Wyrok NSA, sygn. akt III OSK 5154/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2022-06-01 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
Skarżony organ: Prezes Sądu
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Tamara Dziełakowska Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Masternak - Kubiak Sędzia del. WSA Maciej Kobak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 1 czerwca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej D.C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 28 stycznia 2021 r. sygn. akt II SA/Sz 449/20 w sprawie ze skargi D.C. na decyzję Prezesa Sądu Apelacyjnego w S. z dnia [...] 2020 r. nr [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej uchyla zaskarżony wyrok w całości i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Szczecinie.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 28 stycznia 2021 r. sygn. II SA/Sz 449/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie (dalej: "WSA"), po rozpoznaniu sprawy ze skargi D.C. (dalej: "skarżący") na decyzję Prezesa Sądu Apelacyjnego w S. (dalej: "Prezes Sądu") z dnia [...] 2020 r. nr [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej – oddalił skargę.

Wyrok ten zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:

Wnioskiem z dnia [...] 2019 r. skarżący zwrócił się do Prezesa Sądu Okręgowego w S. (dalej: "Prezes Sądu Okręgowego") o udzielenie mu informacji publicznej, tj. wskazanie sygnatur Europejskich Nakazów Aresztowania wydanych w latach 2014 - 2015 przez Sąd Okręgowy w S., które zostały wykonane przez organy wymiaru sprawiedliwości W., w ten sposób, że osoba ścigana została przekazana z Wielkiej Brytanii na terytorium Polski w związku z ENA.

Decyzją z dnia [...] 2020 r. nr [...] Prezes Sądu Okręgowego odmówił skarżącemu udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej.

W uzasadnieniu decyzji Prezes Sądu Okręgowego wyjaśnił, że żądana informacja jest informacją publiczną przetworzoną, albowiem na dzień złożenia wniosku nie istnieje w kształcie objętym wnioskiem. Przygotowanie specjalnie dla skarżącego informacji publicznej, według wskazanych przez niego kryteriów, wiązałoby się z dużym nakładem pracy i dezorganizacją normalnej pracy Wydziału III Karnego i oderwaniem pracowników na wiele tygodni od licznych czynności. W wykonaniu wniosku nie wystarczy proste wyszukanie danych w systemie komputerowym, albowiem ta czynność wymaga czasochłonnego przeanalizowania akt wszystkich spraw (było ich 368), które dotyczyły rozstrzygnięcia sądu w przedmiocie wydania decyzji o wykonaniu ENA. W systemie komputerowym są rejestrowane sprawy ze względu na przedmiot postępowania, bez wskazywania państwa Unii Europejskiej, których dotyczą, skarżący zaś wskazuje Wielką Brytanię jako kryterium w swoim wniosku. Czynności, które należy podjąć przy wytwarzaniu tej informacji to czynności jak przy badaniach naukowych z zakresu kryminologii (analiza, obliczenia, zestawienia statystyczne itp. połączone z zaangażowaniem w ich pozyskanie określonych środków osobowych i finansowych). Sąd nie jest natomiast instytucją powołaną do wykonywania badań naukowych, a uzyskanie informacji zawartych we wniosku wymaga ogromnego nakładu czasu pracy i zaangażowania pracowników, stąd jej udzielenie nie jest możliwe. Prezes Sądu Okręgowego podkreślił, że skarżący nie wykazał, że uzyskanie żądanych przez niego informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego, do czego został zobowiązany pismem z dnia [...] 2019 r.

Po rozpoznaniu odwołania skarżącego, Prezes Sądu Apelacyjnego decyzją z dnia [...] 2020 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu decyzji Prezes Sądu Apelacyjnego stwierdził, że wbrew twierdzeniom skarżącego, Prezes Sądu Okręgowego zasadnie ocenił, że jego wniosek dotyczy informacji przetworzonej, a nie prostej, i w związku z tym słusznie przyjął, że uzyskanie tego rodzaju informacji jest możliwe po uprzednim wykazaniu przez wnioskodawcę szczególnej istotności dla interesu publicznego udostępnienia żądanej informacji lub po stwierdzeniu z urzędu występowania takiego interesu (art. 14 ust. 2 w związku z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej). Skarżący tego nie wykazał, nie dopatrzono się tej przesłanki również z urzędu.

Pismem z dnia [...] 2020 r. skarżący wniósł do WSA skargę na powyższą decyzję Prezesa Sądu Apelacyjnego, uważając, że jest ona niezgodna z prawem. Skarżący wniósł o jej uchylenie i przekazanie sprawy organowi I instancji celem ponownego jej rozpoznania.

W odpowiedzi na skargę Prezes Sądu Apelacyjnego podtrzymał argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji.

Opisanym na wstępie wyrokiem WSA oddalił skargę.

W uzasadnieniu wyroku WSA zaznaczył, że poza sporem pozostaje, iż żądana informacja ma walor informacji publicznej. Nie ulega również wątpliwości, że Prezes Sądu Okręgowego jest podmiotem zobowiązanym na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej do udostępnienia informacji mających charakter informacji publicznej, będącej w jego posiadaniu. Istota sporu sprowadza się natomiast do kwestii, czy ww. informacja ma charakter informacji przetworzonej, udostępnianej wyłącznie w sytuacji, gdy strona wykaże, iż jej uzyskanie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego.

WSA wyjaśnił, że zasadniczą cechą "informacji publicznej przetworzonej" jest okoliczność, że jej udostępnienie wiąże się zawsze z poniesieniem przez podmiot zobowiązany nadmiernych kosztów, nakładów pracy osób zatrudnionych i zmian organizacyjnych, trudnych do pogodzenia z bieżącą działalnością danego organu. Chodzi tu o takie działania podmiotu w celu udostępnienia żądanej informacji, które - w ramach normalnego funkcjonowania podmiotu - są ponadstandardowe, wykraczające poza zwykłe zadania, absorbujące znaczne środki osobowe, czas i siły, często kosztem zaburzenia normalnego rytmu pracy i funkcjonowania organu. WSA wskazał, że w orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że również suma informacji prostych, w zależności od wiążącej się z ich pozyskaniem wysokości nakładów, jakie musi ponieść organ, czasochłonności, liczby zaangażowanych pracowników, może być traktowana jako informacja przetworzona. W ocenie WSA taka właśnie sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie. Przygotowanie żądanej przez skarżącego informacji nie może nastąpić automatycznie, lecz będzie musiało polegać na wydobyciu poszczególnych informacji z posiadanego przez organ zbioru dokumentów - akt sądowych i ich wyodrębnieniu, zestawieniu, opracowaniu pod kątem danych chronionych i odpowiednim przygotowaniu na potrzeby wnioskodawcy. WSA stwierdził, że kwerenda tak znacznej ilości spraw i wyselekcjonowanie z nich właściwych informacji, następnie ich opracowanie i zestawienie w celu uzyskania jednej informacji, objętej wnioskiem skarżącego, wymaga wytężonej pracy dysponenta informacji, kosztem bieżących obowiązków pracowników Sądu, kosztem prawidłowego toku spraw sądowych, a więc i kosztem stron oczekujących na załatwienie danej sprawy w tym Sądzie. Tym samym nie można uznać żądanego przez skarżącego wykazu sygnatur spraw za tzw. prostą informację publiczną, wymagającą jedynie "przekształcenia", albowiem taki wykaz, uwzględniający dane o których mowa we wniosku, nie istnieje i dopiero musiałby być sporządzony (wytworzony). Oznacza to, że żądana informacja publiczna ma charakter informacji publicznej przetworzonej, o której mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej.

WSA podkreślił, że prawo do uzyskania informacji publicznej przetworzonej ma jedynie taki wnioskodawca, który jest w stanie wykazać w chwili składania wniosku swoje możliwości wykorzystania dla dobra ogółu informacji publicznej, której przygotowania się domaga, tj. uczynienia z niej użytku dla dobra ogółu w taki sposób, który będzie przeważał nad szeroko rozumianymi kosztami wytworzenia informacji przetworzonej.

WSA uznał, że skoro skarżący w ogóle nie odpowiedział na wezwanie organu, nie wyjaśnił czemu miałyby służyć żądane informacje, a trudno, w ocenie Sądu, dostrzec jakąkolwiek oczywistość co do istotności żądanej informacji dla interesu publicznego, to tym samym zamknął sobie drogę do uzyskania informacji objętych wnioskiem. Skutkiem tego była decyzja o odmowie udostępnienia skarżącemu wnioskowanych informacji, wydana na podstawie art. 16 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Skarżący wywiódł skargę kasacyjną od powyższego wyroku – zaskarżając to orzeczenie w całości.

Skarżący zarzucił naruszenie art. 183 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej "p.p.s.a.") i art. 73 w zw. z art. 90 § 2 w zw. z art. 106 § 2 p.p.s.a., a ponadto art. 10 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (dalej: "k.p.a.") poprzez nieprawidłowe zawiadomienie pełnomocnika skarżącego o terminie posiedzenia niejawnego i wyznaczenie posiedzenia na dzień [...] 2021 r., przy jednoczesnym wysłaniu pełnomocnikowi informacji o wyznaczeniu posiedzenia niejawnego i możliwości zajęcia stanowiska z zaznaczeniem by korespondencja od strony skarżącej wpłynęła do Sądu do dnia poprzedzającego termin wyznaczonego posiedzenia, a następnie przeprowadzenie posiedzenia przez Sąd I instancji, mimo iż pełnomocnikowi nie minął termin na odebranie awizowanej przesyłki sądowej z placówki pocztowej, wobec czego w chwili wyrokowania przez Sąd pełnomocnik nie był prawidłowo poinformowany o posiedzeniu, a nadto nie miał możliwości ustosunkowania się do odpowiedzi organu na złożoną skargę, co w konsekwencji doprowadziło do uniemożliwienia mu zajęcia stanowiska w sprawie i do pozbawienia strony możności obrony swych praw, czego następstwem jest nieważność postępowania.

Wskazując na przytoczoną wyżej podstawę skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez WSA, a ponadto o zasądzenie na rzecz pełnomocnika skarżącego kosztów pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący podał, że WSA ustanowił dla niego pełnomocnika z urzędu. Pismem z dnia [...] 2021 r., skierowanym do pełnomocnika skarżącego, WSA poinformował, że sprawa została wyznaczona do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w dniu [...] 2021 r. w oparciu o art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 roku o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczeniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywoływanych nimi sytuacji kryzysowych. Nadto w piśmie poinformowano pełnomocnika, że ewentualne dodatkowe stanowisko w sprawie można przedłożyć do Sądu tak, aby korespondencja wpłynęła do dnia poprzedzającego termin wyznaczonego posiedzenia. Pełnomocnik odebrał przesyłkę w ostatnim dniu jej awizowania przypadającym na dzień [...] 2021 r., a więc w dniu wyznaczonego posiedzenia niejawnego. Tym samym uniemożliwiono mu zajęcie stanowiska w sprawie i wypowiedzenie się co do jej przedmiotu.

Skarżący podkreślił, że z treści pozostawianych pełnomocnikowi awiz nie wynikało, kto jest nadawcą danej przesyłki oraz czego ma ona dotyczyć. Ponadto nawet gdyby pełnomocnik miał możliwość odbioru przesyłki we wcześniejszym terminie, to sposób procedowania w niniejszej sprawie w zasadzie uniemożliwiał mu zajęcie stanowiska. Organizacja działalności Sądu nie pozwala na złożenie pisma obejmującego stanowisko w sprawie w dniu procedowania, co wymaga jego złożenie najpóźniej w dniu poprzedzającym posiedzenie. Nadto pełnomocnik zmuszony jest również do dostosowania się do ograniczonych godzin pracy Sądu. Wobec powyższego, nawet odbierając przesyłkę, nie w ostatnim dniu jej awizowania, a dzień wcześniej, w dalszym ciągu nie miałby możliwości zajęcia stanowiska w taki sposób, by dotarło ono z odpowiednim wyprzedzeniem do składu orzekającego. Skarżący zwrócił przy tym uwagę na brzmienie przepisu art. 91 § 2 p.p.s.a., który jest skorelowany z art. 106 § 2, który umożliwia stronom zajęcie stanowiska na rozprawie. Przepisy te mają na celu umożliwienie udziału stronie w posiedzeniu Sądu i zajęciu stanowiska co do kwestii objętych postępowaniem. Stanowią one odzwierciedlenie zasad wyrażonych w Konstytucji wskazujących na prawo do udziału strony w prowadzonym postępowaniu i równowagi stron w procesie. Analogicznie więc winny mieć zastosowanie w okolicznościach, gdy z uwagi na specyficzną sytuację w kraju sprawa zostaje skierowana na posiedzenie niejawne. Sąd bowiem we wskazanej sytuacji winien tak wyznaczyć termin posiedzenia niejawnego i poinformować pełnomocnika o tym fakcie, by ten mógł wypowiedzieć się w sprawie, skoro z uwagi na wskazany sposób procedowania uniemożliwiono mu wypowiedzenie się na posiedzeniu jawnym.

Skarżący podał, że powyższa argumentacja dotyczy również wysłania wraz z informacją o planowanym rozpoznaniu sprawy na posiedzeniu niejawnym stanowiska organu stanowiącego odpowiedź na złożoną skargę (obie korespondencje datowane są na dzień [...] 2021 r.). Skarżący zwrócił uwagę, że przebywa w zakładzie karnym we W., pełnomocnik nie miał więc fizycznej możliwości przekazania mu przedstawionego pisma strony przeciwnej, jak i skonsultowania ostatecznego stanowiska. Tym samym, w ocenie skarżącego, został on w niniejszej sprawie pozbawiony możliwości obrony swoich praw, najpierw poprzez niepoinformowanie w sposób prawidłowy o wyznaczonym posiedzeniu niejawnym, a nadto, poprzez wysłanie korespondencji strony przeciwnej bez stosownego wyprzedzenia, co uniemożliwiło zapoznanie się ze stanowiskiem organu i ustosunkowaniem się do jego treści.

Naczelny Sąd Administracyjny rozważył, co następuje:

Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki określone zostały w § 2 wymienionego artykułu. Zgodnie z art. 183 § 2 pkt 5 p.p.s.a. nieważność postępowania zachodzi, jeżeli strona została pozbawiona możności obrony swych praw. Do pozbawienia strony możliwości obrony jej praw dochodzi wówczas, gdy z powodu naruszenia przez sąd lub stronę przeciwną określonych przepisów lub zasad procedury, strona nie mogła brać i nie brała udziału w postępowaniu lub istotnej jego części i nie miała możliwości usunięcia skutków tych uchybień na następnych rozprawach poprzedzających wydanie orzeczenia kończącego postępowanie w danej instancji - zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 21 lutego 2006 r., II GSK 378/05; 13 października 2005 r., FSK 2356/04; 27 października 2020 r., II OSK 1697/20; wyroki Sądu Najwyższego z dnia: 10 maja 1974 r., II CR 155/74, OSP 1975, Nr 3, poz. 66; 13 marca 1998 r., I CKN 561/97, LEX nr 949016; 13 lutego 2004 r., IV CK 61/03, LEX nr 151638. W orzecznictwie sądów administracyjnych dominuje pogląd, zgodnie z którym termin "pozbawienie możności obrony swych praw" należy rozumieć ściśle. Chodzi zatem o kardynalne błędy dotyczące udziału strony w postępowaniu sądowym, a nie jakiekolwiek usterki, czy utrudnienia w tym zakresie. Generalnie rzecz ujmując, pozbawienie strony możności obrony swych praw w procesie stwarza sytuację, w której sąd nie powinien w ogóle przystępować do ostatecznego merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy.

Z akt sprawy wynika, że zarządzeniem z 13 listopada 2020 roku WSA zwrócił się do Okręgowej Rady Adwokackiej w S. o wyznaczenie skarżącemu adwokata, adekwatnie do postanowienia referendarza sądowego z dnia 24 września 2020 roku.

Pismem z dnia [...] 2020 roku ORA w S. poinformowała adwokata S.K. o wyznaczeniu go pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącego. Przedmiotowe pismo wpłynęło do WSA w dniu [...] 2020 roku.

Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II WSA w Szczecinie z 4 stycznia 2021 r., wydanym na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 z późn. zm.) sprawa została skierowana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Termin posiedzenia wyznaczono na dzień 28 stycznia 2021 roku. W zarządzeniu zawarto wskazanie, aby pouczyć strony (pełnomocnika skarżącego), że ewentualne dodatkowe stanowisko w sprawie można przedłożyć do sądu wyłącznie przez operatora pocztowego, ePUAP, lub skrzynkę podawczą, tj. urnę (bez potwierdzenia odbioru), tak aby korespondencja wpłynęła do sądu do dnia poprzedzającego wyznaczony termin posiedzenia, czyli do 27 stycznia 2021 roku.

Zarządzenie z 4 stycznia 2021 roku zostało wykonane w dniu 11 stycznia 2021 roku.

W dniu 28 stycznia 2021 roku WSA w Szczecinie oddalił skargę. W dniu 1 lutego 2021 roku do WSA wpłynęło zwrotne potwierdzenie odbioru, z którego wynika, że pełnomocnik skarżącego odebrał zawiadomienie o terminie posiedzenia Sądu w dniu 28 stycznia 2021 roku. Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że do pierwszej awizacji przesyłki doszło w dniu 13 stycznia 2021 roku, a zatem – zgodnie z rygorami przewidzianymi treścią art. 73 § 1 i § 4 p.p.s.a. – jej doręczenie nastąpiło w dniu 27 stycznia 2021 roku. Odebranie pisma z urzędu pocztowego po upływie terminu wskazanego w art. 73 § 1 p.p.s.a., potwierdzone stosownym stemplem pocztowym, nie ma wpływu na skutek określony w art. 73 § 4 p.p.s.a. Czternastodniowy termin na odebranie przesyłki upływał więc pełnomocnikowi skarżącego w dniu 27 stycznia 2021 roku i ten dzień należy przyjąć, jako dzień jej doręczenia. Odebranie przesyłki z urzędu pocztowego w dniu 28 stycznia 2021 roku, pozostaje bez znaczenia z perspektywy ustalenia daty doręczenia.

Prawodawca na mocy przepisów ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych dopuścił, przy spełnieniu określonych warunków, na zasadzie odstępstwa od zasady rozpoznania spraw na posiedzeniu jawnym, możliwość załatwiania spraw w postępowaniu sądowoadministracyjnym na posiedzeniu niejawnym przy spełnieniu wymienionych w niej warunków, przy zachowaniu gwarancji procesowych wynikających z ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wskazane regulacje wprowadzone w związku ze stanem epidemii nie naruszają jednak podstawowych uprawnień i gwarancji procesowych strony, w tym przede wszystkim prawa strony do udziału w postępowaniu. Zgodnie z art. 34 p.p.s.a. strony i ich organy lub przedstawiciele ustawowi mogą działać przed sądem osobiście lub przez pełnomocników. Jeżeli skarżącemu w ramach prawa pomocy został przyznany adwokat z urzędu, sąd powinien umożliwić temu pełnomocnikowi podjęcie wszelkich dostępnych czynności procesowych, celem realizacji przysługującego mu prawa do sądu. Prawo do sądu nie obejmuje bowiem tylko prawa dostępu do sądu, ale także prawo do właściwej procedury przed sądem, które aktualizuje się między innymi poprzez umożliwienie podjęcia czynności procesowych pełnomocnikowi ustanowionemu dla strony w ramach prawa pomocy – wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 lipca 2020 r., II OSK 706/20.

Pełnomocnik skarżącego został zawiadomiony o wyznaczeniu posiedzenia niejawnego w jego sprawie na 28 stycznia 2021 r., dopiero w dniu 27 stycznia 2021 r. W zawiadomieniu zawarto pouczenie o możliwości złożenia dodatkowych wyjaśnień, jednak zastrzeżono, że może to nastąpić najpóźniej do 27 stycznia 2021 r. Pełnomocnik skarżącego nie miał zatem żadnych szans na złożenie pisma w sprawie w terminie zakreślonym przez WSA. Powyższe okoliczności uzasadniają w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjęcie, że skarżący został pozbawiony możliwości obrony swoich praw, co wyczerpuje przesłankę nieważności postępowania z art. 183 § 2 pkt 5 p.p.s.a.

Wymaga także odnotowania, że WSA rozpoznając sprawę na posiedzeniu niejawnym, nie miał informacji, czy i kiedy pełnomocnik skarżącego został powiadomiony o terminie posiedzenia oraz o prawie do przedstawienia dodatkowego stanowiska w sprawie. Zwrotne potwierdzenie odbioru zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z 4 stycznia 2021 roku wpłynęło do sądu dopiero 1 lutego 2021 r. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego skoro WSA nie był w stanie ustalić, czy skarżącemu została zagwarantowana możność obrony swoich praw w postępowaniu, nie powinien był rozstrzygać sprawy na posiedzeniu niejawnym wyznaczonym na 28 stycznia 2021 r. Trzeba wyeksponować, że analogiczny problem był już przedmiotem rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego w wyrokach z 26 maja 2021 r., sygn. III FSK 3515/21 i z 8 czerwca 2021 r., sygn. III FSK 3587/21.

Uwzględniając stwierdzone uchybienie, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. z art. 182 § 2 i § 3 i art. 183 § 1 i § 2 pkt 5 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez Sąd pierwszej instancji.

Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 182 § 2 p.p.s.a.

Naczelny Sąd Administracyjny nie rozpatrzył wniosku pełnomocnika ustanowionego z urzędu o przyznanie wynagrodzenia z tytułu udzielonej pomocy prawnej w postępowaniu kasacyjnym. Orzeczenie w tym przedmiocie, na posiedzeniu niejawnym, wydaje referendarz sądowy, w postępowaniu przed sądem I instancji (art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a.) albo sąd w składzie jednego sędziego (art. 16 § 2 p.p.s.a.). Na postanowienie wydane w przedmiocie wynagrodzenia pełnomocnika ustanowionego z urzędu przysługuje odpowiednio sprzeciw (art. 259 § 1 i 2 p.p.s.a.) lub zażalenie (art. 227 p.p.s.a.). W związku z tym Naczelny Sąd Administracyjny jest uprawniony do orzekania w przedmiocie wynagrodzenia dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu, w sprawach należących do właściwości wojewódzkich sądów administracyjnych, w ramach kontroli instancyjnej postanowień rozstrzygających wspomnianą kwestię.