Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 874/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2015-09-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Szkodzińska Sędziowie : NSA Joanna Tuszyńska WSA Agnieszka Nawara-Dubiel (spr.) Protokolant : st. sekr. sąd. Teresa Jamróz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 września 2015 r. sprawy ze skargi J.W. na decyzję Wojewody z dnia 22 maja 2015 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy zwrotu nieruchomości I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącej J.W. kwotę 457 zł (czterysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją nr [...] z dnia 29 sierpnia 2014 r. znak: [...] Prezydent Miasta K. orzekł o odmowie zwrotu działki nr [...] o pow. 492 m 2 położonej w obr. [...] , m. K. , objętej księgą wieczystą nr [...] na rzecz J.W.

Organ I instancji stwierdził, że pismem z 8 lipca 2013 r. doprecyzowanym pismem z dnia 25 lipca 2014 r. J.W. wniosła o zwrot działek powstałych z podziałów geodezyjnych działki nr [...] , obr. [...] , jedn. ewid [...] .

Decyzja Prezydenta Miasta K. nr [...] z dnia 29 sierpnia 2014 r. dotyczy działki nr [...] , obr. [...] , która jak wynika z księgi wieczystej nr [...] ujawniona jest jako własność Województwa [...] obciążona nieodpłatnym prawem użytkowania na rzecz Szpitala Specjalistycznego im. [...] z przeznaczeniem na prowadzenie statutowej działalności zgodnie z aktem ustanowienia użytkowania z dnia 1 kwietnia 2008 r. Rep [...] .

Na złożonym do księgi wieczystej egzemplarzu decyzji Naczelnika Dzielnicy K. –P. nr [...] z dnia 19 lipca 1983 r. o wywłaszczeniu na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] obr. [...] z przeznaczeniem pod budowę Hotelu [...] w pkt 8 wykazu nieruchomości przekreślono oznaczenie nieruchomości przeznaczonej do wywłaszczenia tj. działkę nr [...] o pow. 2032 m 2 i odręcznie wpisano działkę nr [...] i powierzchnię 2734 m 2 i na tej podstawie dokonano wpisu prawa własności działki nr [...] , obr. [...] na rzecz Skarbu Państwa. W treści tej decyzji wskazano także, iż uwzględnione zostało żądanie m.in. M.M. dotyczące objęcia wywłaszczeniem całych nieruchomości zgodnie z art. 23 § 2 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości.

Biorąc powyższe pod uwagę organ I instancji przeprowadził kwerendę akt wywłaszczeniowych na podstawie której ustalił, iż we wniosku wywłaszczeniowym wskazana była działka nr [...] powstała z podziału działki nr [...] , obr. [...] i tą też działkę szacował mgr inż. K.K. w operacie szacunkowym. Organ I instancji odnalazł również pismo przesyłające wniosek M.M. (spadkodawczyni J.W. o wywłaszczenie całej działki nr [...] i elaborat szacunkowy określający wartość działki nr [...] na kwotę 784468 zł. W wyżej wymienionej wysokości zostało też ustalone decyzją Naczelnika Dzielnicy K. –P. z dnia 10 października 1983 r. nr [...] odszkodowanie za wywłaszczoną działkę nr [...] gm. kat. Z.

W dacie wywłaszczenia właścicielem działki była M.M. , której jedynym spadkobiercą wnioskodawczyni postępowania – J.W. .

Kwestia legalności decyzji Naczelnika Dzielnicy K. –P. z dnia 19 lipca 1983 r. nr [...] , jak również zakresu nieruchomości objętej tym wywłaszczeniem była już badana w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności wyżej wymienionej decyzji administracyjnej i zakończyła się decyzją Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 5 grudnia 2011 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Wojewody z dnia 24 kwietnia 2006 r. nr [...] o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Dzielnicy K. –P. z dnia 19 lipca 1983 r. w części dotyczącej wywłaszczenia nieruchomości położonej K. , przy ulicy [...] , oznaczonej jako działka nr [...] . Wyrokiem z dnia 12 czerwca 2012 r. sygn. akt. I SA/Wa 150/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na ww. decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej. Następnie wyrokiem z dnia 26 marca 2013 r. nr I OSK 2468/12 Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę kasacyjną na ww. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wyjaśniając w uzasadnieniu wyroku, iż do obrotu prawnego weszła jedynie decyzja Naczelnika Dzielnicy K. –P. z dnia 19 lipca 1983 r. w części dotyczącej wywłaszczenia nieruchomości położonej K. , przy ulicy [...] , oznaczonej jako działka nr [...] , bez naniesionych odręcznych poprawek, natomiast złożenie decyzji do księgi wieczystej z naniesionymi poprawkami nie może być traktowane jako wprowadzenie do obrotu prawnego, a "sprostowanie dokonanego wpisu w księdze wieczystej, który nie odpowiada prawu może mieć miejsce jedynie w drodze ustalenia treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, na podstawie przepisów ustawy o księgach wieczystych i hipotece".

Uznając, iż działka nr [...] powstała z podziału działki nr [...] , obr. [...] nie mieści się w kategorii nieruchomości wywłaszczonych podlegających zwrotowi w trybie art. 136 ust. 3 i ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami, odmówiono jej zwrotu.

Od powyższej decyzji odwołanie wniosła J.W., , zarzucając jej

1) naruszenie art. 136 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (dalej "u.g.n.") poprzez

a) bezzasadną odmowę zwrotu nieruchomości stanowiącej działkę ewidencyjną nr [...] , podczas gdy cel wywłaszczenia nie został zrealizowany, a zatem nieruchomość winna zostać zwrócona skarżącej,

b) całkowicie bezzasadną odmowę zwrotu nieruchomości podczas gdy Prezydent Miasta K. nie zbadał wskazanych w art. 136 § 3 u.g.n. przesłanek zwrotu nieruchomości,

2) naruszenie art. 137 ust. 1 pkt 2 u.g.n. poprzez bezzasadne niezastosowanie tego przepisu, podczas gdy na nieruchomości objętej wnioskiem skarżącej cel wywłaszczenia nie został zrealizowany pomimo upływu 10 - letniego terminu od zawarcia umowy wywłaszczeniowej,

3) naruszenie art. 7 w zw. z art. 77 k.p.a. poprzez :

a) nieustalenie kluczowych dla sprawy okoliczności faktycznych tj. realizacji celu wywłaszczenia na nieruchomości

b) całkowicie bezzasadne pominięcie faktu, iż cel wywłaszczenia z pewnością nie został zrealizowany na nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] , mimo, iż fakt ten został udowodniony podczas przeprowadzonych w dniu 17 stycznia 2014 r. oględzin nieruchomości, a w konsekwencji nierozpatrzenie całego zebranego w sprawie materiału dowodowego i pogwałcenie zasady prawdy obiektywnej

4) naruszenie art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z związku z naruszeniem art. 7 w zw. z art. 77 §1 k.p.a. polegające na nieprzeprowadzeniu pełnego postępowania dowodowego, na oparciu się organu wyłącznie na ocenie prawnej i wskazaniach Naczelnego Sądu Administracyjnego w wyroku z dnia 26 marca 2013 r. sygn. akt I OSK 2468/12, podczas gdy oddziaływanie wyroku sądu administracyjnego w żadnym wypadku nie może prowadzić do niewyjaśnienia przez organ administracyjny istotnych dla sprawy okoliczności, a tym samym wydanie apriorycznego rozstrzygnięcia,

5) naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. w zw. a art. 11 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a. poprzez

a) sformułowanie uzasadnienia decyzji w sposób niepełny i z zaniechaniem odniesienia się do podstawowych okoliczności sprawy i precyzyjnego wyjaśnienia przesłanek, którymi kierował się organ przy wydawaniu decyzji

b) niewyrażenie wprost stanowiska, że przedmiotowa nieruchomość nie została nigdy wywłaszczona, a także zaniechanie wskazania, iż działka nr [...] stanowi własność skarżącej J.W. , jako spadkobierczyni M.M. . " Pełnomocnik wnioskodawczyni wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji.

Wojewoda decyzją z dnia 22 maja 2015 r., znak [...] na podstawie art. 9a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2014 r., poz. 518) oraz art.138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 27 lutego 2013 r., poz. 267 ze zm.) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Organ odwoławczy podzielił ustalenia faktyczne i prawne Prezydenta Miasta K. stwierdzając, że zaskarżona decyzja tego organu jest prawidłowa.

Odnosząc się do podniesionego w odwołaniu zarzutu dotyczącego naruszenia art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z związku z naruszeniem art. 7 w zw. z art. 77 §1 k.p.a. wyjaśniono, iż faktycznie brak jest podstaw przyjęcia, jak to uczynił organ I instancji, że ze względu na regulację art. 153 ustawy 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - orzekający obecnie w innej sprawie organ ten związany był w świetle powołanego przepisu oceną prawną wyrażoną w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 marca 2013 r. sygn. akt. I OSK 2468/12. Mimo to jednak za słuszne i prawidłowe należało uznać oparcie się przez organ I instancji na zawartych w tym wyroku poglądach dotyczących istnienia dwóch różnych wersji decyzji wywłaszczeniowych: decyzji otrzymanej przez strony i decyzji złożonej do księgi wieczystej z naniesionymi odręcznie poprawkami i zajętym przez NSA w powoływanym wyroku stanowisku, iż decyzja z naniesionymi odręcznie poprawkami nigdy nie weszła do obrotu prawnego.

Powyższe implikuje pogląd, iż przedmiotem wywłaszczenia decyzją Naczelnika Dzielnicy K. –P. z dnia 19 lipca 1983 r. nr [...] była jedynie działka nr [...] , obr. [...] Objęta postępowanie działka nr [...] ta powstała z podziału działki nr [...] , która nie została ww. decyzją wywłaszczona. Ostatecznie jeżeli jak ustalono działka nr [...] nie jest nieruchomością wywłaszczoną, to nie jest tym samym możliwy jej zwrot .

Odnosząc się do zawartego w odwołaniu zarzutu niewyrażenia wprost stanowiska, że przedmiotowa nieruchomość nie została nigdy wywłaszczona, a także zaniechania wskazania, iż działka nr [...] stanowi własność skarżącej J.W. , jako spadkobierczyni M.M. zauważyć należy, iż w zaskarżonej decyzji Prezydenta Miasta K. przywołana została treść wyroku NSA w Warszawie z dnia 26 marca 2013 r. nr I OSK 2468/12. Dokonana przez organ I instancji w zaskarżonej decyzji ocena prawna w oparciu o cytowany wyżej wyroku sądu, w wyniku której Prezydent Miasta K. stwierdził, iż nieruchomość oznaczona jako działka nr [...] nie mieści się w kategorii nieruchomości wywłaszczonych, gdyż nie została przejęta rzecz Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego w drodze omawianego postępowania wywłaszczeniowego, zakończonego decyzją Naczelnika Dzielnicy K.-P. z 19 lipca 1983 r. nr [...] była w ocenie Wojewody prawidłowa, wystarczająca i jednoznaczna. Formułowanie natomiast dalszych wniosków dotyczących aktualnego stanu prawnego przedmiotowej nieruchomości jak wnosi odwołująca pozostaje poza zakresem niniejszego rozstrzygnięcia.

Odnosząc się do zarzutów dotyczących nieprzeprowadzenia przez organ I instancji pełnego postępowania wyjaśniającego dotyczącego celu wywłaszczenia i realizacji przedmiotowej inwestycji - wyjaśniono, iż w opisanym wyżej stanie faktycznym i prawnym sprawy bezpodstawne byłoby ustalanie spełnienia kolejnych przesłanek wskazanych w art. 136 i art. 137 u.g.n. Dokonana ocena stanu faktycznego i prawnego sprawy, a w jej wyniku ustalenie, że przedmiotowa nieruchomość nie została wywłaszczona, wykluczają bowiem dalszą subsumpcję ustalonego stanu faktycznego pod przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami w dalszym zakresie, który dotyczy zwrotu jedynie wywłaszczonych nieruchomości.

Powyższą decyzję zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie J.W. , zarzucając jej:

1/ naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 105 § 1 k.p.a. poprzez bezzasadne utrzymanie w mocy merytorycznej decyzji organu I instancji, podczas gdy:

- organ winien zastosować art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. i wydać decyzję uchylającą decyzję organu I instancji i umorzyć postępowanie I instancji w całości ze względu na jego bezprzedmiotowość, skoro jak uznał Wojewoda i (za organem I instancji) nieruchomość nie została wywłaszczona;

- organ uznał, że nieruchomość nie była wywłaszczona to brak było podstaw do wydania decyzji merytorycznej;

2/ naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 11 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a. poprzez niewyrażenie wprost stanowiska, że przedmiotowa nieruchomość nie została nigdy wywłaszczona, a także zaniechanie wskazania iż działka [...] stanowi własność skarżącej J.W. , jako spadkobierczyni M.M.

3/ naruszenie art. 136 ust. 3 w zw. z art. 137 ust. 1 pkt 2 u.g.n. art. 138 ust. 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji o odmowie zwrotu działki nr [...] , podczas gdy cel wywłaszczenia nie został zrealizowany pomimo upływu 10-letniego terminu od zawarcia umowy wywłaszczeniowej, mimo iż Wojewoda i Prezydent Miasta K. w żadnym zakresie nie zbadali wskazanych w art. 136 § 3 u.g.n. przesłanek zwrotu;

4/ naruszenie art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez wydanie decyzji o odmowie zwrotu nieruchomości mimo iż organ nie zbadał przesłanek zwrotowych;

5/ naruszenie art. 153 p.p.s.a. ustawy z dnia z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi polegające na nieprzeprowadzeniu pełnego postępowania dowodowego, a oparciu się organu wyłącznie na ocenie prawnej i wskazaniach Naczelnego Sądu Administracyjnego w wyroku z dnia 26 marca 2013 roku, sygn. akt: I OSK 2468/12, podczas gdy oddziaływanie wyroku sądu administracyjnego w żadnym wypadku nie może prowadzić do niewyjaśnienia przez organ administracyjny istotnych dla sprawy okoliczności, a tym samym wydania apriorycznego rozstrzygnięcia.

Na podstawie tych zarzutów skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji, a także o zasądzenie kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie i w całości podtrzymał argumentację wskazaną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) stanowi, iż sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub postanowienie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) - dalej "p.p.s.a." - sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 ustawy).

Oceniając zaskarżoną decyzję w kontekście powyższych przepisów należało uznać, że podlega ona uchyleniu z uwagi na naruszenie przepisów postępowania. Zasadny bowiem okazał się zarzut skargi, iż nie jest możliwe odmowne załatwienie wniosku w sytuacji, gdy wniosek ten dotyczy zwrotu nieruchomości, która nie jest nieruchomością wywłaszczoną w rozumieniu art. 136 u.g.n.

W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że ani organ rozstrzygający sprawę zwrotu nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] , ani też Sąd rozpoznający niniejszą sprawę nie był formalnie związany poglądem wyrażonym w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 marca 2013 r., sygn. II OSK 2468/12. Sąd jednak - podobnie jak Wojewoda - podzielił ustalenia faktyczne oraz ich ocenę dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny. Przedmiotem kontroli sądowej w tamtym postępowaniu była ważność decyzji o wywłaszczeniu w kontekście naniesionych odręcznie dopisków i poprawek na niektórych egzemplarzach decyzji, zmieniających numerację i powierzchnię wywłaszczonej nieruchomości. W postępowaniu administracyjnym szczegółowo wyjaśniono które egzemplarze mają odręczne dopiski, a które nie mają, ustalono również, że dopiski te poczyniono dopiero na etapie ustalenia odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość. Zarówno organy administracji, jak i sądy administracyjne I i II instancji oceniły wpływ tej kwestii na ważność decyzji wywłaszczeniowej. Były to kwestie istotne również z punktu widzenia wniosku o zwrot całej nieruchomości oznaczonej kiedyś jako działka nr[...] - w niniejszej sprawie działki nr [...] , powstałej z działki [...] . Ustalono bowiem, że przedmiotem wywłaszczenia była faktycznie działka nr [...] , a nie cała działka nr[...] , co sugerowały odręczne dopiski na niektórych egzemplarzach decyzji. Podzielając te ustalenia jako spójne i rzeczowe organy orzekające w przedmiocie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości mogły odstąpić od przeprowadzania postępowania dowodowego w tym samym zakresie. Działanie takie, jak również przytoczenie w uzasadnieniu decyzji fragmentów wyroku NSA nie stanowi naruszenia prawa, a w szczególności naruszenia art. 153 p.p.s.a.

Zarzut naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 11 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a. poprzez niewyrażenie wprost stanowiska, że przedmiotowa nieruchomość nie została nigdy wywłaszczona, a także zaniechanie wskazania iż działka [...] stanowi własność skarżącej J.W. , jako spadkobierczyni M.M. również nie może odnieść skutku. Był on wcześniej podnoszony w odwołaniu, a Wojewoda odniósł się do niego w sposób wyczerpujący w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Przyczyną wydania decyzji negatywne dla strony skarżącej było niewątpliwie ustalenie, że objęta postępowaniem nieruchomość nie mieści się w kategorii nieruchomości wywłaszczonych, o których mowa w art. 136 ust. 3 u.g.n., więc czynienie zarzutu w tej kwestii jest pozbawione podstaw. Fakt przekazania tej samej treści przy użyciu innych słów niż życzy sobie tego skarżąca nie może być podstawą do uchylenia zaskarżonej do sądu administracyjnego decyzji. Słusznie również Wojewoda stwierdził, iż formułowanie dalszych wniosków dotyczących aktualnego stanu prawnego nieruchomości wykracza poza granice postępowania administracyjnego w sprawie o zwrot wywłaszczonej nieruchomości.

Kolejna grupa zarzutów skargi odnosi się do nieustalenia, czy cel wywłaszczenia został na przedmiotowej nieruchomości zrealizowany. Skarżąca dopatruje się w tym zarówno naruszenia przepisów postępowania (art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a.), jak i naruszenia przepisów prawa materialnego (art. 136 ust. 3 w zw. z art. 137 ust. 1 pkt 2 u.g.n.). Zgodnie z art. 136 ust. 3 zd. 1 u.g.n. poprzedni właściciel lub jego spadkobierca mogą żądać zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub jej części, jeżeli, stosownie do przepisu art. 137, stała się ona zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu. Z kolei art. 137 ust. 1 u.g.n. stanowi: nieruchomość uznaje się za zbędną na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, jeżeli:

1) pomimo upływu 7 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, nie rozpoczęto prac związanych z realizacją tego celu albo

2) pomimo upływu 10 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, cel ten nie został zrealizowany.

Jak wynika z powyższych przepisów ocena zbędność nieruchomości na cel wywłaszczenia może dotyczyć wyłącznie tych nieruchomości, które zostały wywłaszczone. Wskazuje na to punkt czasowy określony jako początek terminów 7 i 10 lat: "dzień, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna", jak również sformułowanie "nieruchomość zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu". Jeżeli - tak jak w niniejszej sprawie - dana nieruchomość nie została w ogóle objęta żadną decyzją o wywłaszczeniu, to badanie przesłanek zwrotu jest w ogóle niemożliwe. Dlatego też również i ten zarzut należało uznać za bezzasadny.

Skutek odnieść musiał natomiast zarzut naruszenia art. 138 ust. 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji o odmowie zwrotu działki nr [...] , mimo iż Wojewoda i Prezydent Miasta K. w żadnym zakresie nie zbadali wskazanych w art. 136 § 3 u.g.n. przesłanek zwrotu, a organ II instancji winien zastosować art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. i wydać decyzję uchylającą decyzję organu I instancji i umorzyć postępowanie I instancji w całości ze względu na jego bezprzedmiotowość, skoro uznał, że nieruchomość nie została wywłaszczona. Słusznie podnosi skarżący, że w sytuacji gdy organ uznał, że nieruchomość nie była wywłaszczona to brak było podstaw do wydania decyzji merytorycznej. Przedmiotem analizy w sprawie o zwroty wywłaszczonej nieruchomości jest kwestia zbędności tej nieruchomości na cel wywłaszczenia. Taka jest przesłanka zwrotu nieruchomości i to po jej zbadaniu można wydać decyzję merytoryczną tj. decyzję o zwrocie albo o odmowie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości. To, czy objęta wnioskiem działka jest "nieruchomością wywłaszczoną" jest okolicznością decydującą o tym, czy postępowanie w sprawie zwrotu w ogóle posiada przedmiot, czy może się toczyć. Jeżeli wniosek o zwrot nie dotyczy nieruchomości wywłaszczonej, to postępowanie administracyjne w tej sprawie powinno podlegać umorzeniu jako bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a. Takie też stanowisko wyrażono w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 kwietnia 2008 r., sygn. I SA/Wa 160/08 (LEX nr 532726), gdzie przedmiotem wniosku o zwrot nieruchomości była nieruchomość zbyta na mocy umowy cywilnoprawnej, a nie wywłaszczona. Sąd stwierdził: "W przypadku zgłoszenia roszczenia o zwrot nieruchomości nabytej, tak jak w sprawie niniejszej na podstawie dobrowolnej umowy cywilnoprawnej, starosta, jako organ orzekający w sprawach zwrotu, zobowiązany jest wydać decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie zwrotu nieruchomości, bowiem brak jest w takiej sytuacji materialnoprawnej podstawy do jego prowadzenia".

Dostrzegając powyższą wadliwość zaskarżonego do Sądu rozstrzygnięcia należało uchylić zaskarżoną decyzję jako naruszającą art. 138 ust. 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie. Ponieważ ustalenia faktyczne oraz ich ocena dokonana w zaskarżonej decyzji nie budzą wątpliwości, nie było potrzeby uchylania również decyzji organu I instancji. W ponownie prowadzonym postępowaniu Wojewoda winien wydać decyzję uchylającą decyzję organu I instancji i umorzyć postępowanie I instancji w całości ze względu na jego bezprzedmiotowość. Taka jest bowiem konsekwencja uznania, że wniosek o zwrot nie dotyczył nieruchomości wywłaszczonej.

Biorąc powyższe pod uwagę orzeczono jak w pkt I wyroku na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.