Wyrok NSA, sygn. akt OSK 413/04
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2004-09-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6150 Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Zagospodarowanie przestrzenne
Powołane przepisy: article: art. 184
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janina Antosiewicz Sędziowie NSA Joanna Runge-Lissowska Jerzy Sulimerski (spr.) Protokolant Agnieszka Majewska po rozpoznaniu w dniu 23 września 2004 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjne Rady Miasta Lublina od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Lublinie z dnia 21 listopada 2003 r. sygn. akt II SA/Lu 107/02 w sprawie ze skargi T. P., M. Z. i J. B. na uchwałę Rady Miejskiej w Lublinie z dnia 1 października 2001 r. Nr 908/XLI/2001 w przedmiocie protestu do projektu zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Uchwałą Nr 908/XLI/2001 z dnia 1 października 2001 r. Rada Miejska w Lublinie odrzuciła, uznany za protest, zarzut T. P., M. Z. i J. B. do projektu zmiany planów zagospodarowania przestrzennego obowiązujących w obszarze miasta Lublina część I. W uzasadnieniu uchwały Rada podkreśliła, że wszelkie czynności formalno – prawne podjęte podczas ustalania projektu zmian miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego były zgodne z art. 18 ust. 2 pkt 1 - 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.). Uwzględniono uwarunkowania wynikające z dotychczasowego przeznaczenia terenu i prawa własności oraz ustalenia dotyczące obowiązujących w tym obszarze planów zagospodarowania przestrzennego. Wobec tego nie można uznać, iż na jakimkolwiek etapie postępowania doszło do naruszenia interesu prawnego protestujących.

Uchwała Rady Miejskiej w Lublinie została zaskarżona przez T. P., M. Z. i J. B. do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Lublinie. Wnoszący o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały przedstawili szereg zarzutów, w tym i ten, że pismo z dnia 15 marca 2001 r. wniesione jako zarzut w rozumieniu art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym zostało błędnie uznane przez Radę za protest, o którym mowa w art. 23 ust. 1. powołanej ustawy. Rozpatrzenie przez Radę przedstawionych zarzutów jako protestu należy uznać, zdaniem skarżących, jako naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonej uchwały.

Wyrokiem z dnia 21 listopada 2003 r. sygn. akt II SA/Lu 107/02 Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie stwierdził nieważność uchwały Rady Miejskiej w Lublinie z dnia 1 października 2001 r. Nr 908/XLI/2001. W uzasadnieniu wyroku Sąd przychylił się do stanowiska skarżących, iż zastrzeżenia do miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego "wniesione przez osoby będące właścicielami nieruchomości położonych w granicach obszaru objętego projektem, ocenić należy jako zarzut". Sąd podkreślił ponadto, że w sytuacji kwestionowania ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego właściwe zakwalifikowanie i w konsekwencji rozpatrzenie przez radę zastrzeżeń ma istotne znaczenie dla dalszego biegu postępowania, a w szczególności dla zakresu ochrony prawnej podmiotu wnoszącego określony środek (zarzut lub protest). Inna jest mianowicie ochrona prawna w przypadku osób wnoszących protest, a inna w sytuacji osób wnoszących zarzut.

W skardze kasacyjnej kwestionując zasadność unieważnienia uchwały Rady Miasta Lublina, Prezydent Miasta Lublina, podniósł, że skarżący domagali się w piśmie z dnia 15 marca 2001 r. dokonania zmian "w ruchu kołowym wewnątrz osiedla" poprzez zmianę przebiegu jezdni [...]. Prezydent podkreślił, że wzmiankowana aleja znajduje się w ciągu komunikacyjnym drogi krajowej Nr 19 a jej obecne usytuowanie i klasyfikacja jest zgodna z obowiązującymi dotychczas przepisami prawa miejscowego dla miasta Lublina. Zachowano więc, jeżeli chodzi o obszar zainteresowania skarżących, zasadę kontynuacji istniejących ustaleń planistycznych. Nie można wobec tego przyjąć, zważywszy na charakter dokonanych zmian w projekcie planu zagospodarowania przestrzennego, które w istocie zmianami nie były, aby interes prawny skarżących był w jakikolwiek sposób w przedłożonym projekcie, naruszony.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna jest bezzasadna w związku z tym nie może być uwzględniona.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpatrując sprawę stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) w granicach skargi kasacyjnej, nie stwierdził, aby zarzut naruszenia prawa materialnego przez błędne zastosowanie art. 12 oraz art. 23 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.), był zasadny.

Na wstępie należy przypomnieć, iż obowiązujące w czasie podjęcia uchwały Rady Miasta w Lublinie z dnia 1 października 2001 r. przepisy ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym dopuszczały możliwość zakwestionowania ustaleń projektu planu zagospodarowania przestrzennego w trybie protestu (art. 23) lub zarzutu (art. 24). Inaczej mówiąc, tak protest, jak i zarzut stanowiły formę podważenia ustaleń zawartych w projekcie planu co do których rada gminy miała obowiązek ustosunkowania się w formie uchwały.

Należy jednak podkreślić, że o ile protest mógł wnieść każdy kto kwestionował ustalenia przyjęte w projekcie planu, o tyle wnoszący zarzut kwestionował te ustalenia poprzez wskazanie, że ustalenia projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego naruszają jego interes prawny lub uprawnienie. Rozróżnienie podmiotowe miało ten skutek, że w sytuacji odrzucenia protestu, uchwała taka nie mogła zostać zaskarżona do sądu administracyjnego, natomiast na uchwałę o odrzuceniu zarzutu w całości lub w części taka skarga stronie przysługiwała. Trafny jest więc pogląd Sądu wyrażony w zakwestionowanym wyroku, że właściwe ustalenie przez radę w jakim trybie podważającym de facto ustalenia przyjęte w projekcie planu, wystąpił zainteresowany, ma znaczenie dla dalszego toku postępowania i zakresu ochrony prawnej podmiotu wnoszącego określony środek.

Jak wynika z treści wniesionego przez T. P., M. Z. i J. B. pisma nazwanego zarzutem, zakwestionowali oni ustalenia projektu planu dotyczącego rozwiązań ruchu kołowego, który ich zdaniem stanowić będzie zagrożenie dla trwałości ich nieruchomości oraz wpłynie na pogorszenie się jakości ich życia. Należało więc ustalić, czy skarżący wnosząc zastrzeżenia wskazali na naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia i na podstawie tychże ustaleń, rada powinna zająć stanowisko co do charakteru wniesionego środka. Z całą pewnością można jednak przyjąć, iż w przypadku właścicieli nieruchomości położonych na obszarze, co do którego właściciele ci wnieśli zarzut, interes prawny nie mógł być kwestionowany. Jedynie na marginesie należy podkreślić, iż uznanie, że interes prawny lub uprawnienie wnoszącego zarzut zostały naruszone przez ustalenia przyjęte w projekcie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie rozstrzygało automatycznie o uwzględnieniu tychże zarzutów. Zagadnienie to wykracza jednak poza przedmiot rozpatrywanej sprawy.

Trafny jest więc pogląd Sąd, iż skoro wnoszący zastrzeżenia są właścicielami nieruchomości położonych na obszarze objętym projektem planu, wobec tego postawione zarzuty powinny być rozpatrzone w trybie art. art. 24 ust. 1 powołanej ustawy. Należy także podkreślić i to, że o ile w przypadku protestem, wystąpienie takie nie zobowiązywało radę do uzasadnienia powodów odrzucenia, o tyle w przypadku zarzutu rada miała obowiązek stosownie do treści art. 24 ust. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym podjąć uchwałę zawierającą uzasadnienie faktyczne i prawne. Prawidłowo więc Sąd przyjął, że uchwała nie spełnia wymogów, o których mowa w powołanym przepisie, a w szczególności nie odnosi się do okoliczności podniesionych przez skarżącego.

Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.