Wyrok NSA oz. w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 1709/00
NSA oz. w Poznaniu
Data orzeczenia: 2002-01-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 601  Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Nadzór budowlany
Powołane przepisy: article: art. 37 ust. 1 pkt 2, art. 42
journal: Dz.U. 1974 nr 38 poz. 229
law: Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane.
article: art. 103 ust. 2
journal: Dz.U. 2000 nr 106 poz. 1126
law: Obwieszczenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 10 listopada 2000 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy - Prawo budowlane.
Teza: Organy nadzoru budowlanego i organy administracji architektoniczno-budowlanej nie są uprawnione do korygowania danych zawartych w dokumentach geodezyjnych, natomiast są związane danymi z tych dokumentów wynikającym.

TEZY

Organy nadzoru budowlanego i organy administracji architektoniczno-budowlanej nie są uprawnione do korygowania danych zawartych w dokumentach geodezyjnych, natomiast są związane danymi z tych dokumentów wynikającym.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Teresy Z. na decyzję Wojewody W. z dnia 12 czerwca 2000 r. (...) w przedmiocie: pozwolenia na użytkowanie obiektu - oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z 7.03.2000 r. (...), wydaną na podstawie art. 49 ust. 1, art. 55 ust. 2 pkt 1 oraz art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane Prezydent Miasta K. udzielił Pawłowi S. pozwolenia na użytkowanie samowolnie wybudowanego budynku gospodarczo - garażowego, na działce nr 32/1 położonej w K. przy ul. S. 24.

W uzasadnieniu decyzji wyjaśnił, że w latach 60 i 70 Paweł S. wybudował samowolnie budynek gospodarczy a około 1990 r. budynek garażowy. Przedmiotowy budynek graniczy z nieruchomością przy ul. S. 24 a należącą do Teresy Z. i przylega do wybudowanego tam również samowolnie budynku gospodarczego, usytuowanego przy granicy działki.

Powołując się na przedłożoną inwentaryzację budowlaną i przeprowadzone oględziny, organ I instancji stwierdził, że opisany obiekt gospodarczo -garażowy nie narusza ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego K. i nie stwarza zagrożenia dla bezpieczeństwa ludzi i mienia a także nie pogarsza warunków zdrowotnych i użytkowych dla otoczenia.

Odwołanie od powyższej decyzji złożyła właścicielka sąsiedniej nieruchomości - Teresa Z. zarzucając, że wydana została "niezgodnie z prawem". W uzasadnieniu opisała przebieg postępowań administracyjnych dotyczących obu nieruchomości oraz historię stosunków sąsiedzkich. Wskazała, że inwestycja objęta kwestionowaną decyzją narusza granice sąsiadujących działek.

Po rozpatrzeniu powyższego odwołania Wojewoda W. zaskarżoną decyzją orzekł o uchyleniu decyzji organu I instancji w części obejmującej podstawę prawną i wskazał jako podstawę prawną decyzji art. 103 ust. 2 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./ oraz art. 42 w zw. z art. 40 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 38 poz. 229 ze zm./ a w pozostałej części utrzymał w mocy.

W motywach decyzji wyjaśnił, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z 12.10.1999 r. (...) nakazał Pawłowi S. przedłożenie w terminie do 20 grudnia 1999 r. wskazanych dokumentów i złożenie wniosku o wydanie pozwolenia na użytkowanie samowolnie wybudowanego budynku gospodarczo garażowego. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z 23.12.1999 r. (...) przedłużył termin wykonania powyższej decyzji do dnia 29.02.2000 r.

Pismem z 20.02.2000 r. Paweł S. wystąpił o wydanie pozwolenia na użytkowanie opisanego budynku gospodarczo - garażowego. Prezydent Miasta K. po sprawdzeniu dołączonych do wniosku dokumentów oraz po dokonaniu 7.03.2000 r. oględzin przedmiotowego obiektu, stwierdził, że został on zrealizowany zgodnie z załączoną do akt inwentaryzacją budowlaną, nie narusza postanowień miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, nie stwarza zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia oraz że nie pogarsza warunków zdrowotnych i użytkowych dla otoczenia. Z załączonej inwentaryzacji geodezyjnej nie wynika też by przedmiotowy budynek naruszał teren sąsiedniej działki. Wynika stąd, zdaniem organu odwoławczego, że w sprawie nie zachodzą okoliczności określone w art. 37 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane, uzasadniające orzeczenie rozbiórki samowolnie zrealizowanego obiektu.

Wojewoda L. stwierdził nadto, że organ I instancji w decyzji z 7.03.2999 r. powołał się na niewłaściwe przepisy prawne. Pozwolenie na użytkowanie zostało wydane po spełnieniu wymagań stawianych przez art. 42 Prawa budowlanego z 1974 r. i przepisów wykonawczych do tej ustawy. Organ odwoławczy wyjaśnił też, że organy administracji obu instancji w rozpoznawanej sprawie nie były powołane do tego aby przy legalizacji samowoli budowlanej rozstrzygać spór dotyczący przebiegu granicy spór ten może zostać rozstrzygnięty w postępowaniu rozgraniczeniowym.

W skardze na powyższą decyzję skierowanej do Naczelnego Sądu Administracyjnego Teresa Z. wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji jako wydanych z naruszeniem art. 5 i art. 37 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. oraz par. 156 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Przestrzennej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki /Dz.U. nr 17 poz. 62 ze zm./

W uzasadnieniu skargi stwierdziła, że zrealizowany przez Pawła S. budynek garażowo-gospodarczy kwalifikuje się - ze względu na jego cechy -do przymusowej rozbiórki. Został on zdaniem skarżącej zbudowany niezgodnie z obowiązującymi przepisami jako samowola budowlana i sprzecznie z postanowieniami par. 156 cyt. rozporządzenia z dnia 3 lipca 1980 r. Skarżąca stwierdziła też, że inwentaryzacja geodezyjna nie może być dowodem nie naruszenia działki sąsiedniej gdyż jest ona niedokładna, niekompletna i nieaktualna. Dokumentacja ta nie uwzględnia bowiem stanu aktualnego tj. faktu, że zlikwidowane zostały słupki wytyczające granicę i dotyczy wyłącznie zagadnień konstrukcyjno-budowlanych.

Skarżąca zarzuciła też, że oględziny nieruchomości odbyły się bez jej udziału, a nadto, że przedmiotowy budynek zlokalizowany został w sposób uniemożliwiający lub istotnie ograniczający możliwość zabudowy działki skarżącej. Oznacza to, w ocenie skarżącej, niedopuszczalne pogorszenie warunków użytkowych otoczenia o jakich mowa w art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r. Skarżąca wyraziła też pogląd, że zebrany w sprawie materiał dowodowy nie jest wystarczający do dokonania oceny, czy przedmiotowy budynek, ze względu na jego lokalizację i sposób użytkowania, nie powoduje niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia bowiem nie ustalono jakie są poszczególne odległości od zabudowy sąsiedniej w tym budynków mieszkalnych np. ze względu na ochronę przeciwpożarową.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda W. wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wyjaśnił, że przedłożony przez inwestora projekt inwentaryzacji opracowany został w grudniu 1999 r. sporządzający go projektant uznał, że obiekt spełnia wymogi ochrony p. poż., jest w dobrym stanie technicznym i zdolnym do użytku. Z załączonej inwentaryzacji geodezyjnej nie wynika by budynek ten naruszał teren sąsiedniej działki.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Z ustaleń poczynionych przez organy administracji publicznej wynika jednoznacznie, że budynek gospodarczo - garażowy, objęty zaskarżoną decyzją, został zrealizowany przez Pawła S. w warunkach samowoli budowlanej w latach 60 i 70 z tym, że w części garażowej około 1990 r.

Zasadnie zatem zaskarżona decyzja oparta została na przepisach ustawy z 24 października 1974 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 38 poz. 229 ze zm./.

Przepis art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. 2000 nr 106 poz. 1126 ze zm./ stanowi bowiem, że "Przepisu art. 48 nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe". W ustawie Prawo budowlane z 1974 r. ustawodawca nie przewidział zastosowania nakazu rozbiórki do każdej samowoli budowlanej ale jedynie do takiej, która powoduje skutki określone w art. 37 ust. 1 lub 2 tj., gdy wzniesiony samowolnie obiekt znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod budowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę, albo gdy obiekt ten powoduje, bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Rozbiórka opisanego wyżej obiektu może też być orzeczona, jeśli jest to uzasadnione innymi ważnymi przyczynami.

Stanowisko skarżącej, że obiekt objęty zaskarżoną decyzją podlega rozbiórce z mocy art. 37 ust. 1 pkt 1 prawa budowlanego z 1974 r. nie znajduje uzasadnienia.

Skarżąca nie kwestionuje stanowiska, że jest on usytuowany na terenie przeznaczonym pod zabudowę i jego usytuowanie nie narusza ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Twierdzenia, że obiekt ten powoduje niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia, albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia skarżąca nie umotywowała.

Podnosząc zarzut, iż został on usytuowany niezgodnie z postanowieniami par. 156 rozporządzenia MAGTiOŚ z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki skarżąca nie wskazała na czym to naruszenie polega. Przepis powyższy zawiera postanowienie dotyczące sytuowania obiektów, zaś skarżąca nie wskazała w jakiej odległości od budynku mieszkalnego przedmiotowy obiekt został usytuowany i na czym polega sprzeczność tego usytuowania w nakazaniu wynikającym z wskazanego przepisu. Z przedstawionej mapy zasadniczej wynika, że na działce skarżącej także znajduje się obiekt gospodarczy i to przylegający do obiektu przez nią kwestionowanego usytuowany bliżej budynku mieszkalnego niż obiekt Pawła S. Wskazywanie w świetle powyższego, iż tylko budynek gospodarczo - garażowy objęty zaskarżoną decyzją wywołuje skutki przewidziane w art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r. wymagało stosownej argumentacji, której skarżąca nie przedstawiła. Skoro w sprawie nie zostało wykazane, że budynek gospodarczo - garażowy zrealizowany przez Pawła S. powoduje skutki przewidziane w art. 37 ust. 1 lub 2 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. zasadnie do powyższej samowoli zastosowano art. 40 i art. 42 tej ustawy.

Skarżący zobowiązany decyzją organu nadzoru budowlanego z 12.10.1999 r. przedłożył wskazane dokumenty w postaci m.in. inwentaryzacji budowlanej, zawierającej orzeczenie o stanie technicznym i zdatności obiektu do użytku oraz inwentaryzacji geodezyjnej.

Przepis art. 40 stanowi, że w wypadku gdy nie zachodzą okoliczności określone w art. 37b właściwy organ wyda decyzję nakazującą inwestorowi wykonanie w określonym terminie zmian lub przeróbek, niezbędnych do doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem. W myśl art. 42 ust. 1 inwestor może przystąpić do użytkowania opisanego wyżej obiektu dopiero po uzyskaniu pozwolenia na jego użytkowanie. Wypełnienie przez skarżącego nałożonych na niego obowiązków, uzasadniało wydanie decyzji pozwalającej mu na użytkowanie wznoszonego samowolnie obiektu na podstawie wskazanego przepisu art. 42. W toku powyższego postępowania organy administracji opierały się na danych wynikających z przedłożonej dokumentacji geodezyjnej. Jeśli dokumentacja ta, jak twierdzi skarżąca, nie odzwierciedlała już rzeczywistego stanu rzeczy to zarzut ten nie mógł prowadzić do uwzględnienia skargi. Organy nadzoru budowlanego ani organy administracji architektoniczno-budowlanej nie są bowiem uprawnione do korygowania danych zawartych w dokumentach geodezyjnych, natomiast są związane danymi z tych dokumentów wynikającym. Skoro z przedłożonej mapy wynikało, że obiekt realizowany przez Pawła S. nie przekracza granicy działki brak podstaw do uznania odmiennego stanowiska skarżącej za zasadne. Trafny natomiast okazał się zarzut przeprowadzenia 7.03.2000 r. oględzin nieruchomości bez udziału skarżącej tj. zarzut naruszenia art. 79 Kpa. Z ustaleń zawartych w protokole oględzin wynika, że w ich toku stwierdzono zgodność przedłożonej inwentaryzacji ze stanem rzeczywistym. W myśl art. 22 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ podstawę do uchylenia decyzji stanowi naruszenie przepisów postępowania wówczas gdy mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Ponieważ oględziny przeprowadzone 7.03.2000 r. nie doprowadziły do poczynienia w sprawie jakichkolwiek nowych ustaleń a potwierdzały jedynie zgodność przedłożonych dokumentów ze stanem faktycznym brak podstaw do uznania, iż przeprowadzenie ich z naruszeniem postępowania miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Wobec tego zaś, że zarzuty skargi nie mogły prowadzić do jej uwzględnienia, a brak podstaw do uwzględnienia skargi, które Sąd bierze pod uwagę z urzędu, skarga podlegała oddaleniu z mocy art. 27 ust. 1 cyt. ustawy o NSA.