawnienie do kierowania pojazdem, skierowana decyzją starosty na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji, w razie przekroczenia 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1. Organ wyjaśnił, że w rozpatrywanej sprawie organy ruchu drogowego stwierdziły, iż strona w okresie od dnia 30 kwietnia 2013 r. do dnia 28 lutego 2014 r. trzykrotnie dopuściła się naruszenia przepisów ruchu drogowego, za co uzyskała 25 punktów. Okoliczność ta wynika wprost z dokumentu urzędowego – wniosku wystawionego przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. z dnia [...] i potwierdzona została pismem z dnia 23 lipca 2014 r. Wniosek ten wskazuje zarówno daty w jakich strona naruszyła przepisy ruchu drogowego, rodzaj naruszeń, jak i przypisaną tym naruszeniom odpowiednią liczbę punktów, określoną zgodnie z zasadami wynikającymi z obowiązujących w tym zakresie przepisów.

W odwołaniu skarżący zakwestionował liczbę naliczonych punktów, powołując się na odbyte szkolenie.

Decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy powyższe rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu organ wskazał, że strona zainteresowana wykreśleniem punktów z ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego może zwrócić się o podjęcie określonego aktu i czynności przez właściwy organ Policji, a w razie jego milczenia może skorzystać ze skargi w oparciu o przepis art. 3 § 2 pkt 8 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Kolegium stwierdziło, iż zgodnie § 8 ust. 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego odbycie szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego, wobec osoby, która przed jego rozpoczęciem dopuściła się naruszeń, za które suma punktów ostatecznych i wpisanych tymczasowo przekroczyła 24 punkty. Zgodnie z powyższym odbycie szkolenia wymienionego w art. 130 ust. 3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym powoduje zmniejszenie liczby punktów, o ile to szkolenie rozpoczęło się przed przekroczeniem limitu 24 punktów karnych. W ocenie organu odwoławczego zaistniały stan faktyczny wypełnia dyspozycję art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym .

R. N. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, żądając uchylenia decyzji. Podniósł, że decyzja została wydana w oparciu o błędnie ustalony stan faktyczny i narusza przepis art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz art. 6, 7 i 77 k.p.a. Skarżący przyznał, że przekroczył liczbę 24 punktów. Podniósł, że w dniu 5 maja 2014 r., czyli w momencie skierowania przez komendanta wojewódzkiego Policji na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji na jego koncie pozostawało 15 punktów karnych, a nie 25. Punkty karne ulegają wykreśleniu po roku od wykroczenia. Oznacza to, że punkty które zostały naliczone w dniu 30 kwietnia 2013r. zostały anulowane 1 maja 2014 r., czyli przed wystosowaniem wniosku przez komendanta. Liczbę 25 należało zatem pomniejszyć o 10, co daje 15. Ponadto w dniu 22 maja 2013 r. uczestniczył w szkoleniu, o którym mowa w art. 130 ust. 3 ustawy o ruchu drogowym. Odbycie szkolenia prowadzi do pomniejszenia liczby zgromadzonych przez kierowcę punktów karnych o 6, co nie zostało uwzględnione przez organ wydający zaskarżoną decyzję. Oznacza to, że otrzymaną liczbę należy pomniejszyć o kolejne 6 punktów. Niesłusznie zatem uznano, iż brak było możliwości skorzystania przez kierowcę ze zmniejszenia liczby punktów karnych z uwagi na przekroczenie limitu 24 punktów, gdyż na dzień udziału w szkoleniu na koncie pozostawało 15 punktów karnych. W związku z odbyciem szkolenia wielkość ta powinna zostać pomniejszona o kolejne punkty, co ostatecznie daje wynik 9 punktów.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, powołując się na argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wyrokiem z dnia 13 stycznia 2015 r. sygn. III SA/Łd 981/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił decyzje I i II instancji oraz stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że postępowanie w niniejszej sprawie wszczęto na wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. z dnia [...] nr [...], który działał na podstawie art. 114 ust. 1 pkt 1 lit b ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz art. 49 ust. 1 pkt 2 ustawy o kierujących pojazdami. Sąd podkreślił, że jak prawidłowo przyjął organ odwoławczy wniosek ten jest dokumentem urzędowym w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a. Z treści wniosku wynika, że skarżący naruszył przepisy ruchu drogowego w dniach: 30 kwietnia 2013 r. ( 10 punktów), 15 listopada 2013 r. ( 10 punktów) i 28 lutego 2014 r. (5 punktów), za co otrzymał łącznie 25 punktów. Strona w trakcie postępowania przed organem I instancji, w piśmie oznaczonym datą 7 lipca 2014 r. (złożonym w siedzibie organu w dniu 9 lipca 2014 r.) podniosła, iż w dniu 22 maja 2013r. uczestniczyła w szkoleniu przewidzianym w art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Wyjaśniła, że odbycie szkolenia spowodowało zmniejszenie o 6 liczby punktów za naruszenia przepisów ruchu drogowego.

Organ I instancji w dniu 14 lipca 2014 r. wystąpił do Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. o zajęcie stanowiska w sprawie, to jest czy w świetle oświadczenia strony zawartego w piśmie z dnia 9 lipca 2014 r. nadal aktualny jest wniosek o skierowanie strony na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji.

Komendant Wojewódzki Policji w Ł. odpowiadając w dniu 23 lipca 2014 r. na ww. pismo stwierdził, cyt. " Szkolenie, które odbył kierowca w dniu 22 maja 2013 r. w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego w Ł. (a więc po przekroczeniu limitu 24 punktów) zgodnie z § 8 ust. 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz.U. 2012, poz. 488) nie spowodowało zmniejszenia liczby punktów. Kierowca nie spełnił warunku wynikającego z przepisów cyt. rozporządzenia tj., przed rozpoczęciem szkolenia dopuścił się naruszeń, za które suma punktów przekroczyła 24 punktów. Ponadto informuję, iż w świetle § 6 cyt. rozporządzenia punkty wymienionego kierowcy nie podlegały usunięciu z uwagi na fakt, iż kierowca w okresie roku od dnia popełnienia wykroczenia dopuścił się naruszeń, za które suma punktów ostatecznych i podlegających wpisowi tymczasowemu przekroczyłaby w tym przypadku 24 punkty. Biorąc powyższe pod uwagę stwierdzam, że wnioski o sprawdzenie kwalifikacji i o skierowanie na badanie psychologiczne [...] z dnia 5 maja 2014 roku są w dalszym ciągu zasadne i aktualne".

Sąd zaznaczył, że pismo komendanta wojewódzkiego Policji z dnia 23 lipca 2014r. wpłynęło do siedziby organu administracji I instancji w dniu 30 lipca 2014 r. Organ ten decyzję o skierowaniu na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji wydał w dniu 1 sierpnia 2014 r. Organ odwoławczy skarżoną obecnie decyzję wydał w dniu 10 września 2014 r., opierając się wyłącznie na materiale dowodowym zgromadzonym przez organ I instancji.

W ocenie Sądu wydanie decyzji przez organy administracji obu instancji nie zostało poprzedzone wnikliwą analizą zebranego w sprawie materiału dowodowego. W aktach sprawy znajdują się dwa dokumenty urzędowe zawierające niespójne zapisy, to jest wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. nr [...] z dnia [...] oraz zaświadczenie wydane w dniu 22 maja 2013 r. nr [...] przez Dyrektora Wojewódzkiego Ośrodka Ruchu Drogowego w Ł. Pierwszy z wymienionych dokumentów stwierdza przekroczenie przez stronę 24 punktów za naruszenia przepisów ruchu drogowego w dniach: 30 kwietnia 2013 r. ( 10 pkt.), 15 listopada 2013 r. ( 10 pkt.) i 28 lutego 2014 r. ( 5 pkt.). Natomiast zaświadczenie wydane przez Dyrektora WORD w Ł. potwierdza odbycie przez skarżącego szkolenia przewidzianego w art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Następstwem odbycia takiego szkolenia jest zmniejszenie o 6 liczby punktów posiadanych przez kierowcę ( § 8 ust. 4 rozporządzenia MSW z dnia 25 kwietnia 2012r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego).

Zdaniem Sądu organy administracji obu instancji nie podjęły jednak próby skutecznego wyjaśnienia, jaki wpływ na liczbę punktów znajdujących się w ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego miało odbycie przez skarżącego szkolenia w dniu 22 maja 2013 r. W szczególności, czy w tej dacie na koncie strony faktycznie były ponad 24 punkty. Bez dokładnej analizy treści pisma Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. z dnia 23 lipca 2014 r. i zaświadczenia z dnia 22 maja 2013 r. potwierdzającego odbycie szkolenia, organy przyjęły, iż skarżący dopuścił się naruszeń, za które suma punktów przekroczyła 24.

Ponownie rozpoznając sprawę Prezydent Miasta Ł. pismem z dnia 3 marca 2015 r. zwrócił się do Komendy Wojewódzkiej Policji w Ł. z prośbą o wyjaśnienie jakie wpisy, dotyczące R. N., znajdowały się w prowadzonej przez komendanta ewidencji w dniu wystąpienia z wnioskiem oraz w okresie wcześniejszym i zajęcie stanowiska czy wniosek z dnia 5 maja 2014 r. o skierowanie skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji pozostaje nadal aktualny i zasadny.

W dniu 8 kwietnia 2015 r. do organu wydającego uprawnienia do kierowania pojazdami wpłynęło pismo Komendy Wojewódzkiej Policji w Ł. z dnia [...], uzupełnione następnie pismem z dnia 9 kwietnia 2015 r. W treści pism wskazano jakie wpisy, dotyczące skarżącego, znajdowały się w prowadzonej przez komendanta ewidencji w dniu wystąpienia z wnioskiem oraz w okresie wcześniejszym, wykazując przy tym fakt, że szkolenie redukujące punkty karne odbyte przez skarżącego w dniu 22 maja 2013 r. spowodowało odjęcie 6 punktów według kolejności wpisów z wykroczeń wcześniejszych, nie objętych wnioskiem o skierowanie na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji. Wobec powyższego podtrzymano zasadność wniosku o skierowanie skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji.

Decyzją Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] na podstawie art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy Prawo o ruchu drogowym, skierowano skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie prawa jazdy kategorii B w formie egzaminu państwowego. Organ wskazał, że z pisma Komendy Wojewódzkiej Policji w Ł. z dnia 1 kwietnia 2015 r., uzupełnionego następnie pismem z dnia 9 kwietnia 2015 r., wynika jakie wpisy, dotyczące skarżącego, znajdowały się w prowadzonej przez komendanta ewidencji w dniu wystąpienia z wnioskiem oraz w okresie wcześniejszym w sposób następujący: 30.05.2012r. - liczba punktów ostatecznych: 1 ; 28.07.2012r. - liczba punktów ostatecznych: 10; 30.04.2013r. - liczba punktów ostatecznych: 10; szkolenie w WORD w Ł. z dnia 22.05.2013 r. redukujące ilość punktów zawartych w ewidencji doprowadziło do odjęcia 1 punktu z czynu z dnia 30.05.2012r. oraz 5 punktów z 10 z wykroczenia z dnia 28.07.2012 r. czyli ogółem 6 punktów; 15. 11.2013 r. - liczba punktów ostatecznych: 10; 28 .02 .2014 r. - liczba punktów ostatecznych : 5

Z powyższego zdaniem organu, wynika, że po odbyciu w dniu 22 maja 2013 r. szkolenia redukującego punkty - w prowadzonej ewidencji wobec skarżącego pozostawał wpis z dnia 28.07.2012r. z liczbą punktów ostatecznych: 5 (szkolenie odjęło 5 punktów z 10). Na podstawie kolejnego wykroczenia z dnia 30.04.2013r. przyznano 10 punktów ostatecznych, a suma punktów w ewidencji wynosiła razem 15.

Odpowiadając na zarzut skarżącego, że punkty przypisane skarżącemu za wykroczenie z dnia 30 kwietnia 2013 r. powinny zostać anulowane po upływie roku od zdarzenia, organ podkreślił, że powyższa zasada nie może zostać zastosowana w sytuacji, gdy już nastąpi przekroczenie limitu 24 punktów. Jak wynika bowiem z wniosku o sprawdzenie kwalifikacji przekroczenie limitu punktów karnych nastąpiło z dniem 28 lutego 2014 r., co automatycznie uniemożliwiło anulowanie punktów za zdarzenie z dnia 30 kwietnia 2013 r., bowiem od dnia popełnienia tego wykroczenia do dnia przekroczenia limitu punktów nie minął rok.

Organ I instancji wyjaśnił, że w omawianej sytuacji data z jaką Komendant Wojewódzki Policji w Ł. wystosował wniosek o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji nie ma żadnego znaczenia, decydująca jest data przekroczenia limitu punktów. Podkreślenia wymaga, że powyższa zasada, na którą powołuje się skarżący znalazła zastosowanie względem innego wykroczenia ujętego w ewidencji, tj. względem czynu z dnia 28.07.2012r. z liczbą punktów 5, gdzie po dniu 28.07.2013r. (czyli po upływie roku od zdarzenia) nastąpiło automatyczne usunięcie z prowadzonej ewidencji 5 punktów za czyn z dnia 28.07.2012r. Oznacza to zatem, że do momentu popełnienia przez skarżącego kolejnego naruszenia, tj. do dnia 15.11.2013r. liczba punktów w ewidencji wynosiła 10 (za czyn z dnia 30.04.2013r.). Po dniu 15.11.2013r. do ewidencji dodano kolejnych 10 punktów, a suma punktów wynosiła 20.

Za ostatnie zdarzenie z dnia 28.02.2014r. stronie przypisano 5 punktów, wskutek czego w okresie od 30.04.2013r. do dnia 28.02.2014r. (czyli w okresie krótszym niż rok) została przekroczona liczba 24 punktów, bowiem jak wynika z ewidencji skarżący otrzymał łącznie 25 punktów.

W odwołaniu skarżący wskazał na błędnie ustalony stan faktyczny, naruszenie art. 6, art. 7, i art. 77 k.p.a oraz naruszenie art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy Prawo o ruchu drogowym.

Zaskarżoną decyzją dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy powyższe rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie z art. 114 ust. 1 pkt 1 lit b ustawy Prawo o ruchu drogowym kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega osoba posiadająca uprawnienie do kierowania pojazdem, skierowana decyzją starosty na wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji, w razie przekroczenia 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1. Komendant Wojewódzki Policji właściwy ze względu na miejsce zamieszkania kierowcy wpisanego do ewidencji występuje do organu właściwego w sprawach wydawania prawa jazdy z wnioskiem o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy w zakresie wszystkich posiadanych przez niego kategorii praw jazdy w razie przekroczenia przez niego 24 punktów otrzymanych za naruszenia (§ 7 ust. 1 pkt 2 rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz. U. poz. 488).

Organ odwoławczy podkreślił, że ponownie rozpoznając sprawę związany był, na podstawie art. 153 p.p.s.a., oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania zawartymi w wyroku sygn. III SA/Łd 981/14. Samorządowe Kolegium Odwoławcze podzieliło stanowisko Prezydenta Miasta Ł. i wskazało, że na łączną sumę 25 punktów nałożonych na skarżącego składają się naruszenia ruchu drogowego w dniach: 30 kwietnia 2013 r. – 10 pkt karnych, 15 listopada 2013 r. – 10 pkt karnych oraz w dniu 28 lutego 2014 r. – 5 pkt karnych.

W rozpoznawanej sprawie, zdaniem organu odwoławczego, mając na względzie wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. sporządzony na podstawie art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy prawo o ruchu drogowym oraz fakt nałożenia na skarżącego ponad 24 punktów karnych za naruszenie przepisów ruchu drogowego, spełnione zostały przesłanki z art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy stanowiące podstawę do skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji. Organ nie podzielił zarzutu strony dotyczącego naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, uznając, że stan faktyczny został ustalony prawidłowo.

W skardze R. N. zarzucił naruszenie art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. skutkujące nieważnością wydanej decyzji. Ponadto wskazał, że wydana została w oparciu o błędnie ustalony stan faktyczny , z naruszeniem art. 61a § 1 k.p.a., art. 6, art. 7, art. 77 k.p.a. oraz art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy Prawo o ruchu drogowym. Zdaniem skarżącego spór rozstrzygany w przedmiotowym postępowaniu został już ostatecznie i prawomocnie rozstrzygnięty wyrokiem sygn. III SA/Łd 981/14, zatem organy nie powinny na nowo wszczynać postępowania. Skarżący podtrzymał argumentację, że w dniu 22 maja 2013 r. uczestniczył w szkoleniu w WORD w Ł. i organ powinien pomniejszyć liczbę posiadanych punktów karnych o 6. Wskazał ponadto, że punkty naliczone w dniu 30 kwietnia 2013 r. zostały anulowane w dniu 1 maja 2014 r. czyli przed wystosowaniem wniosku przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. Zdaniem skarżącego Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie dokonało analizy stanu faktycznego tej sprawy.

W odpowiedzi na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U.z 2014 r. poz. 1647 t.j. ), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 powołanej ustawy).

Kognicja Sądu ograniczona jest do oceny legalności kwestionowanego skargą aktu lub czynności organów administracji publicznej i obejmuje ocenę prawidłowości zastosowania przepisów prawa i ich wykładni przez organy administracji.

W niniejszej sprawie należy dodatkowo mieć na względzie, że była ona wcześniej rozpatrywana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, który wyrokiem z dnia 13 stycznia 2015 r. sygn. III SA/Łd 981/14 uchylił decyzje organów I i II instancji o skierowaniu skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie prawa jazdy kategorii B.

W związku z powyższym, wskazać należy, że zgodnie z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Dotyczy to oceny prawnej i wskazań zawartych w uzasadnieniu wyroku z dnia 13 stycznia 2015 r., którym organ administracji, a następnie sąd rozpoznający niniejszą skargę miał obowiązek się podporządkować. Jak wyjaśnił NSA w wyroku z 25 marca 2014 r. sygn. II GSK 55/13 (LEX nr 1488128), obowiązek ten może być wyłączony tylko w przypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego, a także po wzruszeniu wyroku, a żadna z wymienionych sytuacji w niniejszej sprawie nie miała miejsca . Ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego, jak i kwestii zastosowania określonego przepisu prawa, jako podstawy do wydania decyzji. W pojęciu "ocena prawna" mieści się przede wszystkim wykładnia przepisów prawa materialnego i prawa procesowego. Ocena prawna dotyczy dotychczasowego postępowania w sprawie, zaś "wskazania" określają sposób postępowania organów w przyszłości i wynikają z uzasadnienia wyroku. Wskazania stanowią więc konsekwencję oceny prawnej, zwłaszcza oceny przebiegu postępowania przed organami administracyjnymi i rezultatu tego postępowania w postaci materiału procesowego zebranego w sprawie. Ich celem jest zapobieżenie w przyszłości błędom stwierdzonym przez sąd administracyjny w trakcie kontroli zaskarżonego orzeczenia.

Przepis art. 153 p.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący, wobec czego ani organ administracji publicznej, ani sąd administracyjny orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie może pominąć oceny prawnej wyrażonej wcześniej w orzeczeniu, gdyż ocena ta wiąże go w sprawie. Uregulowanie zawarte w art. 153 p.p.s.a. oznacza, że orzeczenie sądu administracyjnego wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego, bo jego oddziaływaniem objęte jest także przyszłe postępowanie administracyjne w danej sprawie. Z kolei, związanie samego sądu administracyjnego, w rozumieniu art. 153 p.p.s.a. oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, które są sprzeczne z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania w razie stwierdzenia braku zastosowania się organu administracji publicznej do wskazań w zakresie dalszego postępowania (patrz wyrok NSA z dnia 21 marca 2014 r. sygn. I GSK 534/12 - LEX nr 1488128, wyrok NSA z 15 stycznia 2014 r. sygn. II GSK 1762/12 )

Ponownie rozpoznając skargę R. N. Sąd uznał, że jest ona niezasadna. W rozpoznawanej sprawie organy wypełniły zalecenia zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 13 stycznia 2015 r. sygn. III SA/Łd 981/14. Jak wynika z uzasadnienia Sąd nakazał organowi zwrócenie się do Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. o wyjaśnienie jakie wpisy, dotyczące skarżącego, znajdowały się w prowadzonej przez komendanta ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego w dniu wystąpienia z wnioskiem oraz w okresie wcześniejszym (daty naruszeń, ilość punktów). Dopiero po uzyskaniu powyższych danych, uzupełniających zgromadzony dotychczas materiał dowodowy, organ będzie w stanie prawidłowo ocenić zasadność skierowania strony na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji. Ponownie rozpoznając sprawę Prezydent Miasta Ł. w dniu [...] wydał decyzję, mocą której skierował skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w związku z przekroczeniem limitu dopuszczalnych 24 punktów karnych. W wyniku rozpoznania odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w dniu [...] orzekło o utrzymaniu powyższej decyzji w mocy.

Wobec powyższego przypomnieć należy, że podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy Prawo o ruchu drogowym, zgodnie z którym kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega osoba posiadająca uprawnienie do kierowania pojazdem, skierowana decyzją starosty na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji, w razie przekroczenia 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1.

Organ I instancji wydał swe rozstrzygnięcie kierując się wnioskiem Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. z dnia [...] (k. 3 akt admin.), z którego wynika, że skarżący w okresie od 30 kwietnia 2013 r. do 28 lutego 2014 r. wielokrotnie naruszył przepisy ruchu drogowego, za które otrzymał łącznie 25 punktów. W uzupełniającym postępowaniu przeprowadzonym przez organ I instancji Komendant Wojewódzki Policji w Ł. potwierdził zasadność swojego wniosku w piśmie z dnia 24 marca 2015 r. i 1 kwietnia 2015 r. (k. 40-41 akt admin.). Według ugruntowanego stanowiska sądów administracyjnych, decyzje wydawane podstawie art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy Prawo o ruchu drogowym, są rozstrzygnięciami związanymi. Oznacza to, że jeżeli wniosek właściwego komendanta wojewódzkiego Policji został sporządzony na podstawie wpisów ostatecznych, to organ zobligowany jest skierować kierującego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji. Nie można w tym miejscu pominąć, iż według treści art. 130 ust. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym punkty za naruszenie przepisów ruchu drogowego wpisane do ewidencji usuwa się po upływie 1 roku od dnia naruszenia, chyba że przed upływem tego okresu kierowca dopuścił się naruszeń, za które na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć przypisana liczba punktów przekroczyłaby 24 punkty. Ponieważ przed upływem roku od dnia popełnienia pierwszego z wykroczeń czyli po 30 kwietnia 2013 r., a przed 30 kwietnia 2014 r. (ostatnie z naruszeń stwierdzono w dniu 28 lutego 2014 r.) kierowca dopuścił się naruszeń, na których podstawie przypisana została łączna liczba 25 punktów, to pierwszy z tych wpisów nie mógł ulec usunięciu ze względu na art. 130 ust. 2 u.p.r.d.

W toku postępowania administracyjnego, jak i w skardze skarżący podniósł, że odbył szkolenie w trybie art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym, co powinno stanowić podstawę do zmniejszenia posiadanej liczby punktów. W ocenie organu administracji odbyte w dniu 22 maja 2013 r. szkolenie zredukowało posiadane na koncie skarżącego punkty karne o 6, lecz zmniejszenie punktów dotyczy naruszeń z dnia 30 maja 2012 r. – 1 punkt i 28 lipca 2012 r. - 5 punktów.

Wobec tak zarysowanego przedmiotu sporu należy przypomnieć, że stosownie do treści art. 130 ust. 1 u.p.r.d. Policja prowadzi ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Określonemu naruszeniu przypisuje się zaś odpowiednią liczbę punktów w skali od 0 – 10 i wpisuje się do tej ewidencji. Punkty za naruszenie przepisów ruchu drogowego wpisane do ewidencji usuwa się, zgodnie z art. 130 ust. 2 ustawy, po upływie 1 roku od dnia naruszenia, chyba że przed upływem tego okresu kierowca dopuścił się naruszeń, za które na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć przypisana liczba punktów przekroczyłaby 24 punkty (w przypadku kierowców, o których mowa w art. 140 ust. 1 pkt 3 ustawy, tj. kierowców w okresie 1 roku od dnia wydania po raz pierwszy prawa jazdy – 20 punktów).

Wprowadzenie do porządku prawnego systemu punktowego za naruszenia przepisów ruchu drogowego miało na celu zdyscyplinowanie i wdrażanie kierujących pojazdami do przestrzegania przepisów ruchu drogowego oraz zapobieganie wielokrotnemu naruszaniu tych przepisów. Przekroczenie przez kierującego pojazdem 24 punktów w ciągu 1 roku od dnia pierwszego naruszenia powoduje określone konsekwencje. W takim przypadku kierujący pojazdem winien liczyć się z zatrzymaniem prawa jazdy, skierowaniem na badania psychologiczne oraz skierowaniem na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji– jak w rozpoznawanej sprawie. Użyty przez ustawodawcę w przepisie art. 114 ustawy p.r.d. zwrot "starosta wydaje decyzję", oznacza, że osoba posiadająca uprawnienie do kierowania pojazdami "podlega" skierowaniu na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji. Jak już powyżej wyjaśniono kompetencja starosty do orzeczenia w drodze decyzji o skierowaniu na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji ma charakter związany, wykluczający tym samym jakąkolwiek sferę uznania administracyjnego, a warunkiem wydania decyzji w tym przedmiocie jest stwierdzenie, w oparciu o wniosek komendanta wojewódzkiego Policji, że osoba posiadająca uprawnienie przekroczyła 24 punkty otrzymane na podstawie art. 130 ust. 1 ustawy.

Ustawa w art. 130 ust. 3 dopuszcza możliwość uczestniczenia kierowcy wpisanego do ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego w szkoleniu na własny koszt, którego odbycie spowoduje zmniejszenie liczby punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Zestawienie tego przepisu z treścią ust. 2 uprawnia zaś do przyjęcia, że odbycie przez kierowcę szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego, jeśli szkolenie kierowca odbył już po przekroczeniu liczby 24 punktów wpisanych do ewidencji, o której mowa w art. 130 ust. 1 ustawy. Regulację taką zawiera § 8 ust. 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz. U. z 2012 r. poz. 488) wskazując, że odbycie szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego wobec osoby, która przed jego rozpoczęciem dopuściła się naruszeń, za które suma punktów ostatecznych i podlegających wpisowi tymczasowemu przekroczyła lub przekroczyłaby 24. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjęto, że nie jest dopuszczalne zmniejszenie liczby punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego, na skutek uczestnictwa w szkoleniu, w sytuacji, gdy odbycie szkolenia nastąpiło już po przekroczeniu 24 punktów, wpisanych do ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 grudnia 2010 r., sygn. akt I OSK 275/10 – Lex nr 745196, z dnia 22 marca 2011 r., sygn. akt I OSK 723/10 – Lex nr 990279, z dnia 13 października 2011 r., sygn. akt I OSK 1721/10 – Lex nr 1069603 oraz z dnia 9 grudnia 2011 r., sygn. akt I OSK 73/11 – niepubl., z dnia 12 lutego 2014 r. sygn. I OSK 1757/12, Baza orzeczeń CBOIS). Skład orzekający w niniejszym postępowaniu w pełni podziela zaprezentowany pogląd, zatem nie jest zasadny zarzut skarżącego, że organy powinny wziąć pod uwagę okoliczność ukończenia w dniu 22 maja 2013 r. przez skarżącego szkolenia w trybie art. 130 ust. 3 ustawy i zmniejszenie liczby punktów z naruszenia z dnia 30 kwietnia 2013 r. Jak wynika z informacji uzupełniających przedstawionych przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. szkolenie, które odbył skarżący w dniu 22 maja 2013 r. spowodowało redukcję posiadanych punktów karnych za naruszenia przepisów ruchu drogowego, ale według kolejności wpisów. Skarżący, po odbyciu szkolenia w trybie art. 130 ust. 3 u. p. d. nie może wskazywać organowi, za które naruszenia chciałby zredukować posiadane punkty karne. Stosownie bowiem do treści § 8 ust. 4 rozporządzenia z dnia 25 kwietnia 2012 r. kierowcy wpisanemu do ewidencji po przedstawieniu przez niego zaświadczenia o odbyciu szkolenia lub otrzymaniu tego zaświadczenia od dyrektora wojewódzkiego ośrodka ruchu drogowego, właściwy dla miejsca zamieszkania ewidencjonowanego komendant wojewódzki Policji zmniejsza o 6 liczbę posiadanych punktów, odejmując je według kolejności wpisów, począwszy od wpisu odpowiadającego naruszeniu popełnionemu z datą najwcześniejszą, z zastrzeżeniem ust. 5 i 6. Zatem zasadnie odjęto posiadane przez skarżącego punkty za naruszenia z dnia 30 maja 2012 r. i 28 lipca 2012 r., popełnione w okresie jednego roku poprzedzającego odbycie szkolenia.

Wyjaśnić też należy, że powołane rozporządzenie z dnia 25 kwietnia 2012 r. w § 9 daje możliwość osobie zainteresowanej uzyskania od Policji ustnej informacji lub zaświadczenia o wpisach w ewidencji, ostatecznych i tymczasowych, dotyczących punktów odpowiadających dokonanym przez siebie naruszeniom. Informacji udziela się lub zaświadczenie wydaje się w każdej jednostce organizacyjnej Policji posiadającej odpowiednie możliwości techniczne. Zatem skarżący mógł z własnej inicjatywy wystąpić do organu o udzielenie informacji o posiadanych punktach i w odpowiednim czasie odbyć szkolenie. W tym miejscu warto zwrócić uwagę na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 sierpnia 2013 r. sygn. I OSK 855/12, w którym uznano, że ani starosta, ani samorządowe kolegium odwoławcze, prowadząc postępowania w sprawie dotyczącej uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi, nie mają kompetencji do samodzielnego ustalania ilości punktów przypisanych kierowcy ze względu na naruszenie przez niego przepisów ruchu drogowego. Jeżeli jedynie komendant wojewódzki Policji jest organem, który dokonuje wpisów do ewidencji a więc w drodze czynności materialno-technicznych ujawnia w ewidencji punkty karne przyznane poszczególnym kierowcom i dokonuje ich wykreśleń, a zainteresowany kierowca może zaskarżyć do sądu administracyjnego powyższe czynności, to kwestia prawidłowości takich wpisów, a co za tym idzie, ilości punktów karnych przyznanych danemu kierowcy, może być jedynie rozważana w sprawie ze skargi na taką czynność Zatem organy administracyjne w postępowaniu w sprawie skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji związane były liczbą punktów wpisanych do ewidencji kierowców. Ponieważ organ, do którego wpływa wniosek właściwego komendanta jest nim związany, to nie jest uprawniony do weryfikowania, czy wpisy ostateczne na dzień sporządzenia wniosku nadal są ujęte w ewidencji, czy też w okresie po skierowaniu wniosku nastąpiło ich wykreślenie.

Wobec powyższego uznać należało, że decyzja o skierowaniu skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji jest zasadna. Przeprowadzone postępowanie uzupełniające przez organ I instancji potwierdziło aktualność wniosku Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. z dnia 5 maja 2014 r. w związku z przekroczeniem przez skarżącego limitu 24 punktów karnych. Jednocześnie organ wyjaśnił, że szkolenie odbyte przez skarżącego w dniu 22 maja 2013 r. zredukowało liczbę punktów karnych o 6, lecz według kolejności wpisów (tj. punkty za naruszenia z dnia 30 maja 2012 r. i 28 lipca 2012 r.), zatem nie ma wpływu na naruszenia przepisów ruchu drogowego popełnione w okresie 30 kwietnia 2013 r. do 28 lutego 2014 r.

Odnosząc się do wskazanego przez skarżącego zarzutu naruszenia art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. skutkującego nieważnością wydanej decyzji, Sąd uznał zarzut ten za niezasadny. W myśl powołanego przepisu art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. W rozpoznawanej sprawie nie zaistniała sytuacja, o której mowa w ww. przepisie. Należy zauważyć, że przedmiotowe postępowanie zostało wszczęte w związku z wnioskiem Komendanta Wojewódzkiego Policji. Organy po przeprowadzeniu postępowania wydały decyzję o skierowaniu skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji. Natomiast Wojewódzki Sąd Administracyjny uwzględniając skargę R. N. uchylił decyzje I i II instancji oraz nakazał organom ponowne przeprowadzenie postępowania w celu wyjaśnienia wątpliwości z wpisami za poszczególne naruszenia przepisów ruchu drogowego. Nie ma zatem racji skarżący wskazując, że organ ponownie wydał decyzję w postępowaniu, które zakończyło się już wydaniem decyzji ostatecznej. Po wyroku WSA sygn. III SA/Łd 980/14, mocą którego wyeliminowano z obrotu prawnego decyzje I i II instancji, organy administracji zobowiązane były bowiem do przeprowadzenia postępowania, zgodnie z wytycznym WSA w Łodzi zawartymi w uzasadnieniu wyroku z dnia 13 stycznia 2015r., i zakończenia go wydaniem odpowiedniego rozstrzygnięcia. W tej sytuacji uznać należało zarzut skarżącego za niezasadny.

Sąd nie podzielił również argumentów skarżącego dotyczących naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 6, art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Materiał dowodowy zgromadzony w aktach administracyjnych niniejszej sprawy potwierdza, że w prowadzonym postępowaniu zapewniono realizację zasady prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.), podejmując wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego niniejszej sprawy, zbierając i rozpatrując w sposób wyczerpujący cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 k.p.a.). Okoliczności te, podobnie jak i wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem odpowiednich przepisów prawa, znalazły odzwierciedlenie w uzasadnieniach decyzji organów obu instancji, spełniających podstawowe wymogi określone w art. 107 § 1 i 3 k.p.a.

Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, nap odstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi.

d.j.