Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 893/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-09-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6111 Podatek akcyzowy
Hasła tematyczne: Podatek akcyzowy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 106 par. 3, art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 123 par. 1, art. 138 par. 1, art. 149, art. 162 par. 1, par. 2, art. 180,  art. 200 par. 1, art. 227 par. 2, art. 228 par. 1 pkt 2,
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Michał Sowiński (spr.), Sędzia WSA - Beata Blankiewicz-Wóltańska, Sędzia WSA - Barbara Mleczko-Jabłońska, Protokolant specjalista - Izabela Wrembel, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 września 2014 r. sprawy ze skargi M. P. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Warszawie z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi M.P. (zwanego dalej: "skarżącym" lub "stroną") jest postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Warszawie (zwanego dalej: "Dyrektorem Izby", "organem odwoławczym" lub "organem II instancji") z [...] stycznia 2014r. nr [...] (sprostowane postanowieniem z [...] marca 2014 r.) odmawiające przywrócenia terminu do złożenia zażalenia na postanowienie Naczelnika Urzędu Celnego I w Warszawie z [...] września 2013r. nr [...]. Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie faktycznym:

Naczelnik Urzędu Celnego I w Warszawie (zwany dalej: "Naczelnikiem Urzędu") decyzją z [...] września 2013 r. nr [...] określił skarżącemu zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym w wysokości 22.648,00 zł z tytułu produkcji wyrobu akcyzowego – tytoniu do palenia za okres rozliczeniowy sierpień 2010 r.

Następnie postanowieniem z [...] września 2013 r. Naczelnik Urzędu nadał powyższej decyzji rygor natychmiastowej wykonalności.

Pismem z 1 października 2013 r. skarżący złożył zażalenie na powyższe postanowienie, a ponadto pismem z 29 października 2013 r. skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia na postanowienie z [...] września 2013 r.

Postanowieniem z [...] grudnia 2013 r., Dyrektor Izby stwierdził, że zażalenie z 1 października 2013 r. na postanowienie z [...] września 2013 r. wniesione zostało z uchybieniem terminu.

Natomiast zaskarżonym postanowieniem z [...] stycznia 2014 r. Dyrektor Izby odmówił przywrócenia terminu do złożenia zażalenia na postanowienie Naczelnika Urzędu z [...] września 2013 r. W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, że skarżący nie spełnił dwóch przesłanek do przywrócenia terminu. Zdaniem organu odwoławczego profesjonalny pełnomocnik skarżącego wnosząc zażalenie winien, w pierwszej kolejności, ustalić termin otrzymania postanowienia przez stronę i wnosząc środek zaskarżenia, ewentualnie wnieść jednocześnie podanie o przywrócenie terminu do dokonania powyższej czynności. Natomiast w sprawie skarżący złożył zażalenie 1 października 2013 r., a wniosek o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia 29 października 2013 r. Zdaniem organu profesjonalny pełnomocnik reprezentujący stronę, w sytuacji niepewności co do rzeczywistej daty odbioru przesyłki winien był podjąć czynności zmierzające do jej ustalenia. Tymczasem, w sprawie nie próbował nawet zweryfikować niepewnej informacji uzyskanej od strony na temat daty doręczenia przesyłki, wskazując na swoje subiektywne przekonanie o rzetelności tej informacji, a tym samym o dochowaniu terminu do wniesienia zażalenia. Brak takich działań świadczy o niedbalstwie, które stosownie do art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej wyklucza przywrócenie terminu do dokonania uchybionej czynności procesowej. W ocenie Dyrektora Izby, powyższe dowodzi, że siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu nie został zachowany.

Ponadto, zdaniem Dyrektora Izby, strona skarżąca również nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu do złożenia zażalenia. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. Przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Do okoliczności uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu przez zainteresowanego zalicza się, np. przerwę w komunikacji, nagłą chorobę, powódź, pożar.

Dyrektor Izby stwierdził, że generalnie wyjazdy, czy to w sprawach prywatnych, czy też służbowych nie mogą świadczyć o braku winy w uchybieniu terminu procesowego. Natomiast fakt choroby nie oznacza w sposób bezwarunkowy, że wnioskodawcy należy przywrócić termin do złożenia odwołania. Choroba nie jest samoistną okolicznością wystarczającą do uznania, że uchybienie terminowi nastąpiło bez winy zainteresowanego.

Dyrektor Izby podkreślił powołując się na pisma załączone przez skarżącego, że pobyt w klinice uniwersyteckiej w M. w celu operacji trwał od 31 maja do 2 czerwca 2013 r. Dalszy pobyt szpitalny w celu drugiej operacji miał miejsce w okresie od 2 do 4 sierpnia 2013 r. Od tej pory strona znajdowała się stale w leczeniu uzupełniającym. Od 16 września 2013 r. skarżący poddawany jest lokalnej chemioterapii, która miła trwać przypuszczalnie 3 lata. Dyrektor Izby podkreślił, że z załączonych dokumentów wynikało, że choroba skarżącego jest chorobą długotrwałą ale nie nagłą, dlatego też uznał, że skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu.

Pismem z 6 marca 2014 r. strona złożyła skargę na postanowienie Dyrektora Izby z [...] stycznia 2013 r. wnosząc m.in. o jego uchylenie, a także o zaliczenie w poczet materiału dowodowego dokumentów w postaci: oświadczenia M. P. z 28 stycznia 2014 r., oświadczenia A. B. z 28 stycznia 2014 r. na okoliczność potwierdzenia, że M. P. odebrał i mógł zapoznać się z treścią postanowienia Naczelnika Urzędu z [...] września 2013 r. dopiero 28 września 2013 r., istnienia w budynku przy ul. Z. w W. praktyki polegającej na przekazywaniu korespondencji urzędowej kierowanej do lokatorów ochronie budynku, a przez to wadliwości doręczeń w świetle przepisów procedury podatkowej. Ponadto skarżący wniósł o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania świadka A. B. i M. P. na okoliczność potwierdzenia, że skarżący otrzymał informację o wydanej w jego sprawie decyzji drogą elektroniczną dopiero 28 września 2013 r., a także faktycznych okoliczności doręczenia stronie tej decyzji.

Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie:

I. art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez jego niezastosowanie i odmówienie skarżącemu przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Naczelnika Urzędu z [...] września 2013 r. mimo, iż skarżący uprawdopodobnił, że uchybienie nastąpiło bez jego winy;

II. art. 149 Ordynacji podatkowej poprzez uznanie, iż pozostawienie 13 września 2013 r. przesyłki adresowanej do strony, a zawierającej postanowienie Naczelnika Urzędu z [...] września 2013 r. u ochrony budynku, w którym siedzibę ma firma skarżącego stanowi skuteczną formę doręczenia stronie pisma urzędowego w sytuacji gdy:

a) osoby te nie były upoważnione do odbioru korespondencji kierowanej do strony,

b) nie umieszczono w oddawczej skrzynce pocztowej, na drzwiach mieszkania adresata, ani w innym widocznym miejscu informacji o pozostawieniu przesyłki u ochrony obiektu,

c) podpis na dowodzie odbioru przedmiotowej przesyłki nie pochodzi od syna strony M. P., który odebrał ww. postanowienie od ochrony dopiero 28 września 2013 r. i w tym samym dniu przekazał pismo pocztą elektroniczną skarżącemu, a zatem termin do wniesienia środka zaskarżania na postanowienie Naczelnika Urzędu z [...] września 2013 r. winien rozpocząć swój bieg od 28 września 2013 r.;

III. art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej polegające na zaniechaniu przeprowadzenia i pominięciu istotnych dla wyjaśnienia sprawy dowodów w postaci:

a) przesłuchania w charakterze świadków osób wskazanych przez stronę, tj. M. P. i A. B. posiadających wiedzę co do okoliczności i daty doręczenia stronie postanowienia Naczelnika Urzędu z [...] września 2013 r.,

b) przesłuchania w charakterze świadków pracowników ochrony budynku przy ul. Z. w W. celem ustalenia okoliczności przekazania im postanowienia Naczelnika Urzędu z [...] września 2013 r.,

c) dokumentacji medycznej podatnika potwierdzającej rzeczywiste powody jego okresowej nieobecności w miejscu prowadzenia działalności gospodarczej i braku możliwości odbierania pod tym adresem korespondencji,

d) weryfikacji autentyczności podpisów na dowodach odbioru korespondencji kierowanej do strony, co jest kwestionowane przez skarżącego i jego syna,

które to dowody mają zasadnicze znaczenie dla ustalenia wiarygodności podnoszonych przez stronę przyczyn uzasadniających wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Naczelnika Urzędu z [...] września 2013 r.;

IV. art. 123 § 1 w zw. z art. 200 § 1 i art. 138 § 1 i w zw. z art. 149 Ordynacji podatkowej polegające na:

a) uniemożliwieniu stronie czynnego udziału w postępowaniu poprzez zaniechanie ustalenia rzeczywistego miejsca pobytu skarżącego oraz kierowanie korespondencji do niego na adres W., ul. Z. mimo posiadania przez organ podatkowy informacji, iż adres ten nie jest aktualny, a strona nie przebywa w miejscu prowadzenia działalności, a nadto przez wadliwe doręczanie korespondencji,

b) wyznaczenie skarżącemu siedmiodniowego terminu na zapoznanie się z aktami i wypowiedzenie w sprawie oraz przesłanie postanowienia w tej kwestii na powyższy adres w W. w sposób wadliwy, a także mimo posiadania przez organ podatkowy informacji, iż adres ten nie jest aktualny, a podatnik nie przebywa w miejscu prowadzenia działalności,

c) zaniechanie przez organ wystąpienia do Sądu z wnioskiem o wyznaczenie kuratora dla osoby nieobecnej, mimo posiadania informacji, że skarżący nie przebywa w miejscu prowadzenia działalności gospodarczej;

V. przepisów postępowania odwoławczego w postaci art. 227 § 2 i art. 228 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej poprzez zaniechanie zbadania zasadności zarzutu, braku uchybienia terminowi do wniesienia zażalenia przez skarżącego, pomimo obowiązku zbadania tego argumentu strony przez organ.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby wniósł o jej oddalenie.

Przy piśmie procesowym z 11 sierpnia 2014r. skarżący przesłał opinię pismoznawczą wnosząc o przeprowadzenie dowodu z tego dokumentu na okoliczność, że podpis złożony na zwrotnym potwierdzeniu odbioru decyzji Naczelnika Urzędu z [...] września 2013 r. z bardzo dużym prawdopodobieństwem nie został złożony przez syna skarżącego M. P.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Punktem wyjścia do rozważań w przedmiotowej sprawie jest wskazanie przedmiotu sprawy.

Pismem z 1 października 2013 r. skarżący złożył zażalenie na postanowienie Naczelnika Urzędu z [...] września 2013 r. Natomiast pismem z 29 października 2013 r. skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia powyższego zażalenia. Organ odwoławczy postanowieniem z [...] stycznia 2014 r. odmówił przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Naczelnika Urzędu z [...] września 2013 r. Zatem przedmiotem postępowania będzie tylko kwestia zasadności odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia. Natomiast przedmiotem rozpoznania przez Sąd nie będzie terminowości złożenia zażalenia na postanowienie Naczelnika Urzędu z [...] września 2013 r. i tym samym również przedmiotem postępowania nie będzie prawidłowości doręczenia postanowienia Naczelnika Urzędu z [...] września 2013 r. Powyższe kwestie zostały rozstrzygnięte przez Dyrektora Izby ostatecznym postanowieniem z [...] grudnia 2013 r. i stanowią samodzielny przedmiot postępowania.

Przed dokonaniem oceny prawidłowości wydanego przez Dyrektora Izby rozstrzygnięcia należy wskazać, że Sąd bada tylko legalność orzeczenia organów administracji, tj. ich zgodność z obowiązującymi przepisami prawa. Sąd, co do zasady, nie prowadzi postępowania wyjaśniającego i orzeka na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego do dnia wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia. Zgodnie z art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej "p.p.s.a.") sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie.

W związku z powyższym odnosząc się do wniosków dowodowych należy wskazać, że Sąd te wnioski oddalił, gdyż wskazane w skardze i piśmie procesowym dowody to oświadczenia syna i synowej skarżącego oraz opinia biegłego, które to dowody nie stanowią dokumentów i w sensie procesowym są traktowane jako wypowiedź strony. Ponadto dowody te dotyczą prawidłowości doręczenia postanowienia Naczelnika Urzędu z [...] września 2013 r., która to okoliczności (doręczenie) stanowi odrębny od niniejszej sprawy przedmiot postępowania. W tym miejscu należy wyjaśnić, że skarżący złożył dwa konkurencyjne wnioski wszczynające odrębne postępowania, jeden kwestionujący prawidłowości doręczenia postanowienia, które to postępowanie zakończyło się wydaniem postanowienia przez Dyrektora Izby z [...] grudnia 2013r. oraz drugi wniosek wskazujący na powody uchybienia terminu do złożenia zażalenia. Zatem wskazane powyżej dowody odnoszą się do postępowania Dyrektora Izby zakończonego postanowieniem z [...] grudnia 2013 r., a nie do postępowania dotyczącego przywrócenia uchybionego terminu i okoliczności uprawdopodobniających brak winy w uchybieniu terminu do złożenia zażalenia.

Ponadto skarżący złożył wniosek dowodowy o przesłuchanie określonych świadków, co w świetle cytowanego powyżej art. 106 § 3 p.p.s.a. jest niedopuszczalne, gdyż Sąd administracyjny może co najwyżej przeprowadzić dowody z dokumentów.

Dlatego też Sąd odmówił przeprowadzenia wskazanych wyżej dowodów na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a.

Przechodząc do oceny prawidłowości postanowienia Dyrektora Izby z [...] stycznia 2014 r. należy w całości podzielić jego stanowisko.

Zgodnie z art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy.

§ 2. Podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jednocześnie z wniesieniem podania należy dopełnić czynności, dla której był określony termin.

§ 3. Przywrócenie terminu do złożenia podania przewidzianego w § 2 jest niedopuszczalne.

W przepisie art. 162 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej zostały ustanowione cztery przesłanki przywrócenia terminu, które muszą wystąpić łącznie, a mianowicie:

1) uprawdopodobnienie przez osobę zainteresowaną braku swojej winy;

2) wniesienie przez zainteresowanego prośby o przywrócenie terminu;

3) dochowanie nieprzywracalnego terminu do wniesienia prośby o przywrócenie terminu;

4) dopełnienie wraz z prośbą tej czynności, dla której ustanowiony był przywracany termin.

Oznacza to, że brak którejkolwiek z wyżej wymienionych przesłanek wyklucza możliwość przywrócenia uchybionego terminu.

W przedmiotowej sprawie organ zasadnie wskazał, że strona skarżąca nie dochowała dwóch z czterech przesłanek do przywrócenia terminu. Mianowicie nie uprawdopodobniła braku swojej winy w niedochowaniu terminu oraz nie dochowała nieprzywracalnego terminu do wniesienia prośby o przywrócenie terminu.

Kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności prośby o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do zachowania należytej staranności przy prowadzeniu własnych spraw i szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowych.

Przesłanka ta jest analizowana w wielu opracowaniach teoretycznych i orzeczeniach sądowych. Zwraca się w nich uwagę na to, iż: "Kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. (...). Przy ocenie winy należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy." (por.: J. Krajewski: (w:) T. Ereciński, M. Jędrzejewska, M. Jodłowski, J. Krajewski, Z. Krzemiński, K. Piasecki, J. Pietrzykowski, E. Wengerek, A. Zieliński: Kodeks postępowania cywilnego z komentarzem. T. 1. Warszawa 1989, s.274-275). O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić gdy strona nie mogła dopełnić obowiązku z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, której nie mogła ona usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Nadto podkreślić należy, że przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy zobowiązany do dochowania terminu dopuścił się choćby lekkiego niedbalstwa.

Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie organ administracji trafnie uznał, że w niniejszej sprawie skarżący nie uprawdopodobnił braku swojej winy w uchybieniu terminowi.

Trzeba wyjaśnić, że skarżący po doręczonym postanowieniu z [...] września 2013 r. zawierającym prawidłowe pouczenie o sposobie i terminie wniesienia zażalenia nie wykazał przeszkód uniemożliwiających mu wniesienie zażalenia w prawidłowym terminie. Analizując przedstawione przez skarżącego argumenty, Sąd podziela stanowisko organu, że wskazywana choroba, mimo, że niewątpliwie ciężka nie uprawdopodabnia braku winy w niedochowaniu terminu. Należy zwrócić uwagę, iż z utrwalonego orzecznictwa sądów administracyjnych wynika, iż sam fakt choroby nie świadczy jeszcze o braku winy w uchybieniu wiążącego stronę terminu (postanowienie NSA z 24 lutego 2012 r., sygn. akt II FZ 858/11, Lex nr 1116237). Niekoniecznie musi ono oznaczać niemożność dokonania w sposób prawidłowy konkretnej czynności procesowej (postanowienie NSA z 30 czerwca 2011 r., sygn. akt II OZ 534/11, Lex nr 844610) tym bardziej, że ze wskazanej argumentacji wynika, iż skarżący ma określone problemy zdrowotne. Choroba skarżącego ma charakter długotrwały, gdyż zgodnie z załączoną dokumentacją medyczną od diagnozy w (co najmniej) maju 2013 r. choroby do pełnego wyleczenia może upłynąć ponad 3 lata. Z informacji pochodzących od skarżącego wynika, że jego pobyty za granicą nigdy nie przekraczały dwóch miesięcy. Zatem należy zauważyć, że skarżący wiedząc o swoich dolegliwościach mógł i miał obowiązek, w sposób wymagany przepisami prawa, zatroszczyć się zarówno o skuteczny odbiór korespondencji i skuteczne reagowanie na przychodzącą korespondencję. Zatem wskazana choroba nie mogła mieć wpływu na niedochowanie terminu. Skarżący w żaden sposób nieuprawdopodobnił, że nie mógł w wymaganym terminie skutecznie złożyć środka odwoławczego. Zatem postępowanie skarżącego co najmniej należy zaliczyć do winy nieumyślnej – niedbalstwie w prowadzeniu własnych spraw.

Skarżący pomimo swoich dolegliwości zdrowotnych miał możliwość dokonania czynności procesowej, jaką było sporządzenie i złożenie w terminie zażalenia. Co więcej mógł również wyręczyć się w tej czynności osobami trzecimi. Skarżący nie wykazał, że nie mógł posłużyć się osobami trzecimi w dokonaniu czynności, co również przemawia za odmową przywrócenia terminu (p. postanowienie NSA z 21 marca 2012 r., sygn. akt I OSK 144/12, Lex nr 1136639).

Reasumując Sąd stwierdza, że podnoszona przez skarżącego argumentacja wskazuje na niedbalstwo w dbaniu o własne interesy. Podnoszone okoliczności nie miały charakteru nagłego zdarzenia, niemożliwego do przewidzenia. Przeciwnie okoliczności te potwierdzają winę nieumyślną skarżącego w niedochowaniu terminu do złożenia zażalenia. Zatem skarżący nie wywiązał się z obowiązku do zachowania należytej staranności przy prowadzeniu własnych spraw i szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowych. Tym samym niezasadny jest zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 180 Ordynacji podatkowej poprzez pominięcie dokumentacji medycznej skarżącego potwierdzającej rzeczywiste powody nieobecności skarżącego.

Zasadnie także Dyrektor Izby zwrócił uwagę na fakt niedochowania przez skarżącego nieprzywracalnego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. Trzeba bowiem wskazać, że skarżący w sprawie jest reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, który mimo ciążącego na nim obowiązku nie ustalił daty doręczenia postanowienia Naczelnika Urzędu z [...] września 2013r. i 1 października 2013 r. złożył zażalenie, nie składając jednocześnie z nim wniosku o przywrócenie terminu do jego złożenia. Zatem z akt sprawy wynika, że przyczyna uchybienia terminu ustała co najmniej w dacie złożenia zażalenia (1 października 2013 r.), zatem termin na złożenie wniosku o przywrócenie terminu upłynął 8 października 2013 r. Natomiast skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika, złożył zażalenie 29 października 2013 r., czyli po terminie 7 dniowym do jego złożenia.

Zdaniem Sądu nieuprawnione są w tym zakresie twierdzenia pełnomocnika, że o niedochowaniu przez niego terminu dowiedział się 22 października 2013 r., tj. w dniu, w którym powziął wiadomość z otrzymanej od Naczelnika Urzędu informacji, że uchybił terminowi. Słuszne w tym kontekście jest stanowisko Dyrektora Izby, że profesjonalny pełnomocnik wnosząc zażalenie winien, w pierwszej kolejności, ustalić termin otrzymania postanowienia przez stronę. W przedmiotowej sprawie pełnomocnik skarżącego, z niewiadomych przyczyn tego nie uczynił. Można jedynie się domyślać, że przyjął od skarżącego oświadczenie o dacie otrzymania postanowienia (28 września 2013 r.) i tę datę przyjął jako datę, od której należy liczyć termin do wniesienia zażalenia. Jednakże zdaniem Sądu w wypadku, gdy w sprawie występuje profesjonalny pełnomocnik, to winien on ustalić istotne elementy sporu i to zarówno merytoryczne jak i formalne. Podwyższona staranność profesjonalistów w zakresie obsługi prawnej oznacza, iż przyczyną uchybienia terminu nie może być zwykły błąd czy niedopatrzenie (p. wyrok NSA z 20 września 2012 r., sygn. akt FSK 1531/11). W sprawie natomiast pełnomocnik nie ustalił daty doręczenie przesyłki, przyjmując bez stosownego dowodu niepewną informację skarżącego. Słusznie zauważył organ odwoławczy, że należycie dbająca o swoje interesy strona postępowania, w tym przypadku profesjonalny pełnomocnik, w sytuacji niepewności co do rzeczywistej daty odbioru przesyłki winien był podjąć czynności zmierzające do jej ustalenia. Brak takich działań świadczy o niedbalstwie, które stosownie do art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej wyklucza przywrócenie terminu do dokonania uchybionej czynności procesowej.

Z uwagi na powyższe Sąd za zgodne z prawem uznał zaskarżone postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia.

Odnosząc się do pozostałych zarzutów w pierwszej kolejności należy zauważyć, że bezzasadny jest zarzuty naruszenia art. 227 § 2 i art. 228 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, gdyż przepisy te nie były podstawą rozstrzygnięcia. Zatem nie mogły zostać przez organ odwoławczy naruszone. Co więcej z akt administracyjnych wynika, że organ I instancji w myśl art. 227 § 2 Ordynacji podatkowej w piśmie z 14 października 2013 r. przedstawił organowi odwoławczemu i skarżącemu swoje stanowisko w sprawie, o czym skarżący także wspomina w skardze wskazując na datę doręczenia tego pisma, jako pisma z którego dowiedział się o uchybieniu terminu do złożenia zażalenia. Ponadto, o czym będzie także mowa niżej zarzut ten jest nieuzasadniony. Podobnie należy ocenić zarzut naruszenia art. 149 Ordynacji podatkowej dotyczący prawidłowości doręczenia postanowienia Naczelnika Urzędu z [...] września 2013 r. Zarzut ten wykracza poza zakres przedmiotowego postępowania, którym jest kwestia przywrócenia terminu do złożenia zażalenia i w tym braku winy w niedochowaniu tego terminu. W tym miejscu należy tylko wskazać, że prawidłowo organ odwoławczy uznał za skutecznie doręczone postanowienie Naczelnika Urzędu z [...] września 2013 r. Z dokumentu urzędowego, jakim jest pocztowy dowód doręczenia wynika bowiem, że 13 września 2013 r. doręczyciel operatora publicznego (Poczta Polska S.A.) doręczył przesyłkę zawierającą ww. postanowienie do rąk dorosłego domownika - syna - skarżącego. Powyższe zostało potwierdzone zarówno podpisem osoby odbierającej przesyłkę cyt. "M. P. - syn" oraz adnotacjami i podpisem doręczyciela. Doręczyciel na zwrotnym potwierdzeniu odbioru zaznaczył, że cyt. "oznaczoną wyżej przesyłkę doręczono pełnoletniemu domownikowi", naniósł datę doręczenia, która pokrywa się z datą odbioru przesyłki, tj. 13 września 2013 r. oraz złożył podpis, tym samym poświadczając powyższy sposób doręczenia. Mając powyższe na względzie trzeba jednoznacznie wskazać, że w sposób prawidłowo została przesyłka uznana za doręczoną 13 września 2013 r. Doręczenie tej przesyłki odpowiada dyspozycji przepisów art. 149 Ordynacji podatkowej.

Ponadto wskazać trzeba, że skarżący skutecznie nie zaprzeczył faktowi odebrania przesyłki przez jego syna. Gołosłowne twierdzenia w tym zakresie skarżącego, połączone z oświadczeniami syna i jego żony oraz opinia biegłego nie mogły w żaden sposób zaprzeczyć domniemaniu prawidłowości doręczenia. Na wstępie trzeba wyjaśnić, o czym również była mowa wyżej nadesłane dowody (oświadczenia i opinia) w sensie dowodowym są traktowane jako wypowiedź skarżącego. Co więcej nadesłana opinia nie dotyczy zwrotnego potwierdzenia odbioru postanowienia Naczelnika Urzędu z [...] września 2013 r., tylko decyzji tegoż Naczelnika z [...] września 2013 r. Zatem w żaden sposób nie mogła ona przyczynić się do zakwestionowania prawidłowości doręczenia. Ponadto została ona sporządzona po wydaniu przez Dyrektora Izby zaskarżonego postanowienia i nie mogła być wobec tego oceniona w prowadzonym przez organ postępowaniu. Zatem należy uznać, że przesyłka została doręczona pod aktualny adres skarżącego, a przesyłkę odebrał pełnoletni domownik, upoważniony do jej odbioru. Zatem ewentualne zaniechanie domownika w przekazaniu przesyłki adresatowi we właściwym czasie, obciąża tegoż adresata.

Co więcej skarżący, korzystając z pomocy profesjonalnego pełnomocnika twierdząc, że przesyłka listowa została pokwitowana przez osobę do tego nie upoważnioną i co najważniejsze posługującą się danymi syna skarżącego, nie zareagował na ten fakt w sposób do tego przewidziany, tj. powiadamiając odpowiednie organy państwa o podejrzeniu popełniania przestępstwa fałszerstwa (np. ochroniarz) oraz poświadczenia nieprawdy (listonosz). Zatem obecne jego twierdzenia o nieprawidłowości doręczenia nie mogły odnieść pożądanego skutku. Ponadto sam fakt pozostawiania przesyłek rejestrowych ochronie osiedla i posługiwanie się przez tę ochronę nie wiadomo dlaczego imieniem i nazwiskiem osoby trzeciej nie mieszkającej na tym osiedlu, poza kwestiami prawno-karnymi, budzi poważne wątpliwości faktyczne. Nieprawdopodobne bowiem jest, że ochrona obiektu, zna dane: imię i nazwisko oraz stopień pokrewieństwa w stosunku do skarżącego i swobodnie tymi danymi się posługuje, bez jakiejkolwiek interwencji ze strony skarżącego. Trzeba bowiem zaznaczyć, że postępowanie podatkowe wszczęte zostało 25 kwietnia 2013 r. (karta 42 akt adm. dołączonych do sprawy V SA/Wa 890/14 znanych Sądowi z urzędu jako notorium, natomiast skarżącemu z natury rzeczy) i zawsze przesyłki były kierowane na wskazany przez skarżącego adres. Co więcej z powyższych akt administracyjnych dotyczących decyzji wymiarowych wynika, że zawsze pod zwrotnym potwierdzeniem odbioru przesyłek adresowanych do skarżącego podpisywał się jego syn (patrz także dalsze uzasadnienie). Skarżący nigdy nie kwestionował podpisów syna, ani też nie zwrócił się ze skargą zarówno do Poczty Polskiej, jak i ochrony na nieprawidłowy sposób doręczenia przesyłek kierowanych do niego. W związku z tym trzeba wskazać, że organ nie naruszył art. 180 Ordynacji podatkowej poprzez zaniechanie przeprowadzenie weryfikacji autentyczności podpisów na dowodach odbioru korespondencji kierowanej do skarżącego. Skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, nigdy bowiem nie kwestionował na etapie postępowania administracyjnego tych podpisów. Dlatego też organ nie miał żadnych powodów aby prowadzić w tym kierunku postępowanie. Tym samym nie naruszył powołanego przepisu.

Bezzasadne są również zarzuty naruszenia art. 180 § 1 oraz art. 123 § 1 w zw. z art. 200 § 1 i art. 138 § 1 i w zw. z art. 149 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z tym, co zostało wskazane wyżej przesyłkę adresowaną do skarżącego odebrał 13 września 2013 r. jego syn – M. P., co potwierdził zarówno M. P., jak i doręczyciel, własnoręcznym podpisem. Syn skarżącego podjął się oddania pisma adresatowi. Adres, pod który doręczono decyzję figurował w aktach sprawy jako aktualny. Zatem to strona postępowania powinna poczynić starania co do zapewnienia takiego odbioru korespondencji, który pozwala uniknąć negatywnych konsekwencji upływu terminów procesowych. Zaniechania dorosłego domownika wprost obciążają adresata przesyłki. Dlatego też przeprowadzenie dowodu z przesłuchania w charakterze świadka A. B., czy też M. P., na okoliczność przekazania skarżącemu drogą elektroniczną, zeskanowanego postanowienia 28 września 2013 r. jest niezasadne. Tak samo należy ocenić wniosek skarżącego o przesłuchanie w charakterze świadka pracowników ochrony obiektu. Skarżący dopiero na etapie sądowych wskazuje na ten zarzut. Wcześnie, w tym postępowaniu, nie składał takiego wniosku, a organ mając na uwadze dowód z dokumentu jakim jest zwrotne potwierdzenie odbioru zawierające wszystkie wymagane dane nie miał takiego obowiązku, gdyż okoliczność ta została udowodniona tym dokumentem.

Trzeba również podkreślić, że z akt administracyjnych i sądowych wynika, że do dnia dzisiejszego skarżący posługuje się kwestionowanym w skardze adresem do doręczeń, tj. Z., W. Skarżący nie przedstawił, oprócz gołosłownych twierdzeń, żadnego dowodu pisemnego, że poinformował organ o zmianie adresu do doręczeń, czy też ustanowieniu pełnomocnika. Zatem organ prawidłowo doręczał przesyłki na znany temu organowi adres, a ewentualne nieprawidłowości w przekazywaniu korespondencji wprost obciążają skarżącego. Tym samym brak było jakichkolwiek podstaw do zwracania się przez organ do Sądu o ustanowienie kuratora, czy też poszukiwanie innego adresu skarżącego.

Odnosząc się do twierdzeń skarżącego wskazujących, że z pisma skierowanego do Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z 27 czerwca 2013 r. podpisanego przez kierownika Referatu Akcyzy i Gier Urzędu Celnego I w Warszawie, wynikało, że adres ul. Z., W. jest nieaktualny, trzeba wskazać, że Dyrektor Izby prawidłowo ustosunkował się do powyższego. Wyjaśnił bowiem, że w piśmie z 27 czerwca 2013 r. (karta 63 akt adm. dołączonych do sprawy V SA/Wa 890/14) wyraźnie wskazano, iż twierdzenia o nieaktualności adresu pochodziły od podmiotu, który podawał się za pełnomocnika strony. Organ II instancji podał, a skarżący temu nie zaprzeczył, że pełnomocnik ten nigdy nie został formalnie umocowany do reprezentowania skarżącego. W zaskarżonym postanowieniu Dyrektor Izby stwierdził, że pismem z 9 maja 2013 r. Naczelnik Urzędu wezwał skarżącego (p. także decyzja Naczelnika Urzędu z [...] września 2013 r. – karty 16-19 akt adm.) do nadesłania rejestrów sprzedaży z określonych miesięcy wraz fakturami sprzedaży w terminie 7 dni pod rygorem ewentualnego ukarania. Pismo to odebrał syn skarżącego 14 maja 2013 r. i w związku z brakiem odpowiedzi na ww. wezwanie Naczelnik Urzędu postanowieniem z [...] maja 2013 r. ukarał stronę karą porządkową w wysokości 2.800 zł. Powyższe postanowienie także odebrał syn skarżącego. Organ ponadto wyjaśnił, że skarżący złożył od powyższego postanowienia zażalenie, które nie było podpisane i które oprócz danych skarżącego zawierało dane osoby podającej się za pełnomocnika. Dlatego też Dyrektor Izby wezwał pismem z 22 lipca 2013 r. osobę wskazaną jako pełnomocnik do uzupełnienia wniesionego zażalenia o podpis osoby wnoszącej oraz o przedłożenie pełnomocnictwa. Następnie Dyrektor Izby postanowieniem z [...] września 2013 r. stwierdził niedopuszczalność zażalenia z 21 czerwca 2013 r. i postanowienie to doręczył podmiotowi wskazanemu jako pełnomocnik.

Powyższym ustaleniom organu skarżący nie zaprzeczył. Zatem słusznie organ wyciągnął wniosek, że skarżący nie umocował skutecznie pełnomocnika do reprezentowania mocodawcy w postępowaniu dotyczącym nałożenia kary porządkowej, a tym bardziej w postępowaniu dotyczącym określenia zobowiązania podatkowego. Z aktach administracyjnych załączonych do sprawy V SA/Wa 890/14 wynika tylko, że skarżący umocował pełnomocnika 19 czerwca 2013 r. cyt. "w sprawie [...] prowadzonej przez I Urząd Celny w Warszawie". W związku z tym powyższy numer sprawy wskazuje, że pełnomocnictwo to nie dotyczy przedmiotowej sprawy, ani sprawy zakończonej decyzją Naczelnika Urzędu Celnego z [...] września 2013 r., nr [...].

Mając powyższe na względzie należy jednoznacznie wskazać, że skarżący obecnie próbuje przerzucić odpowiedzialność za swoje działania na organ. Powyższe w żaden sposób nie mogło doprowadzić do uwzględnienia skargi strony. Zatem wszelkie zarzuty wskazujące na celowość działania organu nakierowane na uniemożliwienie mu brania czynnego udziału w postępowaniu jawią się jako nie uzasadnione.

W związku z tym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.