Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 4741/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-11-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Administracyjne postępowanie
Cudzoziemcy
Finanse publiczne
Skarżony organ: Minister Rozwoju
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 8, art. 11, art. 7, art. 77 § 1, art. 80 , art. 107 § 1 i 3
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 207 ust. 1 i ust. 2
journal: Dz.U. 2013 poz 885
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych - tekst jednolity
journal: Dz.U.UE.L 2006 nr 210 poz 25 art/ 56 ust. 4, art. 57 ust. 3
law: ROZPORZĄDZENIE RADY (WE) nr 1083/2006 z dnia 11 lipca 2006 r. ustanawiające przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu  Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności i uchylające rozporządzenie (WE) nr 1260/1999

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Arkadiusz Tomczak, Sędzia WSA - Bożena Zwolenik, Sędzia WSA - Izabella Janson (spr.), Protokolant spec. - Anna Szaruch, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 listopada 2016 r. sprawy ze skargi E. O., J. O., K. O.-D., prowadzących działalność (...) s.c. na decyzję Ministra Rozwoju z dnia (...) października 2015 r. nr (...) w przedmiocie określenia kwoty dofinansowania przypadającej do zwrotu: oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] listopada 2015 r., znak: [...] Minister Infrastruktury i Rozwoju dalej: "Minister", "organ II instancji", po rozpoznaniu odwołania wniesionego przez E.O., K. O., J. O., zwanych dalej "Skarżącymi", utrzymał w mocy decyzję Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości, dalej: "PARP", "organ I instancji" z dnia [...] lipca 2015 r., nr [...].

Decyzje zostały wydane w następującym stanie faktycznym.

Na podstawie Umowy o dofinansowanie z [...] grudnia 2009 r. nr [...], dalej "Umowa", PARP przyznała W. O., prowadzącemu działalność gospodarczą pod firmą Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowe W., dofinansowanie na realizację Projektu pn. "[...]", dalej "Projekt".

Zgodnie z Umową oraz podpisanymi aneksami, Projekt został zakończony [...] grudnia 2013 r., wniosek o płatność końcową został złożony [...] grudnia 2014 r. Projekt został dofinansowany przez PARP środkami w wysokości [...] zł.

W trakcie realizacji Projektu, pismem z [...] sierpnia 2010 r. [...] Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości Sp. z o.o. została poinformowana przez Skarżących o śmierci W. O. W przedmiotowym piśmie Skarżący jako spadkobiercy W. O. zadeklarowali wolę realizacji Projektu w pełnym jego wymiarze. W dniu [...] stycznia 2011 r. podpisany został aneks nr 3 do Umowy na podstawie, którego E. O., K. O. oraz J. O. przejęli prawa i obowiązki wynikające z Umowy i zobowiązali się do realizacji Projektu zgodnie z jej postanowieniami.

W dniach [...] czerwca 2014 r. [...] Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości Sp. z o.o. przeprowadziła kontrolę doraźną w miejscu realizacji Projektu, w trakcie której zweryfikowano całość dokumentacji projektowej. W trakcie kontroli stwierdzono, że wydatki poniesione w części Projektu, realizowanej w ramach Działania nr 1.11 "Analizy przygotowawcze/usługi doradcze z zakresu wdrożenia produktów na rynek", nie stanowią kosztu kwalifikowalnego.

Przed realizacją Projektu w ramach jego Działania 1.11 zostało przeprowadzone postępowanie ofertowe na realizację usługi doradczej w wyniku którego wybrano ofertę H. Sp. z o.o. W dniu [...] kwietnia 2010 r. podpisano umowę, w której w § 1 wskazano, iż jej przedmiotem jest usługa doradcza konsultacji z zakresu wprowadzenia produktów na rynek, składająca się z konsultacji doradczych w liczbie minimum 75 godzin oraz opracowania stanowiącego uzupełnienie i podsumowanie konsultacji. Koszt usługi w wysokości [...] zł netto, rozliczony został we wniosku nr [...]. W ramach czynności kontrolnych ustalono, że część treści opracowania: "Analiza wdrożenia produktu na rynek" została w zakresie opisu ogólnej sytuacji produkcji w Polsce skopiowana ze strony internetowej portalu http://www.pmrpublications.com/, przedstawiono w niej opis realizowanego Projektu w ramach POIG 4.4. W treść Analizy wklejono również treść Raportu ze strony http://www.controlenqineennq.pl/menu-gorne/artykul/article/napedz-swoj-biznes, a zgodnie z informacją zamieszoną pod Raportem, powstał on m.in. przy udziale firmy W. W analizie znalazły się również podstawowe informacje zawarte w podręcznikach do marketingu np. opis cyklu życia produktu, fazy wzrostu, strategie marketingowe, marketing mix. Organy kontrolujące stwierdziły również, że opracowanie nie zawiera przypisów odnoszących się do źródeł, z których skopiowano informacje w nim zawarte i nie zostało podpisane przez wykonawcę ani przez osobę, która je przygotowała. Organy stwierdziły, że opracowanie nie zostało prawidłowo udokumentowane, a także nie było niezbędne do realizacji Projektu, ponieważ zawierało informacje i fakty znane już wcześniej Beneficjentom pomocy, powszechne i dostępne bezpłatnie w Internecie.

Po bezskutecznym upływie terminu do zwrotu środków organ I instancji w decyzji z [...] lipca 2015 r. określił Skarżącym zobowiązanie do zwrotu środków pochodzących z Umowy w wysokości [...] zł z tytułu wykorzystania środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich w sposób określony w art. 207 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (jednolity tekst: Dz. U. z 2013 r., poz. 885, ze zm.) - dalej "ufp". Organ II instancji, po rozpoznaniu odwołania od decyzji PARP, decyzją z [...] października 2015 r., utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.

Na powyższą decyzję Skarżący złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz decyzji wydanej w I instancji, ewentualnie, przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Wnieśli również o nakazanie organowi (w przypadku przekazania sprawy do ponownego rozpoznania), aby przy ponownym rozpoznaniu, przeprowadził dowody pominięte w pierwotnym postępowaniu, a mianowicie dowody z zeznań świadków: K. O., P. D., G. S., J. O. na okoliczność tego, że doszło do spełnienia przez wykonawcę świadczenia polegającego na konsultacjach doradczych w ilości 75 godzin oraz, że usługa ta była potrzebna do wykonania Projektu objętego umową o dofinansowanie, a zwłaszcza wpłynęła na dostosowanie produktu do potrzeb rynkowych, a także, że zakres i zasadność proponowanych wydatków w ramach Projektu był weryfikowany i korygowany przed podpisaniem umowy, na etapie rozpatrywania wniosku o dofinansowanie.

W przypadku uznania, że w sprawie zasadne jest przeprowadzenie merytorycznej analizy wartości dokumentu pod nazwą "Analiza wdrożenia produktu na rynek - uzupełnienie do usługi doradczej konsultacji z zakresu wprowadzenia produktów na rynek w ramach projektu", Skarżący wnieśli o nakazanie organom przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego z dziedziny ekonomii, ewentualnie również biegłego z dziedziny automatyki i robotyki na okoliczność tego, czy kwestionowana analiza może stanowić merytoryczne uzupełnienie wcześniej przeprowadzonych konsultacji.

Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:

art. 8, art. 11, art. 80 i art. 107 § 1 i 3 w związku z art. 140 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 267 ze zm.), dalej "kpa", poprzez niewyjaśnienie podstaw faktycznych zaskarżonej decyzji, a zwłaszcza nieokreślenie faktów uznanych za udowodnione oraz dowodów na jakich organ oparł się ustalając fakty, jak również ewentualnych przyczyn, dla których organ odmówił poszczególnym dowodom wiarygodności i mocy dowodowej oraz pominięcie w ustaleniach okoliczności, istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy,

art. 7 i art. 77 § 1 w zw. z art. 140 kpa, poprzez niewyjaśnianie wszelkich okoliczności sprawy, a zwłaszcza pominięcie dowodów niezbędnych do ustalenia istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych, w tym szczególności dowodu z zeznań świadków, które to zeznania są niezbędne dla ustalenia kluczowego zagadnienia, czy doszło do spełnienia przez wykonawcę świadczenia, polegającego na konsultacjach doradczych w ilości 75 godzin,

art. 84 § 1 w związku z art. 140 kpa, poprzez dokonanie dowolnej, nieuzasadnionej merytorycznie analizy opracowania (stanowiącego uzupełnienie konsultacji, a nie główny przedmiot świadczenia wykonawcy), pomimo, że organ nie dysponował wiadomościami specjalnymi, koniecznymi do merytorycznej oceny wartości wskazanego opracowania, a nie przeprowadził dowodu z opinii biegłego, która, zgodnie z art. 84 § 1 kpa jest niezbędna w przypadku, gdy w sprawie wymagane są wiadomości specjalne,

art. 107 § 1 kpa w związku z art. 207 ust. 1 ufp, poprzez niewskazanie, która z przesłanek wymienionych w art. 207 ust. 1 ufp została spełniona w sprawie, co uniemożliwia Skarżącym w pełni merytoryczne odniesienie się do stawianych przez Ministra zarzutów,

art. 207 ust. 1 ufp, poprzez błędne uznanie, że w sprawie zachodzą przesłanki do zwrotu środków uzyskanych przez Skarżących ze środków europejskich, pomimo że w przedmiotowej sprawie nie została spełniona żadna z przesłanek określonych w tym przepisie,

art. 57 ust. 3 rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 z dnia 11 lipca 2006 r. ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności i uchylające rozporządzenie (WE) nr 1260/1999 (Dz.Urz.UE.L 2006, nr 210, str. 25), dalej "rozporządzenie nr 1083/2006", poprzez uznanie, że przepis ten umożliwia badanie i rozliczanie kwalifikowalności wcześniej zaakceptowanych wydatków, po okresie realizacji Projektu, podczas gdy wykładnia wskazanego przepisu jednoznacznie wskazuje na to, iż dotyczy on wyłącznie oceny kwestii trwałości operacji, a nie kwestii kwalifikowalności wydatków,

art. 56 ust. 4 Rozporządzenia nr 1083/2006, poprzez zignorowanie istnienia wskazanego przepisu, który wskazuje na to, że zasady kwalifikowalności wydatków ustanawiane są na szczeblu krajowym, podczas gdy krajowe regulacje nie przewidują zmiany statusu wydatków, uznanych przez instytucje za kwalifikowalne po okresie realizacji Projektu,

art. 2 pkt 7 oraz art. 98 ust. 2 Rozporządzenia nr 1083/2006, poprzez pominięcie faktu braku szkody po stronie Unii Europejskiej w zakresie kwestionowanego wydatku, jak również niedokonanie oceny wielkości żądanego zwrotu z punktu widzenia wymogu, wskazanego w art. 98 ust. 2 zd. 3 Rozporządzenia nr 1083/2006,

ponadto, w zakresie stosowania zawartej przez Skarżących umowy o dofinansowanie z [...] grudnia 2009 r. (wraz z aneksami), naruszenie § 13 ust. 2 Umowy, poprzez błędne uznanie, że została spełniona którekolwiek z przesłanek do żądania od Skarżących zwrotu kwot dofinansowania, pomimo że faktycznie nie zaistniały przesłanki do takiego zwrotu.

W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o oddalenie skargi podtrzymując motywy rozstrzygnięcia wskazane w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. 2014 r., poz. 1647 ze zm.) oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.); zwanej dalej: "p.p.s.a." sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego krajowego i wspólnotowego. Podstawowym celem i efektem kontroli sądowej jest więc eliminowanie z obrotu aktów i czynności organów administracji publicznych niezgodnych z prawem i przywrócenie stanu zgodnego z prawem poprzez wydanie orzeczenia odpowiedniej treści. Dokonując kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, sąd rozpoznając sprawę bada, czy organy do ustalonego stanu faktycznego zastosowały właściwą normę prawa materialnego oraz czy nie uchybiły przepisom prawa regulującym zasady postępowania, a jeśli dopuściły się takich uchybień, to czy te uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Uchylenie zaskarżonej decyzji następuje bowiem – m.in. wówczas, gdy sąd stwierdzi, że w sprawie doszło do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy bądź gdy dopuszczono się naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W sprawie będącej przedmiotem niniejszego postępowania sytuacja taka nie zachodzi. Przedmiotem rozpoznania Sądu jest decyzja Ministra Infrastruktury i Rozwoju utrzymująca w mocy decyzję PARP nakładającą na Skarżących obowiązek zwrotu 40.000 zł z tytułu wykorzystania niezgodnie z przeznaczeniem środków pieniężnych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich.

Przedmiotem sporu jest ocena, czy wydatek na zakup usług doradczych z zakresu wdrożenia produktów na rynek w postaci 75 godzin konsultacji oraz opracowania stanowiącego uzupełnienie i podsumowanie konsultacji stanowi – zgodnie z oceną Skarżących, czy też nie stanowi – jak twierdzą organy administracji wydatek kwalifikowany w rozumieniu zapisów umowy o dofinansowanie.

Na podstawie § 5 ust. 1 Umowy: "Warunkiem uznania wydatków za kwalifikujące się do objęcia wsparciem jest poniesienie ich przez Beneficjenta w związku z realizacją Projektu, zgodnie z postanowieniami Umowy, katalogiem i wysokością wydatków kwalifikujących się do objęcia wsparciem określonym w Rozporządzeniu oraz zgodnie z zasadami racjonalnej gospodarki finansowej, w szczególności zaś najkorzystniejszej relacji nakładów i rezultatów".

Zgodnie § 5 ust. 2 Umowy: "Wydatkami kwalifikującymi się do objęcia wsparciem są wydatki, które jednocześnie

1. są niezbędne do prawidłowej realizacji Projektu;

2. zostały wskazane w Harmonogramie rzeczowo-finansowym Projektu stanowiącym załącznik nr 2 do Umowy;

3. zostały faktycznie poniesione w okresie kwalifikowalności wydatków i nie wcześniej niż w dniu następnym po dniu złożenia wniosku o dofinansowanie;

4. zostały zweryfikowane i zatwierdzone przez Instytucję Wdrażającą/Instytucję Pośredniczącą II stopnia;

5. zostały prawidłowo udokumentowane."

Jednocześnie, zgodnie z § 11 ust. 2 Umowy: Beneficjent zobowiązuje się do ponoszenia wszystkich wydatków kwalifikujących się do objęcia wsparciem z zachowaniem zasady uczciwej konkurencji, efektywności, jawności i przejrzystości oraz zobowiązany jest dołożyć wszelkich starań w celu uniknięcia konfliktu interesów rozumianego jako brak bezstronności i obiektywności w wypełnianiu funkcji jakiegokolwiek podmiotu objętego niniejszą Umową w związku z jej realizacją.

Jak wynika z zawartej 2 kwietnia 2010 r. umowy na usługę, która wg treści faktury VAT nr 01/06/2010, nosiła nazwę: "Analiza przygotowawcza/usługi doradcze z zakresu wdrożenia produktów na rynek", składały się:

1. konsultacje doradcze w ilości minimum 75 godzin, oraz

2. opracowanie jako uzupełnienie i podsumowanie ww. konsultacji.

Skarżący podnieśli w skardze szereg zarzutów dotyczących prawidłowości prowadzenia przez organy administracji postępowania administracyjnego, którego wynikiem było uznanie za niekwalifikowalne części wydatków na realizację Projektu, tj. wydatków na usługę konsultacyjną oraz przygotowanie opracowania stanowiącego uzupełnienie i podsumowanie przeprowadzonych konsultacji. W ocenie Skarżących wynikiem popełnionych błędów było wydanie decyzji, która nie spełnia zasadniczych warunków prawidłowo skonstruowanego aktu administracyjnego.

W ocenie Sądu zarzuty naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, w tym art. 7 i art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 1 i 3 kpa nie zasługują na uwzględnienie. Prowadząc postępowanie w sprawie realizacji Projektu zgodnie z zapisami Umowy o dofinansowanie organy przeprowadziły analizę zapisów Umowy wraz z załącznikami, dokumentów z przeprowadzonej kontroli, dokumentów związanych z opracowaniem pt. "Analiza wdrożenia produktu na rynek", w tym zawartej [...] kwietnia 2010 r. umowy na usługę pn. "Analiza przygotowawcza/usługi doradcze z zakresu wdrożenia produktów na rynek", fakturę VAT nr [...]. Wskazane dowody, na których organy oparły swoje ustalenia zostały szeroko opisane w zaskarżonych decyzjach.

W ocenie Sądu uwzględnione przez organy dokumenty i wyjaśnienia złożone przez Skarżących były wystarczające do prawidłowego ustalenia stanu prawnego i faktycznego w sprawie, co też zostało uczynione.

W konsekwencji nie zasługuje na uwzględnienie zarzut nie wykorzystania innych środków dowodowych ponad te którymi posłużyły się organy. W ocenie Sądu nie było konieczności przeprowadzania dodatkowych dowodów, w tym w szczególności dowodów z przesłuchania świadków i opinii biegłego w zakresie wartości merytorycznej opracowania. Odnosząc się do zarzutu, iż organy nie mogły zakwestionować kwalifikowalności wydatków na usługę konsultacyjną i opracowaną na jej podstawie analizę na skutek oceny merytorycznej, do przeprowadzenia której nie były uprawnione, wskazać należy, że z treści zaskarżonej decyzji nie wynika, że jedynym miernikiem oceny kwalifikowalności wydatku na usługę konsultacyjną oraz przygotowanie opracowania stanowiącego uzupełnienie i podsumowanie przeprowadzonych konsultacji była wartość merytoryczna. Podkreślić należy, że organy w głównej mierze oceniły efektywność poniesienia wydatku w kontekście powszechnej dostępności informacji objętych Analizą w Internecie, a także w kontekście możliwości wykorzystania efektów świadczonej usługi w realizowanym Projekcie. Zauważyć należy, że również Skarżący stwierdzili, że wyniki konsultacji z uwagi na upływ czasu i związany z nim postęp technologiczny nie były możliwe do wykorzystania, a ponadto wiedza przed śmiercią pierwszego Beneficjenta nie została im przekazana.

Zauważyć również należy, że Skarżący nie kwestionowali ustaleń organów zgodnie z którymi przygotowana Analiza nie stanowiła w istocie pracy twórczej, a jedynie odtwórczą, przygotowaną jako zestaw informacji z dostępnych źródeł internetowych. W konsekwencji prawidłowy jest wniosek organów administracji, że wydatek nie spełnił warunku efektywności oraz nie był niezbędny do realizacji projektu. Opracowanie – zgodnie z zapisami umowy - miało stanowić uzupełnienie i podsumowanie konsultacji doradczych, a w istocie, w znacznej części, zostało skopiowane z dostępnych źródeł internetowych. Skoro wynikiem konsultacji była ogólnie dostępna wiedza w sieci internetowej, co zostało wyrażone w "Analizie (...)", to konsultacje w ogóle nie były potrzebne.

Zauważyć również należy, że w skład zakwestionowanej przez organy usługi wchodziły zarówno konsultacje doradcze (minimum 75 godzin), jak i opracowanie stanowiące ich uzupełnienie i podsumowanie. Nie można więc uznać za uzasadnione argumentów, iż przedmiotem usługi były w zasadzie konsultacje doradcze i marginalizowanie przez Skarżących opracowania, które w świetle zapisów umowy miało stanowić nie tylko uzupełnienie – co podkreślają Skarżący - ale również ich podsumowanie. Celem opracowania było więc nie tylko uzupełnienie, ale również podsumowanie przeprowadzonych konsultacji doradczych. W sytuacji gdy treść opracowania stanowiła kompilację składającą się z informacji umieszczanych w internecie, opisu realizowanego Projektu w ramach POIG 4.4., ogólnej wiedzy z zakresu marketingu tj. opis cyklu życia produktu, fazy wzrostu, strategie marketingowe, marketing mix nie jest wiarygodne twierdzenie, że konsultacje i stanowiące ich wynik opracowanie wpłynęły na decyzje odnośnie ostatecznego kształtu produktów w ramach Projektu (pod kątem ich atrakcyjności rynkowej), opracowanie produktów najlepiej dostosowanych do potrzeb rynkowych, a zatem dających największe szanse na poprawę pozycji Beneficjenta na innowacyjnym rynku i tym samym osiągnięcia celów Projektu z zakresu wprowadzenia produktów na rynek.

W ocenie Sądu organy wskazały przyczyny oraz uzasadniły dlaczego środki przekazane na realizację kwestionowanej usługi nie mogą zostać uznane za kwalifikowalne w rozumieniu zapisów Umowy o dofinansowanie. Przeprowadzona ocena mieści się w zakresie zasady określanej mianem "swobodna ocena dowodów". Przedstawione wnioski są logiczne, przekonywujące i zgodne z zasadami doświadczenia życiowego. W konsekwencji nie są zasadne zarzuty naruszenia przepisu art. 8 i art. 11 kpa. Zauważyć należy, że w toku kontroli Skarżący zostali wezwani do dostarczenia dodatkowych, obustronnie podpisanych dokumentów, potwierdzających realizację usług konsultacji doradczych z zakresu wdrożenia produktów Projektu na rynek w liczbie minimum 75 godzin. Przedmiotowe dokumenty nie zostały dostarczone.

Podkreślić również należy, że Skarżący podpisując w dniu [...] stycznia 2011 r. aneks do umowy o dofinansowanie, w związku ze śmiercią pierwszego Beneficjenta zadeklarowali wolę realizacji Projektu w pełnym jego wymiarze. Na podstawie podpisanego aneksu nr 3 do Umowy Skarżący przejęli prawa i obowiązki wynikające z Umowy i zobowiązali się do realizacji Projektu w pełnym zakresie i zgodnie z postanowieniami Umowy o dofinansowanie.

Nie jest zasadny zarzut naruszenia § 13 ust. 2 Umowy, ponieważ wykazane okoliczności wypełniają przesłanki o których mowa w art. 207 ust. 1 pkt 1 i 2 ufp, a tym samym stanowią również przesłanki zwrotu dofinansowania określone postanowieniami Umowy.

Słusznie organ II instancji zauważył, że nie ma przeszkód prawnych, aby wydatki wcześniej uznane za kwalifikowalne, na późniejszych etapach mogły zostać uznane za niekwalifikowalne. Z przepisów prawa unijnego, w tym w szczególności z rozporządzenia 1083/2006 wynikają dyrektywy co do śledzenia i wykrywania nieprawidłowości oraz odzyskiwania środków dotkniętych nieprawidłowością. Zgodnie bowiem z art. 57 § 3 rozporządzenia 1083/2006 "Kwoty nienależnie wypłacone podlegają procedurze odzyskiwania zgodnie z art. 98-102." Stosownie do art. 98 ust. 2 rozporządzenia 1083/2006 Państwo członkowskie dokonuje korekt finansowych wymaganych w związku z pojedynczymi lub systemowymi nieprawidłowościami stwierdzonymi w operacjach lub programach operacyjnych (...)". Jednocześnie, na podstawie art. 70 ust. 1 rozporządzenia 1083/2006 Państwa członkowskie są odpowiedzialne za zarządzanie programami operacyjnymi i ich kontrolę, w tym poprzez zapobieganie, wykrywanie i korygowanie nieprawidłowości oraz odzyskiwanie kwot nienależnie wypłaconych wraz z odsetkami z tytułu zaległych płatności w stosownych przypadkach. Interpretacja wskazanych regulacji prowadzi do wniosku, iż Państwo Członkowskie jest zobowiązane do odzyskiwania środków, które zostały już zatwierdzone we wnioskach o płatność, jeżeli zostaną stwierdzone nieprawidłowości. Fakt, że art. 57 odnosi się do trwałości, potwierdza tylko tezę, że środki wypłacone i rozliczone mogą być odzyskiwane. Przymiot kwalifikowalności wydatku nie jest jego cechą stałą i pomimo uznania na jakiś określony moment np. weryfikacji wniosku o płatność, w wyniku kontroli na miejscu może okazać się, że na skutek działań beneficjenta np.: posłużenia się fałszywymi dokumentami w celu otrzymania refundacji, zmiany lokalizacji projektu bez zgody instytucji, czy też jak w przedmiotowej sprawie stwierdzenie, że wydatek był zbędny w realizacji Projektu, co w pewnym zakresie można stwierdzić dopiero po zakończeniu jego realizacji, sprawi, iż straci on przymiot kwalifikowalności i będzie podlegał zwrotowi.

Nie jest zasadny zarzut naruszenia art. 56 ust. 4 rozporządzenia 1083/2006. Sąd podziela argumenty organu II instancji, iż "zasady kwalifikowalności", o których mowa w art. 56 ust. 4 rozporządzenia 1083/2006 są określane postanowieniami umów o dofinansowanie. Zgodnie z § 9 ust. 19 Umowy: "W przypadku, gdy podczas kontroli badającej prawidłowość poniesionych wydatków kwalifikowanych oraz sposób realizacji Umowy stwierdzone zostaną nieprawidłowości, Instytucja Wdrażająca/Instytucja Pośrednicząca II stopnia, podmiot przez nią upoważniony lub inna instytucja uprawniona do przeprowadzenia kontroli na podstawie odrębnych przepisów, mogą przeprowadzić kontrolę mającą na celu ponowne sprawdzenie kwalifikowalności wydatków oraz prawidłowości sposobu realizacji Umowy", a więc kwalifikowalność wydatków może być weryfikowana na każdym etapie realizacji projektu, także w okresie jego trwałości.

Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 2 pkt 7 oraz art. 98 ust. 2 Rozporządzenia nr 1083/2006, poprzez pominięcie faktu braku szkody po stronie Unii Europejskiej w zakresie kwestionowanego wydatku, jak również niedokonanie oceny wielkości żądanego zwrotu z punktu widzenia wymogu, wskazanego w art. 98 ust. 2 zd. 3 Rozporządzenia nr 1083/2006. Podkreślić należy, że organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji opisał, jaka były szkoda w budżecie Unii Europejskiej oraz dokonał oceny i wagi nieprawidłowości, o której mowa w art. 98 ust. 2 Rozporządzenia.

Mając na uwadze powyższe, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku.