Postanowienie WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 1126/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2012-11-29 00:00:00+01:00 ()
Symbol z opisem: 6343 Świadczenia pieniężne z tytuły pracy przymusowej
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych
Treść wyniku: Odmówiono przyznania prawa pomocy
Powołane przepisy: article: art. 246 par 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie Monika Bieńkowska po rozpoznaniu w dniu 29 listopada 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z Jego skargi na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] nr [...] w przedmiocie świadczenia pieniężnego z tytułu pracy przymusowej p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie


UZASADNIENIE

We wniosku o przyznanie prawa pomocy złożonym na formularzu PPF K. M. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.

W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący podał, iż prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną. Posiadany majątek stanowi mieszkanie o powierzchni 49,5 m2. Miesięczny dochód dwuosobowej rodziny stanowi kwota [...] zł i składa się na nią emerytura wnioskodawcy w wysokości [...] zł oraz emerytura żony w wysokości [...] zł.

W związku z tym, iż złożone oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych wnioskodawcy, wezwaniem z dnia [...] r. referendarz sądowy zobowiązał skarżącego do udzielenia dodatkowych informacji oraz złożenia określonych dokumentów dot. wysokości osiąganych dochodów oraz wysokości miesięcznie ponoszonych wydatków, w terminie 7 dni, pod rygorem rozpoznania wniosku w oparciu o akta sprawy. K. M. żądanych dokumentów nie nadesłał, natomiast w dniu [...] r. uiścił wpis sądowy od złożonej skargi.

Referendarz sądowy, oceniając wniosek o przyznanie prawa pomocy, zważył:

Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270) zwanej dalej P.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy.

Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Żądanie strony dotyczące zwolnienia od kosztów sądowych jest żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 P.p.s.a).

Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, wyd. Zakamycze 2005, str. 594) Instytucja przyznania prawa pomocy ma zatem charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Podkreślić zatem należy, że instytucja prawa pomocy stanowi odstępstwo od ogólnej zasady odpłatności postępowania wyrażonej w art. 199 ww. ustawy. Prawo pomocy może być więc przyznane na wniosek osób bardzo ubogich znajdujących się ze względu na różne zdarzenia życiowe w sytuacji, która nie pozwala im na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, lub gdy ich poniesienie byłoby związane z poniesieniem uszczerbku koniecznego dla wnioskującego i jego rodziny, tj. uniemożliwiłoby zaspokojenie najbardziej podstawowych potrzeb życiowych.

Przy tym należy zaznaczyć, że ciężar dowodu spełnienia przesłanek przyznania prawa pomocy, określonych w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. ciąży na stronie ubiegającej się o uzyskanie takiego prawa. Podejmując decyzję o przyznaniu prawa pomocy należy opierać się na dokładnych danych dotyczących stanu majątkowego, wysokości dochodów i wydatków strony wnioskującej o prawo pomocy. Obowiązkiem zaś strony ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy jest, przy zachowaniu należytej staranności, wyczerpujące wykazanie swojej sytuacji majątkowej i finansowej. Dokonanie prawidłowej oceny czy osoba fizyczna ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy nie może ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, wymaga uprzedniego oszacowania sytuacji materialnej tej osoby (z uwzględnieniem stanu majątkowego, źródeł dochodów i ich wysokości).

Oceniając dane wskazane przez K. M. należało ocenić jego faktyczną sytuację majątkową, wysokość ponoszonych miesięcznie wydatków związanych z utrzymaniem mieszkania i innych niezbędnych wydatków w zestawieniu z wysokością miesięcznego dochodu.

Nienadesłanie dokumentów źródłowych i dodatkowych oświadczeń spowodowało, że nie można ustalić dokładnie sytuacji majątkowej i finansowej skarżącego.

Powyższe skutkuje tym, że nie jest możliwa ocena rzeczywistych zdolności płatniczych skarżącego ponoszenia w niniejszej sprawie kosztów postępowania.

W tym stanie rzeczy na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. należało orzec jak w sentencji postanowienia.