Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 716/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-07-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, Sędziowie sędzia WSA Waldemar Śledzik, sędzia WSA Anna Wesołowska (sprawozdawca), Protokolant starszy referent Monika Olszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 lipca 2014 r. sprawy ze skargi G. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości na 2011 r. 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) stwierdza, że uchylona decyzja nie może być wykonana w całości, 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz G. S. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] czerwca 2013 r. Prezydent [...] ustalił Skarżącej, G. S., podatek od nieruchomości położonej w W. przy ulicy [...] za 2011 r., na kwotę 87,00 zł, za podstawę opodatkowania przyjmując budynki mieszkalne o pow. użytkowej 103, 20 m2, 9,34 m2, 10,46 m2 oraz grunty pozostałe o pow. 81,86 m2.

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż powierzchnia części wspólnych budynku podlegająca opodatkowaniu w zespole budynków mieszkalnych wielorodzinnych wynosi 1 127,72 m2. Do podstawy opodatkowania została przyjęta powierzchnia lokalu wraz z pomieszczeniem przynależnym oraz powierzchnią wynikającą z udziału w gruncie i w częściach wspólnych budynku.

W odwołaniu od tej decyzji Skarżąca podniosła, iż działki na których posadowiony jest budynek mieszkalny stanowią tereny mieszkaniowe. Zatem niezasadne jest, w jej ocenie, stosowanie zróżnicowanych stawek i wyodrębnienie budynków mieszkalnych jak i pozostałych oraz gruntów. Skarżąca dodatkowo argumentowała, że zgodnie z treścią wyroków NSA (II FSK 733/10, II FSK 335/10) ustawodawca nie zróżnicował stawek podatkowych dla nieruchomości położonych w budynkach mieszkalnych, będących częściami tych budynków, ze względu na funkcję mieszkalną lub niemieszkalną. Budynki powinny być opodatkowane taką samą stawką jak ich części. Wniosła zatem o zastosowanie jednolitej stawki opodatkowania dla lokali mieszkalnych bez względu na charakter użytkowania.

Decyzją z [...] grudnia 2013 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy decyzje organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu organ przytoczył treść przepisów art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 1 i 3, art. 3 ust. 5, art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. 2010 r. Nr 95 poz. 613) - dalej: "u.p.o.l.". Następnie wskazał, że w sprawie ustalono, że Skarżąca jest właścicielem lokalu mieszkalnego nr [...] o pow. użytkowej 103,20 m2 w budynku nr [...] przy ul. [...] w W. oraz lokalu przynależnego - komórki lokatorskiej o pow. użytkowej 9,34 m2. Suma powierzchni użytkowych tych pomieszczeń dla potrzeb wymiaru podatku od nieruchomości, na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l., wynosi 112,54 m2. Ponadto udział związany z własnością ww. lokalu mieszkalnego we współwłasności części wspólnych budynku nie służących do wyłącznego użytku właścicieli poszczególnych lokali wynosi [...]. Ustalono także, że powierzchnia części wspólnych budynku nie służących do wyłącznego użytku właścicieli poszczególnych lokali wynosi 2141, 65 m2, w tym powierzchnia klatek schodowych 1013,93 m2. Klatki schodowe nie podlegają zaś opodatkowaniu art. 1a ust. 1 pkt 4 u.p.o.l. W związku z tym, zdaniem organu, powierzchnia pomieszczeń technicznych oraz administracyjno - gospodarczych podlegająca opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości wynosi 1127,72 m2 (pismo z dnia 14 stycznia 2013 r. [...] Spółdzielni Mieszkaniowej), co dla potrzeb wymiaru podatku od nieruchomości dla Skarżącej daje 10,46 m2.

Organ zauważył także, że z własnością lokalu mieszkalnego związany jest również udział [...] w prawie użytkowania wieczystego działek gruntu o numerach ewidencyjnych [...] o pow. 7366 m2 i [...] o pow. 1456 m2, co dla potrzeb podatku od nieruchomości daje 81, 86 m2.

Organ wyjaśnił, że ustaleń powyższych dokonał na podstawie wypisu z ewidencji gruntów, budynków i lokali wydanego przez Prezydenta [...], wypisu aktu notarialnego z dnia 2 marca 2011 Rep. A Nr [...] oraz pisma [...] Spółdzielni Mieszkaniowej z dnia 14 stycznia 2013 r. W kontekście zaś treści przepisu art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2010 r. Nr 193, poz. 1287 ze zm.) wypisy z ewidencji dotyczące gruntów i budynków mają decydujące znaczenie dla organów podatkowych, przy ustalaniu podatku od nieruchomości. Podatnik powinien doprowadzić do zgodności zapisów w ewidencji gruntów i budynków z rzeczywistym stanem dotyczącym posiadanych przez siebie nieruchomości, o ile takie różnice zachodzą.

Zdaniem organu, zasadne zatem było przyjęcie, że podstawą opodatkowania, z uwagi na przysługujące Skarżącej prawo współwłasności do części wspólnych budynku, stanowiła również ta ułamkowa część powierzchni użytkowej budynku. Określenie w akcie notarialnym prawa współwłasności do części użytkowej wspólnej budynku i współużytkowania wieczystego gruntu, nie oznacza, że wielkość tego udziału ustalona w rzeczywistej powierzchni, nie zalicza się do podstawy opodatkowania.

Mając na uwadze, że Skarżąca jest właścicielem lokalu mieszkalnego oraz współwłaścicielem w określonej części powierzchni użytkowych wspólnych budynku oraz współużytkownikiem wieczystym gruntu, zgodnie z przepisem art. 3 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. organ uznał ją za podatnika podatku od nieruchomości również co do części wspólnej powierzchni użytkowej budynku, w którym usytuowany jest lokal mieszkalny stanowiący jej własność.

Końcowo organ wskazał, iż zastosowane stawki podatku są zgodne z Uchwałą Rady m.st. Warszawy nr XCIV/2745/2010 z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości za 2011 r. (Dz. Urz. Woj. Maz. Nr 201 poz. 5772). Przy dokonywaniu wymiaru podatku od nieruchomość zastosowano stawki właściwe dla budynków mieszkalnych lub ich części oraz od gruntów pozostałych.

Pismem z 22 stycznia 2014 r. Skarżąca wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niniejszą decyzję zarzucając, że nie daje ona odpowiedzi dlaczego powierzchnia 1127,72 m2, jako powierzchnia pomieszczeń technicznych oraz administracyjno-gospodarczych nie została uwzględniona w łącznej powierzchni użytkowej nieruchomości. Zarzuciła, że organ nie zauważył zaniżenia powierzchni użytkowej.

W jej ocenie, argumentacja organu nie ma uzasadnienia w dokumentach dotyczących nieruchomości przy ulicy [...] w W..

Wskazała, że z wypisu z rejestru gruntów i budynków złożonego w aktach sprawy wynika zupełnie inna lokalizacja przedmiotowej nieruchomości aniżeli z aktu notarialnego Rep. A nr [...]. Błąd polegający na różnym usytuowaniu lokalu numer [...] (w rzeczywistości położony na przedostatniej kondygnacji naziemnej budynku przy ulicy [...] w W.) oraz przynależnej komórki lokatorskiej (w rzeczywistości położonej na jedynej podziemnej kondygnacji budynku przy ulicy [...] w W.) powielany przez notariusza w akcie notarialnym Rep. A nr [...] z dnia 2 marca 2011 r., spisanym w obecności przedstawiciela [...] Spółdzielni Mieszkaniowej, po potwierdzeniu prawdziwości danych i zgodności ze stanem faktycznym, nie został wykryty przez Urząd [...].

W odpowiedzi na skargę z 26 lutego 2014 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. podtrzymało swoje stanowisko w sprawie i wniosło o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje :

Skarga jest uzasadniona.

Spór w niniejszej sprawie dotyczy prawidłowości decyzji ustalającej wysokość podatku od nieruchomości, przy czym nieruchomością tą jest prawo odrębnej własności lokalu ustanowione zgodnie z przepisami ustawy z 24 czerwca 1994 r. prawo własności lokali (Dz. U. z 2000 r., Nr 80, poz. 93 ze zm., dalej u.w.l.).

Zgodnie z art. 2 ust. 1 powołanej ustawy, samodzielny lokal mieszkalny, a także lokal o innym przeznaczeniu, zwane dalej "lokalami", mogą stanowić odrębne nieruchomości, przy czym, stosownie do art. 2 ust. 4 ustawy, do lokalu mogą przynależeć, jako jego części składowe, pomieszczenia, choćby nawet do niego bezpośrednio nie przylegały lub były położone w granicach nieruchomości gruntowej poza budynkiem, w którym wyodrębniono dany lokal, a w szczególności: piwnica, strych, komórka, garaż, zwane dalej "pomieszczeniami przynależnymi".

Z prawem własności lokali związany jest udział w nieruchomości którą stanowi grunt oraz części budynku i urządzenia, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli lokali (art. 3 ust. 1 i 2 u.w.l.).

Oznacza to, że w przypadku, w którym danej osobie przysługuje prawo odrębnej własności lokalu, pojęcie nieruchomości obejmuje lokal, wraz z pomieszczeniami przynależnymi (nawet jeśli do niego bezpośrednio nie przylegają lub są położone w granicach nieruchomości gruntowej poza budynkiem, w którym znajduje się lokal) oraz z udziałem w części wspólnej nieruchomości, to jest budynku i działki na której budynek ten jest posadowiony.

Zgodnie z art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027 ze zm.) podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczenia nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej i gospodarki nieruchomościami stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków.

W aktach sprawy znajduje się wypis z ewidencji lokali, z którego wynika, że Skarżąca jest właścicielką lokalu mieszkalnego położonego przy ul. [...] o powierzchni 103,20 m2 oraz pomieszczenia przynależnego o powierzchni 9,34 m2.

Z decyzji organu pierwszej instancji wynika, że taka właśnie powierzchnia lokalu i pomieszczenia przynależnego przyjęta została do wyliczenia podatku.

Wobec powyższego uznać należy, że ustalenia organów co do powierzchni lokalu oraz pomieszczeń przynależnych poczynione zostały prawidłowe. Podnoszone przez Skarżącą zastrzeżenia co do usytuowania pomieszczenia przynależnego nie mogą zostać uznane za mające wpływ na określenie podstawy opodatkowania. Organy dysponowały wypisem z ewidencji lokalu, z którego wynika jaka jest powierzchnia mieszkania i pomieszczenia przynależnego, wobec powyższego, okoliczność, czy pomieszczenie to usytuowane jest obok lokalu czy nawet poza obrębem budynku nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy podatkowej.

W odniesieniu do udziału Skarżącej w prawie własności nieruchomości wspólnej wskazać należy w pierwszej kolejności, że udział ten obliczany jest na podstawie ułamka ustalonego w momencie ustanawiania prawa odrębnej własności lokalu, co w tym przypadku miało miejsce w drodze umowy zawartej w dniu 2 marca 2011 r. w formie aktu notarialnego. Zgodnie z powołanym aktem notarialnym, Skarżącej przysługuje udział wynoszący [...] w nieruchomości wspólnej, czyli w częściach wspólnych budynku oraz nieruchomości, na której posadowiony jest budynek.

Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, organy ustaliły, że Skarżącej przysługuje udział wynoszący [...] w użytkowania wieczystego działek gruntu o numerach ewidencyjnych [...] o pow. 7366 m2 i [...] o pow. 1456 m2, co dla potrzeb podatku od nieruchomości daje 81, 86 m2.

Sąd powyższych ustaleń faktycznych co do powierzchni działek nie może podzielić.

Jak już wyżej wskazano, podstawą do zgodnie z art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczenia nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej i gospodarki nieruchomościami stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków.

W aktach sprawy znajdują się wypisy z ewidencji gruntów sporządzone dla działki nr [...] o pow. 7366 m2 i dla działki [...] o pow. 1456 m2. Skarżąca figuruje jako współużytkownik wieczysty do [...] w prawie użytkowania wieczystego działki nr [...] o pow. 7366 m2. Nie figuruje natomiast jako współużytkownik wieczysty w wypisie z ewidencji gruntów wydanym dla działki [...] o pow. 1456 m2.

Wobec powyższego, brak jest podstaw do uznania, że Skarżąca winna być podatnikiem z tytułu udziału w prawie użytkowania wieczystego działki nr [...] o pow. 1456 m2, skoro nie jest wykazana jako współużytkownik wieczysty w wypisie z ewidencji gruntów.

Podkreślić należy w tym miejscu, że z żadnego innego dokumentu znajdującego się w aktach sprawy nie wynika, by Skarżącej przysługiwał udział w użytkowaniu wieczystym działki [...].

W ocenie sądu, ustalenie przez organy podatkowe, wbrew treści znajdującego się w aktach sprawy wypisu z ewidencji gruntów, że Skarżącej przysługuje udział [...] w prawie użytkowania wieczystego działki [...] o pow. 1456 m2 i w konsekwencji ustalenie jej podatku od nieruchomości z tytułu użytkowania wieczystego udziału w tejże działce stanowiło naruszenie przepisów postępowania, to jest art. 122 w związku z art. 187 par. 1 O.p. Naruszenie to sąd ocenia jako mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem skutkuje niemożnością podzielenia przez sąd ustaleń faktycznych, które legły u podstaw wydania zaskarżonej decyzji.

Skarżąca wskazywała, że powierzchnia części wspólnych budynku jest większa niż przyjęta przez organy.

Jak już wskazano, podstawą ustalenia podatków są dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. W aktach administracyjnych brak jest wypisu z ewidencji dotyczącego budynku przy ul. [...] w W..

Zgodnie z par. 63 ust. 1, Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (DZ. Nr 38, poz. 454, ze zmianami ) danymi ewidencyjnymi dotyczącymi budynku są m.in. pole powierzchni użytkowej budynku ustalone na podstawie: obmiarów i informacji zawartych w projekcie budowlanym (pkt 14), łączne pole powierzchni użytkowej lokali stanowiących odrębne nieruchomości, lokali niewyodrębnionych i pomieszczeń przynależnych do lokali (pkt 15), liczba ujawnionych w ewidencji samodzielnych lokali.

Wobec powyższego uznać należy, że dla ustalenia powierzchni wspólnej budynku organy podatkowe zobowiązane były również dokonać ustaleń na podstawie odpowiedniego wypisu z ewidencji budynków, którego to dokumentu brak jest w aktach sprawy. Powierzchnia ta ustalona została na podstawie pisma [...] Spółdzielni Mieszkaniowej z dnia 14 stycznia 2013 r.

Tym niemniej zwrócić należy uwagę, że zgodnie z treścią art. 134 § 2 p.p.s.a. sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności. W niniejszej sprawie sąd nie stwierdził naruszenia prawa skutkującego koniecznością stwierdzenia nieważności zaskarżonego aktu lub czynności.

Wobec powyższego, brak jest podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji z uwagi na ewentualne zaniżenie podstawy opodatkowania w zakresie powierzchni wspólnej budynku, gdyż ustalenie, że powierzchnia ta jest większa niż przyjęta przez organy skutkowałaby koniecznością ustalenia podatku w wyższym wymiarze, co oznaczałoby działanie na niekorzyść Skarżącej.

Skarżąca w skardze podnosiła, że organy nie wyjaśniły dlaczego powierzchnia 1127,72 m2 obejmująca pomieszczenia techniczne oraz administracyjno-gospodarcze nie została uwzględniona w łącznej powierzchni użytkowej nieruchomości.

Sąd wyjaśnia w tym miejscu, że w zakresie ustalenia powierzchni części wspólnych budynku organy powołały się na pismo [...] Spółdzielni Mieszkaniowej z dnia 14 stycznia 2013 r., z którego wynika, że powierzchnia części wspólnych budynku nie służących do wyłącznego użytku właścicieli poszczególnych lokali wynosi 2141, 65 m2, w tym powierzchnia klatek schodowych 1013,93 m2 (które nie podlegają opodatkowaniu) co oznacza, że powierzchnia pomieszczeń technicznych oraz administracyjno - gospodarczych podlegająca opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości wynosi 1127,72 m2, co dla potrzeb wymiaru podatku od nieruchomości dla Skarżącej daje 10,46 m2.

Oznacza to, że wbrew twierdzeniom Skarżącej zawartym w skardze, powierzchnia 1127,72 m2 obejmująca pomieszczenia techniczne oraz administracyjno-gospodarcze została uwzględniona w łącznej powierzchni użytkowej nieruchomości.

Skarżąca podnosiła również, że jej udział w nieruchomości wspólnej jest inny niż przyjęty przez organy.

Odnosząc się do powyższego zarzut sąd wskazuje, że wysokość owego udziału wynika wprost z treści aktu notarialnego z dnia 2 marca 2011 r., jak również z wypisu z ewidencji gruntów dotyczącego działki [...].

Ani organy podatkowe, ani też sąd administracyjny rozpoznający skargę na decyzję dotyczącą ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości nie są uprawnione do zmiany przysługującego podatnikowi udziału w nieruchomości, który określony został na podstawie umowy zawartej w formie aktu notarialnego i ujawniony w wypisie z ewidencji gruntów. Wobec powyższego, do chwili ewentualnej zmiany umowy o ustanowienie prawa odrębnej własności lokalu w zakresie udziału w nieruchomości wspólnej oraz ujawnienia powyższej zmiany w ewidencji gruntów, dla ustalenia wymiaru podatku musi być przyjmowany w przypadku Skarżącej udział wynoszący [...].

Końcowo wskazać należy, że wbrew poglądowi wyrażonemu przez Skarżącą w odwołaniu, organ podatkowy nie ustalił podatku od nieruchomości za cały 2011 r. Jak wynika z treści decyzji organu pierwszej instancji, podatek od nieruchomości ustalono Skarżącej za 9 miesięcy 2011 r., uwzględniając fakt, że umowę ustanowienia prawa odrębnej własności lokalu zawarta została przez Skarżącą 2 marca 2011 r.

Z uwagi na powyższe, uznając, że zaskarżona decyzja narusza przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił ją na podstawie art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., określając zakres, w jakim nie może być wykonana stosownie do art. 152 p.p.s.a

O kosztach rozstrzygnięto stosownie do art. 200 i 205 par. 1 p.p.s.a. zasądzając na rzecz Skarżącej zwrotu wpisu sądowego.