Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 1127/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2014-03-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6205 Nadzór sanitarny
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji w części, w pozostałym zakresie oddalono skargę
Powołane przepisy: article: Art. 44c
journal: Dz.U. 2012 poz 124
law: Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii - tekst jednolity
article: Art. 156 par. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: Art. 145 par. 1 pkt 3 lit. a i c w zw. z art. 135 i art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Wołek Sędziowie WSA Halina Jakubiec WSA Maria Zawadzka (spr.) Protokolant Monika Wójcik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 marca 2014 r. sprawy ze skargi A Sp. z o.o. z/s w P na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 25 czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie wycofania z obrotu handlowego produktów I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji w części w jakiej utrzymuje w mocy punkt pierwszy decyzji nr [...] Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] 2013 r. znak [...] w zakresie słów "oraz innych produktów co do których zachodzi podejrzenie, że są środkami zastępczymi" oraz nieważność decyzji nr [...] Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] 2013 r. znak [...] w zakresie słów "oraz innych produktów co do których zachodzi podejrzenie, że są środkami zastępczymi" II. w pozostałym zakresie skargę oddala, III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego na rzecz strony skarżącej kwotę 237,- (dwieście trzydzieści siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Inspektor Sanitarny, po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez A Sp. z o. o w P, decyzją z dnia 25 czerwca 2013 r., znak [...], utrzymał w mocy decyzję nr [...] Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] 2013 r., znak:[...], którą:

1) wycofano z obrotu z Punktu sprzedaży w T przy ul. P, należącego do A Sp. z o. o w P produkty w opakowaniach foliowych o wymiarach 13 x 5,5 cm:

"S" - w środku saszetka z suszem – 14 szt.

"W" - w środku saszetka z proszkiem -2 szt.

"K" - w środku saszetka z suszem - 43 szt.

na czas niezbędny do przeprowadzenia oceny i badań bezpieczeństwa, nie dłuższy niż 18 miesięcy od dnia ich zabezpieczenia oraz wstrzymano wprowadzenie do obrotu produktów, o których mowa w pkt 1 a - c oraz innych produktów, co do których zachodzi podejrzenie, że są środkami zastępczymi;

zatrzymano produkty, o których mowa w pkt 1 lit. a - c

nadano decyzji rygor natychmiastowej wykonalności.

W podstawie prawnej decyzji organu odwoławczego powołano przepisy art. 27c ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz.U. nr 212, poz. 1263 ze zm.), dalej "ustawa o PIS", w związku z art. 44b i art. 44c ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (Dz.U. z 2012 r., poz. 124) oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r, poz. 267), dalej "K.p.a.".

Uzasadniając decyzję Wojewódzki Inspektor Sanitarny wskazał, że w dniu 27 marca 2013 r. organ l instancji przeprowadził we wskazanym sklepie kontrolę sanitarną, w związku z pismem z dnia 26 marca 2013 r. Komendy Miejskiej Policji informującym o przypadku zatrucia 16 – latka nieznaną substancją, którą zakupił w kontrolowanym punkcie sprzedaży. Kontrole przeprowadzono w obecności przedstawicieli Komendy Miejskiej Policji. Przedstawiciele Powiatowego Inspektora Sanitarnego przed podjęciem czynności kontrolnych w dniu 27 marca 2013 r. przedstawili się pracownikowi sklepu, okazali legitymacje służbowe i poinformowali o zakresie kontroli oraz prawach i obowiązkach kontrolowanego.

Organ l instancji mając na względzie podejrzenie, że sprzedawane w sklepie produkty mogą stwarzać bezpośrednie zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi skorzystał z uprawnień wskazanych w art. 10 § 2 K.p.a., odstąpił od zasady czynnego udziału strony postępowaniu, co zostało zapisane w książce kontroli przedsiębiorcy oraz w protokole z kontroli dnia 27 marca 2013 r., którego podpisu odmówiła osoba zatrudniona w sklepie, argumentując, że nie posiada pełnomocnictwa właściciela do jego podpisu.

W czasie kontroli przeprowadzonej w dniu 27 marca 2013 r. nr protokołu: [...] stwierdzono, że w obrocie znajdują się produkty w opakowaniach jednostkowych o nazwach "S", "W" i "K" z etykietami o treści: "[...] (...). Umiejscowić w glinianych naczyniach i rozłożyć w czterech kątach pokoju. Prosimy o zapoznanie się z [...]. Nie wysypywać zawartości. Chronić przed dziećmi! Produkt nie do spożycia! A Sp. z o.o. P ul. W lok. 112 b NIP: [...]; Regon: [...]".

Z uwagi na podejrzenie wprowadzania do obrotu produktów mogących być środkami zastępczymi, w trakcie kontroli zapakowano i odebrano produkty poniżej wymienione: "S" – 14 sztuk o wartości 280 zł; "W" - 2 sztuk o wartości 80 zł i "K" - 43 sztuk o wartości 1290 zł.

W dniu kontroli Powiatowy Inspektor Sanitarny wydał opisaną decyzję.

W odwołaniu od decyzji organu l instancji A Sp. z o.o w P (dalej " strona skarżąca") zarzuciła decyzji Inspektora Sanitarnego z dnia [...] 2013 r. znak: [...] naruszenie:

art. 10 §1 oraz art. 81 K.p.a. poprzez niezapewnienie stronie czynnego udziału

w każdym stadium postępowania w postaci braku zawiadomienia strony o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów przed wydaniem decyzji przez Powiatowego Inspektora Sanitarnego oraz uznanie okoliczności faktycznych za udowodnione mimo uniemożliwienia stronie wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów,

art. 77 ust. 6 w zw. z art., 79, art. 79a, art. 79b, art. 80 ust. 1, art. 84c ust. 5,

art. 82 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej poprzez jego niezastosowanie i wydanie decyzji na podstawie dowodów pozyskanych w wyniku kontroli przeprowadzonej z rażącym naruszeniem przepisów ustawy o swobodzie działalności gospodarczej,

art. 7, art. 11, art. 77 §1 oraz art. 107 §3 K.p.a. w sposób istotnie wpływający

na treść rozstrzygnięcia poprzez brak właściwego uzasadnienia decyzji zarówno na płaszczyźnie uzasadnienia faktycznego i prawnego, w szczególności poprzez niewskazanie faktów i dowodów na podstawie których organ uznał, że istnieje "zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi", a także nie wyjaśniono zasadności nadania rygoru natychmiastowej wykonalności,

art. 107 §1 K.p.a. poprzez błędne sformułowanie treści rozstrzygnięcia poprzez nieprecyzyjne wskazanie czasu, na który organ nakazuje wstrzymać wprowadzenie do obrotu,

art. 108 K.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i nadanie decyzji

rygoru natychmiastowej wykonalności mimo braku do tego podstaw faktycznych i prawnych,

art. 27c ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej poprzez jego zastosowanie

mimo braku "uzasadnionego podejrzenia, że produkt stwarza zagrożenie życia

lub zdrowia ludzi".

Zaskarżoną w sprawie decyzją Wojewódzki Inspektor Sanitarny utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.

Organ odwoławczy, badając zasadność powyższych zarzutów dokonał oceny materiału dowodowego i nie znalazł podstaw prawnych i merytorycznych do uchylenia decyzji i umorzenia postępowania organu l instancji, o co wnioskowała w odwołaniu strona skarżąca. Organ odwoławczy odnosząc się do zarzutów stwierdził, że organ l instancji przeprowadził w należącym do strony skarżącej sklepie w T prawidłowe oraz zgodne z ustawowymi uprawnieniami postępowanie kontrolne, a ze względu na ochronę życia i zdrowia ludzi miał prawo do zastosowania przepisów, których naruszenie zarzuciła w odwołaniu skarżąca.

Analizując zarzuty strona skarżącej, organ odwoławczy uznał, że Organ l instancji nie naruszył przepisów art. 10 §1 oraz art. 81 K.p.a. z powołaniem na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 listopada 2012 r. sygn. akt VII SA/Wa 1387/12, przedstawiono pogląd, że zgodnie z uprawnieniami wynikającymi z ustawy o PIS, w przypadku stwierdzenia na podstawie wiarygodnych informacji, że wprowadzane na rynek produkty mogą stwarzać realne zagrożenia zdrowia i życia ludzi, organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej powołane do ochrony zdrowia publicznego, zobligowane są do podjęcia odpowiedniej interwencji i zastosowania środków przewidzianych w ustawie, w tym także działań o charakterze przyspieszonym i nadzwyczajnym.

Przyjęto, że w okolicznościach sprawy uzasadnione było podejrzenie, że objęte decyzją produkty mogą stanowić zagrożenie dla życia lub zdrowia i ich wycofanie z obrotu dla przeprowadzenia analizy usprawiedliwiało odstępstwo od zasady określonej art. 10 §1 K.p.a. oraz art. 81 K.p.a. Uznano, że organ l instancji nie naruszył przepisów ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Strona skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów art. 77 ust.6, art. 79b oraz art. 84c ust. 5 powyższej ustawy, które ze względu na realne zagrożenie dla zdrowia i życia ludzi nie mogły być zastosowane w sprawie. Organ odwoławczy stwierdził też, że przeprowadzenie czynności kontrolnych przez organ l instancji, w sklepie w T pozostawało w związku z uzasadnionym podejrzeniem, że sprzedawane w nim produkty są środkami zastępczymi, których wytwarzanie i wprowadzanie do obrotu jest zabronione. W sytuacji podejrzenia realnego, bezpośredniego zagrożenia dla zdrowia i życia ludzi, organ l instancji nie tylko miał uzasadnione prawo ale i obowiązek przeprowadzenia szybkiej interwencji bez powiadomienia przedsiębiorcy o zamiarze wszczęcia kontroli.

Podkreślono, że decyzja została wydana na podstawie ustaleń protokołu z kontroli przeprowadzonej przez organ l instancji w dniu 27 marca 2013 r. w związku z otrzymaną informacja, wskazującą, że sklep w T sprzedaje produkty, których wytwarzanie i wprowadzanie do obrotu jest zakazane przepisem art. 44b ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii. W czasie kontroli stwierdzono, że sklep sprzedaje produkty, co do których istnieje uzasadnione podejrzenie, że są środkami zastępczymi, czyli tzw. "dopalaczami", za czym przemawiała forma handlowa tych produktów, brak prawidłowego oznakowania (składu, przeznaczenia i pochodzenia produktu), a informacje zawarte na naklejkach mogły sugerować używanie ich jako środków zastępczych.

Organ odwoławczy stwierdził, że zawarte w uzasadnieniu decyzji l instancji sformułowanie "Informacja zawarta na naklejkach produktów może sugerować używanie ich zamiast środków odurzających lub substancji psychotropowych" na tym etapie postępowania jest wystarczająca jako uzasadnienie faktyczne. Potwierdzono, że art. 27c ustawy o PIS stanowi podstawę uprawnienia o charakterze prewencyjnym do podejmowania przez organy inspekcji sanitarnej działań w przypadku uzasadnionego podejrzenia, że wytwarzany i wprowadzany do obrotu produkt stwarza zagrożenie dla zdrowia lub życia ludzi. Produkty, których dotyczy omawiany przepis, nie muszą w istocie posiadać faktycznie przymiotu "stwarzających zagrożenie życia lub zdrowia", a tylko w momencie wydawania decyzji musza wzbudzać podejrzenie (uzasadnione), że taki przymiot (cechę) posiadają. Produkty będące przedmiotem wstrzymania i zabezpieczenia zaskarżonej decyzji takie cechy posiadały. Zdaniem organu odwoławczego z dyspozycji przepisu art. 27c ustawy o P.l.S., wynika obowiązek natychmiastowego wykonania decyzji wydanej w oparciu o ten przepis, a zatem zgodnie z treścią art. 108 K.p.a. organowi państwowej inspekcji sanitarnej przysługuje prawo nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności gdy uzna, iż jest to niezbędne ze względu na ochronę zdrowia, lub życia ludzkiego, co w sprawie niniejszej nastąpiło.

Reasumując w uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że przeprowadzone postępowanie administracyjne przez organ l instancji, w związku z uzasadnionym podejrzeniem, że w kontrolowanym sklepie należącym do Spółki sprzedawane są produkty, które mogą stwarzać zagrożenie dla zdrowia lub życia ludzi było prawidłowe, a wydana w jego wyniku zaskarżona decyzja ma cechy ważności o których mowa w art. 107 K.p.a.

Strona skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z wnioskiem o jej uchylenie wraz z poprzedzającą ją decyzją organu l instancji.

Skarżąca Spółka zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie powołanych przepisów w odwołaniu. Podniosła nadto, że organ nakazał wstrzymanie wprowadzenia do obrotu na nieokreślony czas także: "innych produktów, co do których zachodzi podejrzenie, że są środkami zastępczymi". Niejasne jest odniesienie się w sentencji do produktów "co do których zachodzi podejrzenie, że są środkami zastępczymi". Podkreślono, że z decyzji nie wynika, u kogo ma zachodzić powyższe podejrzenie oraz kryteria, które mają je wzbudzać.

W uzasadnieniu zarzutów skarżąca podniosła, że decyzja została wydana w dniu wszczęcia kontroli mimo nierozpatrzenia sprzeciwu w trybie art. 84c ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, złożonego w trakcie kontroli, która miała miejsce w dniu 6 marca 2014 r. Organ nie wyjaśnił w decyzji przesłanek zastosowanych przepisów i podstawy prawnej swojego działania. Nie uzasadnił na jakiej podstawie przyjął, że zachodzi "uzasadnione podejrzenie, że produkt stwarza zagrożenie".

Strona skarżąca podniosła też, że wobec wskazania przez organ braku składu chemicznego na opakowaniach produktów, że w obrocie występują liczne produkty, na których również nie występują takie informacje. Zarzucono, że organ nie wskazał żadnych dowodów, które potwierdzałyby istnienie zagrożenia dla zdrowia lub życia ludzi.

W celu wykazania prawidłowej konstrukcji uzasadnienia decyzji administracyjnej skarżąca przywołała wyroki: WSA w Poznaniu z dnia 30 listopada 2010 r. sygn. III SA/Po 499/10 i WSA w Gdańsku z dnia 30 grudnia 2011 r. sygn. II SA/Gd 783/11. W kwestii naruszenia zasady czynnego udziału strony w postępowaniu skarżąca przywołała wyrok WSA w Gdańsku z dnia 15 lipca 2011 r. sygn. II SA/Gd 254/11. Odnośnie rygoru natychmiastowej wykonalności przywołano wyrok NSA z dnia 15 lipca 2010 r. sygn. II OSK 1134/09, LEX nr 597140.

Skarżąca Spółka podniosła, że wobec naruszenia w trakcie kontroli przepisów ustawy o swobodzie działalności gospodarczej dotyczących sprzeciwu, zgodnie z art. 77 ust. 6 tej ustawy dowody uzyskane w jej toku nie mogą stanowić dowodu w żadnym postępowaniu administracyjnym (...).

W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Sanitarny wniósł o jej oddalenie. W jego opinii wydane w sprawie decyzje są prawidłowe i uzasadnione merytorycznie, nie są też obarczone żadną wadą formalną.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne powołane są do badania zgodności z prawem decyzji, postanowień, czynności i innych aktów administracyjnych. Sądy te kontrolują, czy organy administracyjne wydające zaskarżone akty nie dopuściły się naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego, mającego bądź mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy, czy też stanowiącego podstawę wznowienia postępowania, albo naruszenia prawa uzasadniającego ich nieważność. Jedynie wówczas jest możliwe uchylenie kwestionowanego rozstrzygnięcia bądź stwierdzenie jego nieważności w trybie art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270; dalej: p.p.s.a.). Jednocześnie zgodnie z art. 134 p.p.s.a., sądy te nie są związane zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Kontrola zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji doprowadziła do stwierdzenia, iż skarga jest tylko w części uzasadniona.

W pierwszej kolejności należy wskazać, że sprawy dotyczące takiego samego zagadnienia i tej samej strony skarżącej były już przedmiotem rozważań Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, w wyrokach z dnia 18 lutego 2014 r.(sygn. akt III SA/Kr 948/13, III SA/Kr 965/13 i III SA/Kr 1121/13). Orzekający Sąd w pełni podziela zawarte w nich rozważania i przyjmuje je za własne. Kwestia rozstrzygana w badanej sprawie była też przedmiotem wyroków Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach (sygn. akt II SA/Ke 327/13 i II SA/Ke 777/13), z którymi orzekający w sprawie Sąd również się zgadza.

Odnosząc się do punktu pierwszego wyroku stwierdzić należy, że w myśl art. 145 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości albo w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej k.p.a.) lub w innych przepisach. Zgodnie z art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. stwierdza się nieważność decyzji, która była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały. Taka podstawa nieważności ma miejsce w odniesieniu do utrzymanej w mocy zaskarżoną decyzją, decyzji [...] Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] 2013 r. w tej części końcowej punktu pierwszego, w którym orzekając o wstrzymaniu wprowadzenia do obrotu produktów, o których mowa w pkt 1 lit. a-c orzeczono także ("oraz") o wstrzymaniu wprowadzania do obrotu "innych produktów, co do których zachodzi podejrzenie, że są środkami zastępczymi". W tym zakresie skarga zasadnie podnosi, że takie rozstrzygnięcie nie określa podmiotu, u którego ma zajść "podejrzenie" co do charakteru wprowadzonych do obrotu produktów, a także nie definiuje (opisuje) cech produktu, które mają to podejrzenia wzbudzić. Nieokreślenie konkretnych cech produktu (tak jak to uczyniono w odniesieniu) do produktów opisanych w pkt 1 lit. a-c decyzji, powoduje faktyczną przyczynę niemożności wykonania decyzji. Jest to druga, obok przyczyn prawnych przesłanka niewykonalności decyzji w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. (por. np. wyroki NSA III GSK 8089/10, 2011-10-18, LEX nr 1244473, czy II OSK 1101/10, 2011-06-17 LEX nr 992474). Tym samym utrzymanie w mocy zaskarżoną decyzją Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 25 czerwca 2013 r., decyzji organu l instancji w części dotkniętej wadą nieważności stanowiło, zdaniem Sądu stanowi rażące naruszenie prawa, tj. przepisu art. 138 §1 pkt 2 k.p.a. w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

W pozostałym zakresie zarzuty skargi są bezzasadne.

Przypomnieć należy, że ustawa z dnia 29 lipca 2005 o przeciwdziałaniu narkomanii (t.j. Dz.U. 2012.124 z późn. zm. - dalej u.p.n.), przepisem art. 44b statuuje zakaz wytwarzania i wprowadzania do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej środków zastępczych.

Zgodnie z art. 4 pkt 2 w/w ustawy, środek zastępczy definiowany jest jako substancja pochodzenia naturalnego lub syntetycznego w każdym stanie fizycznym lub produkt, roślina, grzyb lub ich część, zawierająca taką substancję, używane zamiast środka odurzającego lub substancji psychotropowej lub w takich samych celach jak środek odurzający lub substancja psychotropowa, których wytwarzanie i wprowadzanie do obrotu nie jest regulowane na podstawy przepisów odrębnych. Do środków zastępczych nie stosuje się przepisów o ogólnym bezpieczeństwie produktów. Wprowadzeniem do obrotu w myśl powołanej ustawy jest udostępnianie osobom trzecim, odpłatnie lub nieodpłatnie, środków odurzających, substancji psychotropowych, prekursorów lub środków zastępczych (art. 4 pkt 34). W myśl natomiast art. 44c w ust. 1 tej ustawy, w przypadku stwierdzenia wytwarzania lub wprowadzania do obrotu środka zastępczego lub produktu, co do którego zachodzi podejrzenie, że jest on środkiem zastępczym, właściwy państwowy inspektor sanitarny stosuje odpowiednio przepisy art. 27c ustawy z dnia 14 marca 1985r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz.U. z 2011 r. Nr 112, poz. 1263, ze zm.)

W orzecznictwie ukształtował się pogląd, że "odpowiednie" stosowanie określonych przepisów innej ustawy, może polegać na ich stosowaniu wprost z modyfikacjami, lub nie stosowaniu ich w ogóle. O zakresie i sposobie stosowania odpowiedniego przepisów innej ustawy, decyduje ratio legis i przepisy ustawy przewidującej odesłanie.

Istota przewidzianego art. 44c ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii odesłania do stosowanych odpowiednio przepisów art. 27c ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej sprowadza się do tego, że wystarczającą przesłankę do wydania decyzji opartych na odpowiednio stosowanym art. 27c stanowi uzasadnione podejrzenie, że wytwarzany lub wprowadzany do obrotu produkt stanowi środek zastępczy w rozumieniu art. 44c w zw. z art. 4 pkt 27 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii. Ustawa ta w przepisie art. 44b przesądziła, że - z uwagi na cechy i właściwości środka zastępczego - jego wytwarzanie i wprowadzanie do obrotu na terenie Państwa jest zabronione. Zbędne natomiast jest traktowanie zagrożenia życia lub zdrowia ludzi, jako dodatkowej przesłanki oparcia na przepisie art. 27c ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej decyzji, wydawanej w związku z uzasadnionym podejrzeniem wytwarzania lub wprowadzania do obrotu środka zastępczego. Zgodnie zatem z odpowiednio stosowanym art. 27c ust. 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, w przypadku uzasadnionego podejrzenia, że produkt stanowi środek zastępczy wytwarzany lub wprowadzany do obrotu, właściwy państwowy inspektor sanitarny wstrzymuje w drodze decyzji jego wytwarzanie lub wprowadzanie do obrotu lub nakazuje wycofanie produktu z obrotu na czas niezbędny do przeprowadzenia oceny i badań jego bezpieczeństwa, nie dłuższy jednak niż 18 miesięcy.

Uzyskana w przedmiotowej sprawie w dniu 26 marca 2013 r. informacja z Policji, z której wynika, że na oddział ratunkowy Szpital Wojewódzkiego SP ZOZ została przyjęta kolejna osoba, z objawami zatrucia nieznana substancją, nabytą w sklepie "H" należącego do strony skarżącej, stanowiła wystarczającą podstawę do powzięcia uzasadnionego podejrzenia w rozumieniu art. 44c ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, że nabyty produkt stanowiący zagrożenie dla życia lub zdrowia jest środkiem zastępczym. Podejrzenie to stanowiło podstawę do podjęcia przez Państwową Inspekcję Sanitarną działań przewidzianych w art. 25 ust. 1 lit. b, pkt 2,3 i 4 w ramach tzw. bieżącego nadzoru sanitarnego.

Podkreślić należy, że zwarte w art. 4 ust.1 wyliczenie przepisów określających zakres działania Państwowej Inspekcji Sanitarnej ma charakter jedynie przykładowy. Z przepisów art. 44c w zw. z art. 44b powołanej ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii - jako przepisów szczególnych - wynika obowiązek Państwowej Inspekcji Sanitarnej nadzoru nad przestrzeganiem ustawowego zakazu wytwarzania i wprowadzania do obrotu na terytorium Państwa środków zastępczych. Zachodziły zatem w sprawie warunki do zastosowania materialnoprawnej podstawy z art. 27c ust. 1 i ust. 3 pkt 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej do wydania decyzji nakazującej wycofanie z obrotu opisanych decyzją produktów na czas niezbędny do przeprowadzenia oceny i badań jego bezpieczeństwa, nie dłuższy jednak niż 18 miesięcy i do zatrzymania produktów.

Z przepisu art. 27c ust. 1 nie wynika obowiązek organu państwowej inspekcji sanitarnej określenia decyzją konkretnego, krótszego niż 18 m-cy terminu, na jaki następuje wycofanie produktu z obrotu w związku koniecznością poddania go ocenie, badaniom bezpieczeństwa pod względem zagrożenia życia lub zdrowia ludzi albo badania czy produkt podlega zaliczeniu do środków zastępczych. Jest to o tyle zrozumiałe, że do przeprowadzenia badań laboratoryjnych w świetle art. 15a ustawy właściwe są tylko niektóre stacje sanitarno-epidemiologiczne i laboratoria na terenie kraju i nie leży w możliwościach organu wydającego decyzję ustalenie konkretnej daty, do której badanie ma zostać przeprowadzone. Instytucja prowadząca badania nie jest stroną postępowania i adresatem decyzji. Natomiast upływ przewidzianego art. 27c ust.1 in fine okresu czasu dłuższego niż 18 m-cy od wycofania produktu z obrotu w celu przeprowadzenia jego oceny i badań bezpieczeństwa powoduje z mocy ustawy ten skutek, iż odpada postawa do uznania okresu po tym terminie za niezbędny dla podjęcia decyzji w przedmiocie wycofania produktu z obrotu. Analogiczne stanowisko zająć należy, gdy przedmiotem decyzji opartej na art. 27c ust. 1 jest wstrzymanie wprowadzenia do obrotu produktu w sytuacji uzasadnionego podejrzenia, że stanowi on środek zastępczy. W istocie decyzja organu l instancji w punkcie 1-szym obejmowała obie te postaci rozstrzygnięcia, wycofując z obrotu opisane produkty zastane w punkcie sprzedaży i wstrzymując wprowadzenie do obrotu tych samych produktów, do czasu przeprowadzenia jego oceny i badań. Obie te formy rozstrzygnięcia dotyczą sytuacji, kiedy decyzja wydana jest z uwagi na uzasadnione podejrzenie, że produkt ma charakter środka zastępczego.

Z tych względów Sąd uznał za nieuzasadnione zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 27c ust. 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej.

Za bezpodstawne uznać należało także pozostałe zarzuty strony skarżącej. Zgodnie z art. 37 ust.1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, w postępowaniu przed organami Państwowej Inspekcji Sanitarnej stosuje się przepisy k.p.a. natomiast zgodnie z ust. 2 tego artykułu, do kontroli działalności gospodarczej przedsiębiorcy stosuje się przepisy rozdziału 5 ustawy z dnia 2 lipca 2004 o swobodzie działalności gospodarczej. Wszystkie przepisy ustawy z dnia 2 lipca 2004 w swobodzie działalności gospodarczej (Dz.U. 2013.672 z późn. zm. - dalej "o.s.d.g.".), których naruszenie zarzucono w skardze, zamieszczone są właśnie w rozdziale 5 tej ustawy zatytułowanym kontrola działalności gospodarczej. Otwierający przepisy rozdziału 5 art. 77 w ust. 1 stanowi, że kontrola działalności gospodarczej przedsiębiorców prowadzona jest na zasadach określonych w niniejszej ustawie, chyba że zasady i tryb kontroli wynikają z bezpośrednio stosowanych przepisów powszechnie obowiązującego prawa wspólnotowego albo ratyfikowanych umów międzynarodowych. Wbrew zatem stanowisku prezentowanemu w skardze, przepisy Rozdziału 5 u.s.d.g. mają charakter przepisów regulujących zasady i tryb procedury kontrolnej, a nie przepisów prawa materialnego.

Rozpoznając zarzut skargi naruszenia art. 77 ust. 6 ustawy u.s.d.g. przez wydanie decyzji na podstawie dowodów pozyskanych w wyniku kontroli przeprowadzonej z rażącym naruszeniem przepisów ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, stwierdzić należy, że strona skarżąca nie określiła "dowodów", które miały być pozyskane z naruszeniem przepisów prawa i które stanowiły podstawę wydania decyzji.

Odnosząc się do zarzutów naruszenia przepisów art. art. 79, 79a, 79b, 80, 82 w/w ustawy, należało uznać je także za niezasadne. Z przepisu art. 79 ust. 2 pkt 5 wynika, że organy kontroli nie dokonują zawiadomienia o zamiarze wszczęcia kontroli m.in. w przypadku, gdy jej przeprowadzenie jest uzasadnione bezpośrednio zagrożeniem życia, zdrowia lub środowiska naturalnego. Przepis art. 79a, określa zasady wykazywania się przed pracowników organów kontroli upoważnieniem do jej przeprowadzenia. Zarzut naruszenia tego przepisu musi być oceniony poprzez regulację art. 81 ustawy, który nakłada na przedsiębiorcę obowiązek prowadzenia i przechowywania książki kontroli obejmujących m.in. oznaczenie organu kontroli i jej przedmiotowego zakresu, oraz datę podjęcia i zakończenia kontroli. Tymczasem w aktach sprawy znajduje się datowane na 27 marca 2013 r. upoważnienie do przeprowadzania kontroli, określające jej przedmiot i wyznaczającego osoby kontrolujące. Natomiast z protokołu kontroli wynika, że obecny w punkcie sprzedawca okazał książkę kontroli, w której dokonano wpisu. W tej sytuacji zarzut skargi, że kontrolę rozpoczęto i przeprowadzono "bez doręczenia upoważnień" jest gołosłowny. Nie został także naruszony przepis art. 80 ustawy. Wprawdzie obecny w punkcie sprzedaży pracownik strony skarżącej oświadczył, że nie jest upoważniony przez kontrolowanego do obecności w czasie kontroli, to zastosowanie miał przepis art. 80 ust.5, zgodnie z którym, razie nieobecności kontrolowanego lub osoby przez niego upoważnionej, albo nie wykonania przez kontrolowanego obowiązku, o którym mowa w ust. 3 (t.j. pisemnego wskazania osoby upoważnionej), czynności kontrolne mogą być wykonane w obecności innego pracownika kontrolowanego, który może być uznany za osobę, o której mowa w art. 97 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - kodeks cywilny (dalej; k.c.) lub w obecności przywołanego świadka, którym powinien być funkcjonariusz publiczny, nie będący jednak pracownikiem organu przeprowadzającego kontrolę. Powołany art. 97 k.c. stanowi natomiast, że osobę czynną w lokalu przedsiębiorstwa przeznaczonym do obsługiwania publiczności poczytuje się w razie wątpliwości za umocowaną do czynności prawnych. Nie został zatem naruszony wynikający z art. 80 ust. 1 powołanej ustawy zakaz wykonywania kontroli pod nieobecność kontrolowanego lub osoby przez niego upoważnionej.

Bezpodstawny jest również zarzut dotyczący naruszenia przez organy art. 82 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Strona skarżąca nie wskazuje na czym miałoby polegać naruszenie powołanego przepisu.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisów postepowania w postaci art. 10 § 1 k.p.a., podkreślić należy, że wprowadzony w art. 44b ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii zakaz wytwarzania i wprowadzania do obrotu środków zastępczych, z uwagi na cechy tych substancji i produktów, określone w art. 4 pkt 27 tej ustawy, zawiera ustalenie, że środki te stwarzają zagrożenie dla zdrowa i życia ludzi. Z tych względów do postępowań w przedmiocie podejrzenia, że takie środki są wytwarzane lub wprowadzane do obrotu, ma zastosowanie przepis art. 10 § 2 k.p.a. zezwalający na odstąpienie od zasady czynnego udziału strony w każdym stadium postępowania i umożliwieniu wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszenia żądań, bez ograniczania uprawnień wynikających z przepisów działu 5 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej.

W świetle powyższych ustaleń i ocen zarzuty strony skarżącej dotyczące naruszenia art. 7, art. 11, art. 77 § 1, art. 81 i art. 107 § 3 k.p.a. uznać należy za całkowicie pozbawione podstaw prawnych. Z ustaleń zawartych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i poprzedzającej jej decyzji organu l instancji w sposób wystarczający wynika okoliczność, która uzasadniała podejrzenie, że w kontrolowanym punkcie wprowadza się do obrotu produkty, które mogą mieć charakter środków zastępczych. Z tych samych względów istniała podstawa aby zgodnie z art. 108 § 1 k.p.a. nadać decyzji rygor natychmiastowej wykonalności.

Mając powyższe na uwadze orzeczono na podstawie art. 145 § 1 pkt 3 w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz art. 135 P.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. w zakresie punktu l sentencji wyroku, oraz na podstawie art. 151 P.p.s.a w zakresie punktu II sentencji.

O kosztach postępowaniach Sąd orzekł na zasadzie art. 200 w zw. z art. 206 p.p.s.a. Stosownie natomiast do treści art. 206 p.p.s.a. w razie częściowego uwzględnienia skargi Sąd może w uzasadnionych przypadkach zasądzić na rzecz skarżącego od organu tylko część kosztów, w szczególności jeżeli skarga została uwzględniona w części niewspółmiernej do wartości przedmiotu sporu ustalonej w celu pobrania wpisu. W przedmiotowej sprawie miarkując wysokość kosztów Sąd kierował się tym, że Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji jedynie w zakresie słów "oraz innych produktów co do których zachodzi podejrzenie, że są środkami zastępczymi", a pozostałym zakresie skargę uznał za niezasadną.