Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 1667/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-03-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6531 Dotacje oraz subwencje z budżetu państwa, w tym dla jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne: Finanse publiczne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 153
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 67a
journal: Dz.U. 2015 poz 2156
law: Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Beata Blankiewicz-Wóltańska, Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak, Sędzia WSA - Michał Sowiński (spr.), Protokolant st. specjalista - Justyna Macewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 marca 2019 r. sprawy ze skargi I. M. O. – N. P. "[...]" I. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty dotacji przypadającej do zwrotu oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi I. M. O. prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą: Niepubliczne Przedszkole "B."' I. –D. wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławcze w W. z (...) sierpnia 2019 r. nr (...) utrzymująca w mocy decyzję Wójta Gminy C. nr (...) z dnia (...) sierpnia 2017r. określającą kwotę dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem w roku 2010, przypadającą do zwrotu do budżetu Gminy C. w wysokości 34.311,48 zł.

Przedmiotowa decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym.

W dniach od (...) czerwca do (...) sierpnia 2013 r. osoby upoważnione przez Wójta Gminy C. przeprowadziły w Przedszkolu prowadzanym przez skarżącą kontrolę obejmująca ocenę prawidłowości wykorzystania dotacji otrzymanej z budżetu Gminy C. Ustalenia kontroli zostały zawarte w protokole doręczonym Organowi prowadzącemu przedszkole. W wyniku kontroli ustalono, ze w roku 2010 Przedszkole wykorzystało dotację niezgodnie z przeznaczeniem na następujące wydatki:

1. zakup usług biura rachunkowego na łączną kwotę 22.106,40 zł. Zgodnie z art. 90 ust. 3d ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2015 r. poz. 2156, z późn. zm.); dalej: "u.s.o." w stanie prawnym obowiązującym od 22.04.2009r. do 31.12.2013r. dotację przeznaczone są na dofinansowanie zadań przedszkola w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, w tym profilaktyki społecznej i mogą być wykorzystane wyłącznie na pokrycie wydatków bieżących przedszkola. Z brzmienia art. 5 ust. 7 pkt 3 u.s.o. wynika, że w zakresie zadań obciążających organ założycielski i nie należących do zadań realizowanych przez przedszkole, mieszczą się zadania obejmujące zapewnienie obsługi administracyjnej, finansowej i organizacyjnej szkoły;

2. zakup artykułów spożywczych na łączną kwotę 34.311.48 zł, w ramach dofinansowania mogą być finansowane wszystkie potrzeby związane z funkcjonowaniem przedszkola w sterze zadań dydaktycznych, wychowawczych i opiekuńczych, a żywienie uczniów nic mieści się w tych kategoriach. Na podstawie art. 67a ust. 1 i 2 w związku z art. 84a u.s.o. przedszkole w celu zapewnienia prawidłowej realizacji zadań opiekuńczych, w szczególności prawidłowego rozwoju uczniów, może zorganizować stołówkę, przy czym korzystanie z posiłków jest odpłatne;

3. wynagrodzenia za naukę języka angielskiego i zajęcia logopedyczne na łączną kwotę 9.368,05 zł, w statucie i na stronie internetowej przedszkola podano, że zajęcia dodatkowe m.in. język angielski i zajęcia logopedyczne prowadzone są w ramach czesnego. Skoro wydatki zostały sfinansowane z czesnego wnoszonego przez rodziców, to nie mogą być jednocześnie dofinansowane z dotacji;

4. zakup paliwa;

5. zakup opon;

6. przegląd samochodu;

7. montaż i wyważanie kół;

8. składki na ubezpieczenie leasingowe do samochodów osobowych.

Wydatki z punktów 4, 5, 6, 7 i 8 wyniosły łącznic 21.077,86 zł. W trakcie kontroli organ prowadzący w żaden sposób nie udokumentował używania samochodu jako środka dydaktycznego wykorzystywanego dla potrzeb kształcenia, opieki i wychowania, w tym profilaktyki społecznej. Same faktury nie wystarczają do kwalifikowania poniesionych wydatków do dofinansowania z dotacji. Organ prowadzący winien zadbać w właściwe udokumentowanie wydatków. Brak tego udokumentowania wskazuje, że samochód był wykorzystywany przez organ prowadzący i na jego potrzeby;

9. zakup usług serwisu sprzątającego w łącznej kwocie 18.769,61 zł;

10. zatrudnienie pracownika administracyjnego na łączną kwotę 4.273,75zł;

11. strojenie pianina 450,00 zł.

12. szkolenie bhp 340, 00 zł;

13. archiwizacja dokumentów 255,92 zł;

14. wydatki na zobowiązania roku 2009 w kwocie 4.108,03 - za usługi biura rachunkowego (2.208,20 zł) oraz składki na ZUS - 1899,83 zł. Przekazaną przez gminę kwotę dotacji na rok 2010 należało wydać na opłacenie kosztów realizacji zadań przedszkola w zakresie kształcenia, opieki i wychowania powstałych w roku 2010. opłacenie z tej dotacji kosztów powstałych w roku 2009, sprawia, że dotacja ta została wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem.

Decyzją nr (...)z dnia (...).08.2014 r. Wójt Gminy C. ustalił do zwrotu kwotę dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem w wysokości 115.061,10 zł, przypadającą do zwrotu do budżetu Gminy C.

Odwołanie od powyższej decyzji złożyła I. M. O.

Decyzją z (...) września 2015 r. nr (...) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. uchyliło zaskarżoną decyzję w punkcie 1 i orzekło w tym zakresie o: ustaleniu kwoty dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem w roku 2010, przypadającej do zwrotu do budżetu Gminy C.w wysokości 115.061,10 zł, w pozostałej części utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

Skargę na decyzję Kolegium złożyła I. M. O.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 9 stycznia 2017r" sygn. akt V SA/Wa 4552/15 uchylił decyzję Kolegium i decyzję Wójta Gminy C. nr (...) z dnia (...) sierpnia 2014 r.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy Wójt Gminy C. decyzją nr (...) z dnia (...) sierpnia 2017 r. określił kwotę dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem w roku 2010, przypadającą do zwrotu do budżetu Gminy C.w wysokości 34.311,48 zł.

Skarżąca wniosła odwołanie od powyższej decyzji.

Zaskarżoną do Sądu decyzją SKO w W. utrzymało w mocy decyzję z (...) sierpnia 2017 r.

W uzasadnieniu wskazało, iż w niniejszej sprawie bezspornym jest fakt, że w wyniku kontroli przeprowadzonej w Niepublicznym Przedszkolu "B." (którym właścicielem jest skarżąca) w dniach od (...) czerwca do (...) sierpnia 2013r. zakwestionowano rozliczenie dotacji otrzymanej w 2010r. na pokrycie wydatków bieżących placówki w łącznej kwocie 115.061,10 zł.

Organ odwoławczy wskazał, że w wyroku z dnia 9 stycznia 2017 r., sygn. akt V SA/Wa 4552/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zakwestionował nie uznanie przez organy administracji, jako wydatki bieżące, wydatki na: 1) zakup usług biura rachunkowego; 2) zakup paliwa; 3) zakup opon; 4) przegląd samochodu; 5) montaż i wyważanie kół; 6) składki na ubezpieczenie leasingowe do samochodów osobowych; 7) zakup usług serwisu sprzątającego; 8) zatrudnienie pracownika administracyjnego: 9) strojenie pianina; 10) szkolenie; U) archiwizacja dokumentów. Sąd wskazał, że organy orzekające przy rozpoznawaniu sprawy nie uwzględniły doprecyzowania przepisu art. 90 ust. 3d u.s.o, a w szczególności poprzez możliwość rozliczenia z dotacji wydatków związane z realizacją zadań samego organu prowadzącego. W związku z tym organy winny ponownie dokonać ustalenia, czy wskazane wyżej wydatki nie mieszczą się w prawidłowo zrekonstruowanej normie prawnej.

Kolegium wskazało, że organ I instancji w decyzji z (...) sierpnia 2017 r. podał, że po ponownym rozpatrzeniu sprawy oraz po uwzględnieniu wykładni przepisów art. 90 ust. 3d ustawy o systemie oświaty, należy uznać skarżącej -wydatki poniesione na usługi biura rachunkowego, serwisu sprzątającego, szkolenie bhp pracowników, wynagrodzenie za naukę języka angielskiego, wynagrodzenie za zajęcia logopedyczne, zakup opon, zakup paliwa, przegląd samochodu, wymianę oleju, montaż i wyważanie kół, strojenie pianina, archiwizacje dokumentów, wynagrodzenie pracownika administracyjnego, wydatki na zobowiązania 2009 r., jako wydatki bieżące.

Następnie Kolegium wskazało, że WSA w Warszawie ww. wyroku podzielił stanowisko organów rozpoznających sprawę co do nie kwalifikowalności kosztów związanych z zakupem artykułów żywnościowych.

W wyroku tym zauważono, że z pkt 4.5 statutu przedszkola wynika, że przedszkole zapewnia odpłatne wyżywienie dzieci i pracowników, a zasady odpłatności za korzystanie z wyżywienia i wysokości stawki żywieniowej ustała właściciel. Zatem skarżąca w ramach czesnego zobowiązuje się do zapewnienia dziecku określonych posiłków. Dlatego też wydatki na zakup artykułów żywnościowych nie mogły być sfinansowane ze środków dotacji. Opisane okoliczności potwierdzają, iż sfinansowane ze środków dotacji wydatki na zakup artykułów żywnościowych, w tym przypadku należy uznać za wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem, skoro wydatki na wyżywienie dzieci pokryte zostały już przez rodziców i nie mogły zostać ponownie pokryte z dotacji.

W dalszej części wyroku wskazano, iż prawidłowo SKO zauważyło, że w ustawie o systemie oświaty znajduje się art. 67a u.s.o., który stanowi, że w celu zapewnienia prawidłowej realizacji zadań opiekuńczych, w szczególności wspierania prawidłowego rozwoju uczniów, szkoła może zorganizować stołówkę. Korzystanie z posiłków w stołówce szkolnej jest odpłatne, a warunki korzystania ze stołówki szkolnej, w tym wysokość opłat za posiłki, ustala dyrektor szkoły w porozumieniu z organem prowadzącym szkołę (art. 67a ust. 1 -3 u.s.o.). Przepisy także przewidują możliwość zwolnienia z ponoszenia opłat za korzystanie z posiłków oraz wskazują na organ dokonujący takiego zwolnienia. Sąd stwierdził, że organ II instancji słusznie wskazał, że skoro wsad do kotła jest finansowany przez rodziców (co wynika z zacytowanych wyżej przepisów), to nie może być on sfinansowany z dotacji. Natomiast kwestia konstrukcji umowy z rodzicami, jak prawidłowo podkreślono w zaskarżonej decyzji, jest ryzykiem organu prowadzącego.

Organ odwoławczy zauważył, że powyższe rozumienie przepisów zostało potwierdzone przez samego ustawodawcę, który dokonując kolejnej zmiany zasad w zakresie udzielania i rozliczania dotacji wypłacanych przedszkolom, szkołom i placówkom z budżetów jednostek samorządu terytorialnego (art. 3 pkt 26-33, art. 78a-78e, art. 79a, art. 80, art. 89b-89d i art. 90 ustawy - art. 1 pkt 1 lit. c, pkt 66-68, 72 i 73 projektu ustawy- zmiany dokonane ustawą z dnia 23 czerwca 2016 r. o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz niektórych innych ustaw) wskazał w pkt 9 lit b uzasadnienia do projektu ustawy (Sejm RP VIII kadencji, Nr druku: 559), że zmiany miały charakter precyzujący w zakresu wydatków bieżących będących podstawą do wyliczenia dotacji w placówkach wychowania przedszkolnego, szkołach i placówkach publicznych oraz niepublicznych szkołach dla dorosłych. Wyjaśniono bowiem, że w przypadku szkół, wyłączane zostaną kwoty dotacji przeznaczonej na sfinansowanie podręczników, materiałów edukacyjnych i ćwiczeniowych oraz kwot pokrywane z opłat rodziców na wyżywienie w szkołach i placówkach. Podkreślono jednocześnie, że w przypadku przedszkoli ostatnio wymienione wyłączenie obowiązuje w obecnych przepisach.

Mając powyższe na względzie zdaniem organu odwoławczego brak jest podstaw prawnych do pokrycia z dotacji wydatków na wyżywienie. Wskazał, że faktury wymienione w zaskarżonej decyzji zakwestionowane przez organ I instancji dotyczą wyłącznie zakupu artykułów spożywczych, zatem nie mogą być sfinansowane z dotacji, o czym była mowa wyżej. Podniósł, że organy administracji publicznej, będąc związanymi wyrokiem Sądu wydanym w niniejszej sprawie nie mogą orzekać wbrew ocenie prawnej i wskazaniom co do dalszego postępowania zawartym w tym wyroku.

Kolegium nie podzieliło również zarzutów odwołania dotyczących wadliwego określenia terminów naliczania odsetek, bowiem w myśl art. 252 ust. 6 pkt 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2077, z późn. zm.); dalej: "u.f.p." ,,Odsetki od dotacji podlegających zwrotowi do budżetu jednostki samorządu terytorialnego nalicza się począwszy od dnia: 1) przekazania z budżetu jednostki samorządu terytorialnego dotacji wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem: (...)".

Zdaniem Kolegium ponieważ dotacja przekazywana była co miesiąc, to prawidłowo organ I instancji ustalił termin naliczania odsetek od dnia przekazania kwoty dotacji na rachunek dotowanego.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła I. M. O. wnosząc o:

stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji SKO,

stwierdzenie nieważności decyzji Wójta Gminy C.z dnia (...) sierpnia 2017 r., nr (...),

z ostrożności, gdyby organ nie uznał zarzutu nieważności decyzji, na podstawie art. 145a § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, z późn. zm.); dalej: "p.p.s.a." wniosła o zobowiązanie właściwego organu do wydania decyzji stwierdzającej, że skarżąca nie jest zobowiązana do zwrotu żadnych kwot z uwagi na wykorzystanie dotacji zgodnie z przeznaczeniem, w terminie 14 dni od daty wydania orzeczenia w przedmiotowej sprawie;

zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wedle norm przepisanych.

Zaskarżonej decyzji zarzuciła

I. obrazę przepisów prawa materialnego, tj:

art. 90 ust 3d u.s.o. przez jego błędną wykładnię polegającą na wyrażeniu nietrafnego poglądu, że wydatki na zakup artykułów spożywczych nic mogą być sfinansowane z dotacji, ponieważ ze statutu Przedszkola wynika, że zapewnia ono odpłatne wyżywienie dzieci : pracowników, wobec czego zaliczenie ich do rozliczenia dotacji prowadzi do podwójnego finansowania kosztów wyżywienia, w sytuacji gdy z tego przepisu nie wynika, aby z dotacji nie można było finansować wydatków na wyżywienie gdy wydatki te pokrywane są w części lub w całości przez rodziców, a wręcz przeciwnie, analiza literatury i orzecznictwa dot. przedmiotowego zagadnienia wskazuje, że przeznaczenie przez niepubliczne przedszkole środków z dotacji gminnej na zakup żywności, pomimo wynikającego z regulaminu przedszkola, obowiązku dokonywania opłat tych usług przez rodziców dzieci uczęszczających do przedszkola, nie stanowi wykorzystania dotacji niezgodnie z przeznaczeniem,

art. 145 ust. 5 pkt. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych (Dz. U. Nr 249 poz. 2104, z późn. zm.) poprzez określenie terminu naliczania odsetek w sposób nieprawidłowy,

II. naruszenie przepisów postępowania administracyjnego:

1) art. 7, 8, 77 § 1, 78 § 1 i 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257, z późn. zm.); dalej: "k.p.a." przez brak podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do wyjaśnienia stanu rzeczy oraz niedostateczne wyjaśnienie okoliczności sprawy, a także poprzez brak wyczerpującego zebrania oraz rozpatrzenia całego materiału dowodowego, przez zaniechanie zweryfikowania faktur VAT dokumentujących wszystkie wydatki Przedszkola w 2010 roku na łączną kwotę co najmniej 91.996,36 zł., które zostały mu przedłożone do rozliczenia przedmiotowej dotacji. Organ faktury te pominął wskazując, że Wójt Gminy nie przyjmuje do rozliczenia faktur, których Przedszkole do rozliczenia dotacji nie przedstawiło, co nie polega na prawdzie, a Organ, gdyby zbadał wnikliwie przedmiotową sprawę biorąc pod uwagę wnioski Strony, to doszedłby do przekonania, że faktury te zostały przedstawione do rozliczenia i jako takie powinny być wzięte pod uwagę w przedmiotowej sprawie. Jednocześnie Organ odniósł się szczegółowo do wybranej przez siebie grupy wydatków, pomijając bezpodstawnie inne z przedstawionych do rozliczenia kwot. Powyższe naruszenia stanowią naruszenie zasady prowadzenia przez Organ postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej

2) art. 75 § 1 k.p.a. przez niewzięcie przez Organ pod uwagę faktur VAT przedstawionych przez Stronę do rozliczenia dotacji, a w konsekwencji nieprawidłowe ustalenie okoliczności faktycznych i w rezultacie zobowiązanie Strony do zwrotu kwoty 34.311,48 zł z odsetkami jako nienależnie wykorzystanej, w sytuacji gdy Organ i Instancji nie rozliczył na poczet dotacji za rok 2010 faktur przedłożonych przez Stronę, opiewających na łączną kwotę co najmniej 91.996,36 zł; Dodatkowo nie uwzględnił w rozliczeniu dotacji wynagrodzenia organu prowadzącego przedszkole, mimo że mi al wgląd do pełnej dokumentacji finansowej w siedzibie administracyjno - biurowej Przedszkola, w której znajdują się wszelkie dokumenty finansowe, w tym potwierdzające wysokość wynagrodzenia organu prowadzącego.

3) art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak sporządzenia uzasadnienia decyzji odpowiadającego wymogom tego przepisu, w szczególności poprzez niedostateczne i niespójne uzasadnienie decyzji w zakresie niezakwalifikowania części faktur VAT do rozliczenia z dotacji; Organ II Instancji oparł się jedynie na twierdzeniu, że "faktury wymienione w zaskarżonej decyzji zakwestionowane przez Organ I instancji dotyczą wyłącznie zakupu artykułów spożywczych, zatem nie mogą być finansowane z dotacji, Organ nie odniósł się do nowych złożonych faktur- które de facto stanowią korektę rozliczenia.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga okazała się niezasadna.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 30 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2188, z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod kątem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi – przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W świetle art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.

W kontrolowanej sprawie zasadnicze znaczenie ma fakt, że wcześniej zapadł w niej wyrok z 9 stycznia 2017 r. sygn. akt V SA/Wa 4552/15, którym WSA w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. uchylił decyzję SKO w W. z (...) września 2015 r. oraz decyzję Wójta Gminy C. z (...) sierpnia 2014 r.

Zatem w sprawie zastosowanie znajduje art. 153 p.p.s.a., zgodnie z którym ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Utrata mocy wiążącej takich ocen i wytycznych następuje jedynie wyjątkowo: w razie wzmiankowanej w cytowanym art. 153 p.p.s.a. zmiany stanu prawnego, powodującej, że pogląd sądu stanie się nieaktualny, a ponadto w razie zmiany, po wydaniu orzeczenia sądowego, istotnych okoliczności faktycznych, bądź też na skutek wzruszenia orzeczenia zawierającego ocenę prawną w przewidzianym do tego trybie (por. A. Kabat [w:] B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LEX 2016, uw. 9 do art. 153).

Ponieważ nie zaszła żadna z wymienionych okoliczności, zatem zarówno WSA w Warszawie w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę jak i organy orzekające w sprawie związane były wyrokiem V SA/Wa 4552/15.

Z tych przyczyn, WSA dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji był zobligowany przede wszystkim skontrolować, czy organy prawidłowo uwzględniły ocenę prawną i wytyczne co do dalszego postępowania zawarte w wyroku V SA/Wa 4552/15. Trzeba jednocześnie podkreślić, iż skutkiem związania przywołanym orzeczeniem jest to, że kwestie ocenione w prawomocnym wyroku nie mogą zostać ocenione odmiennie ani przez organy ani przez WSA. Związanie wojewódzkiego sądu administracyjnego w rozumieniu art. 153 p.p.s.a. oznacza, iż nie może on formułować nowych ocen prawnych - sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, a zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania poprzez treść nowego wyroku (por. wyrok NSA z 25 kwietnia 2018 r., I FSK 985/16; dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Ocena legalności zaskarżonej decyzji wymagała zatem w pierwszej kolejności odczytania wykładni oraz wskazań co do ponownego postępowania sformułowanych przez WSA.

WSA w Warszawie w wyroku z 9 stycznia 2017 r. odnosząc się do możliwości sfinansowania z dotacji kosztów wyżywienia dzieci, wskazał, że w całości podziela stanowisko organów rozpoznających sprawę. Słusznie bowiem zauważono, że z pkt 4.5 statutu przedszkola wynika, że przedszkole zapewnia odpłatne wyżywienie dzieci i pracowników, a zasady odpłatności za korzystanie z wyżywienia i wysokości stawki żywieniowej ustala właściciel. Zatem skarżąca w ramach czesnego zobowiązuje się do zapewnienia dziecku określonych posiłków. Dlatego też wydatki na zakup artykułów żywnościowych nie mogły być sfinansowane ze środków dotacji. Opisane okoliczności potwierdzają, iż sfinansowane ze środków dotacji wydatki na zakup artykułów żywnościowych, w tym przypadku należy uznać za wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem, skoro wydatki na wyżywienie dzieci pokryte zostały już przez rodziców i nie mogły zostać ponownie pokryte z dotacji.

Prawidłowo SKO zauważyło, że w ustawie o systemie oświaty znajduje się art. 67a u.s.o., który stanowi, że w celu zapewnienia prawidłowej realizacji zadań opiekuńczych, w szczególności wspierania prawidłowego rozwoju uczniów, szkoła może zorganizować stołówkę. Korzystanie z posiłków w stołówce szkolnej jest odpłatne, a warunki korzystania ze stołówki szkolnej, w tym wysokość opłat za posiłki, ustala dyrektor szkoły w porozumieniu z organem prowadzącym szkolę (art. 67a ust. 1 -3 u.s.o.).

Przepisy także przewidują możliwość zwolnienia z ponoszenia opłat za korzystanie z posiłków oraz wskazują na organ dokonujący takiego zwolnienia.

Słusznie zatem organ II instancji wskazał, że skoro wsad do kotła jest finansowany przez rodziców (co wynika z zacytowanych wyżej przepisów), to nie może być on sfinansowany z dotacji. Natomiast kwestia konstrukcji umowy z rodzicami, jak prawidłowo podkreślono w zaskarżonej decyzji, jest ryzykiem organu prowadzącego.

W tym miejscu należy także zauważyć, że powyższe rozumienie przepisów zostało potwierdzone przez samego ustawodawcę, który dokonując kolejnej zmiany zasad w zakresie udzielania i rozliczania dotacji wypłacanych przedszkolom, szkołom i placówkom z budżetów jednostek samorządu terytorialnego (art. 3 pkt 26-33, art. 78a-78e, art. 79a, art. 80, art. 89b-89d i art. 90 ustawy - art. 1 pkt 1 lit. c, pkt 66-68, 72 i 73 projektu ustawy – zmiany dokonane ustawą z dnia 23 czerwca 2016 r. o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz niektórych innych ustaw) wskazał w pkt 9 lit b uzasadnienia do projektu ustawy (Sejm RP VIII kadencji, Nr druku: 559), że zmiany miały charakter precyzujący w zakresu wydatków bieżących będących podstawą do wyliczenia dotacji w placówkach wychowania przedszkolnego, szkołach i placówkach publicznych oraz niepublicznych szkołach dla dorosłych. Wyjaśniono bowiem, że w przypadku szkół, wyłączane zostaną kwoty dotacji przeznaczonej na sfinansowanie podręczników, materiałów edukacyjnych i ćwiczeniowych oraz kwoty pokrywane z opłat rodziców na wyżywienie w szkołach i placówkach. Podkreślono jednocześnie, że w przypadku przedszkoli ostatnio wymienione wyłączenie obowiązuje w obecnych przepisach.

W ocenie prawnej sformułowanej w uzasadnieniu wyroku z 9 stycznia 2017 r. zawarte zostało zatem jednoznaczne stwierdzenie co do braku podstaw prawnych do pokrycia z dotacji wydatków na wyżywienie, co powoduje, że zarzuty ingerujące w ocenę prawną dokonaną we wcześniejszym orzeczeniu nie mogą być uwzględnione

Niezasadny jest zarzut naruszenia art. 145 ust. 5 pkt 1 ustawy o finansach publicznych z 2005 r. poprzez określenie terminu naliczania odsetek w sposób nieprawidłowy. Zgodnie z art. 252 ust. 6 pkt 1 u.f.p. odsetki od dotacji podlegających zwrotowi do budżetu jednostki samorządu terytorialnego nalicza się począwszy od dnia przekazania z budżetu jednostki samorządu terytorialnego dotacji wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem. Skoro zatem dotacja przekazywana była co miesiąc, to również termin naliczania odsetek od dnia przekazania kwoty dotacji na rachunek dotowanego uznać należy za zasadny.

Nieuprawnione są również zarzuty naruszenia przepisów postępowania administracyjnego przez zaniechanie zweryfikowania faktur VAT dokumentujących wszystkie wydatki Przedszkola w 2010 roku na łączną kwotę co najmniej 91.996,36 zł. Należy zauważyć, iż w uzasadnieniu wyroku z dnia 9 stycznia 2017 r. WSA wskazał, że organy orzekające w sprawie zakwestionowały wydatki na: 1) zakup usług biura rachunkowego; 2) zakup paliwa; 3) zakup opon; 4) przegląd samochodu; 5) montaż i wyważanie kół; 6) składki na ubezpieczenie leasingowe do samochodów osobowych; 7) zakup usług serwisu sprzątającego; 8) zatrudnienie pracownika administracyjnego: 9) strojenie pianina; 10) szkolenie; 11) archiwizacja dokumentów. Zatem kwestia zakresu przedmiotowego zakwestionowanych wydatków została prawomocnie rozstrzygnięta. Powyższe oznacza, że Sąd rozpoznający niniejszą sprawę jest związany oceną prawną wyrażoną w przywołanym orzeczeniu, zgodnie z którą organy nieprawidłowo określiły kwotę dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem w roku 2010 we wskazanym w uzasadnieniu zakresie. Tym samym nie jest możliwe w sprawie o zwrot dotacji ponowne badanie możliwości zaliczenia do wydatków bieżących wydatków innych niż wskazane przez Sąd. Sąd rozpoznający niniejszą sprawę nie może bowiem wnikać w materię objętą zakresem wcześniejszych ocen.

Na marginesie zatem jedynie wypada zauważyć, iż zgodnie z § 4 ust. 4 pkt 2 uchwały Nr 300/XXXIV/2010 z dnia 16 marca 2010 roku w sprawie trybu udzielania i rozliczania dotacji, ustalenia stawek dotacji oraz zakresu i trybu kontroli wykorzystania udzielonej dotacji niepublicznym przedszkolom i osobom prowadzącym wychowanie w formach zespołów i punktów wychowania przedszkolnego (Dz. Urz. Woj. Maz. z 2010r., Nr 144, poz. 3443) osoba prawna lub fizyczna otrzymująca dotację nie później niż w ciągu 20 dni po upływie roku budżetowego składa rozliczenie roczne otrzymanej dotacji zawierające informację o wydatkach bieżących jednostki, w tym o wydatkach, na które wykorzystano dotację roczną według załącznika Nr 5. Niezrealizowanie powyższego obowiązku we wskazanym terminie w rozpoznawanym stanie faktycznym spowodowało utratę prawa do udokumentowania wydatków fakturami, których nie przedstawiono do rozliczenia dotacji.

Z tych względów, w oparciu o art. 151 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę.