Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 56/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2015-04-02 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6038 Inne uprawnienia  do  wykonywania czynności  i zajęć w sprawach objętych symbolem 603
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 46 ust. 1
journal: Dz.U. 2011 nr 30 poz 151
law: Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami.
article: art. 7, art. 75, art. 77 § 1, art. 78, art. 80
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Trzecki Sędziowie Sędzia WSA Michał Ruszyński Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Agata Przybyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 kwietnia 2015 r. sprawy ze skargi E.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy instruktorów oraz umorzenia postępowania w zakresie unieważnienia legitymacji instruktora I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] r., nr [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego E.M. kwotę 200 (dwieście) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

1. Decyzją z dnia [...] września 2014 r. Nr [...], wydaną na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 5, art. 46 ust. 3 pkt 1, ust. 4 oraz art. 46 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2014 r., poz. 600 ze zm.: dalej "u.o.k."), Prezydent Miasta skreślił E.M. z ewidencji instruktorów oraz unieważnił legitymację instruktora nr [...], wydaną w dniu [...] września 2004 r. potwierdzającą uprawnienia do szkolenia kandydatów na kierowców w zakresie prawa jazdy kategorii A, B, C, C+E.

Decyzja powyższa została wydana wskutek uchylenia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze wcześniejszej decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] marca 2014 r. wydanej w tym samym przedmiocie i przekazania sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania.

W uzasadnieniu decyzji z [...] września 2014 r. Prezydent Miasta podał, że E.M. jako przedsiębiorca, wykonywał działalność gospodarczą w zakresie prowadzenia ośrodka szkolenia kierowców na podstawie dokonanego w dniu [...] czerwca 2008r. przez Prezydenta Miasta wpisu do rejestru przedsiębiorców, działając pod firmą "Szkoła Nauki Jazdy S E.M." i nadanym numerze ewidencyjnym [...]. Jednocześnie posiadał uprawnienia instruktora nauki jazdy, numer ewidencyjny [...], nadane w dniu [...] września 2004 r.

W dniach od [...] października 2013 r. do [...] października 2013 r. organ przeprowadził kontrolę kompleksową wskazanego ośrodka szkolenia kierowców, obejmującą okres działalności od [...] stycznia 2013 r. do [...] października 2013 r. Wyniki kontroli zostały utrwalone w protokole podpisanym w dniu [...] października 2013 r. przez E.M.. Zakres kontroli obejmował między innymi sprawdzenie zgodności prowadzonego kursu lub zajęć z przepisami określającymi zasady i warunki prowadzenia szkolenia. W wyniku przeprowadzonych czynności kontrolnych na podstawie dokumentacji zgromadzonej w siedzibie kontrolowanego, tzn. kart przeprowadzonych zajęć, stwierdzono wielokrotne prowadzenie szkolenia jednocześnie dla więcej niż jednej osoby szkolonej przez jednego instruktora.

Na podstawie kart przeprowadzonych zajęć organ stwierdził przeprowadzenie szkolenia praktycznego jednocześnie dla więcej niż jednej osoby szkolonej przez instruktora o numerze ewidencyjnym [...] (E.M.), tj:

- karta poz. 422 (A.P.) - [...].06.2013 r. w godz. 10:00-12:00 i karta poz. 418 (D.G.) - [...].06.2013 r. godz. 10:00-12:00,

- karta poz. 426 (A.G.) - [...].09.2013 r. w godz. 8:00-10:00 i karta poz. 431 (K.K.) - [...].09.2013 r. godz. 9:00-11:00,

- karta poz. 426 (A.G.) - [...].08.2013 r. w godz. 8:00-10:00 i karta poz. 430 (M.Ż.) - [...].08.2013 r. godz. 9:00-11:00,

- karta poz. 426 (A.G.) - [...].09.2013 r. w godz. 12:00-14:00 i karta poz. 427 (D.N.) - [...].09.2013 r. godz. 11:00-13:00,

- karta poz. 426 (A.G.) - [...].08.2013 r. w godz. 7:00-9:00 i karta poz. 427 (D.N.) - [...].08.2013 r. godz. 7:00-9:00,

- karta poz. 426 (A.G.) - [...].09.2013 r. w godz. 8:00-10:00 i karta poz. 435 (J.Ś.) - [...].09.2013 r. godz. 8:00-10:00,

- karta poz. 430 (M.Ż.) - [...].09.2013 r. w godz. 7:00-9:00 i karta poz. 435 (J.Ś.) - [...].09.2013 r. godz. 7:00-9:00.

W ramach dalszych czynności pokontrolnych mających na celu wyjaśnienie wykrytych nieprawidłowości wezwano przedsiębiorcę do przedłożenia aktualnie prowadzonej książki ewidencji osób szkolonych w ośrodku, kart przeprowadzonych zajęć kursantów wpisanych pod następującymi numerami w KEOS - 418, 422, 426, 427, 428, 429, 430, 431, 432, 434, 435 oraz pisemnych wyjaśnień dotyczących nieprawidłowości stwierdzonych w czasie kontroli w zakresie kart przeprowadzonych zajęć. Zobowiązano do przedłożenia wskazanych dokumentów i wyjaśnień

w terminie 3 dni roboczych liczonych od daty otrzymania pisma. Z uwagi na brak podjęcia jakichkolwiek czynności przez kierownika ośrodka E.M. organ nadzoru w dniu [...] grudnia 2013 r. wszczął postępowanie w sprawie wydania decyzji o zakazie prowadzenia ośrodka szkolenia kierowców.

Organ ponownie zobowiązał stronę do przedłożenia wskazanych dokumentów i wyjaśnień w terminie 5 dni roboczych liczonych od daty otrzymania pisma. W dniu [...] grudnia 2013 r. kierownik ośrodka złożył pisemne wyjaśnienia. Oświadczył, że nigdy nie prowadził szkolenia praktycznego więcej niż dla jednej osoby w tym samym czasie. Ponadto wskazał, że błędy ujawnione w kartach przeprowadzonych zajęć spowodowane były tym, że większość kart z roku 2013 była zniszczona poprzez przypadkowe zalanie ich płynem barwiącym, w wyniku czego podczas odtwarzania wpisów wkradły się błędnie odczytane i naniesione na nowe karty godziny jazdy, co spowodowało błędną ocenę w czasie kontroli. Do pisma E.M. dołączył książkę ewidencji osób szkolonych nr [...] oraz karty przeprowadzonych zajęć nr 418, 422, 426, 427, 429, 430, 431, 435 wraz z podpiętymi kartkami, na których wypisał nowe godziny, w których miały odbyć się zakwestionowane w czasie kontroli zajęcia.

Następnie organ I instancji podał, że wezwał w charakterze świadka kursantów, których karty zostały zakwestionowane w postępowaniu. Celem przeprowadzenia dowodu z zeznań świadków było ustalenie i stwierdzenie, czy wyjaśnienie złożone w dniu [...] grudnia 2013 r. przez E.M., w którym wskazuje, że nieprawidłowości stwierdzone w czasie kontroli wynikają z tego, że większość kart została zniszczona (zalana płynem barwiącym), co zmusiło kierownika do ich przepisania (odtworzenia) są zgodne z prawdą tzn. czy opisane zdarzenie nastąpiło. Wszystkie przesłuchane osoby jednoznacznie stwierdziły, że nigdy nie zaistniała okoliczność, w której musiały ponownie potwierdzać lub podpisywać wszystkie ukończone zajęcia na karcie przeprowadzonych zajęć. Wszyscy oświadczyli do protokołu, że była sporządzona dla nich wyłącznie jedna karta przeprowadzonych zajęć i żadna z osób nie miała informacji od kierownika o zniszczeniu karty, tym bardziej nie brała udziału w jej odtwarzaniu.

Według organu, w sprawie wyłączne znaczenie ma karta przeprowadzonych zajęć, która jako dokument ustanowiony i uregulowany w powszechnie obowiązujących przepisach prawa stanowi jedyne źródło i potwierdzenie szkolenia kandydata na kierowcę. Karta przeprowadzonych zajęć jest tak skonstruowana, że wpis do niej potwierdza instruktor jak i kursant swoim podpisem, zaraz po zakończonym szkoleniu.

Odnosząc się do nadesłanych przez E.M. kartek wskazujących nowe godziny zajęć, organ uznał, że godziny noszą znamiona dowolnie i przypadkowo wpisanych. Świadczy o tym fakt, że nowe godziny w wielu przypadkach są rozbieżne o kilka godzin. Organ nie dał wiary w taką pomyłkę, a nowe wskazane godziny uznał za nieprawdziwe, ponieważ nie wynikają one z żadnych uprawdopodobnionych źródeł, a to, że wpis w karcie wskazywał na godziny wczesnoporanne, a poprawione zostały na godziny popołudniowe, wywołują poważne wątpliwości co do ich wiarygodności.

Organ następnie uznał, że nie zachodzą żadne inne powody, dla których należałoby odmówić prawdziwości wpisom w kartach. Instruktor nie może powoływać się na natłok, nadmiar pracy, nie można dowodzić, że kursanci nie posiadali kart w czasie zajęć, gdyż podpisywali je niezwłocznie. Jeżeli osoby podpisywały karty zaraz po zakończonej lekcji (lub nawet przed) to znaczy, że musiały mieć przy sobie karty przeprowadzonych zajęć i nie mogło dojść do jakiejkolwiek pomyłki w tym względzie przy wpisywaniu godzin. Także zbyt duża liczba nieprawidłowości, a mała liczba kursantów stanowi o tym, że błędy nie mogły się zdarzyć.

W piśmie strony z dnia [...] marca 2014 r. wniesiono o umorzenie prowadzonego postępowania w sprawie wydania decyzji o zakazie prowadzenia działalności w zakresie ośrodka szkolenia kierowców, nadto o przeprowadzenie dowodu z zeznań strony oraz oświadczeń kursantów na okoliczność prowadzenia szkolenia. Wskazał, że zebrany w sprawie materiał dowodowy, w szczególności przesłuchania przeszkolonych osób oraz oświadczenia strony w żadnym razie nie potwierdzają, iż strona dopuściła się wielokrotnego naruszenia warunków prowadzenia szkolenia.

Odnosząc się do twierdzeń strony organ uznał, że stoją one w sprzeczności do pierwszych wyjaśnień strony, gdzie szczegółowo opisano okoliczność powodującą błędne zapisy (zalanie kart płynem barwiącym). Ponadto stwierdził, że w czasie kilkumiesięcznego szkolenia mogła mieć miejsce sytuacja, w której doszło do zmiany godzin rozpoczęcia szkolenia, ale nie mogło mieć to żadnego wpływu na dokonywane wpisy w kartach przeprowadzonych zajęć. Taki sposób postępowania nie ma żadnego wpływu i nie podważa dokonanych przez kursantów i instruktora wpisów w kartach, które były dokonywane niezwłocznie po zajęciach (lub zaraz przed rozpoczęciem).

Organ uznał też za niezasadne żądanie przez stronę i pełnomocnika przesłuchania kursantów na okoliczność prowadzonego szkolenia, skoro złożone przez nich oświadczenia i podpisane własnoręcznie w pełni wyczerpują tą materię (zakres pytań), a organ odmówił tym oświadczeniom wiarygodności. Jak wskazano przeprowadzenie takiego dowodu byłoby bezcelowe i w żaden sposób nie przyczyniłoby się do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy.

Biorąc pod uwagę ustalony w sprawie stan faktyczny organ przytoczył treść art. 43 ust. 1 pkt 5, art. 46 ust. 1 i ust. 3 pkt 1 u.o.k. i stwierdził, że aby doszło do rażącego naruszenia przepisów przez instruktora konieczne jest stwierdzenie wielokrotnego przeprowadzenia szkolenia praktycznego jednocześnie dla więcej niż jednej osoby szkolonej (art. 46 ust. 1 pkt 4 lit. b), przy czym wielokrotność nastąpi przy co najmniej trzech naruszeniach, będącymi identycznymi, dokładnie tymi samymi naruszeniami tej samej normy prawnej.

Zdaniem organu słowo "wielokrotny" użyte w ustawie o kierujących pojazdami, dotyczące podstaw wydania decyzji o zakazie prowadzenia ośrodka szkolenia kierowców lub skreślenia z ewidencji instruktorów lub wykładowców, z uwagi na brak jego doprecyzowania oraz brak w tej mierze orzecznictwa oznacza, że nieprawidłowe zachowanie musi wystąpić co najmniej więcej niż raz.

W ocenie organu I instancji w przedmiotowej sprawie nastąpiło naruszenie

§ 19 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 13 lipca 2012 r. w sprawie szkolenia osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, instruktorów i wykładowców (Dz. U. z 2012 r., poz. 1019), który stanowi, że zajęcia w zakresie części praktycznej szkolenia podstawowego w ruchu drogowym w pojeździe mogą być prowadzone przez instruktora wyłącznie

z 1 osobą szkoloną, a swoim zachowaniem instruktor wypełnił przesłankę wskazaną w art. 46 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy o kierujących pojazdami.

W świetle zgromadzonego materiału dowodowego opartego nie tylko o karty przeprowadzonych zajęć, ale również o oświadczenia i wyjaśnienia strony, zeznania świadków oraz po przeanalizowaniu wszystkich istotnych okoliczności w sprawie, organ przyjął za udowodnione, że instruktor wielokrotnie przeprowadził szkolenie praktyczne jednocześnie dla więcej niż jednej osoby szkolonej, co wprost stanowi podstawę do wydania decyzji w przedmiocie skreślenia z ewidencji.

2. Odwołując się od decyzji organu I instancji pełnomocnik strony skarżącej zarzucił naruszenie:

- przepisów postępowania - art. 7, art. 75 § 1, art. 77, art. 80, art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 270 ze zm.: dalej "k.p.a.") – poprzez brak wszechstronnego rozważenia zebranego materiału dowodowego, uznanie za nie przekonywujące oświadczeń świadków w zakresie indywidualnego szkolenia i niewyjaśnienie sprzeczności pomiędzy kartami przeprowadzonych zajęć a oświadczeniami świadków, poprzez nieprzeprowadzenie dowodu z przesłuchania strony oraz zawnioskowanych przez stronę świadków na okoliczność prowadzenia szkolenia zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy wskazanych w uzasadnieniu organu II instancji,

- przepisów prawa materialnego - art. 43 ust. 1 pkt 5, art. 46 ust. 3 pkt 1, art. 46 ust. 4 i art. 46 ust. 1 pkt 4 lit. b u.o.k. poprzez ich zastosowanie pomimo niespełnienia przesłanki rażącego naruszenia przepisów w zakresie szkolenia.

Mając na uwadze powyższe pełnomocnik wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania, względnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji oraz o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania strony oraz przesłuchania świadków: J.Ś., A.P., A.G., D.N., D.G. i M.Ż. na okoliczność prowadzenia szkolenia zgodnie z obowiązującymi przepisami.

Podtrzymując dotychczasowe stanowisko w odwołaniu podkreślono, że bez przeprowadzenia dowodów w postaci przesłuchania świadków - kursantów, organ nie mógł ustalić jednoznacznie, czy zapisy kart przeprowadzonych zajęć są efektem ich nieprawidłowego wypełnienia, czy też odzwierciedlają rzeczywisty przebieg szkolenia. Tym samym stwierdzenia zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji są całkowicie arbitralne, a organ negując wnioski dowodowe ucieka od trudnego procesu ustalania prawdy obiektywnej, przyznając, niezgodnie z k.p.a., różną moc dowodową dokumentom prywatnym i nieprzeprowadzonym zeznaniom świadków.

3. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję w części dotyczącej skreślenia z listy instruktorów oraz uchyliło i umorzyło postępowanie w zakresie unieważnienia legitymacji instruktora nr [...] wydanej w dniu [...] września 2004 r., potwierdzającej uprawnienia do szkolenia kandydatów na kierowców w zakresie prawa jazdy kategorii A, B, C, C+E.

Organ odwoławczy uznał zarzuty naruszenia przepisów postępowania za chybione, ponieważ jego zdaniem organ I instancji w pełni zastosował dyspozycje art. 107 § 3 k.p.a., a w szczególności rozważył materiał dowodowy zebrany w przedmiotowej sprawie, szczegółowo ustosunkował się do zebranego materiału dowodowego, a zwłaszcza do zebranej dokumentacji pisemnej prowadzonej przez odwołującego się.

Organ odwoławczy oceniając całokształt zgromadzonego materiału dowodowego uznał ustalenia organu I instancji, że nie doszło do odtworzenia dokumentacji szkoleń praktycznych kursantów nauki jazdy, za prawidłowe. Nadto stwierdziło, że organ I instancji właściwie przeprowadził postępowanie dowodowe

w zakresie prowadzonej dokumentacji pod kątem czy prowadzone szkolenie nauki praktycznej jazdy było zgodne z przepisami prawa.

W ocenie Kolegium dokumentacja potwierdza wielokrotne prowadzenie kursów praktycznej nauki jazdy jednocześnie więcej niż z jednym uczestnikiem, co stanowi naruszenie art. 46 ust. 1 pkt 4 li.t b u.o.k. i było wystarczającą przesłankę do podjęcia zaskarżonego przez stronę orzeczenia.

4. W ustawowym terminie E.M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę na decyzję SKO z dnia [...] listopada 2014 r., w której zawarto te zarzuty co w odwołaniu od decyzji organu I instancji zarzucając ponadto organowi Ii instancji naruszenie art. 136 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i nieprzeprowadzenie dodatkowego postępowania dowodowego, tj. przesłuchania wskazanych przez skarżącego świadków, w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie.

Jednocześnie skarżący złożył wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, który został załatwiony przez Sąd odmownie postanowieniem z dnia 27 lutego 2015 r., sygn. akt II SA/Go 56/15.

W odpowiedzi na skargę SKO podtrzymało swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenie skargi.

Na rozprawie w dniu 2 kwietnia 2015 r. skarżący zaprzeczył, aby w czasie jednej godziny szkolenia zajęcia były prowadzone dla więcej niż jednego kursanta, natomiast zdarzało się, że karty były wypełniane później i dopasowywane do grafiku. Powstawały wówczas błędy ujawnione podczas kontroli.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

5. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – odpowiednio: ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi – a ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu.

W świetle art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne.

Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa,

a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.

6. Dokonując kontroli legalności decyzji będącej przedmiotem skargi, Sąd uznał, że postawione w skardze zarzuty zasługują na uwzględnienie.

W pierwszej kolejności należy podkreślić, że w myśl art. 7 ustawy z dnia

14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm. – zwanej dalej k.p.a.) w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Przepis ten wyraża zasadę prawdy obiektywnej, która oznacza, że na organ administracji publicznej nałożony jest obowiązek wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą w celu ustalenia stanu faktycznego zgodnego z rzeczywistością. Realizacja tego obowiązku powinna następować z zachowaniem podstawowych zasad postępowania administracyjnego oraz zasad postępowania dowodowego określonych w k.p.a. Dopiero bowiem przy prawidłowo ustalonym stanie faktycznym określić można prawa i obowiązki stron.

W świetle art. 77 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej jest natomiast obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Zaniechanie przez organy prowadzące postępowanie podjęcia czynności procesowych zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego, bez wątpienia jest uchybieniem przepisom postępowania administracyjnego, które powoduje wadliwość decyzji.

W ocenie Sądu, postępowanie, w którym zapadła zaskarżona decyzja Kolegium oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, dotknięte jest wadami wynikającymi z istotnego naruszenia zasad i przepisów postępowania administracyjnego. Zarówno bowiem organ odwoławczy, jak i organ I instancji nie dopełnił obowiązku wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy w stopniu wystarczającym do jej rozstrzygnięcia.

7. Wskazać należy, że w trakcie przeprowadzonej w dniach od [...] października 2013 r. do [...] października 2013 r. kontroli - na podstawie przedłożonej dokumentacji (kart zajęć praktycznych), Prezydent Miasta ustalił, że instruktor E.M. przeprowadzał szkolenia praktyczne jednocześnie dla więcej niż jednej osoby, tj: w dniu [...] czerwca 2013r. szkoleni praktycznie był A.P. i D.G. (w godzinach 10:00-12:00); w dniu [...] września 2013r. szkoleni praktycznie byli A.G. i K.K. (odpowiednio w godzinach 8:00-10:00 i 9:00-11:00); w dniu [...] sierpnia 2013r. A.G. i M.Ż. (odpowiednio w godzinach 8:00-10:00 i 9:00-11:00); w dniu [...] września 2013r. – A.G. i D.N. (odpowiednio w godzinach 12:00-14:00 i 11:00-13:00); w dniu [...] sierpnia 2013r. – A.G. i D.N. (w godzinach 7:00-9:00); w dniu [...] września 2013 r. – A.G. i J.Ś. (w godzinach 8:00-10:00) oraz w dniu [...] września 2013r. – M.Ż. i J.Ś. (w godzinach 7:00-9:00).

Zgodnie z treścią § 11 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 13 lipca 2012 r. w sprawie szkolenia osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, instruktorów i wykładowców (Dz. U.

z 2012 r., poz. 1019) zajęcia w zakresie części praktycznej szkolenia podstawowego w ruchu drogowym w pojeździe mogą być prowadzone przez instruktora wyłącznie

z 1 osobą szkoloną. W myśl natomiast art. 46 ust. 1 pkt 4 lit. b u.o.k. starosta skreśla instruktora z ewidencji instruktorów w przypadku dopuszczenia się rażącego naruszenia przepisów poprzez wielokrotne przeprowadzenie szkolenia praktycznego jednocześnie dla więcej niż jednej osoby szkolonej.

W dniu 17 grudnia 2013 r. organ I instancji otrzymał pismo E.M., w którym skarżący oświadczył, że nigdy nie prowadził szkolenia praktycznego więcej niż dla jednej osoby w tym samym czasie, a błędy ujawnione w kartach przeprowadzonych zajęć spowodowane były tym, że większość kart z roku 2013 została zniszczona poprzez przypadkowe zalanie ich płynem barwiącym, w wyniku czego karty należało odtworzyć. Właśnie podczas odtwarzania kart wkradły się błędnie odczytane i naniesione na nowe karty godziny jazdy. Do pisma skarżący dołączył odręcznie sporządzone notatki dotyczące dat i godzin szkoleń praktycznych przeprowadzonych z w/w osobami.

Aby zweryfikować twierdzenia skarżącego organ wezwał w charakterze świadków kursantów, których karty zostały zakwestionowane w postępowaniu. Celem przeprowadzenia dowodu z zeznań świadków było ustalenie i stwierdzenie, czy wyjaśnienie złożone przez E.M. są zgodne z prawdą tzn. czy opisane zdarzenie nastąpiło. Wszystkie przesłuchane osoby jednoznacznie stwierdziły, że nigdy nie zaistniała okoliczność, w której musiały ponownie potwierdzać lub podpisywać wszystkie ukończone zajęcia na karcie przeprowadzonych zajęć. Wszyscy oświadczyli do protokołu, że była sporządzona dla nich wyłącznie jedna karta przeprowadzonych zajęć i żadna z osób nie miała informacji od kierownika o zniszczeniu karty, tym bardziej nie brała udziału w jej odtwarzaniu. Zeznania świadków oraz ustalenia dokonane podczas kontroli kart przeprowadzonych zajęć organ uznał za wystarczające do podjęcia decyzji o skreśleniu E.M. z listy instruktorów.

Stanowiska organu nie zmieniło złożone przez pełnomocnika skarżącego dnia 3 marca 2014 r. pismo, w którym pełnomocnik wniósł o przeprowadzenie dodatkowego dowodu z zeznań strony oraz świadków: J.Ś., A.P., A.G., D.N., D.G. oraz M.Ż.. Pełnomocnik przedłożył również oświadczenia tych osób, które potwierdziły, że w okresie od dnia [...] września 2013 r. do [...] października 2013 r. zajęcia praktyczne były prowadzone przez E.M. indywidualnie i nigdy nie miała miejsca sytuacja, aby zajęcia były prowadzone jednocześnie dla innego kursanta. Pomimo złożenia tak wyraźnego wniosku dowodowego, organ I instancji w żaden sposób go nie załatwił, twierdząc jedynie w uzasadnieniu swojej decyzji, że złożone oświadczenia nie znajdują potwierdzenia w zgromadzonym materiale, a w szczególności w kartach przeprowadzonych zajęć.

Wniosek ten został ponowiony w odwołaniu, ale Samorządowe Kolegium Odwoławcze, co do zasady obowiązane do merytorycznego rozpoznania sprawy nie zakwestionowało stanowiska organu I instancji i nie uzupełniło materiału dowodowego.

8. Oceniając prawidłowość postępowania organów należy wskazać, że zostało ono przeprowadzone w sposób niezupełny. Pominięcie istotnego dowodu, jakim jest zeznanie świadka w sytuacji, gdy twierdzenia strony stoją w sprzeczności z twierdzeniem organu, narusza zasadę wyrażoną w art. 7 k.p.a. oraz w art. 77 § 1 k.p.a. Należy wskazać, że w postępowaniu administracyjnym, w zakresie prawa do inicjowania dowodów, strona jest równorzędnym partnerem organu. Co prawda z powołanych zasad wynika, że obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego ciąży na organie prowadzącym postępowanie administracyjne, jednak nie oznacza to, że strona jest zwolniona od współudziału w realizacji tego obowiązku, zwłaszcza jeżeli nieudowodnienie określonej czynności faktycznej może prowadzić do rezultatów dla niej niekorzystnych.

Zgodnie z art. 75 § 1 k.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego w żadnym stopniu nie hierarchizują wniosków dowodowych, a zatem każdy dowód, który mógłby przybliżyć organ prowadzący postępowanie ku prawdzie, powinien być przeprowadzony, chyba że przeprowadzone już postępowanie dowodowe potwierdziło okoliczności, które mają być dowiedzione wnioskami dowodowym zgłaszanymi przez stronę.

Szczególnie dotyczy to sytuacji, kiedy strona zgłasza wniosek dowodowy na istotne w sprawie okoliczności, co do których organ administracji sformułował odmienne stanowisko, a taka sytuacja niewątpliwie miała miejsce w niniejszej sprawie. Wynika to z art. 78 k.p.a. wedle którego żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu są okoliczności mające znaczenie dla sprawy, chyba że okoliczności te stwierdzone są wystarczająco innym dowodem, organ administracji może nie uwzględnić jej wniosku dowodowego jedynie w sytuacji, gdy żądanie dotyczy tezy dowodowej już stwierdzonej na korzyść strony.

Bezsporne jest, że prawidłowo prowadzone postępowanie dowodowe wymaga, by organy administracji wypełniały obowiązek wyczerpującego zebrania całego materiału dowodowego. Obowiązek ten oznacza, że organ nie tylko z własnej inicjatywy powinien gromadzić dowody konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy, ale także, by przeprowadził dowody wskazane przez stronę, jeżeli mają znaczenie dla rozstrzygnięcia.

Podkreślić trzeba, że dokumenty na podstawie, których oparły swoje ustalenia organy są dokumentami prywatnymi. Nie korzystają one z absolutnej mocy dowodowej. Zatem skoro w rozpatrywanej sprawie skarżący podjął działania mające na celu ochronę jego interesów i zaoferował konkretny dowód, który miał podważyć ustalenia poczynione przez organ I instancji, to powinnością organu było przeprowadzenie tego dowodów i jego ocena. Nie ulega bowiem wątpliwości, że okoliczności, na które zawnioskowano przeprowadzenie dowodu z zeznań powołanych świadków, miały istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy.

Przypomnieć wypada, że stosownie do dyspozycji art. 75 k.p.a. jako dowód może posłużyć wszystko co jest zgodne z prawem i może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy. Podkreślić także trzeba, że Kodeks postępowania administracyjnego nie wskazuje dowodów "mocniejszych" oraz "słabszych", przyjmując zasadę równej mocy środków dowodowych (Kodeks postępowania administracyjnego - komentarz, red. R. Hauser, M. Wierzbowski, Warszawa 2014, s. 316) i nie wprowadzając ograniczeń co do rodzaju dowodów, którym należy przyznać pierwszeństwo w ustaleniu istnienia danego faktu (B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego - komentarz, Warszawa 2009, s. 317).

Należy też zauważyć, że dowód z zeznań świadków przeprowadzony w początkowej fazie postępowania dotyczył wyłącznie okoliczności powtórnego sporządzenia kart zajęć, a nie podstawowej i najważniejszej w sprawie okoliczności, czy rzeczywiście zajęcia praktyczne były prowadzone przez instruktora dla więcej niż jednej osoby w tym samym czasie, a przecież taką kwalifikację materialnoprawną przyjęły organy decydując o zastosowaniu wobec skarżącego sankcji.

Ograniczenie dyspozycji dowodowej strony jest tym bardziej nieuzasadnione, że przedmiotem postępowania jest podmiotowe prawo do wykonywania określonego zawodu. Prawo to znajduje umocowanie konstytucyjne, zatem jego pozbawienie – uzasadnione przyczynami wskazanymi w ustawie, wymaga przeprowadzenia wszechstronnego i wnikliwego postępowania dowodowego z zachowaniem wszelkich gwarancji proceduralnych (por. wyroki NSA z dnia 30 października 2014 r., II GSK 1393/13). Ograniczenie prawa dowodowego strony naruszyło zasady wynikające z art. 7, art. 77 § 1, 78 § 2 i art. 80 k.p.a. w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Z tych też względów podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., w związku z art. 135 p.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję oraz, ze względu na konieczność prowadzenia postępowania dowodowego z udziałem świadków decyzję ją poprzedzającą.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy zadaniem organu będzie rozpoznać wniosek skarżącego i uzupełnić postępowanie dowodowe we wskazanym wyżej zakresie (art. 153 p.p.s.a.).

Zgodzić należy się z organem II instancji co do braku podstaw prawnych rozstrzygnięcia w przedmiocie unieważnienia legitymacji instruktora. Wobec wyeliminowania przez sąd również decyzji organu I instancji uwzględnienie tej okoliczności należeć będzie do tego organu.

Na podstawie art. 152 p.p.s.a. w punkcie drugim wyroku stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200, 205 § 1 i 209 p.p.s.a.

(-) M. Ruszyński (-) M.Trzecki (-) J. Jaśkiewicz