Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 10/05
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2005-07-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6332 Należności  przedemerytalne
Hasła tematyczne: Bezrobocie
Wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 148 par. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 184
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Stebnicka, Sędziowie NSA Małgorzata Stahl(spr.), Leszek Włoskiewicz, Protokolant Edyta Pawlak, po rozpoznaniu w dniu 27 lipca 2005 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Grażyny G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 14 lipca 2004r. sygn. akt III SA/Łd 678/04 w sprawie ze skargi Grażyny G. na decyzję Wojewody Ł. z dnia 27 listopada 2003r. (...) w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie zasiłku przedemerytalnego 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od Skarbu Państwa /kasa Naczelnego Sądu Administracyjnego) na rzecz adwokat Joanny S. - adwokata z urzędu - kwotę 120 /słownie: sto dwadzieścia/ zł tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w postępowaniu kasacyjnym.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 14 lipca 2004 r./III SA/Łd 678/04/ oddalił skargę Grażyny G. na decyzję Wojewody (...) z dnia 27 listopada 2003 r. (...) w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie zasiłku przedemerytalnego.

W uzasadnieniu Sąd przedstawił stan faktyczny sprawy. Grażyna G. po ustatecznieniu się decyzji z dnia 2 stycznia 2001 r. (...) Starosty Powiatu Z. przyznającej prawo do zasiłku przedemerytalnego w kwocie 536,10 zł miesięcznie, tj. w kwocie 120% zasiłku podstawowego. Następnie G. G. zwróciła się z wnioskiem o wznowienie postępowania i przyznanie zasiłku w wysokości 160% kwoty bazowej powołując się na zmianę decyzji w sprawach innych osób, w których orzekał Naczelny Sąd Administracyjny. W ocenie skarżącej nie można uznać, że każda decyzja była wydawana indywidualnie, bo indywidualnie były rozważane tylko okoliczności prawa do zasiłku a to w jakiej wysokości wypłaca się zasiłek grupie ponad 100 zwolnionych osób na terenie jednego powiatowego urzędu pracy nie jest sprawą indywidualną. Wyroki Sądu nie obligowały do przyznania zasiłku ale do ponownej weryfikacji spraw. Następnie Starosta Z. decyzją (...) z dnia 17 kwietnia 2003 r. odmówił wznowienia postępowania z uwagi na brak okoliczności o jakich mowa w art. 145 par. 1 Kpa. Wojewoda (...) po rozpatrzeniu odwołania G. G. uchylił tę decyzję i poprzedzające ją postanowienie zarzucając naruszenie art. 149 i art. 151 Kpa. Ponownie rozpoznając sprawę Starosta po raz kolejny odmówił wznowienia postępowania, argumentując jak poprzednio i podnosząc, że wyroki sądowe w sprawach indywidualnych nie mogą stanowić podstawy do zmiany decyzji innych osób, które nie wyczerpały środków odwoławczych i nie skorzystały z drogi sądowej.

Wojewoda (...) decyzją z dnia 20 października 2003 r.(...) ponownie uchylił decyzję I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, powołując się na przesłanki z art. 149 Kpa i wyjaśniając, kiedy może nastąpić odmowa wznowienia postępowania.

Kolejną decyzją z dnia 29 października 2003 r. (...) Starosta Z. odmówił wznowienia postępowania, gdyż wniosek o wznowienie postępowania został złożony po terminie, skarżąca informacje o wyrokach na które się powołuje uzyskała w styczniu 2003 r. a wniosek złożyła dopiero w dniu 24 marca 2003 r. i wskazał, że wyroków NSA wydanych w indywidualnych sprawach nie można traktować jako przesłanki do zmiany decyzji większej grupy osób.

Po kolejnym odwołaniu G. G. Wojewoda (...) decyzją z dnia 27 listopada 2003 r. (...) utrzymał w mocy decyzję I instancji.

Grażyna G. zaskarżyła tę decyzję do sądu wnosząc o jej uchylenie i podnosząc, że jako przesłankę wznowienia nie podała fakt wydania wyroków przez NSA ale rozstrzygnięcia zawarte w decyzjach dotyczących innych osób, wydanych przez Urząd Pracy, o których dowiedziała się w marcu 2003 r. Skoro organ zweryfikował swoja decyzje w stosunku do kilku osób, to powinien to zrobić w stosunku do innych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny uzasadniając oddalenie skargi wyjaśnił zasady stosowania przepisów Kpa dotyczących wznowienia postępowania i przesłanki odmowy wznowienia postępowania. We wniosku o wznowienie skarżąca powołała się na podstawę prawną określona w art. 145 par. 1 pkt 8 Kpa, stanowiący, że wznawia się postępowanie jeżeli decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione. Taka przesłanka w sprawie nie zachodziła, bo skarżąca powołując się na nią wskazywała fakt wydania przez Starostę w stosunku do 6 osób, po wyrokach NSA, decyzji o przyznaniu zasiłku przedemerytalnego w wysokości 160 % kwoty bazowej. Ponadto skarżąca uzyskała informację o wyrokach w styczniu 2003 r. a wniosek o wznowienie złożyła w marcu 2003 r. czyli z naruszeniem terminu do jego wniesienia. Ponieważ skarżąca wiedziała w styczniu 2003 r. o wyrokach które stały się podstawą wydania w stosunku do 6 osób decyzji o przyznaniu zasiłku w wyższej kwocie a te późniejsze decyzje tylko potwierdzały te wiadomości, zasadnie uznano że termin do złożenia wniosku nie został zachowany. Niezależnie od tego Sąd stwierdził, że w jego ocenie, okoliczności zawarte we wniosku o wznowienie, bez dokonywania ich merytorycznej oceny, nie wskazują na formalne istnienie wskazanej podstawy wznowienia - art. 145 par. 1 pkt 8 Kpa.

Grażyna G. wniosła, za pośrednictwem adwokata z urzędu J. S., skargę kasacyjną od powyższego wyroku. W skardze wniosła o uchylenie wyroku w całości i podniosła zarzuty naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy - art. 149 w związku z art. 145 par. 1 pkt 8 Kpa przez błędne przyjęcie, że podana we wniosku o wznowienie okoliczność zmiany wcześniejszych decyzji w sprawach analogicznych do sprawy powódki, nie mieści się w kategorii przesłanek wymienionych w art. 145 par. 1 pkt 8 Kpa oraz art. 149 w zw. Z art. 148 par. 1 Kpa poprzez błędne przyjęcie, że zachowany został termin do złożenia wniosku o wznowienie, gdyż jego podstawą była informacja o wyroku NSA.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. W skardze kasacyjnej sformułowany został zarzut naruszenia przepisu art. 145 par. 1 pkt 1 lit. "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi/Dz.U. nr 153 poz. 1270, dalej w skrócie p.p.s.a./powiązany z naruszeniem przepisów procedury administracyjnej - art. 149 Kpa w związku z art. 145 par. 1 pkt 8 Kpa oraz art. 149 Kpa w związku z art. 148 par. 1 Kpa. Zarzuty te nie mogą być uznane za zasadne.

Pierwszy z nich odnosi się do kwestii, poruszonej przez Sąd w uzasadnieniu jedynie na marginesie, dodatkowo, informacyjnie. Sąd nie stosował wskazanego przepisu art. 145 par. 1 pkt 8 Kpa a zarzuty skargi kasacyjnej muszą odnosić się do przepisów, które Sąd stosował. Podstawą oddalenia skargi było uznanie za prawidłowe ustaleń dotyczących naruszenia terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. W sprawie bezsporne jest to, że skarżąca dowiedziała się w styczniu 2003 r. o wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego uchylających decyzje wydane w stosunku do osób znajdujących się w podobnej, jak skarżąca, sytuacji faktycznej i przekazujących sprawę do ponownego rozpoznania. Bezsporne jest również to, że wniosek o wznowienie postępowania został złożony dopiero w marcu 2003 r. po wydaniu - w wyniku ponownego rozpoznania sprawy - decyzji przyznających zasiłek przedemerytalny w wysokości 160% kwoty bazowej. Wznowienie postępowania administracyjnego jest instytucją nadzwyczajną, odstępstwem od zasady trwałości decyzji administracyjnych. Z tego względu tryb, terminy i przesłanki uruchamiania nadzwyczajnego postępowania wznowieniowego został uregulowany w szczególny, sformalizowany sposób. W myśl przepisu art. 148 par. 1 Kpa podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji, który wydał decyzję w I instancji, w terminie miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia. Wydanie innym osobom decyzji przyznających zasiłek w wyższej kwocie było konsekwencją wyroków sądowych, uchylających zaskarżone decyzje i zawierających wskazówki dotyczące koniecznych ustaleń. Skoro zatem skarżąca dowiedziała się o tych wyrokach w styczniu 2003 r. to od tej daty należało liczyć termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego a nie od daty wydania decyzji, będących ich konsekwencją. Argument skarżącej oparty został na przeświadczeniu, że dopiero uchylenie decyzji w sprawach innych osób może stanowić przesłankę wznowienia postępowania i uchylenia decyzji jej dotyczącej. Ustalenie daty od której należy liczyć termin określony w art. 148 par. 1 Kpa nie jest jednak pozostawione wyłącznie uznaniu strony. Ustalenie to musi być zobiektywizowane w okolicznościach danej sprawy. W tym przypadku ustalanie daty musiało być związane z uzyskaniem pierwszych informacji które mogłyby /choć nie musiały/ mieć wpływ na sytuację prawną skarżącej, a w konsekwencji na dotyczącą jej decyzję.

Zważywszy zatem, że skarga kasacyjna nie miała usprawiedliwionych podstaw, w oparciu o przepis art. 184 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji.