Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 297/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2019-01-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 8, art. 77 par. 1, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

|Sygn. akt IV SA/Wr 297/17 | | , [pic], , WYROK, , W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ, , Dnia 22 stycznia 2019 r., , , Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, w składzie następującym:, Przewodniczący, , Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska, , Sędziowie, Sędzia NSA Mirosława Rozbicka – Ostrowska (spr.), Sędzia WSA Wanda Wiatkowska - Ilków, , , Protokolant, sekretarz sądowy Katarzyna Leśniowska, , , po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 22 stycznia 2019 r., sprawy ze skargi M. S., na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G., z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...], w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia wychowawczego, , , , uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.,


UZASADNIENIE

Postępowanie administracyjne w sprawie wszczęte zostało w dniu [...] grudnia 2016 r. (data wpływu do organu) przez M. S. (dalej: strona, skarżąca) wnioskiem o przyznanie jej świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko – syna M. S. w okresie świadczeniowym 2016/2017.

Decyzją z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...] Wójt Gminy Z. (dalej: organ pierwszej instancji) odmówił przyznania wnioskowanego świadczenia wychowawczego pierwsze dziecko na okres od dnia 1 grudnia 2016 r. do dnia 30 września 2017 r. z uwagi na przekroczenie przez stronę kryterium dochodowego stanowiącego podstawę do ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko.

W uzasadnieniu decyzji pierwszo- instancyjnej organ poczynił następujące ustalenia:

- rodzina strony składa się łącznie z czterech osób, w tym niepełnosprawnego dziecka. - łączny dochód rodziny strony w 2014 r. wyniósł [...] zł.

Przy czym organ pierwszej instancji wymienił następujące źródła, z których pochodził dochód , a to :

- wynagrodzenie strony uzyskane z tytułu renty i zatrudnienia (od lutego 2014 r.) pomniejszone: o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy, składki na ubezpieczenie społeczne niezaliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne w wysokości [...] zł,

- dochód z tytułu posiadanego przez stronę gospodarstwa rolnego w kwocie [...] zł (wielkość gospodarstwa rolnego wyrażona w hektarach przeliczeniowych ogólnej powierzchni , potwierdzona decyzją w sprawie ustalenia wysokości łącznego zobowiązania pieniężnego na 2014 r.),

- wynagrodzenie z tytułu zatrudnienia męża strony , pomniejszone: o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy, składki na ubezpieczenie społeczne niezaliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne w wysokości [...] zł.

Jednocześnie organ pierwszej instancji uwzględnił utratę dochodów uzyskiwanych w 2014 r. z tytułu przyznanego stronie świadczenia emerytalno-rentowego oraz utratę dochodu małżonka strony z tytułu umowy zlecenia (wykonywanej w 2014 r.) w kwocie [...] zł i ustalił , że łączny dochód rodziny skarżącej za 2014 r. wynosi [...] zł, a zatem miesięczny dochód stanowi kwotę [...] zł, tj. w przeliczeniu na osobę w rodzinie kwotę [...] zł, która przekracza kryterium dochodowe stanowiące podstawę do ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko.

W odwołaniu od decyzji pierwszo-instancyjnej strona zakwestionowała wysokość ustalonego przez organ dochodu uzyskanego przez nią i przez jej męża w 2014 r., wnosząc o ponowne jego "przeliczenie".

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] , wydaną z powołaniem się na przepisy art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2016 r. poz. 23, dalej k.p.a.) oraz art. 2 pkt 1, pkt 2, pkt 4, pkt 14, art. 4 ust. 1 i 2 oraz art. 5 ust. 3 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowaniu dzieci (Dz. U. z 2016 r., poz. 195, dalej: ustawa o pomocy państwa w wychowaniu dzieci) oraz art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t. j. Dz. U. z 2016 r., poz. 1518 ze zm., dalej: ustawa o świadczeniach rodzinnych), Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J. G. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

W motywach decyzji ostatecznej organ odwoławczy przytoczył ustalenia poczynione w sprawie przez organ pierwszej instancji. Wskazał, że na podstawie zebranych w sprawie dokumentów , w tym PIT-11A strony, PIT-11 małżonka strony, dokumentów rentowych ZUS, umowy zlecenia małżonka strony, informacji uzyskanych z systemu informatycznego Ministerstwa Finansów, a także informacji o zatrudnieniu strony uznać należało, że dochód rodziny strony za 2014 r. wynosi - zgodnie z art. 3 pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych – [...] zł. Organ odwoławczy wymienił (za organem pierwszej instancji) źródła, z których pochodził dochód rodziny strony za 2014 r., tj.: wynagrodzenie i renta strony w wysokości łącznie [...] zł (po potrąceniu należnego podatku dochodowego, kosztów uzyskania i składki na ubezpieczenie zdrowotne), dochód strony z gospodarstwa rolnego w kwocie [...] zł oraz wynagrodzenie męża strony w wysokości [...] zł (po potrąceniu należnego podatku dochodowego, kosztów uzyskania i składki na ubezpieczenie zdrowotne).

Kolegium podzieliło stanowisko organu pierwszej instancji , że przy ustalaniu wysokości dochodu rodziny, uwzględnić należało utratę dochodu z tytułu świadczenia emerytalno-rentowego oraz utratę dochodu męża strony z tytułu umowy zlecenia wykonywanej w 2014 r. w wysokości [...] zł. W konsekwencji, w ocenie organu odwoławczego, organ pierwszej instancji prawidłowo dokonał wyliczenia dochodu rodziny strony za 2014 r. w wysokości [...] zł, tj. [...] zł miesięcznego dochodu rodziny, a w przeliczeniu na osobę w rodzinie – [...] zł, która to kwota przekracza kryterium dochodowe określone w art. 5 ust. 3 ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci.

Decyzja ostateczna stała się przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu , w której skarżąca wniosła o:

- zmianę zaskarżonej decyzji przez przyznanie jej prawa do świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko,

- zasądzenie wypłaty należnego świadczenia wychowawczego za okres od 1 grudnia 2016 r. do 30 września 2017 r. w kwocie po 500 zł za każdy miesiąc i przekazanie jej tego świadczenia na konto bankowe,

- zasądzenie wypłaty ustawowych odsetek od zaległości począwszy od dnia złożenia wniosku do dnia zapłaty,

- zasądzenie na jej rzecz zwrotu ewentualnych kosztów postępowania sądowego,

- przeprowadzenie, na podstawie art. 136 k.p.a., dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie z uwagi na złożenie przez nią korekty zeznania za 2014 r. oraz zwrot kwoty [...] zł na rzecz Urzędu Skarbowego,

- ewentualnie o uchylenie decyzji organów obu instancji w zaskarżonym zakresie oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

Skarga oparta została na zarzutach naruszenia:

- prawa materialnego , a to art. 5 ust. 3 ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie , które uniemożliwiło jej nabycie prawa do świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko w okresie od 1 grudnia 2016 r. do 30 września 2017 r.,

- przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, art. 8 i art. 9 , art. 77 k.p.a. w związku z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego, niedokładne podanie podstawy prawnej oraz przepisów prawa, co doprowadziło do niewłaściwego załatwienia sprawy, prowadzenie postępowania w sposób niewzbudzający zaufania do organów władzy publicznej, nienależyte i niewyczerpujące informowanie strony o okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy, co mogło mieć wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego, nieprzeprowadzenie pełnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego, nieustosunkowanie się do wszystkich zarzutów strony i niepodanie przyczyn, z powodu których argumentom strony odmówiono wiarygodności.

W uzasadnieniu skargi strona podniosła, że zgodnie z jej wyliczeniami, dochód jej rodziny w 2014 r. nie przekracza kwoty 1.200 zł miesięcznie na osobę. Według skarżącej weryfikację jej własnych wyliczeń z wyliczeniami organu uniemożliwia fakt, że do dnia dzisiejszego organ nie wyjaśnił jej dokładnie sposobu przeliczania dochodu. W tym zakresie wywodziła, że usiłowała uzyskać wyjaśnienia dotyczące tych wyliczeń w Gminnym Ośrodku Pomocy Społecznej, ponieważ kwoty podane przez organ pomocowy różnią się od kwot wskazanych w PIT za 2014 r. oraz z zaświadczeniami ZUS, jednak w odpowiedzi uzyskała jedynie szczątkowe informacje, zgodnie z którymi dane dotyczące dochodu jej i męża są pozyskiwane z sytemu informatycznego Ministerstwa Finansów i są zgodne z danymi pozyskanymi w US i ZUS. Skarżąca wyjaśniła, że ostatecznie udało jej się uzyskać kopię wydruku z sytemu informatycznego MF, jednak informacje w niej zawarte nie są tożsame z danymi zawartymi w PIT za 2014 r. oraz w zaświadczeniach ZUS.

Jednocześnie skarżąca przedstawiła szczegółowo, na czym według niej polegają różnice i nieścisłości w wyliczeniach dochodu jej rodziny przez organ pierwszej instancji. Dalej podniosła , że organ pierwszej instancji nie poinformował jej o tym , iż głównym powodem przekroczenia przez nią kryterium dochodowego określonego w ustawie o pomocy państwa w wychowaniu dzieci, było odliczenie w zeznaniu PIT-37 za 2014 r. ulgi na dzieci, co wpłynęło na podwyższenie dochodu jej rodziny za 2014 r. Przy czym skarżąca wskazała ,że przekroczenie dochodu jej rodziny wynikające z obliczeń organów jest niewielkie i wynosi [...] zł. Gdyby zatem wcześniej uzyskała stosowne informacje od organu pierwszej instancji, to z ostrożności dokonałaby korekty PIT za 2014 r. już na etapie prowadzenia sprawy przez GOPS.

Końcowo skarżąca powołała się na fakt złożenia w dniu [...] maja 2017 r. korekty deklaracji za 2014 r. i zwrotu kwoty [...] zł na rzecz Urzędu Skarbowego, który ma - jej zdaniem - wpływ na analizę sytuacji dochodowej jej rodziny, a zatem powinien być wzięty pod uwagę przez Sąd oraz organy obu instancji, a materiał dowodowy zebrany w sprawie winien zostać uzupełniony o tę korektę. Na poparcie swoich twierdzeń w załączeniu do skargi skarżąca przedłożyła kopie: wyciągu z systemu informatycznego Ministerstwa Finansów, zaświadczeń ZUS z dnia [...] kwietnia 2017 r. dotyczących skarżącej i jej męża, zeznań PIT-37 oraz potwierdzenia złożenia dyspozycji przelewu do US wraz z wykonaniem tego przelewu w dniu [...] maja 2017 r. w kwocie [...] zł.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J. G. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji wraz z uzasadniającą je argumentacją .

Pismem z dnia [...] czerwca 2018 r. skarżąca ponowiła swój wniosek o przeprowadzenie dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w niniejszej sprawie z uwagi na złożenie przez nią korekty deklaracji za 2014 r. i zwrot kwoty [...] zł na rzecz Urzędu Skarbowego. W załączeniu skarżąca przedłożyła kopię korekty zeznania PIT-37 za 2014 r. i potwierdzenia złożenia dyspozycji przelewu do US wraz z wykonaniem tego przelewu w dniu [...] maja 2017 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :

W związku ze sformułowanymi w skardze wnioskami skarżącej między innymi o zasądzenie wypłaty należnego świadczenia wychowawczego wraz z ustawowymi odsetkami, wyjaśnić na wstępie należy , że kognicja sądu administracyjnego ogranicza się wyłącznie do badania legalności zaskarżonych aktów administracyjnych, rozumianej jako zgodność z przepisami prawa materialnego i procesowego , o czym stanowi przepis art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( tj. Dz. U. z 2018 poz. 1302 ze zm. ). Z przepisu tego wynika zasada, według której sąd administracyjny nie rozstrzyga spraw administracyjnych należących do kompetencji organów administracji publicznej, a jedynie kontroluje legalność ich aktów i czynności. A zatem przepisy określające zasady sądowej kontroli decyzji administracyjnych co do zasady nie pozwalają na bezpośrednie kreowanie przez sąd administracyjny praw i obowiązków stron. Natomiast uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez sąd , następuje to w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy , co wynika z art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ) , zwanej dalej p.p.s.a.. Zatem negatywna ocena zaskarżonych do sądu administracyjnego decyzji, pod kątem zgodności z prawem powoduje konieczność wyeliminowania ich z obrotu prawnego i ponowne rozpatrzenie sprawy przez właściwe organy z uwzględnieniem wytycznych zawartych w uzasadnieniu wydanego w sprawie wyroku. Wskazać również należy ,że rozstrzygając daną sprawę, sąd administracyjny nie jest skrępowany wyartykułowanymi w skardze zarzutami i sformułowanymi w niej wnioskami , lecz ocenia ją w całokształcie okoliczności faktycznych i prawnych danej sprawy , o czym stanowi art.134 § 1 p.p.s.a.

Oceniając zatem wyłącznie pod takim kątem zaskarżoną decyzję należy przede wszystkim odnieść się do zarzutu naruszenia prawa procesowego. W sytuacji bowiem , kiedy skarga zarzuca naruszenie przepisów postępowania oraz naruszenie prawa materialnego , co do zasady w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlegają zarzuty podnoszące naruszenie przepisów postępowania. Analizując w takim aspekcie zaskarżoną decyzję, zgodzić się należy z generalnym zarzutem skargi, że przeprowadzone postępowanie administracyjne obarczone jest wadami, wynikającymi z naruszenia zasad i przepisów postępowania administracyjnego. W szczególności pod adresem organów orzekających w sprawie musi być skutecznie wyartykułowany zarzut naruszenia przepisów art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. Tylko bowiem prawidłowo ustalony stan faktyczny ma znaczenie dla poprawnego, zgodnego z obowiązującym stanem prawnym, rozpoznania sprawy i orzeczenia o prawach i obowiązkach stron.

Wypada w tym miejscu przypomnieć, że w myśl zasady prawy obiektywnej, wyrażonej w art. 7 k.p.a., w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 k.p.a.). Tak poczynione ustalenia faktyczne powinny znaleźć odzwierciedlenie w zebranym w sprawie materiale dowodowym. Zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. Uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa . Powyższe postępowanie organów powinno czynić zadość zasadzie zaufania do organów, wyrażonej w art. 8 k.p.a., zgodnie z którą organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej.

Należy też wyjaśnić, że ustalenia faktyczne organów w postępowaniu administracyjnym powinny być prowadzone w perspektywie treści podstawy materialnoprawnej rozstrzygnięcia w sprawie administracyjnej. W badanej sprawie podstawę materialnoprawną decyzji organów obu instancji stanowiły przepisy ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci oraz ustawy o świadczeniach rodzinnych.

Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci celem świadczenia wychowawczego jest częściowe pokrycie wydatków związanych z wychowywaniem dziecka, w tym z opieką nad nim i zaspokojeniem jego potrzeb życiowych. Świadczenie to - stosownie do art. 4 ust. 2 ustawy - przysługuje matce, ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu dziecka. Z treści art. 5 ust. 3 i 4 ustawy wynika, że - co do zasady - świadczenie wychowawcze przysługuje na pierwsze dziecko wymienionym powyżej osobom, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 800,00 zł, jeżeli jednak członkiem rodziny jest dziecko niepełnosprawne, świadczenie to przysługuje, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 1200,00 zł. Dodatkowo - odnosząc się do stanu faktycznego rozpatrywanej sprawy – wskazać należy, że zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci w przypadku utraty dochodu przez członka rodziny (lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego) w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego lub po tym roku, ustalając ich dochód, nie uwzględnia się dochodu utraconego. W przypadku natomiast ustalania dochodu z gospodarstwa rolnego przyjmuje się, że z 1 ha przeliczeniowego uzyskuje się dochód miesięczny w wysokości 1/12 dochodu ogłaszanego corocznie, w drodze obwieszczenia, przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie art. 18 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (art. 7 ust. 5).

Spór między stronami w istocie dotyczy kwestii sposobu ustalenia (wyliczenia) przez organy wysokości dochodu skarżącej , a w konsekwencji ustalenia faktu spełniania przez jej rodzinę kryterium dochodowego , warunkującego przyznanie wnioskowanego świadczenia na pierwsze dziecko . Aby odnieść do tak zarysowanej kwestii spornej należy w pierwszej kolejności przytoczyć zasady ustalania dochodu na potrzeby świadczenia wychowawczego. Ustawa o pomocy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci nie zawiera samodzielnej definicji pojęcia dochodu . W zakresie użytego w tej ustawie pojęcia "dochodu" ustawodawca odsyła do definicji tego pojęcia zawartej w ustawie o świadczeniach rodzinnych. Z kolei w definicji legalnej sformułowanej w art. 3 pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych za dochód uznaje: po odliczeniu kwot alimentów świadczonych na rzecz innych osób: a) przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27, art. 30b, art. 30c, art. 30e i art. 30f ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r. poz. 361, ze zm.), pomniejszone o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenia społeczne niezaliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne; b) deklarowany w oświadczeniu dochód z działalności podlegającej opodatkowaniu na podstawie przepisów o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne, pomniejszony o należny zryczałtowany podatek dochodowy i składki na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne; c) inne dochody niepodlegające opodatkowaniu na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych enumeratywnie wymienione w tym przepisie , w tym m.in. dochody uzyskane z gospodarstwa rolnego.

W analizowanej sprawie pozostaje poza sporem fakt , że skarżąca w dniu [...] grudnia 2016 r. złożyła wniosek o przyznanie jej świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko, a zatem - zgodnie z art. 48 ust. 2 ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci - rokiem kalendarzowym, z którego dochody stanowiły podstawę ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego w stosunku do skarżącej był rok 2014. Niesporne między stronami są ustalenia organów dotyczące składu osobowego rodziny skarżącej , składającej się, oprócz skarżącej, z jej małżonka i dwóch nieletnich synów oraz fakt niepełnosprawności pierwszego dziecka (orzeczenie o niepełnosprawności z dnia [...] grudnia 2016 r. stwierdzające niepełnosprawność - od dnia urodzenia – M. S.).

Istota sporu – o czym była już mowa powyżej - sprowadza się do oceny prawidłowości dokonanych przez organy obu instancji ustaleń dotyczących wysokości dochodu uzyskanego przez skarżącą i jej męża w 2014 r. W ocenie Sądu, na podstawie ustaleń poczynionych przez organy obu instancji i biorąc pod uwagę zebrany w niniejszej sprawie przez organy materiał dowodowy, nie sposób rzetelnie dokonać weryfikacji prawidłowości przyjęcia przez organy kwoty łącznego dochodu rodziny skarżącej za 2014 r. Na podstawie ustaleń zawartych w uzasadnieniu decyzji organu pierwszej instancji, powielonych następnie przez organ odwoławczy w treści zaskarżonej decyzji, stwierdzić można jedynie, jakie źródła dochodu - uzyskanego przez skarżącą i jej męża w 2014 r. - organy wzięły pod uwagę przy obliczeniu łącznej sumy dochodu rodziny skarżącej, oraz jaka była ich wysokość (wynagrodzenie skarżącej uzyskane z tytułu renty i zatrudnienia od lutego 2014 r. w wysokości [...] zł, wynagrodzenie małżonka skarżącej z tytułu zatrudnienia w wysokości [...] zł oraz dochód z tytułu posiadanego przez skarżącą gospodarstwa rolnego w kwocie [...] zł). Z treści uzasadnień decyzji organów obu instancji nie wynika natomiast wysokość kwot potrąceń dokonanych przez organy od dochodów obojga małżonków (kwot kosztów uzyskania przychodu, należnego podatku dochodowego, składek na ubezpieczenie społeczne niezaliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składek na ubezpieczenie zdrowotne). W tym zakresie organ ograniczył się jedynie do zacytowania treści przepisu art.3 pkt 1 lit. a i b ustawy o świadczeniach rodzinnych , wskazującego o jakie konkretne pozycje ( koszty , należy podatek i składki) pomniejszany jest przychód w celu wyliczenia wysokości dochodu na potrzeby tej regulacji i odpowiednio na potrzeby ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci.

Kwoty te - poza kwotami potrąceń od świadczenia emerytalno-rentowego pobieranego przez skarżącą w okresie od stycznia do sierpnia 2014 r., wynikającymi z pisma ZUS z dnia [...] stycznia 2017 r. (k. [...] akt administracyjnych) - nie wynikają również ze zgromadzonego przez organy w sprawie materiału dowodowego, w szczególności z dołączonych do akt wydruków z systemu informatycznego Ministerstwa Finansów, kserokopii zeznań podatkowych, czy informacji o dochodach skarżącej i jej małżonka.

W ramach kontroli sądowoadministracyjnej weryfikacji podlega jedynie dochód skarżącej z tytułu posiadanego gospodarstwa rolnego w kwocie [...] zł. Wielkość gospodarstwa rolnego, wyrażona w hektarach przeliczeniowych ogólnej powierzchni, potwierdzona została bowiem decyzją z dnia [...] stycznia 2014 r. w sprawie ustalenia skarżącej wysokości łącznego zobowiązania pieniężnego na 2014 r. (k. [...] akt administracyjnych). Natomiast w pozostałym zakresie wymyka się spod kontroli Sądu możliwość weryfikacji poczynionych przez organy ustaleń co do wysokości dochodu skarżącej i jej męża z poszczególnych źródeł dochodu , z uwagi na brak jakichkolwiek ustaleń co do wysokości kwot , jakie organ brał pod uwagę pomniejszając uzyskany z poszczególnego źródła przychód .

Ma zatem rację skarżąca , kiedy zarzuca brak dokonania przez organy ustaleń faktycznych w sposób uniemożliwiający rozstrzygnięcie kwestii spornej pomiędzy stronami, tj. ustalenia prawidłowej wysokości dochodu rodziny skarżącej za 2014 r. W uzasadnieniu decyzji pierwszo-instancyjnej organ nie przedstawił dokładnej operacji rachunkowej, z której wynikałaby wysokość poszczególnych źródeł dochodów osiągniętych przez każdego z małżonków z wyszczególnieniem składników wchodzących w skład tego dochodu wraz z kwotami dokonanych potrąceń. Naruszenia te - pomimo wyraźnego zarzutu sformułowanego w odwołaniu dotyczącego błędnego ustalenia wysokości dochodu rodziny skarżącej - nie zostały zweryfikowane w postępowaniu odwoławczym.

Zdaniem Sądu , powyższe uchybienia w badanej sprawie mogły mieć istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia. Takie zbiorcze zestawienie - jak to uczynił organ II instancji - dowodów i globalne ujęcie dochodu, polegające na zsumowaniu kwot dochodów pochodzących ze wszystkich źródeł dochodów uzyskanych przez skarżącą oraz jej małżonka w 2014 r., uniemożliwia Sądowi kontrolę prawidłowości dokonanych przez organy wyliczeń, a tym samym – przy braku stosownych ustaleń- nie pozwala na kategoryczne stwierdzenie o przekroczeniu kryterium dochodowego , stanowiącego podstawę do ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko.

W tym miejscu wymaga podkreślenia, że rolą Sądu nie jest odkodowywanie intencji organu i ustalanie , co i jakie kwoty organ uwzględnił przy ustalaniu wysokości dochodu z poszczególnych źródeł. Ustalenie stanu faktycznego sprawy należy do kompetencji organu, zaś Sąd dokonuje oceny pod kątem zgodności z prawem czynności podejmowanych przez organ, tj. czy niewadliwie ustalono stan faktyczny sprawy i czy zastosowano do niego właściwą normę prawa materialnego. Stan faktyczny powinien zostać ustalony przez organy administracji publicznej prowadzące postępowanie, a ustalenia te powinny znaleźć odzwierciedlenie w treści uzasadnienia decyzji.

Tymczasem wadliwość sporządzonych przez organy obu instancji uzasadnień decyzji polega na zbiorczym ujęciu dochodu obojga małżonków, z pominięciem poszczególnych jego elementów i wyszczególnieniem (kwotowym) potrąceń od dochodu. Brak ustaleń w powyższym zakresie nie pozwala zaś na zweryfikowanie wyliczeń organów w świetle zgromadzonego materiału dowodowego. Wobec tego ustalona w ten sposób przez organy wysokość łącznego dochodu rodziny skarżącej za 2014 r. , zwłaszcza w kontekście konkretnych wyliczeń zawartych w skardze , kwestionujących wysokość poszczególnych potrąceń , wymyka się spod kontroli Sądu.

Stwierdzenie powyższego uzasadnia wyartykułowanie pod adresem obu organów skutecznego zarzutu naruszenia przepisów postępowania , a to art. 7, art. 8 i art. 77 § 1 k.p.a. w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z tych samych względów zasadny jest również zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 107 § 3 k.p.a.

Natomiast pozbawiony doniosłości prawnej jest fakt złożenia przez skarżącą w dniu [...] maja 2017 r. korekty zeznania PIT-37 za 2014 r. oraz zwrot przez nią na rzecz Urzędu Skarbowego kwoty [...] zł (wraz z odsetkami) z tytułu ulgi na dzieci, która to kwota podlegała uprzednio odliczeniu. Podniesiona przez stronę okoliczność miała bowiem miejsce już po zakończeniu przez organ postępowania w niniejszej sprawie i nie mogła wpłynąć na dokonane przez niego ustalenia , dotyczące wysokości dochodu uzyskanego przez rodzinę skarżącej w 2014 r.

Nie może również odnieść zamierzonego skutku prawnego zarzut skargi dotyczący nieznacznego przekroczenia kryterium dochodowego . W ślad za postanowieniem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 7 listopada 2018r, sygn. akt P 6/17 powtórzyć należy ,że " nawet nieznaczne , czy wręcz symboliczne przekroczenie ustawowego progu dochodowego pozbawia osoby zainteresowane świadczenia z ustawy 500 plus . (...) rozwiązanie to nosi wyraźne cechy regulacji przemyślanej i zamierzonej." Wprawdzie Trybunał dostrzegł ,że " przyjęte rozwiązanie prawne może budzić wątpliwości z punktu widzenia zasady sprawiedliwości " , lecz jednocześnie stwierdził ,że brak unormowania w ustawie o pomocy państwa w wychowaniu dzieci "mechanizmu pozwalającego na otrzymanie chociażby częściowego świadczenia wychowawczego na pierwsze lub jedyne dziecko w rodzinie w sytuacji przekroczenia progu dochodowego jest intencjonalnym i uzasadnionym działaniem ustawodawcy."

Reasumując powyższe , zarzuty skargi dotyczące naruszenia praw procesowego przedstawiają się jako zasadne , co obligowało Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu do uchylenia zarówno zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i art. 135 p.p.s.a.

W toku ponownego rozpoznania sprawy, organy powinny w sposób szczegółowy przedstawić w uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia, jaka jest wysokość poszczególnych źródeł dochodów osiągniętych przez każdego z małżonków z wyszczególnieniem składników wchodzących w skład tego dochodu oraz kwot dokonanych potrąceń z jednoczesnym wskazaniem w odniesieniu do każdego potrącenia z jakiego konkretnego dowodu ( dokumentu) te dane wynikają. Na tej podstawie organy rozstrzygną, czy skarżąca spełnia przesłanki uzyskania świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko.