Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1275/12
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2013-12-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 136
journal: Dz.U. 2010 nr 102 poz 651
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jednolity.
article: art. 184
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Adamiak, Sędzia NSA Ewa Dzbeńska (spr.), Sędzia del. WSA Mirosław Gdesz, Protokolant asystent sędziego Jan Wasilewski, po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2013 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej G. Sp. z o.o. Sp. k. z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 lutego 2012 r. sygn. akt I SA/Wa 1885/11 w sprawie ze skargi G. Sp. z o.o. Sp. k. z siedzibą w W. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji dotyczącej odmowy zwrotu wywłaszczonej nieruchomości oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 8 lutego 2012 r., sygn. akt I SA/Wa 1885/11 oddalił skargę G. Sp. z o. o. Sp. k. z siedzibą w W. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji dotyczącej odmowy zwrotu wywłaszczonej nieruchomości.

Wyrok ten zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:

E. G., M. J. i W. J. wystąpili do Prezydenta m. st. Warszawy o zwrot nieruchomości o powierzchni [...]m2 zapisanej w tabeli likwidacyjnej wsi S., gminy S., parcela nr [...] z osady nr [...].

Organ prowadzący postępowanie ustalił, że część przedmiotowej nieruchomości objętej wnioskiem o zwrot o powierzchni [...]m2 została wywłaszczona na mocy decyzji Naczelnika Miasta Ursus z dnia [...] października 1975 r., nr [...]. Ponadto dawna działka objęta decyzją wywłaszczeniową odpowiada obecnie powierzchni około [...]m2 z działki o nr ewidencyjnym [...], i [...]m2 z działki o nr ewidencyjnym [...]. Właścicielem działki nr [...] z obrębu [...] jest Skarb Państwa, a użytkownikiem wieczystym C. sp. z o.o. Natomiast działka nr [...] z obrębu [...], której właścicielem również jest Skarb Państwa pozostaje w użytkowaniu wieczystym [...] Przedsiębiorstwa E. S.A. W przypadku obu działek użytkowanie wieczyste ustanowione zostało z dniem 5 grudnia 1990 r. na rzecz Zakładów [...] "U." z siedzibą w W. dla działki nr [...] na mocy decyzji Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] maja 2000 r., nr [...], a dla działki nr [...] na mocy decyzji Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] maja 2000 r. nr [...].

Badając następstwo prawne po dawnych właścicielach nieruchomości, organ pierwszej instancji uznał, że do złożenia wniosku o zwrot nieruchomości stanowiącej obecnie część działek ewidencyjnych nr [...] i [...] o łącznej powierzchni [...]m2, są uprawnieni obecnie E. G. w udziale 1/3 oraz M. J. w udziale 1/3 oraz W. J. w udziale 1/3. Dokonując oceny zasadności wniosku o zwrot nieruchomości Prezydent m. st. Warszawy zauważył, że ponieważ użytkowanie wieczyste dla przedmiotowej nieruchomości nie zostało ujawnione w księdze wieczystej przed wejściem w życie ustawy o gospodarce nieruchomościami w przedmiotowej sprawie nie ma zastosowania art. 229 ustawy z dnia 2 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. nr 102, poz. 651 ze zm.) dalej jako u.g.n. W związku z powyższym organ dokonał analizy wniosku o zwrot nieruchomości pod kątem przesłanek zapisanych w przepisie art. 136 ust. 3 u.g.n. Prezydent m. st. Warszawy wskazał, że zgodnie z decyzją o ustaleniu miejsca i warunków lokalizacji inwestycji z dnia [...] maja 1975 r., nr [...] przedmiotowa nieruchomość została przeznaczona pod rozbudowę i modernizację Zakładów [...] "U.". Rozbudowa była realizowana jako obiekt zamknięty w oparciu o plan rozbudowy zakładów. Przedmiotowa nieruchomość stanowiąca część działek ewidencyjnych nr [...] i [...] znajduje się w środku kompleksu terenów przemysłowych Z "U.". Organ pierwszej instancji zaznaczył, że na nieruchomości dwukrotnie prowadzone były oględziny w terenie w dniu 17 lutego 2010 r. i w dniu 10 listopada 2004 r. Wykazały one, że na zagospodarowanie przedmiotowej nieruchomości i nieruchomości sąsiednich składają się droga asfaltowa ze słupami oświetleniowymi, tory kolejowe z suwnicą, plac składowy i budynki oznaczony literą Y oraz oznaczony nr 41 na planie realizacyjnym Zakładów [...] "U." z 1980 r. oraz oznaczony literą X i oznaczony nr 285 na planie realizacyjnym Zakładów [...] "U." z 1980 r. W ocenie Prezydenta m. st. Warszawy opis powyższego zagospodarowania nieruchomości, której dotyczy wniosek o zwrot wraz z najbliższym sąsiedztwem w pełni odpowiada zagospodarowaniu terenu, które zostało przewidziane w planie realizacyjnym zagospodarowania terenu Zakładów [...] "U." z 1980 r. Organ pierwszej instancji podkreślił, że budowa Z "U." była inwestycją o charakterze kompleksu obiektów i urządzeń. Z planu realizacyjnego zagospodarowania terenu Z U. wynika, że rozbudowa istniejących Zakładów [...] "U." przeprowadzonych w latach 70 – tych i 80 – tych polegała przede wszystkim na budowie obiektów oznaczonych na planie określonymi numerami. Ponadto z pozyskanej w toku postępowania książki obiektu budowlanego nr 270 wynika, że odbiór budynku nr 270 został przeprowadzony w 1986 r. Ponadto protokół przekazania – przyjęcia do eksploatacji wskazuje, że od 1978 r. do 1986 r., stopniowo systematycznie przekazywano do odbioru kolejne elementy znajdujące się w hali 270 to jest instalacje oświetlenia, instalacje co, stacje transformatorowe i ciągi główne sprężonego powietrza. Dokonując analizy całości kompleksu jakim są tereny Z. "U." Prezydent m. st. Warszawy bezspornie stwierdził, że występuje zgodność niniejszego planu realizacyjnego z obecnym stanem zagospodarowania o czym świadczy porównanie niniejszego planu realizacyjnego z obecnym planem zagospodarowania terenu Z. "U.". Reasumując Prezydent m. st. Warszawy uznał, że na części nieruchomości o powierzchni [...]m2 stanowiącej obecnie część działek ewidencyjnych nr [...] i [...], która została wywłaszczona decyzją Naczelnika Miasta Ursus z dnia [...] października 1975 r. cel został zrealizowany i przedmiotowa nieruchomość była wykorzystywana zgodnie z celem przeznaczenia przez kilkadziesiąt lat. Pozwala to na uznanie, że nieruchomość ta została zagospodarowana na cel określony w decyzji wywłaszczeniowej, i nie zaistniały przesłanki do zwrotu nieruchomości z art. 136 ust. 3 i 137 u.g.n.

W związku z powyższym Prezydent m. st. Warszawy decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...] odmówił zwrotu wywłaszczonej nieruchomości położonej w Warszawie w Dzielnicy Ursus, przy ul. [...] (dawniej [...]) o powierzchni [...]m2, stanowiącej obecnie część działek ewidencyjnych nr [...] i [...] z obrębu [...].

Od powyższej decyzji E. G., M. J. i W. J. wnieśli odwołanie do Wojewody Mazowieckiego domagając się zmiany zaskarżonej decyzji.

W toku postępowania odwoławczego Wojewoda Mazowiecki powtórzył ustalenia organu pierwszej instancji dotyczące aktualnego stanu prawnego nieruchomości.

Wojewoda Mazowiecki zgodził się ze stanowiskiem organu pierwszej instancji, że przepis art. 229 u.g.n. nie ma zastosowania w niniejszej sprawie bowiem prawo użytkowania wieczystego nieruchomości, jak również późniejsze zmiany dotyczące prawa użytkowania wieczystego zostały ujawnione w księdze wieczystej po dniu 1 stycznia 1998 r. W dalszej kolejności organ odwoławczy wskazał na treść przepisu art. 137 ust. 1 u.g.n., który dopuszcza możliwość zwrotu nieruchomości jeśli stała się ona zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu nieruchomości. Dokonując analizy wniosku o zwrot nieruchomości przez pryzmat zapisów art. 137 ust. 1 u.g.n. Wojewoda Mazowiecki ustalił bezspornie, że przedmiotowa nieruchomość została przejęta pod rozbudowę i modernizację Zakładów [...] "U." zgodnie z decyzją z dnia [...] maja 1975 r. o ustaleniu miejsca i warunków lokalizacji inwestycji wydaną przez Wydział Gospodarki Przestrzennej Geologii i Ochrony Środowiska. Rozbudowa Zakładów [...] "U." była realizowana w oparciu o plan rozbudowy zakładów. Organ odwoławczy wskazał również, że przedmiotowa nieruchomość będąca częścią działek nr [...] i [...] znajduje się w środku kompleksu terenów przemysłowych Zakładów [...] "U.". Potwierdził sposób zabudowania nieruchomości ustalony w postępowaniu przed organem pierwszej instancji. Wojewoda Mazowiecki przyznał rację Prezydentowi m. st. Warszawy, że rozbudowa Zakładów [...] "U." była inwestycją o charakterze kompleksu obiektów i urządzeń. I należałoby rozstrzygając sprawę zwrotu nieruchomości zbadać możliwość jej zwrotu choćby w części wywłaszczonej nieruchomości. Organ drugiej instancji stwierdził jednak, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie można wywnioskować, które części działek nr [...] i [...] stanowią wywłaszczoną nieruchomość. Okoliczność ta ma tymczasem zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Wojewoda Mazowiecki podkreślił, że ponownie rozpoznając sprawę organ pierwszej instancji powinien dokładnie ustalić jaką część działek nr [...] i [...] zajmuje dawna nieruchomość, ponadto ponownie dokonać oględzin nieruchomości i sporządzić dokumentację geodezyjną. W ocenie organu odwoławczego Prezydent m. st. Warszawy nie przeprowadzając ustaleń w powyższym zakresie naruszył przepisy art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 k.p.a. Skoro zatem zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy na istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, zaistniały przesłanki do uchylenia zaskarżonej decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji.

Uwzględniając powyższe Wojewoda Mazowiecki decyzją z dnia [...] lipca 2010 r., nr [...] uchylił decyzję Prezydenta m. st. Warszawy z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...] orzekającą o odmowie zwrotu opisanej w niej wywłaszczonej nieruchomości.

Na powyższą decyzję G. sp. z o.o. z siedzibą w W. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zarzucając organom orzekającym w sprawie naruszenie art. 137 ust. 1 pkt 2 i art. 229 u.g.n., art. 77 § 1 w związku z art. 140 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a. w związku z art. 140 k.p.a.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalając skargę stwierdził, że Wojewoda Mazowiecki prawidłowo uznał, że decyzja organu I instancji została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.

Zdaniem Sądu I instancji nie budzi sporu ani wątpliwości, że decyzje Wojewody Mazowieckiego o oddaniu nieruchomości w użytkowanie wieczyste nr [...] i [...] wydane zostały w dniu [...] maja 2000 r. W myśl natomiast przepisu art. 229 u.g.n. roszczenie z art. 136 ust. 3 nie przysługuje jeżeli przed dniem wejścia w życie ustawy - to jest przed 1 stycznia 1998 r. - nieruchomość została sprzedana albo ustanowiono na niej prawo użytkowania wieczystego na rzecz osoby trzeciej i prawo to zostało ujawnione w księdze wieczystej. W sprawie niniejszej nie został spełniony ten element koniunkcji wyraźnie zawartej w przepisie, który stanowi o dacie dokonania wpisu prawa do księgi wieczystej, wobec czego przepis art. 229 u.g.n. nie może znaleźć w sprawie zastosowania i w związku z czym tak ustalony stan prawny nieruchomości nie stanowi przeszkody do jej zwrotu. Skoro tak, organ winien przejść do badania czy spełnione zostały przesłanki do zwrotu nieruchomości.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podkreślił, że przedmiotowa sprawa jest rozpoznawana po raz kolejny, gdyż w sprawie o sygn. akt I SA/Wa 1557/07 uchylono uprzednio wydane decyzje organów administracji zarówno I i II instancji, które umarzały postępowanie jako bezprzedmiotowe. W uzasadnieniu tego wyroku stwierdzono, że z przepisu art. 229 u.g.n. wynika, iż roszczenie o zwrot nie przysługuje, jeżeli przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy nieruchomość została sprzedana albo ustanowiono na niej prawo użytkowania wieczystego. Cytowana ustawa weszła w życie z dniem 1 stycznia 1998 r. - art. 242 u.g.n. W uzasadnieniu ówcześnie wydanej decyzji I instancji ustalono, iż przedmiotowa nieruchomość pozostaje w użytkowaniu wieczystym na podstawie decyzji z dnia [...] maja 2000 r. Skoro zatem decyzja o ustanowieniu prawa użytkowania wieczystego wydana została po dacie wejścia w życie ustawy o gospodarce nieruchomościami, nie można twierdzić, jak to czyni organ, że zwrot nieruchomości nie przysługuje. Sąd wówczas wskazał, że przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ winien ustalić istnienie przesłanek z art. 136 ust.1 - 3 u.g.n., a w przypadku stwierdzenia istnienia przesłanek do zwrotu podjąć działania prowadzące do odzyskania władania Skarbu Państwa. Wobec powyższego podkreślono, że w sprawie o sygn. akt I SA/Wa 1557/07 sąd zawarł pogląd co do nie stosowania w przedmiotowym stanie faktycznym i prawnym przepisu art. 229 u.g.n. i pogląd ten podzieliły organy I i II instancji po ponownym rozpoznawaniu sprawy.

Odnosząc się do interpretacji przepisu art. 229 u.g.n. stwierdzono, że przepis ten nie czyni żadnej różnicy co do sposobu powstania prawa użytkowania wieczystego. Zgodnie z nim sam fakt ustanowienia prawa i wpisania go do księgi wieczystej przed dniem wejścia w życie ustawy jest istotny. Z punktu widzenia tego przepisu obojętne jest czy prawo to powstało ex lege, na mocy decyzji administracyjnej, czy umowy cywilnoprawnej. Ważne jest jedynie, aby prawo użytkowania wieczystego powstało na rzecz innego podmiotu niż Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego. Prawo takie powinna posiadać osoba trzecia.

Podzielając stanowisko organu II instancji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził również, że konieczne jest dokładne określenie granic przedmiotowych nieruchomości-działek o numerach [...] i [...], o zwrot których wniesiono. Określenie to winno nastąpić w sposób prawem przewidziany, czyli na mapie sytuacyjnej do celów prawnych oraz z wytyczeniem granicy w terenie. Konieczne będzie przeprowadzenie na powyższe okoliczności ponownych oględzin nieruchomości. Dopiero po szczegółowym i wnikliwym przeprowadzeniu postępowania dowodowego organ winien wydać decyzję prawu odpowiadającą, która zostanie zgodnie z obowiązującymi zasadami procedury uzasadniona zostanie w sposób logiczny i spójny (art.107 § 3 k.p.a.).

W tej sytuacji Sąd I instancji stwierdził, że przedwczesne jest odniesienie się do dalszych zarzutów skargi, gdyż bez szczegółowego określenia przedmiotu postępowania, nie sposób czynić rozważań co do kwestii związanych z konkretami dotyczącymi jego zagospodarowania.

Skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła spółka G. Sp. z o.o. Sp. k. z siedzibą w W., domagając się:

1) uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania;

2) zasądzenia na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym tytułem zwrotu kosztów zastępstwa prawnego radcy prawnego.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono:

1) naruszenie prawa materialnego, a mianowicie:

a) przepisu art. 229 u.g.n., poprzez jego błędną wykładnię, a mianowicie przyjęcie, iż w przypadku gdy prawo użytkowania wieczystego powstało z mocy prawa przed dniem 1 stycznia 1998 r. ale przed tym dniem nie zostało ujawnione w księdze wieczystej, to roszczenie, o którym mowa w art. 136 ust. 3 u.g.n. przysługuje, podczas gdy w takim przypadku nie jest istotna data ujawnienia prawa w księdze wieczystej ale fakt, iż prawo użytkowania wieczystego powstało przed tą datą, gdyż w przypadku prawa użytkowania wieczystego powstałego ex legę wpis do księgi wieczystej ma charakter jedynie deklaratoryjny, a nie konstytutywny, jak się to ma w innych przypadkach, gdy do powstania prawa użytkowania wieczystego jest konieczny jego wpis do księgi wieczystej, oraz wynikający z tego skutek polegający na tym, że nieruchomość taka nie jest już we władaniu Skarb Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego (nie była już przed dniem 1 stycznia 1998r.), gdyż wyklucza to możliwość wydania decyzji administracyjnej o zwrocie, a to dlatego, że decyzja taka była by niewykonalna w chwili jej wydania i taka niewykonalność miałaby trwały charakter, co czyniłoby ją dotkniętą przesłanką nieważności zgodnie z art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a.;

b) przepisu art. 107 § 1 i 3 k.p.a., poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, iż do wydania decyzji w przedmiotowej sprawie przez organ administracyjny i jej uzasadnienia faktycznego jest koniecznym aby dokładnie określić granice przedmiotowych nieruchomości — działek o numerach [...] i [...], o zwrot których wniesiono, czyli na mapie do celów prawnych oraz z wytyczeniem granicy w terenie, a obecne uzasadnienie organu I instancji nie odpowiada prawu, podczas gdy jest w sprawie oczywistą okoliczność, poparta właśnie takimi dokumentami, iż nieruchomość stanowiąca byłą działkę stanowi części działki [...] i [...] a na całości tych z kolei został realizowany cel wywłaszczenia, gdyż wchodziły one w skład większego zamkniętego kompleksu byłych Zakładów [...] U., co oznacza iż na całym większym terenie, który bezspornie zawiera w sobie w całości działkę, której zwrot wnioskodawcy zażądali, był zrealizowany cel wywłaszczenia, w konsekwencji nie ma konieczności przeprowadzania postępowania dowodowego na okoliczności wykazane innymi dowodami i w sposób, który wskazał Sąd, dokonywania dokładnego opisu położenia dawnej działki, gdyż nie ma to jakiegokolwiek znaczenia dla możliwości wydania rozstrzygnięcia w postaci decyzji w tej sprawie i jej zgodnego z prawem uzasadnienia;

c) przepisu art. 75 § 1 k.p.a., poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, iż w sprawie koniecznym jest przeprowadzenie ponownych oględzin na wyżej opisane okoliczności, podczas gdy zgodnie z powołanym przepisem jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem, a ponowne przeprowadzenie oględzin nie może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, w szczególności wyjaśnienia okoliczności czy cel wywłaszczenia został zrealizowany czy też nie, gdyż jeśli z dowodów już zebranych bezspornie wynika, że na terenie zawierającym w sobie w całości działkę wywłaszczoną zrealizowano cel wywłaszczenia, to tym bardziej cel wywłaszczenia został zrealizowany na tej działce wywłaszczonej, a ponowne oględziny niczego w tej materii nie mogą zmienić;

2) naruszenie przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

a) art. 141 § 4 zdanie pierwsze P.p.s.a., polegające na przyjęciu przez Sąd I instancji wadliwych ustaleń faktycznych organu administracji i w konsekwencji przedstawieniu przez Sąd stanu sprawy niezgodnie ze stanem rzeczywistym, a także ogólnikowe potraktowanie przez Sąd większości zarzutów skarżących a w przypadku niektórych zarzutów zupełnie nie odniesienie się do nich, co skutkuje brakiem wszystkich niezbędnych elementów uzasadnienia i utrudnia lub nawet wyklucza przedstawienie zarzutów merytorycznych;

b) art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) w zw. z art. 3 § 1 P.p.s.a. poprzez oddalenie skargi, zamiast jej uwzględnienia i uchylenia w całości zaskarżonej decyzji organu w związku z naruszeniem przez organ przepisów prawa materialnego to jest art. 229 u.g.n. i art. 137 ust. 1 pkt. 2 u.g.n. co miało wpływ na wynik sprawy, gdyż Wojewoda Mazowiecki nie uchyliłby decyzji Prezydenta m.st. Warszawy gdyby tego naruszenia się nie dopuścił i w rezultacie decyzja Prezydenta m.st. Warszawy utrzymana zostałaby w mocy;

c) art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 3 § 1 P.p.s.a. poprzez oddalenie skargi, zamiast jej uwzględnienia i uchylenia w całości zaskarżonej decyzji organu w związku z naruszeniem przez organ przepisów postępowania, a mianowicie:

- art. 77 § 1 k.p.a. w związku z art. 140 k.p.a., poprzez jego niezastosowanie, a to w związku z uchybieniem obowiązkowi rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, co przejawiło się między innymi: (i) pominięciem okoliczności, iż z akt sprawy bezspornie wynika, że przedmiotowa nieruchomość znajduje się w środku terenu byłych Zakładów [...] U., następnie Z U. S.A. na którym została zrealizowana jako na terenie zamkniętym rozbudowa tychże zakładów: (ii) przez granicę działek [...] i [...] przebiega droga asfaltowa o szerokości kilkunastu metrów, wzdłuż której usytuowane są między innymi słupy oświetleniowe i hydranty, plac składowy, tory kolejowe z suwnicą oraz budynki z 1980 r.; (iv) budowa obiektów oznaczonych na planie realizacji numerami 272, 260, 240, 270, 272A i 41 była inwestycją o charakterze kompleksu obiektów i urządzeń; (v) pominięcia okoliczności, iż decyzje z [...] maja 2000 r. o stwierdzeniu nabycia z mocy prawa użytkowania wieczystego z dniem 5 grudnia 1990 r. obu działek miały charakter jedynie deklaratoryjny, to jest nie ustanawiały prawa użytkowania wieczystego, a jedynie stwierdzały jego nabycie z mocy prawa z dniem 5 grudnia 1990 r., (vi) pominięciu, iż w sprawie nie możliwym jest wydanie decyzji o zwrocie. a to w związku z dalszym obrotem prawem użytkowania wieczystego, w tym między innymi w zakresie działki [...] na rzecz spółki C. sp. z o.o. w postępowaniu upadłościowym, w trybie i ze skutkami sprzedaży w postępowaniu egzekucyjnym, a więc skutkującym tak zwanym nabyciem pierwotnym prawa użytkowania wieczystego, wolnym od jakichkolwiek praw i roszczeń osób trzecich, nadto dalszym zbyciem tego prawa przez C. sp. z o.o. na rzecz skarżącej spółki, działającej w dobrej wierze do zapisów księgi wieczystej wolnej od jakichkolwiek wpisów lub wzmianek odnośnie roszczeń lub praw osób trzecich:

- art. 80 k.p.a. w związku z art. 140 k.p.a., poprzez jego niezastosowanie, a to w związku z nieuznaniem w oparciu o całokształt materiału dowodowego za udowodnioną okoliczność, iż cel wywłaszczenia został zrealizowany w terminie wskazanym w art. 137 ust. 1 pkt 2 u.g.n., gdy w sprawie ustalono, iż wymienione budynki pochodzą z 1980 r., rozbudowa miała charakter kompleksu budowli i urządzeń na terenie zamkniętym otaczającym z każdej strony przedmiotową nieruchomość (wywłaszczona dawna działka jest w środku tego terenu), przez jej środek przebiega droga asfaltowa ze słupami oświetleniowymi, znajdują się tam również hydranty, plac składowy, tory kolejowe — cała zaś wymieniona zabudowa obejmuje działki nr [...] i [...], które są większe niż wywłaszczona działka i w całości ją w sobie zawierają, co za tym idzie jeśli na obszarze objętym dzisiejszymi działkami nr [...] i [...] zrealizowano przedmiotową zabudowę to tym bardziej zrealizowano ją na działce wywłaszczonej, która jedynie stanowi część obecnych działek [...] i [...];

- przepisu art. 75 § 1 k.p.a. w związku z art. 140 k.p.a., poprzez jego błędną wykładnię i zastosowanie polegające na przyjęciu, iż w sprawie koniecznym jest przeprowadzenie ponownych oględzin na okoliczności dokładnego określenia granic przedmiotowych nieruchomości — działek o numerach [...] i [...], o zwrot których wniesiono, czyli na mapie do celów prawnych oraz z wytyczeniem granicy w terenie, podczas gdy zgodnie z powołanym przepisem jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem, a ponowne przeprowadzenie oględzin nie może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, w szczególności wyjaśnienia okoliczności czy cel wywłaszczenia został zrealizowany czy też nie, gdyż jeśli z dowodów już zebranych wynika, że na terenie zawierającym w sobie w całości działkę wywłaszczoną zrealizowano cel wywłaszczenia, to tym bardziej cel wywłaszczenia został zrealizowany na tej działce wywłaszczonej, a ponowne oględziny niczego w tej materii nie mogą zmienić;

co miało istotny wpływ na wynik sprawy przed Sadem I instancji, gdyby bowiem Sad I instancji nie naruszył tego przepisu to sprawując kontrolę legalności działań organu administracyjnego jako obowiązany do zastosowania środków określonych w P.p.s.a. w związku z naruszeniem wymienionych przepisów postępowania przez organ administracyjny, uchyliłby zaskarżoną decyzję na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit, c) P.p.s.a. a nie stosowałby art. 151 P.p.s.a. oddalając skargę.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm. zwanej dalej p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Wobec tego, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny dokonał kontroli zaskarżonego wyroku w zakresie wyznaczonym podstawami skargi kasacyjnej.

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. Zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 229 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2012r poz.270 zwanej dalej ugn) jest nie usprawiedliwiony. Artykuł 229 powołanej ustawy o gospodarce nieruchomościami jest przepisem przejściowym o charakterze intertemporalnym. Charakter tego rodzaju regulacji polega na tym, że odnosi się on do stosunków prawnych istniejących w chwili wejścia w życie nowej ustawy. Zadaniem przepisów intertemporalnych jest uregulowanie tych stosunków prawnych w świetle wchodzących w życie nowych przepisów prawa. Z samej istoty tego typu przepisów wynika, że punktem odniesienia jest dotychczasowy stan prawny oraz ukształtowane na jego podstawie stosunki prawne trwające w momencie wejścia w życie nowych przepisów (por. uchwała 5 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 października 1999 r., OPK 26/99, ONSA 2000/1/11).

Oznacza to, że art. 229 tej ustawy ma zastosowanie, gdy nieruchomość została sprzedana lub oddana w użytkowanie wieczyste przed dniem wejścia w życie tej ustawy i stan taki ujawniony został w księdze wieczystej i trwa w dniu jej wejścia w życie. Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami weszła w życie z dniem 1 stycznia 1998 r. (art. 242 tej ustawy).

Sąd I instancji w zaskarżonym wyroku dokonał prawidłowej wykładni gramatycznej i właściwie wskazał, że przepis ten nie znajduje zastosowania w ustalonym stanie faktycznym. Z materiału aktowego wynika, że właścicielem obu działek jest Skarb Państwa przy czym działka nr [...] jest, a użytkownikiem wieczystym C. sp. z o.o. Natomiast działka nr [...], pozostaje w użytkowaniu wieczystym [...] Przedsiębiorstwa E. S.A. W przypadku obu działek użytkowanie wieczyste ustanowione zostało z dniem 5 grudnia 1990 r. na rzecz Zakładów [...] "U." z siedzibą w Warszawie dla działki nr [...] na mocy decyzji Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] maja 2000 r., nr [...], a dla działki nr [...] na mocy decyzji Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] maja 2000 r. nr [...].

Powyższe zdarzenie prawne miało miejsce po dniu wejścia w życie ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, i z tego względu nie mogło być ujawnione w księdze wieczystej przed dniem jej wejścia w życie, co powoduje, że art. 229 tej ustawy nie ma zastosowania w sprawie.

Skoro w sprawie nie znajduje zastosowania art. 229 ugn rzeczą organu było ustalenie czy zachodzą przesłanki zwrotu nieruchomości określone w art. 136 ugn.

Zasadnie Sąd I instancji podzielił pogląd zaprezentowany w kasacyjnej decyzji Wojewody Mazowieckiego, że sprawa nie została przygotowana w sposób pozwalający na jej zakończenie. Brak mapy sytuacyjnej do celów prawnych z zaznaczonymi granicami działek, o których zwrot wystąpili następcy prawni wywłaszczonych właścicieli nie pozwała także Naczelnemu Sądowi ustalić czy działki te zostały wykorzystane na cel związany z wywłaszczeniem. Z map znajdujących się w aktach sprawy wobec nie zaznaczenia granic działek nr [...] i [...] nie można ustalić w sposób nie budzący wątpliwości czy zaznaczone na mapie obiekty znajdują się na tych działkach a tym samym czy cel wywłaszczenia został zrealizowany.

W tej sytuacji wszystkie zarzuty skargi kasacyjnej naruszenia przez Sąd I instancji przepisów kodeksu postępowania administracyjnego tj art. 107 §1 i 3, 75 § 1 , 77 §1 i 80 w zw. z art. 140 są nie uzasadnione.

Nietrafny jest też zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 151 w zw. Z art.145 §1 pkt1 lit. a w zw z art. 3 § 1p.p.s.a. bowiem Sąd ten nie stwierdził naruszenia prawa materialnego.

Również chybiony jest zarzut naruszenia art. 151 w zw. Z art.145 §1 pkt1 lit. c w zw. z art. 3 § 1p.p.s.a. Sąd I instancji poddał kontroli legalność decyzji Wojewody Mazowieckiego i wobec stwierdzenia naruszeń przez ten organ przepisów prawa procesowego, nakładających na organ obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sprawie, oddalił skargę.

Nie można także podzielić zarzutu naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny art. 141§ 4 p.p.s.a. przez przyjęcie wadliwych ustaleń faktycznych organu administracji i w konsekwencji przedstawieniu stanu sprawy niezgodnie ze stanem rzeczywistym, a także ogólnikowe potraktowanie przez Sąd większości zarzutów skarżących a w przypadku niektórych zarzutów nie odniesienie się do nich w uzasadnieniu wyroku. Skoro materiał dowodowy zebrany przez Prezydenta m. st. Warszawy w opinii Sądu I instancji jest niewystarczający do ustalenia zaistnienia przesłanek określonych w art. 136 ugn to Sąd ten nie miał podstaw do wypowiedzenia się we wszystkich kwestiach podniesionych w skardze.

Z powyższych względów Naczelny Sad Administracyjny skargę kasacyjną oddalił na podstawie art. 184 p.p.s.a.

.