Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 1152/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2015-12-02 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ulgi podatkowe
Skarżony organ: Zarząd Województwa
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 64  ust. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 885
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych - tekst jednolity
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i  lit. c
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Miliczek-Ciszewska (spr.), Sędziowie WSA Wojciech Organiściak, Anna Tyszkiewicz-Ziętek, Protokolant Paulina Nowak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi Gminy Ś. na decyzję Zarządu Województwa [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ulg w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej uchyla zaskarżoną decyzję.


UZASADNIENIE

Gmina Ś., zwana dalej "Gminą", "stroną", lub "skarżącą", reprezentowana przez pełnomocnika będącego radcą prawnym, wniosła skargę na decyzję Zarządu Województwa [...], zwanego dalej "organem", nr [...] z dnia [...] r. utrzymującą w mocy decyzję własną, nr [...] z dnia [...] r. w sprawie odmowy umorzenia odsetek w wysokości [...] zł oraz rozłożenia należności, określonych w decyzjach tego organu z dnia [...] r. nr [...] i z dnia [...] r. nr [...], w wysokości 960.805,54 zł wraz z odsetkami w wysokości 481.409,61 zł naliczonymi do dnia złożenia wniosku o udzielenie ulgi, tj. do dnia 10 kwietnia 2014 r., na 26 rat, zgodnie z terminami wskazanymi w decyzji. Organ odwoławczy wskazał, że rozstrzygnięcie oparł na podstawie art. 104 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj.: Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.; dalej k.p.a.), art. 41 ust. 1 i ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (tj.: Dz. U. z 2013 r., poz. 596 ze zm.), art. 25 pkt 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (tj.: Dz. U. z 2009 r. Nr 84, poz. 712 ze zm.), art. 67a § 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (tj.: Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.; dalej O.p.) w zw. z art. 60 pkt 6, art. 61 ust. 1 pkt 1 i art. 64 ust. 1 oraz art. 67 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (tj.: Dz. U. z 2013 r., poz. 885 ze zm.).

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie sprawy.

Wnioskiem z dnia 7 kwietnia 2014 r. Gmina zwróciła się z prośbą o rozłożenie na 20 rat zapłaty zaległości z tytułu zwrotu części dofinansowania z projektu pn. " Rozwój infrastruktury turystycznej w Gminie Ś.", załączając harmonogram spłat. Nadto wskazała, że w przypadku odmowy umorzenia zaległych odsetek, wnosi o rozłożenie na 26 rat kwoty 980.805,54 zł (należności głównej) oraz kwoty 481.409,61 zł (odsetek) i załączyła harmonogram spłat.

We wniosku szczegółowo opisała trudną sytuację finansową podkreślając, że nie jest w stanie jednorazowo uregulować należności bez utraty płynności finansowej, co w konsekwencji może negatywnie wpłynąć na realizację zadań ustawowych. W szczególności zagrożone byłyby dwa zadania: informatyzacja Urzędu Gminy i modernizacja Zespołu Szkół, związana ze wcześniejszą edukacją szkolną sześciolatków. Opisała powody ograniczeń w zakresie możliwości zaciągnięcia kredytu na spłatę długu, z odniesieniem do orzeczeń Regionalnej Izby Obrachunkowej w K.. Podniesione okoliczności związane z problemami finansowymi zostały udokumentowane.

Strona odwołała się do przesłanki ważnego interesu Gminy Ś. oraz przesłanki interesu publicznego wyrażającego się w niezakłóconym funkcjonowaniu Gminy i możliwości realizowania licznych zadań publicznych na rzecz i w interesie mieszkańców Gminy.

Rozpoznając ten wniosek organ ustalił, że w dniu 27 lipca 2009 r. pomiędzy Województwem [...], reprezentowanym przez Zarząd Województwa [...], pełniący rolę Instytucji Zarządzającej Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa [...] na lata 2007-2013 (dalej: IZ RPO W[...]) a Beneficjentem, Gminą Ś., została zawarta umowa o dofinansowanie projektu pn. "Rozwój infrastruktury turystycznej w Gminie Ś." o nr [...]. Przedmiotowa umowa o dofinansowanie była następnie zmieniona aneksem nr [...] z dnia [...] r., zgodnie z którym przyznano Beneficjentowi dofinansowanie w kwocie nieprzekraczającej 2.987.610,13 zł.

Decyzją nr [...] z dnia [...] r., utrzymaną w mocy decyzją nr [...] z dnia [...] r., Beneficjent został zobowiązany do zwrotu dofinansowania w kwocie 600.353,54 zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w związku ze stwierdzeniem przez IZ RPO W[...] nieprawidłowości przy wykorzystaniu środków finansowych otrzymanych ze środków europejskich. Powyższa decyzja została następnie zaskarżona do WSA w Gliwicach, który prawomocnym wyrokiem z dnia 19 lutego 2014 r. (sygn. akt III SA/Gl 1426/13) oddalił skargę.

Ponadto, na podstawie decyzji nr [...] z dnia [...] r., utrzymanej w mocy decyzją nr [...] z dnia [...] r., Beneficjent został zobowiązany do zwrotu dofinansowania w kwocie 360.452,00 zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w związku ze stwierdzeniem przez IZ RPO W[...] nieprawidłowości przy wykorzystaniu środków finansowych otrzymanych z dotacji rozwojowej. Powyższa decyzja także została zaskarżona przez Gminę do WSA w Gliwicach, który nieprawomocnym wyrokiem z dnia 10 lutego 2014 r. (sygn. akt III SA/Gl 1609/13) oddalił skargę.

W toku postępowania w sprawie udzielenia ulgi, wpłaty dokonane przez Gminę zostały odpowiednio zaliczone na poczet należności głównej i odsetek.

Decyzją z dnia [...] r. organ odmówił umorzenia odsetek w wysokości 481.409,61 zł i rozłożył należności, określone w decyzjach tego organu z dnia [...] r. nr [...] i z dnia [...] r. nr [...], w wysokości 960.805,54 zł wraz z odsetkami w wysokości 481.409,61 zł naliczonymi do dnia złożenia wniosku o udzielenie ulgi, tj. do dnia 10 kwietnia 2014 r., na 26 rat. Organ ustalił szczegółowy harmonogram spłat, precyzując termin płatności oraz wysokość poszczególnych rat. Wskazał, że w sprawie wystąpiła przesłanka ważnego interesu strony, jednak Gmina ma możliwość uregulowania zaległości w 26 ratach. Zaległość jest skutkiem nieprawidłowości – obowiązek zwrotu części dofinansowania jest konsekwencją działań sprzecznych z prawem. Opisana we wniosku alternatywna propozycja układu ratalnego wskazuje, że Gmina widzi możliwość spłaty zarówno odsetek, jak i należności głównej, a więc umorzenie odsetek nie jest konieczne, aby strona mogła wywiązać się z ciążącego na niej obowiązku. Podkreślił uznaniowy charakter rozstrzygnięcia.

Strona złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy w zakresie odmowy umorzenia odsetek za zwłokę, w którym podkreśliła długotrwałość postępowania kontrolnego wszczętego dopiero po zakończeniu realizacji projektu, co skutkowało bardzo wysoką kwotą naliczonych odsetek (ponad 30% kwoty należnej do zapłaty). Wskazała nadto, że toczy się kolejne postępowanie - w przedmiocie zwrotu przez Gminę środków z projektu "[...]". Gmina nie może zaciągnąć kredytu, w związku z brakiem możliwości uzyskania pozytywnej opinii RIO. W tym stanie rzeczy zarówno wydatki bieżące, inwestycje, jak i spłata zobowiązań muszą być realizowane z dochodów własnych Gminy, które są bardzo niskie. Rozłożenie na raty również odsetek (zamiast umorzenia) wymusi rezygnację z realizacji podstawowych zadań, takich jak dowóz uczniów do szkoły, czy utworzenie gminnego zasobu mieszkaniowego dla najbardziej potrzebujących mieszkańców Gminy. Z tego względu strona odwołała się do ważnego interesu publicznego jako przesłanki umorzenia odsetek.

Decyzją z dnia [...] r. organ utrzymał w mocy swoją wcześniejszą decyzję. Opisał przebieg postępowania, treść wniosku o udzielenie ulgi, poczynione w sprawie ustalenia, motywy które legły u podstaw decyzji z dnia [...] r., treść wniosku o ponowne rozpatrzenie. Kolejno odwołał się do regulacji zawartej w art. 60 pkt 6, art. 61 ust. 1 pkt 1, art. 64 ust. 1 i art. 67 u.f.p. oraz w przepisach ustrojowych. Wskazał na zasadność stosowania w sprawie również art. 67a § 1-3, art. 51 § 1 i art. 57 O.p., na mocy odesłania zawartego w art. 67 u.f.p., Przybliżył instytucję umorzenia zaległości podatkowych, podkreślając jej szczególny charakter. Wskazał, że obowiązek zwrotu części dofinansowania jest konsekwencją naruszeń, których dopuścił się Beneficjent, a które zmierzały do powstania szkody potencjalnej w budżecie ogólnym UE. Podkreślił zasadność umorzenia dopiero w przypadku, gdy niewystarczające jest odroczenie płatności lub rozłożenie jej na raty. Następnie podał, że podstawą umorzenia może być przesłanka ważnego interesu podatnika, albo przesłanka interesu publicznego, albo obie te przesłanki łącznie. Odwołał się do dorobku judykatury w celu wyodrębnienia głównych kryteriów pomocnych przy sprecyzowaniu pojęcia ważnego interesu podatnika. Odnosząc powyższe do okoliczności sprawy stwierdził, że sytuacja finansowa Gminy jest trudna, a obowiązek zwrotu części dofinansowania skutkuje dodatkowym obciążeniem finansowym, które spowoduje konieczność przesunięcia środków z innych zadań Gminy. Podzielił stanowisko organu pierwszej instancji, iż w sprawie została spełniona przesłanka ważnego interesu strony. Stosując instytucję uznania administracyjnego wywiódł, że Gmina ma możliwość uregulowania całej zaległości w 26 ratach. Wywiódł, że fakt zaciągnięcia pożyczek i kredytów oraz trudna sytuacja finansowa nie oznacza obowiązku umorzenia. Obowiązek zwrotu części dofinansowania jest konsekwencją działań sprzecznych z prawem. Umorzenie odsetek nie jest konieczne, aby strona mogła wywiązać się z ciążącego na niej obowiązku, a strona – która sformułowała we wniosku o udzielenie ulgi rozwiązanie alternatywne - widzi możliwość spłaty całej zaległości.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skarżąca, reprezentowana przez pełnomocnika będącego radcą prawnym, zaskarżyła w całości decyzję z dnia [...] r., zarzucając naruszenie:

1) prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie art. 67a § 1 pkt 3 O.p. w zw. z art. 67 u.f.p. polegające na przyjęciu, że chociaż w sprawie wykazany został "ważny interes strony", nie uwzględniono, że jednocześnie zachodzi "interes publiczny" w umorzeniu należności odsetkowej oraz bez przekonującego uzasadnienia przyjęto, że organ administracji publicznej nie ma prawnego obowiązku umorzenia tej zaległości nawet wtedy, gdy uznaje za wykazane istnienie "ważnego interesu strony",

2) przepisów postępowania - mające istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na rozpatrzeniu materiału dowodowego wbrew regułom wynikającym z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., w szczególności poprzez nieuwzględnienie, że: a) oprócz "ważnego interesu strony" za umorzeniem odsetek przemawia "interes publiczny", b) do powstania obowiązku zwrotu doszło wskutek zaniechania przez Instytucję Zarządzającą rzetelnej kontroli zakresu rzeczowego realizacji finansowanego projektu na etapie uruchamiania środków wsparcia finansowego, c) doszło do istotnej przewlekłości postępowania kontrolnego oraz postępowań w przedmiocie zwrotu środków, co przyczyniło się do zwiększenia wysokości zobowiązania do zwrotu odsetek, d) naliczone odsetki mające wyłącznie charakter sankcyjny stanowią aż 31,87 % całej kwoty należnej do zapłaty, e) Gmina ma bardzo małe dochody własne w związku z czym nie ma możliwości – bez uszczerbku dla koniecznego finansowania zadań własnych – wygenerowania z tych dochodów tak wysokiej kwoty, aby zwrócić naliczone odsetki, f) zapłata odsetek zagraża niezaspokojeniem potrzeb mieszkańców Gminy, stanowiących jej zadania własne, g) naliczenie tak wysokiej kwoty odsetek pogarsza wskaźnik zadłużenia Gminy i wydłuża okres odzyskania zdolności kredytowej.

Opisane zarzuty zostały szczegółowo uzasadnione.

W odpowiedzi na skargę organ, reprezentowany przez pełnomocnika będącego radcą prawnym, wniósł o jej oddalenie; w pełnym zakresie podtrzymując stanowisko i argumentację zawarte w zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do zarzutu naruszenia prawa materialnego dodatkowo wyjaśnił, że organ nie dopatrzył się w sprawie istnienia interesu publicznego. Podkreślił, że przyczyną powstania zaległości były okoliczności obciążające skarżącego spowodowane jego działaniem, a nie okoliczności losowe, obiektywne, na powstanie których nie miał wpływu. Odnosząc się do zarzutów proceduralnych ocenił je jako chybione; w szczególności akcentując niedopuszczalność przerzucania na Instytucję Zarządzającą obowiązków Beneficjenta oraz przyczynienie się skarżącej do długiego trwania postępowań. Natomiast problemy finansowe Gminy zostały uwzględnione przy udzieleniu ulgi.

Postanowieniem z dnia 16 lutego 2015 r. Sąd odrzucił skargę ze względu na uchybienie terminu do jej wniesienia.

Postanowieniem z dnia 4 maja 2015 r. Sąd odrzucił wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi.

Postanowieniem z dnia 6 lipca 2015 r. Sąd przywrócił termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu.

Postanowieniem z dnia 24 sierpnia 2015 r. Sąd przywrócił termin do wniesienia skargi.

Na rozprawie pełnomocnik skarżącej, będący radcą prawnym, złożył uwierzytelnione kserokopie uchwał RIO w K. na okoliczność stanu finansów Gminy – w celu podkreślenia, że w sprawie występuje również ważny interes publiczny. Podtrzymał stanowisko i argumentację zawarte w skardze. W tym samym duchu wypowiedział się Wójt Gminy Ś. oraz upoważniony pracownik Gminy.

Pełnomocnik organu wnosił i wywodził jak w skardze. Jednocześnie wskazał, że NSA wyrokiem z dnia 7 października 2015 r., sygn. akt II GSK 2072/14 uchylił wyrok tutejszego Sądu oddalający skargę na decyzję w przedmiocie zwrotu części dofinansowania z Unii Europejskiej. Podkreślił, że organ będzie zobowiązany ponownie wydać decyzję w tym przedmiocie, ale zmiana będzie dotyczyła tylko kwoty dotacji do zwrotu. Natomiast w pełnym zakresie podtrzymuje zasadę, która legła u podstaw zaskarżonego rozstrzygnięcia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Skarga jest uzasadniona.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj.: Dz. U. 2014, poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stwierdzenie zatem, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy obliguje Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi; tj.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwanej dalej "ustawą p.p.s.a.").

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji – w granicach i według kryteriów określonych cytowanymi wyżej przepisami - Sąd stwierdził, iż decyzja ta narusza prawo w sposób stanowiący podstawę do jej usunięcia z obrotu prawnego.

Jak wyżej opisano zaskarżoną decyzją udzielono skarżącej ulgi w postaci rozłożenia na 26 rat kwoty dofinansowania otrzymanego ze środków europejskich, którą w oparciu o dwie decyzje ostateczne była zobowiązana zwrócić. Rozłożeniem na raty objęto zarówno należność główną, jak i odsetki. Odmówiono natomiast umorzenia wzmiankowanych odsetek. Organ stwierdził istnienie przesłanki ważnego interesu podatnika. Wydając decyzję uznaniową nie znalazł podstaw do udzielenia tak daleko idącej ulgi – jaką jest umorzenie; twierdząc, że przyznana ulga uwzględnia problemy finansowe Gminy. Bierze jednak również pod uwagę - leżące po stronie Gminy - powody powstania obowiązku zwrotu oraz okoliczność, iż formułując wniosek alternatywnie Gmina przewidziała możliwość dokonania spłaty całej kwoty. Skarżąca zarzuciła zaskarżonej decyzji wadliwość polegającą na nie rozpatrzeniu przesłanki interesu publicznego; eksponując zarówno przyczynienie się organu do powstania zaległości, jak też pominięcie skutków odmowy umorzenia odsetek dla zaspokojenia niezbędnych potrzeb społeczności lokalnej.

Zgodnie z art. 60 u.f.p., środkami publicznymi stanowiącymi niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publiczno-prawnym są w szczególności następujące dochody budżetu państwa albo budżetu jednostki samorządu terytorialnego:

1) kwoty dotacji podlegające zwrotowi w przypadkach określonych w niniejszej ustawie;

2) należności z tytułu gwarancji i poręczeń udzielonych przez Skarb Państwa i jednostki samorządu terytorialnego;

3) wpłaty nadwyżek środków obrotowych samorządowych zakładów budżetowych;

4) wpłaty nadwyżek środków finansowych agencji wykonawczych;

5) wpłaty środków z tytułu rozliczeń realizacji programów przedakcesyjnych;

6) należności z tytułu zwrotu płatności dokonanych w ramach programów finansowanych z udziałem środków europejskich;

7) dochody pobierane przez państwowe i samorządowe jednostki budżetowe na podstawie odrębnych ustaw;

8) pobrane przez jednostkę samorządu terytorialnego dochody związane z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych jednostkom samorządu terytorialnego odrębnymi ustawami i nieodprowadzone na rachunek dochodów budżetu państwa.

W myśl art. 64 ust. 1 u.f.p., właściwy organ, na wniosek zobowiązanego, może udzielać określonych w art. 55 ulg w spłacie zobowiązań z tytułu należności, o których mowa w art. 60. Powyższe oznacza, że stosownie do art. 55 u.f.p. niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publicznoprawnym mogą być umarzane w całości albo w części lub ich spłata może być odraczana lub rozkładana na raty.

Przepisy ustawy o finansach publicznych nie zawierają przesłanek, które warunkują dopuszczalność stosowania ulg w odniesieniu do niepodatkowych należności budżetowych o charakterze publicznoprawnym. Natomiast w art. 67 u.f.p. zostało zawarte odesłanie, iż do spraw dotyczących należności, o których mowa w art. 60, nieuregulowanych niniejszą ustawą stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267) i odpowiednio przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749, z późn. zm.).

Na mocy wzmiankowanego odesłania do odpowiedniego stosowania przepisów Ordynacji podatkowej stwierdzić przyjdzie, że jako przesłanki warunkujące dopuszczalność stosowania ulg w odniesieniu do niepodatkowych należności budżetowych o charakterze publicznoprawnym stosować należy przesłanki sformułowane w art. 67a § 1 O.p. Są to: przesłanka ważnego interesu podatnika oraz przesłanka interesu publicznego.

Z art. 64 ust. 1 u.p.f. wynika, że decyzje wydawane na podstawie tego przepisu mają charakter decyzji uznaniowych. Uznanie administracyjne charakteryzuje się tym, że organ administracji publicznej ma możliwość wyboru pozytywnego lub negatywnego dla strony rozstrzygnięcia. Oczywistym przy tym jest, że wydanie aktu uznaniowego poprzedzać winno należyte zgromadzenie i przeanalizowanie materiału dowodowego, prawidłowe ustalenie stanu faktycznego i przeprowadzenie wnioskowania opartego na zasadach logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego. Wszystkie te elementy winny znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu podjętej decyzji. W ramach uznania administracyjnego, organ ma prawo wyboru rozstrzygnięcia, co oznacza, że może - w przypadku stwierdzenia przesłanki - uwzględnić wniosek lub odmówić jego uwzględnienia. Rozstrzygnięcie to nie może mieć jednak charakteru dowolnego, lecz musi być wynikiem wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy - w myśl art. 7 k.p.a., wszechstronnego zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący materiału dowodowego - zgodnie z art. 77 § 1 k.p.a., zaś decyzja winna spełniać wymogi określone w art. 107 § 3 k.p.a.

Działanie w ramach uznania administracyjnego nakłada na organ obowiązek wyważenia interesu publicznego z indywidualnym interesem strony, gdyż zobowiązuje go do tego art. 2 Konstytucji RP w każdym przypadku, w którym w sprawie ma zastosowanie norma prawna uzależniająca załatwienie sprawy od uznania administracyjnego.

Decyzje uznaniowe podlegają kontroli sądu administracyjnego w ograniczonym zakresie. Sąd nie może poddawać ocenie, czy dokonany przez organ administracji państwowej wybór jest słuszny, a zatem Sąd nie jest uprawniony do badania merytorycznej zasadności (celowości) decyzji administracyjnej; takie rozstrzygnięcie należy wyłącznie do organów administracyjnych. Decyzja uznaniowa w pełnym zakresie podlega natomiast badaniu, co do jej zgodności z przepisami proceduralnymi i ocenie czy organ administracji publicznej prawidłowo zgromadził materiał dowodowy, czy wyciągnięte wnioski mają swoje uzasadnienie w zebranym w sprawie materiale dowodowym oraz czy dokonana ocena mieści się w ustawowych granicach, zaś wyciągnięte wnioski są logiczne i poprawne (zob. wyrok NSA, sygn. akt I SA/Gd 1507/00). Decyzja uznaniowa może być przez Sąd uchylona w przypadku stwierdzenia, że została wydana z takim naruszeniem przepisów prawa materialnego czy procesowego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. O tego rodzaju naruszeniach można mówić, gdy organ pozostawił poza swoimi rozważaniami argumenty podnoszone przez stronę, pominął istotny dla rozstrzygnięcia materiał dowodowy lub dokonał jego oceny wbrew zasadom logiki i doświadczenia życiowego.

Dokonując analizy zaskarżonej decyzji z punku widzenia opisanych wyżej wymogów proceduralnych postępowania wyjaśniającego oraz zasad stosowania uznania administracyjnego, Sąd stwierdza, iż proces stosowania prawa został przez organ przeprowadzony wadliwie.

Zgodnie z art. 7 k.p.a. organ administracji publicznej stojąc na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron, powinien podejmować wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. W myśl art. 77 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, a art. 80 k.p.a. stanowi, że organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Zasada praworządności zawarta w art. 7 k.p.a. i rozwinięta w innych przepisach k.p.a.; w tym w przepisie art. 77 § 1 k.p.a., ma fundamentalne znaczenie dla prawidłowego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, które pozwoli dokonać subsumcji faktów uznanych za udowodnione pod stosowną normę prawną, a następnie ustalić konsekwencje prawne tych faktów. Obowiązek wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego polega na dokładnym zapoznaniu się z tym materiałem, ustosunkowaniu się do każdego ze zgromadzonych w sprawie dowodów z uwzględnieniem wzajemnych powiązań między nimi, aby uzyskać jednoznaczność ustaleń faktycznych i prawnych. Rozpatrzenie materiału dowodowego winno nastąpić pod kątem wszystkich okoliczności relewantnych prawnie.

Sąd stwierdza, że rozpatrując zaoferowaną przez skarżącą argumentację i materiały dowodowe, organ nie dokonał ich wyczerpującego rozpatrzenia w kontekście - mocno przez skarżącą eksponowanej - przesłanki interesu publicznego. Tym samym naruszył art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nadto organ - stosując art. 64 ust. 1 u.f.p. w związku z art. 67a § 1 O.p. - pomijając ustawową przesłankę interesu publicznego, jako przesłankę udzielenia wnioskowanej ulgi, naruszył przepis prawa materialnego w sposób mający wpływ na wynik.

Specyfika niniejszej sprawy polegała na tym, że wnioskującym o udzielenie ulgi była Gmina - podmiot, który powołał się nie tylko na ważny interes podatnika, ale również bardzo mocno akcentował jednoczesne występowanie w sprawie przesłanki interesu publicznego. Skarżąca czyniła to zarówno we wniosku o udzielenie ulgi, jak i we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. I nie było to gołosłowne powołanie się na tę przesłankę. Skarżąca podkreślała, że odmowa umorzenia odsetek spowoduje brak możliwości wypełniania obowiązków ustawowych (zadań własnych), nie ma bowiem możliwości zaciągnięcia kredytu. Skutki odstąpienia od wypełnienia tych zadań istotnie negatywnie odczuje społeczność lokalna. Brak będzie bowiem przykładowo możliwości dostosowania szkoły do potrzeb sześciolatków czy wypełnienia obowiązków związanych z zaspakajaniem potrzeb mieszkaniowych najuboższych mieszkańców. W odpowiedzi na skargę organ wywiódł, że nie dopatrzył się w sprawie istnienia przesłanki interesu publicznego.

Sąd stwierdza, że treść obydwu decyzji jednoznacznie wskazuje, że organ istnienia tej przesłanki nie badał. W zakresie przesłanki interesu publicznego organ ograniczył się do jej czysto teoretycznego wymienienia, ale nie przeprowadził stosownej analizy z odniesieniem do realiów sprawy, a w szczególności argumentacji na tę okoliczność prezentowanej przez stronę. Okoliczności przywoływane przez Gminę w zakresie dowodzenia istnienia interesu publicznego zostały przez organ ocenione wyłącznie w kontekście ważnego interesu podatnika. A to nie to samo. Specyfika sprawy wskazuje, że w pewnym zakresie obydwie przesłanki nie muszą pozostawać w kolizji; ważny interes Gminy może się częściowo pokrywać z interesem publicznym – lub niektórymi jego aspektami. Niewątpliwie wymaga to dogłębnego przeanalizowania i wyważenia; szczególnie w kontekście tego zakresu przesłanki interesu publicznego, która nie pokrywa się z ważnym interesem podatnika. Organ tego zaniechał i dlatego jego rozstrzygnięcie jest przedwczesne.

W ponownie prowadzonym postępowaniu organ dokona ustaleń na okoliczność obydwu przesłanek udzielenia ulgi, mając na względzie argumentację i materiał dowodowy zaoferowany przez skarżącą na okoliczność każdej z tych przesłanek, a następnie orzeknie w granicach dopuszczonego prawem uznania administracyjnego. Punktem wyjścia do dokonania tych ustaleń będzie jednakże stwierdzenie stanu zaległości. Nie jest bowiem dopuszczalne orzekanie w przedmiocie udzielenia ulgi, gdy brak jednoznacznego rozstrzygnięcia w kwestii wymiaru należności. Sądowi znana jest okoliczność, iż w dacie wydania zaskarżonej decyzji wysokość należności była ustalona decyzjami ostatecznymi i wydając tę decyzję organ nie uchybił tej zasadzie. Jednakże w ponownie prowadzonym postępowaniu będzie obowiązany uwzględnić skutki prawne wywołane prawomocnym wyrokiem NSA z dnia 7 października 2015 r., sygn. akt II GSK 2072/14, mocą którego został uchylony zarówno wyrok tutejszego Sądu z dnia 10 lutego 2014 r., sygn. akt III SA/Gl 1609/13, jak też decyzja organu z dnia [...] r. i poprzedzająca ją decyzja z dnia [...] r. w przedmiocie zobowiązania do zwrotu części dofinansowania w kwocie 360.452,00 zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych w związku ze stwierdzeniem nieprawidłowości przy wykorzystaniu środków finansowych z dotacji rozwojowej w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2007-2013.

W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c ustawy p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.