Postanowienie NSA, sygn. akt I OW 23/12
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2012-04-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6322 Usługi opiekuńcze, w tym skierowanie do domu pomocy społecznej
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Burmistrz Miasta
Treść wyniku: Wskazano organ właściwy do rozpoznania sprawy
Powołane przepisy: article: art. 59, ust 1, art. 101
journal: Dz.U. 2009 nr 175 poz 1362
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Pocztarek sędzia NSA Joanna Banasiewicz (spr.) sędzia del. WSA Leszek Kamiński Protokolant asystent sędziego Marcin Rączka po rozpoznaniu w dniu 24 kwietnia 2012 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy z wniosku Wójta Gminy B. o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Wójtem Gminy B. a Burmistrzem Miasta B. w przedmiocie organu właściwego do rozpoznania wniosku E.K. o umieszczenie w domu pomocy społecznej postanawia: wskazać Burmistrza Miasta B. jako organ właściwy do rozpoznania wniosku E.K.


UZASADNIENIE

Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w B., reprezentujący Wójta Gminy B., zwrócił się z wnioskiem o ustalenie organu właściwego do rozpoznania wniosku E. K. o umieszczenie w Domu Pomocy Społecznej.

Organ podał, że w dniu 12 października 2011 r. do Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w B. wpłynęło pismo Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w B. w sprawie rozważenia skierowania E. K. do wskazanego przez nią Domu Pomocy Społecznej [...] w M., ul. [...]. E. K. była zameldowana na pobyt stały w miejscowości B. Nr [...], gm. B. w okresie od 9 czerwca 2000 r. do 7 grudnia 2004 r., natomiast pod wskazanym adresem przebywała znacznie krócej niż faktycznie była zameldowana. Od momentu wymeldowania E. K. mieszkała w T. ul. [...], a następnie w B. ul. [...], to jest przez okres około 7 lat. Powołując się na dokumentację dołączoną do wniosku – kwestionariusza rodzinnego wywiadu środowiskowego, oświadczenia majątkowego oraz decyzję ZUS w Nowym Sączu – wnioskodawca stwierdził, że E. K. nadal zamieszkuje w B. ul. [...] z zamiarem pobytu pod wskazanym adresem. Zauważył przy tym, że zgodnie z art. 6 pkt 8 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej osobą bezdomną jest osoba niezamieszkująca w lokalu mieszkalnym w rozumieniu przepisów o ochronie praw lokatorów i mieszkaniowym zasobie gminy i niezameldowana na pobyt stały w rozumieniu przepisów o ewidencji ludności, a także osoba niezamieszkująca w lokalu mieszkalnym i zameldowana na pobyt stały w lokalu, w którym nie ma możliwości zamieszkania. Skoro E. K. nie jest osobą bezdomną, w ustaleniu właściwości miejscowej gminy nie znajdzie zastosowania art. 101 ust. 2 powyższej ustawy. Dlatego też właściwość miejscową gminy należy ustalić w trybie art. 101 ust. 1 ustawy tzn. według miejsca zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie.

Odpowiedź na wniosek złożył w Imieniu Burmistrza Miasta B. Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w B. wnosząc o wskazanie Wójta Gminy B. jako organu właściwego "w sprawie skierowania E. K. do Domu Pomocy Społecznej [...] w M. W piśmie tym zaznaczono, że E. K. obecnie przebywa w mieszkaniu, które zorganizowali jej B. P. Ś. Zameldowana była w nim od dnia 9 stycznia 2008 r. do dnia 10 czerwca 2011 r., poprzednio zamieszkiwała i zameldowana była w B. i B.. Miejscowości te nadal uważa za miejsce, do których może powrócić na pobyt stały, jednakże ze względu na pogarszający się stan zdrowia uważa, że powinna zostać umieszczona w położonym w pobliżu DPS w M. Zauważono ponadto, że zgodnie z art. 101 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej właściwość miejscową gminy ustala się według miejsca zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie, rozumianego zgodnie z ogólną definicją tego terminu, zawartą w przepisach Kodeksu cywilnego. Miejscem zamieszkania osoby fizycznej, zgodnie z art. 25 k.c. jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu. Wobec powyższego B. nie jest miejscem zamieszkania E. K., gdyż zamierza ona wrócić w rodzinne strony, a pobyt w DPS w M. zapewni jej potrzeby duchowe, a zatem właściwą do skierowania jej do DPS jest Wójt Gminy, na terenie której ma zamiar przebywać.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzyga spory o właściwość, na mocy art. 4 w związku z art. 15 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek, a organami administracji rządowej. Zaistniały w sprawie negatywny spór dotyczący organu właściwego miejscowo w sprawie skierowania E. K. do domu pomocy społecznej wymagał rozstrzygnięcia w powyższym trybie.

Zgodnie z art. 59 ust. .... ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. Nr 175 poz. 1362 ze zm.) decyzję o skierowaniu do domku pomocy społecznej i decyzję ustalającą opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej wydaje organ gminy właściwej dla tej osoby w dniu jej kierowania do domu pomocy społecznej. Stosownie zaś do art. 101 ust. 1 powołanej ustawy właściwość miejscową gminy ustala się według miejsca zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie. Ponadto szczególne przypadki dotyczące właściwości miejscowej gminy stanowiące odstępstwo od powyższej zasady przewidziane zostały w ust. 2 i 3 wskazanego artykułu. Jednakże w sprawie niniejszej wyjątki te nie mogą mieć zastosowania, bowiem poza sporem jest, że E. K. nie jest osobą bezdomną (art. 101 ust. 2). Nie może też być w sprawie zastosowany art. 101 ust. 3 ustawy, gdyż regulacja ta odnosi się wyłącznie do świadczeń wymienionych w ust. 4 art. 101, do których nie należy skierowanie do domu pomocy społecznej.

Wobec powyższego wskazanie właściwego organu poprzedzone być musiało oceną dotyczącą ustalenia obecnego miejsca zamieszkania E. K..

Jak wynika z załączonych do akt sprawy materiałów E. K. była zameldowana na pobyt stały w miejscowości B. od 9 czerwca 2000 r. do 7 grudnia 2004 r., u obcych dla mniej osób, faktycznie przebywała tam znacznie krócej, po wymeldowaniu mieszkała też w T. , a następnie, od 7 lat mieszkała w B. Zajmowany przez nią lokal mieszkalny, jak podano w odpowiedzi na wniosek, zorganizowali jej B. P. Ś.. Zainteresowana w wywiadzie środowiskowym z dnia 19 sierpnia 2011 r. podała, że nie ma kontaktów z rodziną – poza siostrzenicą – a w B. przebywa z uwagi na pomoc B.. Ubiegając się o skierowanie do domu pomocy społecznej E. K., z uwagi na względy religijne, wskazała Dom Pomocy Społecznej [...] w M.

Pojęcie "Miejsce zamieszkania" należy rozumieć zgodnie z ogólną definicją tego terminu zawartą w przepisach Kodeksu cywilnego. Miejscem zamieszkania osoby fizycznej zgodnie z art. 25 k.c. jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu. Niezbędne więc dla ustalenia, że dana osoba zamieszkuje w określonej miejscowości jest, by przebywanie w tej miejscowości miało charakter wskazujący na zamiar stałego pobytu. Skoro E. K. mieszka na stałe w B. od około 7 lat, gdzie przebywa z uwagi na kontakty z B. P. Ś. , które to kontakty nie mają tylko charakteru religijnego, ale także udzielana jest jej konkretna pomoc w rozwiązywaniu spraw życiowych, to niewątpliwie za jej obecne miejsce zamieszkania, to jest za miejscowość, która stanowi centrum spraw życiowych należało uznać B.

Z przedstawionych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 4 w związku z art. 15 § 1 pkt 4 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowił jak na wstępie.