Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt I SA/Go 286/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2021-09-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Zarząd Województwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 57 par 1
journal: Dz.U. 2017 poz 201
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Skupień Sędziowie Sędzia WSA Jacek Niedzielski Asesor WSA Damian Bronowicki (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 9 września 2021 r. sprawy ze skargi J.K. na decyzję Zarządu Województwa z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie rozłożenia na raty należności z tytułu zwrotu dofinansowania oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

J.K. (powoływany dalej jako: "Skarżący", "Strona") wniósł skargę na decyzję Zarządu Województwa (powoływanego dalej także jako: "organ") z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję tego organu z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w sprawie rozłożenia na raty należności wynikającej z decyzji Zarządu Województwa z [...] listopada 2014 r. nr [...] dotyczącej zwrotu dofinansowania.

Z akt sprawy wynika następujący stan faktyczny.

J.K., prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą Zakład Produkcyjno-Usługowy, w ramach działania [...] Regionalnego Programu Operacyjnego podpisał w dniu [...] września 2009 r. umowę o dofinansowanie projektu nr [...] pn. "Wzrost konkurencyjności ZPU J.K. elementem wzrostu ekonomicznego regionu".

Decyzją z dnia [...] listopada 2014 r., Nr [...] Zarząd Województwa orzekł o zwrocie dofinansowania wynikającego z umowy z dnia [...] września 2009 r., a po ponownym rozpatrzeniu sprawy, decyzją z dnia [...] marca 2015 r., nr [...] Zarząd Województwa utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] listopada 2014 r.

Pismem z dnia [...] stycznia 2015 r. J.K. złożył do IZ RPO wniosek o rozłożenie na raty należności głównej oraz umorzenie naliczonych odsetek od wartości dofinansowania naliczonej korekty finansowej.

Decyzją z dnia [...] października 2015 r., nr [...] Zarząd Województwa odmówił umorzenia odsetek określonych jak dla zaległości podatkowych liczonych od należności wynikającej z decyzji Zarządu Województwa z dnia [...] listopada 2014 r., nr [...], a po ponownym rozpatrzeniu sprawy, decyzją z dnia [...] lutego 2016 r., nr [...] Zarząd Województwa utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] października 2015 r.

W dniu [...] kwietnia 2016 r. Zarząd Województwa wszczął postępowanie administracyjne w sprawie rozłożenia na raty należności wynikającej z ww. decyzji z dnia [...] listopada 2014 r. dotyczącej zwrotu dofinansowania.

Decyzją z dnia [...] października 2016 r. Zarząd Województwa rozłożył na raty ww. należność.

Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy złożył J.K., wnosząc o zmianę decyzji w zakresie wysokości odsetek w pełnej wysokości do dnia spłaty i ustalenie, iż od dnia wydania decyzji odsetki nie są naliczane, a w ich miejsce naliczana jest opłata prolongacyjna w wysokości 50% odsetek.

Decyzją z dnia [...] marca 2017 r. Zarząd Województwa utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Organ podkreślił, że opłata prolongacyjna, o której naliczenie wnioskuje strona, została opisana w art. 57 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja Podatkowa (Dz. U. z 2017, poz. 201, z późn. zm.) – zwaną dalej "O.p", który brzmi: "W decyzji wydanej na podstawie art. 67a § 1 pkt 1 lub 2, dotyczącej podatków stanowiących dochód budżetu państwa, organ podatkowy ustala opłatę prolongacyjną od kwoty podatku lub zaległości podatkowej." Biorąc powyższe pod uwagę zapis ten dotyczy tylko i wyłącznie podatków stanowiących dochód budżetu państwa, a odsetki naliczane od kwoty dofinansowania wykorzystanego w sposób nieprawidłowy taki dochodem nie są. Odsetki od wkładu UE są odsetkami należnymi Komisji Europejskiej, naliczanymi proporcjonalnie od wkładu UE. Powyższe potwierdza instrukcja użytkownika Krajowego Systemu Informatycznego SIMIK 07-13 wydanego przez Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju gdzie odsetki naliczane od należności głównej, po upływie terminu 14 dni od daty doręczenia beneficjentowi decyzji o zwrocie są nazywane odsetkami karnymi należne Komisji Europejskiej, (str. 302 i 303). Zgodnie też z art. 67 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz.U. z 2013 r. poz. 885 ze zm.), zwaną dalej "u.f.p.", przepisy ordynacji stosuje się odpowiednio a więc istnieje możliwość ich nie stosowania w ogóle albo odpowiednio do charakteru sprawy (w tym wypadku zwrotu środków UE). Odsetki po 14 dniach od daty otrzymania decyzji w sprawie zwrotu dofinansowania przez stronę stanowią dochód Komisji Europejskiej (proporcjonalnie do wkładu UE - w tym przypadku 85 % kwoty należności).

Zatem zapisy art. 57 O.p. nie mogą, w ocenie organu dotyczyć wyżej opisanych odsetek, ponieważ nie są podatkiem stanowiącym dochód budżetu państwa. Mając na uwadze powyższe przytoczony przepis nie mógł mieć zastosowania w przedmiotowej sprawie.

Organ podkreślił ponadto, że podstawą prawną decyzji administracyjnej w sprawie zwrotu dofinansowania były zapisy art. 211 ust. 5 ustawy o finansach publicznych z dnia 30 czerwca 2005 r. (Dz.U. z 2005 r. poz. 2104 ze zm.) – zwaną dalej "u.f.p. z 2005 r." zgodnie z art. 113 ust 1 ustawy przepisy wprowadzające ustawę o finansach publicznych z dnia 27 sierpnia 2009 r. (Dz. U. z 2009 r., Nr 157, poz. 1241 z późn. zm.)- zwaną dalej: "u.w.u.f.p.". Art. 211 ust. 5 stanowi, iż w zakresie nieuregulowanym w ust. 1 i 4 stosuje się odpowiednio przepisy działu III Ordynacji podatkowej, z wyjątkiem art. 57 tej ustawy, wyłączając w ten sposób możliwość stosowania opłaty prolongacyjnej.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego J.K. zarzucił naruszenie art. 67 u.f.p. z 2005 r. w zw. z art. 67a i 57 O.p. poprzez ich niezastosowanie. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i obciążenie organu kosztami postępowania, w tym kosztami zastępstwa prawnego według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę Zarząd Województwa, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie, wniósł o jej oddalenie.

Wyrokiem z dnia 26 lipca 2017 r. sygn. akt II SA/Go 407/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ja decyzję z [...] października 2016 r. Sąd wskazał m.in., że należności, o rozłożenie na raty których wniósł skarżący, stanowią niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publicznoprawnym. Zgodnie bowiem z art. 60 pkt 6 u.f.p. środkami publicznymi stanowiącymi niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publiczno-prawnym są w szczególności dochody budżetu państwa albo budżetu jednostki samorządu terytorialnego należności z tytułu zwrotu środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich oraz inne należności związane z realizacją projektów finansowanych z udziałem tych środków, a także odsetki od tych środków i od tych należności.

Na podstawie art. 64 ust. 1 u.f.p. właściwy organ, na wniosek zobowiązanego, może udzielać określonych w art. 55 ulg w spłacie zobowiązań z tytułu należności, o których mowa w art. 60. Powołany w tym przepisie art. 55 określa rodzaje ulg - umorzenie w całości albo w części, odroczenie spłaty lub rozłożenie jej na raty.

Jednocześnie w art. 67 u.f.p. zawarto regulację, iż do spraw dotyczących należności, o których mowa w art. 60, nieuregulowanych tą ustawą stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego i odpowiednio przepisy działu III ustawy Ordynacja podatkowa. Dział III ustawy Ordynacja podatkowa - Zobowiązania podatkowe obejmuje artykuły od 21 do 119.

Z treści art. 60 u.f.p., jak i pozostałych przepisów regulujących ulgi w spłacie należności o charakterze publicznoprawnym nie wynika, aby ustawodawca przyjął, że ulgi obejmujące te należności są udzielane na tych samych podstawach materialnoprawnych, co ulgi w należnościach o charakterze cywilnoprawnym. Brak jest bowiem takiej regulacji, która odsyłałaby, w przypadku tych należności, do stosowania przesłanek określonych w art. 56 (umorzenie w całości), czy też określonych w art. 57 u.f.p. (umarzenie w części, odroczenie terminu spłaty, rozłożenie jej na raty). Zatem do należności, o których mowa w art. 60 u.f.p., zastosowanie ma art. 67a § 1 O.p.

Sąd zwrócił również uwagę na nieprawidłową jego zdaniem podstawę prawną decyzji. Mianowicie w obu decyzjach Zarządu Województwa w podstawie materialnoprawnej organ wskazał art. 55, 57 i 61 ust. 1 w związku z art. 60 pkt 6 u.f.p. oraz przepis art. 211 ust. 1 pkt 2 u.f.p. z 2005 r. w związku z art. 113 ust. 1 u.w.u.f.p. Sąd wskazał, że do należności o charakterze publicznoprawnym, o których mowa w art. 60 u.f.p. zastosowanie ma niepowołany w decyzjach organu art. 67a § 1 O.p., nie zaś powoływany w tych decyzjach art. 57 u.f.p. odnoszący się do należności cywilnoprawnych. Zatem nie jest jasne, czy zdaniem organu w sprawie mają zastosowanie przepisy ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, czy też przepisy ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych. Nie ma żadnych podstaw do stosowania przepisów obu ustaw jednocześnie. Nie budzi wątpliwości, że z uwagi na treści art. 113 ust. 1 u.w.u.f.p., do orzekania o zwrocie dotacji udzielonych przed dniem 1 stycznia 2010 r. stosuje się przepisy ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych. Jednak czym innym jest orzekanie o zwrocie dotacji, a czym innym orzekanie w przedmiocie ulg w spłacie zobowiązań z tytułu należności. Powołanie obok szeregu przepisów ustawy z 2009 r. jednego przepisu poprzednio obowiązującej ustawy z 2005 r. powoduje, że można odnieść wrażenie, iż organ odwołał się do tego przepisu tylko dlatego, że przepis ten wyklucza stosowanie art. 57 O.p., który stanowi podstawę naliczania wnioskowanej przez skarżącego opłaty prolongacyjnej.

Sąd wskazał również, że od zaległości podatkowych, których zapłata została odroczona lub rozłożona na raty, odsetki za zwłokę są naliczane do dnia wniesienia podania o odroczenie lub rozłożenie na raty zapłaty zaległości podatkowej, włącznie z tym dniem. Stanowi o tym § 9 Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 sierpnia 2005 r. w sprawie naliczania odsetek za zwłokę oraz opłaty prolongacyjnej, a także zakresu informacji, które muszą być zawarte w rachunkach (Dz.U.2005.165.1373 ze zm.).

Sąd zauważył ponadto, że z przepisów prawa wspólnotowego nie wynika zakaz wprowadzenia do prawa krajowego instytucji umorzenia należności podlegających zwrotowi lub korekcie. Kwestia ta została pozostawiona swobodzie państwa członkowskiego. Skoro ustawodawca krajowy wprowadził do systemu prawa możliwość zastosowania ulg dotyczących należności z tytułu zwrotu płatności dokonanych w ramach programów finansowanych z udziałem środków europejskich to znaczy, że instytucja ta może być stosowana w stosunku do podmiotów krajowych na warunkach określonych w tej ustawie.

Po rozpoznaniu skargi kasacyjnej wniesionej przez organ w dniu 19 maja 2021r. Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie o sygn. akt I GSK 660/18 uchylił powyższy wyrok w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Sąd II instancji potwierdził stanowisko WSA w Gorzowie co do podstaw prawnych wydanych decyzji. Za błędne uznał powołanie w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji zarówno art. 211 ust. 1 u.f.p. z 2005 r. jak i art. 113 § 1 u.w.u.f.p. Przedmiotem rozpoznania przez Sąd I instancji była decyzja w sprawie rozłożenia na raty zwrotu dofinansowania.

Postępowanie w tej sprawie zostało wszczęte w kwietniu 2015 r. na wniosek strony z [...] stycznia 2015 r. i zakończone wydaniem ostatecznej decyzji z [...] marca 2017 r. W tej sytuacji, skoro postępowanie to zostało przeprowadzone w całości po wejście w życie przepisów u.f.p., to mimo, że dotyczyło ono dofinansowania przyznanego na podstawie umowy zawartej w 2009 r. (w czasie obowiązywania u.f.p. z 2005 r.) i co do którego orzeczono w 2014 r. zwrot (w czasie obowiązywania u.f.p.), nie było podstaw do zastosowania wskazanych wcześniej przepisów intertemporalnych, a dalej – przepisów u.f.p. z 2005 r.

Odnosząc się z kolei do zarzutu naruszenia art. 67a § 1 O.p. w zw. z art. 64 ust. 1, art. 60 pkt 6, art. 57 pkt 3 i art. 67 u.f.p. oraz naruszenia § 9 rozporządzenia, NSA zauważył, że zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 10 lutego 2017 r. o zmianie ustawy o finansach publicznych (Dz. U. poz. 659) do spraw dotyczących udzielania ulg w spłacie niepodatkowych należności budżetowych, o których mowa w art. 60 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym, wszczętych i niezakończonych decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się ustawę zmienianą w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą. Postępowanie w sprawie rozłożenia na raty zwrotu dofinansowania zostało zakończone ostateczną decyzją z [...] marca 2017 r., a więc przed wejściem w życie nowelizacji z 2017 r., tj. przed 28 kwietnia 2017 r. Oznacza to, że za normatywny wzorzec kontroli zaskarżonego wyroku należało przyjąć przepisy u.f.p., w brzmieniu sprzed nowelizacji.

W myśl tych przepisów do środków publicznych stanowiących niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publicznoprawnym zalicza się m.in. dochody budżetu państwa albo budżetu jednostki samorządu terytorialnego w postaci należności z tytułu zwrotu środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich oraz inne należności związane z realizacją projektów finansowanych z udziałem tych środków, a także odsetki od tych środków i od tych należności (art. 60 pkt 6). Właściwy organ (art. 61 ust. 1 pkt 2 i ust. 4), na wniosek zobowiązanego, może udzielać określonych w art. 55 ulg w spłacie zobowiązań z tytułu tych należności (art. 64 ust. 1). Właściwy organ może również, na wniosek zobowiązanego prowadzącego działalność gospodarczą, udzielać określonych w art. 55 ulg w spłacie zobowiązań z tytułu należności, o których mowa w art. 60 pkt 1 – 6, które: 1) nie stanowią pomocy publicznej; 2) stanowią pomoc de minimis - w zakresie i na zasadach określonych w bezpośrednio obowiązujących aktach prawa Wspólnot Europejskich dotyczących pomocy w ramach zasady de minimis; 3) stanowią pomoc publiczną: a) udzielaną w celu naprawienia szkód wyrządzonych przez klęski żywiołowe lub inne nadzwyczajne zdarzenia, b) udzielaną w celu zapobieżenia poważnym zakłóceniom w gospodarce o charakterze ponadsektorowym lub ich likwidacji, c) udzielaną w celu wsparcia krajowych przedsiębiorców działających w ramach przedsięwzięcia gospodarczego podejmowanego w interesie europejskim, d) udzielaną w celu promowania i wspierania kultury i dziedzictwa narodowego, nauki oraz oświaty, e) będącą rekompensatą za świadczenie usług w ogólnym interesie gospodarczym powierzonych na podstawie odrębnych przepisów, f) na szkolenia, g) na zatrudnienie, h) na rozwój małych i średnich przedsiębiorstw, i) na restrukturyzację, j) na ochronę środowiska, k) na prace badawczo-rozwojowe, l) regionalną (art. 64 ust. 2). Ulgi w spłacie zobowiązań, określone w art. 55, w przypadku wymienionym w ust. 2 pkt 3 lit. a mogą być udzielane jako pomoc indywidualna albo w ramach programów pomocowych określonych w odrębnych przepisach (art. 64 ust. 3). Ulgi w spłacie zobowiązań, określone w art. 55, w przypadku wymienionym w ust. 2 pkt 3 lit. b-e, lit. j oraz lit. k mogą być udzielane jako pomoc indywidualna zgodna z programami rządowymi lub samorządowymi albo pomoc udzielana w ramach programów pomocowych określonych w odrębnych przepisach (art. 64 ust. 4). Ulgi w spłacie należności publicznoprawnych mogą polegać na umarzeniu w całości albo w części tych należności lub też na odraczaniu lub rozkładaniu na raty tych należności (art. 55).

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego ustawodawca przewidział dwa zasadnicze tryby udzielania ulg w spłacie należności przypadających dla budżetu państwa i j.s.t. – oddzielny dla należności cywilnoprawnych i oddzielny dla należności publicznoprawnych. Stąd sprawach dotyczących należności publicznoprawnych pozbawione podstaw prawnych jest odwoływanie się (bez wyraźnego odesłania) do przepisów mających zastosowanie do należności cywilnoprawnych, np. do art. 57 pkt 3 u.f.p. Z tego względu podstawowym przepisem, na podstawie którego mogą być udzielane ulgi w spłacie należności publicznoprawnych jest art. 64 u.f.p. Z kolei porównując treść ust. 1 i 2 art. 64 u.f.p. należy zauważyć, że ustawodawca rozróżnia dwie sytuacje, jedną, związaną z podmiotami będącymi przedsiębiorcami, do których odnosi się ust. 2 powołanego przepisu i drugą, związaną z pozostałymi podmiotami, do których odnosi się ust. 1 tego przepisu. Oznacza to, że dla należności wymienionych w art. 60 pkt 1 – 6 u.f.p. podstawę materialnoprawną do udzielania przedsiębiorcom ulg, o których mowa w art. 55 u.f.p., stanowi art. 64 ust. 2 u.f.p., a nie ust. 1 tego przepisu. W tym przypadku wyrażona w art. 64 ust. 1 u.f.p. zasada ogólna doznaje ograniczenia, zarówno co do podmiotu zobowiązanego (przedsiębiorcy), jak i co do rodzajów należności publicznoprawnych, względem których mogą być stosowane ulgi, o których jest mowa w art. 55 u.f.p., oraz przez wprowadzenie dodatkowych warunków związanych z pomocą publiczną. Powyższe spostrzeżenie prowadzi z kolei do wniosku, że do sprawy, w zakresie uregulowanym w art. 64 u.f.p., nie mają zastosowania przepisów działu III O.p.

Zgodnie z art. 67 u.f.p., w brzmieniu właściwym dla sprawy, do spraw dotyczących należności, o których mowa w art. 60, nieuregulowanych niniejszą ustawą stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, 868, 996 i 1579) i odpowiednio przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613, z późn. zm.). Ujęty w tym przepisie zwrot stosuje się "odpowiednio" oznacza, że nie w każdym przypadku jest możliwe zastosowanie przepisów działu III O.p. Odpowiednie stosowanie przepisów oznacza bowiem albo możliwość zastosowania tych przepisów wprost (w całości), albo zastosowania tych przepisów z modyfikacjami – uwzględniającymi istotę i cel konkretnego postępowania, lub też – może oznaczać odmowę ich zastosowania. O stopniu przetransponowania przepisów działu III O.p. na grunt u.f.p. decyduje to, czy i w jakim stopniu wskazana instytucja została uregulowana w tej ustawie oraz w przepisach normujących daną materię na poziome krajowym i unijnym.

W świetle przepisów u.f.p. podstawą materialnoprawną udzielania ulg w spłacie należności publicznoprawnych, o których mowa w art. 60 u.f.p. jest art. 64 ust. 1 lub ust. 2 tej ustawy. Przyjęte w tym artykule kryterium podmiotowe i przedmiotowe udzielania ulg jest analogiczne do regulacji art. 67a i 67b O.p., co czyni zbędnym odwoływanie się do tych przepisów w postępowaniu o udzielenie ulg w zakresie należności publicznoprawnych, wymienionych w art. 60 pkt 1 – 6 u.f.p. Skoro zasadą jest, że odpowiednie zastosowanie przepisów działu III O.p. jest możliwe jedynie w kwestiach nieuregulowanych w u.f.p., to nie ma normatywnego uzasadnienia, aby zastępować regulację zawartą w art. 64 ust. 1 i 2 u.f.p. przepisami działu III O.p.,

W przedmiotowej sprawie z wnioskiem o udzielenie ulgi w postaci rozłożenia na raty zwrotu dofinansowania wystąpił podmiot gospodarczy. Do takiej refleksji skłania chociażby charakter udzielonego dofinansowania oraz treść decyzji, w której organ wskazuje na prowadzenie przez podmiot pozarolniczej działalności gospodarczej. Wobec tego Sąd I instancji błędnie przyjął, że w sprawie ma zastosowanie art. 64 ust. 1 u.f.p. i jego odpowiednik – art. 67a O.p. Ustalenie to prowadzi do kolejnego wniosku, a mianowicie – braku podstaw do zastawania art. 57 O.p.

Zgodnie z art. 49 § 1 O.p. w razie wydania decyzji na podstawie art. 67a § 1 pkt 1 lub pkt 2 nowym terminem płatności jest dzień, w którym, zgodnie z decyzją, powinna nastąpić zapłata odroczonego podatku lub zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę albo poszczególnych rat, na jakie został rozłożony podatek lub zaległość podatkowa wraz z odsetkami za zwłokę. Natomiast zgodnie z art. 57 § 1 O.p., w decyzji wydanej na podstawie art. 67a § 1 pkt 1 lub 2, dotyczącej podatków stanowiących dochód budżetu państwa, organ podatkowy ustala opłatę prolongacyjną od kwoty podatku lub zaległości podatkowej. Tak więc, zgodnie z powołanymi przepisami, w razie udzielenia ulgi na podstawie art. 67a § 1 pkt 1 lub 2 O.p. dochodzi do wstrzymania naliczania odsetek za zwłokę, o ile układ ratalny jest realizowany, a w to miejsce jest naliczana opłata prolongacyjna. Przenosząc to na grunt rozpoznawanej sprawy należałoby więc przyjąć, że art. 57 O.p. nie ma zastosowania w postępowaniach prowadzonych na podstawie art. 64 ust. 2 u.f.p., którego odpowiednikiem jest art. 67b O.p.

NSA zaznaczył również, że Sąd I instancji rozpoznając ponownie sprawę w pierwszej kolejności powinien wyjaśnić status prawny wnioskodawcy w kontekście przedstawionych powyżej rozważań prawnych, a następnie dokonać kontroli pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest niezasadna.

Na wstępie należy wyjaśnić, że w niniejszej sprawie spełnione zostały przesłanki, o których mowa w art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) – powoływanej dalej jako "P.p.s.a." w związku z czym, sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym.

Stosownie do treści art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z kolei zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, który dotyczy interpretacji podatkowych i który nie ma zastosowania w niniejszej sprawie.

Zgodnie z art. 190 P.p.s.a., sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Nie można oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Związanie wojewódzkiego sądu administracyjnego, w rozumieniu art. 190 P.p.s.a. oznacza, że nie może on formułować innych, odmiennych ocen prawnych, które pozostawałyby w sprzeczności z poglądem wcześniej wyrażonym w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego i ma obowiązek podporządkowania się jemu w pełnym zakresie.

W wyroku z 19 maja 2021 r. sygn. akt I GSK 660/18 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że podstawowym przepisem, na podstawie którego mogą być udzielane ulgi w spłacie należności publicznoprawnych jest art. 64 u.f.p. Z treści ust. 1 i 2 art. 64 u.f.p. wynika, że ustawodawca rozróżnia dwie sytuacje, jedną, związaną z podmiotami będącymi przedsiębiorcami, do których odnosi się ust. 2 powołanego przepisu i drugą, związaną z pozostałymi podmiotami, do których odnosi się ust. 1 tego przepisu. Zatem dla należności wymienionych w art. 60 pkt 1 – 6 u.f.p. podstawę materialnoprawną do udzielania przedsiębiorcom ulg, o których mowa w art. 55 u.f.p., stanowi art. 64 ust. 2 u.f.p., a nie ust. 1 tego przepisu. W tym przypadku wyrażona w art. 64 ust. 1 u.f.p. zasada ogólna doznaje ograniczenia, zarówno co do podmiotu zobowiązanego (przedsiębiorcy), jak i co do rodzajów należności publicznoprawnych, względem których mogą być stosowane ulgi, o których jest mowa w art. 55 u.f.p., oraz przez wprowadzenie dodatkowych warunków związanych z pomocą publiczną. Powyższe spostrzeżenie prowadzi z kolei do wniosku, że do sprawy, w zakresie uregulowanym w art. 64 u.f.p., nie mają zastosowania przepisy działu III O.p.

W sytuacji zatem, gdy o udzielenie ulgi w postaci rozłożenia na raty zwrotu dofinansowania wystąpi przedsiębiorca, podstawą rozstrzygnięcia będzie art. 64 ust. 2 u.f.p. Konsekwencją tego jest brak możliwości zastosowania art. 57 O.p.

W niniejszej sprawie nie ulega wątpliwości, że występujący o udzielenie ulgi J.K. jest przedsiębiorcą. Wynika to np.: z pisma pełnomocnika skarżącego z [...] lipca 2016 r., w którym wprost wskazano na prowadzenie przez skarżącego działalności gospodarczej oraz z innych dokumentów znajdujących się w aktach administracyjnych takich jak: z formularz PIT-36L wraz z załącznikiem w postaci formularza PIT/B "Informacja o wysokości dochodu (straty) z pozarolniczej działalności gospodarczej w roku podatkowym 2014", podatkowej księdze przychodów i rozchodów za 2015 r. Zakładu [...] J.K. Dlatego też, z uwagi na treść cytowanego wyżej art. 190 P.p.s.a., Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę stwierdza, że zawarty w skardze zarzut naruszenia art. 67 u.f.p. z 2005 r. w zw. z art. 67a i 57 O.p. jest niezasadny. Przepisy te, jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny, nie mogły być zastosowane przez organ.

Sąd podziela stanowisko zawarte w wyroku wydanym w sprawie o sygn. akt II SA/Go 407/17, że w decyzjach organu nie jest jasne, czy zdaniem organu w sprawie mają zastosowanie przepisy ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, czy też przepisy ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych. Nie ma żadnych podstaw do stosowania przepisów obu ustaw jednocześnie. Z uwagi na treść art. 113 ust. 1 u.w.u.f.p., do orzekania o zwrocie dotacji udzielonych przed dniem 1 stycznia 2010 r. stosuje się przepisy ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych. Jednak w kontrolowanym postępowaniu organ rozpoznawał wniosek o udzielenie ulgi w spłacie zobowiązań a nie orzekał o zwrocie dotacji. Powołanie obok szeregu przepisów ustawy z 2009 r. jednego przepisu poprzednio obowiązującej ustawy z 2005 r. powoduje, że można odnieść wrażenie, iż organ odwołał się do tego przepisu tylko dlatego, że przepis ten wyklucza stosowanie art. 57 Ordynacji podatkowej, który stanowi podstawę naliczania wnioskowanej przez skarżącego opłaty prolongacyjnej.

Jednak powyższe uchybienie, z uwagi na ocenę prawną zaprezentowanej w wyroku I GSK 660/18, nie ma wpływu na wynik sprawy. Organ prawidłowo bowiem nie zastosował przepisów art. 57 O.p. oraz § 9 Rozporządzenia w sprawie naliczania odsetek za zwłokę oraz opłaty prolongacyjnej.

Jak wynika z treści zaskarżone decyzji Organ oparł się na przepisach ustawy o finansach publicznych, zbadał złożony wniosek pod kątem zaistnienia uzasadnionych względów społecznych lub gospodarczych, w szczególności możliwości płatniczych strony oraz uzasadnionego interesu Skarbu Państwa i stwierdził, że wypełniła się przesłanka zawarta w art. 57 u.f.p. w brzmieniu obowiązującym od 24 września 2009 r. Zatem zaskarżona decyzja, pomimo stwierdzonych uchybień, odpowiada prawu.

Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a., skargę oddalił.