Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 1334/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2015-03-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 3 ust. 1 pkt 1 i ust. 2
journal: Dz.U. 2014 poz 567
law: Ustawa z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów

SENTENCJA

Dnia 24 marca 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Klotz (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Leszek Tyliński sędzia WSA Grzegorz Saniewski Protokolant: starszy asystent sędziego Krzysztof Cisewski po rozpoznaniu w II Wydziale na rozprawie w dniu 24 marca 2015 roku sprawy ze skargi H. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie zasiłku dla opiekuna 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy [...]z dnia [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.


UZASADNIENIE

II SA/Bd 1334/14

UZASADNIENIE

Wójt Gminy K. decyzją z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...], działając na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów (Dz. U. z 2014 r., poz. 567), w zw. z art. 17, art. 23, art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2013 r., poz. 1456 ze zm.), art. 104, art. 130 § 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), art. 6 ust. 2a, art. 16 ust. 6b, art. 22 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2013 r., poz. 1442 ze zm.), art. 66 ust. 1 pkt 28b, art. 73 pkt 10a, art. 75 ust. 11, art. 81 ust. 8 pkt 9c, art. 86 ust. 1 pkt 9 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2008 r., Nr 164, poz. 1027 ze zm.), po rozpatrzeniu wniosku H. P., odmówił świadczenia w formie:

1. zasiłku dla opiekuna na podstawie art. 2 ust. 2 pkt 1 ustawy o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów,

2. odsetek ustawowych, o których mowa w art. 2 ust. 3 ustawy o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów.

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. skarżąca nabyła prawo do świadczenia pielęgnacyjnego na okres od [...] września 2011 r. bezterminowo w oparciu o art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Decyzja wygasła z mocy prawa dniem 30 czerwca 2013 r. Dnia [...] maja 2014 r. weszła w życie ustawa z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów. Zgodnie z art. 2 ww. ustawy, zasiłek dla opiekuna przysługuje osobie, jeżeli decyzja o przyznaniu jej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego wygasła z mocy prawa na podstawie art. 11 ust. 3 ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw z dniem 1 lipca 2013 r.

Organ podał, że dnia [...] sierpnia 2014 r., H. P. złożyła wniosek o ustalenie i wypłatę zasiłków dla opiekunów w związku z opieką nad ojcem K. P. legitymującym się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. W toku postępowania stwierdzono, że H. P. w okresie od 2013-07-[...] do 2013-12-[...] prowadziła gospodarstwo rolne o powierzchni rolnej [...] ha. Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów zasiłek ten przysługuje rolnikom w przypadku zaprzestania prowadzenia przez nich gospodarstwa rolnego lub zaprzestania wykonywania pracy w tym gospodarstwie. Wymieniona oświadczyła, że zaprzestała prowadzenia gospodarstwa rolnego od dnia 2013-12-[...], tj. po śmierci ojca.

Skarżąca nie zgadzając się z dokonanym rozstrzygnięciem złożyła odwołanie. Zaskarżonej decyzji zarzuciła:

1. -niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego poprzez pominięcie przez organ faktu, iż skarżąca ubiegała się o przyznanie zasiłku dla opiekuna za okres od dnia [...] lipca 2013 r. do [...] listopada 2013 r., tj. za okres w którym sprawowała opiekę nad ojcem,

2. -dokonanie błędnych ustaleń faktycznych polegających na przyjęciu, iż skarżąca w okresie od [...] lipca 2013 r. do [...] listopada 2013 r. prowadziła gospodarstwo rolne o pow. [...] ha podczas, gdy skarżąca w omawianym okresie ani nie wykonywała pracy w ww. gospodarstwie, ani nie prowadziła ww. gospodarstwa, ponieważ wydzierżawiała je, co doprowadziło do naruszenia art. 3 ust. 1 ustawy o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów, poprzez błędne zastosowanie,

3. -błędne ustalenie, iż skarżąca od dnia [...] grudnia 2013 r. zaprzestała prowadzenia gospodarstwa, ponieważ data [...] grudnia 2013 r. - zgodnie z pouczeniami, jakie skarżąca otrzymała w Gminie była datą złożenia wniosku o emeryturę z KRUS,

4. -niedokładne wyjaśnienie sprawy z pominięciem faktu, iż skarżąca dopiero od lutego 2014 r. zaczęła otrzymywać emeryturę z KRUS, wcześniej skarżąca nie otrzymywała jakichkolwiek świadczeń.

Odwołująca wniosła o zmianę decyzji, poprzez przyznanie zasiłku dla opiekuna za okres od [...] lipca 2013 r. do [...] listopada 2013 r., ewentualnie o uchylenie w całości decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

W uzasadnieniu skarżąca podkreśliła, że w okresie od [...] lipca do [...] listopada 2013 r. faktycznie sprawowała opiekę całodobową nad chorym ojcem. Ojciec legitymował się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. W momencie, kiedy ojciec skarżącej zaczął wymagać całodobowej stałej opieki, skarżąca zaprzestała prowadzenia gospodarstwa rolnego oraz pracy w tym gospodarstwie.

Decyzją z dnia [...] października 2014 r. nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T., na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że w myśl art. 3 ust 1 ustawy o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów, zasiłek dla opiekuna, gdy o zasiłek ubiegają się rolnicy, małżonkowie rolników lub domownicy w rozumieniu przepisów ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, przysługuje odpowiednio: -rolnikom w przypadku zaprzestania prowadzenia przez nich gospodarstwa rolnego; (...) Zaprzestanie prowadzenia gospodarstwa rolnego lub zaprzestanie wykonywania pracy w gospodarstwie rolnym, o którym mowa w ust. 1, potwierdza się stosownym oświadczeniem złożonym pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań.

Organ podniósł, że z przedłożonych przez stronę dokumentów wynika, że H. P. złożyła oświadczenie, z którego wynika, że w okresie od [...] lipca 2013 r. do chwili śmierci ojca, tj. do dnia [...] listopada 2013 r. nie zaprzestała prowadzenia gospodarstwa rolnego, co stanowi warunek konieczny otrzymania świadczenia w postaci zasiłku dla opiekuna. Podnoszony zaś w treści odwołania fakt zawarcia w dniu [...] maja 2013 r. umowy dzierżawy gruntu oraz nie wykonywania pracy w gospodarstwie rolnym nie świadczy o zaprzestaniu prowadzenia gospodarstwa rolnego. Przeciwnie, aby prowadzić gospodarstwo rolne nie trzeba osobiście w nim pracować. Pod pojęciem prowadzenia gospodarstwa rolnego rozumie się także między innymi: zlecanie prac polowych innym osobom, zawarcie umowy dzierżawy itp.

Analiza stanu faktycznego prowadzi do wniosku, że skarżąca nie spełniała w okresie od [...] lipca do [...] listopada 2013 r. warunku ustawowego uzasadniającego przyznanie zasiłku dla opiekuna w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym ojcem.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy złożyła H. P. wnosząc o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. i poprzedzającej ją decyzji Wójta Gminy K. Organowi zarzuciła:

-naruszenie prawa procesowego, tj. art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a., poprzez nierozpatrzenie całości materiału dowodowego w sposób wszechstronny i oparcie rozstrzygnięcia w sprawie wyłącznie na oświadczeniu złożonym przez skarżącą we wniosku o ustalenie prawa do zasiłku dla opiekuna, które to oświadczenie zostało złożone pod wpływem błędu skarżącej, iż wskazana data zaprzestania działalności rolniczej ma być datą złożenia wniosku do KRUS o wypłatę emerytury, pozostających w sprzeczności z materiałem dowodowym;

-błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że skarżąca w okresie od [...] lipca do [...] listopada 2013 r. prowadziła gospodarstwo rolne, podczas gdy skarżąca we wskazanym okresie nie prowadziła gospodarstwa i błędne przyjęcie, iż skarżąca zaprzestała prowadzenia działalności rolniczej dopiero [...] grudnia 2013 r., podczas gdy od [...] lipca do [...] listopada 2013 r. nie prowadziła działalności rolniczej, bowiem sprawowała opiekę nad ojcem, a grunty były wydzierżawione;

Skarżąca podkreśliła, że organy obu instancji błędnie uznały, iż skarżąca prowadziła we wskazanym powyżej okresie gospodarstwo rolne.

Organy nie podjęły czynności zmierzających do wyjaśnienia, czy fakt oddania przez skarżącą w dzierżawę gruntów rolnych został odnotowany w ewidencji gruntów i budynków zgodnie z § 11 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków. To pozwoliłoby domniemywać, iż to dzierżawca gruntów należących skarżącej prowadzi na nich działalność rolniczą, a nie ona.

Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Materialnoprawną podstawę skarżonej decyzji stanowił art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów. Przepis ten stanowi, że przypadku, gdy o zasiłek dla opiekuna ubiegają się rolnicy, małżonkowie rolników lub domownicy, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 2013 r., poz. 1403, 1623 i 1650), świadczenie to przysługuje odpowiednio rolnikom w przypadku zaprzestania prowadzenia przez nich gospodarstwa rolnego.

W ocenie Sądu, powyższy przepis wprowadza prawo do świadczenia dla rolników z uwagi na nowelizację art. 16a ustawy o świadczeniach rodzinnych, określa przesłanki do przyznania specjalnego zasiłku pielęgnacyjnego i został wprowadzony poprzez dodanie go przez art. 1 pkt 4 ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. zmieniającej nin. ustawę z dniem 1 stycznia 2013 r. Tak więc na podstawie ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 grudnia 2012 r. przepis ten nie obowiązywał. Należy zwrócić uwagę, że zgodnie z art. 16a ust. 8 pkt 1 lit. b ustawy o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu obowiązującym na dzień 1 stycznia 2013 r., specjalny zasiłek opiekuńczy nie przysługiwał, jeżeli osoba sprawująca opiekę podlegała obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym z innych tytułów. Tak więc ustawodawca wyraźnie z kręgu podmiotów uprawnionych do przyznania świadczenia wykluczył grupę zawodową rolników. Przepis art. 16a ust. 8 pkt 1 lit. b został jednak uchylony przez art. 17 pkt 2 lit. b tiret pierwsze ustawy z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów zmieniającej tą ustawę z dniem 15 maja 2014 r. Tym samym przywrócone zostały uprawnienia dla rolników na podstawie przesłanek ustawowych wynikających z art. 3 ustawy o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów.

Podkreślić jednak należy, że przepis ten ma zastosowanie do rolników, którzy ubiegają się dopiero o świadczenie na przyszłość, a nie do osób, które nabyły prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, a które wygasło, tak jak miało to miejsce w rozpoznawanej sprawie.

Wobec powyższego należy stwierdzić, że organ w przedmiotowej sprawie błędnie zastosował w stosunku do skarżącej przepis art. 3 zamiast przepisu art. 2 ust. 2 pkt 1 ustawy o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów. Ten ostatni przepis stanowi, że zasiłek dla opiekuna przysługuje za okresy od dnia 1 lipca 2013 r. do dnia poprzedzającego dzień wejścia w życie ustawy, w których osoba spełniała warunki do otrzymania świadczenia pielęgnacyjnego określone w ustawie z 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 grudnia 2012 r.

Skoro ostateczną decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. skarżącej od [...] września 2011 r. bezterminowo przyznano zasiłek pielęgnacyjny i decyzja ta wygasła z mocy prawa z dniem 30 czerwca 2013 r. to należy stwierdzić, że skarżąca spełniała warunki do otrzymania świadczenia pielęgnacyjnego określone w ustawie z 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 grudnia 2012 r.

Przywołana ustawa określa warunki nabywania oraz zasady ustalania i wypłacania zasiłków dla opiekunów osobom, które utraciły prawo do świadczenia pielęgnacyjnego z dniem 1 lipca 2013 r. w związku z wygaśnięciem z mocy prawa decyzji przyznającej prawo do świadczenia pielęgnacyjnego (art. 1 ww. ustawy). Uchwalenie wspomnianej ustawy było konsekwencją wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 5 grudnia 2013 r. (sygn. akt 27/13, publik. Dz. U. z dnia 16 grudnia 2013 r., poz. 1557), uznającego art. 11 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw za niezgodny z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Z kolei art. 11 ust. 3 ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw stanowił, iż wydane na podstawie przepisów dotychczasowych decyzje o przyznaniu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego wygasają z mocy prawa po upływie terminu, o którym mowa w ust. 1, tj. z dniem 1 lipca 2013 r.

Skarżąca decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] nabyła uprawnienie - świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad niepełnosprawnym ojcem od dnia [...] września 2011 r. bezterminowo. Decyzja ta wygasła z mocy prawa z dniem 30 czerwca 2013 r. Organy zatem w przedmiotowej sprawie błędnie rozstrzygnięcie oparły na art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów. Przepis ten stanowi, że w przypadku, gdy o zasiłek dla opiekuna ubiegają się rolnicy, małżonkowie rolników lub domownicy, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników, świadczenie to przysługuje rolnikom w przypadku zaprzestania prowadzenia przez nich gospodarstwa rolnego. Błędnie zatem przyjęły, że przyczyną odmowy przyznania skarżącej świadczenia było to, że oświadczyła ona, że zaprzestała prowadzenia gospodarstwa rolnego z dniem [...] grudnia 2013 r. po śmierci ojca. Ponadto skarżąca oświadczyła, że podlegała ubezpieczeniu społecznemu KRUS od 1990 r. Akta sprawy potwierdzają, że potwierdziła przynależność do KRUS składając pierwszy wniosek, jeszcze o świadczenie pielęgnacyjne w 2011 r. Ta okoliczność miałaby znaczenie, gdyby skarżąca nie nabyła uprawnienia z art. 2 ust. 2 pkt 1 ustawy.

W ocenie Sądu, istota sporu w przedmiotowej sprawie dotyczy spełnienia przez skarżącą przesłanki wynikającej z art. 2 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów w zw. z art. 17 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu (tego ostatniego przepisu) obowiązującym w dniu 31 grudnia 2012 r. Przepisem normującym prawo do świadczenia pielęgnacyjnego był art. 17 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych, a właściwie jego ust. 1-3 stanowiący na dzień 31 grudnia 2012 r., że świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje matce albo ojcu innym osobom, na których, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. Nr 9, poz. 59 ze zm.), ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji, albo osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.

Uchwalenie ustawy z dnia 4 kwietnia 2014 r. było konsekwencją przywołanego już powyżej wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 5 grudnia 2013 r. uznającego art. 11 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw za niezgodny z art. 2 Konstytucji RP. W uzasadnieniu Trybunał Konstytucyjny podał, iż teoretycznie utrata praw nabytych dotyczy wszystkich osób, które przed wejściem w życie ustawy zmieniającej legitymowały się ostateczną decyzją administracyjną przyznającą świadczenie pielęgnacyjne. Mechanizm prawa przejściowego przyjęty w art. 11 ust. 1 i 3 ustawy o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych zakładał bowiem, że decyzje wygasną z mocy prawa, niejako automatycznie, niezależnie od okoliczności faktycznych i prawnych, w jakich znajdowali się dotychczasowi świadczeniobiorcy. Ustawodawca tylko o 6 miesięcy przedłużył dalsze stosowanie starego prawa, kształtując w ten sposób okres na dostosowanie się do nowych regulacji; nie przewidział natomiast - bez wątpienia intencjonalnie - żadnego mechanizmu konwersji praw nabytych w przeszłości czy jakiejś innej formy ich kontynuacji. Prawo do świadczenia pielęgnacyjnego ustalane w decyzji administracyjnej na podstawie przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych, w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej, tj. ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw, było – jak konstatował Trybunał Konstytucyjny - prawem podmiotowym jednostki chronionym konstytucyjnie. Nabycie prawa polegało na jego przyporządkowaniu konkretnemu podmiotowi, który spełniał wymogi ustawowe. Reasumując w ocenie Trybunału Konstytucyjnego nie istniały podstawy konstytucyjne do wygaszania z mocy prawa wszystkich decyzji administracyjnych przyznających świadczenia pielęgnacyjne. Ustawodawca nie realizował w ten sposób żadnych racji konstytucyjnych, które powinny w tym wypadku mieć pierwszeństwo przed ochroną praw słusznie nabytych oraz zasadą lojalności państwa wobec obywatela. W konsekwencji Trybunał skonstatował, że, jak wynika z art. 11 ust. 3 u.z.u.ś.r., decyzje o przyznaniu świadczenia pielęgnacyjnego na dotychczasowych zasadach wygasły 1 lipca 2013 r. z mocy prawa, zaś w obowiązujących przepisach nie została przewidziana żadna procedura ani wskazany organ władzy publicznej właściwy do orzekania o ewentualnym "przywróceniu" prawa do tego świadczenia, tym bardziej, że skutki art. 11 ust. 3 u.z.u.ś.r. nastąpiły ex lege i nie były uzależnione od wydania aktów stosowania prawa czy przeprowadzenia postępowań w indywidualnych sprawach świadczeniobiorców. W ocenie Sądu, wola "przywrócenia" przez ustawodawcę świadczenia pielęgnacyjnego unormowanego w art. 17 ustawy z 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 grudnia 2012 r. została wprost wyrażona w art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów. Przywołany przepis ogranicza się do stwierdzenia, iż zasiłek dla opiekuna przysługuje osobie, jeżeli decyzja o przyznaniu jej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego wygasła z mocy prawa na podstawie art. 11 ust. 3 ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw z dniem 1 lipca 2013 r. Hipotezą tegoż przepisu objęta jest osoba, która utraciła prawo do świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie przywołanego tam przepisu i we wskazanym okresie wskutek wygaszenia decyzji przyznającej owe świadczenie, zaś dyspozycja omawianego przepisu zawarta w pierwszej jego części sprowadza się do stwierdzenia, iż rzeczony zasiłek przysługuje. Ust. 2 omawianego przepisu nie wprowadza względem ust. 1 art. 2 żadnej nowej treści normatywnej, tj. jakiejkolwiek nowej materialnoprawnej przesłanki warunkującej uzyskanie świadczenia pielęgnacyjnego w omawianym powyżej kształcie, tj. brzmieniu art. 17 ustawy o świadczeniach w dacie 31 grudnia 2012 r. Ogranicza się on bowiem do stwierdzenia, iż zasiłek dla opiekuna przysługuje za wskazany w nim okres, jeżeli w okresie tym osoba spełniała warunki do niego określone w ustawie o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu obowiązującym na dzień 31 grudnia 2012 r. Dowodowym potwierdzeniem statuowanej powyżej tezy jest możność ograniczenia postępowania dowodowego w przedmiocie przyznania zasiłku dla opiekuna tylko do odebrania oświadczenia o spełnianiu warunków do otrzymania świadczenia pielęgnacyjnego. W reasumpcji powyższa argumentacja pozwala skonstatować, iż prawo do zasiłku dla opiekuna przysługuje osobie, której przyznane zostało prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, a które następnie utraciła wskutek wygaszenia decyzji przyznającej owe świadczenia na podstawie art. 11 ust. 3 ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw. W konsekwencji przedmiotowy zasiłek przysługuje dopóty, dopóki nie nastąpi zmiana stanu faktycznego sprawy względem tego ustalonego w decyzji przyznającej świadczenie pielęgnacyjne przejawiająca się w niemożności prawnej kontynuacji rzeczonego świadczenia. Zatem zasiłek dla opiekuna jest swoistą reaktywacją świadczenia pielęgnacyjnego na skutek wygaśnięcia z mocy prawa decyzji przyznającej owe świadczenie, które to wygaśnięcie z przyczyn powyżej podanych Trybunał Konstytucyjny uznał za niekonstytucyjne.

Biorąc pod uwagę powyższe Sąd uznał, że organy orzekające w tej sprawie błędnie zastosowały art. 3 zamiast art. 2 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów wskutek błędnej ich interpretacji.

Mając powyższe na względzie Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję Kolegium oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji. O wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji orzeczono na podstawie art. 152 p.p.s.a.

Ponownie rozpoznając sprawę organy ocenią wniosek skarżącej pod kątem zastosowania art. 2 ust. 2 pkt 1 ustawy o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów wg wskazań zawartych w uzasadnieniu niniejszego wyroku.