Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 2116/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-02-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6079 Inne o symbolu podstawowym 607
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 2
journal: Dz.U. 2014 poz 195
law: Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o zmianie ustawy o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi  granicami Rzeczypospolitej Polskiej.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka –Płaczkowska Sędziowie WSA Jolanta Dargas (spr.) WSA Elżbieta Lenart Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 lutego 2018 r. sprawy ze skargi Z. P. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] września 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy potwierdzenia prawa do rekompensaty oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2017 r. nr [...] Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2017 r. nr [...] o odmowie potwierdzenia prawa do rekompensaty.

W sprawie ustalono następujący stan faktyczny i prawny:

Wnioskiem z dnia 28 października 1990 r. Z. P. zwrócił się do Urzędu Rejonowego w [...] o rekompensatę za mienie pozostawione przez C. i H. P. na byłym terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Do powyższego wniosku dołączył orzeczenie Państwowego Urzędu Repatriacyjnego nr [...] z dnia [...] maja 1946 r.

Postanowieniem z dnia [...] marca 2004 r. Prezydent Miasta [...] przekazał sprawę, zgodnie z właściwością, Wojewodzie [...].

Pismem z dnia 28 września 2007 r. Wojewoda [...] wezwał Z. P. do uzupełnienia przedmiotowego wniosku o dowody wskazane w art. 6 ust. 6 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r., w terminie 6 miesięcy od dnia otrzymania pisma.

Pismem z dnia 22 września 2009 r. strona wniosła o zawieszenie postępowania.

Postanowieniem z dnia [...] października 2009 r. Wojewoda [...] zawiesił przedmiotowe postępowanie.

Pismem z dnia 6 listopada 2012 r. Wojewoda [...]poinformował stronę, że jeżeli nie zwróci się o podjęcie zawieszonego postępowania w terminie trzech lat od jego zawieszenia, to żądanie wszczęcia postępowania będzie uważane za wycofane.

Decyzją z dnia [...] listopada 2012 r. Wojewoda [...] umorzył w całości postępowanie z uwagi na niepodjęcie przez stronę zawieszonego postępowania w terminie trzech lat od dnia jego zawieszenia. Strona nie złożyła odwołania od powyższej decyzji.

Pismem z dnia 27 sierpnia 2014 r. Z. P. wniósł o wznowienie postępowania.

Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2014 r. Wojewoda [...] odmówił wznowienia postępowania zakończonego decyzją ww. organu wojewódzkiego z dnia [...] listopada 2012 r. Jako uzasadnienie postanowienia Wojewoda [...] wskazał, że zły stan zdrowia wnioskodawcy nie stanowi przesłanki wznowienia postępowania.

Pismem z dnia 27 sierpnia 2014 r. Z. P. złożył również nowy wniosek o potwierdzenie prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej wskazując, że wniosek składa w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 23 października 2012 r., sygn. akt SK 11/12.

Pismem z dnia 30 stycznia 2015 r. Wojewoda [...] wezwał stronę do przedstawienia dowodów i faktów, które miały wpływ na ocenę strony, że nie spełniona została przesłanka zamieszkiwania w dniu 1 września 1939 r. na byłym terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Ponadto Wojewoda [...] wezwał do przekazania wszystkich dowodów niezbędnych do wydania decyzji, o których mowa w art. 6 ustawy z dnia 8 maja 2005 r.

Pismem z dnia 8 lutego 2016 r. strona złożyła wniosek o zawieszenie postępowania.

Postanowieniem z dnia [...] lutego 2016 r. Wojewoda [...] zawiesił postępowanie.

Na wniosek strony z dnia 21 marca 2017 r. Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] maja 2017 r. podjął zawieszone postępowanie.

Decyzją z dnia [...] maja 2017 r. Wojewoda [...] odmówił Z. P.potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez C. P. nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, w miejscowości [...], województwo [...], obecnie [...].

Odwołanie od powyższej decyzji wniósł Z. P.

Rozpatrując sprawę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wskazał, że kwestie rekompensat za "mienie zabużańskie" reguluje obecnie ustawa z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Na podstawie art. 9 ww. ustawy organem wyższego stopnia w sprawach potwierdzenia prawa do rekompensaty za nieruchomości pozostawione przez obywateli polskich na terenach niewchodzących obecnie w skład Rzeczypospolitej Polskiej jest minister właściwy do spraw administracji publicznej.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. "potwierdzenie prawa do rekompensaty następuje na wniosek osoby ubiegającej się o potwierdzenie tego prawa, złożony nie później niż do dnia 31 grudnia 2008 r."

Wyrokiem z dnia 23 października 2012 r. Trybunał Konstytucyjny (sygn. akt. SK 11/12, sentencja wyroku ogłoszona dnia 30 października 2012 r., Dz. U. z 2012, poz. 1195) orzekł, że art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. w zakresie, w jakim uzależnia prawo do rekompensaty od zamieszkiwania w dniu 1 września 1939 r. na byłym terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jest niezgodny z art. 64 ust. 2 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

W dniu 27 lutego 2014 r. weszła w życie ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o zmianie ustawy o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Na podstawie art. 1 ww. ustawy dokonano zmiany przepisu art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. w ten sposób, iż w miejsce dotychczasowego wymogu zamieszkiwania na byłym terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 1 września 1939 r. wprowadzona została przesłanka miejsca zamieszkania na wymienionych terenach, której spełnienie oceniane jest z uwzględnieniem przepisów obowiązujących w dacie 1 września 1939 r. Z kolei art. 2 ust. 2 ustawy zmieniającej stanowi, iż: "W terminie określonym w ust. 1 (6 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy) osoby, które nie złożyły wniosku w terminie, o którym mowa w art. 5 ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1, mogą wystąpić o potwierdzenie prawa do rekompensaty, jeżeli wykażą, że na ocenę spełnienia przez nie wymogu zamieszkiwania w dniu 1 września 1939 r. na byłym terytorium Rzeczypospolitej Polskiej mają wpływ zmiany dokonane niniejszą ustawą".

Odnosząc się do powyższego Minister wskazał, iż według przedwojennych przepisów, o których mowa w art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r., w brzmieniu zmienionym art. 1 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o zmianie ustawy o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, możliwa była sytuacja, w której dana osoba posiadała więcej niż jedno miejsce zamieszkania. Tym samym fakt, iż właściciel nieruchomości pozostawionej zamieszkiwał przed wybuchem Drugiej Wojny Światowej na obecnym terytorium RP nie wyklucza, że właściciel taki posiadał "dodatkowe" miejsce zamieszkania na byłym terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Organ II instancji zwrócił uwagę, iż niezależnie od liczby posiadanych miejsc zamieszkania każde z nich powinno spełniać kryteria określone w jednym z ww. przepisów, tj. być miejscem na obszarze Polski, gdzie obywatel polski mieszkał z zamiarem stałego pobytu" (art. 3 ustawy z dnia 2 sierpnia 1926 r. o prawie właściwym dla stosunków prywatnych wewnętrznych) lub miejscowością, w której pozwany przebywał z zamiarem stałego pobytu (art. 24 Kodeksu Postępowania Cywilnego - Dz. U. z 1932 r. Nr 112, poz. 934) lub zajmowaniem w obrębie gminy mieszkania wśród okoliczności wskazujących na ześrodkowanie tam stosunków osobistych i gospodarczych (§ 3 pkt 2 rozporządzenia z dnia 23 maja 1934 r.)

Strona powinna zatem wykazać, iż w rozumieniu powyższych przepisów C. P. przed wybuchem wojny zamieszkiwał w obecnych granicach Rzeczypospolitej Polskiej, gdzie było jedno z jego miejsc zamieszkania. Dopiero po ustaleniu formalnoprawnych przesłanek wynikających z ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r., warunkujących możliwość wszczęcia postępowania, Wojewoda [...] mógł przystąpić do merytorycznego rozpoznania sprawy.

Pismem z dnia 30 stycznia 2015 r. Wojewoda [...] wezwał stronę do udowodnienia, że zmiany dokonane ustawą z dnia 12 grudnia 2013 r. miały wpływ na ocenę dotyczącą spełnienia przez C. P. wymogu zamieszkiwania w dniu 1 września 1939 r. na byłym terytorium RP. W odpowiedzi strona pismem z dnia 10 lipca 2015 r. oświadczyła, że Pan C. P. jako osadnik wojskowy mieszkał w miejscowości [...]. Przed wkroczeniem Sowietów we wrześniu 1939 r. uciekł i ukrył się " gdzie tego nikt nie wie ".

Z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że Pan C. P. przed wybuchem II Wojny Światowej zamieszkiwał na byłym terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w miejscowości [...], znajdującej się w województwie [...], na terenie obecnej [...], skąd w 1946 r. przybył na obecne terytorium państwa polskiego. Na zamieszkiwanie C. P. przed wybuchem II Wojny Światowej na byłym terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wskazuje orzeczenie Państwowego Urzędu Repatriacyjnego nr [...] z dnia [...] maja 1946 r., w którym wskazano, że ostatnim miejscem zamieszkania C. P., przed zamieszkaniem w miejscowości [...] koło [...], była miejscowość [...]. Ponadto w zaświadczeniu Państwowego Urzędu Repatriacyjnego z dnia [...] kwietnia 1945 r. wskazano, że C. P. jest repatriantem z terenów ZSSR. W aktach sprawy brak jest innych dokumentów świadczących o miejscach zamieszkania C. P. przed wojną lub w czasie jej trwania.

Minister podkreślił, iż w przedmiotowej sprawie strona nie przedłożyła żadnych dowodów mogących świadczyć o zamieszkiwaniu C. P. na obecnym terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przed wybuchem II Wojny Światowej oraz w czasie jej trwania. Reasumując powyższe ustalenia, organ odwoławczy stwierdził, że Wojewoda [...] w zaskarżonej decyzji, ze względu na niewykazanie się przez stronę legitymacją do złożenia wniosku w trybie art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r., prawidłowo odmówił potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez C. P. nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, w miejscowości [...], na terenie obecnej [...].

Niezależnie od powyższego Minister zauważył, że art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. umożliwiał złożenie nowego wniosku osobom, które nie złożyły wniosku do dnia 31 grudnia 2008 r., pod warunkiem wykazania, że na ocenę spełnienia wymogu zamieszkiwania w dniu 1 września 1939 r. na byłym terytorium Rzeczypospolitej Polskiej miały wpływ zmiany dokonane ustawą z dnia 12 grudnia 2013 r. Z. P. pierwszy wniosek złożył w dniu 28 października 1990 r. Kolejne wnioski Z. P. złożył w dniu 27 grudnia 2008 r. (wpłynął w dniu 31 grudnia 2008 r.) oraz w dniu 30 marca 2009 r. (wniosek z dnia 23 marca 2009 r. przesłany pocztą). Postępowanie prowadzone na podstawie powyższych wniosków zostało zakończone wydaniem przez Wojewodę [...] decyzji z [...] 28 listopada 2012 r. o umorzeniu postępowania, z uwagi na niepodjęcie przez stronę zawieszonego postępowania w terminie trzech lat od dnia jego zawieszenia. Decyzja ta stała się ostateczna. Wobec powyższego Minister wskazał, że stronie nie przysługiwało prawo do złożenia nowego wniosku na podstawie art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r., gdyż na podstawie tego przepisu wnioski mogły składać tylko osoby, które nie złożyły wniosku do dnia 31 grudnia 2013 r.

Skargę na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł Z. P. zarzucając jej:

I. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy:

art. 7 w zw. z art. 77 kodeksu postępowania administracyjnego poprzez niezebranie i nierozpatrzenie całego materiału dowodowego w sprawie i w konsekwencji dokonanie błędnych ustaleń poprzez błędne przyjęcie, że skarżący nie wykazał, że na ocenę spełnienia wymogu zamieszkiwania w dniu 1 września 1939 r. na byłym terytorium Rzeczypospolitej Polskiej miały wpływ zmiany dokonane ustawą z dnia 12 grudnia 2013 r.,

art. 80 k.p.a. poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę materiału dowodowego zebranego w sprawie, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego ustalenia stanu faktycznego i nieusprawiedliwione przyjęcie, że odwołujący nie wykazał dowodami przesłanek do orzeczenia zgodnie z jego wnioskiem,

II. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wydanie zaskarżonego rozstrzygnięcia tj. art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o zmianie ustawy o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej w zw. z art. 1 ust. 1, art. 1 ust. 2 i art. 3 ust. 2 oraz art. 5 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej poprzez jego błędną wykładnię i odmówienie potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej z uwagi na (w ocenie organu) niespełnienie przesłanki dowiedzenia przyczyny niezłożenia wniosku w terminie zakreślonym przez ustawę w terminie 6 miesięcy od wejścia w życie nowelizacji ustawy.

Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o rozważenie uchylenia również decyzji jej poprzedzającej.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, że brak jest przesłanek do wykazywania miejsca zamieszkania w obecnych granicach Rzeczypospolitej Polskiej. Organ II instancji wskazuje taki wymóg jako niezbędny zarówno na stronie 5 uzasadnienia decyzji jak i na stronie 6. Nie jest to wymóg potwierdzenia prawa do rekompensaty. Jednocześnie w sprawie nie jest sporne, że C. P. zamieszkiwał poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, na terenie obecnej [...], a następnie w wyniku wybuchu II wojny światowej musiał opuścić to terytorium i do niego nigdy nie powrócił. Ponadto z oświadczenia złożonego przez skarżącego wynika, że C. P. ukrywał się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i prawdopodobnie miał tam miejsce zamieszkania, jednakże nie jest w stanie tego wykazać dowodami.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że sąd w zakresie dokonywanej kontroli bada czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016r. poz. 718 ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.

Rozpoznając sprawę niniejszą w ramach powyższych kryteriów skargę należy uznać za niezasadną. Wprawdzie uzasadnienie zaskarżonej decyzji jest częściowo błędne, jednak powyższe pozostaje bez wpływu na prawidłowość rozstrzygnięcia.

W rozpoznawanej sprawie Z. P. złożył wniosek z dnia 27 sierpnia 2014 r. o przyznanie prawa do rekompensaty w trybie art. 2 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o zmianie ustawy o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2014 r., poz. 195 zwana dalej "ustawą zmieniającą"). Przepis art. 2 ust. 1 ustawy zmieniającej przewidywał, że osoby, którym odmówiono potwierdzenia prawa do rekompensaty z powodu niespełnienia wymogu zamieszkiwania w dniu 1 września 1939 r. na byłym terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, mogą złożyć wniosek o wznowienie postępowania. Przepisy dotyczące wznowienia postępowania, o którym mowa w art. 145a k.p.a., stosuje się odpowiednio, z tym że termin na zgłoszenie żądania wznowienia postępowania wynosi 6 miesięcy i biegnie od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy. Natomiast ust. 2 tego artykułu wskazywał, że w terminie określonym w ust. 1 osoby, które nie złożyły wniosku w terminie, o którym mowa w art. 5 ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1, mogą wystąpić o potwierdzenie prawa do rekompensaty, jeżeli wykażą, że na ocenę spełnienia przez nie wymogu zamieszkiwania w dniu 1 września 1939 r. na byłym terytorium Rzeczypospolitej Polskiej mają wpływ zmiany dokonane niniejszą ustawą. Ust. 3 stanowił wreszcie, że przepisy ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio do spadkobierców, o których mowa w art. 3 ust. 2 ustawy zmienianej w art. 1.

Ustawa zmieniająca miała na celu dostosowanie systemu prawa do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 23 października 2012 r. (sygn. akt SK 11/12), stwierdzającego niezgodność art. 2 pkt 1 ustawy z 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. z 2016 r. poz. 2042 ze zm.) z Konstytucją. Zmiana sprowadza się do tego, że w miejsce dotychczasowego wymogu zamieszkiwania na byłym terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 1 września 1939 r. wprowadzona została uściślona przesłanka miejsca zamieszkania na wymienionych terenach, której spełnienie jest oceniane z uwzględnieniem przepisów obowiązujących we wskazanej wyżej dacie.

Podsumowując wskazać należy, że możliwość wystąpienia z wnioskiem o potwierdzenie prawa do rekompensaty w trybie art. 2 ust. 2 ustawy zmieniającej dotyczy tylko tych osób, którym odmówiono przyznania prawa do rekompensaty z uwagi na fakt nie spełnienia przez nie lub przez ich poprzedników prawnych, przesłanki zamieszkiwania w dniu 1 września 1939 r. na byłym terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Z akt niniejszej sprawy wynika, że w przedmiotowej sprawie nie wydano decyzji odmawiającej skarżącemu przyznania prawa do rekompensaty z uwagi na nieprzedstawienie przez niego dowodów potwierdzających zamieszkiwanie w dniu 1 września 1939 r. na byłym terytorium Rzeczpospolitej Polskiej, ale wydano decyzję umarzającą postępowanie w sprawie ze względu na nie zwrócenie się przez skarżącego z wnioskiem o podjęcie zawieszonego postępowania w okresie trzech lat od daty jego zawieszenia.

Wobec powyższego, skoro podstawę prawną decyzji Wojewody z dnia [...] maja 2017r. stanowił art. 105 § 1 w zw. z art. 98 § 2 k.p.a., nie zaś art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r., który w przedmiotowej sprawie w ogóle nie został zastosowany, to brak jest podstaw do stosowania art. 2 ust. 2 ustawy zmieniającej. Tym samym okolicznościami faktycznymi istotnymi dla sprawy były wyłącznie te okoliczności, które dotyczą łącznego zaistnienia przesłanek, od których ustawodawca uzależnił w ww. przepisie wystąpienie skutku w postaci wycofania wniosku, tj. fakt zawieszenia przez organ postępowania na wniosek stron oraz upływ 3 lat od daty zawieszenia postępowania, w ciągu których strona nie zwróciła się z wnioskiem o podjęcie postępowania.

W sprawie nie mógł również znaleźć zastosowania art. 2 ust. 2 ustawy zmieniajacej stanowiący, że w terminie określonym w ust. 1 (6 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy) osoby, które nie złożyły wniosku, o którym mowa w art. 5 ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1, mogą wystąpić o potwierdzenie prawa do rekompensaty, jeżeli wykażą, że na ocenę spełnienia przez nie wymogu zamieszkiwania w dniu 1 września 1939 r. na byłym terytorium Rzeczypospolitej Polskiej mają wpływ zmiany dokonane niniejszą ustawą. Zmiana ta zaś polegała na odmiennym od pierwotnie obowiązującego uregulowania ustanowionej w art. 2 pkt 1 ustawy zabużańskiej przesłanki domicylu, której spełnienie warunkowało przyznanie rekompensaty.

Przed nowelizacją ww. przepis uzależniał wspomniane prawo m.in. od zamieszkiwania w dniu 1 września 1939 r. przez właściciela pozostawionych nieruchomości na byłym terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Wymóg ten Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 23 października 2012 r. SK 11/12, ocenił jako niezgodny z art. 64 ust. 2 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP. Prowadził bowiem do podziału byłych właścicieli nieruchomości zabużańskich, spełniających pozostałe warunki przyznania rekompensaty ustalone przez zaskarżoną ustawę, na dwie grupy, w zależności od ich miejsca zamieszkania. Osoby, które miały w dniu 1 września 1939 r. miejsce zamieszkania na byłym terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, uzyskiwały bowiem potwierdzenie prawa do rekompensaty, zaś odmiennie traktowane były osoby, które w tym dniu miejsca zamieszkania na dawnych kresach wschodnich nie miały.

Jak wskazano wyżej realizując wyrok Trybunału ustawodawca nadał nowe brzmienie art. 2 pkt 1 ustawy, w którym wymóg domicylu nie został już ściśle powiązany z datą 1 września 1939 r. i miał być oceniany wedle wymienionych w przepisie enumeratywnie przedwojennych regulacji prawnych, umożliwiając tym samym uzyskanie prawa do rekompensaty także tym osobom, które na kresach miały jedynie dodatkowe miejsce zamieszkiwania. Wykazanie zatem wpływu dokonanej nowelizacji na sytuację prawną osób, które nie złożyły wniosku w terminie do 31 grudnia 2008 r. - o czym stanowi art. 2 ust. 2 ustawy zmieniającej - wymaga ustalenia, że pod rządami ustawy w brzmieniu obowiązującym przed nowelizacją, uzyskanie rekompensaty byłoby niemożliwe tylko ze względu na niespełnienie przez właścicieli pozostawionego mienia przesłanki zamieszkiwania na dzień 1 września 1939 r. na dawnych kresach, podczas gdy przy uwzględnieniu obecnie obowiązującej treści normatywnej ww. przepisu przesłanka zamieszkiwania na kresach byłaby uznana za spełnioną.

Taka sytuacja w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi. Jak wynika bowiem z ustaleń organów, co zresztą nie jest kwestionowane przez skarżącego - poprzednik prawny skarżącego, będący właścicielem nieruchomości położonej w miejscowości [...], woj. [...], obecna [...], przesłankę domicylu określoną w pierwotnym brzmieniu art. 2 pkt 1 ustawy zabużańskiej spełniał. Do przemieszczenia się bowiem na terytorium Polski w jej powojennych granicach, zamieszkiwał na dawnych kresach wschodnich. Okoliczności te nie budzą także wątpliwości Sądu i znajdują potwierdzenie w aktach sprawy. To zaś oznacza, że nowelizacja ustawy z punktu widzenia materialnoprawnych przesłanek uzyskania rekompensaty, dla oceny sytuacji prawnej następcy prawnego C. P., pozostaje prawnie obojętna, a w konsekwencji dodatkowy termin składania wniosków przewidziany ustawą zmieniającą nie może być w odniesieniu do składanego przez niego żądania zastosowany.

Skoro zatem ponowny wniosek skarżącego o rekompensatę złożony został po dniu 31 grudnia 2008 r. i w sprawie nie zachodziły okoliczności objęte hipotezą normy prawnej z art. 2 ust. 2 ustawy zmieniającej, organ wojewódzki, wobec niespełnienia warunków z art. 5 ust. 1 ustawy zabużańskiej, z mocy jej art. 7 ust. 2 zobligowany był do odmowy przyznania prawa do rekompensaty. Podejmując zatem tej treści rozstrzygnięcie nie naruszył on przepisów prawa materialnego. Nie naruszył ich także utrzymując decyzję Wojewody w mocy Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji. W toku postępowania nie doszło także do istotnego naruszenia przepisów postępowania wymienionych w skardze.

Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.