Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 33/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2019-05-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6198 Inspekcja pracy
Hasła tematyczne: Inspekcja pracy
Skarżony organ: Inspektor Pracy
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 207
journal: Dz.U. 2018 poz 917
law: Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy.
article: art. 11 ust.  1, 6, 6a, art. 33, art. 34
journal: Dz.U. 2018 poz 623
law: Ustawa z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy - tekst jedn.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 15 maja 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Paluszyńska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Wąsik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 maja 2019 roku sprawy ze skargi M. I. sp. z o. o. sp. k. z siedzibą w K. na decyzję Inspektor Pracy z dnia [...] listopada 2018 roku Nr [...] w przedmiocie nakazu z zakresu inspekcji pracy oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] listopada 2018 r. nr [...] (dotyczy decyzji nr rej [...]) Okręgowy Inspektor Pracy działając na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (j.t.. Dz. U. z 2017, poz.1257 z późn. zm. dalej k.p.a.), w związku z art. 19 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy (j.t. [...], poz. 623 dalej u.i.p.) po rozpoznaniu odwołania M. I. sp. z o.o. sp. k. w K. (dalej jako skarżąca lub spółka) dotyczącego decyzji 5,6 i 7 nakazu nr rej.:[...] z [...].09.2018 r. postanowił (1). utrzymać w mocy zaskarżone decyzje nr 5 i 6, (2.)uchylić zaskarżoną decyzję nr 7 w części dotyczącej terminu wykonania i w tym zakresie orzec nowy termin jej wykonania na dzień 30.11.2018 r.

Rozstrzygnięcia zapadły w następującym stanie sprawy.

Inspektor pracy działając w ramach właściwości miejscowej Inspektor Pracy po przeprowadzeniu kontroli, w dniu 17.09.2018 r. skierował do pracodawcy nakaz zawierający decyzje:

1. Uzupełnić ocenę ryzyka zawodowego na stanowisku pracownik magazynowy, operator wózka widłowego o wykonywane zadania związane z rozładunkiem, załadunkiem substancji i mieszanin chemicznych oraz z ładowaniem akumulatorów wózków jezdniowych. Termin wykonania: 31.10.2018

2. Uzupełnić ocenę ryzyka zawodowego na stanowisku: pracownik magazynowy, operator wózka widłowego o zagrożenia związane z:

A. Ręcznymi pracami transportowymi, w szczególności o:

1) masę przemieszczanego przedmiotu, jego rodzaj i położenie środka ciężkości,

2) warunki środowiska pracy, w tym w szczególności temperaturę i wilgotność powietrza

3) organizację pracy, w tym stosowane sposoby wykonywania pracy,

4) indywidualne predyspozycje pracownika, takie jak sprawność fizyczna, wiek i stan zdrowia.

B. Czynnikami chemicznych w szczególności:

1) niebezpiecznych właściwości czynników chemicznych;

2) otrzymane od dostawcy informacje dotyczące zagrożenia czynnikiem chemicznym oraz zaleceń jego bezpiecznego stosowania,

3) rodzaj, poziom i czas trwania narażenia;

4) efektów działań zapobiegawczych.

C. Ładowaniem akumulatorów wózków jezdniowych.

Termin wykonania: 31.10.2018

3. Odnotowywać na kartach wózków jezdniowych eksploatowanych w zakładzie m.in. Still FM-X14 i RX 60-25 stanu technicznego, w tym kontroli elementów, układów i mechanizmów; w szczególności:

1) prawidłowości działania układu kierowniczego, hamulcowego i napędowego, mechanizmów podnoszenia oraz osprzętu,

2) sprawności oświetlenia i sygnalizacji, prawidłowość działania urządzeń pomiarowo - kontrolnych. Termin wykonania: 08.10.2018

4. Określić w instrukcji bezpiecznej pracy w magazynie miejsce, sposób i dopuszczalną wysokość składowania dla każdego składowanego materiału .

Termin wykonania: 19.11.2018

5. Wyznaczyć drogi transportowe w hali magazynowej zlokalizowanej przy ul. [...], [...] tj. w obszarze SD 6 i SD 7 - w tylnej części składowania blokowego puszki. Termin wykonania: 30.11.2018 .

Jako podstawę prawną organ wskazał: art. 11 ust. 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy, art. 207 § 2 pkt 2 Kodeksu pracy i § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy.

Uzasadniając decyzję nr [...] Inspektor Pracy wskazał, że w wyniku kontroli ustalono, że w dniu 17.04.2018r. pracodawca nie wyznaczył w hali magazynu dróg transportowych oraz dróg dla pieszych.

W trakcie wykonywania czynności kontrolnych w dniu 07.09.2018r. ustalono, że:

- pracodawca wyznaczył w hali magazynowej w części składowania blokowego oraz w części i składowania chemikaliów (ADR) drogi dla pieszych,

- pracodawca wyznaczył w hali magazynowej w części składowania chemikaliów (ADR) drogi transportowe,

- pracodawca częściowo wyznaczył drogi transportowe w hali magazynowej w części składowania blokowego (puszka). Pracodawca nie wyznaczył dróg transportowych w hali magazynowej w tylnej części składowania blokowego (puszek) w obszarze SD 6 i SD 7 (zgodnie z rzutem hali).

6. Zabezpieczyć przed uszkodzeniem 6 słupów znajdujących się w obszarze SD 6 i SD 7 hali magazynowej zlokalizowanej przy ul. [...], [...]. Termin wykonania: 30.11.2018

Jako podstawę prawną organ wskazał: art. 11 ust. 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy, art. 207 § 2 pkt 2 Kodeksu pracy i § 39, § 40 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy, pkt 8 analizy stanu bhp za rok 2017 z dnia 3 kwietnia 2018r. dotyczący "Marathon International" sp. z o.o.sp.k.

7. Opracować zasady ruchu na drogach wewnątrzzakładowych zlokalizowanych na terenie firmy na ul. [...], [...]. Termin wykonania: 31.10.2018.

Jako podstawę prawną organ wskazał: art. 11 ust. 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy, art. 207 § 2 pkt 2 Kodeksu pracy i § 66 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy

8. Wyznaczyć na każdej zmianie osobę przeszkoloną do udzielania pierwszej pomocy. Termin wykonania: 31.10.2018 r.

9. Sporządzić w zakładzie spis substancji i mieszanin chemicznych niebezpiecznych. Termin wykonania: 31.10.2018 r.

10. Opracować instrukcję magazynowania i składowania substancji i mieszanin chemicznych w tym niebezpiecznych. Termin wykonania: 31.10.2018r.

W aktach sprawy znajduje się protokół kontroli, w którym szczegółowo opisano stwierdzone w spółce nieprawidłowości (62 strony)

Nakaz został doręczony spółce 17 września 2018 r.

W ustawowym terminie 7 dni (art. 34 ust. 5 u.i.p.) spółka wniosła odwołanie, w którym i zaskarżyła ww. nakaz w części, tj. w zakresie pkt 5, 6 i 7 i zarzuciła:

1. naruszenie § 39 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 roku w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że pracodawca nienależycie realizuje obowiązki zapewnienia pracownikom bezpieczeństwa i higieny pracy;

2. naruszenie art. 11 pkt 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i ustalenie zbyt krótkiego, niemożliwego do dotrzymania przez pracodawcę terminu usunięcia wskazanych w nakazie naruszeń;

3. błąd w ustaleniach faktycznych polegający na niezasadnym przyjęciu, że terminem wystarczającym na realne i rzetelne wykonanie nakazu w pkt 5, 6 i 7 jest termin wskazany w nakazie (odpowiednio 30.11.2018 r., 30.11.2018 r. i 31.10.20l8 r.), podczas gdy z uwagi na fakt, iż skarżąca przewiduje montaż regałów w hali magazynowej skarżącej na pierwszy kwartał 2019 roku (do 31.03.2019 r.), wykonanie pkt 5, 6 i 7 nakazu jest możliwe najwcześniej w terminie dopiero w dniu 30.04.2019 roku;

4. błąd w ustaleniach faktycznych polegający na niezasadnym przyjęciu, że konieczne jest dodatkowe zabezpieczenie przed uszkodzeniem 6 słupów znajdujących się w obszarze SD 6 i SD 7 hali magazynowej skarżącej, podczas gdy skarżąca obecnie zapewnia wystarczającą likwidację zagrożeń dla zdrowia i życia pracowników poprzez zastosowanie ograniczników prędkości wózków jezdniowych i pomalowanie słupów barwą ostrzegawczą, czym realizuje obowiązki przewidziane w § 39 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 roku w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (dalej: rozporządzenie).

Mając na uwadze tak postawione zarzuty wniosła o:

1. uchylenie zaskarżonego nakazu co do pkt 5, 6 i 7 i umorzenie postępowania w tym zakresie; - ewentualnie

2. o zmianę zaskarżonego nakazu co do pkt 5. 6 i 7 poprzez wydłużenie terminu jego wykonania i ustalenie jako terminu wykonania nakazu w zaskarżonym zakresie daty 30.04.2019 r.

Uzasadniając swoje stanowisko wskazała, że w wyniku przeprowadzonej kontroli przedsiębiorcy, spółki M. I. sp. z o.o. sp. k., w dniu 17 września 2018 roku Inspektor Pracy w P. wydał nakaz, wskazując czynności, do jakich dokonania zobowiązana jest skarżąca oraz terminy ich wykonania. Nakaz w pkt 5 przewiduje obowiązek wyznaczenia dróg transportowych w hali magazynowej (w jej tylnej części) w terminie do dnia 30.11.2018 r., w pkt 6 obowiązek zabezpieczenia przed uszkodzeniem 6 słupów w hali magazynowej w terminie do dnia 31.11.2018 r., natomiast w pkt 7 obowiązek opracowania zasad ruchu na drogach wewnątrzzakładowych w terminie do dnia 31.10.2018 r.

Skarżąca wskazała, iż wykonanie obowiązków z pkt 5, 6 i 7 nakazu nie jest realnie możliwe w terminach ustalonych przez organ. Skarżąca będzie mogła przystąpić do wyznaczenia dróg, zabezpieczenia słupów i opracowania zasad ruchu na drogach wewnątrzzakładowych dopiero w pierwszym kwartale 2019 roku. Spółka wyjaśniła, iż dopiero w pierwszym kwartale 2019 roku, do dnia 31.03.2019 r., dokona zagospodarowania części hali objętej nakazem, tj. zamontuje regały w obszarze SD 6 i SD 7 hali magazynowej w K.. Do czasu zakończenia zagospodarowania hali i montażu regałów, wyznaczenie dróg, a co za tym idzie, także ich zabezpieczenie i opracowanie zasad ruchu na nich, nie jest uzasadnione, a nadto generowałoby zbędne koszty. W ocenie spółki odpowiedni, rozsądny termin na realne wykonanie obowiązków wskazanych w pkt 5, 6 i 7 nakazu przypada najwcześniej na dzień 30.04.2019 roku, a zatem termin ustalony przez organ jest terminem stanowczo za krótkim, uniemożliwiającym faktyczne wywiązanie się przez skarżącą z nałożonych nakazem obowiązków w pkt 5, 6 i 7.

Spółka zarzuciła, że obowiązek przewidziany w pkt 6 nakazu nie ma podstawy faktycznej ani prawnej. Zgodnie z § 39 rozporządzenia, pracodawca realizuje obowiązek zapewnienia pracownikom bezpieczeństwa i higieny pracy, w szczególności przez zapobieganie zagrożeniom związanym z wykonywaną pracą, właściwą organizację pracy, stosowanie koniecznych środków profilaktycznych oraz informowanie i szkolenie pracowników. Spółka podała, że słupy w hali magazynowej zostały już dostatecznie zabezpieczone przed uszkodzeniem. Słupy są pomalowane barwą ostrzegawczą, a ponadto w wózkach jezdniowych poruszających się po hali magazynowej zastosowano technologię i zabezpieczenia techniczne w postaci ograniczników prędkości do 8km/h na terenie hali magazynowej.

Tym samym, pracodawca realizuje obowiązek zapewnienia bezpieczeństwa i stosuje środki likwidujące zagrożenie dla zdrowia i życia pracowników, a zatem z przepisu § 39 rozporządzenia nie wynikają dalsze obowiązki dla skarżącej w tym zakresie.

Skarżąca podała, iż montowane w pierwszym kwartale 2019 roku (do 31.03.2019 r.) regały będą posiadały odbojnice, chroniące dodatkowo elementy konstrukcji magazynu, w tym słupy hali magazynowej.

Następnie po rozpatrzeniu odwołania Okręgowy Inspektor Pracy wydał opisaną we wstępie decyzję.

W ocenie organu znajdujący się w aktach sprawy protokół kontroli nie budzi zastrzeżeń. Inspektor pracy precyzyjnie opisał zastany stan, a także włączył do protokołu dokumentacje fotograficzną, obrazującą m.in. wygląd części użytkowanej przez pracodawcę hali magazynowej.

Odnosząc się do decyzji nr [...] organ stwierdził, że w wyniku kontroli przeprowadzonej w hali magazynu w dniu 17.04.2018r. ustalono, że pracodawca nie wyznaczył dróg transportowych oraz dróg dla pieszych, co potwierdzają zdjęcia zamieszczone na stronie nr [...] protokołu z kontroli.

W kontrolowanej hali magazynowej odbywał się ruch pieszych oraz transport towarów przy pomocy wózków jezdniowych z mechanicznym napędem podnoszenia oraz wózków paletowych ręcznych. Natomiast w dniu 07.09.2018r. inspektor pracy ustalił, że:

- pracodawca wyznaczył w hali magazynowej w części składowania blokowego oraz w części i składowania chemikaliów (ADR) drogi dla pieszych,

- pracodawca wyznaczył w hali magazynowej w części składowania chemikaliów (ADR) drogi transportowe,

- pracodawca częściowo wyznaczył drogi transportowe w hali magazynowej w części składowania blokowego (puszek). Pracodawca nie wyznaczył dróg transportowych w hali magazynowej w tylnej części składowania blokowego (puszek) w obszarze SD 6 i SD 7 (zgodnie z rzutem hali). Powyższe potwierdzają zdjęcia zamieszczone na stronie nr 5 odpowiedzi inspektora pracy na zastrzeżenia do protokołu z kontroli.

Zgodnie z art. § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz. U. z 2003 r. Nr 169, poz. 1650 ze zmianami oraz z 2011 r. Nr 173, poz. 1034), pracodawca jest obowiązany zapewnić na terenie zakładu pracy wykonane i oznakowane, zgodnie z Polskimi Normami i właściwymi przepisami, drogi komunikacyjne i transportowe, zwane dalej "drogami", drogi dla pieszych, zwane dalej "przejściami", i dojazdy pożarowe oraz utrzymywać je w stanie nie stwarzającym zagrożeń dla użytkowników. Drogi i przejścia oraz dojazdy pożarowe nie mogą prowadzić przez miejsca, w których występują zagrożenia dla ich użytkowników.

W związku z tym organ nie zgodził się z twierdzeniem odwołującej, że drogi transportowe - w kontrolowanej części hali, powinny zostać wyznaczone dopiero po jej zagospodarowaniu oraz po wykonaniu montażu regałów, ponieważ w trakcie wykonywania czynności kontrolnych ustalono, że w części hali - której dotyczy decyzja, odbywa się transport towarów przy pomocy wózków jezdniowych z mechanicznym napędem podnoszenia - co widać na zdjęciach zamieszczonych na stronie nr 5 w odpowiedzi inspektora pracy na zastrzeżenia do protokołu. Skierowana przez inspektora pracy decyzja jest zatem w pełni zasadna. Termin realizacji decyzji jest możliwy do wykonania, co wynika z niewielkiego zakresu prac związanych z realizacja nałożonego przez przepisy obowiązku.

Odnosząc się do decyzji nr 6 Inspektor wskazał, że podczas kontroli hali magazynu w dniu 17.04.2018r. pracodawca nie zabezpieczył przed uszkodzeniem np. przez wózki jezdniowe), 10 słupów konstrukcyjnych podtrzymujących halę magazynową w części składowania blokowego towarów (puszek) oraz 2 słupów podtrzymujących konstrukcję hali magazynowej w części gdzie składowym są chemikalia (ADR).

Na zdjęciach zamieszczonych na stronie nr 55 protokołu z kontroli uwidoczniono uszkodzenie słupa konstrukcyjnego wskazujące na niedostateczne zabezpieczenie w/w słupów.

Zgodnie z przedstawionym w trakcie kontroli raportem z kontroli bhp obiektu w K. z dnia 21.06.2017 r. (magazyn) sporządzonym przez P. N. - służbę bhp zapisano m.in. zamontowanie odbojników na słupach podtrzymujących konstrukcję hali.

Podczas kontroli hali magazynu w dniu 07.09.2018r. inspektor pracy ustalił, że 2 słupy podtrzymujące konstrukcję hali magazynowej w części, gdzie składowane są chemikalia (ADR) zabezpieczono przed uszkodzeniami (słupy zastawione zostały regałami), 4słupy podtrzymujące konstrukcję hali magazynowej w części składowania blokowego towarów zabezpieczono przed uszkodzeniami (słupy zastawione zostały regałami), natomiast 6 słupów konstrukcyjnych zlokalizowanych w w/w części - w obszarze SD 6 i SD 7, nie zostało zabezpieczonych przed uszkodzeniem. Zgodnie zaś z rozporządzeniem Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy:

§ 40 ust. 1. Pracodawca jest obowiązany zapewnić systematyczne kontrole stanu bezpieczeństwa i higieny pracy ze szczególnym uwzględnieniem organizacji procesów pracy, stanu technicznego maszyn i innych urządzeń technicznych oraz ustalić sposoby rejestracji nieprawidłowości i metody i metody ich usuwania;

§ 39 ust. 1 Pracodawca realizuje obowiązek zapewnienia pracownikom bezpieczeństwa i higieny pracy w szczególności przez zapobieganie zagrożeniom związanym z wykonywaną pracą, właściwą organizację pracy, stosowanie koniecznych środków profilaktycznych oraz informowanie i szkolenie pracowników

Zatem skierowana przez inspektora pracy decyzja "Zabezpieczyć przed uszkodzeniem 6 słupów znajdujących się w obszarze SD 6 i SD 7 hali magazynowej" w pełni odpowiada ww. przepisom z których wynika obowiązek zapewnienia przez pracodawcę bezpieczeństwa pracownikom.

W ocenie organu nie można zgodzić się ze stanowiskiem, że słupy konstrukcyjne- w części hali wskazanej w decyzji, winny zostać zabezpieczone dopiero po jej zagospodarowaniu i wykonaniu montażu regałów, ponieważ w trakcie wykonywania czynności kontrolnych ustalono, że odbywa się tam transport towarów przy pomocy wózków jezdniowych z mechanicznym napędem podnoszenia.

Z uwagi na powyższe inspektor pracy wydając decyzję miał na celu zapewnienie pracownikom bezpiecznych warunków pracy w szczególności przez zapobieganie zagrożeniom związanym z wykonywaną pracą oraz istniejącą możliwość uszkadzania wskazanych w decyzji słupów konstrukcyjnych. Pomalowanie słupów oraz ograniczenie prędkości wykonujących pracę wózków w ocenie organu odwoławczego nie stanowi realizacji obowiązku, o którym mowa w decyzji inspektora pracy, co pośrednio wynika z dokonanej przez pracodawcę w analizy stanu bhp za rok 2017r. z dnia 03.04.2018r. przeprowadzonej m.in. dla pomieszczenia magazynu. Wskazano w niej zamontowanie odbojników na słupach podtrzymujących konstrukcję hali oraz zaproponowano plan poprawy warunków pracy na rok 2018r.. W/w analiza została podpisana przez P. N. - Głównego Specjalistę ds. bhp inspektora ppoż., który w spółce M. "I." Sp. z o.o. Sp.k. wykonywał zadania z zakresu służby bezpieczeństwa i higieny pracy, co jednoznacznie wskazuje, że zastosowane przez pracodawcę środki zapobiegające zagrożeniom (pomalowanie słupów konstrukcyjnych barwami bezpieczeństwa, zamontowanie na wózkach jezdniowych ograniczników prędkości) nie było wystarczające.

Inspektor pracy wyznaczając termin realizacji w/w decyzji na dzień 30.11.2018r., wziął pod uwagę fakt, że: przedmiotowa decyzja dotyczy wyłącznie części słupów konstrukcyjnych hali magazynowej, pracodawca w trakcie trwania czynności kontrolnych zabezpieczył regałami połowę - 6 słupów konstrukcyjnych w hali magazynu, a zatem nie wymaga szczególnych nakładów i środków w celu jej realizacji. W ocenie organu odwoławczego termin powyższy jest adekwatny do obowiązków określonych w decyzji, winien zatem zostać także utrzymany.

Inspektor odnosząc się do zarzutów dotyczących decyzji nr 7 podał, że przeprowadzona w siedzibie spółki kontrola wykazała, że pracodawca nie opracował zasad ruchu na drogach wewnątrzzakładowych. Do opisanej w protokole nieprawidłowości pracodawca nie wniósł zastrzeżeń.

Zgodnie z § 66 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy pracodawca jest obowiązany zapewnić opracowanie zasad ruchu na drogach wewnątrzzakładowych, zgodnych z przepisami prawa o ruchu drogowym. Nie można zgodzić się z twierdzeniem pełnomocnika pracodawcy, że opracowanie zasad ruchu na drogach wewnątrzzakładowych jest możliwe dopiero po zagospodarowaniu części hali i wykonaniu montażu regałów, ponieważ aktualnie na terenie zakładu odbywa się ruch pojazdów przewożących towar oraz w hali magazynowej odbywa się ruch wózków jezdniowych z mechanicznym napędem podnoszenia i w/w dokument winien już teraz określać w szczególności maksymalne prędkości środków transportu i komunikacji na drogach wewnątrzzakładowych oraz w pomieszczeniach zakładu pracy, uzależnione od szerokości dróg, natężenia ruchu, widoczności itp. Należy zaznaczyć, że po całkowitym zagospodarowaniu hali magazynowej ów dokument winien zostać wyłącznie zaktualizowany.

Zatem skierowana przez inspektora pracy decyzja: "Opracować zasady ruchu na drogach wewnątrzzakładowych zlokalizowanych na terenie firmy na ul. [...], [...]" w pełni odpowiada stanowi faktycznemu i wynika z wskazanych przepisów.

Inspektor pracy wyznaczając termin realizacji w/w decyzji na dzień 30.10.2018r. wziął pod uwagę fakt, że na terenie hali magazynowej odbywa się ruch wózków jezdniowych z mechanicznym napędem podnoszenia i pracodawca w celu zapewnienia bezpiecznych warunków pracy winien jak najszybciej opracować w/w dokument. Jednakże biorąc pod uwagę termin rozpoznania odwołania od decyzji należy ustalić nowy termin decyzji. W ocenie organu odwoławczego termin 30.11.2018 r. jest w tym stanie możliwy do realizacji biorąc pod uwagę zakres działań zmierzających do realizacji decyzji.

W skardze do WSA spółka reprezentowana przez adwokata zaskarżyła decyzję w całości, wnosząc o jej uchylenie oraz uchylenie decyzji poprzedzającej, zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania i wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

W skardze podniesiono następujące zarzuty:

1. mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów postępowania administracyjnego tj.:

a) art. 7, art. 75 § 1. art. 77 § 1 i art. 80 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego polegające na dokonanej z uchybieniem zasadzie prawdy obiektywnej, dowolnej, wybiórczej ocenie materiału dowodowego, którego prawidłowa ocena, dokonana z poszanowaniem zasad doświadczenia życiowego, doprowadziłaby organ II instancji do uznania, że w sprawie nie wystąpiły przesłanki uzasadniające utrzymanie w mocy nakazu z dnia 17 września 2018 roku w pkt nr 5, nr 6 i nr 7;

b) art. 7, art. 8 i art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego polegające na nienależytym uzasadnieniu zaskarżonej decyzji z uwagi na zawarcie w niej zbyt ogólnych twierdzeń, w szczególności poprzez niewyjaśnienie, dlaczego środki podejmowane przez skarżącą w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, a służące zapewnieniu pracownikom bezpieczeństwa i higieny pracy, zostały uznane przez organ II instancji za niewystarczające do wypełnienia obowiązków wskazanych w § 39 i §40 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 26 września 1997 roku w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy oraz niewyjaśnienie przyczyn ustalenia zbyt krótkiego terminu wykonania obowiązków wskazanych w pkt nr 5, nr 6 i nr 7 nakazu, co uniemożliwia dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji oraz realizację zasady prawdy obiektywnej i zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa;

2. mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów prawa materialnego tj.:

a) § 39 i §40 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 26 września 1997 roku w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy, poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że skarżąca nie wypełnia obowiązku zapewnienia pracownikom bezpieczeństwa i higieny pracy oraz nie zapewnia systematycznych kontroli stanu bezpieczeństwa i higieny pracy, podczas gdy skarżąca realizuje powyżej wskazane obowiązki, a w szczególności stosuje środki likwidujące zagrożenia dla zdrowia i życia pracowników;

b) art. 11 pkt 1 Ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 roku o Państwowej Inspekcji Pracy, poprzez jego niezastosowanie i ustalenie terminu wykonania zaskarżonej decyzji tj. nakazu nr rej.: 120292 - 5301 - K015 - Nkoi/l8 z dnia 17 września 2018 roku w punktach nr 5, nr 6 oraz nr 7 w sposób, który uniemożliwia realne i rzetelne usunięcie stwierdzonych uchybień.

W odpowiedzi na skargę Okręgowy Inspektor Pracy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko co do nałożonych na skarżącą decyzji.

Postanowieniem tut. Sądu z dnia 7 lutego 2019 r. sygn. II SA/Po 33/19 odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Skarga nie zawiera usprawiedliwionych podstaw wobec czego podlega oddaleniu.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. 2018 r., poz. 2107) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Stosownie natomiast do art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302, dalej p.p.s.a. ) uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.

Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.

Przedmiotem skargi M. I. sp. z o.o. sp. k. z/s w K. jest decyzja Inspektor Pracy z dnia [...] listopada 2018 r. na mocy której została utrzymana decyzja zwarta w punkcie 5, 6 Inspektora Pracy z dnia 17 września 2018 r. w przedmiocie nakazu wykonania określonych obowiązków oraz uchylającą w punkcie nr [...] w części dotyczącej terminu wykonania nakazu Inspektora Pracy w tym zakresie orzekająca nowy termin wykonania na dzień 30 listopada 2018 r. Spółka skarżyła decyzję I instancji jedynie w zakresie punktów 5,6 i 7.

Podstawę materialnoprawną wydanego nakazu w zakresie zaskarżonych przez spółkę decyzji stanowiły art. 11 pkt 1, 6 i 6a ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy (Dz. U. z 2018 r., poz. 623 – dalej jako "u.p.i.p.") w zw. z art. 33 ust. 1 pkt 1 u.p.i.p. art. 207 § 2 pkt 2 Kodeksu Pracy, § 4 ust. 1, § 39, § 40 ust. 1, § 66 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 26 września 1997 roku w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (dalej: rozporządzenie).

Na wstępie rozważań wskazać należy, iż zadaniem organów inspekcji pracy jest nadzór i kontrola przestrzegania prawa pracy, a w szczególności przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy. Dostrzeżenie przez organy inspekcji pracy naruszenia przez pracodawcę przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy obliguje te organy do nakazania usunięcia stwierdzonych uchybień w ustalonym terminie (art. 11 pkt 1 u.p.i.p.). Obowiązki pracodawcy w dziedzinie ochrony pracy wynikają z przepisów prawa, z zasad bezpieczeństwa i higieny pracy oraz z osiągnięć nauki i techniki, o czym mowa w art. 207 § 2 k.p. Przepis ten nakazuje pracodawcy ochronę zdrowia i życia pracowników poprzez zapewnienie bezpiecznych i higienicznych warunków pracy przy odpowiednim wykorzystaniu osiągnięć nauki i techniki. W szczególności pracodawca jest zobowiązany m. in. organizować pracę w sposób zapewniający bezpieczne i higieniczne warunki pracy, zapewnić przestrzeganie przepisów oraz zasad bezpieczeństwa i higieny pracy, wydawać polecenia usunięcia uchybień i kontrolować ich wykonanie.

Przepisy dotyczące obowiązków pracodawców w zakresie ochrony życia i zdrowia pracowników są podstawowym składnikiem instytucji ochrony pracy. Mają one charakter bezwarunkowy (tj. obciążają pracodawcę niezależnie od sposobu spełniania świadczenia przez pracownika; wyr. SN z 13.4.2017 r., I PK 146/16, Legalis), niepodzielny (tzn. działania i zaniechania innych podmiotów nie zwalniają pracodawcy od odpowiedzialności za stan bhp w miejscu pracy), realny (muszą być wykonane w naturze, bez możliwości wykonania zastępczego w postaci wypłaty równowartości nieotrzymanego świadczenia) oraz podwójnie zakwalifikowany [są powinnościami ze stosunku pracy o charakterze zobowiązanym (kontraktowym) wobec pracownika i publicznoprawnym wobec państwa, którego wykonanie jest zabezpieczone nadzorem państwowym] (wyr. WSA w Bydgoszczy z 21.7.2010 r., II SA/Bd 527/10, CBOSA).

Skoro spółka zaakceptowała nakaz w zasadzie w większości nałożonych na nią obowiązków, kwestionując punkty 5,6 i 7, przedmiotem rozważań również objęte będą wyłącznie zawarte w powyższych kwestie.

W punkcie 5 organ nakazał skarżącej wyznaczyć drogi transportowe w hali magazynowej w obszarze SD 6 i SD 7 w tylnej części składowania blokowego puszki w terminie do 30 listopada 2018 r.

Jak wynika z protokołu kontroli która odbyła się w przedsiębiorstwie skarżącego (magazyn) 17 kwietnia 2018 r. pracodawca wykorzystuje do pracy wózki widłowe jednak nie wyznaczył on dróg transportowych ani dróg dla pieszych. Na dowód powyższego wykonano dwie fotografie (k. 55 protokołu) na których widać, że podłoga w hali magazynowej jest nieoznakowana. Oznakowane czarnymi pasami są jedynie słupy (zdj. z prawej). Podczas kontroli we wrześniu 2018 r. ustalono, że pracodawca częściowo sprostał nałożonym na niego obowiązkom wyznaczając drogi dla pieszych i częściowo wyznaczając drogi transportowe w hali magazynowej. Zostało jednak stwierdzone, że pracodawca nie wyznaczył dróg transportowych w hali magazynowej tylnej części składowania blokowego (puszek) w obszarze SD 6 i SD 7, zgodnie z rzutem hali. Organ powołując się na § 4 ust. 1 rozporządzenia sformułował nakaz wyznaczenia dróg transportowych w obszarach hali, w których skarżąca tego zaniechała.

Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy nakazuje pracodawcy zapewnienie na terenie zakładu pracy wykonania i oznakowania, zgodnie z Polskimi Normami i właściwymi przepisami, dróg komunikacyjnych i transportowych oraz dróg dla pieszych. Drogi i przejścia powinny posiadać wymiary odpowiednie do liczby potencjalnych użytkowników oraz rodzajów i wielkości stosowanych urządzeń transportowych i przemieszczanych ładunków. Minimalne wymiary dróg i przejść określają Polskie Normy. Nawierzchnia dróg i przejść powinna być równa i twarda lub utwardzona oraz posiadać nośność odpowiednią do obciążenia wynikającego ze stosowanych środków transportowych oraz przemieszczanych i składowanych materiałów. Na drogach transportowych nie powinny występować progi ani stopnie. Na drogach w miejscach, w których możliwe jest niespodziewane wtargnięcie pieszych, w szczególności przed bramami, drzwiami i przejściami, należy ustawić barierki lub zastosować inne skuteczne środki ochronne.

W świetle powyższego argumenty skarżącej nie zasługiwały na uwzględnienie. Skoro w hali magazynowej w obszarze SD 6 i 7 wykonywana jest praca i odbywa się ruch wózków jezdniowych to okoliczność, że nie jest ona w pełni zagospodarowana i umeblowana w żaden sposób nie zwalnia pracodawcy od zapewnienia bezpiecznych warunków pracy. Przepisy prawa pracy w sposób skonkretyzowany wskazują jakie czynności powinien podjąć pracodawca aby jego pracownicy mogli świadczyć prace w sposób nie zagrażający ich życiu i zdrowiu. Nie ulega wiec wątpliwości, że nie zawsze nakazy te będą szły w parze w planami pracodawcy co do urządzenia i zagospodarowania zakładu pracy. Takie okoliczności w żaden sposób nie mogą wyprzedzać obowiązków pracodawcy, który dopuszczając pracownika do pracy w konkretnym miejscu zakładu winien mu zagwarantować bezpieczne i higieniczne warunki pracy. Nie sposób więc zakwestionować nałożonego przez organ obowiązku. Również dalej powoływane w skardze argumenty o terminie wykonania obowiązku nie zasługują na uwzględnienie. Skarżąca już od daty pierwszej kontroli tj. 17 kwietnia 2018 r. miała świadomość konieczności prawidłowego wyznaczenia dróg. Nie może więc powoływać się, na fakt że wykonanie tego obowiązku będzie możliwe w dogodnym dla niej terminie tj. po upływie roku od stwierdzonego naruszenia. Nie stanowi również kontrargumentu do nałożonych obowiązków koszt związany z ich wykonaniem (opracowanie zasad ruchu) albowiem prowadząc przedsiębiorstwo skarżąca musi przewidywać w budżecie środki finansowe które umożliwią jej zakładowi funkcjonowanie w sposób bezpieczny dla jej pracowników i zgodny z przepisami prawa.

Z tych samych względów, jak i wobec takiej samej argumentacji skarżącej nie zasługiwały na uwzględnienie zarzuty dotyczące sformułowanego w pkt 6 nakazu, którym to Inspektor wskazał, że pracodawca ma zabezpieczyć przed uszkodzeniem 6 słupów znajdujących obszarze hali magazynowej SD 6 i 7. Podczas kontroli ujawniono, że nie zostały one prawidłowo zabezpieczonego, mimo sformułowanego w § 39 ust. 1 i 40 rozporządzenia obowiązku. Skoro w hali magazynowej odbywa się ruch wózków niewątpliwie odpowiednie zabezpieczenie słupów przed uderzeniem, otarciami jest obligatoryjne. Prawidłowe oznakowanie i zabezpieczenie tych elementów wbrew twierdzeniom skarżącej powinno być zapewnione przez pracodawcę od momentu rozpoczęcia użytkowania pomieszczeń, a nie dopiero po zagospodarowaniu hali i wykonaniu montażu regałów. Bez względu jednak na to, czy jest to magazyn już w pełni zaaranżowany, czy dopiero zaplanowany do wyposażenia, z jego funkcjonowaniem wiąże się występowanie wielu zagrożeń. Pojawiają się one zarówno w odniesieniu do transportu wewnątrzzakładowego, jak też wynikają ze sposobu składowania materiałów, transportu ręcznego, pracy z wykorzystaniem wózków. Za oczywiste uznać należy, że aby sprostać obowiązkom bezpiecznych warunków pracy elementy takie jak słupy powinny być odpowiednio oznakowane i zabezpieczone. Z powołanych przez organ przepisów rozporządzenia (§ 39 i 40) wynika wprost obowiązek zapobiegania zagrożeniom związanym z wykonywaną pracą i zapewnienie systematycznych kontroli stanu bezpieczeństwa. Niezabezpieczone słupy w hali magazynowej mogą doprowadzić do wypadku przy pracy. Zgodzić się należało z inspektorem pracy, że wydając nakaz miał na celu zapewnienie bezpiecznych warunków pracy dla osób pracujących i przebywających w hali magazynowej. Inspektor pracy wyjaśnił także, ze nakładając na pracodawcę obowiązki wziął pod uwagę, że dotyczy to wyłącznie części słupów konstrukcyjnych, których zabezpieczenie będzie możliwe do zrealizowania do 30 listopada 2018 r. Organ nie wskazał skarżącej konkretnie jakich zabezpieczeń ma użyć, co pozwala jej wybrać z dostępnych na rynku elementów osłon. W tym zakresie tak skonstruowany nakaz jest dla skarżącej mniej uciążliwy. Sąd nie jest też władny aby ingerować w decyzję organu co do wybranych form zabezpieczeń. Skoro inspektor pracy uznał, że zastosowane przez skarżącą środki (pomalowanie słupów i ograniczenie prędkości) są niewystarczające do zapewnienia bezpieczeństwa, co zostało potwierdzone na zdjęciu na str. 55 protokołu (uszkodzenie słupa) i wynikało z raportu z kontroli bhp obiektu z dnia 21.06.2017r. (magazyn)sporządzonym przez służbę bhp skarżącej, stanowisko wyrażone w skardze było nieuzasadnione. Dotychczasowe zabezpieczenie tych konkretnych słupów było niewystarczające, powodowało zagrożenie dla bezpieczeństwa pracowników i wymagało zastosowania dodatkowych środków zabezpieczających przed uszkodzeniem (np. zamontowanie odbojników jak wskazano w protokole z 21.06.2017r.) Dokonując kontroli nakazu sąd doszedł do przekonania, że organ nie naruszył wskazanych w skardze przepisów procesowych art. 7, 8 i 107 § 3 k.p.a a nakaz był zasadny, zarówno do do sformułowania jak i terminu wykonania (dotyczy części tj 6 słupów).

Odnosząc się do pkt 7 decyzji należy wskazać, że przepis § 66 ust. 1 rozporządzenia wymaga, by pracodawca zapewnił opracowanie zasad ruchu na drogach wewnątrzzakładowych, zgodnych z przepisami prawa o ruchu drogowym. Zasady takie powinny dotyczyć konkretnych realiów zakładu pracy i być w związku z tym aktem zindywidualizowanym odnoszącym się do konkretnego układu komunikacyjnego. Pracodawca w trakcie kontroli dokumentu takiego nie przedłożył, a zatem inspektor pracy był uprawniony, by zobowiązać go do jego złożenia. Termin nałożonych na skarżącą obowiązków również uznać należało za uzasadniony okolicznościami, a argumenty skarżącej w tym zakresie za niewystarczające. Ewentualna późniejsza zmiana organizacji hali nie wymaga opracowania nowych zasad ruchu a jedynie aktualizacji. Skarżąca w żadnym z 3 nakazów nie wskazała na okoliczności które uniemożliwią jej sprostanie nałożonym obowiązkom w zakreślonym terminie a jedynie podnosiła, że ich wykonanie jest dla niej niedogodne we wskazanym czasie, co nie mogło stanowić podstawy do zakwestionowania zaskarżonych rozstrzygnięć. W przedmiotowej sprawie sąd oceniał zaskarżoną decyzję na dzień jej wydania. Termin wskazany w decyzji nie upłynął przed wydaniem decyzji ostatecznej, za wyjątkiem terminu z pkt 7, co zostało przez organ II instancji uwzględnione. Wyznaczony termin z uwzględnieniem niewielkiej ilości, małej pracochłonności zaleconych prac był realny i rozsądny. Wskazany przez skarżącego termin do 30 kwietnia 2019r. nie odnosił się w ogóle do zasad bezpieczeństwa i higieny pracy a związany był jedynie z planowanymi inwestycjami i racjonalizacją kosztów, planem inwestycyjnym. Podnoszona w skardze nieracjonalność wprowadzenia zmian przed montażem regałów słusznie uznana została przez organ za bezzasadną albowiem mimo braku ich zamontowania transport towarów przy pomocy wózków jezdniowych z mechanicznym napędem podnoszenia się odbywał. Brak wskazanych w decyzji bezpiecznych rozwiązań naruszał przepisy dot. bezpieczeństwa i higieny pracy. Nakaz adekwatny był więc zarówno do ustalonego stanu faktycznego jak i przepisów

Mając to na uwadze Sąd uznał, że nałożenie na skarżącą obowiązków w nakazie Inspektora Pracy za odpowiednio umotywowane i znajdujące podstawę w przepisach prawa.

Sąd zwraca uwagę, iż w celu zapewnienia bezpieczeństwa pracy ( w tym w magazynach), a co za tym idzie zmniejszenia liczby wypadków przy pracy niezbędna jest nie tylko realizacja przedstawionych w niniejszym wyroku wymagań stawianych przez przepisy Kodeksu pracy i rozporządzeń wykonawczych, ale całościowe, kompleksowe i spójne podejście do problemów bezpieczeństwa obejmujące zagadnienia techniczne, a przede wszystkim prawidłową organizację pracy.

W powyższych okolicznościach, brak było podstaw do zakwestionowania zgodności z prawem zaskarżonej decyzji i poprzedzającego ją nakazu inspektora pracy, które zostały wydane na skutek wyczerpującego wyjaśnienia sprawy, na podstawie prawidłowej oceny zgromadzonych dowodów, w tym protokołu kontroli oraz trafnych ustaleń i ocen prawnych, zawartych w ich uzasadnieniu, jak tego wymaga art. 107 § 3 k.p.a. Dodać trzeba że art. 34 ust. 2 u.pi.p. stanowi lex specialis do art. 107 k.p.a. i kontrolowana w sprawie decyzja zawiera wszystkie wskazane w tym artykule elementy decyzji wydanej w formie pisemnej. Zgodnie z art. 33 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 31 ust. 1 u.p.i.p. decyzje wydaje się w wyniku ustaleń dokonanych w toku kontroli i udokumentowanych stosownym protokołem. Natomiast stosownie do art. 207 § 3 k.p. pracodawca oraz osoba kierująca pracownikami są obowiązani znać przepisy o ochronie pracy, w tym przepisy oraz zasady bezpieczeństwa i higieny pracy. W niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia wskazanych w skardze przepisów.

Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi jako nieuzasadnionej.