Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 1941/13
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2015-01-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6531 Dotacje oraz subwencje z budżetu państwa, w tym dla jednostek samorządu terytorialnego
6411 Rozstrzygnięcia nadzorcze dotyczące gminy; skargi organów gminy na czynności nadzorcze
Hasła tematyczne: Finanse publiczne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 27 ust. 1, 2, art. 28 ust. 1, 2
journal: Dz.U. 2010 nr 127 poz 857
law: Ustawa z dnia 25 czerwca 2010 r. o sporcie.
article: art. 221 ust. 1-4, art. 250
journal: Dz.U. 2009 nr 157 poz 1240
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Drachal Sędzia NSA Zofia Borowicz Sędzia del. WSA Zbigniew Czarnik (spr.) Protokolant Patrycja Czubała po rozpoznaniu w dniu 14 stycznia 2015 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Gminy K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. z dnia 16 kwietnia 2013 r. sygn. akt I SA/Kr 84/13 w sprawie ze skarg Gminy K. na uchwały Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w K. z dnia [...] listopada 2012 r.: nr [...], nr [...], nr [...] w przedmiocie udzielenia dotacji oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. wyrokiem z dnia 16 kwietnia 2013 r., sygn. akt I SA/Kr 84/13 oddalił skargi Gminy K. (dalej: Gmina) na uchwały Regionalnej Izby Obrachunkowej w K. (dalej: RIO w K.) z dnia [...] listopada 2012 r., Nr [...], [...],[...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności uchwały w sprawie udzielenia dotacji celowej klubowi sportowemu.

Sąd I instancji za podstawę rozstrzygnięcia przyjął następujące ustalenia.

Rada Miejska w K. uchwałami z dnia [...] października 2012 r. o numerach od [...] do [...] przyznała trzem klubom sportowym dotacje celowe z przeznaczeniem na realizację programów szkolenia sportowego oraz pokrycie kosztów organizowania zawodów sportowych lub uczestnictwa w tych zawodach, które miały zostać udzielone ze środków budżetu Gminy K. na 2012 r. Szczegółowe zasady wypłacenia dotacji, ich przeznaczenia i sposobu rozliczenia miały zostać określone w umowie zawartej pomiędzy Gminą K. a klubami sportowymi. Wskazane uchwały zostały wydane na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.), art. 221 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. Nr 157, poz. 1240 ze zm.), dalej: "u.f.p.", art. 28 ustawy z dnia 25 czerwca 2010 r. o sporcie (Dz. U. Nr 127, poz. 857 ze zm.), dalej: "u.s." oraz art. 4 ust. 1 pkt 17 i art. 11 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz. U. z 2010 r. Nr 234, poz. 1536 ze zm.).

Kolegium RIO w K. uchwałami z dnia [...] listopada 2012 r. o numerach od [...] do [...] stwierdziło nieważność opisanych uchwał z dnia [...] października 2012 r. W ocenie Kolegium RIO przyznając dotacje celowe klubom sportowym w ten sposób naruszono przepisy art. 11-19a ustawy o działalności pożytku publicznego oraz o wolontariacie oraz art. 27 i 28 u.s. w związku z art. 221 ust. 4 u.f.p. Zdaniem Kolegium, Rada Miejska w K. nie podjęła uchwały w sprawie trybu postępowania o udzielenie dotacji na zadania z zakresu wspierania sportu inne niż określone w ustawie o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, o której mowa w art. 221 ust. 4 u.f.p. w związku z art. 27 ust. 1 i 2 i art. 28 ust. 1 u.s. Tym samym nie było podstawy, aby Rada Miejska w K. podjęła odrębną uchwałę o dotacji dla konkretnego klubu sportowego.

W skargach skierowanych do WSA w K., Gmina K. zarzuciła organowi nadzoru naruszenie prawa materialnego przejawiające się w niewłaściwej wykładni i zastosowaniu art. 27 ust. 1 i 2 oraz 28 ust. 1 i 2 u.s. w zw. z art. 221 ust. 1 i 2 i art. 250 u.f.p.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. oddalił skargi Gminy K. oraz stwierdził, że Kolegium RIO w K. zasadnie uznało, że badane uchwały Rady Miejskiej w K. naruszają w sposób istotny przepisy art. 221 u.f.p., art. 27 i art. 28 u.s., a także art. 11-19a ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie.

Sąd I instancji uznał, że zaskarżone uchwały nadzorcze Kolegium RIO w K. z dnia [...] listopada 2012 r. nie naruszają prawa.

Sąd I instancji wskazał, że dotacje celowe dla klubów sportowych mogą być udzielane w dwóch trybach. Pierwszy tryb, to dotacje udzielone na podstawie art. 11-19a ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, do których odsyła art. 221 ust. 1 i 2 u.f.p. Wówczas dotacja przyznawana jest klubowi sportowemu realizującemu zadanie zlecone "wspieranie i upowszechnianie kultury fizycznej". Udzielenie dotacji w tym trybie co do zasady odbywa się po przeprowadzeniu otwartego konkursu ofert. Nie ma sporu, co do tego, że ten tryb udzielania dotacji nie został zastosowany. Z kolei drugi tryb opiera się na założeniu, że tworzenie warunków, w tym organizacyjnych sprzyjających rozwojowi sportu stanowi zadanie własne jednostki samorządu terytorialnego, przy czym to na organie spoczywa obowiązek określenia w drodze uchwały, warunków i trybu finansowania tego zadania własnego, wskazując w uchwale cel publiczny z zakresu sportu, który jednostka ta zamierza osiągnąć. Podjęcie takiej uchwały znajduje oparcie w art. 27 ust. 1 i 2 u.s. w związku z art. 221 ust. 4 u.f.p.

Sąd I instancji ustalił, że uchwały każdorazowo powinny określać cel publiczny z zakresu sportu który jednostka samorządu terytorialnego zamierza osiągnąć, wspierając finansowo realizację tego zadania własnego.

W podstawie prawnej podjętych przez Radę Miejską w K. uchwał o udzielenie dotacji dla konkretnych klubów sportowych wskazano na przepisy art. 221 u.f.p. oraz art. 28 u.s. co mogłoby wskazywać, że uchwały zostały podjęte w drugim trybie. Rada Miejska nie podjęła wcześniej uchwały w sprawie trybu postępowania o udzielenie dotacji o której mowa w art. 221 ust. 4 u.f.p. Nie podjęła również uchwały o której mowa w art. 27 ust. 2 u.s. Wbrew temu co twierdzi skarżąca art. 28 u.s. nie może stanowić samoistnej i wystarczającej podstawy do udzielenia dotacji dla klubów sportowych. W tym trybie wymagane jest zastosowanie przepisów ustawy o finansach publicznych. W ocenie Sądu I instancji procedury mające na celu wybór podmiotu realizującego zadania określone w ustawie o działalności pożytku publicznego i wolontariacie nie zostały przeprowadzone. W ocenie Sądu I instancji uchwały Rady Miejskiej naruszyły w sposób istotny przepisy art. 221 u.f.p., 27 i 28 u.s., art. 11-19a ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła Gmina K. Wyrok zaskarżyła w całości. Wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez WSA w K. oraz zasądzenie od organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Wnosząca skargę kasacyjną na podstawie art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej: "p.p.s.a.". Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła naruszenie prawa materialnego poprzez niewłaściwą wykładnię i zastosowanie art. 28 ust. 1 i 2 u.s. w zw. z art. 221 ust. 1, 2, i 4 oraz art. 250 u.f.p. poprzez uznanie, że przyznanie dotacji dla klubu sportowego uzależnione jest od uprzedniego wydania uchwały w sprawie trybu postępowania o udzielenie dotacji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny (dalej: NSA lub Sąd II instancji) rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej biorąc z urzędu pod uwagę nieważność postępowania sądowoadministracyjnego. W rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły okoliczności skutkujące nieważnością postępowania zatem zaistniały warunki do rozpoznania skargi kasacyjnej.

Zgodnie z art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na naruszeniu przepisów prawa materialnego, które może polegać na błędnej jego wykładni lub niewłaściwym zastosowaniu albo na naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.

Skarga kasacyjna Gminy K. nie ma usprawiedliwionych podstaw, z tego powodu nie mogła prowadzić do uchylenia objętego nią wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania WSA w K.

Gmina wnosząc skargę kasacyjną zarzuciła wyrokowi naruszenie przepisów prawa materialnego art. 28 ust. 1 i 2 u.s. w związku z art. 221 ust. 1, 2 i 4 oraz art. 250 u.f.p. Zdaniem strony skarżącej naruszenie tych przepisów polegało na niewłaściwej ich wykładni i zastosowaniu, gdyż uzależniało przyznanie dotacji dla klubu sportowego od uprzedniego podjęcia uchwały określającej tryb postępowania o udzielenie takich dotacji.

W ocenie NSA stanowisko zaprezentowane w skardze kasacyjnej nie ma prawnego uzasadnienia. Z tego powodu NSA przyjmuje, że pogląd wyrażony w rozstrzygnięciu nadzorczym RIO w K. i później zaakceptowany w wyroku Sądu I instancji odpowiada prawu. Zdaniem NSA nie można zgodzić się z argumentacją uzasadnienia skargi kasacyjnej w myśl której art. 28 ust. 1 u.s. w połączeniu z treścią art. 250 u.f.p. może być samodzielną podstawą przyznania dotacji, w tym znaczeniu, że dla podjęcia uchwały o przyznaniu dotacji zbędna jest uchwała określająca warunki i tryb finansowania zadań sprzyjających rozwojowi sportu, a więc określenie celu publicznego z zakresu sportu, który może być finansowany przez gminę w ramach działalności klubu sportowego nie działającego dla osiągnięcia zysku. Obowiązujące przepisy prawne prowadzą do wniosku przyjętego przez sąd I instancji, a przedstawionego w uzasadnieniu wyroku. Sąd II instancji w pełni akceptuje ten sposób wykładni przepisów powołanych w podstawie kasacyjnej, zatem stwierdza, że skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionej podstawy.

Z treści art. 28 ust. 1 i 2 u.s. jednoznacznie wynika, że klub sportowy działający na obszarze jednostki samorządu terytorialnego, jeżeli nie działa w celu zarobkowym, może otrzymać dotację zgodnie z przepisami u.f.p. Dotacja taka może być przyznana tylko dla realizacji celu publicznego wskazanego w art. 27 ust. 2 u.s. Z kolei z art. 27 ust. 1 i 2 tej ustawy wynika, że jednostka samorządu terytorialnego, działając w zakresie zadań własnych może określić cel publiczny z zakresu sportu, przy czym określenie takie musi zostać dokonane w uchwale organu stanowiącego jednostki w sprawie warunków i trybu finansowania takiego zadania. W konsekwencji uchwała musi określić cel, który będzie dotowany, związany ze sportem oraz warunki i tryb jego finansowania. Art. 28 ust. 2 u.s. wskazuje przykładowe rodzaje celów publicznych związanych ze sportem, których finansowanie może być wspierane środkami publicznymi. Z treści art. 28 ust. 1 u.s. wynika, że dotacja dla klubu sportowego, jeżeli podjęto stosowną uchwałę na podstawie art. 27 ust. 2 u.s., ma być przyznana z zastosowaniem przepisów u.f.p. Skutkiem tak uregulowanego stanu prawnego jest wniosek przyjęty za podstawę rozstrzygnięcia przez RIO w K. i orzekania przez Sąd I instancji, który sprowadza się do konkluzji, że w sprawie przyznawania dotacji dla klubu sportowego na realizację zadania publicznego z zakresu sportu mają zastosowanie przepisy art. 221 u.f.p. To oznacza, że tryb postępowania o udzielenie takiej dotacji ma być określony w uchwale podjętej na podstawie art. 221 ust. 4 u.f.p. a podstawą jej przekazania i rozliczania będzie umowa, o której stanowi art. 221 ust. 2 i 3 u.f.p.

Reasumując tę część wyroku stwierdzić należy, że przyznanie dotacji dla klubu sportowego wymaga ustalenia celu publicznego z zakresu sportu w uchwale określającej warunki i tryb finansowania takiego zadania własnego i udzielenie tej dotacji, dla podmiotu, jeżeli nie jest dokonywane w drodze przepisów ustawy o działalności pożytku publicznego i wolontariacie (jak w rozpoznawanej sprawie) dokonywa się na podstawie umowy zawartej w oparciu o uchwałę określającą tryb udzielenia dotacji, sposób jej rozliczenia oraz kontroli wykonania takiego zadania. Zatem brak stosownych uchwał z zakresu warunków i trybu finansowania zadania własnego z zakresu sportu oraz określających tryb postępowania o udzielenie dotacji jest przeszkodą prawną do podjęcia uchwały o udzielenie dotacji celowej klubowi sportowemu. W konsekwencji przyjąć należy, jak uczynił to Sąd I instancji, że rozstrzygnięcia nadzorcze RIO w K. nie naruszały przepisów prawa. Sąd I instancji nie naruszył także art. 250 u.f.p. przez błędną wykładnię tego przepisu. Zwrócić należy uwagę, że WSA w K. nie mógł naruszyć art. 250 u.f.p. w sposób wskazany w skardze kasacyjnej, gdyż nie stosował tej normy prawnej, a tym samym nie mógł dokonać jej błędnej wykładni. Co najwyżej mógłby naruszyć ten przepis przez jego niezastosowanie w sprawie, w której powinien być stosowany. Jednak skarga kasacyjna takiego zarzutu nie podnosi, a tym samym NSA nie może dokonywać oceny tak opisanego naruszenia, domniemując jego zakres i wpływ na wyrok będący przedmiotem skargi kasacyjnej.

Mając na uwadze powyższe oraz treść art. 184 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.