Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1156/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-02-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6100 Nabycie mienia państwowego z mocy prawa przez gminę
Hasła tematyczne: Komunalizacja mienia
Skarżony organ: Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 119 pkt 3, art. 120
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Przemysław Żmich (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Dariusz Pirogowicz Sędzia WSA Monika Sawa po rozpoznaniu w dniu 28 lutego 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi A. L. na postanowienie Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] marca 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] października 2018 r. nr [...].


UZASADNIENIE

Postanowieniem z [...] marca 2019 r. nr [...] Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa, po rozpatrzeniu zażalenia A. L. na postanowienie Wojewody [...] z [...] października 2018 r. nr [...], odmawiające wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Wojewody [...] z [...] stycznia 2017 r. nr [...] w przedmiocie komunalizacji nieruchomości Skarbu Państwa na rzecz Gminy [...], utrzymał w mocy postanowienie z [...] października 2018 r.

Postanowienie z [...] marca 2019 r. zostało wydane w następującym stanie sprawy.

Wojewoda [...] decyzją z [...] stycznia 2017 r., w pkt 1 stwierdził nabycie przez Gminę [...] z mocy prawa [...] maja 1990 r. nieodpłatnie prawa własności nieruchomości państwowej, położonej w jednostce ewidencyjnej [...], w obrębie ewidencyjnym [...], oznaczonej na mapie z projektem podziału przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod nr [...], jako działka nr [...] o pow. [...] ha, wydzielona z działki nr [...], objętej księgą wieczystą nr [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy Wydział Ksiąg Wieczysty w [...]; w pkt 2 odmówił stwierdzenia nabycia przez Gminę [...] z mocy prawa [...] maja 1990 r. nieodpłatnie prawa własności nieruchomości państwowej, położonej w jednostce ewidencyjnej [...], w obrębie ewidencyjnym [...], oznaczonej na mapie z projektem podziału przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod nr [...], jako działka nr [...] o pow. [...] ha, wydzielona z działki nr [...], objętej księgą wieczystą nr [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy Wydział Ksiąg Wieczysty w [...].

Pismem z [...] maja 2018 r. A. L., wystąpiła do Wojewody [...] o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją z [...] stycznia 2017 r. kwestionując dokonany podział geodezyjny działki nr [...] i twierdząc, że podziałem objęto częściowo grunt stanowiący jej własność. Wnioskodawczyni wskazała, że bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu komunalizacyjnym dotyczącym przedmiotowej nieruchomości.

Postanowieniem z [...] października 2018 r. Wojewoda [...] odmówił wznowienia tego postępowania. W uzasadnieniu organ I instancji podał, że dwukrotnie zwracał się do wnioskodawczyni o wskazanie daty, w której dowiedziała się o wydaniu przedmiotowej decyzji, ta zaś nie wskazała. Wojewoda wyjaśnił, że pomimo podjętych działań w tym zakresie nie udało mu się ustalić kiedy wnioskodawczyni dowiedziała się o tej decyzji. W świetle powyższego zobligowany był do wydania ww. postanowienia.

Zażalenie na postanowienie z [...] października 2018 r. wniosła A. L. podnosząc, że nie brała udziału w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji z [...] stycznia 2017 r., w wyniku której doszło do podziału działki nr [...], której część została przez nią zagrodzona przed ponad 50 laty i znajduje się w jej posiadaniu. W ocenie żalącej się, powinna uczestniczyć w postępowaniu podziałowym, jako właścicielka nieruchomości sąsiedniej. Niedopuszczenie jej do udziału w tym postępowaniu pozbawiło ją możliwości obrony jej praw.

Po rozpatrzeniu zażalenia Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa stwierdziła, że zgodnie z art. 148 § 1 kpa, podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 kpa biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji (§ 2).

W ocenie organu drugiej instancji, w świetle art. 148 § 2 kpa, istotne jest jedynie, aby do strony dotarła wiadomość o wydaniu decyzji i zawartym w niej rozstrzygnięciu, przy czym informacja o wydanej decyzji (art. 148 § 2 kpa) nie musi pochodzić wprost od organu wydającego decyzję, lecz także z innych źródeł, byleby wskazywała na treść rozstrzygnięcia w danej sprawie. A zwrot "strona dowiedziała się o decyzji" należy rozumieć w ten sposób, że strona uzyskała informacje pozwalające zidentyfikować decyzję, której jej nie doręczono, w stopniu pozwalającym jej na sformułowanie żądania wznowienia postępowania. Chodzi tu, więc o takie dane jak nazwa organu, który decyzje wydał oraz sposób rozstrzygnięcia sprawy. Jeśli chodzi o tę ostatnią informację, to nie jest tu konieczne, aby strona dokładnie poznała treść rozstrzygnięcia, wystarczy jeśli posiadała informację, czego dana decyzja dotyczy.

Zdaniem organu odwoławczego z akt sprawy nie wynika jednak, kiedy żaląca dowiedziała się o treści decyzji z [...] stycznia 2017 r. Z akt tych nie wynika również ażeby żaląca się złożyła wniosek o wznowienie postępowania w ww. sprawie z zachowaniem miesięcznego terminu określonego w art. 148 § 1 kpa. Pomimo wezwań w tym zakresie organu I instancji żaląca się nie podjęła nawet próby wykazania, że przedmiotowy wniosek złożyła w przepisanym terminie. Żaląca się nie kwestionuje, zdaniem Komisji, ustaleń dokonanych w tym zakresie przez Wojewodę [...] w zaskarżonym postanowieniu. Podkreślono także, że organ administracji obowiązany jest z urzędu badać zachowanie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania bowiem wszczęcie postępowania wznowieniowego na wniosek strony, mimo uchybienia terminu, stanowi rażące naruszenie prawa, godzi bowiem w zasadę trwałości decyzji administracyjnych. Przystąpienie do rozpoznania sprawy wznowieniowej w wypadku niedotrzymania przez wnioskodawcę ustawowego terminu do złożenia wniosku i wydanie decyzji rozstrzygającej sprawę, co do istoty, jest dotknięte wadą nieważnościową (art. 156 § 1 pkt 2 kpa) wobec rażącego naruszenia art. 148 § 1 kpa, przewidującego, że tylko wniosek złożony w terminie należy uznać za dopuszczalny.

Od postanowienia z [...] marca 2019 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła A. L.. Decyzji tej skarżąca zarzuciła błędne ustalenia faktyczne, niezbadanie sprawy w stosownym zakresie, pominięcie przedstawionych przez nią w postępowaniu dowodów, w szczególności powiadomienia stosownym pismem z [...] sierpnia 2018 r. Wojewody [...] o dacie z jaką dowiedziała się o decyzji z [...] stycznia 2017 r. W związku z tym wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia.

W odpowiedzi na skargę Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa wniosła o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko prezentowane dotychczas w sprawie i wskazując, że skarga jest tylko polemiką z uzasadnieniem wydanej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Rację ma organ odwoławczy, że zgodnie z art. 148 § 1 kpa, podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania, oraz że termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 kpa biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji (§ 2).

Podzielić należy także stanowisko organu, że w świetle art. 148 § 2 kpa, istotne jest jedynie, aby do strony dotarła wiadomość o wydaniu decyzji i zawartym w niej rozstrzygnięciu, tak by można było tą decyzję zidentyfikować i nie jest ważne z jakich źródeł strona się o tej decyzji dowiedziała.

Wbrew temu co twierdzą organy A. L. wskazała, że w postępowaniu przed Starostą [...] nr [...] dotyczącym aktualizacji bazy danych ewidencyjnych w zakresie atrybutów punktów granicznych obejmujących także nieruchomość skarżącej, którego prowadzenie i zakończenie decyzją nr [...] (doręczonej również skarżącej) potwierdził organowi I instancji Starosta [...], dowiedziała się o podziale nieruchomości prowadzonym na użytek sprawy komunalizacyjnej i wydanej decyzji Wojewody [...] z [...] stycznia 2017 r. nr [...] dotyczącej działki [...].

Na wezwanie organu I instancji strona w piśmie z 1 sierpnia 2018 r. (k. 99 akt administracyjnych organu I instancji) wskazała wprost [...] maja 2018 r. jako datę, w której dowiedziała się o decyzji z [...] stycznia 2017 r.

W aktach sprawy podana jest zatem data dowiedzenia się przez osobę wnioskującą o wznowienie postępowania o wydaniu decyzji komunalizacyjnej Wojewody [...] z [...] stycznia 2017 r.

Zatem skarżąca wskazała, zgodnie z art. 148 § 2 kpa, kiedy dowiedziała się o kwestionowanej decyzji i przez to w sposób wystarczający uprawdopodobniła zachowanie terminu do wznowienia postępowania.

Wobec tego należało uznać, że skarżąca dochowała miesięcznego terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania, składając je [...] maja 2018 r.

Organy pominęły to, że osoba wnosząca żądanie wznowienia postępowania nie ma obowiązku przedstawiania dowodu na okoliczność daty powzięcia wiadomości o wydanej decyzji. W tym zakresie wystarczające jest jedynie uprawdopodobnienie przez nią zaistnienia tej okoliczności. Wobec tego stanowisko prezentowane przez Starostę [...] w pismach z [...] czerwca 2018 r. i [...] lipca 2018 r. nie mogło zaprzeczyć temu, że skarżąca w toku postępowania o aktualizację danych ewidencyjnych jej nieruchomości powzięła wiadomość o decyzji komunalizacyjnej z [...] stycznia 2017 r. dotyczącej działki nr [...].

Wobec tego Sąd uznał, że Wojewoda [...] i Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa naruszyli art. 148 kpa, w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy.

W ponownie prowadzonym postępowaniu Wojewoda [...] uzna, że A. L. złożyła wniosek o wznowienie postępowania w terminie, o którym mowa w art. 148 kpa. Wobec tego organ I instancji wyda postanowienie o wznowieniu postępowania i przeprowadzi postępowanie, co do przyczyn wznowienia (art. 149 § 1 i 2 kpa), skoro skarżąca we wniosku o wznowienie z [...] maja 2018 r. powołuje się na podstawę wznowienia postępowania z art. 145 § 1 pkt 4 kpa. W toku tego postępowania organ w pierwszej kolejności winien wyjaśnić, czy A. L. ma status strony postępowania, o której mowa w art. 147 w zw. z art. 28 kpa. W zależności od okoliczności Wojewoda [...] wyda jedną z decyzji, o których mowa w art. 151 kpa, którą uzasadni zgodnie z wymogami art. 107 § 3 kpa.

Z tych względów Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 119 pkt 3 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) orzekł jak w sentencji.