Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 142/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2020-09-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 32 ust. 4 pkt 2
journal: Dz.U. 2019 poz 1186
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.
article: art. 199
journal: Dz.U. 2018 poz 1025
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - tekst jednolity
article: art. 7, art. 10, art. 77 § 1 i art. 107 § 3
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.

SENTENCJA

Dnia 9 września 2020 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski, Sędziowie Sędzia WSA Robert Adamczewski (spr.), Asesor WSA Anna Dębowska, , Protokolant Pomocnik sekretarza Aleksandra Banasiak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 września 2020 roku sprawy ze skargi M.W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] znak: [...] w przedmiocie odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] roku, nr [...] 2. zasądza od Wojewody [...] na rzecz M.W. kwotę 980 (dziewięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. IB


UZASADNIENIE

II SA/Łd 142/20

U Z A S A D N I E N I E

Zaskarżoną decyzją z [...] r. Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z [...] r. odmawiającą zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę wewnętrznej instalacji gazowej dla potrzeb budynku mieszkalnego przy Al. A w Ł. (działka 85 w obrębie [...]).

Z akt sprawy wynika, że 29 lipca 2019 r. inwestor – J. W., działając przez swego pełnomocnika – M. W., wystąpił z wnioskiem o pozwolenie na budowę obejmującym wyżej wskazaną inwestycję. Do wniosku dołączone zostało oświadczenie o posiadanym przez inwestora prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, w którym wskazano, iż nieruchomość stanowi współwłasność inwestora oraz Ł. W., E. W., O. W., i I. S.. Oświadczenie zawierało również informację "o zgodzie" z 26 czerwca 2019 r.

W dniach 12 i 16 września 2019 r. strony postępowania: E. W. - współwłaścicielka lokalu nr 1 i I. S. - właścicielka lokalu nr 3 ww. budynku, jako współwłaścicielki nieruchomości położonej przy Al. A, działka nr 85 w obrębie [...], pisemnie zgłosiły sprzeciw wobec planowanej inwestycji, podnosząc iż nie wyrażały zgody na budowę projektowanej instalacji gazowej.

W dniu 17 września 2019 r. inwestor wezwany został do uzupełnienia oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane o zgodę pozostałych współwłaścicieli, zgodnie z art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tj. Dz.U. z 2019 r., poz. 1186 ze zm.) [dalej: Prawo budowlane]. J. W. nie podjął, pomimo dwukrotnego awizowania, pisma z wezwaniem, wobec czego organ uznał, że zostało ono skutecznie doręczone 7 października 2019 r.

Decyzją z [...] Prezydent Miasta Ł. odmówił zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę wewnętrznej instalacji gazowej dla potrzeb budynku mieszkalnego przy Al. A w Ł. (działka 85 w obr. [...]). W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ podkreślił, że zakwestionowanie przez współwłaścicieli nieruchomości złożonego przez inwestora oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, w sytuacji kiedy ich zgoda na wykonanie robót budowlanych jest wymagana, wyklucza możliwość wydania przez organ budowlany decyzji pozwalającej na budowę w myśl Prawa budowlanego.

Odwołanie od powyższej decyzji złożył J. W., wnosząc o jej uchylenie i wskazując, iż remont instalacji gazowej ma miejsce w jednym z lokali budynku, nie dotyczy całej nieruchomości, co zdaniem odwołującego, sugeruje treść uzasadnienia kwestionowanej decyzji Prezydenta Miasta Ł.. Lokal nr 2, w którym ma być wykonany remont instalacji gazowej, stanowi odrębną nieruchomość, a ponieważ jedynym jego właścicielem jest J. W., nie można mówić w tym wypadku o współwłasności, a współwłaściciele nieruchomości położonej przy Al. A nie powinni mieć prawa wypowiadania się, ani wyrażania zgody na remont, który ma być przeprowadzony w wyodrębnionym lokalu, który tej współwłasności nie stanowi. Ponadto odwołujący wyjaśnił, iż planowana inwestycja polega na remoncie już istniejącej instalacji gazowej, a brak zgody sąsiadów na wykonanie inwestycji wynika z faktu istnienia konfliktu pomiędzy sąsiadami.

Decyzją z [...] r. Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję organu l instancji.

Wojewoda podkreślił, że pierwszym krokiem do uzyskania pozwolenia na budowę jest wykazanie prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, przez które należy rozumieć tytuł prawny wynikający z prawa własności, użytkowania wieczystego, zarządu, ograniczonego prawa rzeczowego albo stosunku zobowiązaniowego, przewidującego uprawnienia do wykonywania robót budowlanych.

Odnosząc się do okoliczności rozpoznawanej sprawy organ II instancji stwierdził, że do wniosku o pozwolenie na budowę dołączone zostało oświadczenie inwestora o posiadanym przez niego prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, w którym wskazano, iż nieruchomość stanowi współwłasność Ł. W., E. W., O. W. i I. S.. Oświadczenie zawiera również informację "o zgodzie" z 26 czerwca 2019 r. Ponadto w aktach sprawy znajdują się pisma E. W. i I. S., współwłaścicielek nieruchomości położonej przy Al. A, działka nr 85 w obrębie [...], z których wynika jednoznacznie, iż nie wyrażają zgody na realizację planowanej inwestycji.

Dalej organ wskazał, że przedmiotem planowanej inwestycji jest budowa instalacji gazu w wielorodzinnym budynku zlokalizowanym przy al. A w Ł.. Z projektu budowlanego wynika, iż do budynku mieszkalnego doprowadzone jest przyłącze gazu dn 40 niskiego ciśnienia. Szafka z zaworem głównym zlokalizowana jest na ścianie frontowej budynku. Na elewacji budynku na wysokości 2,70 m zlokalizowana jest instalacja gazu dn 40. W załączonym projekcie budowlanym wskazano, iż zakres oddziaływania projektowanej inwestycji, polegającej na wewnętrznej instalacji gazu przy al. A m 2 lokal "A" i "B", obejmuje obszar działki nr 85 w obr. [...]. Projektowana instalacja dla lokalu "A" będzie włączona w istniejącą instalację w szafce, która zlokalizowana jest na frontowej ścianie budynku. Instalacja gazu dn 25 i dn 15 będzie zasilała kocioł gazowy co i c.w.u. z zamkniętą komorą spalania o mocy 15-24 kW oraz kuchnię gazową. Odbiorniki gazu będą zlokalizowane w pomieszczeniu gospodarczym o kubaturze 8 m3 i wysokości 2,05 m. Gazomierz będzie zlokalizowany w szafce obok istniejącej szafki na kurek główny na elewacji budynku. Projektowana instalacja gazu dla lokalu "B" dn 25 i dn 15 będzie włączona w istniejącą instalację dn 40, która przebiega po elewacji budynku.

Uwzględniając powyższe Wojewoda [...] stwierdził, że zarówno z opisu, jak i z załączonego do projektu budowlanego opracowania graficznego wynika, iż zakres planowanych robót wykracza poza lokal stanowiący odrębną własność J. W. i realizowany będzie również na części wspólnej, jaką stanowi elewacja budynku. Zdaniem organu z tego względu podniesione przez J. W. w odwołaniu zarzuty nie znajdują odzwierciedlenia w aktach sprawy.

Organ odwoławczy zaznaczył, że z akt sprawy wynika, iż nieruchomość zlokalizowana przy al. A w Ł. stanowi współwłasność w częściach ułamkowych O. W., E. W. i Ł. W. (1/3 - lokal nr 1), J. W. (1/3 - lokal nr 2), I. S. (1/3 - lokal nr 3). Spośród współwłaścicieli tylko Ł. W. i O. W. wyrazili zgodę na realizację planowanej inwestycji. Pozostali współwłaściciele nie wyrażają zgody na realizację inwestycji. Wobec tego razem z inwestorem (który posiada 3/9 udziałów w nieruchomości) na realizację inwestycji zgodę wyrażają współwłaściciele mający 5/9 udziałów w nieruchomości, zaś przeciw są współwłaściciele posiadający 4/9 udziałów w nieruchomości. Zatem - zdaniem organu - zastosowanie znajduje art. 199 zd. pierwsze k.c., uzależniający skuteczność tej czynności od zgody wszystkich współwłaścicieli nieruchomości. W ocenie organu w stanie faktycznym sprawy zgoda współwłaścicieli jest więc niezbędna, aby można było mówić o posiadaniu pełnego prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w rozumieniu art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na powyższą decyzję wniósł J. W., zarzucając:

1) naruszenie prawa materialnego - art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego w zw. z art. 199 k.c., 201 k.c. poprzez przyjęcie, iż planowana inwestycja przekracza zwykły zarząd rzeczą wspólną, a w konsekwencji oświadczenie o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane winno być objęte zgodą wszystkich współwłaścicieli nieruchomości;

2) naruszenie przepisów postępowania:

a) art. 7 k.p.a., 77 k.p.a., 80 k.p.a. poprzez niedokładne wyjaśnienie przedmiotu planowanej inwestycji i wskutek nieprawidłowej oceny dowodów poczynienie błędnych ustaleń faktycznych, zwłaszcza w przedmiocie:

• zakresu oddziaływania inwestycji na nieruchomość wspólną;

• określenia, iż inwestycja dotyczy wewnętrznej instalacji gazowej dla potrzeb budynku mieszkalnego, gdy w istocie instalacja doprowadzająca paliwo gazowe do budynku istnieje, a przedmiotem projektu jest jedynie doprowadzenie instalacji do lokalu nr 2, stanowiącego odrębną nieruchomość;

• zaniechania uwzględnienia, iż instalacja doprowadzająca gaz do lokalu nr 2 istniała do roku 2007, kiedy nastąpiło jej odłączenie i częściowy demontaż;

b) art. 61 k.p.a. poprzez błędne określenie zakresu inwestycji w zawiadomieniach skierowanych do współwłaścicieli.

Z powyższych względów skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie od Wojewody [...] poniesionych kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi J. W. podkreślił, że sporna instalacja nie przekracza zakresu zwykłego zarządu rzeczą wspólną, bowiem zmierza w istocie do restytucji istniejącego uprzednio fragmentu przyłącza gazu, a jej oddziaływanie na nieruchomość wspólną jest minimalne - ogranicza się do niewielkiego fragmentu elewacji, na której istnieją już przewody gazowe, zasadnicza część instalacji znajduje się w pomieszczeniach odrębnego lokalu nr 2. Skarżący zaznaczył, że instalacja doprowadzająca gaz do budynku istnieje i została wykonana wiele lat temu, a ponadto przedmiotowa budowa nie wiąże się z istotnymi uciążliwościami dla współwłaścicieli. Konsekwencją zaś uchybień organów administracji w przedmiotowej sprawie było skierowanie do współwłaścicieli nieruchomości zawiadomienia o wszczęciu postępowania administracyjnego w przedmiocie pozwolenia na budowę o treści nieodpowiadającej stanowi faktycznemu. Zdaniem skarżącego w szczególności w błąd mogła wprowadzać współwłaścicieli informacja, iż sprawa dotyczy budowy instalacji gazowej dla potrzeb budynku (domyślnie całego), a nie jedynie instalacji wewnętrznej dla celów lokalu mieszkalnego nr 2.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] podtrzymał stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.

Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Łodzi w dniu [...] roku pełnomocnicy skarżącego wskazali, że przed zdemontowaniem licznik gazowy znajdował się w istniejącej obecnie szafce widniejącej na fasadzie budynku. M. W. podała, że w 2007 roku z uwagi, iż ponosiła bardzo wysokie koszty ogrzewania 150 m² mieszkania zrezygnowała z wykorzystywania instalacji gazowej wypowiadając umowę z gazownią, co spowodowało tylko zdjęcie licznika, następnie zaczęła ogrzewać mieszkanie węglem. M. W. dodatkowo wyjaśniła, iż lokale "A" i "B", które maja być znowu ogrzewane gazem wymagają, aby w środku z istniejącej rury gazowej pociągnąć dalsze przyłącze łącząc tę rurę z przyłączem głównym znajdującym się na elewacji głównej budynku i zainstalować licznik gazowy, który byłby podlicznikiem. Nadto byłby drugi licznik gazowy, który jest możliwy do zainstalowania w istniejącej skrzynce na elewacji budynku w miejscu zdemontowanego w 2007 roku układu pomiarowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2019 r. poz. 2167) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W zakresie swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania.

W wyniku takiej kontroli decyzja (postanowienie) może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) [dalej: ustawa p.p.s.a.].

Dokonując kontroli Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną, powinien jednak rozstrzygać w granicach danej sprawy, co wynika wprost z treści art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a.

Na wstępie, tytułem wyjaśnienia, Sąd wskazuje, iż w sprawie niniejszej dokonano zmian w dokumentach ewidencyjnych Sądu wpisując w miejsce dotychczasowego skarżącego (J. W.) M. W. jako obdarowanego lokalem mieszkalnym (stosowny akt notarialny przedłożono Sądowi), którego dotyczy niniejsze postępowanie.

Przechodząc do rozważań merytorycznych, Sąd zauważa, że zgodnie z art. 4 ustawy z 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tj. Dz.U. z 2019 r., poz. 1186 ze zm.) [dalej: Prawo budowlane], każdy ma prawo zabudowy nieruchomości gruntowej, jeżeli wykaże prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, pod warunkiem zgodności zamierzenia budowlanego z przepisami. Definicja prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane została sformułowana w art. 3 pkt 11 Prawa budowlanego. Zgodnie z art. 32 ust. 4 pkt 2 tej ustawy pozwolenie na budowę może być wydane tylko temu, kto wykazał, że posiada prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W przypadku pozwolenia na budowę ustawodawca ułatwił inwestorowi wykazanie, że posiada to prawo, gdyż nie musi przedkładać dokumentów, z których wynika jeden z tytułów prawnych wskazanych w art. 3 pkt 11 Prawa budowlanego. Wystarczy, że złoży, pod rygorem odpowiedzialności karnej, oświadczenie według urzędowego wzoru, że takie prawo posiada. W podobny sposób prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane musi wykazać m.in. ten, kto zamierza realizować roboty budowlane, które nie wymagają uzyskania pozwolenia na budowę, lecz jedynie zgłoszenia (art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego), ten kto chce uzyskać decyzję o przeniesieniu pozwolenia na budowę lub decyzję o przeniesieniu pozwolenia na wznowienie robót budowlanych (art. 40 ust. 1 i 2 powoływanej ustawy), ten kto zamierza zalegalizować samowolnie wybudowany obiekt budowlany (art. 48 ust. 3 pkt 2 w zw. z art. 33 ust. 2 pkt 2 Prawa budowlanego), ten kto zamierza zmienić sposób użytkowania obiektu budowlanego (art. 71 ust. 2 pkt 3 Prawa budowlanego). Nie zwalnia to jednak organów architektoniczno-budowlanych z konieczności badania tytułu prawnego inwestora do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Czym innym bowiem jest sama możliwość skorzystania przez inwestora z uproszczonej formy wykazania swojego uprawnienia do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, przez złożenie stosownego oświadczenia, a czym innym posiadanie przez inwestora tytułu prawnego dającego mu takie uprawnienie. W rozpoznawanej sprawie organ II instancji dokonał analizy uprawnień inwestora do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Inwestor powołał się na tytuł do nieruchomości w postaci "współwłasności" oraz zgodę pozostałych współwłaścicieli – O. W. i Ł. W.. W toku postępowania okazało się, że współwłaścicielki I. S. i E. W. zgody takiej nie wyrażają.

Definicję współwłasności rzeczy zawiera art. 195 k.c., zgodnie z którym własność tej samej rzeczy może przysługiwać niepodzielnie kilku osobom. Wprawdzie każdy ze współwłaścicieli może rozporządzać swoim udziałem bez zgody pozostałych współwłaścicieli (art. 198 k.c.), ale do czynności, które przekraczają zakres zwykłego zarządu rzeczą, potrzebna jest zgoda wszystkich współwłaścicieli. W braku takiej zgody współwłaściciele, których udziały wynoszą co najmniej połowę, mogą żądać rozstrzygnięcia przez sąd, który orzeknie mając na względzie cel zamierzonej czynności oraz interesy wszystkich współwłaścicieli (art. 199 k.c.).

Odnosząc się do tego zagadnienia należy zauważyć, że przepisy Kodeksu cywilnego, ani inne przepisy nie precyzują jakie czynności mają charakter czynności zwykłego zarządu, a jakie przekraczających zwykły zarząd nieruchomością wspólną. W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntował się przy tym pogląd, że ocena czy czynność należy do czynności zwykłego zarządu, czy też przekracza te granice, powinna być dokonywana w konkretnych okolicznościach faktycznych (w odniesieniu do ustalonego stanu faktycznego konkretnej sprawy), nie jest bowiem możliwe przyjęcie jednolitego kryterium ich rozgraniczenia (wyroki NSA z 30.01.2018 r., II OSK 1513/17; z 24.04.2018r., II OSK 2745/17).

Podstawową bowiem przesłanką do oceny, czy dane zamierzenie inwestycyjne jest zamierzeniem przekraczającym zakres zwykłego zarządu jest ustalenie, czy czynność ta narusza lub zagraża interesom współwłaścicieli niedziałających, czy narusza interes pozostałych współwłaścicieli obiektu i czy inwestycja taka może negatywnie oddziaływać na prawa właścicielskie do nieruchomości. W orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że czynność, która nie narusza i nie zagraża interesom współwłaścicieli niedziałających, może być uznana za czynność zwykłego zarządu, niewymagającą uzyskania zgody wszystkich współwłaścicieli na jej realizację. Rozstrzygnięcie tej kwestii zależy od konkretnej sytuacji i stanu faktycznego sprawy. Taka ocena jest dokonywana przez inwestora, a następnie jest ona weryfikowana przez organ administracji.

Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie przychyla się do poglądu, iż wykucie otworu w ścianie (stanowiącej część wspólną nieruchomości) bądź powiększenie jego wymiarów, jak również zamurowanie już istniejących otworów, powodujące zmianę elewacji budynku stanowią czynności przekraczające granice zwykłego zarządu nieruchomością i wymagają zgody wszystkich współwłaścicieli nieruchomości.

W realiach tej konkretnej sprawy należało zatem ocenić czy sposób przeprowadzenia wnioskowanej inwestycji będzie wymagał dodatkowej ingerencji w ścianie frontowej obiektu (np. wykucia nowych otworów) czy może obecnie istniejące otwory są wystarczające do przeprowadzenia inwestycji bez zmian w części wspólnej budynku. Te ustalenia zaważą na ocenie czy inwestycja przekracza granice zwykłego zarządu.

W świetle powyższego uznać należy za co najmniej przedwczesny pogląd wyrażony przez organy administracji w niniejszej sprawie, że rozbudowa wewnętrznej instalacji gazowej jest czynnością przekraczającą zakres zwykłego zarządu nieruchomością. Organy ograniczyły się w tym zakresie w zasadzie do stwierdzenia, że zarówno z opisu jak i z załączonego do projektu budowlanego opracowania graficznego wynika, że zakres planowanych prac wykracza poza lokal stanowiący odrębną własność skarżącego i realizowany będzie również części na wspólnej, jaką stanowi elewacja budynku. Tymczasem z opisu zawartego w projekcie budowlanym wynika, że projektuje się budowę instalacji gazu w mieszkaniu nr 2 obejmującym dwa lokale, a sama projektowana instalacja będzie włączona w istniejącą instalację. Załączone do projektu budowlanego opracowanie graficzne również nie daje jednoznacznej odpowiedzi, wbrew twierdzeniom organów, że bezspornie będziemy mieć do czynienia z ingerencją w część wspólną nieruchomości. Wątpliwości te pogłębiły wyjaśnienia składane przez pełnomocników skarżącego na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Łodzi. Wyjaśniali, że"(...) lokale "A" i "B", które maja być znowu ogrzewane gazem wymagają, aby w środku z istniejącej rury gazowej pociągnąć dalsze przyłącze łącząc tę rurę z przyłączem głównym znajdującym się na elewacji głównej budynku i zainstalować licznik gazowy, który byłby podlicznikiem. Ponadto byłby drugi licznik gazowy, który jest możliwy do zainstalowania w istniejącej skrzynce na elewacji budynku w miejscu zdemontowanego w 2007 roku układu pomiarowego". Wszystkie te okoliczności, w szczególności dotyczące treści projektu budowlanego, pozostawiały szereg wątpliwości co do zakresu prac koniecznych do wykonania przy wzmiankowanej inwestycji. Czynność zaś, która nie narusza i nie zagraża interesom współwłaścicieli niedziałających, może być uznana za czynność zwykłego zarządu, niewymagającą uzyskania zgody wszystkich współwłaścicieli na jej realizację (por. wyrok NSA z 16 lipca 2010 r., II OSK 906/09).

Pamiętać też należy, że nie każde wykorzystanie części nieruchomości wspólnej na potrzeby przeprowadzanej inwestycji budowlanej, winno być kwalifikowane jako czynność wykraczająca poza zwykły zarząd rzeczą. Kluczowym w sprawie winno być także rozważenie, czy planowane roboty budowlane przyczynić się mogą do zachowania należytego stanu nieruchomości. Zgodnie z twierdzeniem strony skarżącej, rozbudowa instalacji gazowej służącej do ogrzewania lokalu nr 2 przyczyni się do zabezpieczenia całego budynku przez zawilgoceniem. Wówczas kwalifikacja prawna zamierzenia objętego wnioskiem powinna być oceniana właśnie przez pryzmat czynności zwykłego zarządu (art. 201 k.c.) lub czynności zachowawczych (art. 209 k.c.). Współcześnie nie bez znaczenia pozostaje także okoliczność dotycząca tego, że wykonana instalacja gazowa zapewni polepszenie jakości powietrza, co będzie miało pozytywny wpływ na środowisko, co jest zbieżne z aktualnymi celami i kierunkami ochrony środowiska. Trafnie też zauważa się w orzecznictwie, że zmiany występujące w obrębie stosunków społeczno-gospodarczych wymuszają rozszerzenie zakresu czynności zwykłego zarządu (uchwała SN z 25 marca 1994 r., III CZP 182/92; uchwała SN z 19 kwietnia 2002 r., III CZP 18/02).

Organy powinny zatem ponownie rozważyć i ocenić, czy faktycznie, przy realizacji analizowanej inwestycji, dojdzie do ingerencji w część wspólną budynku (np. elewację, czy inne elementy wspólne), a jeżeli tak, to czy ewentualny przebieg projektowanej instalacji gazowej przez części wspólne budynku będzie w istotny sposób wpływał ograniczająco na możliwość korzystania z części wspólnych przez pozostałych współwłaścicieli (dotyczy to w szczególności ściany zewnętrznej). Zbadać należy czy taki przebieg będzie wiązał się ze zmianą przeznaczenia całości obiektu lub jego części. Powyższe ustalenia i rozważania organ powinien szczegółowo opisać w uzasadnieniu decyzji (art. 107 § 3 k.p.a.).

Niezależnie od zarzutów skargi należy jednak zauważyć, iż organ I instancji prowadził sprawę z pominięciem prawidłowej reprezentacji inwestora. Otóż przy wniosku wszczynającym postępowanie złożono pełnomocnictwo dla żony inwestora – M. W. i to tę osobę organ winien był wezwać do usunięcia braków formalnych wniosku (do złożenia oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością). Zatem wezwanie skierowane do J. W., awizowane i niepodjęte przez wnioskodawcę nie mogło zostać uznane za prawidłowo doręczone. Skoro wezwanie to nie wywarło skutków prawnych, to odmowna decyzja organu jest przedwczesna. Powyższe wynika z tego, iż od dnia powiadomienia organu o ustanowieniu pełnomocnika powinien mieć on zapewniony czynny udział w postępowaniu, tak samo jak strona, a pominięcie pełnomocnika w czynnościach postępowania jest równoznaczne z pominięciem strony w postępowaniu administracyjnym, wywołuje te same skutki prawne. Zatem w sytuacji, gdy strona ustanowiła pełnomocnika, doręczenie pisma wyłącznie stronie z pominięciem pełnomocnika, jest prawnie bezskuteczne i stanowi naruszenie zasady ogólnej czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym.

Z przedstawionych powodów należało uznać, że organy obu instancji naruszyły art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego w zw. z art. 199 k.c. oraz art. 7, art. 10, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a., co skutkowało uchyleniem zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 135 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (pkt 1 wyroku).

Rozstrzygnięcie o kosztach (punkt 2 wyroku) zapadło na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 ustawy p.p.s.a. Na zasądzone koszty złożyła się kwota wpisu od skargi (500 zł) oraz kwota wynagrodzenia adwokata w wysokości 480 zł ustalona zgodnie z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r., poz. 1800). Opłaty skarbowej za złożenie pełnomocnictwa nie zasądzono, gdyż opłata ta nie została przez pełnomocnika udokumentowana.

M. D.