Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 202/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2010-03-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Zarząd Województwa
Treść wyniku: Stwierdzono, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia
Powołane przepisy: article: art. 2b ust.2, art. 28 ust. 5, art. 29 ust.1,ust.2, pkt 6, ust.3
journal: Dz.U. 2009 nr 84 poz 712
law: Ustawa z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju - tekst jednolity

SENTENCJA

I SA/Gd 202/10 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 29 marca 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Kwarcińska (spr.),, Sędziowie Sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska, Sędzia NSA Sławomir Kozik, Protokolant: Sekretarz Sądowy Dorota Zawiślińska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 29 marca 2010r. sprawy ze skargi "A", spółka jawna z siedzibą w G. w zakresie informacji o negatywnym rozpatrzeniu protestu przez Zarząd Województwa Pomorskiego z dnia 5 lutego 2010 r. nr [...], [...], w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie projektu [...] w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego dla Województwa na lata 2007 - 2013 1/ stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia przez "B" S.A., jako Instytucję Pośredniczącą II stopnia; 2/ zasądza od Zarządu Województwa na rzecz strony skarżącej kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

I SA/Gd 202/10

UZASADNIENIE

A, spółka jawna z siedzibą w G. złożyła wniosek o dofinansowanie projektu pod nazwą "Rozwój i ugruntowanie pozycji firmy A Sp. J. oraz wzrost jej aktywności eksportowej dzięki uczestnictwu w 2010 roku jako wystawcy w Międzynarodowych Targach [...]" w ramach Poddziałania 1.1.2. Małe i Średnie Przedsiębiorstwa Osi Priorytetowej 1 Regionalnego Programu Operacyjnego dla Województwa o (zwanego dalej RPO W) na lata 2007-2013.

B S.A., jako Instytucja Pośrednicząca II stopnia (por. art. 5 pkt 4 ustawy z 6 grudnia 2006r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. Nr 84, poz. 712 ze zm.; dalej jako u.p.p.r.), pismem z 29 września 2009 r., nr [...], poinformowała spółkę, że wniosek – po dokonaniu uzupełnień – został pozytywnie oceniony pod względem formalnym i skierowany do kolejnego etapu oceny – wykonalności i strategicznej.

Następnie pismem z dnia 3 grudnia 2009 r., nr [...], spółka została poinformowana, że jej wniosek przeszedł pozytywnie ocenę wykonalności, a w wyniku oceny strategicznej dokonanej przez członków Zespołu Ekspertów projekt uzyskał 54 punkty na 100 punktów możliwych. Wskazano również, że wniosek spółki zostanie przekazany pod obrady Zarządu Województwa z rekomendowaną kwotą dofinansowania 153.199,80 zł.

Zarząd Województwa, Uchwałą Nr [...] z dnia 12 stycznia 2010 r. w sprawie wyboru projektów do dofinansowania w ramach RPO W na lata 2007-2013 Osi Priorytetowej 1 "Rozwój i innowacje MPŚ" Działania 1.1. "Mikro, małe i średnie przedsiębiorstwa" Poddziałania 1.1.2. "Małe i średnie przedsiębiorstwa" złożonych w ramach konkursu nr 1.1.2._9., nie wybrał projektu wnioskodawcy do dofinansowania, o czym poinformowano spółkę pismem z dnia 21 stycznia 2010 r., doręczonym w dniu 22 stycznia 2010 r.

Spółka 27 stycznia 2010 r. złożyła protest od informacji o niewybraniu wniosku do dofinansowania. Wskazała, że B S.A., działając jako Instytucja Pośrednicząca II stopnia, ogłosiła Konkurs nr 1.1.2._9. na dofinansowanie projektów dla Poddziałania 1.1.2. "Małe i średnie przedsiębiorstwa". Zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 3 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju ogłoszenie zawierało informację o wysokości środków przeznaczonych na dofinansowanie projektów, którą określono w kwocie 3.079.840,46 zł, z czego 15% stanowić miały środki z budżetu państwa. Uchwałą Nr [...] z dnia 12 stycznia 2010 r. Zarząd Województwa postanowił, aby dofinansowanie, o jakie wnioskowali beneficjenci z budżetu państwa i budżetu środków europejskich, sfinansować wyłącznie z budżetu środków europejskich pochodzących z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w łącznej kwocie 2.532.726,14 zł. Zdaniem spółki zmniejszenie kwoty środków przeznaczonych na dofinansowanie projektów o 15-procentowy udział środków z budżetu państwa spowodowało pogorszenie zasad konkursu, a w konsekwencji prowadzi do naruszenia art. 29 ust. 4 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju. Spółka podkreśliła, że złożony przez nich wniosek został przygotowany z uwzględnieniem wszystkich informacji zawartych w ogłoszeniu o konkursie. Pozostała argumentacja odnosi się do wpływu braku dofinansowania do projektu spółki na przyjętą przez przedsiębiorcę strategię działania i rozwoju, w tym w zakresie objętym złożonym wnioskiem.

Zarząd Województwa (dalej jako ZW) rozpatrzył negatywnie protest wnioskodawcy (informację o negatywnym rozpatrzeniu protestu z dnia 5 lutego 2010 r. doręczono stronie w dniu 17 lutego 2010 r.; kopia dowodu doręczenia została złożona przez pełnomocnika ZW na żądanie WSA w Gdańsku w dniu rozprawy tj. 29 marca 2010r.).

W uzasadnieniu ZW wskazał, że argumentacja spółki nie znajduje potwierdzenia w okolicznościach sprawy. Twierdzeniom strony o pogorszeniu warunków konkursu przeczy bowiem uzasadnienie uchwały Zarządu Województwa z dnia 12 stycznia 2010 r. Organ zwrócił uwagę, że zgodnie z zapisami Przewodnika Beneficjenta RPO W dla Działań 1.1-1.2 rekomendowane do wyboru zostaną projekty, które uzyskały minimum 60% ogólnej sumy punktów. W ogłoszonym konkursie wymagany próg uzyskały 4 projekty (w odpowiedzi na skargę wskazano, że projektów tych było 6 – por. strona 4 odpowiedzi na skargę). Natomiast decyzją Zarządu Województwa do dofinansowania zostało wybranych 19 projektów, które uzyskały minimum 55% ogólnej sumy punktów (w odpowiedzi na skargę wskazano, że projektów tych było 13 – por. strona 4 odpowiedzi na skargę). Zdaniem ZW, skoro w wyniku zmiany (obniżenia) procentowego progu punktowego do dofinansowania zostało wybranych 19 projektów to nie sposób przyjąć, że warunki konkursu zostały pogorszone; zmiana wysokości progu punktowego umożliwiła otrzymanie dofinansowania dodatkowym 15 projektom. Doprowadziła ona zatem do polepszenia sytuacji podmiotów ubiegających się o dofinansowanie.

Wyjaśniono także, że wyłączenie z kwoty przeznaczonej na dofinansowanie projektów środków z budżetu państwa nie miało wpływu na zmianę sumy alokacji, gdyż środki te zostały zastąpione środkami pochodzącymi z Unii Europejskiej. Nadto, zgodnie z systemem realizacji RPO W przewidziana w konkursie alokacja środków finansowych ma charakter orientacyjny, a wybór projektów do dofinansowania zależy od liczby i wartości projektów rekomendowanych po ocenie strategicznej i nie jest wprost związany kwotą alokacji. Podkreślono, że Zarząd Województwa nie jest zobowiązany do wyboru projektów do wyczerpania kwoty środków przeznaczonych na dofinansowanie, które mogą pozostać w części niewykorzystane. W sytuacji zaś, gdy wartość wnioskowanego dofinansowania projektów rekomendowanych przekracza określoną w ogłoszeniu o konkursie kwotę środków Zarząd Województwa może zwiększyć kwotę środków kosztem kolejnych konkursów w celu dofinansowania wszystkich wniosków, bądź też – za zgodą wnioskodawcy – obniżyć poziom dofinansowania. Z tych względów podnoszony przez spółkę zarzut naruszenia przepisów poprzez zmianę kwoty środków uznać należało za niezasadny.

Spółka, po wyczerpaniu środków odwoławczych przewidzianych w systemie realizacji programu operacyjnego, wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, wnosząc o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Do skargi dołączono kompletny wniosek wraz z pełną dokumentacją. Strona skarżąca podniosła zarzut naruszenia następujących przepisów ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju:

- art. 26 ust. 1 pkt 16 u.p.p.r. poprzez niezapewnienie właściwej informacji o konkursie obejmującej kwotę środków przeznaczonych na dofinansowanie projektów,

- art. 26 ust. 2 u.p.p.r. poprzez nierówny dostęp podmiotów ubiegających się o dofinansowanie do pomocy finansowej w ramach konkursu, brak przejrzystości reguł będących podstawą oceny projektów na skutek niepodania ostatecznej i pewnej kwoty dofinansowania projektów,

- art. 29 ust. 1 pkt 3 u.p.p.r. poprzez zamieszczenie w ogłoszeniu o konkursie błędnej informacji o wysokości środków przeznaczonych na dofinansowanie projektów,

- art. 29 ust. 4 u.p.p.r. poprzez zmianę warunków konkursu przed zawarciem umów z beneficjentami na skutek obniżenia kwoty środków przeznaczonych na dofinansowanie projektów.

Spółka podkreśliła, że zmiana wysokości środków przeznaczonych na dofinansowanie z kwoty 3.079.840,46 zł do kwoty 2.532.726,14 zł stanowi ingerencję w zasadniczy element procesu ubiegania się o dofinansowanie. Podmioty przygotowują wnioski z uwzględnieniem kwot wskazanych w ogłoszeniu o konkursie, gdyż określona procentowo wysokość wnioskowanego dofinansowania ustalana jest na podstawie pełnej kwoty środków przeznaczonych do podziału. Również jednym z elementów oceny złożonego wniosku i ilości przyznawanych punktów przez Zespół Ekspertów jest wysokość wnioskowanego przez podmiot dofinansowania do projektu. Z tych przyczyn ilość przyznanych wnioskodawcy punktów mogłaby ulec zmianie. Skarżąca wskazała, że uchwała, którą Zarząd Województwa postanowił zmienić kwotę środków podjęta została po przedstawieniu B S.A. rekomendowanych wniosków, a przed podjęciem przez organ decyzji o obniżeniu kwoty środków. Nadto, w tych okolicznościach sprawy stronie uniemożliwiono wypowiedzenie się co do wprowadzonych zmian poprzez np. poprzez korektę złożonego wniosku.

W ocenie strony skarżącej określony przepisami ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju zakaz zmiany warunku konkursu nie dotyczy wyłącznie podmiotów, z którymi umowy o dofinansowanie projektu mają zostać zawarte. Z literalnego brzmienia przepisu wynika, że ochroną objęte zostały także podmioty, które dofinansowanie mogą uzyskać na skutek wniesionych środków odwoławczych.

Pozostała argumentacja skargi powiela zarzuty protestu i odnosi się do wpływu braku dofinansowania do złożonego przez spółkę projektu na realizację innych przedsięwzięć strony skarżącej mających na celu jej rozwój i promocję.

W złożonej 25 marca 2010r. odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie. Do odpowiedzi na skargę dołączono czterostronicowy wydruk, ze strony internetowej, ogłoszenia w sprawie przedmiotowego konkursu. W uzasadnieniu wskazano, że skarga opiera się na błędnym założeniu, że kwota przeznaczona na dofinansowanie projektów w ramach danego konkursu, o której mowa w art. 29 ust. 2 pkt 3 u.p.p.r., ma wpływ na to ile i jakie projekty zostaną wybrane do dofinansowania oraz że kwota ta ma charakter kwoty sztywnej i w całości musi podlegać rozdysponowaniu pomiędzy wnioskodawców. Wyłączną formą wyboru projektów w ramach działań 1.1-1.2 RPO W jest konkurs zamknięty tj. konkurs, w którym daty otwarcia i zamknięcia naboru wniosków o dofinansowanie projektu zostają określone w ogłoszeniu o konkursie w odróżnieniu od konkursu otwartego, w którym nabór wniosków i ich ocena prowadzone są w sposób ciągły, do wyczerpania określonego limitu środków lub do zamknięcia konkursu. Z takiego trybu konkursowego wynika, zdaniem ZW, możliwość uzyskania wymaganej sumy punktów przez taką ilość projektów, która wyczerpie nie całość, a tylko część określonej alokacji, która może zostać w części niewykorzystana. W przypadku zaś gdy wartość wnioskowanego dofinansowania projektów rekomendowanych przekracza poziom tejże alokacji wówczas ZW, w celu dofinansowania wszystkich takich wniosków, ma możliwość zwiększenia środków kosztem kolejnych konkursów w danym działaniu; przywołano art. 29 ust. 2 pkt 3 u.p.p.r. i art. 26 ust. 1 pkt 10 u.p.p.r. Zdaniem ZW niewykorzystanie całości środków, o których mowa w art. 29 ust. 2 pkt 3 u.p.p.r., z powodu nieuzyskania wymaganej liczby punktów przez wystarczającą liczbę wniosków czyni zarzuty strony bezzasadnymi.

Zdaniem ZW, chybiony jest również zarzut strony, że kwota alokacji środków nie była znana – na stronie internetowej i w ogłoszeniu o konkursie, zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 3 u.p.p.r., podano kwotę alokacji (3.079.840,46 zł).

Nieuzasadniony jest też zarzut zmiany warunków konkursu poprzez obniżenie wysokości środków przeznaczonych na dofinansowanie projektów, bowiem alokacja nie została zmieniona; jedynie środki przeznaczone na realizację konkursu nie zostały w pełni rozdysponowane przez Zarząd Województwa z uwagi na fakt, iż brak było projektów, które w trakcie ich oceny osiągnęłyby liczbę punktów przewidzianą dla przyznania dofinansowania; wbrew twierdzeniom strony ZW nie podjął uchwały obniżającej wysokość alokacji przeznaczonej dla danego konkursu a jedynie obniżył kryteria (z 60% ogólnej sumy punktów – na 55%) kwalifikując tym samym do dofinansowania, oprócz 6 projektów, które otrzymały 60 punktów, o dodatkową liczbę 13 wniosków, które otrzymały 55% ogólnej sumy punktów, co i tak nie doprowadziło do wyczerpania alokacji (w tym miejscu należy wskazach, że jak już podkreślono dane te nie pokrywają się z treścią uzasadnienia informacji o negatywnym rozpatrzeniu protestu – por. strona 2 nin. uzasadnienia).

Zdaniem ZW, bez znaczenia dla sprawy była również rezygnacja ZW z wykorzystania środków pochodzących z budżetu państwa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

I.

Sądy administracyjne zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.; dalej powoływanej jako p.p.s.a.), sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta obejmuje przede wszystkim orzekanie w sprawach skarg na rozstrzygnięcia, akty, czynności i bezczynność określone w art. 3 § 2 p.p.s.a. Stosownie do art. 3 § 3 p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.

Sprawa rozpatrywana jest w trybie ustawy z 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. z 2009 r. nr 84, poz. 712), zwanej dalej u.p.p.r.

Z mocy uregulowań tej ustawy kontroli sądów administracyjnych poddany został tryb dokonywania przez instytucję zarządzającą programami operacyjnymi oceny projektów zgłaszanych przez wnioskodawców ubiegających się o dofinansowanie w ramach systemu realizacji regionalnych programów operacyjnych; przy czym sąd administracyjny nie może zastępować instytucji odpowiedzialnych za realizację programów operacyjnych w ocenianiu wniosku o dofinansowanie.

To właściwa instytucja dokonuje takiej oceny, natomiast sąd administracyjny, w ramach przyznanych mu kompetencji, winien skontrolować jej zgodność z prawem. Kontrolując prawidłowość wydanej przez właściwą instytucję oceny wniosku o dofinansowanie, sąd bierze pod uwagę zasady dokonywania tej oceny, wynikające z obowiązujących przepisów prawa oraz z przyjętych na ich podstawie w ramach poszczególnych programów operacyjnych procedur wyłaniania projektów. Wyznacznikiem prawidłowości wydanej oceny, obok zachowania wymogów proceduralnych, jest jej rzetelność i bezstronność.

II.

Sądowa kontrola legalności oceny projektu przeprowadzona przez właściwą instytucję zarządzającą w ramach ogłoszonego konkursu sprowadza się wobec powyższego do prawidłowości stosowania prawa przez tę instytucję, określonego w przepisach ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju oraz jej przepisów wykonawczych, jak też w regionalnym programie operacyjnym (art. 20 ust. 3 i 3a u.p.p.r.), w regulacji zawartych w systemie realizacji programu operacyjnego (art. 5 pkt 11 u.p.p.r.), określonym przez instytucję zarządzającą (art. 26 ust. 1 pkt 8 u.p.p.r.), jak również w regulacjach wspólnotowych dotyczących w szczególności Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego.

Zgodnie z art. 30c ust. 1 u.p.p.r., po wyczerpaniu środków odwoławczych przewidzianych w systemie realizacji programu operacyjnego i po otrzymaniu informacji o negatywnym wyniku procedury odwoławczej przewidzianej z systemie realizacji programu operacyjnego, o którym mowa w art. 30b ust. 4 u.p.p.r., wnioskodawca może w tym zakresie wnieść skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego, zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a.

Stosownie do art. 30c ust. 2 u.p.p.r., skarga jest wnoszona przez wnioskodawcę bezpośrednio do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego wraz z kompletną dokumentacją w sprawie, obejmującą wniosek o dofinansowanie wraz z informacją w przedmiocie oceny projektu, kopie wniesionych środków odwoławczych oraz informacji o wynikach procedury odwoławczej przewidzianej w systemie realizacji programu operacyjnego wraz z pouczeniem o możliwości wniesienia skargi do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego.

Wojewódzki sąd administracyjny z mocy art. 30c ust. 3 u.p.p.r., po rozpatrzeniu skargi, może uwzględnić skargę, stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję zarządzającą lub pośredniczącą, może oddalić skargę w przypadku jej nieuwzględnienia, może też umorzyć postępowanie w sprawie, jeżeli z jakichkolwiek względów jest ono bezprzedmiotowe.

III.

Strona skarżąca wniosła skargę do WSA w Gdańsku zarzucając naruszenie w sprawie dyspozycji art. 26 ust. 1 pkt 16, art. 26 ust. 2, art. 29 ust. 1 pkt 3, art. 29 ust. 4 ustawy z 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, argumentując zasadność jej wniesienia faktem, że B S.A., jako Instytucja Pośrednicząca II stopnia w sposób nieuzasadniony i niezgodny w ww. ustawą, wycofała ze środków przeznaczonych na dofinansowanie projektów środki pochodzące z budżetu państwa podejmując uchwałę w przedmiocie zastąpienia części dofinansowania pochodzącej z budżetu państwa – w całości środkami unijnymi, co spowodowało, że łączna kwota dofinansowania wyniosła 2.532.726 zł, zamiast pierwotnie – 3.079.840 zł.

Zdaniem strony skarżącej zmiana ta oznaczała ingerencję w zasadniczy element procesu ubiegania się o dofinansowanie; gdyby strona skarżąca wiedziała, że suma środków przeznaczonych na dofinansowanie zostanie zmniejszona, nie wnioskowałaby o 60% dofinansowania ale np. o 40 %, a wówczas wnioskowi strony przyznane zostałyby przez B S.A. dodatkowe punkty, co z kolei przekłada się na wyższą ocenę wniosku. W sprawie kwestia ta jest o tyle istotna, zdaniem strony, że przedmiotowy wniosek otrzymał 54 punkty tj. o jeden punkt mniej niż wymagał tego przyjęty próg od którego przyznawano dofinansowanie.

Zdaniem natomiast ZW, wyrażonej w informacji o negatywnym rozpatrzeniu protestu skarżącego, sytuacja jest odwrotna - zgodnie bowiem z Przewodnikiem Beneficjenta RPO W dla działań 1.1-1.2 rekomendowane do dofinansowania zostają projekty, które uzyskały minimum 60% ogólnej sumy punktów; w wypadku konkursu nr 1.1.2_9, próg ten przekroczyły 4 projekty; jednak decyzją Zarządu Województwa do dofinansowania zostało wybranych 19 projektów, które uzyskały minimum 55% ogólnej sumy punktów, a to oznacza, że uchwała nr [...] z 12 stycznia 2010r. Zarządu Województwa nie tylko nie pogorszyła warunków tego konkursu, ale je polepszyła, umożliwiając dodatkowym 15 projektom otrzymanie dofinansowania, którego by nie otrzymały w sytuacji zachowania pierwotnych warunków konkursu.

Zdaniem ZW wybór projektów do dofinansowania nie jest wprost związany kwotą alokacji, a jest uzależniony przede wszystkim od liczby i wartości projektów, które uzyskały rekomendacje po ocenie strategicznej. Zarząd Województwa nie jest zobowiązany, po ocenie projektów, do wyczerpania alokacji bez względu na wynik oceny; przewidziana w konkursie alokacja może zostać w części niewykorzystana. Suma wykorzystanych środków wynikała z ustalonego, niższego niż przewidywał Przewodnik Beneficjenta, progu punktowego, jaki musiał zostać osiągnięty przez dofinansowane projekty. Zmiana taka, zdaniem ZW, nie miała wpływu na ograniczenie praw czy fakt niewybrania do dofinansowania innych projektów.

IV.

Skarga strony skarżącej jest uzasadniona, co nie oznacza jednak akceptacji wszystkich zawartych w niej zarzutów.

Stan sprawy przedstawia się następująco - zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 3 ustawy z 6 grudnia 2006r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. 2009, nr 84, poz. 712; dalej jako u.p.p.r.) B S.A., która 17 marca 2008r. zawarła z Zarządem Województwa umowę o udzielenie zamówienia na pełnienie funkcji Instytucji Pośredniczącej II stopnia (IP II) do wdrożenia Osi Priorytetowej 1 pt. Rozwój i innowacje w MŚP Regionalnego Programu Operacyjnego dla Województwa (RPO W) na lata 2007-2013, ogłosiła nabór wniosków o dofinansowanie projektów dla poddziałania 1.1.2, konkurs nr 1.1.2_9.

B S.A. jako Instytucja Pośrednicząca II stopnia dla działań w ramach Osi Priorytetowej 1 RPO W na lata 2007-2013 ogłosiła nabór wniosków o dofinansowanie projektów w ramach przedmiotowego konkursu zamkniętego wskazując na maksymalny poziom dofinansowania projektów ze środków publicznych w ramach konkursu (na poziomie 60% wydatków kwalifikowanych dla małych przedsiębiorstw).

Uchwałą nr [...] Zarządu Województwa z 30 kwietnia 2009r. zmieniono uchwałę nr [...] z 21 lutego 2008r. w sprawie zatwierdzenia Uszczegółowienia Regionalnego Programu Operacyjnego dla Województwa na lata 2007-2013, przyjmując tekst jednolity stanowiący załącznik nr 2 do uchwały.

Analiza tekstu jednolitego Uszczegółowienia Regionalnego Programu Operacyjnego dla Województwa na lata 2007-2013 pozwala na stwierdzenie, że procedura oceny projektów w oparciu o kryteria strategiczne prowadzić ma do sformułowania rekomendacji dla Zarządu Województwa, w której ocenione projekty zostaną podzielone na następujące grupy:

1/ projekty rekomendowane do wyboru tj. projekty, które uzyskały co najmniej 60% sumy punktów;

2/ projekty nierekomendowane do wyboru tj. projekty, które uzyskały mniej niż 60% sumy punktów.

Strona skarżąca złożyła 10 sierpnia 2009r. wniosek w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego dla Województwa na lata 2007-2013 w Osi Priorytetowej 1 Rozwój i innowacje w MŚP, działanie 1.1 Makro, małe i średnie przedsiębiorstwa, poddziałanie 1.1.2. Małe i średnie przedsiębiorstwa – dotacje na udział w targach i wystawach, przedkładając projekt pt. Rozwój i ugruntowanie pozycji A Sp.J. oraz wzrost jej aktywności eksportowej dzięki uczestnictwu w 2010 roku jako wystawcy w Międzynarodowych Targach [...].

Po uzupełnieniu wniosku o braki formalne, wniosek ten uzyskał pozytywną ocenę formalną (pismo Instytucji Pośredniczącej II stopnia z 29 września 2009r.) oraz pozytywną ocenę wykonalności i ocenę strategiczną (pismo Instytucji Pośredniczącej II stopnia z 3 grudnia 2009r.), uzyskując 54% punktów na 100% możliwych, z rekomendowaną kwotą dofinansowania 153.199,80 zł.

Na podstawie uchwały nr [...] z 12 stycznia 2010r. Zarządu Województwa, projekt strony nie został wyłoniony do dofinansowania.

W uzasadnieniu tejże uchwały wskazano, że pod obrady Zarządu Województwa przekazano 64 wnioski o dofinansowanie projektów uszeregowanych pod względem zdobytych punktów w podziale na dwie grupy – pierwsza to 6 wniosków, które uzyskały co najmniej 60% ogólnej sumy punktów; druga – 58 wniosków, które uzyskały poniżej 60% ogólnej sumy punktów. Wskazano, że cyt. (...) w związku z powyższym oraz biorąc pod uwagę, że kryteria oceny wykonalności i strategicznej nie odzwierciedlają specyfiki projektów na targi i wystawy oraz, że wysokość budżetu przeznaczonego w ramach alokacji dla konkursu 1.1.2_9 jest ograniczona, Zarząd Województwa wybrał do dofinansowania 19 projektów, które na etapie oceny uzyskały co najmniej 55% ogólnej sumy punktów (...).

Załącznikiem do ww. uchwały jest lista 19 projektów wybranych do dofinansowania.

V.

Zgodnie z treścią Przewodnika Beneficjenta Regionalnego Programu Operacyjnego dla Województwa (RPO W) na lata 2007-2013 dla działań 1.2-1.2, Zarząd Województwa (dalej jako ZW), w drodze uchwały (por. pkt 5.4.3 Przewodnika Beneficjenta RPO W 2007-2013; tekst na [...]; stan prawny na dzień 7 lipca 2009r.), dokonuje wyboru projektów otrzymujących dofinansowanie kierując się, co do zasady, rekomendacjami Zespołu Ekspertów (ZE). ZW może wybrać projekty nie kierując się rekomendacjami ZE, przy czym wymaga to każdorazowego uzasadnienia w tejże uchwale (w procentach do kwoty współfinansowania projektu ze środków publicznych), może podjąć decyzję o wystąpieniu do beneficjenta z zapytaniem o wyrażenie zgody na zmianę kwoty dofinansowania przy niezmienionym zakresie rzeczowym projektu; w takim przypadku B S.A., jako Instytucja Pośrednicząca II stopnia (IP II), w imieniu ZW, wysyła do beneficjenta zapytanie o zgodę. Termin na udzielenie odpowiedzi przez beneficjenta, nie dłuższy niż 5 dni roboczych od dnia otrzymania pisma, będzie każdorazowo wskazany w piśmie.

W rozdziale 5 Przewodnika Beneficjenta RPO W 2007-2013 pt. Nabór i ocena wniosków o dofinansowanie projektu - w pkt 5.1.1 i 5.1.2 – postanowiono, że ZW może zmienić termin ogłoszenia naboru zapisanego w harmonogramie naborów wniosków na dany rok – z odpowiednim wyprzedzeniem, lecz nie później niż 3 dni przed terminem pierwotnym, a harmonogram i jego zmiany, niezwłocznie po podjęciu uchwały przez ZW, umieszczane są na wskazanych stronach internetowych. Pojedynczy konkurs na dofinansowanie wniosków w ramach działań 1.1-1.2 ogłaszany jest przez B S.A., jako Instytucję Pośredniczącą II stopnia zgodnie z harmonogramem. Pomiędzy publikacją ogłoszenia o naborze wniosków na dane działanie, a końcową datą składania wniosków musi być zachowany termin minimum 30 dni kalendarzowych. Ogłoszenie o naborze wniosków zawierać musi, zgodnie z art. 29 ust. 2 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju między innymi informacje o rodzaju projektów podlegających dofinansowaniu, rodzaju podmiotach, które mogą się ubiegać o dofinansowanie, o kwocie środków przeznaczonych na dofinansowanie projektów; ogłoszenie winno również zawierać informacje wskazujące kryteria wyboru projektu. Informacje zawarte w ogłoszeniu mogą zawężać zakres konkursu w obszarach typów projektów, typów beneficjentów, wartości projektu lub wartości dofinansowania z EFRR.

IP II w dniu ogłoszenia konkursu zamieszcza w dzienniku o zasięgu regionalnym informacje o konkursie zawierającą między innymi dane o rodzaju projektów podlegających dofinansowaniu, rodzaju podmiotach, które mogą się ubiegać o dofinansowanie oraz kwotę środków przeznaczonych na dofinansowanie projektów. Okres naboru wniosków może ulec wydłużeniu przy zachowaniu wymogu poinformowania o tym wszystkich beneficjentów w czasie nie krótszym niż 5 dni roboczych przed upływem pierwotnej daty zakończenia składania wniosków. Wskazano, że (...) wszelkie zmiany w harmonogramie oraz w sposobie ogłaszania naborów wniosków będą respektowały równe szanse uczestnictwa wszystkich zainteresowanych beneficjentów (...).

Powyższy stan prawny pozwala na stwierdzenie, że Przewodnik Beneficjenta RPO W 2007-2013 nie zawiera procedury dokonania przez Zarząd Województwa zmian w zakresie procedury wyboru projektów do dofinansowania w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego dla W (por. uchwała nr [...] z 12 stycznia 2010 r. wraz z uzasadnieniem) wbrew zapisom ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju. Podkreślić należy, że z mocy art. 28 ust. 1, 5 i 6 u.p.p.r., w ramach programu operacyjnego mogą być dofinansowane, zgodnie z kryteriami zatwierdzonymi przez Komitet Monitorujący, projekty indywidualne, systemowe i wyłonione w trybie konkursu. Dokumenty stanowiące system realizacji programu operacyjnego, a także ich zmiany – podlegają publikacji na stronach internetowych właściwej instytucji zarządzającej. Dokumenty te nie mogą być zmieniane na niekorzyść wnioskodawcy w trakcie trwania określonej tury konkursu, w zakresie w jakim dotyczą tego konkursu, a także w przypadku konkursów otwartych – ich zmiana nie może mieć negatywnego wpływu na rozpatrzenie złożonego przed dokonaniem tej zmiany wniosku o dofinansowanie.

Z mocy art. 26 ust. 1 pkt 16 i art. 26 ust. 2 u.p.p.r. do zadań instytucji zarządzającej należy w szczególności zapewnienie właściwej informacji i promocji programu operacyjnego; instytucja zarządzająca powinna uwzględniać zasadę równego dostępu do pomocy wszystkich kategorii beneficjentów w ramach programu oraz zapewniać przejrzystość reguł stosowanych przy ocenie projektów.

VI.

Mając na uwadze fakt, iż w sprawie mamy do czynienia z tzw. konkursem zamkniętym należy odpowiedzieć wobec powyższego na następujące pytania:

1/ czy zmiana wprowadzona treścią uzasadnienia uchwały nr [...] Zarządu Województwa z 12 stycznia 2010 r. o treści cyt. (...) biorąc pod uwagę, że kryteria oceny wykonalności i strategicznej nie odzwierciedlają specyfiki projektów na targi i wystawy oraz, że wysokość budżetu przeznaczonego w ramach alokacji dla konkursu 1.1.2_9 jest ograniczona, Zarząd Województwa wybrał do dofinansowania 19 projektów, które na etapie oceny uzyskały co najmniej 55% ogólnej sumy punktów (...) narusza art. 26 ust. 2 u.p.p.r., zgodnie z którą należy przy realizacji programów operacyjnych zapewnić nie tylko wykonanie zasady równego dostępu do pomocy wszystkich kategorii beneficjentów ale również zapewnić przejrzystość reguł stosowanych przy ocenie projektów;

2/ czy naruszenie zasady o jakiej mowa w art. 26 ust. 2 u.p.p.r. może stanowić samoistną podstawę do stwierdzenia, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo stanowiąc przyczynę przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia.

Zdaniem Sądu na oba pytania należy odpowiedzieć twierdząco, mając na względzie, że naruszenie art. 26 ust. 2 u.p.p.r., w stanie niniejszej sprawy, jednocześnie narusza dyspozycję art. 28 ust. 5 u.p.p.r. w związku z art. 29 ust. 1, ust. 2 pkt 6 i ust. 3 u.p.p.r.

Brak jest bowiem podstawy prawnej do zaakceptowania sytuacji w której warunki zamkniętego konkursu zmieniane zostają uchwałą Zarządu Województwa bez uprzednio ogłoszonych do powszechnej wiadomości wszystkich wnioskodawców - informacji o treści zmian a dokonanych między innymi w treści Uszczegółowionego Regionalnego Programu Operacyjnego dla Województwa na lata 2007- 2013.

Skoro, jak stwierdza Zarząd Województwa w uzasadnieniu uchwały nr [...]z 12 stycznia 2010r., kryteria oceny wykonalności i strategicznej (...) nie odzwierciedlają specyfiki projektów na targi i wystawy (...) i stąd konieczność zmiany procedury oceny projektów poprzez włączenie do grupy projektów rekomendowanych do wyboru nie tylko projektów, które otrzymały co najmniej 60% sumy punktów ale również projektów, które otrzymały co najmniej 55% sumy punktów, to zmiana przepisów proceduralnych winna być przedmiotem odrębnej ale nade wszystko uprzedniej uchwały Zarządu Województwa zmieniającej w zakresie konkursu zamkniętego dotyczącego projektów (...) na targi i wystawy (...) procedurę oceny projektów, a przy tym ogłoszonej do wiadomości, umożliwiając wszystkim wnioskodawcom nie tylko zapoznanie się z nową procedurą ale również z uzasadnieniem takiej zmiany. Dopiero w następstwie powyższej uchwały zmieniającej, po jej ogłoszeniu, w tym po zamieszczeniu jej treści na właściwej stronie internetowej (art. 26 ust. 5 u.p.p.r.) i po upływie oznaczanego w tym ogłoszeniu czasu dla wszystkich wnioskodawców (art. 29 ust. 1, 2, 3 u.p.p.r.) do ewentualnego zgłoszenia zmian wniosku wobec dokonanej w trakcie konkursu zmiany procedury konkursu – istniałaby prawna skutecznie możliwość podjęcia uchwały przez Zarząd Województwa w sprawie wyboru projektów do dofinansowania.

Powyższa konieczność wynika wprost z treści ustawy z 6 grudnia 2006r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, w tym z dyspozycji art. 26 ust. 1 pkt 16 i ust. 2 u.p.p.r., zgodnie z którą instytucja zarządzająca winna zapewnić właściwą informację w zakresie programu operacyjnego przy zachowaniu zasady równego dostępu do pomocy wszystkich kategorii beneficjentów w ramach programu oraz przy zapewnieniu przejrzystości reguł stosowanych przy ocenie projektów. Wynika to również z przyjętych reguł w Przewodniku Beneficjenta do Programu Operacyjnego dla Województwa na lata 2007-2013 oraz treści Uszczegółowionego Regionalnego Programu Operacyjnego dla Województwa na lata 2007- 2013.

Trudno w związku z powyższym zaakceptować sytuację zgodnie z którą przyjmuje się jednocześnie (w jednej uchwale):

po pierwsze - niczym nie argumentowaną zmianę koniecznej dla wyboru projektu sumy punktów na 55%, co powoduje, że dla strony skarżącej przyjęta nowa reguła oceny wniosków nie jest przejrzysta (bo skoro 55% to dlaczego nie 54%, które strona skarżąca uzyskała przechodząc pozytywnie wszystkie wymagane procedurą etapy badania wniosku);

i po drugie - wybór projektów do dofinansowania.

Brak ww. uchybień proceduralnych – w tym uchybienia zasadzie przejrzystości reguł stosowanych przy ocenie projektów - mogło sprowokować wolę wnioskodawców do dokonania określonych zmian w zakresie złożonego wniosku, tym bardziej, że Zarząd Województwa miał na względzie zmianę alokacji kwoty dofinansowania wykorzystanej w ramach przedmiotowego konkursu.

Zresztą Zarząd Województwa w odpowiedzi na skargę wskazując, że co prawda z argumentacją zawartą w uzasadnieniu skargi nie można się zgodzić, jednak cyt.: (...) zapewnienie wkładu własnego na poziomie wyższym niż minimalny jest działaniem pożądanym przez Instytucję Zarządzającą i dlatego na etapie oceny strategicznej eksperci przyznają 1 dodatkowy punkt za każdy punkt procentowy ponad minimalny wymagany wkład własny (...) na etapie oceny strategicznej. W tym miejscu przypomnieć należy, że właśnie jednego punktu zabrakło stronie, aby znaleźć się w pakiecie projektów, które ostatecznie otrzymały przedmiotowe dofinansowanie.

Należy w sprawie wyraźnie podkreślić, że Sąd nie posiada uprawnień do przesądzenia, iż powyższe okoliczności miały wpływ na ostateczne otrzymanie przez stronę wnioskowanego dofinansowania w ramach wskazanego konkursu zamkniętego. Jest jednak koniecznym, w zakresie wskazanym posiadanymi kompetencjami (por. pkt I uzasadnienia) stwierdzić, że żaden z przepisów prawa materialnego i procesowego, a związanego z wyborem projektów w ramach regionalnych programów operacyjnych nie pozwala na dokonanie wyboru projektów w ramach uznania administracyjnego.

Prowadzi to do następującej konkluzji - nie można akceptować sytuacji gdy w czasie toczącej się procedury wyboru projektów rekomendowanych, w ramach konkursu, podejmowane są zmiany przepisów proceduralnych w zakresie warunków konkursu przyznające dofinansowanie nie tylko wnioskom osiągającym 60% ze 100% wymaganych punktów - do poziomu 55% - gdy zmiana tychże przepisów proceduralnych nie jest uprzednio publikowana, a ponadto nie jest znana przyczyna nieobjęcia dofinansowaniem również programów które osiągnęły np. 54%.

Taka nieczytelność reguł postępowania jest nie do zaakceptowania w świetle wskazanych przepisów ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju; aprobata sytuacji jaka miała miejsce w tej sprawie prowadziłaby do następczej akceptacji każdego "dopasowywania" reguł proceduralnych związanych z wyborem określonego projektu w ramach pozostałych konkursów i to nie tylko w trakcie ale i w związku z jednoczesnym dokonaniem wyboru określonych projektów złożonych w ramach konkursu.

Nie przesądzając więc o wyniku przedmiotowego konkursu, przy ponownym rozpoznaniu sprawy należy przeprowadzić wybór projektów do dofinansowania w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego dla Województwa na lata 2007-2013 Osi Priorytetowej 1 Rozwój i innowacje w MŚP Działania 1.1 Mikro, małe i średnie przedsiębiorstwa Poddziałanie 1.1.2. Małe i średnie przedsiębiorstwa, złożonych w ramach konkursu nr 1.1.2._9, przy zachowaniu procedury oceny i wyboru projektów oraz zmian w tej procedurze ogłoszonych w czasie i trybie przewidzianym ustawą z 6 grudnia 2006r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. 2009, nr 84, poz. 712 ze zm.), w warunkach zapewniających przejrzystość stosowanych reguł przy ocenie projektów, pozwalając każdemu z wnioskujących na zapoznanie się ze wszystkimi informacjami dot. tego konkursu o jakich mowa w art. 29 ust. 1 i 2 tej ustawy tj. w warunkach pozwalających na właściwą informację wnioskujących przy uwzględnieniu zasady równego dostępu do pomocy wszystkich kategorii beneficjentów.

Powyższe wskazania stanowią jednocześnie określenie trybu postępowania przy ponownym rozpoznaniu sprawy.

Reasumując:

1/ sąd administracyjny nie posiada kompetencji do zastąpienia instytucji odpowiedzialnych za realizację danego programu operacyjnego (tu: Regionalnego Programu Operacyjnego dla Województwa na lata 2007-2013), bowiem tylko właściwa Instytucja Pośrednicząca dokonuje takiej oceny a sąd administracyjny kontroluje zgodność takiej oceny z prawem; sądowa kontrola legalności oceny projektu przeprowadzona przez właściwą instytucję zarządzającą w ramach ogłoszonego konkursu sprowadza się do prawidłowości stosowania prawa przez tę instytucję, określonego w przepisach ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. 2009, nr 84, poz. 712 ze zm.) oraz jej przepisów wykonawczych, jak też w regionalnym programie operacyjnym (art. 20 ust. 3 i 3a u.p.p.r.), w systemie realizacji programu operacyjnego (art. 5 pkt 11 u.p.p.r.), określonym przez instytucję zarządzającą (art. 26 ust. 1 pkt 8 u.p.p.r.) oraz regulacjach wspólnotowych dotyczących Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego;

2/ Sąd nie posiada uprawnień do przesądzenia, iż okoliczności przeprowadzenia przedmiotowego konkursu miały wpływ na ostateczne otrzymanie przez stronę wnioskowanego dofinansowania w ramach wskazanego konkursu zamkniętego, jednak nie do zaakceptowania jest naruszenie dyspozycji art. 26 ust. 2 u.p.p.r. w związku z art. 28 ust. 5 u.p.p.r. i art. 29 ust. 1, ust. 2 pkt 6 oraz ust. 3 u.p.p.r. - poprzez wadliwie przeprowadzoną w tej sprawie zmianą procedur oceny projektów, w tym zmian Uszczegółowionego Regionalnego Programu Operacyjnego dla Województwa na lata 2007- 2013, treści Regionalnego Programu Operacyjnego dla Województwa na lata 2007-2013, jako przepisów proceduralnych dla działań 1.1-1.2 w zakresie zasad oceny projektów (w tym w zakresie poziomu aprobaty - z 60% ogólnej sumy punktów do 55% ogólnej sumy punktów) - skoro bowiem uczestnicy konkursu nie został uprzednio poinformowani o zmianach w procedurze oceny projektów to utracili oni również możliwość pozyskania dodatkowych punktów, co mogło spowodować, iż skarżący uzyskałby wymagane 55% ogólnej sumy punktów (z posiadanych 54%).

VII.

Sąd nie podziela pozostałych zarzutów skargi.

Alokacja przeznaczona na dofinansowanie projektów złożonych w ramach konkursu 1.1.2_9 RPO W nie została zmieniona; o zmianie bowiem nie świadczy fakt, że środki przeznaczone na realizację konkursu nie zostały w pełni rozdysponowane. Natomiast możliwość dofinansowania projektów w części ze środków budżetu państwa uzależniona jest od wysokości kwoty przekazanej na współfinansowanie danego programu operacyjnego; wynika to z kontraktu wojewódzkiego zawartego pomiędzy Ministrem Rozwoju Regionalnego a Instytucją Zarządzającą, określającą zasady i warunki dofinansowania RPO W ze środków budżetu państwa oraz ze środków budżetu europejskiego.

Z wyżej przytoczonych przyczyn Sąd, na podstawie art. 30c ust 3 pkt 1 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, uwzględnił skargę, stwierdzając, że ocena projektu przeprowadzona została w sposób naruszający prawo i przekazał jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez B S.A. w G., jako Instytucji Pośredniczącej II stopnia.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art.200 w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z art.30e u.p.p.r.

EK