Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 628/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2010-11-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6324 Rodzina   zastępcza,  pomoc na usamodzielnienie dla wychowanka rodziny zastępczej
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Sędzia WSA Edyta Podrazik Protokolant St. sekretarz sądowy Katarzyna Sierszeńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 listopada 2010 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia [...] czerwca 2010 r. Nr [...] w przedmiocie pomocy pieniężnej dla rodziny zastępczej; oddala skargę. /-/ E. Podrazik /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak /-/ W. Batorowicz


UZASADNIENIE

Działający z upoważnienia Starosty [...], zastępca Dyrektora Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie decyzją z dnia [...] 2010 r., po ponownym rozpatrzeniu wniosku M. K. o wypłatę miesięcznej pomocy pieniężnej na częściowe pokrycie kosztów utrzymania małoletnich A. i W. F. za okres od lutego 2008 r. (tj. od zawieszenia wypłaty) do rozwiązania rodziny zastępczej, tj. do [...] lipca 2009 r., odmówił przyznania świadczenia. Jako podstawę prawną organ wskazał art. 19 pkt 3 w związku z art. 72 ust. 4 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (tekst jedn. Dz.U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1362 ze zm.) oraz art. 104 kpa.

W uzasadnieniu organ wyjaśnił, iż wcześniej wydal w sprawie decyzję z dnia [...] 2009 r. odmawiającą przyznania wnioskodawczyni świadczenia z uwagi na niesprawowanie osobistej opieki nad dziećmi, jednakże decyzja ta została uchylona decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia [...] stycznia 2010 r., a sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia z argumentacją, że organ I instancji nie ustalił w sposób nie budzący wątpliwości czy [...] matka W. i A. F. w istocie sprawowała w tym czasie wyłączną i bezpośrednią opiekę nad swoimi synami oraz nie ustalił także czy M. K. w tym okresie w sposób trwały nie mogła sprawować opieki.

Organ I instancji kolejny raz odmówił wnioskodawczyni przyznania świadczenia "z uwagi na naruszenie art. 72 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej".

Organ wyjaśnił, iż z nowych danych uzyskanych z akt sądowych, które zostały szczegółowo wymienione decyzji, wynika, że M. K. w okresie, za który domaga się pomocy finansowej, nie sprawowała opieki nad dziećmi w rodzinie zastępczej. Zdaniem organu zgromadzone dowody wskazują jednoznacznie, iż matka [...] dzieci E. F. po opuszczeniu zakładu karnego, sprawowała bezpośrednią opiekę nad swoimi synami w wyżej opisanym okresie. Z kolei wnioskodawczyni, która stanowiła rodzinę zastępczą, bez zgody sądu rodzinnego przekazała dzieci pod wyłączną opiekę matki. Ponadto zauważył, iż to wskutek opieszałego działania M. K. jej wniosek o rozwiązanie rodziny zastępczej był rozpatrywany aż 17 miesięcy; pismem z dnia [...] sierpnia 2008 r. sąd wezwał wnioskodawczynię do uzupełnienia braków formalnych, które zostało odebrane przez jej męża w dniu [...] sierpnia 2008 r. Brakujące odpisy wniosków z dnia [...] stycznia 2008 r. o rozwiązanie rodziny zastępczej M. K. dostarczyła do Sądu dopiero w dniu [...] września 2008 r. To wzbudziło wątpliwości organu co do przyczyn, dla których nie wywiązała się terminowo z nałożonego przez sąd rodzinny obowiązku i odpisy te dostarczyła dopiero na początku września 2008 r.

Dalej organ zważył, iż M. K. potwierdziła podczas wywiadu w dniu [...] września 2009 r., że dzieci zamieszkały z [...] matką w P. od Wigilii Bożego Narodzenia 2008 r., zatem skoro dzieci zamieszkiwały z matką, to wnioskodawczyni nie mogła sprawować nad nimi opieki osobiście, mieszkając w S. Natomiast matka [...] potwierdziła, iż bezpośrednią opiekę nad dziećmi przejęła już po opuszczeniu zakładu karnego.

W ocenie organu M. K. bezsprzecznie "naruszyła art. 72 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej, który obliguje rodzinę zastępczą do osobistej opieki nad dziećmi, z wyjątkiem przypadków, gdy osoba pełniąca funkcję rodziny zastępczej okresowo nie może z powodów zdrowotnych lub losowych sprawować opieki osobiście (...)". Ustosunkowując się do uzasadnienia decyzji Kolegium organ I instancji podniósł, iż udowodnił, że to matka [...] sprawowała wyłączną opiekę nad swoimi synami, co też sama potwierdziła oświadczając podczas rozprawy w dniu 29 czerwca 2009 r., że mieszkały one z nią cały czas z przerwą na jej pobyt w zakładzie karnym, który opuściła w styczniu 2008 r. i od tego czasu dzieci ponownie zamieszkały z matką. Zdaniem organu potwierdzają to również wywiady kuratorskie oraz Miejski Ośrodek Pomocy Rodzinie w P., który przyznał świadczenia rodzinie w lutym, marcu i kwietniu 2008 r. Inne stanowisko prezentuje zaś w sprawie wnioskodawczyni, podtrzymując, iż matka wyżej wymiennych dzieci po opuszczeniu zakładu karnego zamieszkała wraz z dziećmi i samą wnioskodawczynią w S. do Wigilii Bożego Narodzenia 2008 r. Organ podniósł, iż w świetle art. 72 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej M. K. była zobowiązana cały czas sprawować opiekę nad dziećmi.

Ponadto organ wyjaśnił, iż w stosunku do M. K. potwierdzono, że przebywała w [...] na pewno w okresach od [...] maja 2008 r. do [...] czerwca 2008 r. oraz od [...] grudnia 2008 r. do [...] stycznia 2009 r. (planowany powrót podany podczas wywiadu kuratora z dnia [...] stycznia 2009 r.), jak również podczas wywiadu w dniu [...] września 2009 r. sama wnioskodawczyni wskazała, iż przebywała poza granicami kraju także w okresie Wielkanocy 2009 r. i od [...] czerwca 2009 r. W ocenie organu w tych okresach M. K. na pewno nie sprawowała opieki bezpośredniej i stałej opieki do czasu rozwiązania rodziny zastępczej. Tym samym naruszyła zasadę sprawowania tej formy opieki, bowiem doprowadziła do sytuacji, w której dzieci bez zgody sądu rodzinnego były pod opieką matki [...] (w aktach sprawy nie ma wniosku, ani też zgody sądu na pobyt dzieci u matki [...]). Dalej organ podniósł, iż M K. w czasie trwania postępowania o rozwiązanie rodziny zastępczej zaprzestała opieki nad dziećmi i zajęła się organizacją swego życia osobistego i zawodowego. Wyjazdy poza granice kraju, do [...] w celach zarobkowych nie mogą być uznane za przyczynę losową utrudniającą wykonywanie tej opieki. Zdaniem organu I instancji udokumentowanie faktu niesprawowania opieki przez wnioskodawczynię w jakimkolwiek okresie, "poza wymienionymi w art. 72 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej przyczynami", dowodzi, że ta opieka nie była sprawowana należycie. W konsekwencji powyższych ustaleń, skoro M K. nie sprawowała osobistej opieki nad powierzonymi jej dziećmi przez cały czas do uprawomocnienia postanowienia sądu o rozwiązaniu rodziny zastępczej, organ nie znalazł podstaw do spłaty miesięcznej pomocy pieniężnej na częściowe pokrycie kosztów utrzymania dzieci w rodzinie zastępczej w rozpatrywanym okresie.

Odwołanie od powyższej decyzji organu I instancji wniosła M K., która domagała się uchylenia tej decyzji i wypłaty zaległych świadczeń za okres od 1 lutego 2008 r. do 28 lipca 2009 r., tj. do dnia rozwiązania rodziny zastępczej.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r. (nr [...]) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Poznaniu utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu organ II instancji przybliżył treść odwołania M K.. Organ zwrócił uwagę na to, że strona podniosła w szczególności, iż organ I instancji wydał decyzję z dnia [...] 2010 r. - po ponownym rozpoznaniu sprawy - w sposób niezgodny z prawem, gdyż nie wziął pod uwagę trudnej sytuacji bytowo-materialnej, w jakiej znalazła się rodzina zastępcza wskutek braku wypłaty kwoty miesięcznej pomocy na częściowe utrzymanie za okres od dnia [...] lutego 2008 r., aż do dnia [...] lipca 2009 r. Dalej organ odwoławczy podniósł, iż wnioskodawczyni uważa, że należycie wypełniała w tym okresie swoje obowiązki jako rodziny zastępczej dla synów jej siostry E. - małoletnich A. i W. F., dlatego w ocenie strony organ I instancji winien wypłacić jej kwotę pomocy pieniężnej za wskazany wyżej okres. Ponadto wskazał, że M K., podtrzymując swe argumenty podniesione w odwołaniu od wcześniejszej decyzji Starosty [...] z dnia [...] 2009 r., stwierdziła raz jeszcze, iż nawet po opuszczeniu przez siostrę zakładu karnego [[...] stycznia 2008 r.] sprawowała nadal bezpośrednią opiekę nad jej dziećmi, podejmując nawet dodatkowe zatrudnienie by zapewnić im należyte wychowanie oraz jak najlepszą sytuację bytową w rodzinie zastępczej, którą to opiekę wnioskodawczyni wykonywała w istocie aż do rozwiązania rodziny zastępczej.

Organ odwoławczy "po szczegółowej analizie akt sprawy oraz treści odwołania" uznał, iż w ustalonym stanie faktycznym i prawnym, zaskarżona decyzja nie narusza prawa. W ocenie organu okolicznością niesporną w niniejszej sprawie jest, iż postanowieniem Sądu Rejonowego w P. w sprawie o sygn. akt [...] z dnia [...] maja 2007 r. M K. została ustanowiona rodziną zastępczą dla małoletnich A. i W. F. z uwagi na ograniczenie władzy rodzicielskiej jej siostry E. F. oraz T. K. nad wskazanymi wyżej dziećmi. W tym stanie Starosta [...] decyzjami Nr [...] oraz Nr [...] z dnia [...] 2007 r. przyznał M. K. pomoc pieniężną na częściowe pokrycie kosztów utrzymania W. i A. F. w rodzinie zastępczej. M K. w dniu [...] stycznia 2008 r. zwróciła się do Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w P. o wstrzymanie wypłaty miesięcznej pomocy pieniężnej na częściowe utrzymanie rodziny zastępczej z uwagi na fakt opuszczenia przez E. F. - matkę A. i W. - zakładu karnego i podjęcie opieki nad synami [również w tym dniu - podając podobny powód M K. zwróciła się do Sądu Rejonowego w P. o zwolnienie jej z obowiązków rodziny zastępczej, co formalnie nastąpiło postanowieniem tego Sądu w sprawie o sygn. akt [...] z dnia [...] 2009 r.]. Dalej wyjaśnił, iż organ I instancji decyzjami z dnia [...] 2008 r. zawiesił - na wniosek M. K. - wypłatę pomocy pieniężnej na częściowe utrzymanie rodziny zastępczej; po zakończeniu postępowania sądowego w sprawie przywrócenia E. F. pełni władzy rodzicielskiej nad małoletnimi synami – W. i A. oraz po formalnym rozwiązaniu rodziny zastępczej - zgodnie z wnioskiem M. K. z dnia [...] stycznia 2008 r. - organ I instancji decyzjami z dnia [...] 2009 r. uchylił od dnia [...] lipca 2009 r. decyzje z dnia [...] 2007 r. o przyznaniu wnioskodawczyni pomocy pieniężnej dla osoby wykonującej obowiązki rodziny zastępczej, następnie zaś M K. wniosła o przyznanie jej kwoty pomocy pieniężnej na utrzymanie rodziny zastępczej za okres od dnia [...] lutego 2008 r. do dnia [...] lipca 2009 r. uznając, iż w tym okresie sprawowała w sposób należyty opiekę - jako rodzina zastępcza - nad małoletnimi A. i W. F..

Organ odwoławczy stwierdził, iż organ I instancji przeprowadził w niniejszej sprawie obszerne postępowanie dowodowe [Kolegium wskazało także na ustalenia tegoż organu poczynione w decyzji z dnia [...] 2009 r.] wykazując po ponownym rozpoznaniu sprawy, iż wnioskodawczyni w okresie od dnia [...] lutego 2008 r. do dnia [...] lipca 2009 r. nie sprawowała w sposób należyty bezpośredniej i osobistej opieki nad małoletnimi A. i W. F. Organ podzielił stanowisko organu I instancji, co do tego, że nie jest możliwe przyznanie wnioskodawczyni żądanej przez nią pomocy pieniężnej z tytułu sprawowania obowiązków rodziny zastępczej. Kolegium wskazało między innymi, iż w okresie od dnia [...] maja 2008 r. do dnia [...] czerwca 2008 r. wnioskodawczyni przebywała poza granicami kraju [z uwagi na podjęcie działalności gospodarczej na terenie [...]], co w piśmie z dnia [...] maja 2008 r. potwierdził jej mąż [dane z akt sądowych]. Poza tym organ wskazał, iż na rozprawie w sądzie [rodzinnym] w dniu [...] 2009 r. E. F. potwierdziła, iż po opuszczeniu przez nią zakładu karnego [w dniu [...] 2008 r.] jej synowie A. i W. cały czas pozostawali pod jej bezpośrednią opieką. Organ powołał się również na pismo Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie P. - [...] z dnia [...] września 2009 r., z którego wynika, że E. F. w latach 2008 - 2009 zamieszkiwała i prowadziła wspólne gospodarstwo domowe z synami A. i W. Ponadto organ podniósł, iż ze sprawozdania kuratora społecznego z dnia [...] stycznia 2006 r. wynika, że M K. przebywała od [...] grudnia 2008 r. na ternie [...], a jej powrót planowany był na [...] stycznia 2009 r.

W takim stanie faktycznym organ odwoławczy uznał, że wnioskodawczyni "swym postępowaniem w sposób istotny naruszyła postanowienia art. 72 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej [rodzina zastępcza sprawuje opiekę nad powierzonym dzieckiem osobiście, z wyjątkiem przypadków gdy osoba pełniąca funkcję rodzinny zastępczej okresowo nie może z powodów zdrowotnych lub losowych sprawować opieki osobiście...]", co w istocie wyklucza możliwość przyznania jej kwoty pieniężnej za okres od dnia [...] lutego 2008 r. do dnia [...] lipca 2009 r. z tytułu sprawowania opieki w ramach rodziny zastępczej nad A. i W. F.

Skargę na powyższą decyzję organu II instancji wniosła M K. domagając się jej uchylenia jako naruszającej prawo oraz wypłaty zaległych świadczeń za wyżej opisany okres.

W uzasadnieniu przestawiła argumentację, która jej zdaniem przemawia za uznaniem, iż należycie sprawowała opiekę nad dziećmi w ramach rodziny zastępczej. Zdaniem skarżącej to z inicjatywy i pod dyktando urzędnika Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w P. napisała wniosek o zawieszenie wypłaty świadczeń w związku z powrotem matki dziecka z zakładu karnego. Skarżąca podniosła, że skoro opiekę miała sprawować w rozpatrywanym okresie nienależycie, to dlaczego powyższa instytucja nie ingerowała w ich relacje i nie interesowała się losem rodziny zastępczej już od stycznia 2008 r. Ponadto podała, iż po opuszczeniu zakładu karnego matka dzieci przebywała wspólnie z rodziną zastępczą i dziećmi (powołała się na dołączone do skargi oświadczenie E. F.). Wyjaśniła, iż podjęcie aktywności zarobkowej było podyktowane tym, że dochód rodziny nie był wystarczający do utrzymania jej rodziny i rodziny zastępczej; zamieszkiwali natomiast wspólnie raz w S. w domu skarżącej, a raz w P. w domu dzieci (z obawy przed okradzeniem tego ostatniego mieszkania). Podniosła, iż nikt nie kwestionował wtedy tego, że rodzina funkcjonowała prawidłowo. Skarżąca wyjaśniła, iż w [...] przebywała od maja 2008 r. łącznie kilkanaście dni celem organizowania tam działalności gospodarczej, a w tym czasie organizowała opiekę matce i ich dzieciom ze strony swoich najbliższych. W ocenie skarżącej walczyła ona cały czas o byt rodziny zastępczej. Postawie organu skarżąca zarzuciła naruszenie art. 9 kpa, aktywność Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w P. polegała głównie na działaniu przeciwko tej rodzinie i nakłonieniu skarżącej do złożenia wniosku o wstrzymanie od lutego 2008 r. wypłaty pomocy pieniężnej dla rodziny zastępczej, jak i próby nakłonienia do podpisania oświadczenia, iż po powrocie matki z zakładu karnego dzieci były pod jej wyłączną opieką. Skarżąca zakwestionowała również ustalenia organu co do okresu, w jakim przebywała poza granicami kraju w 2008 r., jak również wskazał, iż we wniosku z dnia [...] stycznia 2008 r. o zawieszenie wypłaty świadczeń ani w piśmie do Sądu Rejonowego w P. o zwolnienie jej z obowiązków] rodziny zastępczej nie napisała w uzasadnieniu słów "-i podjęcie opieki nad synami".

W odpowiedzi na skargę Kolegium podtrzymało dotychczasowe stanowisko i wniosło o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonej decyzji w zakresie jej zgodności z prawem, do czego jest uprawniony w świetle art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 1 i art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Zaskarżona decyzja, wbrew stanowisku skarżącej, odpowiada prawu.

Zgodnie z art. 72 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej dziecku pozbawionemu całkowicie lub częściowo opieki rodzicielskiej zapewnia się opiekę i wychowanie w rodzinie zastępczej. Umieszczenie dziecka w rodzinie zastępczej następuje na podstawie orzeczenia sądu, a obowiązek opieki nad dzieckiem i jego wychowania rodzina zastępcza podejmuje z dniem umieszczenia dziecka w tej rodzinie w wykonaniu orzeczenia sądu (art. 72 ust. 6 i 9 powołanej ustawy). W art. 72 ust. 4 ustanowiono zasadę, iż rodzina zastępcza sprawuje opiekę nad powierzonym dzieckiem osobiście, z wyjątkiem przypadków, gdy osoba pełniąca funkcję rodziny zastępczej okresowo nie może z powodów zdrowotnych lub losowych sprawować opieki osobiście albo gdy dziecko okresowo przebywa w wymienionych w tym przepisie ośrodku lub placówce lub w innej placówce zapewniającej opiekę i wychowanie uczniom w okresie pobierania nauki poza miejscem stałego zamieszkania. Rodzinie zastępczej udziela się, na jej wniosek, pomocy pieniężnej na częściowe pokrycie kosztów utrzymania każdego umieszczonego w niej dziecka. Podstawa i sposób ustalenia wysokości tej pomoc zostały określone w art. 78 ust. 1-4 ustawy.

W niniejszej sprawie, w której sporne pomiędzy stronami były okoliczności faktyczne oraz ustalenie przez organ, iż skarżąca w okresie, za który domaga się wypłaty miesięcznej pomocy rodzinie zastępczej [od lutego 2008 r. (zawieszenie wypłaty tych świadczeń) do dnia 28 lipca 2009 r. (rozwiązanie rodziny zastępczej)] nie wykonywała opieki nad dziećmi A. i W. F. w ramach rodziny zastępczej w sposób odpowiadający treści art. 72 ust. 4 powołanej ustawy. Sąd kontrolując zaskarżony akt administracyjny co do zasady nie przeprowadza postępowania dowodowego, nie dokonuje ustalenia stanu faktycznego, lecz sprawdza czy organ administracji prawidłowo przeprowadził postępowanie dowodowe, tj. czy zgromadził w sprawie niezbędny materiał procesowy i czy ocenił dowody zgodnie z wymaganiami procedury administracyjnej, jak również czy ustalenie stanu faktycznego nastąpiło z poszanowaniem tej procedury (art. 7, art. 10 § 1, art. 77 § 1, art. 80, art. 81 kpa).

Zdaniem Sądu stanowisko Kolegium co do braku podstaw do wypłaty skarżącej pomocy pieniężnej za wyżej wskazany okres jest prawidłowe. W sprawie została zgromadzona dokumentacja, w tym pisma pochodzące od samej skarżącej, których łączne, całościowe rozpatrzenie prowadzi do wniosku, że to E. F. matka [...] dzieci A. i W. w latach 2008 - 2009 zamieszkiwała z synami i sprawowała nad nimi faktyczną opiekę prowadząc wspólne gospodarstwo domowe, jakkolwiek korzystała również z pomocy swojej siostry M. K.. Fakt sprawowania opieki nad własnymi dziećmi przez E. F. po opuszczeniu zakładu karnego w 2008 r. i wspólne zamieszkiwanie w P., a nie przez jej siostrę M. K. w ramach rodziny zastępczej, potwierdza chociażby dokumentacja pozyskana z sądu rodzinnego (między innymi sprawozdanie z dnia [...] lipca 2009 r. kuratora społecznego z zakończenia prowadzenia nadzoru nad wykonywaniem władzy rodzicielskiej przez E. F. nad jej dziećmi oraz sprawozdanie z dnia [...] stycznia 2009 r. z kontrolnego wywiadu środowiskowego dotyczącego sytuacji małoletniego W. F. - k. 5 akt adm.) oraz pismo Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w P. z dnia [...] września 2009 r. (k. 7 akt adm.). Z kolei fakt wyjazdów zarobkowych skarżącej do [...] w 2008 i 2009 r. potwierdzony został nie tylko przez samą skarżącą w piśmie z dnia [...] kwietnia 2008 r. skierowanym do Sądu Rejonowego w P. (k. 13 akt adm.), ale również przez jej męża S. K. (k. 5, 12 akt adm.). Podobne wnioski płyną z informacji uzyskanych przez organ I instancji z akt sprawy sądowej o rozwiązanie rodziny zastępczej prowadzonej przed Sądem Rejonowym w P. pod sygn. akt [...], która była prowadzona na wniosek i z udziałem M. K. (k. 10 akt adm.). Sąd chciałby przy tym dodać, że nie jest dla sprawy istotne ustalenie dokładnego łącznego okresu, w jakim skarżąca miała przebywać za granicą (skarżąca twierdzi, że łącznie przebywała o około 50 dni krócej niż to ustalił organ). Decydującą okolicznością jest bowiem to, że stałą faktyczną opiekę nad synami sprawowała w spornym okresie ich matka, nie zaś skarżąca. Fakt wyjazdów skarżącej w tym okresie do [...], w związku z podjęciem tam działalności zarobkowej, stanowi jedną z okoliczności składających się na ustalenie stanu faktycznego. Sąd przy tym nie kwestionuje dobrej woli skarżącej oraz tego, że udzielała ona w spornym okresie wsparcia rzeczowego czy finansowego swojej siostrze na utrzymanie jej rodziny, jednakże pomoc ta nie stanowiła wykonywania stałej i osobistej opieki nad dziećmi w rozumieniu wyżej przywołanego przepisu art. 72 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej. Zatem, skoro skarżąca nie wykonywała tego rodzaju opieki nad małoletnimi dziećmi w ramach rodziny zastępczej, to w konsekwencji nie należy jej się pomoc pieniężna na częściowe pokrycie kosztów utrzymania każdego umieszczonego w niej dziecka, o której mowa w art. 78 tej ustawy. Warto dodać, że okoliczności sprawy nie wskazują na to, iżby zaszedł przypadek, w którym obowiązek wykonywania opieki nad dzieckiem osobiście przez rodzinę zastępczą byłby wyłączony z uwagi na umieszczenie dziecka w takim ośrodku lub placówce, który został wymieniony w art. 78 ust. 4 tej ustawy. Przepisy obowiązującego w spornym okresie rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 18 października 2004 r. w sprawie rodzin zastępczych (Dz.U. Nr 233, poz. 2344 ze zm.) wydanego na podstawie delegacji zawartej w art. 78 ust. 11 ustawy, przewidują przyznanie pomocy rodzinie zastępczej również wtedy, gdy rodzina zastępcza nie opiekuje się dzieckiem umieszczonym w tej rodzinie, gdyż przebywa ono poza rodzina zastępczą. § 11 rozporządzenia stanowi, iż w razie niemożności sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem, o której mowa w art. 72 ust. 4 ustawy, rodzina zastępcza otrzymuje pomoc pieniężną w wysokości: 1) 20 % pomocy pieniężnej ustalonej na podstawie art. 78 ust. 3 ustawy - w okresie pobytu dziecka w domu pomocy społecznej, 2) 20 % pomocy pieniężnej ustalonej na podstawie art. 78 ust. 3 ustawy - w okresie pobytu dziecka w specjalnym ośrodku szkolno-wychowawczym lub w młodzieżowym ośrodku wychowawczym, w przypadku, gdy rodzina zastępcza nie ponosi kosztów pobytu dziecka w ośrodku. Tego rodzaju ograniczona pomoc dla rodziny zastępczej jest zatem ściśle powiązana z przebywaniem dziecka w określonej palcówce, co w sprawie nie miało miejsca. Jak wynika z prawidłowych ustaleń organów administracji, pomimo formalnego trwania rodziny zastępczej jeszcze do lipca 2009 r. włącznie, to E. F. - matka ([...]) A. i W. F. - stale opiekowała się dziećmi w ramach wspólnego gospodarstwa domowego.

W tym miejscu Sąd zauważa, iż skarżąca nie została formalnie powiadomiona przez organy administracyjne orzekające w sprawie o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym, jednakże zgromadzona dokumentacja, poza pismem z MOPR w P. i pismem Dyrektora Przedszkola Nr [...] w P., pochodziła od samej skarżącej bądź jej męża, sądu rodzinnego (orzeczenia sądowe, sprawozdania kuratorskie i inne) i organu (wywiad środowiskowy podpisany przez wnioskodawczynię). Skarżąca miała także formalny dostęp do akt sprawy sądowej o rozwiązanie rodziny zastępczej prowadzonej przed Sądem Rejonowym w P. pod sygn. akt [...], w której była stroną (wnioskodawczyni). Zgromadzone dokumenty i podstawa ustalenia okoliczności faktycznych zostały szczegółowo opisane w decyzji organu I instancji oraz w piśmie z dnia [...] marca 2010 r. (przesłanego do wiadomości skarżącej - k 1f akt adm.). Skarżąca nie zakwestionowała sposobu poczynienia ustaleń na podstawie akt sądowych sprawy o rozwiązanie rodziny zastępczej, mimo że brała czynny udział w postępowaniu kwestionując ustalenia poczynione przez organy obydwu instancji, jednakże nie zgłosiła takich dowodów ani nie powołała takich okoliczności, które podważyłyby wiarygodność i moc dowodzenia środków dowodowych zastosowanych przez organy i w ten sposób przełamałyby trzon ustaleń organów administracji. W konsekwencji naruszenie w niniejszej sprawie przez organ administracji dyspozycji art. 10 § 1 kpa nie stanowi takiego naruszenia prawa procesowego, które mogłoby być uznane za naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Dodać należy, iż okoliczności dotyczące złożenia wniosku o wstrzymanie wypłaty pomocy pieniężnej w dniu [...] stycznia 2008 r. nie miały w sprawie szczególnie doniosłego znaczenia, skoro strona nie zaskarżyła dwóch decyzji z dnia [...] 2008 r., którymi organ I instancji zmienił decyzje z dnia [...] czerwca 2007 r. w przedmiocie udzielenia pomocy pieniężnej rodzinie zastępczej z uzasadnieniem, że zawieszenie wypłaty świadczeń następuje na wniosek rodziny zastępczej z uwagi na toczące się postępowanie o przywrócenie władzy rodzicielskiej matce [...] (k. 14 i 15). Również bez znaczenia jest swoiste dodanie do treści jej wniosków z [...] stycznia 2008 r. zapisu "i podjęcia opieki nad synami" przez matkę dzieci. Fakt ustalenia, że E. F. fatycznie taką opiekę nad synami stale wykonywała w spornym okresie został udowodniony za przede wszystkim pomocą innych środków dowodowych niż wnioski skarżącej z dnia [...] stycznia 2008 r.: jeden do organu I instancji o zwieszenie wypłaty pomocy pieniężnej, a drugi do sądu rodzinnego "o zwolnienie z rodziny zastępczej". Swoje uwagi co do postawy urzędników natomiast skarżąca może zgłaszać organowi w trybie postępowania ze skarg i wniosków.

Zdaniem Sądu, zaskarżona decyzja, pomimo stwierdzonego uchybienia proceduralnego, odpowiada prawu, albowiem stan faktyczny sprawy jest jednoznaczny i przemawia za odmową wypłaty skarżącej pomocy pieniężnej dla rodziny zastępczej w spornym okresie od lutego 2008 r. do 28 lipca 2009 r.

W tym stanie rzeczy, wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi, Sąd na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.

/-/ E.Podrazik /-/ D.Rzyminiak-Owczarczak /-/ W.Batorowicz

MK