Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SAB/Wr 333/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2021-12-03 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Prezydent Miasta
Treść wyniku: *Stwierdzono, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa
Powołane przepisy: article: art. 1 ust. 1 art. 6
journal: Dz.U. 2019 poz 1429
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Kamieniecka, Sędziowie: Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska, Sędzia WSA Katarzyna Radom (sprawozdawca), , po rozpoznaniu w Wydziale IV na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 3 grudnia 2021 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia S. P. w W. na bezczynność Prezydenta Wrocławia w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia 2 marca 2020r.: I. stwierdza bezczynność Prezydenta Wrocławia w sprawie z wniosku strony skarżącej; II. stwierdza, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; III. zobowiązuje Prezydenta Wrocławia do załatwienia sprawy w terminie 14 dni od otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; IV. zasądza od Prezydenta Wrocławia na rzecz strony skarżącej kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi Stowarzyszenia S. P. z/s w W. jest bezczynność Prezydenta Wrocławia w zakresie rozpatrzenia wniosku z dnia 28 lutego 2020 r. (data wpływu do organu - 2 marca 2020 r.) o udostępnienie informacji publicznej.

Skarżący zarzucał naruszenie: art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art. 1 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. f oraz pkt 5 lit. c, art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 1429 ze zm., dalej: u.d.i.p.), poprzez błędną wykładnię prowadzącą do przekonania, że wnioskowana informacja stanowi akta pracownicze, a zatem może zostać udostępniona jedynie w ograniczonym zakresie bez jednoczesnego wydania decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej; zarzucała także naruszenie art. 10 ust. 1 w zw. z art. 13 ust. 1 u.d.i.p., poprzez brak zastosowania, polegający na niezrealizowaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej wskutek udostępnienia informacji innych od objętych zakresem wniosku.

Domagał się zobowiązania organu samorządowego do wykonania wniosku w terminie 14 dni od dnia doręczenia akt temu organowi oraz zasądzenia zwrotu kosztów postępowania.

W uzasadnieniu wywodził, że w dniu 2 marca 2020 r. zwrócił się do organu z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej w zakresie: 1) skanów wniosków o przyznanie nagród dla pracowników samorządowych pełniących funkcje publiczne, za sprawą których zostały przyznane nagrody w 2018 roku; 2) skanów dokumentów, na podstawie których przyznano w 2018 r. nagrody pracownikom samorządowym pełniącym funkcje publiczne. Wskazał, że pismem z dnia 12 marca 2020 r. organ poinformował, że z uwagi na konieczność analizy posiadanych danych przedłuża termin realizacji wniosku do dnia 2 maja 2020 r. Kolejnym pismem z dnia 28 kwietnia 2020 r. organ poinformował Stronę, że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej, gdyż odnosi się do sfery pracowniczej stanowiąc dokumentację pracowniczą i wewnętrzną obrazującą wynik oceny pracownika przekładającej się na przyznanie nagrody. Wskazał także na przepis art. 36 ust. 6 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych (Dz.U. 2019 poz. 1282 ze zm., dalej u.p.s.), który nie wymaga prowadzenia dokumentacji zawierającej wykaz szczególnych osiągnięć (w tym ocen przełożonego), będących podstawą nagradzania pracownika. Skarżący powołał się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 8 lipca 2020 r. sygn. akt IV SAB/Wr 201/21 zobowiązujący organ do załatwienia jego wniosku. W uzasadnieniu tego orzeczenia Sąd stwierdził, że żądane dokumenty stanowią informację publiczną, co dotyczy nie tylko kwoty nagród ale też zasad ich wypłacania, czyli celowości racjonalnego rozdysponowania środków publicznych.

Strona wskazała, że pismem z dnia 17 marca 2021 r. organ przekazał jej odpowiedź dotyczącą wniosków o przyznanie nagród, przedstawiając tabelę z informacją o uzasadnieniu przyznania nagród. Tabela zawierała dane osobowe i stanowisko pracownika oraz przywołanie art. 36 ust. 6 u.p.s. i § 48 Regulaminu pracy Urzędu Miejskiego Wrocławia (dalej: Regulamin pracy). Natomiast w sprawie wnioskowanych dokumentów, na podstawie, których przyznano nagrody, przekazano treść samego Regulaminu pracy.

Skarżący, nie zgadzając się z tym wskazał na brzmienie § 48 Regulaminu pracy, stwierdzającego, że nagrody i wyróżnienia mogą być przyznawane za przejawianie inicjatywy w pracy, uzyskanie szczególnych osiągnięć i efektów pracy. Nagrody przyznaje pracodawca na wniosek bezpośredniego przełożonego pracownika lub bez takiego wniosku. W odpowiedzi organu nie wyjaśniono jakie konkretnie osiągnięcia czy efekty legły u podstaw nagrodzenia pracownika. Strona nie wnioskowała o wskazanie podstawy prawnej przyznania nagrody ale o uzasadnienie jej przydzielenia. Zdaniem Strony odpowiedź organu jest wymijająca. Podkreślała, że w powołanym wyroku Sąd wyjaśnił, iż samo przywołanie podstawy prawnej przyznania nagrody nie realizuje wniosku oraz, że taka informacja jest informacją publiczną. Wobec tego – jeśli informacja jest zmaterializowana – należy ją udostępnić albo w przewidzianej prawem formie odmówić jej udostępnienia.

W opinii Strony nie potwierdzono, że takie uzasadnienia przyznania nagród nie istnieją, poprzestając na wskazaniu podstaw prawnych nagradzania pracowników. Co więcej Strona wskazała na korespondencję z organem, z której wynikało, że przełożeni składali wnioski o przyznanie pracownikom nagród. Organ uznał jednak, że jakkolwiek dokumenty te stanowią informację publiczną to są też dokumentacją pracowniczą, co uzasadniało udzielenie informacji w ograniczonym zakresie.

Strona ponownie odwołała się do wspomnianego orzeczenia Sądu negującego pogląd ograniczający udostępnienie wnioskowanej informacji z przyczyn wskazanych przez organ. Nadto wywodziła, że nawet gdyby organ uznał, że nie może udostępnić skanów dokumentów niezbędne dane winny być ujęte w tabeli.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie. W uzasadnieniu opisując okoliczności faktyczne sprawy podał, że w dniu 2 marca 2020 r. wpłynął wskazany wniosek Strony, na który udzielono odpowiedzi w dniach 12 marca 2020 r. oraz 28 kwietnia 2020 r. W dniu 21 maja 2020 r. Strona wniosła skargę na bezczynność w zakresie wniosku z dnia 2 marca 2020 r. (data wpływu do organu, wniosek pochodził z 28 lutego 2020 r.), którą wyrokiem z dnia 8 lipca 2020 r. rozpoznał Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu pod sygn. akt IV SAB/Wr 201/21. Realizując wyrok organ udzielił Stronie informacji w dniu 17 marca 2021 r. W dniu 25 czerwca 2021 r. Strona przesłała wniosek "Inne pismo wezwanie do realizacji wyroku akt IV SAB/Wr 201/21". W dniu 9 lipca 2021 r. organ przesłał Stronie wyjaśnienia na założony wniosek. W dniu 13 sierpnia 2021 r. Strona wniosła skargę na bezczynność organu w zakresie wniosku z dnia 2 marca 2020 r.

W opinii organu zarzut bezczynności jest bezzasadny, gdyż wniosek Strony został zrealizowany. Dalej organ wskazał na art. 6 ust. 1 u.d.i.p. wywodząc, że dokumenty dotyczące spraw pracowniczych stanowią element wewnętrznej polityki jednostki i nie są informacją publiczną. Na poparcie swych racji wskazał na poglądy judykatury, wywodząc, że indywidualne wskazania dotyczące podstaw nagradzania pracowników nie stanowią informacji publicznej, dotyczą sfery motywacji a nie faktów. Przedmiotem zainteresowania Strony nie jest jawność działalność organu ale konkretne dokumenty zawierające oceny wymienionych osób.

Końcowo organ podkreślał, że nie był bezczynny, gdyż realizował wnioski Strony w terminie, co uzasadnia wniosek o oddalenie skargi.

Na żądnie Sądu organ nadesłał akta sprawy, z których wynikało, że pismem z dnia 25 czerwca 2021 r. określonym jako "Inne pismo, wezwanie do realizacji wniosku o informację i wyroku IV SAB/Wr 201/20", wnosząc o uzupełnienie udzielonej odpowiedzi, wobec powołania się na § 48 Regulaminu pracy Skarżący miał wątpliwość czy wszyscy pracownicy otrzymali nagrody za przejawianie inicjatywy w pracy. W opinii Strony udzielona odpowiedź nie realizuje jej wniosku, co potwierdził Sąd we wskazanym wyroku. Podkreślał, że intencją wniosku było zapoznanie się z indywidualnymi uzasadnieniami nagradzania pracowników o ile takie istnieją. W przypadku gdy takich uzasadnień nie ma, to prosił o taką informację. Prosił także o wskazanie, czy przełożeni pracowników składali wnioski, o których mowa w Regulaminie pracy oraz udostępnienie ich skanów, co będzie stanowiło realizację wniosku i wyroku Sądu.

W dniu 9 lipca 2021 r. organ udzielił odpowiedzi na to pytanie wskazując, że wykonał orzeczenie Sądu, udzielając w dniu 17 marca 2021 r. odpowiedzi. Wobec dalszych pytań wskazał, że także inne okoliczności niż przejawianie inicjatywy były podstawą nagradzania, w szczególności uzyskanie szczególnych osiągnięć i efektów w pracy. W odniesieniu do dalszych argumentów Strony organ wywodził, że żądane przez nią dane stanowią zarówno informacje publiczne jak i akta pracownicze, udostępnienie tych drugich naraża organ na odpowiedzialność z tytułu naruszenia praw i wolności osób ujętych w wykazie. Intencją ustawy jest udostępnienie informacji, a nie nośnika.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

Skarga jest uzasadniona, bowiem w tej sprawie organ dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku Strony i to w sposób rażący.

Tytułem wstępu należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Stosownie zaś do przepisu art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: p.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach ze skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4 p.p.s.a., a więc wówczas gdy organ pomimo ciążącego na nim obowiązku nie wydaje decyzji administracyjnej, postanowienia albo też uchyla się od podjęcia innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.

Z kolei w myśl art. 149 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art.3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.

Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.).

Istotny z punktu widzenia rozpoznawanej sprawy jest także przepis art. 153 p.p.s.a. stanowiący, że ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.

Dla porządku jeszcze wskazać trzeba, że na podstawie art. 119 pkt 4 i art. 120 p.p.s.a. Sąd rozpoznał niniejszą sprawę w trybie uproszczonym, w składzie trzyosobowym.

Spór dotyczy zasadności skargi na bezczynność w sprawie udzielenia informacji publicznej na podstawie wniosku Strony z dnia 28 lutego 2020 r.

W opinii organu udzielił on już wyczerpującej odpowiedzi, przekazując w dniu 17 marca 2021 r. dane, do których udostępnienia był uprawniony, także w wyniku realizacji uprzednio wydanego orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 8 lipca 2020 r. sygn. akt IV SAB/Wr 201/20. Pozostałe dane stanowią jednocześnie akta pracownicze, których ujawnienie narażałoby pracodawcę na odpowiedzialność za naruszenie praw i wolności osób, których dotyczą. W odpowiedzi na skargę organ zaprzeczył aby ww. dane stanowiły informację publiczną.

Odmienny podgląd w tej sprawie przedstawia Skarżący argumentując, że zakres przekazanych mu informacji nie realizuje jego żądania zawartego we wniosku z dnia 28 lutego 2020 r. (data wpływu do organu 2 marca 2020 r.). Samo wskazanie podstaw prawnych i zasad nagradzania pracowników nie stanowi uzasadnienia przyznanych nagród, a o to Skarżący wnosił, tak samo kwestę tę wyjaśnił Wojewódzki Sąd Administracyjny poprzednio rozpoznający sprawę. Organ nie potwierdził, że nie dysponuje takimi informacjami, zatem winny zostać ujawnione Stronie.

Oceniając tak nakreślony spór konieczne jest wskazanie, że sprawa ta była już przedmiotem orzekania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, wspominanym przez obie strony sporu prawomocnym wyrokiem z dnia 8 lipca 2020 r. sygn. akt IV SAB/Wr 201/20. W wyroku tym badając bezczynność w zakresie udzielenia informacji na podstawie tego samego wniosku Strony w szerokim uzasadnieniu Sąd wyjaśnił pojęcie informacji publicznej, interpretując zapisy art. 1 ust. 1 i art. 6 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2019 r., poz. 1429 ze zm., dalej u.d.i.p.). Zaznaczył, że informacja o wysokości zarobków czy nagród osób zatrudnionych przez podmiot publiczny stanowi informację publiczną, podkreślając, że można żądać szczegółowych danych dotyczących wydatkowania środków publicznych na wynagrodzenia czy nagrody konkretnej grupy pracowników zatrudnionych na określonych stanowiskach, a także wykazu awansów stanowiskowych czy płacowych, co wsparł odwołaniem się do poglądów judykatury. Odnosząc się do bardziej szczegółowych danych w tym względzie Sąd orzekł, że informacje dotyczące uzasadnienia przyznania nagrody, zatem ujawnienia przesłanek jej przyznania poprzez udostępnienie dokumentów, na podstawie których przydzielono nagrody pracownikom samorządowym pełniącym funkcje publiczne, stanowią informację publiczną, będąc wyrazem jawności wydatkowania środków publicznych, co dotyczy nie tylko kwoty nagród, ale i ujawnienia mechanizmów ich wypłacania, czyli celowości racjonalnego rozdysponowywania środków publicznych(podkreśl. Sądu). W dalszych rozważaniach poddano także ocenę charakteru żądanych przez Stronę informacji w świetle art. 36 ust. 6 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych (j.t. Dz.U. z 2019 r. poz. 1282 ze zm.) wywodząc, że podstawą ich żądania jest ustawa o dostępie do informacji publicznej. Dalej Sąd konstatował, że jeżeli przepis art. 36 ust. 6 ustawy o pracownikach samorządowych daje uprawnienie (fakultatywne) do przyznania pracownikowi samorządowemu nagrody "za szczególne osiągnięcia w pracy zawodowej", to ten element - jako że stanowi podstawę przyznania nagrody - powinien być objęty jawnością w przypadku pracowników pełniących funkcje publiczne. Informacja wobec tego o tym, jakie osiągnięcia w pracy zawodowej stanowiły podstawę przyznania nagrody w stosunku do konkretnego pracownika, jest informacją publiczną. Kwestią odrębną pozostaje to, według jakich przyjętych reguł oraz trybu organ realizuje w swej praktyce dyspozycję art. 36 ust. 6 ustawy o pracownikach samorządowych. Jeżeli jednak dana informacja publiczna istnieje w postaci zmaterializowanej, to znaczy w formie zapisu na nośniku informacji, organ winien ją udostępnić albo odmówić udostępnienia w formie decyzji (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.), jeżeli zachodzą okoliczności ograniczające dostęp do takiej informacji publicznej na podstawie ustawy. W rezultacie Sąd nie podzielił zapatrywania organu, że nie zachodzą żadne podstawy do zakwalifikowania dokumentów stanowiących podstawę do wypłaty nagród, jako dokumentów stanowiących informację publiczną, ponieważ stanowią dokumentację pracowniczą zawierającą indywidualne wskazania oraz ocenę pracy urzędnika, jego zaangażowania i sumienności.

Zgodnie z treścią przywołanego na wstępie przepisu art. 153 p.p.s.a. Sąd obecnie rozpoznający sprawę jest związany przedstawioną oceną prawną i wskazaniami, co do dalszego postępowania wyrażonymi w szeroko cytowanym wyroku, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Okoliczność taka jednak w tej sprawie nie wystąpiła, zatem pogląd prawny jak i zalecenia Sądu wypowiedziane w wyroku z dnia 8 lipca 2020 r. są wiążące dla Sądu obecnie orzekającego w sprawie. Niezależnie od tego, że w pełni podziela przedstawiony wywód prawny.

W tych okolicznościach trzeba wskazać, że realizując wytyczne zawarte w powołanym wyroku z dnia 8 lipca 2020 r. organ pismem z dnia 17 marca 2021 r. udzielił Stronie informacji zawierającej w formie tabelarycznej dane osobowe pracowników uprawnionych do nagród ze wskazaniem ich stanowisk służbowych, zaś w miejscu uzasadnienia przyznania nagrody - w odniesieniu do każdego z pracowników zawarł wskazanie podstawy prawnej (art. 36 ustawy o pracownikach samorządowych i § 48 Regulaminu pracy w Urzędzie Miejskim we Wrocławiu. Wykonując zaś wniosek w zakresie udostępnienia dokumentacji, na podstawie której przyznano nagrody organ przekazał treść Regulaminu pracy w Urzędzie Miejskim we Wrocławiu.

W opinii Sądu takie działanie organu nie stanowi realizacji wniosku Skarżącego. Wbrew wywodom organu zawartym w piśmie z dnia 9 lipca 2021 r. oraz odpowiedzi na skargę żądane przez Stronę informacje o przesłankach przyznania nagród stanowią informację publiczną. Przesądził to już Wojewódzki Sąd Administracyjny w powołanym orzeczeniu odnosząc się konkretnie do zagadnienia podstawy (uzasadnienia) przyznania nagrody konkretnemu pracownikowi. W wyroku tym Sąd wyraźnie wyartykułował, że "informacje dotyczące uzasadnienia przyznania nagrody, zatem ujawnienia przesłanek jej przyznania poprzez udostępnienie dokumentów, na podstawie których przydzielono nagrody pracownikom samorządowym pełniącym funkcje publiczne, stanowią informację publiczną, będąc wyrazem jawności wydatkowania środków publicznych, co dotyczy nie tylko kwoty nagród, ale i ujawnienia mechanizmów ich wypłacania, czyli celowości racjonalnego rozdysponowywania środków publicznych".

Przywołanie zatem podstaw prawnych nagradzania pracowników samorządowych bez odniesienia się do konkretnych okoliczności uzasadniających przyznanie nagrody nie stanowi realizacji wniosku Strony. Jak wskazano Sąd w wyroku z dnia 8 lipca 2020 r. rozważał także znaczenie art. 36 ust. 6 ustawy o pracownikach samorządowych, nie znajdując, co do zasady podstaw do odstąpienia od stosowania przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Jednocześnie Sąd wówczas wskazał, że kwestią odrębną pozostaje, według jakich przyjętych reguł oraz trybu organ realizuje w swej praktyce dyspozycję art. 36 ust. 6 ustawy o pracownikach samorządowych. Jeżeli jednak dana informacja publiczna istnieje w postaci zmaterializowanej, to znaczy w formie zapisu na nośniku informacji, organ winien ją udostępnić albo odmówić udostępnienia w formie decyzji (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.), jeżeli zachodzą okoliczności ograniczające dostęp do takiej informacji publicznej na podstawie ustawy.

W świetle tych faktów wywody organu zawarte w odpowiedzi na skargę ocenić trzeba jako błędne i dowodzące braku zrozumienia poglądów prawnych wyrażonych w powołanym już wyroku, którym przecież organ jest związany. Jeśli ocena prawna Sądu budziła sprzeciw organ miał on prawo negowania jej w trybie skargi kasacyjnej, czego zaniechał. Obecna polemika z poglądem prawnym Sądu i dalsze negowanie charakteru informacji, której udostępnienia domaga się Strona jest wręcz niezrozumiałe.

W tych okolicznościach stwierdzić trzeba, że sposób realizacji wniosku Strony datowanego na dzień 28 marca 2020 r. nie stanowił udzielenia żądanej informacji, co oznacza, że organ nadal pozostaje bezczynny. Jakkolwiek bowiem organ, po otrzymaniu wyroku Sądu z dnia 8 lipca 2020 r., wystosował do Strony pismo z dnia 17 marca 2020 r. zawierające wskazanie podstaw prawnych przyznawania nagród, to nie sposób przyjąć, że w świetle przywołanych poglądów prawnych, stanowiły ono realizację wniosku Skarżącego z dnia 28 lutego 2020 r.

W tym miejscu stwierdzić trzeba, że zgodnie z utrwalanym orzecznictwem sądów administracyjnych z bezczynnością organu w sprawie udostępnienia informacji publicznej będziemy mieli do czynienia, gdy organ zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w przedmiocie udostępnienia żądanej informacji publicznej, takiej czynności nie podejmuje bądź nie wydaje decyzji o odmowie jej udostępnienia.

W rozpoznawanej sprawie organ nie udostępnił żądanej informacji, pomimo tego, że był do tego zobowiązany na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., zaś zakres żądanych informacji należy kwalifikować do informacji publicznej, o czym przesądził powoływany już wyrok Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu z dnia 8 lipca 2020 r.

W piśmie z dnia 9 lipca 2021 r. organ nie negując posiadania żądnych informacji wywodzi, że ich ujawnienie nie jest możliwe z uwagi na konieczność ochrony praw pracowników. Okoliczność ta jednak w żaden jednak sposób nie może wpływać na odmienną ocenę okoliczności sprawy. Jeśli bowiem w opinii organu istnieją podstawy do odmowy udzielenia informacji publicznej, to winno to nastąpić w prawem przewidzianej formie, o czym także wypowiedział się Sąd w wyroku z dnia 8 lipca 2020 r. stwierdzając, że ustawa o dostępie do informacji publicznej przewiduje kilka sposobów załatwienia wniosku. Możliwe jest udostępnienie informacji publicznej w drodze czynności materialno-technicznej (art. 7 ust. 1 oraz art. 10 i art. 11 ustawy), jak również odmowa udostępnienia informacji (art. 16 ust. 1). Forma decyzji administracyjnej wymagana jest wówczas, gdy organ odmawia udostępnienia informacji publicznej lub umarza postępowanie o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 ustawy. Pod pojęciem "odmowy udostępnienia informacji publicznej" należy rozumieć sytuację, w której organ posiada informację o charakterze publicznym, ale jej nie udostępnia z uwagi na ochronę danych osobowych, tajemnicę zawodową, służbową, państwową, skarbową, statystyczną czy inną tajemnicę ustawowo chronioną bądź prawo do prywatności, ewentualnie gdy dana informacja publiczna ma charakter przetworzony, a wnioskodawca mimo wezwania organu nie wykazał szczególnej istotności żądanej przez siebie informacji dla interesu publicznego. W sytuacji natomiast, gdy organ odmawia udostępnienia informacji publicznej z tego powodu, że nie dysponuje żądanymi informacjami, wówczas forma decyzji administracyjnej przewidziana dla odmowy udzielenia informacji nie jest wymagana – organ powinien powiadomić o tym zwykłym pismem wnioskodawcę.

W tych okolicznościach stwierdzić trzeba, że niewątpliwe żądane przez Skarżącego dane stanowią informację publiczną, co do której organ nie wypowiedział się w sposób przewidziany prawem, tj. albo poprzez udzielenie informacji, albo poprzez wskazanie, że takie informacje nie pozostają w dyspozycji organu bądź poprzez wydanie decyzji kończącej sprawę.

Niewątpliwe zatem organ nadal pozostaje w bezczynności, co na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. uzasadniało zobowiązanie go do rozpoznania wniosku Skarżącego w terminie 14 dni od daty otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy.

Jednocześnie mając na uwadze zapisy art. 149 § 1 pkt 1a p.p.s.a. Sąd jest obowiązany do oceny czy stwierdzona bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Wykładnia językowa tego przepisu wskazuje, że chodzi tu nie o zwyczajne naruszenie norm prawnych, ale takie, które w sposób oczywisty wykracza poza granice prawa i nie ma uzasadnionej przyczyny (por. wyrok i postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 czerwca 2012 r ., sygn. akt I OSK 675/12; z dnia 27 marca 2013 r., sygn. akt II OSK 468/13; wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego: we Wrocławiu z dnia 10 kwietnia 2014 r., sygn. akt II SAB/Wr 14/14; w Poznaniu z dnia 11 października 2013 r., sygn. akt II SAB/Po 69/13 i z dnia 11 marca 2015 r., sygn. akt IV SAB/Po 19/15, dostępne w CBOSA).

W opinii Sądu cechę tę trzeba przypisać postępowaniu organu w tej sprawie. Naruszył on terminy zastrzeżone dla rozpoznania wniosku Strony i to w sposób istotny. Wniosek datowany jest wszak na dzień 28 lutego 2020 r. (data wpływu do organu 2 marca 2020 r.). Terminy na jego rozpoznanie wynikające z art. 13 u.d.i.p. – 14 dni i dwa miesiące zostały znacząco przekroczone, co nie ma już uzasadnienia w okolicznościach zewnętrznych, niezależnych od organu. Ocenę tą jednak w najwyższym stopniu determinuje fakt, że zagadnienia dotyczące charakteru żądnych informacji, ich kwalifikacji przedmiotowej z punktu widzenia zapisów ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz formy procedowania były przedmiotem oceny Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu. Oceny, której organ nie negował. Nie sposób zatem uznać, że organ nie ponosi odpowiedzialności za istniejącą bezczynność, skoro pomimo udzielonych wskazań i szerokiej kompleksowej oceny prawnej spornego zagadnienia nadal nie realizuje nałożonych na niego obowiązków ustawowych.

Niezależnie od tego dostrzec wypada, że stanowiska organu wrażone w piśmie z dnia 9 lipca 20021 r. oraz odpowiedzi na skargę są sprzeczne. Z jednej strony organ nie neguje waloru spornych informacji jako informacji publicznej, wskazując, że stanowi ona jednocześnie akta pracownicze podlegające ochronie. Zaś w odpowiedzi na skargę przeczy, że ww. informacje stanowią informację publiczną, pozostając tym samym w jawnej opozycji z poglądem prawnym wyrażonym przez Sąd w wyroku z dnia 8 lipca 2020 r. Takie działanie nie może znaleźć akceptacji, godzi bowiem w podstawowe zasady zaufania obywatela do państwa i jego organów, a przede wszystkim zasady legalizmu.

W tych okolicznościach Sąd stwierdził, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszaniem prawa, o czym orzeczono w pkt II sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a.