Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 300/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2009-12-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 66 ust. 1
journal: Dz.U. 2006 nr 156 poz 1118
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: art. 7, art. 77 par. 1, art. 80, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska (spr.) Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Protokolant st.sekr.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 04 grudnia 2009r. sprawy ze skargi Z. G. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych; I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. na rzecz skarżącego kwotę [...],- ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych, III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/ D.Rzyminiak-Owczarczak /-/ E.Podrazik /-/ A.Łaskarzewska


UZASADNIENIE

II SA/Po 300/09

UZASADNIENIE

Dnia [...] kwietnia 2008r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w J. postanowieniem ([...])nałożył na właścicieli H. i A. G. oraz Z. G. obowiązek przedłożenia orzeczenia technicznego dotyczącego stanu technicznego komina, którego przewód dymowy obsługuje piec kominowy w lokalu mieszkalnym H. i A. G., zlokalizowanego w budynku mieszkalnym, położonym w Ż. przy ulicy [...].

W postanowieniu określono, że orzeczenie powinno zawierać określenie niezbędnych do wykonania czynności lub prac remontowych i zabezpieczających w celu usunięcia wskazanych nieprawidłowości, wpływ zamontowanej 5 metrowej anteny telewizyjnej na stan techniczny i prawidłowe użytkowanie przedmiotowego komina.

W uzasadnieniu wywiedziono, że w trakcie kontroli ustalono, że komin dymowy obsługujący piec kominowy (stalowy z wkładem żeliwnym), zabudowany w pomieszczeniu małżonków G. jest w złym stanie technicznym. Stwierdzono wewnątrz komina liczne ubytki spoin, na zewnątrz , ponad dachem komin otynkowany, opierzony. Stwierdzono także, że piec kominkowy jest alternatywnym źródłem ciepła.

W orzeczeniu technicznym dotyczącym komina rzeczoznawca budowlany stwierdził nieszczelność przewodów kominowych w związku z istniejącym przebiciem pomiędzy jednym, a drugim przewodem, co stanowi zagrożenie życia i mienia.

W ocenie rzeczoznawcy również stan techniczny wystającej ponad dach części komina nie pozwala na obciążenie go tak dużym elementem jak antena telewizyjna o wysokości około 5 metrów, która podczas wichury może spowodować uszkodzenie komina. W celu wyeliminowania nieszczelności przewodu kominowego, do którego podłączony jest piec kominkowy należy wyposażyć go we wkład kominowy żaroodporny.

Dnia [...] września 2008r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał H. i A. G., Z. G. w decyzji ([...]) z uwagi na stan techniczny wyłączyć z użytkowania do czasu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości komin, którego przewód dymowy obsługuje piec kominkowy w lokalu mieszkalnym H. i A. G., w celu wyeliminowania nieszczelności dokonać remontu przedmiotowego komina, polegającego na zainstalowaniu w przewodzie kominowym, do którego podłączono piec kominkowy wkład kominowy żaroodporny, zdemontować z przedmiotowego komina maszt z anteną. Decyzję wydano na podstawie art. 66 ust.1 pkt.1 i 3 oraz ust.2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. prawo budowlane (Dz.U.2006156.1118 ze zm.)oraz w oparciu o art. 104 kpa.

W uzasadnieniu wywiedziono, że ponieważ pozostawienie komina w obecnym złym stanie technicznym jak też dalsze użytkowanie pieca kominkowego może stwarzać zagrożenia dla bezpieczeństwa ludzi i mienia Organ uznał za konieczne i zasadne wykonanie robót budowlanych wyszczególnionych w rozstrzygnięciu.

Do obowiązków zaś właściciela należy zapewnienie użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem i wymogami ochrony środowiska oraz utrzymanie go w należytym stanie technicznym i estetycznym.

Odwołanie od decyzji złożył Z. G. żądając uchylenia decyzji w całości.

W uzasadnieniu odwołujący się wywiódł, że organ nadzoru niezbyt uważnie przystąpił do rozpatrzenia sprawy. W istocie bowiem za wadliwe uznać należy stwierdzenie " komin dymowy obsługujący piec kominkowy". W istocie bowiem przewód ten 36 lat temu przestał być kominem dymowym. Nigdy nie był kominem wentylacyjnym ani spalinowym. Podniósł, że od 36 lat nie był szacht kominowy obu przewodów użytkowany ani konserwowany. Nie było takiego obowiązku w ustawie.

Inwestorzy chcąc zmienić przeznaczenie przewodów na przewód spalinowy (zmiana funkcji przewodu) musieliby zlecić ocenę techniczną przewodu ze wskazaniem na możliwość podłączenie pieca kominkowego. Tymczasem urządzenie grzewcze jest nadal użytkowane. W ocenie odwołującego się inspektor winien nakazać demontaż rury kominkowej, nie ma też w jego ocenie potrzeby nakazania jak w pkt. 2 decyzji albowiem komin wcale nie musi być użytkowany, gdyż mieszkanie posiada centralne ogrzewanie. Podniesiono także, że nie ma także technicznej możliwości osadzenia wkładu kominowego o średnicy 0,15m w przewodzie 14x14cm (§ 140 pkt.1 i2 oraz § 144 pkt.1 i2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie). Ponadto komin dymowy musi spełniać wymagania normy PNEN1443:2004Kominy. Wymagania Ogólne oraz określone w PN dotyczącej badań ogniowych ISO4736:1979. Odwołujący podniósł także, że inwestorzy nie uzyskali wymaganej zgody współwłaściciela. Tymczasem § 27 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych stanowi, że wprowadzanie jakichkolwiek zmian w kanałach i przewodach spalinowych lub dymowych w lokalu wymaga wcześniejszego uzyskania zgody właściciela budynku.

Z. G. domagał się także usunięcia nakazu z pkt. 3 decyzji. W jego ocenie z uwagi na fakt, że zamontowana jest na kominie, który nie jest użytkowany nakazanie usunięcia anteny wykracza poza kompetencje inspektora nadzoru.

Podniósł, że zarówno opinia kominiarska jak i opracowanie rzeczoznawcy budowlanego nie powinny być podstawą do wydania decyzji, gdyż brak w nich powierzchni paleniska, typu paleniska, czy jest to palenisko otwarte, czy zamknięte, jaka jest moc cieplna urządzenia grzewczego, jakiej średnicy jest rura połączeniowa. Parametry te powinny być ujawnione, albowiem jedynie wówczas będzie można je skonfrontować z rozporządzeniem technicznym, określającym wymagania odnośnie kominów dymowych. Brak podstaw prawnych, by nakazać remont przewodów, które nie są niezbędne do eksploatacji budynku.

Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Poznaniu decyzją z dnia[...]lutego 2009 r.( [...]) uchylił zaskarżaną decyzję w części dotyczącej terminów i wyznaczył nowe, w pozostałej części utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

W uzasadnieniu wywiedziono, że słusznie organ I instancji uznał, że zaistniały przesłanki wyczerpujące dyspozycje przepisu art. 66 ust.1 pkt 1, 3 ustawy prawo budowlane. W niniejszej sprawie wbrew zarzutom odwołania brak podstaw do zastosowania środków bardziej rygorystycznych. Zaistnienie którejkolwiek przesłanki nie uprawnia też do uznania obiektu lub jego części za nie dający się do remontu, a tym samym do wydania nakazu zdemontowania rury kominkowej. Podkreślono, że nałożone nakazy pozostają w zgodzie z opinią rzeczoznawcy.

Skargę do tut. Sądu złożył Z. G., który zażądał uchylenia decyzji w całości jako naruszającej prawo, wydania nakazu przywrócenia stanu pierwotnego komina.

W uzasadnieniu wywiedziono, że inwestorzy z zagrożeniem życia, zdrowia, mienia odprowadzenie produktów spalania od pieca kominkowego poprowadzili do nieszczelnego, niedrożnego, nie prowadzonego w pionie przewodu kominowego, wyłączonego z użytkowania przed 36 laty decyzją rejonowego mistrza kominiarskiego. Podłączenie zostało wykonane w sposób sprzeczny z instrukcją dołączoną przez sprzedawcę, normami budowlanymi, przepisami przeciw pożarowymi. Podczas palenia w tym piecu stężenie tlenku węgla zagrażało życiu.

W ocenie skarżącego działania inspektora nadzoru budowlanego starają się usankcjonować samowolę wbrew § 27 rozporządzenia. Parametry techniczne komina uniemożliwiają użytkowanie przewodu bez jego gruntownej przebudowy.

Piec kominkowy o tej powierzchni paleniska musi mieć odprowadzenie spalin o wymiarach minimum 150mm średnicy. Tymczasem boki komina wynoszą 14x14cm

W odpowiedzi na skargę Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Poznaniu wniósł o oddalenie skargi.

Skarżący na rozprawie przed tut. Sądem podtrzymał do tej pory prezentowane stanowisko w sprawie. Nadmienił, że przedmiotowy przewód kominowy nie był użytkowany prze 37 lat, był przewodem awaryjnym, nie podlegał więc okresowym kontrolom. Uczestnicy sporne urządzenie grzewcze podłączyli do tego przewodu bez zgody skarżącego, będącego jednym ze współwłaścicieli. Podkreślił, że nie jest możliwe wykonanie podłączenia zgodnie z przepisami. Stosowne przepisy określają minimalny wymiar przewodu kominowego, sporny przewód jest mniejszy niż rura, która trzeba zamontować. Zakwestionował obowiązek zlikwidowania masztu antenowego. Zdaniem skarżącego rzeczywista wysokość masztu stanowiła 2,8 m. Obecnie maszty zostały zdemontowane. W sprawie w istocie doszło do samowoli budowlanej , stąd też należało zastosować inny tryb postępowania z art. 51 prawa budowlanego. W ocenie skarżącego polegała ona na podłączeniu pieca grzewczego do przewodu kominowego, działo się to bez jego woli mimo, że jest współwłaścicielem budynku. Poszczególne lokale stanowią odrębną własność współwłaścicieli.

Wojewódzki Sąd administracyjny zważył co następuje:

Skarga okazała się zasadna.

Zgodnie z treścią art.1 § 1-2 ustawy z dnia 25.07.2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.2002.153.1269 ze zm.)sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej, która w myśl art.1 ustawy z dnia 30.08.2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2002.153.1270 ze zm.), dalej ppsa odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy. W ramach kontroli działalności administracji publicznej przewidzianej w art. 3 ppsa sąd uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związany zarzutami, wnioskami oraz powołaną podstawą prawną . Orzekanie w granicach sprawy oznacza sprawę będącą przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność, jako pochodną określonego stosunku administracyjnego i odbywa się z uwzględnieniem ówcześnie obowiązujących przepisów prawa.

Na wstępie przedstawienia wymaga zakres postępowania odwoławczego.

Jego przedmiotem jest w istocie ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej rozstrzygniętej decyzją organu I instancji.

Organ odwoławczy rozpatruje sprawę ponownie merytorycznie w jej całokształcie.

Oznacza to, że ma on obowiązek m.in. rozpatrzyć wszystkie zarzuty, żądania strony i ustosunkować się do nich w uzasadnieniu decyzji.

Tymczasem w niniejszej sprawie organ II instancji wbrew swemu obowiązkowi nie ustosunkował się do wszystkich zarzutów odwołania.

I tak już w odwołaniu podniesiono powtórzony w skardze zarzut dotyczący braku technicznych możliwości osadzenia wkładu kominowego o średnicy 0,15 m w sytuacji gdy sporny przewód posiada wymiary 14x14, a także braku możliwości dokonania kontroli zgodności z przepisami w sytuacji , gdy nie ustalono podstawowych parametrów pieca kominkowego takich jak: powierzchni paleniska, typu paleniska(otwarte, zamknięte), mocy cieplnej urządzenia grzewczego.

Tymczasem w uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy nie zawarł żadnych rozważań w tym względzie. Nie poczynił także stosownych ustaleń. W aktach brak wskazanych w odwołaniu parametrów w tym co do wielkości otworu paleniskowego kominka. Nie sposób zatem ocenić, czy w istocie spełnione zostały wymogi zawarte w § 145 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

W uzasadnieniu organu II instancji brak również jakichkolwiek rozważań, co do spełnienia powyższych wymogów w sytuacji gdy w kominie o parametrach 14x14 zostanie z uwagi na jego zły stan techniczny zamontowany osobny wkład celem wyeliminowania nieszczelności.

Sąd nie jest w stanie zatem przy opisanych brakach dokonać odpowiadającej wymogom kontroli sądowoadministracyjnej.

Powyższe uchybienia naruszają normy zawarte w art. 7, 77 §1, 80, 107 §3 kpa i to w stopniu, o którym stanowi art.145 §1 pkt.1l itc) pppsa.

W niniejszej sprawie zabrakło także rozważań organu II instancji co do legalności zastosowanego trybu.

W istocie bowiem z umieszczenia art. 66 ust.1 prawa budowlanego w rozdziale zatytułowanym "Utrzymanie obiektu budowlanego" wynika, że służy on usunięciu nieprawidłowości powstałych w trakcie użytkowania obiektu.

Rozważenia wymagało, czy zaistniała sytuacja nie jest wynikiem samowoli budowlanej, a jeśli tak , to czy dopuszczalnym było załatwienie sprawy w trybie art. 66 ust. 1 prawa budowlanego.

W tej sytuacji wydana decyzja okazała się co najmniej przedwczesną.

Wobec stwierdzenia powyżej opisanych uchybień zaskarżoną decyzję należało uchylić mając na względzie treść art. 145 §1 pkt.1 lita) i c) ppsa i dlatego orzeczono jak w pkt.I sentencji wyroku.

Ponownie rozpoznając sprawę organ uwzględni poczynione w niniejszym uzasadnieniu rozważania.

Rozważenia będzie wymagała prawidłowość zastosowanego przez organ I instancji trybu celem likwidacji stwierdzonych nieprawidłowości.

Organ odnosząc się do obowiązujących norm technicznych winien mieć na względzie przewidziane w nich parametry, które powinny znajdować odzwierciedlenie w materiale dowodowym w zakresie koniecznym dla przedmiotowej sprawy.

Uzasadnienie decyzji pozostawać musi w zgodzie z art.107§3 kpa, organ odwoławczy winien ustosunkować się do wszystkich zarzutów odwołania.

Jak w pkt. II i III sentencji orzeczono na zasadzie art. 200, 152 ppsa.

/-/ A. Łaskarzewska /-/ E. Podrazik D. Rzyminiak –Owczarczak

Za nieobecnego sędziego korzystającego

z urlopu uzasadnienie wyroku podpisał

sędzia /-/ A. Łaskarzewska