Postanowienie WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 782/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2014-09-12 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych

SENTENCJA

Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Renata Ranicka po rozpoznaniu w dniu 12 września 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B.C. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 24 lutego 2014 r. nr [...] do [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznych w sprawie podatku od towarów i usług za okres od grudnia 2004 r. do marca 2005 r., maj 2005 r., od lipca 2005 r. do października 2005 r. oraz grudzień 2005 r. p o s t a n a w i a wniosek oddalić


UZASADNIENIE

Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek B.C. o zwolnienie od kosztów sądowych, uzupełniony pismem z dnia 12 sierpnia 2014 r., w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 24 lutego 2014 r.

We wniosku skarżący oświadczył, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną i trójką dzieci. Jego miesięczny dochód z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej za rok 2013 wyniósł 1.600 zł.

W skład majątku skarżącego wchodzi mieszkanie o pow. 67 m2 oraz nieruchomość rolna o pow. 0,20 ha, zajęta przez Urząd Skarbowy.

Z uwagi na fakt, iż podane przez skarżącego informacje dotyczące jego stanu majątkowego i rodzinnego okazały się niewystarczające, referendarz działając na zasadzie art. 255 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, pismem z dnia 1 sierpnia 2014 r. wezwał skarżącą do przekazania w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania następujących informacji :

- wskazanie wszystkich składników majątku ruchomego i nieruchomości, których właścicielem bądź współwłaścicielem jest skarżący i jego żona;

- odpisu zeznań podatkowych skarżącej i jego żony za rok 2013;

- przedstawienie historii rachunku bankowego prywatnego i firmowego za ostatnie trzy miesiące skarżącego i jego ż, z aktualnym saldem;

- udokumentowanie za pomocą kserokopii faktur i rachunków miesięcznych kosztów utrzymania, w szczególności opłata za media za ostatni okres rozliczeniowy ( prąd, gaz, wodę, wywóz śmieci, ścieki), a także telefon, ubezpieczenia, podatek od nieruchomości, wydatki na żywność , leki. W przypadku zaległości z tytułu tych opłata należy przedstawić aktualne zaświadczenie z właściwych organów potwierdzające te okoliczność;

- przedłożenie deklaracji VAT za ostatnie trzy miesiące;

- udokumentowanie zajęć komorniczych;

- wyjaśnienie jaki rodzaj działalności prowadzi skarżący

- oświadczenie czy skarżącą korzysta z pomocy opieki społecznej- jeśli tak to w jakim zakresie. posiada pojazdy mechaniczne - jeśli tak należy podać ich markę i rok produkcji.

W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżący w piśmie z dnia 12 sierpnia 2014 r. wyjaśnił, iż posiada samochód osobowy marki Renault Meiser- uszkodzony silnik, za który spłaca raty kredytu w Paribas Bank w kwocie 1.100 zł miesięcznie do 2024 r. Nie ponosi on obecnie żadnych kosztów utrzymania, gdyż nie mieszka w domu tj. D., ul. P. tylko u matki. Nie posiada rachunku bankowego. Nie prowadzi działalności gospodarczej. Nie korzysta z pomocy opieki społecznej. Z żoną M.C. nie mieszka, posiada rozdzielność majątkową. Do pisma dołączył zeznanie podatkowe za rok 2013 r.

Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi,( Dz. U. nr 153, poz.1270) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowaniu lub w jego toku. Prawo to obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W przedmiotowej sprawie skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.

Rozpatrując na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy referendarz zważył co następuje:

Zgodnie zaś z treścią art. 246 § 1 pkt 2 cyt. ustawy przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W przedmiotowej sprawie zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia ma analiza przesłanek przyznania prawa pomocy stronie skarżącej wymienionych w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy. Wskazuje ona, iż na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, że strona nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postepowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. To strona ma wskazać taka sytuację materialną, która uzasadniałaby przyznanie prawa pomocy. Brzmienie tego przepisu nie pozostawia wątpliwości, że inicjatywa dowodowa zmierzającą do uprawdopodobnienia, że zachodzą przesłanki przemawiające na rzecz przyznania prawa pomocy ciąży na wnioskodawcy ( por. postanowienie WSA w Gliwicach z dnia 23 października 2009 r., sygn. akt II SA/GL 823/09). Wnioskodawca ma też obowiązek współdziałania z sądem w zakresie gromadzenia dowodów źródłowych i wyjaśnień wszystkich okoliczności w celu ustalenia jego rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych. Brak tej współpracy przesz niedostarczenie dokumentów, bądź nieskładanie wyczerpujących oświadczeń musi mieć wpływ na dokonywaną przez orzekającego ocenę wniosku o przyznanie prawa pomocy ( por. postanowienie NSA z dnia 4 kwietnia 2011 r., sygn.. akt II FZ 103/11, postanowienie NSA z dnia 19 października 2010 r., sygn.. akt II GZ 296/10).

W przedmiotowej sprawie skarżący w ocenie orzekającego nie wykazał, iż znajduje się w sytuacji materialnej uzasadniającej zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych. Mimo precyzyjnego wezwania nie przedstawił dokumentów w pełni obrazujących sytuacje finansową jego i jego rodziny. W żaden sposób nie wykazała w jakiej wysokości i z jakiego tytułu uzyskuje miesięczny dochód. Jakie jest jego aktualne źródło utrzymania. Nie udokumentował kosztów miesięcznego utrzymania chyba, że odpowiedzią na to pytanie pozostaje stwierdzenie, iż mieszka u matki. Nie wyjaśnił kiedy zakończył działalność gospodarczą, nie przedstawił żadnych dokumentów potwierdzających tę okoliczność. Nie przedstawił informacji na temat dochodów żony, jej konta bankowego. Poinformował jedynie, że pozostają oni w rozdzielności majątkowej. Tymczasem zgodnie z art. 23 ustawy z dnia 25 lutego 1964 roku ( Dz. U. Nr 9 poz. 59 z póź. zm) Kodeks rodzinny i opiekuńczy małżonkowie są zobowiązani do wzajemnej pomocy i z tego obowiązku nie zwalnia pozostawanie w rozdzielności majątkowej ( postanowienie NSA z dnia 6 października 2004 r., sygn. akt GZ 71/04, ONSA i WSA 2005). Obowiązek ten rozszerza się także na partycypowanie w kosztach zaistniałych procesów sądowych ( por. postanowienie NSA z dnia 4 grudnia 2008 r., sygn. akt I FZ 460/08). Rozdzielność majątkowa małżonków odnosi się, w świetle przepisów prawa rodzinnego do majątku małżonków a nie do ich wzajemnych obowiązków. Błędnym jest zatem założenie, iż rozdzielność majątkowa małżeńska zwalnia jednego małżonka z pomocy finansowej na rzecz drugiego w zakresie prowadzonego postępowania sądowego ( por. postanowienie NSA z dnia 29 czerwca 2010 r., sygn. akt I CZ 37/67). Wreszcie zauważyć trzeba, iż małżonkowie faktycznie prowadzą wspólne gospodarstwo domowe. Stąd też dane dotyczące obu osób prowadzących takie gospodarstwo są konieczne z punktu widzenia rozpatrywania niniejszej sprawy. Dopiero bowiem zestawienia i analiza faktycznie uzyskiwanych przez małżonków dochodów i ponoszonych wydatków pozwolą na pełną i rzetelną ocenę w zakresie spełniania ustawowej przesłanki przyznania prawa pomocy. Obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania, a tym samym przedstawienia i wykazania wszelkich okoliczności potwierdzających ten fakt obciąża wnioskującego o przyznanie prawa pomocy. Zgodnie z orzecznictwem sądowoadministracyjnym uchylanie się strony od obowiązków nałożonych w toku postępowania o przyznanie prawa pomocy jest przeszkodą wyłączającą możliwość przyznania tego prawa ( por. postanowienie NSA z 5 września 2005 r. , sygn. akt II FZ 418/05).

We wniosku o przyznanie prawa pomocy wymienił on żonę jako osobę prowadzącą wspólne gospodarstwo domowe. Skarżący mimo precyzyjnego wezwania nie udokumentował zajęć komorniczych. Z oświadczenia jedynie wynika ,iż uiszcza on miesięczne ratę za samochód w wysokości 1.100 zł , korzysta z pomocy pełnomocnika z wyboru i nie posiada rachunku bankowego.

Wobec powyższego należało przyjąć, iż skarżący nie zrealizował warunków wykazania, iż nie jest w stanie uiścić kosztów postępowania. Złożone na urzędowym formularzu oświadczenie jest niepełne, nie zawiera bowiem wszystkich danych o sytuacji majątkowej, rodzinnej i finansowej skarżącego.

Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie

art. 243 § 1, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ).