Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt II SA/Lu 465/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2019-11-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 30 ust. 1 i ust. 2; art. 2 pkt 9 i pkt 10
journal: Dz.U. 2018 poz 554
law: Ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Grymuza Sędziowie Asesor sądowy Jerzy Parchomiuk Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski (sprawozdawca) Protokolant Referent stażysta Natalia Kopiś po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 7 listopada 2019 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego I. oddala skargę; II. przyznaje [...] M. J. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie) kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) należnego podatku od towarów i usług.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...]. Prezydent Miasta P. po rozpoznaniu wniosku M. K. odmówił umorzenia należności w kwocie [...]zł powstałej w związku z wypłacaniem świadczeń z funduszu alimentacyjnego na rzecz dzieci: A. A. i N. K. oraz odmówił umorzenia należności w kwocie [...]zł powstałej w związku z wypłacaniem zaliczki alimentacyjnej na rzecz dzieci. W uzasadnieniu decyzji organ podał, że w dniu 18 września 2018 r., wpłynął wniosek dłużnika o umorzenie długu alimentacyjnego w związku z jego sytuacją zdrowotną i finansową. W okresie od dnia 1 października 2005 r. do dnia 30 września 2008 r. organ wypłacił zaliczkę alimentacyjną na rzecz A. A. i N. K., a zadłużenie strony z tego tytułu względem organu wynosi [...] zł. Ponadto organ wypłacał świadczenia z funduszu alimentacyjnego na rzecz A. A. za okres wypłat od dnia 1 października 2008 r. do dnia 30 lipca 2015 r. i N. K., za okres wypłat od dnia 1 października 2008 r. do dnia 31 stycznia 2018 r., a zadłużenie strony z tego tytułu na dzień 19 października 2018 r. wynosi [...] zł (kwota główna) + [...] zł (odsetki ustawowe). Z protokołu na okoliczność ustalenia sytuacji zawodowej, finansowej, rodzinnej, zdrowotnej oraz stanu majątkowego i źródeł utrzymania wnioskodawcy sporządzonego przez pracownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w B. , właściwego z uwagi na miejsce zamieszkania wnioskodawcy wynika, że wnioskodawca jest wdowcem, nie ma osób pozostających na utrzymaniu, jest osobą niepełnosprawną, posiada orzeczenie o lekkim stopniu niepełnosprawności wydane przez Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] z dnia [...] r. na stałe. Ma problemy zdrowotne związane z niewydolnością kresy białej, cukrzycą, niewydolnością serca, nadciśnieniem tętniczym, zaćmą obu oczu, niedosłuchem obu uszu, przebytą w dzieciństwie chorobą Heine - Medina oraz bezpłodnością. Nie posiada żadnego majątku. W okresie od dnia 8 września 2017 r. do dnia 31 sierpnia 2018 r. pracował na podstawie umowy o pracę w pełnym wymiarze czasu pracy w firmie [...] Sp. z o. o. w W.. W okresie od dnia 15 sierpnia 2018 r. do dnia 15 października 2018 r. przebywał na zwolnieniu lekarskim. Ze spisanego protokołu wynika, że miesięcznie wydaje około [...] zł na leczenie oraz około [...] zł na opłaty. W związku z utrzymywaniem diety, strona przeznacza zwiększone wydatki na żywność. Zdaniem organu powyższe okoliczności nie uzasadniają umorzenia należności. Trudna sytuacja życiowa, zdrowotna i materialna dłużników alimentacyjnych nie jest wyjątkowa, a wręcz można uznać, że ma charakter powszechny. Osoby w dobrej sytuacji finansowej z reguły wypełniają swój obowiązek alimentacyjny. W sytuacji, gdy zaniedbują płacenie alimentów dochodzi do egzekucji komorniczej, która w przypadku takich osób zwykle jest skuteczna, a tym samym nie dochodzi do przyznania prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Przepis art. 30 ust. 2 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów daje możliwość umorzenia należności powstałych z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego uwzględniając sytuację dochodową i rodzinną dłużnika. W ocenie organu oczywiste jest, że dłużnik, który ubiega się o skorzystanie z wyżej wymienionej ulgi musi wykazać i udowodnić swoją trudną sytuację dochodową i rodzinną. Trzeba mieć jednak na uwadze, że sytuacja ta musi być trudna nie tylko w odniesieniu do sytuacji przeciętnego obywatela, ale przede wszystkim musi być ona szczególna na tle innych dłużników alimentacyjnych. Jak wskazano wcześniej dłużnikami alimentacyjnymi są osoby wobec, których przeprowadzona egzekucja okazała się bezskuteczna, a więc osoby, które są zwykle bezrobotne lub mają bardzo niskie dochody, co często wiąże się ze złym stanem zdrowia lub osadzeniem w warunkach izolacji więziennej. Powołując się na orzecznictwo organ dowodził, że sytuacja dłużnika ubiegającego się o umorzenie należności musi wyróżniać się na tle innych dłużników. A zatem sam fakt nieposiadania stałego zatrudnienia, czy posiadania problemów zdrowotnych, jak w sytuacji wnioskodawcy, nie stanowi podstawy do udzielenia ulgi, o którą strona się ubiega. Każde umorzenie zadłużenia alimentacyjnego powoduje przerzucenie na wszystkich członków społeczeństwa kosztów utrzymania dzieci dłużników alimentacyjnych. W ocenie organu w sytuacji, gdzie brak jest szczególnie uzasadnionej okoliczności uzasadniającej umorzenie, byłoby to sprzeczne z założeniami ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów i prowadziłoby do niedozwolonej, bowiem rozszerzającej interpretacji przesłanek z art. 30 ust. 2 tej ustawy. Należy także mieć na uwadze, że zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 27 ust. 1 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, dłużnik alimentacyjny jest obowiązany do zwrotu organowi właściwemu wierzyciela należności w wysokości świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego osobie uprawnionej, łącznie z odsetkami ustawowymi za opóźnienie.

Po rozpoznaniu odwołania wnioskodawcy Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzję organu I instancji utrzymało w mocy i jednocześnie odmówiło zawieszenia postępowania w sprawie. Wniosek taki M. K. złożył 27 grudnia 2018r. wskazując, że Prokuratura rejonowa w P. złożyła do sądu pozew o zaprzeczenie jego ojcostwa względem N. K. i sprawa ta oczekuje na rozpoznanie. Kolegium wskazało, że zgodnie z art. 30 ust. 2 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, organ właściwy wierzyciela może na wniosek dłużnika alimentacyjnego umorzyć jego należności z tytułu wypłacanych świadczeń z funduszu alimentacyjnego łącznie z odsetkami w całości lub w części, uwzględniając sytuację dochodową i rodzinną dłużnika. Również organ odwoławczy stwierdził, że w świetle poczynionych w sprawie ustaleń nie ma podstaw do umorzenia powstałych należności. Powielił uzasadnienie organu I instancji i stwierdził, że ocena materiału dowodowego została dokonana z uwzględnieniem reguł zawartych w kpa, a więc jest bezstronna i nie narusza granic swobodnej oceny oraz jest zgodna z zasadami prawidłowego rozumowania, wskazaniami wiedzy, nie zawiera błędów faktycznych i logicznych, znajduje oparcie w prawidłowo dokonanej ocenie całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego i ujawnionego w toku postępowania. Zastrzeżeń nie budzi także kwalifikacja prawna. Odnosząc się zaś do wniosku o zawieszenie postępowania, Kolegium stwierdziło, że wpływ na wynik postępowania i rozstrzygnięcie niniejszej sprawy będą miały dopiero prawomocne rozstrzygnięcia zapadłe w innych, toczących się postępowaniach. Wtedy również odwołujący będzie miał podstawę do ewentualnego złożenia wniosku o wznowienie postępowania, na podstawie art. 145 § 1 kpa.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego M. K. zaznaczył, że zgodnie z wyrokiem Sądu Rejonowego w P. III Wydział Rodzinny i Nieletnich z dnia [...] r. ( sygn. akt [...] ) nie jest ojcem N. K. (obecnie W. ). Zgodnie z postanowieniem z dnia [...] Sądu Rejonowego w P. II Wydział Karny ( sygn. akt [...]) w sprawie uchylania się od obowiązku alimentacyjnego, postępowanie zostało umorzone wobec braku znamienia czynu zabronionego. Oznacza to, że nie jest i nie był z tytułu pokrewieństwa zobowiązany do alimentacji N. K. (obecnie W. a w związku z tym nie można obciążać go obowiązkiem spłaty istniejącego zadłużenia. W jego ocenie, powyższe stanowi szczególną okoliczność uzasadniająca umorzenie zaległości alimentacyjnych. Dodatkowo skarżący wskazał, że jest bezrobotny z prawem do zasiłku, z czego komornik dokonuje potrąceń w związku z zadłużeniem alimentacyjnym. Innego zadłużenia, oprócz zadłużenia alimentacyjnego nie posiada. Jest schorowany, obciążony licznymi chorobami przewlekłymi jak cukrzyca, nadciśnienie tętnicze, ma uszkodzenie wątroby.

Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje stanowisko i wniosło o jej oddalenie. Odnosząc się do zarzutu dotyczącego braku obowiązku alimentacyjnego organ zaznaczył, że uchylenie obowiązku alimentacyjnego następuje na mocy wyroku sądu. Orzeczenie o zaprzeczeniu ojcostwa czy też umorzenie postępowania karnego w związku z uchylaniem się od obowiązku alimentacyjnego nie oznacza jego uchylenia. Dopóki zatem nie ma prawomocnego orzeczenia o uchyleniu obowiązku alimentacyjnego trwa ono nadal, tak jak i wszelkie związane z nim zobowiązania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Wbrew przekonaniu skarżącego rację ma Kolegium podając, że na rozstrzygnięcie sprawy umorzenia świadczeń alimentacyjnych bez znaczenia pozostaje kwestia uzyskanego przez skarżącego wyroku Sądu Rejonowego w P. z dnia [...]. ( [...] ) zaprzeczającego jego ojcostwo wobec córki N. K.. Zagadnienie zaprzeczenia ojcostwa i jego wpływu na obowiązki alimentacyjne rodzica były już przedmiotem rozważań również w orzecznictwie. W uchwale z dnia 11 października 1982r. ( III CZP 22/82 OSNCAP 1983 nr 1 poz 2) Sąd Najwyższy potwierdzając prawomocne obalenie domniemania ojcostwa ze skutkiem ex tunc, nie uznał jednak za zasadne objąć takim właśnie skutkiem świadczeń na utrzymanie i wychowanie dziecka, spełnionych dobrowolnie lub nawet przymusowo przez męża matki w okresie obowiązywania domniemania jego ojcostwa i wynikającego stąd obowiązku alimentacyjnego. Sąd zwrócił uwagę, że w okresie, gdy te świadczenia były spełnione oraz przeznaczane na utrzymanie i wychowanie dziecka, miały usprawiedliwioną podstawę prawną, tak samo jak usprawiedliwioną podstawę prawną miały wszelkie działania męża matki podejmowane w stosunku do osoby i majątku dziecka. Prawomocne zaprzeczenie ojcostwa męża matki nie ma wpływu na ocenę prawidłowości wyroku zasądzającego od niego alimenty na rzecz dziecka w okresie, w którym obowiązywało domniemanie ojcostwa względem tego dziecka. Dlatego też z powodu późniejszego zaprzeczenia ojcostwa wyrok ten nie może być wzruszony ani w drodze skargi o wznowienie postępowania wobec braku przesłanek przewidzianych w art. 403 § 2 k.p.c., ani też w drodze rewizji nadzwyczajnej wobec niemożności przypisania temu wyrokowi rażącego naruszenia prawa lub interesu Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej. Sąd Najwyższy zauważył, że świadczenia alimentacyjne męża względem matki dziecka, co do którego zachodzi domniemanie ojcostwa, przewidziane w art. 62 § 1 k.r.o., mogą być określone nie tylko wyrokiem sądowym, lecz także umową stron. Sam fakt późniejszego zaprzeczenia ojcostwa nie stwarza podstawy do uznania nieważności takiej umowy, skoro jej zawarcie w okresie obowiązywania wspomnianego domniemania ani nie było sprzeczne z ustawą, ani też sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. Do takiej umowy można odnieść wyeksponowaną w uzasadnieniu uchwały pełnego składu Izby Cywilnej Sądu Najwyższego z dnia [...] r. III CO [...] (OSNCP 1964, poz. 244 ) ogólną zasadę prawa cywilnego, dotyczącą wszelkich umów, według której czynność prawna (umowa) ważna w chwili jej dokonania nie traci swej ważności wskutek zdarzeń późniejszych, mogących jedynie mieć wpływ na wygaśnięcie lub zmianę skutków prawnych czynności. Zdarzeniem takim w odniesieniu do umowy dotyczącej obowiązku alimentacyjnego męża matki jest prawomocne zaprzeczenie ojcostwa. Świadczenia alimentacyjne, spełnione względem dziecka przez męża jego matki w okresie istnienia domniemania ojcostwa, były świadczeniami prawnie uzasadnionymi niezależnie od tego, czy ich spełnienie nastąpiło w wykonaniu wyroku zasądzającego alimenty albo umowy czy też dobrowolnie. Spełnionych świadczeń nie można - jak już wyżej wspomniano - uznać za nienależne, skoro mąż matki był w tym okresie zobowiązany względem dziecka, któremu świadczył alimenty. Zdaniem Sądu Najwyższego gdyby przyjąć, że - wbrew powyższym wywodom - mężowi matki przysługuje roszczenie o zwrot świadczeń, spełnionych przed prawomocnym zaprzeczeniem jego ojcostwa, należałoby w konsekwencji uznać, że mąż matki miałby roszczenie o wynagrodzenie za osobisty wkład pracy w utrzymanie i wychowanie dziecka w okresie obowiązywania domniemania ojcostwa oraz za prowadzenie jego spraw, taką jednak wykładnię trudno by uznać za zgodną z zasadami współżycia społecznego oraz rolą i funkcją prawa. Ostatecznie Sąd doszedł do wniosku, że prawomocne obalenie domniemania ojcostwa męża matki z mocą wsteczną (ex tunc) nie przekreśla powstałych już skutków zdarzeń, jakie nastąpiły w okresie obowiązywania domniemania ojcostwa w stosunkach między dzieckiem a mężem matki z tytułu wynikających wówczas z domniemania ojcostwa praw i obowiązków rodzicielskich, a więc w zakresie reprezentowania dziecka, zarządu jego majątkiem, utrzymywania i wychowywania. Przyjęcie tej reguły oznacza, że - gdy chodzi o świadczenia alimentacyjne męża matki względem dziecka - nie ulegają zwrotowi świadczenia już spełnione do chwili prawomocnego obalenia domniemania ojcostwa. Od tej natomiast chwili ustaje obowiązek dalszych świadczeń alimentacyjnych, choćby były już prawomocnie zasądzone, lecz jeszcze nie wyegzekwowane, przy czym chodzi tu głownie o świadczenia zasądzone, lecz jeszcze nie wyegzekwowane przed obaleniem domniemania ojcostwa. Regułę tę należy odpowiednio odnieść również do świadczeń alimentacyjnych ustalonych umową. Odnosząc się natomiast do kwestii w jakim trybie mąż matki może żądać orzeczenia przez sąd, że jego obowiązek alimentacyjny względem dziecka, określony w wyroku zasądzającym alimenty, ustał z chwila prawomocnego zaprzeczenia ojcostwa, Sąd Najwyższy uznał, że właściwą drogą do osiągnięcia tego celu jest powództwo przewidziane w art. 138 kro, według którego w razie zmiany stosunków można żądać zmiany orzeczenia lub umowy dotyczącej obowiązku alimentacyjnego. Warto zauważyć, że w dniu [...]. przed Sądem Rejonowym w P. skarżący zawarł ugodę z N. K. i synem A. A. o ustaniu z dniem [...] sierpnia 2018r. obowiązku alimentacyjnego. Wyrokiem z tego samego dnia ( [...] ) Sąd umorzył postępowanie z powództwa skarżącego przeciwko N. K. i A. A. o ustalenie wygaśnięcia obowiązku alimentacyjnego.

W niniejszej sprawie nigdy nie było kwestionowane, że sąd powszechny zasądził od skarżącego alimenty na rzecz córki i syna, a wobec niewywiązywania się z tego obowiązku N. K. i A. K. zostały przyznane świadczenia z funduszu alimentacyjnego. W związku z powyższym stwierdzić należy, że w chwili pobierania świadczeń z funduszu alimentacyjnego, były one należne, a skarżący był i nadal jest zobowiązany do ich zwrotu. Późniejsza zatem sytuacja związana z podważeniem ojcostwa i zawarcie ugody sądowej o ustaniu z dniem 1 sierpnia 2018r. obowiązku alimentacyjnego nie ma wpływu na to, że zadłużenie powstało i powinno być spłacone. Trafnie zatem za punkt wyjścia do rozważań w rozpoznawanej sprawie organy przyjęły treść art. 30 ust. 2 ustawy z dnia o pomocy osobom uprawnionym do alimentów zgodnie z którym organ właściwy wierzyciela może na wniosek dłużnika alimentacyjnego umorzyć jego należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego łącznie z odsetkami w całości lub w części, odroczyć termin płatności albo rozłożyć na raty, uwzględniając sytuację dochodową i rodzinną. W wyroku z dnia 17 września 2019r. ( I OSK 2597/18 i podane tam orzecznictwo opubl. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych ) Naczelny Sąd Administracyjny podzielił przy tym wykładnię wspomnianego przepisu, uznając że jego norma pod pojęciem "z funduszu alimentacyjnego" obejmuje również należności powstałe pod rządami ustawy z 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej. Z treści art. 32 ust. 2 ustawy jasno wynika, że decyzja w przedmiocie umorzenia należności ma charakter uznaniowy, co oznacza dla organu rozstrzygającego sprawę możliwość wyboru spośród możliwych rozwiązań takiego, które w okolicznościach danej sprawy uzna za słuszne czy celowe. W orzecznictwie od dawna uznaje się, że w przypadku rozstrzygnięć podejmowanych w trybie uznania administracyjnego kontroli sądowej podlega jedynie to, czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo prowadzonym postępowaniem z zachowaniem procedury administracyjnej, zwłaszcza szczegółowym ustaleniem stanu faktycznego. Natomiast ocena pod kątem kryteriów słuszności i celowości prowadzona jest wyłącznie w zakresie, czy organy administracji nie przekroczyły granicy uznania administracyjnego. Oczywistym jest, że podejmowanie decyzji opartych na uznaniu administracyjnym nie może oznaczać dowolności i arbitralności.. Wydając decyzję o charakterze uznaniowym, organ jest związany nie tylko przepisem, ale i celem określonej regulacji. Uznanie administracyjne nie pozwala zatem organowi na dowolność w załatwieniu sprawy, ale jednocześnie nie nakazuje mu spełnienia każdego żądania obywatela (por. wyrok NSA z dnia 25 marca 2009 r., I OSK 1535/08 opubl. w CBOSA). W rozpoznawanej sprawie zdaniem Sądu, brak jest podstaw prawnych i faktycznych do podważenia stanowiska zajętego w zaskarżonej decyzji. Rzeczowo i w sposób wyczerpujący przedstawiono okoliczności i argumenty, jakie legły u jej podstaw. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że skarżący nie ma majątku, jest wdowcem, nie ma osób pozostających na utrzymaniu. Cierpi na cukrzycę, niewydolnośc serca, nadciśnienie tętnicze, zaćmę obu oczu, obustronny niedosłuch. Jest niepełnosprawny, co wynika z orzeczenia z dnia [...] r. o lekkim stopniu niepełnosprawności wydanym na stałe przez Powiatowy Zespół ds. orzekania o Niepełnosprawności w [...]. Z orzeczenia wynika, że nie wymaga stałej i długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczona możliwością samodzielnej egzystencji, może podjąć zatrudnienie zgodnie z psychofizycznymi możliwościami. Takie też zatrudnienie podejmował, o czym świadczy załączone do akt sprawy świadectwo pracy wydane przez [...] Sp. z o.o. w W. z którego wynika, że pracował w pełnym wymiarze czasu pracy jako pracownik ochrony w okresie od 8 września 2017 r. do 31 sierpnia 2018 r. W ocenie Sądu organy przeprowadziły postępowanie dowodowe w sposób zgodny z zasadami procesowymi określonymi w kpa. Sytuacja zdrowotna, życiowa i majątkowa skarżącego została ustalona w sposób prawidłowy, a zebrany materiał dowodowy pozwala na przyjęcie, że nie ma podstaw do umorzenia zobowiązań alimentacyjnych. Warto zaznaczyć, że na tle art. 30 ust. 2 ustawy Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 5 czerwca 2019r.( I OSK 2102/17 opubl. w CBOSA ) powołując się na dotychczasowe orzecznictwo stwierdził jednoznacznie, że umorzenie należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego ma charakter wyjątkowy i zachodzi jedynie wówczas, gdy na skutek obiektywnych okoliczności sytuacja dochodowa i rodzinna uniemożliwia zobowiązanemu wywiązanie się z ciążącego na nim obowiązku alimentacyjnego. Tym samym wszelkiego rodzaju zwolnienia z tego obowiązku mają charakter wyjątkowy i powinny być interpretowane w sposób ścisły. Obowiązek alimentacyjny ciąży bowiem bezwzględnie na każdym z rodziców, a alimenty służą realizacji ochrony dobra dziecka poprzez zapewnienie środków na jego godziwe utrzymanie, wychowywanie czy edukację. Fakt wypłaty przez państwo świadczeń z funduszu alimentacyjnego na rzecz osoby małoletniej z tytułu zasądzonych alimentów nie zwalnia zobowiązanego z obowiązku alimentacji wobec własnego dziecka, natomiast każde umorzenie zadłużenia alimentacyjnego powoduje przerzucenie na wszystkich członków społeczeństwa kosztów utrzymania dzieci dłużników alimentacyjnych. Umorzenie należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego, na podstawie art. 30 ust. 2 ustawy powinno mieć zatem miejsce w wyjątkowych okolicznościach, po dokonaniu szczegółowej analizy sytuacji dochodowej i rodzinnej dłużnika. Zgodzić należy się z organami, że w badanej sprawie takie okoliczności nie zaistniały.

Nie było tez podstaw do zawieszenia postępowania, co trafnie zauważył organ odwoławczy. Stosownie do art. 97 §1 pkt. 4 kpa organ administracji zobowiązany jest zawiesić postępowanie, jeśli rozpatrzenie sprawy zależne jest od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Przepis określa cztery istotne elementy, których łączne spełnienie skutkować musi zawieszeniem postępowania, czyli 1) w toku postępowania pojawia się zagadnienie wstępne, 2) należy ono do innego organu lub sądu, 3) rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego musi poprzedzać załatwienie sprawy i 4) istnieje zależności między rozstrzygnięciem zagadnienia wstępnego, a załatwieniem sprawy i wydaniem decyzji, przy czym zasadnicze znaczenie należy przypisać pojęciu zagadnienia wstępnego. W tej kwestii zgodnie przyjmuje się, że zagadnieniem wstępnym, o którym mowa w tym przepisie może być tylko zagadnienie prawne rozumiane jako mający podstawowe znaczenie dla rozstrzygnięcia tej sprawy problem, wynikły w toku postępowania administracyjnego, wymagający rozstrzygnięcia go przez inny organ lub sąd. Skoro, jak już wyżej wykazano, wyrok zaprzeczający ojcostwo skarżącego nie miał żadnego znaczenia dla już wypłaconych świadczeń alimentacyjnych, które w chwili ich pobierania były należne, a skarżący był i nadal jest zobowiązany do ich zwrotu. Z tego też powodu, co oczywiste, nie było również podstaw do uznania, że rozstrzygniecie dotyczące zaprzeczenia ojcostwa skarżącego miało charakter zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt. 4 kpa dla sprawy o umorzenie powstałych zaległości alimentacyjnych.

Z tych względów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2018 r. poz. 1302 ze zm.) skargę należało oddalić. O wynagrodzeniu radcy prawnego ustanowionego w ramach pomocy prawnej orzeczono na podstawie art. 250 § 1 powołanej ustawy oraz § 21 ust. 1 pkt.1 lit.c ) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu ( Dz. U z 2019 r. poz. 68). Jest to kwota 240 złotych powiększona o kwotę podatku od towarów i usług wyliczona według stawki 23 % zgodnie z § 4 ust.3 cytowanego rozporządzenia.