Wyrok NSA oz. w Łodzi, sygn. akt I SA/Łd 1440/97
NSA oz. w Łodzi
Data orzeczenia: 1999-10-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 1980 nr 9 poz. 26
law: Obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 marca 1980 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.
Teza: Podstawę do wznowienia postępowania stanowią nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Brak jest podstaw do przyjęcia, że muszą to być takie okoliczności faktyczne lub środki dowodowe, z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Jednak przez nowy dowód istotny dla sprawy należy rozumieć taki dowód, który mógł mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie sprawy.

TEZY

Podstawę do wznowienia postępowania stanowią nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Brak jest podstaw do przyjęcia, że muszą to być takie okoliczności faktyczne lub środki dowodowe, z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Jednak przez nowy dowód istotny dla sprawy należy rozumieć taki dowód, który mógł mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie sprawy.


UZASADNIENIE

W dniu 22 października 1996 r. Mariola K. i Leon K. zawarli umowę spółki cywilnej. Umowa ta została zarejestrowana w Urzędzie Skarbowym w Ł. w dniu 29 października 1996 r. pod nr (...) i pobrano od niej opłatę skarbową w wysokości 20,20 zł.

W dniu 17 kwietnia 1997 r. Mariola K., Elżbieta W.-M. i Leon K. zawarli umowę spółki cywilnej. Od umowy tej decyzją z dnia 24 kwietnia 1997 r. Urząd Skarbowy w Ł. wymierzył opłatę skarbową w wysokości 20 złotych.

W dniu 22 maja 1997 r. Mariola i Leon K. zwrócili się do Urzędu Skarbowego w Ł. z prośbą o wznowienie postępowania w sprawie wymiaru opłaty skarbowej uiszczonej w dniu 24 kwietnia 1997 r. Wnioskodawcy wskazali, że umowa spółki z dnia 17 kwietnia 1997 r. była w istocie zmianą umowy zawartej w dniu 22 października 1996 r. Do wniosku załączono aneks do umowy spółki z dnia 22.10.1996 r. sporządzony w dniu 17 kwietnia 1997 r., umowę spółki z tej samej daty oraz zaświadczenie o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej.

Decyzją z dnia 24 czerwca 1997 r. Urząd Skarbowy Ł.-P. odmówił wznowienia postępowania w sprawie wymiaru opłaty skarbowej wymierzonej decyzją ostateczną z dnia 24 kwietnia 1997 r. W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż z treści umowy spółki z dnia 17.04.1997 r. nie wynika, że jest ona kontynuacją spółki z dnia 22.10.1996 r. W dniu zgłoszenia umowy z 17 kwietnia 1997 roku nie przedłożono aneksu do umowy spółki. Brak jest więc przesłanek do wznowienia postępowania z art. 145 par. 1 Kpa.

Izba Skarbowa w Ł. po rozpatrzeniu odwołania Marioli i Leona K. decyzją z dnia 16 października 1997 r. utrzymała w mocy decyzję Urzędu Skarbowego w Ł. z dnia 24 czerwca 1997 roku. (...) Zawarty w dniu 17.04.1997 r. aneks do umowy spółki z dnia 22.10.1996 r. nie jest okolicznością, która winna spowodować wznowienie postępowania na podstawie art. 145 par. 1 Kpa. Przepis ten dotyczy bowiem takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Zaświadczenie o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej nie stanowi również podstawy do wznowienia postępowania.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Mariola i Leon K. wnoszą o stwierdzenie nieważności decyzji Izby Skarbowej w Ł. z dnia 16 października 1997 r. lub ewentualnie o jej uchylenie.

Zdaniem skarżących decyzja Izby Skarbowej w Ł. jest też błędna merytorycznie. Podstawę wznowienia postępowania z art. 145 par. 1 pkt 5 Kpa stanowią nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi orzekającemu. Takim dowodem jest aneks do umowy spółki zawarty w dniu 17 kwietnia 1997 roku. Błędnie też przyjęto, że nowe środki dowodowe pozyskane po wydaniu decyzji w dniu 24.04.1997 r. /zaświadczenie o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej, zaświadczenie z Urzędu Statystycznego, zawiadomienie złożone w dniu 21.06.1997 r. w Urzędzie Skarbowym w Ł. z załącznikami/ nie są wystarczające do wznowienia postępowania. Strona nie powołała wszystkich dowodów od razu, gdyż była przekonana, że organ I instancji wnikliwie rozpatrzy sprawę i że zdąży przytoczyć pozostałe środki dowodowe przed wydaniem decyzji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 21 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości sprawuje kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.

Zaskarżona decyzja, mimo częściowo błędnego uzasadnienia, w ostatecznym wyniku odpowiada prawu.

Skarżący trafnie wskazują, że organ odwoławczy dokonał błędnej wykładni przepisu art. 145 par. 1 pkt 5 Kpa. Zgodnie z tym przepisem podstawę do wznowienia postępowania stanowią nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję. Brak jest podstaw do przyjęcia, że muszą to być takie okoliczności faktyczne lub środki dowodowe, z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu.

Jednak przez nowy dowód istotny dla sprawy w rozumieniu art. 145 par. 1 pkt 5 Kpa należy rozumieć taki dowód, który mógł mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie sprawy. Takim dowodem nie jest aneks do umowy spółki ani też inne dokumenty przedłożone przez skarżących.

Przede wszystkim zauważyć należy, że aneks do umowy spółki jak i wcześniejsza umowa spółki z dnia 22.10.1996 r. nie stanowią wystarczającej podstawy do ustalenia treści nowej umowy spółki. Aneks do umowy spółki określa w zasadzie tylko dane nowego wspólnika i termin rozpoczęcia działalności przez spółkę w nowym składzie. W oparciu o aneks do umowy spółki i umowę spółki z dnia 22.10.1996 r. nie można określić wszystkich istotnych elementów spółki /np. wielkość wkładu czy udziału w zyskach poszczególnych wspólników/. Dlatego też niezbędne było zawarcie nowej umowy spółki podlegającej odrębnej opłacie skarbowej.

Przystąpienie do spółki nowego wspólnika nie powoduje naruszenia tożsamości spółki jako podmiotu gospodarczego. Jednakże przystąpienie kolejnej osoby do spółki oznacza nowe zobowiązanie, innego składu wspólników, z pełnymi tego konsekwencjami. Nie jest to zmiana umowy /jej warunków/ ale zmiana stron stosunku zobowiązaniowego, czyli nowa umowa. A zatem opłata skarbowa powinna być w takich wypadkach pobierana jak od nowych umów spółki cywilnej /wyrok NSA z dnia 13 września 1995 r. SA/Ka 1686/94 - nie publikowany/.

Ze wskazanych przyczyn przedłożenie aneksu do umowy spółki /jak i innych dowodów/ nie stanowiło podstawy do wznowienia postępowania. Zaskarżona decyzja nie narusza więc przepisów prawa. Także naruszenie przepisów postępowania /a w szczególności art. 10 Kpa/ nie miało wpływu na wynik sprawy.