Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 178/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2017-05-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 102
journal: Dz.U. 2016 poz 627
law: Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Matan, Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska, Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka (spr.), Protokolant Agnieszka Jurczak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 maja 2017 r. sprawy ze skargi A. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Starosta [...] orzekł o zatrzymaniu A. P. prawa jazdy kategorii B, na okres 3 miesięcy tj. od dnia [...] r. do dnia [...] r. Decyzja, jak wynika z jej części nagłówkowej, wydana została na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 4, art. 102 ust. 1c, ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (t.j.: Dz. U. 2016, poz. 627 z późn. zm.) w związku z art. 135 ust. 1 pkt 1a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. 2012, poz. 1137 z późn. zm.) oraz art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2015, poz. 541 z późn. zm.)

Decyzji został nadany rygor natychmiastowej wykonalności.

W uzasadnieniu organ wskazał, iż w dniu [...] r. wpłynęła doń informacja Komendanta Powiatowego Policji w Z. z dnia [...] r., sygn. akt [...] wraz z zatrzymanym na podstawie art. 135 ust. 1 pkt 1a ustawy - Prawo o ruchu drogowym, prawem jazdy A. P., z powodu kierowania pojazdem na obszarze zabudowanym przez ww. z prędkością przekraczającą dopuszczalną o więcej niż 50 km/h, tj. z prędkością 91 km/h przy obowiązującym ograniczeniu do 40 km/h.

Starosta wskazał, że pełnomocnik strony w dniu [...] r. wniósł o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania świadka na okoliczność ustalenia sposobu i warunków dokonania pomiaru prędkości samochodu kierowanego przez A. P. oraz odległości z jakiej dokonano pomiaru, a także o zażądanie od KPP w Z., a następnie dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z: karty pracy urządzenia ULTRALYTE LTI 20-20 100 LR, którym wykonano pomiar prędkości; karty szkoleń funkcjonariuszy, którzy dokonali pomiaru prędkości - st. asp. D. P. i st. asp. M. G. z KPP w Z.; instrukcji obsługi urządzenia ULTRALYTE LTI 20-20 100 LR.

Organ wyjaśnił jednak w tej mierze, że informacja policji o przekroczeniu na obszarze zabudowanym dozwolonej prędkości o 50 km/h, zobowiązuje starostę do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy na 3 miesiące. Organ wydający decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy nie prowadzi własnych ustaleń dotyczących faktu rażącego przekroczenia prędkości, ale z mocy woli ustawodawcy opiera swoje rozstrzygnięcie na przekazanej mu informacji. Tym samym organ prowadzący postępowanie w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy w trybie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami, nie może ani powoływać z urzędu, ani na wniosek dowodów na okoliczność potwierdzenia, czy też weryfikacji treści zawartych w informacji, o której mowa w art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy o zmianie ustawy - Kodeks kamy oraz niektórych innych ustaw.

W odwołaniu pełnomocnik A. P., adw. M. P., zgłosił szereg zarzutów proceduralnych związanych z wnioskami dowodowymi oraz podniósł zarzut naruszenia art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami poprzez jego niewłaściwą wykładnię - przyjęcie, że jej podstawę stanowi zatrzymanie prawa jazdy na podstawie art. 135 ust. 1 pkt 1a ustawy Prawo o ruchu drogowym podczas gdy stanowi ją przekroczenie prędkości dopuszczalnej o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym i tę okoliczność należy w sprawie badać.

Ponowił podnoszone już w postępowaniu przed organem I instancji wnioski dowodowe: przesłuchanie świadka, przeprowadzenia dowodu z karty pracy i instrukcji obsługi urządzenia ULTRALYTE LTI 20-20 100 LR i kart szkoleń funkcjonariuszy KP Policji w Z. którzy dokonywali kontroli prędkości kierującego.

W uzasadnieniu powołano m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego I OSK 2271/13 z dnia 25 marca 2015 r. związany z zarzutem naruszenia zasady prawdy obiektywnej oraz fragmenty wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 11 października 2016 r. sygn. K 24/15.

Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. utrzymało zaskarżoną doń decyzję pierwszoinstancyjną w mocy.

W uzasadnieniu Kolegium wskazało, iż w obecnym brzmieniu przepisów argumentacja strony odnosić się mogłaby do postępowania karnego, w którym organy administracji jednak nie uczestniczą. To bowiem w postępowaniu karnym sąd karny w konkretnej sprawie rozstrzyga czy dowody na popełnienie danego czynu są wystarczające i właściwe.

Natomiast w tej konkretnej sprawie postępowanie karne zakończyło się w dniu zdarzenia poprzez przyjęcie przez skarżącego mandatu karnego ser. [...] nr [...]. Pełnomocnik nie wskazuje zaś by został złożony jakikolwiek wniosek celem wznowienia postępowania karnego.

Kolegium podkreśliło, że policjant nie tylko może, ale wręcz musi zatrzymać prawo jazdy, jeżeli zakwalifikuje dany czyn jako przekroczenie dozwolonej szybkości o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. Oczywistym uzasadnieniem takiego ukształtowania daleko idących uprawnień organów kontrolujących ruch drogowy, jest znaczne zagrożenie dla zdrowia i życia wszystkich uczestników ruchu drogowego stwarzane przez niektóre kategorie kierujących.

Również w powoływanym wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 11 października 2016 r. - K 24/15 Trybunał uwzględnił przy wykładni cel ustanowienia tych przepisów podkreślając w uzasadnieniu dane statystyczne dotyczące liczby i przyczyn wypadków drogowych. Wyrok ten wręcz potwierdza wysoką skuteczność rozwiązań sankcjonujących niezwłoczne faktyczne zatrzymywanie praw jazdy przez Policję oraz późniejsze prawne i obligatoryjne zatrzymanie dokumentu prawa jazdy na zasadzie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami przez Starostę.

Kolegium podkreśliło, że to informacja Policji jest dowodem na takie drastyczne przekroczenie prędkości dozwolonej. Istotnie wprawdzie niekiedy pomiary mogą być z różnych względów wadliwe, w takim jednak wypadku zakwestionowaniu ich służy postępowanie karne. Skoro zresztą A. P. mandat karny przyjął, to do popełnienia wykroczenia poczuwał się i przyznał, iż je popełnił.

Pismem z dnia 17 stycznia 2017 r. A. P. reprezentowany przez adw. M. P. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na ww. decyzję Kolegium wnosząc o jej uchylenie. Zaskarżonej decyzji pełnomocnik zarzucił:

naruszenie art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw poprzez jego niewłaściwą wykładnię oraz przyjęcie, że zawiera on ograniczenia dowodowe w zakresie postępowania o zatrzymanie prawa jazdy na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami,

naruszenie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami poprzez jego niewłaściwą wykładnię oraz przyjęcie, że dyspozycję wskazanego przepisu stanowi zatrzymanie prawa jazdy na podstawie art. 135 ust. 1 pkt 1a ustawy Prawo o ruchu drogowym, podczas gdy stanowi ją przekroczenie przez kierującego pojazdem dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym,

naruszenie art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. oraz art. 136 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. poprzez niezebranie i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego,

naruszenie art. 78 § 1 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. i art. 10 § 1 k.p.a. oraz art. 136 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie wnioskowanych przez stronę dowodów a w konsekwencji faktyczne niedopuszczenie strony do czynnego udziału w sprawie,

naruszenie art. 138 § 1 ust. 2 k.p.a. oraz art. 138 § 2 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie, a w konsekwencji utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji.

W uzasadnieniu pełnomocnik zaakcentował m.in., iż skarżący nie powołuje się na stan wyższej konieczności. Składane przez niego wnioski dowodowe miały na celu jedynie wykazanie, że nie doszło do przekroczenia przez niego prędkości aż o 51 km/h albowiem pomiar prędkości został dokonany wadliwie.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumenty sformułowane w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez m.in. kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej bądź w postanowieniu z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Stosownie zaś do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. 2016, poz. 718 zwanej dalej: p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną.

Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że nie jest ona dotknięta uchybieniami uzasadniającymi jej wzruszenie, a tym samym przedmiotowa skarga, zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, nie mogła zostać uwzględniona.

Przystępując do szczegółowych rozważań należy w pierwszej kolejności wskazać, iż niewątpliwym jest, że w dniu [...] r. wpłynęła do organu I instancji informacja Komendanta Powiatowego Policji w Z. z dnia [...] r., sygn. akt [...] wraz z zatrzymanym, na podstawie art. 135 ust. 1 pkt 1a ustawy Prawo o ruchu drogowym, prawem jazdy A. P., z powodu kierowania pojazdem na obszarze zabudowanym przez ww. z prędkością przekraczającą dopuszczalną o więcej niż 50 km/h, tj. z prędkością 91 km/h przy obowiązującym ograniczeniu do 40 km/h.

Okoliczność ta zobowiązywała Starostę [...] do wydania decyzji o zatrzymaniu skarżącemu prawa jazdy na okres 3 miesięcy oraz do nadania tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Przepis art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami, stanowi bowiem, że starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy, w przypadku, gdy kierujący pojazdem przekroczył dopuszczalną prędkość o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. Czas, na który orzeka się o zatrzymaniu prawa jazdy, określa art. 102 ust. 1c tej ustawy, stanowiąc, że decyzję w powyższym przedmiocie wydaje się na okres 3 miesięcy, nadając jej rygor natychmiastowej wykonalności oraz zobowiązując kierującego do zwrotu prawa jazdy, jeżeli dokument ten nie został zatrzymany w trybie art. 135 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym. Z powyższej regulacji wynika, że o zatrzymaniu prawa jazdy organ orzeka obligatoryjnie.

Ustawodawca jasno sprecyzował, co stanowi źródło ustalenia stanu faktycznego w zakresie stwierdzenia okoliczności przekroczenia dopuszczalnej prędkości w terenie zabudowanym o 50 km/h. Zgodnie z treścią art. 7 ust. 1 pkt 2 przywołanej wyżej ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy kodeks karny oraz niektórych innych ustaw, w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania podstawą wydania decyzji, o której mowa w art. 102 ust. 1 pkt 4 i 5 oraz art. 103 ust. 1 pkt 5 ustawy o kierujących pojazdami była informacja o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 135 ust. 1 pkt 1a ustawy Prawo o ruchu drogowym. Przepis ten jednoznacznie przesądza zatem, że jedyną i wyłączną okolicznością, która obliguje organ do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy, jest ww. informacja.

W konsekwencji, jak słusznie zaakcentowało Kolegium, organ wydający decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy nie prowadzi własnych ustaleń dotyczących faktu rażącego przekroczenia prędkości, ale z mocy woli ustawodawcy opiera swoje rozstrzygnięcie na przekazanej mu informacji. Tym samym organ prowadzący postępowanie w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy w trybie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami, nie może ani powoływać z urzędu, ani na wniosek dowodów na okoliczność potwierdzenia, czy też weryfikacji treści zawartych w informacji, o której mowa w art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy kodeks karny oraz niektórych innych ustaw. Nie może zatem badać czy Policja poprawnie, właściwym urządzeniem, dokonała pomiaru szybkości i czy istotnie pomiar ten wskazywał tak znaczne przekroczenie. Ustalanie okoliczności tych nie leży bowiem w gestii organu, a tym samym nie może poddawać ich w wątpliwość skoro zostały potwierdzone informacją, o której mowa powyżej.

Stanowisko to jest ugruntowane w orzecznictwie Wojewódzkich Sądów Administracyjnych (por. np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 21 października 2016 r., sygn. akt II SA/Gl 215/16, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 21 października 2016 r., sygn. akt II SA/Gl 192/16, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 sierpnia 2016 r., sygn. akt VIII SA/Wa 1052/15, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 20 lipca 2016 r., sygn. akt II SA/Ke 483/16).

Odstępstwo od obligatoryjnego wydania decyzji możliwe jest w sytuacji zakwestionowania sprawstwa wykroczenia i skierowania sprawy do rozpoznania przez sąd powszechny, czy to na skutek odmowy przyjęcia mandatu czy też odwołania się od niego (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 15 grudnia 2016 r., sygn. akt II SA/Gd 812/16), co jednak w niniejszej sprawie nie miało miejsca, wobec przyjęcia przez skarżącego nałożonego mandatu.

Powyższe uwagi, wykluczające prawo organu do badania okoliczności wskazanego w informacji zdarzenia nie wykluczają jedynie, zdaniem Sądu, możliwości, a czasem wręcz powinności, upewnienia się przez organ, w przypadkach nasuwających szczególne wątpliwości, czy informacja o której mowa powyżej, nie została zredagowana omyłkowo, wskazując np. błędne personalia kierującego pojazdem bądź fakt ukarania mandatem. Taka sytuacja w przedmiotowej sprawie nie miała jednak miejsca. Nie miały też miejsca nadzwyczajne okoliczności usprawiedliwiające przekroczenie szybkości, a tym samym wbrew twierdzeniom skargi do okoliczności sprawy nie można odnieść wyroku Trybunału Konstytucyjnego K 24/15, który jedynie z uwagi na brak uwzględnienia takich sytuacji zakwestionował obowiązującą regulację.

Zaakcentować w tym miejscu należy, że w skardze pełnomocnik skarżącego jednoznacznie wskazał, iż "A. P. nie powołuje się na stan wyższej konieczności. Nie kwestionuje faktu przekroczenia prędkości, za co został ukarany w trybie prawa wykroczeń. Skarżący kwestionuje ziszczenie się przesłanki do zatrzymania prawa jazdy przez Starostę. Składane przez Skarżącego wnioski dowodowe miały na celu wykazanie, że nie doszło do przekroczenia przez niego prędkości o 51 km/h (tj. o 1 km/h powyżej granicy bytu deliktu administracyjnego) a pomiar prędkości został dokonany wadliwie". Tym samym z przyczyn wskazanych powyżej zarzuty skargi nie mogły zostać uwzględnione. Zarzuty dotyczące prawidłowości pomiarów mogły bowiem podlegać rozważaniu w postępowaniu o wykroczenie, nie zaś w postępowaniu administracyjnym. W efekcie także zarzuty co do naruszenia obowiązku wszechstronnego zbadania sprawy nie znalazły potwierdzenia albowiem organ właściwie ustalił stan faktyczny opierając się na informacji przedstawionej przez Policję, a własnych ustaleń weryfikujących ustalenia funkcjonariuszy starosta czynić nie może.

W konsekwencji poprawnie organ I instancji wydał decyzję w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy na 3 miesiące, prawidłowo też, w zgodzie z obowiązującym prawem Kolegium utrzymało zaskarżoną doń decyzję pierwszoinstancyjną w mocy. Nie mogą bowiem ze względów wskazanych powyżej zostać uwzględnione zarzuty skargi.

Wobec przedstawionych wyżej wywodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach nie uwzględnił skargi i na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.