Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2399/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-04-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6049 Inne o symbolu podstawowym 604
Skarżony organ: Minister Finansów
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kobylski Sędziowie Sędzia WSA Jacek Fronczyk Sędzia WSA Renata Nawrot (spr.) Protokolant ref. staż. Piotr Niewiński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 kwietnia 2015 r. sprawy ze skargi C. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] maja 2014 r., Minister Finansów po rozpatrzeniu odwołania C. Sp. z o.o., od decyzji Generalnego Inspektora Informacji Finansowej, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 104 i art. 107 § 1 i 3 K.p.a. oraz art. 34c ust. 5, art. 8a, art. 8b ust. 3 pkt 2, art. 10a ust. 4, art. 34a pkt 3, 4 i 5, art. 34c ust. 1 i 2 w zw. z art. 21 ust 1 i 2 ustawy z dnia 16 listopada 2000 r.

o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu (Dz.U. z 2014 r. poz. 455), zwanej dalej jako: "ustawa" – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Generalnego Inspektora Informacji Finansowej (dalej jako: "GIIF", "organ I instancji") z dnia [...] stycznia 2014 r., nakładającą karę pieniężnej w wysokości 600.000 zł za niedopełnienie obowiązku:

• stosowania środka bezpieczeństwa finansowego, o którym mowa w art. 8b ust. 3 pkt 2 ustawy;

• przechowywania przez wymagany okres udokumentowanych wyników analizy,

o którym mowa w art. 8a ustawy;

• zapewnienia udziału pracowników w programie szkoleniowym, o którym mowa w art. 10a ust. 4 ustawy.

Z akt sprawy wynika, że w dniach od [...] do [...] grudnia 2012 r. została przeprowadzona przez GIIF na podstawie art. 21 ust. 1 i 2 ustawy kontrola działalności prowadzonej przez C. Sp. z o.o. (dalej również jako "Spółka", "Skarżąca") za okres od dnia [...] stycznia 2011 r. do [...] listopada 2012 r. Wyniki kontroli wraz z zaleceniami pokontrolnymi zostały przedstawione w protokole z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...], przy czym Spółka wniosła zastrzeżenia do dokonanych ustaleń, które GIIF uznał w całości za nieuzasadnione.

Wobec stwierdzenia nieprawidłowości polegających na niedopełnieniu obowiązków wynikających z ustawy w zakresie przeprowadzenia analizy ryzyka w celu zastosowania odpowiednich środków bezpieczeństwa finansowego, stosowania środka bezpieczeństwa finansowego oraz zapewnienia udziału pracowników w programie szkoleniowym – GIIF wszczął z urzędu postępowanie w sprawie nałożenia na Spółkę kary pieniężnej za ich niedopełnienie.

Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, decyzją z dnia [...] stycznia 2014 r., GIIF nałożył na C. Sp. z o.o. karę pieniężną w wysokości 600.000 zł za niedopełnienie obowiązku stosowania środków bezpieczeństwa finansowego, o których mowa w art. 8b ust. 3 pkt. 2 ustawy, przechowywania przez wymagany okres udokumentowanych wyników analizy, o którym mowa w art. 8a ustawy oraz za niedopełnienie obowiązku zapewnienia udziału pracowników w programie szkoleniowym, o którym mowa w art. 10a ust. 4 ustawy.

W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ I instancji odnosząc się do naruszenia przez stronę art. 8a ustawy w zakresie niedopełnienia obowiązku przeprowadzenia bieżącej analizy transakcji, wyjaśnił, że strona w okresie od [...] stycznia 2011 r. do [...] listopada 2012 r. nie przeprowadzała bieżącej analizy przeprowadzanych transakcji. Problematyczne okazało się otrzymanie przez kontrolerów dokumentów potwierdzających przeprowadzanie bieżącej analizy, o której mowa w art. 8a ustawy, kontrolerzy zwracali się o nie pismami z dnia [...] grudnia 2012 r., [...] grudnia 2012 r., [...] grudnia 2012 r., [...] grudnia 2012 r. W dniu [...] grudnia 2012 r. Spółka przesłała pismo do którego dołączyła wydruki raportów, nie mniej przeprowadzona analiza całokształtu materiału dowodowego wykazała, że z przekazanych kontrolerom raportów nie wynikało, czy Spółka zidentyfikowała transakcje podejrzane o pranie pieniędzy oraz finansowanie terroryzmu.

Uzasadniając powody przyjęcia niedopełnienia obowiązku stosowania środka bezpieczeństwa finansowego, o którym mowa w art. 8b ust. 3 pkt 2 ustawy – GIIF podkreślił, że w wyniku prowadzonej kontroli ustalono, że w 6 przypadkach na 20 poddanych kontroli nie dokonano identyfikacji beneficjenta rzeczywistego, a wyjaśnienia strony co do niemożności ustalenia tego beneficjenta ze względu na strukturę właścicielską – zdaniem GIIF nie zasługują na uwzględnienie. GIIF zaznaczył, że

w stosunku do 6 swoich klientów, w których Spółka nie przedstawiła ustaleń dotyczących beneficjenta rzeczywistego, nie przedstawiono dokumentów, które by wskazywały, że takie starania zostały podjęte. W teczkach klientów zgromadzono jedynie takie materiały i informacje, jakich potrzeba zebrania wynikała z określonego rodzaju prowadzonej przez Spółkę działalności.

Natomiast w zakresie niedopełnienie przez stronę obowiązku zapewnienia udziału pracowników w programie szkoleniowym, o którym mowa w art. 10a ust. 4 ustawy – GIIF wyjaśnił, że spośród 19 pracowników strony wskazanych na piśmie przez Spółkę, którzy odbyli szkolenie z zakresu przeciwdziałania praniu brudnych pieniędzy, 6 pracowników wymienionych na liście odbyło szkolenia na podstawie materiałów dostępnych na stronie WWW.giift.com.pl. Pozostali pracownicy według pisma Spółki zostali zapoznani z zagadnieniami dotyczącymi przeciwdziałania praniu pieniędzy

i finansowaniu terroryzmu w ramach wewnętrznego szkolenia, przeprowadzonego przez dyrektora Działu Obsługi Klienta. Weryfikacja organu I instancji wykazała, że stosowne szkolenia, z osób, które ukończyły przedmiotowe szkolenie, jedynie 3 osoby odbyły szkolenie, które miało miejsce po dacie nowelizacji przepisów ustawy, która w istotny sposób zmieniła dotychczasowy stan prawny, a także sposób podejścia do zwalczania procederu prania pieniędzy oraz finansowania terroryzmu oraz znacząco rozszerzono zakres obowiązków, które nałożono na instytucje obowiązane. W związku z tym GIIF przyjął, że oświadczenie o ukończeniu szkolenia przed nowelizacją ustawy nie może być uznane za spełniające obowiązek wynikający z art. 10a ust. 4 ustawy, a strona nie zapewniła udziału wszystkim pracownikom, wykonującym obowiązki związane

z przeciwdziałaniem praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu w instytucji obowiązanej, w programach szkoleniowych dotyczących tych obowiązków. Szkolenia nie odbył również P.T. – który został wyznaczony na osobę odpowiedzialną za realizację obowiązków określonych w ustawie.

Rozpoznając niniejszą sprawę, na skutek odwołania C. Sp. z o.o. od decyzji GIIF z dnia [...] stycznia 2014 r. Minister Finansów po przedstawieniu dotychczasowego przebiegu postępowania i dokonanych ustaleń przez organ I instancji, stwierdził, iż Generalny Inspektor ocenił rodzaj i zakres stwierdzonych nieprawidłowości, jak również sytuację finansową Spółki jako bardzo dobrą, co pozwoliło wymierzyć karę na poziomie 600.000 zł. Wymierzona kara w ocenie orangu

I instancji będzie stanowić dolegliwość dla Spółki, nadto skutkować w przyszłości zapobieżeniem zaistnienia podobnych sytuacji.

Następnie organ odwoławczy przytoczył zarzuty odwołania dotyczące naruszenia przepisów prawa procesowego i naruszenia przepisów prawa materialnego.

Odnosząc się do zarzutów odwołania w zakresie naruszenia art. 10 § 1 K.p.a.

w związku z art. 10b ustawy oraz art. 204 § 1 k.s.h., Minister Finansów wyjaśnił, że ustawa w art. 10b nakłada na instytucje obowiązane, obowiązek wyznaczenia osoby odpowiedzialnej za wykonanie obowiązków określonych w ustawie. Spółka pismem

z dnia [...] marca 2014 r. przesłała kopię uchwały zarządu nr [...], która wyznaczyła P.T. Wiceprezesa Zarządu jako osobę odpowiedzialną za realizację ww. ustawy i zdaniem Ministra Finansów uchwała wypełniła obowiązek określony w ustawie. Jednocześnie powyższa uchwała nie wypełnia przesłanek pełnomocnictwa, zatem nie doszło do naruszenia przez organ I instancji czynnego udziału strony w postępowaniu.

Dalej Minister stwierdził, że organ I instancji wypełnił zasady i obowiązki organu administracji, wynikające z art. 8 K.p.a. przez obszerne i szczegółowe uzasadnienie swojego stanowiska i odniesienie się do każdego obowiązku, którego niedopełnienie było podstawą do wszczęcia postępowania o nałożenie kary pieniężnej.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że z treści art. 8b ust. 3 pkt 2 ustawy wynika, że instytucja obowiązana musi podjąć wszelkie - pozostające w zakresie jej możliwości - czynności w celu identyfikacji beneficjenta rzeczywistego i weryfikacji jego tożsamości. Podnosił, że takimi czynnościami mogą być informacje pozyskane bezpośrednio od klienta (np. w postaci oświadczenia), czy też ze źródeł publicznie dostępnych. Uznał, że działania strony, polegające na ustalaniu struktury własności klienta, które zatrzymują się na osobie prawnej - nie są działaniami podejmowanymi z zachowaniem należytej staranności. Przypomniał, że zgodnie z art. 2 pkt 1 lit. a) ustawy przez beneficjenta rzeczywistego rozumie się tylko osobę fizyczną, stąd celem podejmowanych przez instytucję obowiązaną działań jest identyfikacja osoby fizycznej. Dodał, że definicja beneficjenta rzeczywistego wskazuje na osobę fizyczną lub osoby fizyczne, które są właścicielami osoby prawnej lub sprawują kontrole nad klientem albo mają wpływ na osobę fizyczną, w imieniu której przeprowadzana jest transakcja lub prowadzona jest działalność. Zatem, w przypadku gdy podjęte zostały odpowiednie kroki, a mimo to niemożliwe jest ustalenie struktury własnościowej klienta, instytucja obowiązana w celu identyfikacji beneficjenta rzeczywistego nie powinna zawrzeć transakcji.

W ocenie Ministra Finansów Generalny Inspektor w sposób obszerny

i wyczerpujący uzasadnił swoje stanowisko w zakresie niedopełnienia przez Spółkę obowiązku, o którym mowa w art. 8a ust. 1 ustawy, swoją ocenę oparł m.in. na protokole GIIF oraz dokumentach zebranych w trakcie czynności kontrolnych, wśród których znajdowały się raporty. Również organ odwoławczy nie dopatrzył się naruszenia przez organ I instancji art. 107 § 3 K.p.a., poprzez brak wskazania na podstawy faktyczne decyzji w zakresie ustalenia przez organ I instancji, jakoby skarżąca nie przechowywała przez wymagany okres udokumentowanych wyników analizy, o której mowa w art. 8a ustawy. Wyjaśnił przy tym, że decyzja organu I instancji określa rodzaj i zakres naruszenia, stwierdzonego w wyniku kontroli GIIF, wraz ze wskazaniem faktów uznanych za udowodnione i przyczyn którym innym dowodom odmówiono wiarygodności. Organ I instancji szczegółowo opisał materiały źródłowe, na podstawie których dokonał oceny dotyczącej braku realizacji obowiązku, o którym mowa w art. 8a ustawy, nadto w decyzji wskazał podstawę prawną rozstrzygnięcia, podając, iż nakłada karę pieniężną za niedopełnienie między innymi obowiązku przechowywania przez wymagany okres udokumentowanych wyników analizy, o którym mowa w art. 8a ustawy. Wskazując podstawę prawną organ I instancji powołał się na art. 34a pkt 4 w związku z art. 8a ustawy, zatem wskazał mające zastosowanie w niniejszej sprawie przepisy wraz z powołaniem się źródeł publikacji.

Organ odwoławczy uznał za należyte wyjaśnienie zasadności przesłanek, którymi kierował się organ I instancji przy nałożeniu kary pieniężnej oraz prawidłowe uzasadnienie decyzji w zakresie wysokości nałożonej kary. Tym samym w opinii Ministra Finansów w zaskarżonej decyzji spełniono wszystkie przesłanki art. 107 § 3 K.p.a.

Ponadto Minister Finansów nie zgodził się z zarzutem strony, że Generalny Inspektor naruszył art. 10a ust. 4 ustawy poprzez błędne uznanie, że Skarżąca nie dopełniła obowiązku przeprowadzenia szkoleń swoim pracownikom, podczas gdy

z informacji przekazanej kontrolerom wynika, iż wszyscy pracownicy, co do których istnieje ustawowy obowiązek odbycia szkoleń zostali przeszkoleni. Minister

w odpowiedzi na argumenty Spółki zauważył, że organ I instancji w sposób wyraźny wskazał na zmianę ustawy, która dokonała się nowelizacją jej przepisów w dniu 22 października 2009 r. Podkreślił również, że w istotny sposób zmieniła ona dotychczasowy stan prawny, zatem za słuszne uznał podejście organu I instancji, że szkolenie przebyte przed tym dniem nie czyni zadość obowiązkowi wynikającemu z art. 10a ust. 4 ustawy. Dalej argumentował, że szkolenie powinno opierać się na obowiązujących przepisach, by mogło przynieść efekt zamierzony przez ustawodawcę. Również swoje stanowisko poparł wyrokiem WSA w Warszawie z dnia 29 listopada 2011 r. sygn. akt VII SA/Wa 1447/11. Minister Finansów za istotne uznał, że Skarżąca pominęła fakt, iż tylko 3 osoby spośród 19, o których wspominała w piśmie, odbyły szkolenia przeprowadzone po nowelizacji przepisów ustawy, zatem wyłącznie do 3 osób C. Sp. z o.o. dopełniło obowiązku, o którym mowa w art. 10a ust. 4 ustawy. Minister za organem I instancji przyjął, że zapoznanie osób

z wewnętrzną procedurą obowiązującą w Spółce, nie może być uznane za wypełnienie obowiązku szkoleniowego o którym mowa w art. 10a ust. 4 ustawy.

W podsumowaniu Minister Finansów stwierdził, że C. Sp. z o.o. nie dopełniło obowiązku, o którym mowa w art. 10a ust. 4 ustawy w stosunku do 16 z 19 osób poddanych badaniu, co na podstawie art. 34a pkt 5 ustawy podlega karze pieniężnej.

W odniesieniu do zarzutów Spółki, że organ I instancji naruszył art. 8b ust. 3 pkt 2 ustawy poprzez błędną jego wykładnię polegającą na przyjęciu, że Skarżąca miała obowiązek ustalenia beneficjenta rzeczywistego, podczas gdy ustawa wyraźnie stanowi wyłącznie o obowiązku zachowania należytej staranności przy podejmowaniu czynności celem identyfikacji beneficjenta rzeczywistego, organ odwoławczy nie podzielił powyższych wywodów Spółki.

Wskazał, że Generalny Inspektor w uzasadnieniu decyzji podkreślił, że art. 8b ust. 3 pkt 2 ustawy należy czytać łącznie z art. 2 pkt 1a) ustawy, w którym ustawodawca wyraźnie wskazuje, że przez beneficjenta rzeczywistego rozumie się tylko osobę fizyczną, zatem celem podejmowanych przez instytucję obowiązaną działań jest identyfikacja osoby fizycznej. Wywiódł, iż Generalny Inspektor wyjaśnił również, że

w przypadku gdy instytucja obowiązana nie może osiągnąć celu, jakim jest identyfikacja beneficjenta rzeczywistego, nie przeprowadza transakcji, nie podpisuje umowy

z klientem lub rozwiązuje zawarte umowy, do czego jednoznacznie zobowiązuje art. 8b ust. 5 ustawy.

Minister Finansów w wyniku ponownego rozpatrzenia dokumentów przekazanych kontrolerom GIIF, stwierdził, iż Skarżąca w zakresie podejmowanych czynności w celu identyfikacji beneficjenta rzeczywistego zatrzymywała się wyłącznie na uzyskaniu odpisu z KRS swojego klienta, nie podejmując żadnych dodatkowych działań. Ponadto z przedłożonych wyjaśnień z dnia [...] grudnia 2012 r. wynika, że Spółka podejmowane przez siebie działania kończyła na podmiocie zagranicznym, w stosunku do którego nie wykazała podejmowania dalszych działań. Zwrócił uwagę również, iż z dokumentacji zgromadzonej w trakcie czynności kontrolnych wynika, że Spółka na pytanie dotyczące wskazania beneficjentów rzeczywistych wymienionych klientów, zwróciła się z prośbą

o sprecyzowanie w sposób konkretny potrzebnych w toku kontroli dokumentów

i informacji. Takie działania Spółki organ I instancji ocenił, że Skarżąca nie była świadoma swoich obowiązków wynikających z ustawy i nie była w stanie przedłożyć dokumentów, które stanowiłyby odpowiedź na żądania kontrolerów.

Minister Finansów wywiódł, iż zasadą generalną jest nade wszystko obowiązek, który ma doprowadzić do osiągnięcia rezultatu w postaci ustalenia i zapisania danych identyfikujących beneficjenta rzeczywistego. W przypadku, gdy instytucja obowiązana nie może wykonać obowiązku, o którym mowa w art. 8b ust. 3 pkt 2 ustawy, nie przeprowadza transakcji, nie podpisuje umowy z klientem lub rozwiązuje zawarte umowy. Dalej wskazał, iż czym innym jest stwierdzenie, że instytucja obowiązana "nie może wykonać obowiązków", a czym innym jest stwierdzenie "nie może uzyskać dalszych informacji". Zgodnie art. 8b ust. 5 ustawy w przypadku, gdy instytucja obowiązana nie może wykonać obowiązków, o których mowa w art. 8b ust. 3 pkt 1-3 ustawy, nie przeprowadza transakcji, nie podpisuje umowy z klientem lub rozwiązuje zawarte umowy. Natomiast sytuacja, w której instytucja obowiązana nie może uzyskać dalszych informacji będzie maiła miejsce jak podał Minister Finansów, gdy instytucja obowiązana nie dokona identyfikacji beneficjenta rzeczywistego, mimo podjęcia czynności z zachowaniem należytej staranności, tj. wykorzystania wszystkich dostępnych narzędzi takich jak oświadczenie o beneficjencie rzeczywistym, identyfikacji osób sprawujących kontrolę nad klientem lub pozyskanie informacji świadczących

o statusie prawnym klienta, np. że spółka będąca klientem jest w organizacji.

W świetle powyższego Minister stwierdził, że strona naruszyła art. 8b ust. 3 pkt 2 ustawy w zakresie 6 z 20 poddanych kontroli klientów spółki, za co zgodnie z art. 34a pkt 3 ustawy podlega karze pieniężnej.

Ustosunkowując się do zarzutu wadliwego stwierdzenia przez GIIF naruszenia przez stronę art. 8a ust. 1 ustawy, Minister Finansów wyjaśnił, że przepis ten stanowi, iż instytucje obowiązane prowadzą bieżącą analizę przeprowadzanych transakcji. Wyniki analiz powinny być dokumentowane w formie papierowej lub elektronicznej. Wyniki analiz przechowywane są przez 5 lat, licząc od pierwszego dnia roku następującego po roku, w którym zostały przeprowadzone. Skuteczna i efektywna realizacja obowiązku typowania transakcji podejrzanych, powiązanych i związanych z finansowaniem terroryzmu wymaga analizowania wszystkich przeprowadzanych przez klientów transakcji. Analiza powinna być wykonywana na bieżąco w oparciu o opracowywane

i ciągle rozwijane modele i algorytmy typowania transakcji i dlatego jak podał Minister Finansów, ustawodawca wprowadził obowiązek prowadzenia i dokumentowania bieżących analiz wszystkich przeprowadzonych transakcji. Zaniechanie powyższego obowiązku wyczerpuje znamiona czynu, o którym mowa w art. 34a pkt 4 ustawy, który stanowi, że instytucja obowiązana, z wyłączeniem Narodowego Banku Polskiego, która nie dopełnia obowiązku przechowywania przez wymagany okres udokumentowanych wyników analizy, podlega karze pieniężnej. Zatem konkludując, Minister Finansów za bezsporne uznał fakt nałożenia przez ustawodawcę obowiązku dokumentowania przedmiotowych analiz transakcji. Następnie stwierdził, iż przedłożony przez Spółkę raport z księgowania zarówno w trakcie czynności kontrolnych jak i prowadzonego postępowania przed organem I instancji w żadnym miejscu nie obrazuje przeprowadzenia przez Spółkę analizy, o której mowa w art. 8a ustawy.

Odnosząc się do zarzutów odwołania dotyczących wymiaru nałożonej na stronę przez GIIF kary pieniężnej – Minister Finansów stwierdził, że w uzasadnieniu decyzji organu I instancji określony został rodzaj i zakres każdego naruszenia, stwierdzonego

w wyniku kontroli GIIF wraz ze wskazaniem faktów uznanych za udowodnione

i przyczyn z powodu których określonym dowodom odmówiono wiarygodności. Tym samym w opinii Ministra Finansów w zaskarżonej decyzji spełniono wszystkie przesłanki art. 107 § 3 K.p.a., a zatem nie ma podstaw by twierdzić, że organ I instancji naruszył przepisy przedmiotowego artykułu. Minister Finansów zwrócił się ponownie do Naczelnika Pierwszego [...] Urzędu Skarbowego w W. z prośbą

o przekazanie informacji na temat kwoty osiągniętego dochodu po opodatkowaniu za 2013 rok podatkowy przez C. Sp. z o.o. Analizując dokumentacje Minister Finansów uznał ciągły wzrost dochodów Społki w latach :

- 2011 r. - dochód na poziomie 22.189.300 zł

- 2012 r. - dochód na poziomie 28.135.200 zł

- 2013 r. - dochód na poziomie 37.718.934,12 zł,

który wskazuje, że sytuację finansową Spółki należy ocenić jako dobrą. Zatem w ocenie Ministra kara nałożona decyzją w kwocie 600.000 zł nie wpłynie w znaczący sposób na możliwości finansowe Skarżącej. Jednocześnie Minister Finansów wyjaśnił także szczegółowo funkcje kary oraz powołał się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 25 marca 2010 r. o sygn. Akt P 9/08, w którym podkreślono rolę administracyjnych kar pieniężnych jako reakcji na naruszenie ustawowych obowiązków.

Zaznaczył również, iż nie znalazł podstaw do zastosowania art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a.

Skargę na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] maja 2014 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wywiodła C. Sp. z o.o., zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy oraz naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj.:

- naruszenie zasady czynnego udziału strony w postepowaniu, art. 10 § 1 K.p.a.,

w związku z art. 10b ustawy oraz art. 204 § 1 k.s.h., poprzez pozbawienie strony reprezentowanej przez Wiceprezesa Zarządu P.T. – możliwości czynnego udziału w czynnościach przed organem administracyjnym, a mianowicie przesłuchaniu świadka J.S., wyjaśniania i składania wniosków dowodowych w związku z przeprowadzanym dowodem, a więc reprezentowania Spółki przed Generalnym Inspektorem;

- naruszenia art. 8 K.p.a. poprzez brak pogłębienia zaufania obywateli do organów administracji publicznej, polegające na zarzuceniu Skarżącej niedopełnienia niewyartykułowanego w ustawie obowiązku ustalenia tzw. beneficjenta rzeczywistego;

- naruszenie art. 80 K.p.a., poprzez przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów

i odmowę przyznania waloru wiarygodności zeznaniom świadka J.S. wyłącznie w oparciu o fakt braku powiązania świadka ze skarżąca stosunkiem pracy i postawiona przez organ tezę, że świadek sam nie dokonywał bieżącej analizy transakcji, podczas gdy osobiste niedokonywanie i niedokumentowanie przez świadka analizy transakcji, a tym bardziej pozostawanie "poza strukturą" instytucji obowiązanej nie ma jakiegokolwiek znaczenia dla oceny, czy taka analiza i jej dokumentowanie miało miejsce;

- naruszenie art. 80 K.p.a., poprzez dowolne i bezpodstawne stwierdzenie, że Skarżąca "nie przechowywała przez wymagany okres udokumentowanych wyników analizy,

o których mowa w art. 8a ustawy", przy braku jakiegokolwiek zarzutu nie przeprowadzenia tejże analizy transakcji co do samej zasady;

- naruszenia art. 107 § 3 K.p.a., przez brak jakiegokolwiek uzasadnienia podstaw faktycznych decyzji w zakresie "ustalenia" przez organ I instancji, jakoby Skarżąca nie przechowywała przez wymagany okres udokumentowanych wyników analizy, o której mowa w art. 8a ustawy;

- naruszenie art. 11 K.p.a. i art. 107 § 3 K.p.a., poprzez brak wystarczającego wyjaśnienia zasadności przesłanek, którymi kierował się organ I instancji przy nałożeniu kary pieniężnej oraz poprzez niedostateczne uzasadnienie decyzji organu odnośnie do wysokości wymierzonej kary, jak również określenia "relacji" kary do poszczególnych "uchybień";

- naruszenia art. 8b ust. 3 pkt 2 ustawy poprzez błędną wykładnię polegająca na przyjęciu, że Skarżąca miała obowiązek ustalenia beneficjenta rzeczywistego, podczas gdy ustawa wyraźnie stanowi wyłącznie o obowiązku zachowania należytej staranności przy podejmowaniu czynności celem identyfikacji beneficjenta rzeczywistego;

- naruszeniu art. 10a ust. 4 ustawy poprzez błędne uznanie, że Skarżąca nie dopełniła obowiązku przeprowadzenia szkoleń swoim pracownikom, gdy tymczasem, według Spółki wszyscy pracownicy, co do których istnieje ustawowy obowiązek odbycia szkoleń zostali przeszkoleni;

- naruszenia art. 8a ust. 1 ustawy poprzez błędną jego wykładnię sprowadzającą się do domniemania obowiązku sporządzania przez pomiot obowiązany określonych co do treści dokumentów stanowiących rezultat analizy poszczególnych transakcji, wobec nieistnienia jakichkolwiek wytycznych ustawodawcy w tym zakresie;

- naruszenie art. 34c ustawy, poprzez określenie kary pieniężnej nieadekwatnej do oceny dotychczasowej działalności Skarżącej, a przede wszystkim rodzaju i zakresu stwierdzonych w sentencji decyzji naruszeń.

W oparciu o tak sformułowane zarzuty skarżąca wniosła o:

1) uwzględnienie skargi i uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Ministra Finansów oraz poprzedzającej jej decyzji GIIF z dnia [...] stycznia 2014 r.;

2) zasądzenie od Ministra Finansów na rzecz Skarżącej zwrotu kosztów postępowania, według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi Skarżąca rozbudowała podniesione zarzuty, przy czym

w szczególności zaznaczyć należy stanowisko skarżącej w zakresie naruszenia zasady czynnego udziału strony w postępowaniu, która wywodzi że organ całkowicie pominął fakt istnienia uchwały zarządu, z której wprost wynika umocowanie (pełnomocnictwo) P.T. do wszelkich czynności związanych z realizacją ustawy.

Skarżąca ponownie zanegowała okoliczność ustalenia beneficjenta rzeczywistego , uznając w tym zakresie, iż informacja zawarta w wypełnionym przez klienta formularzu, to informacja która powinna być uznana za wystarczającą,

w rozumieniu art. 8b ust. 3 pkt 2 ustawy. W opinii Spółki miara wypełnienia obowiązku wynikającego z art. 8b ust. 3 pkt 2 ustawy, winna być wyłącznie ocena czy podmiot obowiązany w swoich działaniach dochowuje należytej staranności w ustaleniu "beneficjenta rzeczywistego", badanych transakcji, nie zaś – jak to uczynił organ fakt ustalenia czy tez jego brak.

Stwierdziła także, że nałożona na nią kara nie jest adekwatna w stosunku do stwierdzonych w toku postępowania naruszeń przepisów prawa, które znajdują odzwierciedlenie w zebranym materiale dowodowym. Ponadto podniosła zarzut niedostatecznego uzasadnienia wymiaru kary co do jej wysokości.

W odpowiedzi na skargę Minister Finansów wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał dotychczasową argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W świetle powołanych przepisów Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a.").

Rozpoznając sprawę w świetle powołanych kryteriów Sąd stwierdził, że skarga jest niezasadna, gdyż zaskarżona decyzja Ministra Finansów z dnia [...] maja 2014 r. nie narusza przepisów prawa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowi art. 8a, art. 8b ust. 3 pkt 2, art. 10a ust. 4, art. 34a pkt 3, 4 i 5 oraz art. 34c ust. 1 i 2 ustawy z dnia 16 listopada 2000 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu.

Nie mniej wobec zarzutów skargi w zakresie naruszenia przepisów postępowania w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy w pierwszej kolejności należało rozważyć zasadność zarzutów o charakterze procesowym, w aspekcie postępowania prowadzonego przez organ administracji. Za najistotniejszy zarzut procesowy Skarżąca podniosła naruszenie art. 10 § 1 K.p.a. w kwestii pozbawienia Spółki czynnego udziału Wiceprezesa Zarządu P.T. w przesłuchaniu świadka J.S., która to uchybienie organu miało wpływ na treść zaskarżonej decyzji, ponieważ Skarżąca utraciła możliwość odniesienia się bezpośrednio do zeznań świadka, jak również zadawania mu pytań kluczowych z punktu widzenia istotnych okoliczności sprawy.

Odnosząc się do postawionego zarzutu zgodzić należy się ze stanowiskiem organów, że ustawa w art. 10b nakłada na instytucje obowiązane obowiązek wyznaczenia osoby odpowiedzialnej za wykonanie obowiązków określonych w ustawie. Słusznie przyjęły organy, że przesłana kopia uchwały Zarządu nr [...], wskazuje na wyznaczenie osoby P.T. Wiceprezesa Zarządu jako osoby odpowiedzialnej za realizację ustawy. O ile faktycznie jak wywodzą organy, uchwała wypełniła obowiązek określony w ustawie, to trafne są ustalenia organów, że przedmiotowa uchwała nie jest równoważna z pełnomocnictwem do udziału w postepowaniu administracyjnym, w tym w czynnościach związanych z przesłuchaniem świadka. Sąd podziela wywody Ministra Finansów, iż P.T. nie posiadał upoważnienia do jednoosobowej reprezentacji Spółki (co wynikało z odpisu z KRS). Również

w kontekście podnoszonego zarzuty wyjaśnić trzeba, że Skarżąca w toku całego postępowania zapoznawała się z zebranym materiałem dowodowym, składała pisma procesowe i wnioski dowodowe. Zatem Sąd uznał za chybiony zarzut naruszenia art. 10 § 1 K.p.a.

W zakresie pozostałych zarzutów naruszenia przepisów procesowych, uznać należy, że organ w toku postępowania wyczerpująco zbadał wszystkie istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadził dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 K.p.a). W ocenie Sądu dokonana następnie przez organ ocena materiału dowodowego, w tym zeznań świadka J.S. nie wykraczała poza ramy swobodnej oceny dowodów i jako taka korzysta z ochrony przewidzianej w art. 80 K.p.a. Zgodnie z treścią tego przepisu "organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona". Oznacza to, że organy w ocenie materiału dowodowego nie są skrępowane żadnymi regułami dowodowymi, a ustaleń faktycznych dokonują według własnego przekonania, na podstawie wszechstronnie rozważonego materiału dowodowego. Podkreślenia wymaga, że dopóki granice swobodnej oceny dowodów nie zostaną przez organ orzekający przekroczone, Sąd nie ma podstaw do podważania dokonanych w ten sposób ustaleń. W ocenie Sądu, Minister Finansów właściwie ocenił całość zebranego materiału dowodowego. Także prawidłowo ocenił zeznania świadka, dokonał jego wszechstronnej i wnikliwej oceny – w szczególności przez pryzmat zgromadzonego materiału dowodowego oraz oparł ją na wewnętrznym przekonaniu, wiedzy

i doświadczeniu życiowym w ramach swobodnej oceny dowodów.

Za pozbawiony uzasadnienia Sąd uznał zarzut Spółki w zakresie naruszenia art. 8 K.p.a. i art. 11 K.p.a.

Przechodząc do naruszeń przepisów prawa materialnego, wyjaśnić należy, że stosownie do art. 8b ust. 1 i 3 ustawy instytucje obowiązane stosują wobec swoich klientów środki bezpieczeństwa finansowego. Zakres stosowania jest określany na podstawie oceny ryzyka prania pieniędzy i finansowania terroryzmu, zwanej dalej "oceną ryzyka", dokonanej w wyniku analizy, z uwzględnieniem w szczególności rodzaju klienta, stosunków gospodarczych, produktów lub transakcji.

Środki bezpieczeństwa finansowego, o których mowa w ust. 1, polegają na:

1) identyfikacji klienta i weryfikacji jego tożsamości na podstawie dokumentów lub informacji publicznie dostępnych;

2) podejmowaniu czynności, z zachowaniem należytej staranności, w celu identyfikacji beneficjenta rzeczywistego i stosowaniu uzależnionych od oceny ryzyka odpowiednich środków weryfikacji jego tożsamości w celu uzyskania przez instytucję obowiązaną danych dotyczących tożsamości beneficjenta rzeczywistego, w tym ustalaniu struktury własności i zależności klienta;

3) uzyskiwaniu informacji dotyczących celu i zamierzonego przez klienta charakteru stosunków gospodarczych;

4) bieżącym monitorowaniu stosunków gospodarczych z klientem, w tym badaniu przeprowadzanych transakcji w celu zapewnienia, że przeprowadzane transakcje są zgodne z wiedzą instytucji obowiązanej o kliencie i profilu jego działalności oraz

z ryzykiem, a także, w miarę możliwości, badaniu źródła pochodzenia wartości majątkowych oraz bieżącym aktualizowaniu posiadanych dokumentów i informacji.

Zgodnie z art. 8a ust. 1 instytucje obowiązane prowadzą bieżącą analizę przeprowadzanych transakcji, wyniki analiz powinny być dokumentowane w formie papierowej lub elektronicznej, zaś z ust. 2 tego przepisu wynika, że wyniki analiz przechowywane są przez okres 5 lat, licząc od pierwszego dnia roku następującego po roku, w którym zostały przeprowadzone.

Stosownie do art. 10a ust. 1 ustawy - instytucje obowiązane wprowadzają

w formie pisemnej wewnętrzną procedurę w zakresie przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu.

W niniejszej sprawie w wyniku przeprowadzonej na podstawie art. 21 ust. 1 ustawy kontroli wypełniania przez Skarżącą - instytucję finansową zaliczoną do instytucji obowiązanych – obowiązków w zakresie przeciwdziałania praniu pieniędzy stwierdzono, że niedopełniła ona obowiązku prowadzenia bieżącej analizy przeprowadzanych transakcji, obowiązku identyfikacji beneficjenta rzeczywistego oraz obowiązku zapewnienia udziału pracowników w programie szkoleniowym.

W rozpoznawanej sprawie skarżąca zarzuciła, że ustalenia organów co do naruszenia przez nią obowiązku identyfikacji beneficjenta rzeczywistego są wynikiem wadliwej wykładni przepisu art. 8b ust. 3 pkt 2 ustawy ignorującej literalne brzmienie tego przepisu. Jej zdaniem z jego treści wynika obowiązek podejmowania przez instytucję obowiązaną, z dochowaniem należytej staranności, czynności zmierzających do ustalenia beneficjenta rzeczywistego. Wykazanie się tą starannością, nawet

w sytuacji nieustalenia beneficjenta rzeczywistego świadczy w ocenie skarżącej, że

z obowiązku tego instytucja się wywiązała.

W ocenie Sądu dla wykładni normy prawnej z przepisu art. 8b ust. 3 pkt 2 ustawy należy sięgnąć do treści ust. 5 art. 8b ustawy, który reguluje m. in. sytuację niemożności wykonania obowiązku identyfikacji beneficjenta rzeczywistego. Zgodnie z treścią powołanego przepisu, w przypadku gdy instytucja obowiązana nie może wykonać obowiązków, o których mowa w ust. 3 pkt 1-3, nie przeprowadza transakcji, nie podpisuje umowy z klientem lub rozwiązuje zawarte umowy oraz przekazuje Generalnemu Inspektorowi, według ustalonego wzoru, w uzasadnionych przypadkach

z uwzględnieniem ryzyka prania pieniędzy oraz finansowania terroryzmu, informacje

o danym kliencie wraz z posiadanymi informacjami o planowanej przez niego transakcji.

W doktrynie przyjmuje się, że przepis art. 8b ust. 5 ustawy domyka system przeciwdziałania praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu przez obowiązek odmowy nawiązania lub kontynuowania relacji z klientem, w sytuacji gdy instytucja obowiązana nie ma możliwości realizacji środków bezpieczeństwa finansowego, określonych

w ustawie. Nie ma znaczenia, czy jest to brak możliwości w sensie obiektywnym, czy też brak możliwości wskutek odmowy lub unikania udzielenia informacji przez klienta (Komentarz do art. 8(b) ustawy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu, autor: Agnieszka Damasiewicz, stan prawny: 2010.04.12).

W ocenie Sądu realizacja środka bezpieczeństwa finansowego określonego

w art. 8b ust. 3 pkt 2 ustawy polega na zidentyfikowaniu beneficjenta rzeczywistego

w sposób zgodny z przyjętymi i jednolitymi procedurami zbudowanymi przy uwzględnieniu m. in. specyfiki działalności instytucji obowiązanej oraz podatności na pranie pieniędzy. Sąd zauważa, że należyta staranność, o której mowa w art. 8b ust. 3 pkt 2 ustawy dotyczy przyjętego sposobu wypełnienia obowiązku identyfikacji

i weryfikacji beneficjenta rzeczywistego, którą instytucja ma się wykazać przy określaniu procedury wewnętrznej i jej stosowaniu w zakresie identyfikacji beneficjenta rzeczywistego. Za chybione zatem uznać należy stanowisko skarżącej, że granicą realizacji środka bezpieczeństwa finansowego polegającego na identyfikacji beneficjenta rzeczywistego jest zachowanie należytej staranności przy jego ustaleniu, niezależnie od efektów postępowania w tej sprawie.

Za słuszny należy uznać pogląd organów, że zatrzymanie ustalania struktury własności i zależności klienta na poziomie podmiotu zagranicznego nie będącego osobą fizyczną nie pozwala przyjąć, że skarżąca wypełniła obowiązek realizacji środka bezpieczeństwa finansowego w postaci identyfikacji beneficjenta rzeczywistego. Zwrócić uwagę należy, że beneficjentem rzeczywistym jest zawsze osoba fizyczna, co oznacza, że podejmowane przez instytucję obowiązaną środki i przyjęte mechanizmy postępowania muszą przewidywać konieczność identyfikacji osoby fizycznej. W sytuacji zaś niemożności identyfikacji beneficjenta rzeczywistego mimo wyczerpania przyjętych z zachowaniem należytej staranności środków postępowania - instytucja obowiązana ze względu na dyspozycję art. 8b ust. 5 ustawy odstępuje od przeprowadzenia transakcji/nie podpisuje umowy/rozwiązuje zawarte umowy.

W wyroku II GSK 1254/12 z dnia 11 grudnia 2013 r., Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, "iż beneficjentem rzeczywistym jest osoba fizyczna, o czym świadczy dobitnie treść art. 2 pkt 1a oraz art. 9 ust. 3 p.p.p.f.t. Powołane przepisy stanowią wprost o osobach fizycznych. Omawiany przepis stanowi o działaniach instytucji obowiązanej w celu uzyskania danych dotyczących tożsamości beneficjenta rzeczywistego. Zgodnie z art. 9 ust. 3 p.p.p.f.t. identyfikacja, o której mowa w art. 8b ust. 3 pkt 2, obejmuje ustalenie i zapisanie imienia, nazwiska i adresu oraz dodatkowo innych danych identyfikacyjnych, o których mowa w ust. 1 pkt 1, w zakresie, w jakim instytucja obowiązana może je ustalić. W przekonaniu NSA art. 8b ust. 3 pkt 2 p.p.p.f.t. wymaga ustalenia beneficjenta rzeczywistego (osoby fizycznej), także poprzez zbadanie udziałowców klienta. W przeciwnym wypadku nie byłoby możliwe zrealizowanie dyspozycji art. 8b ust. 3 pkt 2 i art. 9 ust. 3 wz. z art. 2 pkt 1a p.p.p.f.t.

Identyfikacja beneficjenta rzeczywistego ma na celu pozbawienie relacji majątkowych, których wyrazem są dokonywane transakcje, cech anonimowości poprzez wskazanie osoby fizycznej, która podejmuje decyzje w sprawach będących przedmiotem transakcji oraz poprzez wyjaśnienie zamiarów leżących u podstaw tych decyzji".

Podsumowując tę część wywodów wyjaśnić trzeba, że, skarżąca w przypadku 6 z 20 poddanych próbie klientów zatrzymała ustalanie struktury własności i zależności klienta na poziomie podmiotu zagranicznego nie będącego osobą fizyczną i mimo nieustalenia tożsamości beneficjenta rzeczywistego zawarła umowy z klientami to słusznie zdaniem Sądu Minister Finansów przyjął, że w stosunku do podanej liczby klientów skarżąca nie dopełniła obowiązku identyfikacji beneficjenta rzeczywistego określonego w art. 8b ust. 3 pkt 2 ustawy.

Za chybiony Sąd uznał zarzut naruszenia art. 8a ust. 1 ustawy, bowiem w świetle tego przepisu instytucje obowiązane prowadzą bieżącą analizę przeprowadzanych transakcji, zaś wyniki analiz powinny być dokumentowane w formie pisemnej lub elektronicznej oraz przechowywane przez okres 5 lat. ...(...). Zaniechanie powyższego obowiązku wyczerpuje znamiona czynu, o którym mowa w art. 34a pkt 4 ustawy, który stanowi, że instytucja obowiązana, z wyłączeniem Narodowego Banku Polskiego, która nie dopełniła obowiązku przechowywania przez wymagany okres udokumentowanych wyników analizy, podlega karze pieniężnej. Celem przeprowadzania analizy, o której mowa w art. 8a ustawy jest typowanie transakcji podejrzanych o pranie pieniędzy lub finansowanie terroryzmu. Właśnie w wyniku analizy instytucja obowiązana powinna stwierdzić, czy w analizowanym okresie lub spośród analizowanych transakcji wystąpiły transakcje podejrzanych o pranie pieniędzy lub finansowanie terroryzmu.

Nie ulega wątpliwości Sądu, że naruszenia art. 8a ustawy organy dokonały

w oparciu o zgromadzoną dokumentację w tym przedłożone raporty oraz zeznania świadka. Skarżąca nie obaliła skutecznie argumentów organu, że bieżące analizy przeprowadzanych transakcji były realizowane, czy tez wynikało z nich że Spółka zidentyfikowała transakcje podejrzane o pranie pieniędzy lub finansowanie terroryzmu.

Za słuszne należy uznać jedynie stanowisko Spółki, iż ustawodawca nie określił wzoru wyniku bieżącej analizy transakcji i co do formy pozostawił swobodę w jej określaniu. Sąd podziela wywody organu, że sporządzane raporty, nie dowodzą iż są one sporządzane na okoliczność przeprowadzania bieżącej analizy transakcji, bowiem nie stwierdzają czy w analizowanej transakcji - wystąpiły transakcje podejrzane o pranie pieniędzy lub finansowanie terroryzmu. Podkreślić należy, że sedno sprawy stanowi brak przechowywania wyników analiz, co stanowiło o ukaraniu Spółki.

Odnieść się należy do kolejnego zarzutu Skarżącej, tj. cytowanego wyżej przepisu art. 10a ust. 4 ustawy, z którego wynika obowiązek szkolenia pracowników realizujących zadania związane z przeciwdziałaniem praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu dotyczących tych zadań.

Zatem dokonując wykładni przepisu art. 10a ust. 4 ustawy nie można czynić jej

w oderwaniu od celu, którym kierował się ustawodawca wprowadzając obowiązek szkolenia pracowników. Cel ten sprowadza się w ocenie Sądu do zapewnienia prawidłowej realizacji ustawowych obowiązków nałożonych na instytucje obowiązane

i nie do pogodzenia z nim byłoby utrzymywanie, że wiedza pracowników z zakresu realizacji tych obowiązków nie musi być aktualizowana w sytuacji zasadniczej zmiany stanu prawnego regulującego problematykę przeciwdziałania praniu pieniędzy

i finansowaniu terroryzmu. Wobec tego, wejście w życie w dniu 22 października 2009 r., ustawy z dnia 25 czerwca 2009 r. o zmianie ustawy o przeciwdziałaniu wprowadzaniu do obrotu finansowego wartości majątkowych pochodzących z nielegalnych lub nieujawnionych źródeł oraz o przeciwdziałaniu finansowaniu terroryzmu oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2009 r. nr 166, poz. 1317), która w sposób istotny zmieniła podejście do zwalczania procederu prania pieniędzy oraz finansowania terroryzmu oraz znacząco rozszerzyła zakres obowiązków, które zostały nałożone na instytucje obowiązane obligowało instytucje obowiązane do zapewnienia udziału pracowników wykonujących obowiązki związane z przeciwdziałaniem praniu pieniędzy

i finansowaniu terroryzmu w programie szkoleniowym uwzględniającym wprowadzone zmiany.

Tym samym Sąd podziela stanowisko organów, że skoro spośród 19 pracowników wykonujących obowiązki nałożone ustawą – tylko 3 przeszło szkolenie uzupełniające ze znowelizowanych przepisów ustawy to skarżąca spółka nie dopełniła obowiązku zapewnienia udziału pracowników w programie szkoleniowym.

Stosownie do art. 34a pkt 3, 4 i 5 ustawy instytucja obowiązana, z wyłączeniem Narodowego Banku Polskiego, która nie dopełnia obowiązku prowadzenia bieżącej analizy przeprowadzanych transakcji, nie dopełnia obowiązku stosowania środków bezpieczeństwa finansowego oraz nie dopełniła obowiązku zapewnienia udziału pracowników w programie szkoleniowym – podlega karze pieniężnej.

W myśl art. 34c ust. 1, 2, 4 i 6 ustawy - karę pieniężną nakłada GIIF w drodze decyzji, od której przysługuje odwołanie do ministra właściwego do spraw instytucji finansowych w wysokości nie większej niż 750.000 zł, a w razie naruszenia, o którym mowa w art. 34a pkt 5 - w wysokości nie większej niż 100.000 zł. Ustalając wysokość kary pieniężnej, GIIF uwzględnia rodzaj i zakres naruszenia, dotychczasową działalność instytucji obowiązanej oraz jej możliwości finansowe. W przypadku stwierdzenia, przez Generalnego Inspektora w toku kontroli, naruszenia, o którym mowa w art. 34a, możliwe jest nałożenie tylko jednej kary pieniężnej.

W ocenie Sądu organ należycie uzasadnił wymiar nałożonej na skarżącą kary, co czyni bezprzedmiotowym zarzut naruszenia art. 107 § 3 K.p.a. w tym zakresie. Zważyć przy tym należy, że wydana w sprawie decyzja o nałożeniu kary jest decyzją sankcyjną

i dotyczy stanu faktycznego stwierdzonego podczas kontroli. Nakładane na podstawie wskazanego powyżej przepisu sankcje mają charakter represyjny, a ich celem jest dyscyplinowanie adresatów norm prawnych zagrożonych sankcją do przestrzegania obowiązującego prawa. Niewątpliwie dla osiągnięcia skuteczności przedmiotowe sankcje muszą powodować dolegliwość, ale jednocześnie muszą być współmierne

w stosunku do rodzaju naruszenia i nieuchronne.

W niniejszej sprawie podstawę materialną kary stanowi powołany art. 34a ustawy, który ma charakter związany w tym znaczeniu, że ze stwierdzeniem niedopełniania przez instytucję obowiązaną określonego obowiązku wiąże się obowiązek organu nałożenia kary pieniężnej. Nałożona kara w wysokości 600. 000 zł

w ocenie Sądu aczkolwiek wysoka i zapewne dolegliwa, jest adekwatna w stosunku do stwierdzonych naruszeń oraz ich zakresu, mieści się w granicach ustawowego zagrożenia, a organ dostatecznie wyjaśnił, że spełni swoje funkcje zarówno w zakresie prewencji indywidualnej, generalnej, a także represyjnej. Próba wyliczenia jaki procent nałożonej kary dotyczył każdego z naruszeń jest zdaniem Sądu bezprzedmiotowa, bowiem jak słusznie stwierdził Minister Finansów ustawa nie przewiduje "cennika naruszeń", zgodnie z którym organy miałyby dokonywać obliczania wysokości kary.

Jednocześnie Sąd zauważa, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji organu odwoławczego nie jest pozbawione uchybień, gdyż jego zredagowanie pod kątem odniesienia się do zarzutów odwołania może wywoływać wrażenie, że organ odwoławczy nie przeprowadził postępowania w jego całokształcie – nie mniej jego treść, w tym charakter rozstrzygnięcia przesądza, że Minister Finansów w istocie rozpoznał sprawę w jej całokształcie oraz szczegółowo odniósł się do zarzutów odwołania.

Wobec powyższego Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.