Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 515/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2007-05-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6171 Radcowie prawni i aplikanci radcowscy
Skarżony organ: Minister Sprawiedliwości
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Marcinkowska Sędziowie Sędzia WSA Dorota Wdowiak (spr.) Sędzia WSA Olga Żurawska-Matusiak Protokolant Patrycja Wrońska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 maja 2007 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] grudnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu konkursowego na aplikację radcowską oddala skargę


UZASADNIENIE

VI SA/Wa 515/07

UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] grudnia 2006 roku nr [...] Minister Sprawiedliwości po rozpoznaniu odwołania M. K. od uchwały Komisji Egzaminacyjnej do spraw aplikacji radcowskiej przy Ministrze Sprawiedliwości na obszarze właściwości Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w P. z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w zw. z art. 3310 ust. 2 ustawy o radcach prawnych (Dz. U. z 2002r., Nr 123, poz. 1059 z późn. zm.), utrzymał w mocy zaskarżoną uchwałę Komisji Egzaminacyjnej do spraw aplikacji radcowskiej przy Ministrze Sprawiedliwości na obszarze właściwości Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w P. z dnia [...] lipca 2006r. nr [...].

Rozstrzygnięcie Ministra Sprawiedliwości zapadło w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i wywody prawne:

W dniu [...] lipca 2006 r. M. K. przystąpił do egzaminu konkursowego na aplikację radcowską przed Komisją Egzaminacyjną działającą na obszarze właściwości Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w P..

Uchwałą tej Komisji z dnia [...] lipca 2006 r. ustalony został wynik jego egzaminu na 186 punktów. Od powyższej uchwały ustalającej wynik jego egzaminu M. K. złożył odwołanie.

W odwołaniu skarżący wniósł o ponowne ustalenie wyniku egzaminu konkursowego, w związku z tym, że w jego ocenie pytania nr 10, 202, 209, 249, 63, 155, 173, 74, 187, 219 zostały niewłaściwie sformułowane i zawierały możliwość udzielenia więcej niż jednej poprawnej odpowiedzi, bądź odpowiedzi wykazane w kluczu były błędne.

Minister Sprawiedliwości odwołanie M. K. uznał za bezzasadne i zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3310 ust. 1 ustawy o radcach prawnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 123, poz. 1059 z późn. zm.), po przeprowadzeniu egzaminu konkursowego Komisja ustala wynik zdającego w drodze uchwały i ogłasza ten wynik. Natomiast art. 339 ust. 3 ustawy o radcach prawnych stanowi, iż pozytywny wynik egzaminu konkursowego otrzymuje kandydat, który uzyskał z testu co najmniej 190 punktów.

Po analizie akt osobowych skarżącego, zwłaszcza zawartego w nich testu i karty odpowiedzi oraz całości dokumentacji związanej z przeprowadzonym egzaminem Minister Sprawiedliwości stwierdził, iż egzamin, którego skarżący był uczestnikiem, przeprowadzony został w trybie zgodnym z wymogami ustawy o radcach prawnych i rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 grudnia 2005 r. w sprawie powoływania i odwoływania członków komisji egzaminacyjnej do spraw aplikacji radcowskiej oraz szczegółowego trybu i sposobu przeprowadzania egzaminu konkursowego i radcowskiego (Dz. U. Nr 258, poz. 2164 z późn. zm.). Z przebiegu egzaminu sporządzono prawidłowy protokół podpisany przez Przewodniczącego i członków Komisji Egzaminacyjnej. Również, uchwała Komisji podjęta została zgodnie z obowiązującymi przepisami. Ponowne przeliczenie uzyskanych punktów potwierdzało wynik wskazany w uchwale.

Analizując zarzuty merytoryczne skarżącego Minister Sprawiedliwości uznał, że są one bezzasadne.

Chybiony jest zarzut odnośnie pytania nr 10.

Pytanie brzmiało:

"Ekstradycja obywatela polskiego do innego państwa jest:

A. zakazana;

B. dopuszczalna na podstawie decyzji Prokuratora Krajowego;

C. dopuszczalna na podstawie orzeczenia sądu."

Według klucza prawidłową była odpowiedź "A".

Skarżący stwierdza w odwołaniu, że w związku z instytucją europejskiego nakazu zatrzymania, to udzielona przez niego odpowiedź "C" jest prawidłowa na tak zadane pytanie. Odnosząc się do zarzutu skarżącego Minister stwierdził, że prawidłowość sformułowania tego pytania oraz wskazanie, że jedyną prawidłową odpowiedzią jest wariant "A", nie powinno budzić wątpliwości. W przepisie art. 55 ust. 1 Konstytucji RP jednoznacznie wskazano, że ekstradycja obywatela polskiego jest zakazana. Pytanie wprost odwołuje się do wskazanej normy konstytucyjnej. Przywoływanie w zastrzeżeniach odwołującego się instytucji europejskiego nakazu aresztowania nie może być uznane za skuteczne. Przepisy regulujące tę instytucję nie posługują się bowiem pojęciem "ekstradycja", zaś pytanie nie zawiera takich zwrotów jak "wydanie" czy "przekazanie". Z tych powodów zarzut jest bezzasadny.

Nie sposób podzielić wątpliwości skarżącego, zdaniem organu, podniesionych w zakresie

pytania nr 202, o treści:

"W postępowaniu egzekucyjnym w administracji mają odpowiednie zastosowanie przepisy:

A. kodeksu postępowania cywilnego;

B. ordynacji podatkowej;

C. kodeksu postępowania administracyjnego."

Według klucza prawidłową była odpowiedź "C", zdaniem M. K., za właściwą należało uznać także udzieloną przezeń odpowiedź "A".

W treści odwołania skarżący podnosi, iż możliwość stosowania przepisów postępowania cywilnego w postępowaniu egzekucyjnym w administracji wynika z art. 110 g § 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w związku z czym prawidłowa na to pytanie jest również udzielona przez niego odpowiedź "A".

Odnosząc się do przedmiotowego zarzutu należy przywołać także paragraf 7 cyt. przepisu, w którym wskazano "jeżeli sąd oddalił powództwo...". Oczywistą rzeczą jest, że przepis ten dotyczy powództw i to skierowanych do sądu powszechnego, podobnie jak art. 40 § 2 powyższej ustawy, który w zdaniu drugim stanowi, że osobie, której żądanie wyłączenia rzeczy lub prawa nie zostało uwzględnione przysługuje prawo żądania zwolnienia ich od zabezpieczenia lub egzekucji administracyjnej w trybie przepisów kodeksu postępowania cywilnego.

Natomiast przepis art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, mieszczący się w rozdziale 1 Zasady ogólne, działu 1 przepisy ogólne stanowi: "Jeżeli przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej, w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy kodeksu postępowania administracyjnego". Mając na uwadze treść powyższych przepisów, odpowiedź wydaje się oczywista i może być tylko jedna - w postępowaniu egzekucyjnym w administracji stosuje się odpowiednio przepisy kpa. W tym stanie rzeczy, ten zarzut skarżącego jest pozbawiony uzasadnienia.

Bezzasadny jest również zarzut odnoszący się do pytania nr 209, o treści:

"Po przekazaniu skargi sądowi administracyjnemu, sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji:

A. na wniosek strony;

B. z urzędu;

C. na wniosek strony i z urzędu."

Według M. K., który zaznaczył w trakcie egzaminu wariant "C", w pytaniu tym żadna z odpowiedzi nie jest właściwa, podczas gdy poprawną odpowiedzią według klucza jest oznaczona literą "A".

Uzasadniając swoje stanowisko skarżący stwierdza, że zgodnie z art. 32 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, stronami są skarżący oraz organ, którego działanie lub bezczynność jest przedmiotem skargi, a biorąc pod uwagę art. 61 § 3 zaskarżona decyzja może zostać wstrzymana wyłącznie na wniosek skarżącego. Zdaniem odwołującego opierając się na konstrukcji pytania można wnioskować, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji może nastąpić w dwóch przypadkach tj. na wniosek skarżącego oraz organu. Pozostaje to jednak w sprzeczności z art.61 § 3 cyt ustawy i powoduje, że żadna z odpowiedzi nie jest prawidłowa.

Prawidłowa odpowiedź wynika z treści przepisu art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Zgodnie z tym przepisem po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Bezspornie - odmiennie niż na gruncie poprzednio obowiązującej ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym - wstrzymanie wykonania decyzji następuje wyłącznie na wniosek. Za rozwiązaniem zawartym w odpowiedzi "A" opowiada się także doktryna. W. Chróścielewski, J. Tarno (w): "Postępowanie administracyjne i postępowanie przed sądami administracyjnymi", Lexis Nexis 2004, str. 447 twierdzą, iż strony postępowania sądowoadministracyjnego mogą wystąpić do wojewódzkiego sądu administracyjnego z wnioskiem o odmienne, niż to uczynił organ administracji, rozstrzygnięcie kwestii wstrzymania wykonania aktu.

Istotą pytania było sprawdzenie wiedzy egzaminowanego w zakresie podejmowania przez sąd omawianych wyżej decyzji z urzędu lub na wniosek strony, a nie na czyj wniosek sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji, wobec czego rozważania skarżącego odnośnie rozumienia użytego w pytaniu pojęcia "strona" są bezprzedmiotowe. Ponadto skarżący bezspornie jest stroną postępowania, co mieści się w treści pytania.

W tym miejscu trzeba zacytować tezę postanowienia Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 31 marca 2005r. II OZ 155/2005, które przesądza o właściwości odpowiedzi "A", wyklucza zaś prawidłowość odpowiedzi "C": "Wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności tylko częściowo jest oparty na zasadzie skargowości. Zasada ta obowiązuje jedynie w zakresie wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Sąd ma obowiązek uwzględniać z urzędu, a więc i bez wniosków strony, okoliczności decydujące o wstrzymaniu bądź odmowie wstrzymania wykonania aktu lub czynności zaskarżonych do sądu". W świetle tego orzeczenia należy stwierdzić, że czym innym jest wszczęcie postępowania (tylko na wniosek) i tego dotyczyło pytanie, a czym innym uwzględnienie okoliczności, o których nie ma mowy we wniosku. Zatem wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu przez sąd może nastąpić - odmiennie niż pod rządami ustawy o NSA - tylko na wniosek, co wynika wprost z art. 61 § 1 u.p.s.a. Zarzuty skarżącego co do pytania nr 209 należało więc uznać za bezzasadne.

Nieuzasadniony jest także zarzut związany z pytaniem nr 249, o treści:

"Radca prawny jest obowiązany kierować się przy wykonywaniu zawodu:

A. wyłącznie przepisami prawa;

B. wyłącznie przepisami prawa oraz zasadami etyki radcy prawnego;

C. wyłącznie przepisami prawa, zasadami etyki radcy prawnego, dobrymi obyczajami przyjętymi przez radców prawnych oraz postanowieniami zawartymi w uchwałach samorządu."

Według skarżącego radca prawny składając ślubowanie zgodnie z art. 27. 1 ustawy o radcach prawnych zobowiązuje się przestrzegać wszystkich zasad wyrażonych w zasadach etyki, a więc także tych wyrażonych w art. 2 ust. 1 cyt ustawy. Nakazy określone w tymże art. 2 ust. 1 stanowią nieodłączny element zasad etyki. Radca prawny zobowiązując się do przestrzegania zasad etyki radcy prawnego zobowiązuje się tym samym do kierowania dobrymi obyczajami przyjętymi przez radców prawnych oraz postanowieniami zawartymi w uchwałach organów samorządu. Z tego, zdaniem skarżącego wynika, że część odpowiedzi "C" stanowi rozbudowanie i uszczegółowienie odpowiedzi "B". W związku z tym prawidłowe w tym pytaniu są dwie odpowiedzi tj. udzielona przez odwołującego - "B" i wynikający z klucza wariant "C".

Odnosząc się do zarzutu, należy podkreślić, iż prawdą jest, że radca prawny wykonuje zawód ze starannością wynikającą z wiedzy prawniczej oraz zasad etyki Radcy Prawnego, ale skarżący pomija jednak same Zasady Etyki Radcy Prawnego, z których wynika, że przy wykonywaniu zawodu radca prawny powinien kierować się przepisami prawa, zasadami etyki Radcy Prawnego, dobrymi obyczajami przyjętymi przez radców prawnych oraz postanowieniami zawartymi w uchwałach samorządu.

Znajomość art. 2 Zasad Etyki Radcy Prawnego pozwala przy niniejszym pytaniu na właściwe jego odczytanie, zgodne z jego sensem i tym samym udzielenie prawidłowej odpowiedzi - "C". Skarżący pomija w swym rozumowaniu także pojęcie "wyłącznie", zawarte we wszystkich propozycjach odpowiedzi, które ma znaczenie dla wyboru właściwego wariantu. Zarzut, dotyczący pytania nr 249 jest zatem również bezzasadny.

Nie sposób podzielić wątpliwości skarżącego odnośnie pytania nr 63, które brzmi: "Postanowienia wzorca umowy zawartej z konsumentem sformułowane w sposób niezrozumiały są:

A. są nieważne;

B. wiążą konsumenta;

C. tłumaczy się na korzyść konsumenta."

Zgodnie z kluczem poprawna na to pytanie jest odpowiedź "C".

Odnosząc się do zarzutu skarżącego, który stwierdza, że prawidłowa na to pytanie jest zaznaczona przez niego odpowiedź "A", należy podnieść, że zgodnie z art. 385 § 2 zd. 2 kc niejednoznaczne postanowienia wzorca tłumaczy się na korzyść konsumenta. Pytanie 63 dotyczyło postanowień wzorca niezrozumiałych, a zatem także niejednoznacznych w rozumieniu przytoczonego przepisu (tak W. Popiołek [w]: Kodeks cywilny. Komentarz, t. I, pod redakcją K. Pietrzykowskiego, Warszawa 2004, s. 890). Bez znaczenia w kontekście przywołanego przepisu jest dokonywana przez skarżącego próba powiązania pojęcia "niezrozumiały" z brakiem skutku prawnego i rozróżnienia pojęć jednoznaczność" oraz "zrozumiałość".

Wbrew sugestiom skarżącego pytanie zostało sformułowane jasno i nie pozwalało na czynione obecnie w odwołaniu spekulacje, co do innych kwestii, art. związanych z ważnością wzorca. Innymi słowy, nie chodziło o odpowiedź na pytanie, czy z uwagi na niezrozumiałe sformułowania są ważne czy nie. Z tego powodu, w świetle art. 385 § 2 zd. 2 kc, postanowienia te nie mogą być uznane za nieważne czy niewiążące konsumenta, lecz jedynie tłumaczone na jego korzyść.

Z tych względów zarzut nie jest uzasadniony.

Bezzasadny jest zarzut odnośnie pytania nr 74. Pytanie brzmiało:

"Sprzedawca przesłał kupującemu za pośrednictwem przewoźnika towar do miejsca, które nie jest miejscem spełnienia świadczenia. W czasie przewozu towar został skradziony.

Kupujący jest zobowiązany do zapłaty ceny:

A. i tak, gdyż z chwilą powierzenia rzeczy przewoźnikowi doszło do wydania rzeczy sprzedanej, a tym samym przeszło na niego ryzyko przypadkowej utraty rzeczy;

B. nie, gdyż nie otrzymał towaru;

C. nie, gdyż miała miejsce kradzież, a sprzedawca odpowiada za działania lub zaniechania przewoźnika."

M. K., który zaznaczył jako prawidłową przy tym pytaniu odpowiedź "B", stwierdza, że jest ona jedyną prawidłową, nie można zaś za taką uznać wynikającej z klucza propozycji oznaczonej "A". Zdaniem skarżącego pytanie jest nieprecyzyjnie sformułowane i nie wynika z niego, że strony uzgodniły miejsce spełnienia świadczenia, a więc mogło to być wynikiem błędu sprzedawcy. Nie wiadomo także, kto dokonał kradzieży, czy nie był to np. sam przewoźnik, co miałoby znaczenie w sprawie. Odwołujący stwierdza, również, że kupujący nie ma obowiązku zapłaty ceny, gdyż rzecz nie dotarła na miejsce, zatem nie miał on możliwości jej zbadania.

Zgodnie z treścią przepisu art. 544 § 1 k.c. jeżeli rzecz sprzedana ma być przesłana przez sprzedawcę do miejsca, które nie jest miejscem spełnienia świadczenia, poczytuje się w razie wątpliwości, że wydanie zostało dokonane z chwilą gdy w celu dostarczenia rzeczy na miejsce przeznaczenia sprzedawca powierzył ją przewoźnikowi trudniącemu się przewozem rzeczy tego rodzaju. W myśl zaś przepisu art. 548 § 1 k.c. z chwilą wydania rzeczy sprzedanej przechodzą na kupującego korzyści i ciężary związane z rzeczą oraz niebezpieczeństwo przypadkowej utraty lub uszkodzenia rzeczy.

Jednakże gdy strony ustaliły, że rzecz sprzedana ma być przesłana w inne miejsce niż przewidziane w art. 454 k.c. to za chwilę wydania rzeczy poczytuje się chwilę powierzenia jej przewoźnikowi przez sprzedającego (art. 544 §1 k.c.), i od tej chwili ryzyko przypadkowej utraty lub uszkodzenia rzeczy przechodzi na kupującego. Wynika z tego, że w pojęciu niebezpieczeństwa, o jakim mowa w art. 548 § 1 k.c. mieści się także obowiązek zapłaty przez kupującego ceny za rzecz powierzoną przez sprzedającego przewoźnikowi, choćby przewoźnik kupującemu przesyłki nie wydał. Z oczywistych względów przypadkowa utrata rzeczy przed wydaniem kupującemu czyni niemożliwym realizację treści art. 544 § 2, ale nie wpływa to na zakres odpowiedzialności kupującego.

Pogląd taki, jest ugruntowany w doktrynie - Duży Komentarz Becka. Kodeks cywilny. Tom II pod redakcją Krzysztofa Pietrzykowskiego, Wydawnictwo C.H.Beck, Warszawa 2005, s. 235-236 Gerard Bieniek, Helena Ciepła i inni, Komentarz do Kodeksu Cywilnego. Księga trzecia Zobowiązania, Tom II, s. 23-25, Wyd. prawnicze Warszawa 1997 oraz w orzecznictwie sądowym - uchwała Sądu najwyższego z 23 maja 1997 r. OSN nr 9, poz. 119.

Należy zauważyć, że odpowiedź "A" jest poprawna także w razie kradzieży dokonanej przez przewoźnika, za którego sprzedawca nie odpowiada.

W piśmiennictwie podkreśla się, że przy umowie sprzedaży odpowiedzialność sprzedawcy za przewoźnika wejdzie w grę tylko wówczas, gdy na nim spoczywa obowiązek dostarczenia rzeczy do miejsca zamieszkania lub siedziby kupującego, bądź innego miejsca wskazanego w umowie. W pozostałych przypadkach przewoźnik nie jest pomocnikiem sprzedawcy, a zatem jego działania lub zaniechania są z punktu widzenia sprzedawcy "przypadkowe". (T. Pajor: "Odpowiedzialność dłużnika za niewykonanie zobowiązania", Warszawa 1982 r., s. 242). Prawidłową jest zatem wyłącznie odpowiedź "A".

Ponadto należy zauważyć, że skarżący po raz kolejny w niedopuszczalny sposób czyni w swej argumentacji, dodatkowe założenia nie mające najmniejszego związku z treścią pytania. Należy zatem zauważyć, że gdyby celem pytania było sprawdzenie wiedzy kandydata z uwzględnieniem tychże dodatkowych elementów, wówczas znalazłyby się one w jego treści, skoro ich jednak nie było zatem i cel pytania był inny.

Chybiony jest zarzut skarżącego dotyczący pytania nr 155, o treści:

"Majątek spółdzielni jest:

A. szczególnym rodzajem własności w użytkowaniu grupowym;

B. prywatną własnością jej członków;

C. własnością spółdzielni."

Prawidłowa odpowiedź na to pytanie według klucza to wariant "B". Skarżący udzielił na nie odpowiedzi "C". W odwołaniu stwierdza, że to właśnie ten wariant jest właściwy przy udzielaniu odpowiedzi na to pytanie. Zdaniem skarżącego wynika to z faktu, iż art. 3 prawa spółdzielczego nie pozbawia spółdzielni własności jej majątku i nie powoduje, że spółdzielcy są współwłaścicielami w rozumieniu przepisów prawa cywilnego, a jedynie zalicza własność spółdzielni jako osoby prawnej, do kategorii własności prywatnej, nie zaś spółdzielczej, w rozumieniu prawa karnego pozostaje to nadal własność cudza.

Należy stwierdzić, że stawiane zarzuty są nieuzasadnione. Znowelizowany w 1994r. przepis art. 3 ustawy Prawo spółdzielcze stanowi, wprost iż "majątek spółdzielni jest prywatną własnością jej członków", a zatem odpowiedź na to pytanie wynika z ww. przepisu.

Użycie do określenia przedmiotu regulacji rzeczownika "majątek", a nie cywilnego pojęcia "mienia" wskazuje, że chodzi o ekonomiczne, a nie prawne znaczenie własności.

W tym też rozumieniu majątek spółdzielni stanowi prywatną własność jej członków. Z chwilą wpisania do rejestru spółdzielnie są osobami prawnymi (art. 11 § 1 Prawa spółdzielczego), a zatem są podmiotami prawa cywilnego, w tym również prawa własności. Jako osoby prawne wykonują to prawo w granicach określonych przez art. 140 kc. Własność (art. 140 kc w zw. z art. 45 kc) i inne prawa majątkowe stanowią mienie (art. 44 kc).

Odpowiedź "C" wyraźnie odnosi się do mienia, a nie do majątku spółdzielni, zaś pytanie odnosiło się właśnie do majątku. Z tych względów prawidłową odpowiedzią, wynikającą wprost z ustawy jest odpowiedź "B".

Udzielenie innej odpowiedzi świadczy o braku znajomości przez zdającego art. 3 ustawy Prawo Spółdzielcze.

Chybione są również argumenty wskazane przez skarżącego dotyczące pytania nr 173, o treści:

"Jeżeli wypowiedzenie umowy o pracę zawartej na czas określony nastąpiło z naruszeniem przepisów o wypowiadaniu tej umowy, pracownikowi przysługuje:

A. wyłącznie odszkodowanie;

B. wyłącznie przywrócenie do pracy;

C. odszkodowanie lub przywrócenie do pracy."

W pytaniu chodziło o roszczenie przysługujące pracownikowi, jeżeli wypowiedzenie umowy o pracę zawartej na czas określony nastąpiło z naruszeniem przepisów o wypowiadaniu tej umowy.

Skarżący kwestionując jedyną poprawną odpowiedź na to pytanie, jaką była odpowiedź "A" powołuje się na sytuację np. pracownicy w okresie ciąży lub urlopu macierzyńskiego albo pracownika - ojca wychowującego dziecko w okresie korzystania z urlopu macierzyńskiego wywodząc, że to również są pracownicy w rozumieniu art. 177 kp i stosuje się do nich odpowiednio art. 45 kp stąd obok występującej w kluczu odpowiedzi "A" właściwy jest zaznaczony przez niego wariant C"

Odnosząc się do zarzutu, należy stwierdzić, zdaniem Ministra, że bezspornie pytanie zostało skonstruowane prawidłowo, użyto bowiem w nim normatywnych i jednoznacznych określeń, zaś żadne sformułowania w nim zawarte nie upoważniają do przyjęcia założeń, iż chodzić może o grupy pracowników szczególnie chronionych (np. kobietę w ciąży).

Jedyną poprawną odpowiedzią na powyższe pytanie była wskazana w kluczu odpowiedź "A". Stanowisko takie wynika wprost z art. 50 § 3 kodeksu pracy. Wprawdzie art. 50 § 5 zawiera przepisy ochronne, dotyczące m.in. kobiet w ciąży, jednak treść pytania w żaden sposób nie pozwalała na przyjęcie, iż o taką osobę szczególnie chronioną chodzi. Pytanie zostało skonstruowane prawidłowo, gdyż użyto w nim normatywnego określenia "pracownik", którego definicja zawarta jest w art. 2 kp, a art. 50 § 3 kp (w oparciu o który skonstruowane zostało pytanie) posługuje się właśnie pojęciem "pracownika". Dodatkowo i tylko na marginesie trzeba zauważyć, iż gdyby pytanie miało dotyczyć kręgu pracowników wymienionych w przepisie art. 50 § 5 kp, to żadna z odpowiedzi nie byłaby prawidłowa, bo pracownikowi takiemu przysługiwałoby (stosownie do żądania) roszczenie o uznanie wypowiedzenia za bezskuteczne, o przywrócenie do pracy albo o odszkodowanie (art. 50 § 5 kp w zw. z art. 45 kp). Takiej propozycji odpowiedzi pytanie 173 jednak nie zawierało.

Stąd niewątpliwie skarżący udzielił błędnej odpowiedzi.

Nieuzasadnione są także argumenty dotyczące pytania nr 187, o treści:

"Organem prowadzącym postępowanie wywłaszczeniowe jest:

A.. marszałek;

B. burmistrz;

C. starosta"

Skarżący stwierdza w odwołaniu, że decyzję, o której mowa w art. 98. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami może podjąć zgodnie z art. 96. 1 tej ustawy wójt, burmistrz albo prezydent miasta. Decyzja taka skutkuje wywłaszczeniem, za co przysługuje odszkodowanie, stąd jest to w ocenie skarżącego decyzja wywłaszczeniowa, zatem poza wynikającą z klucza odpowiedzią "C", prawidłowa jest również zaznaczona przez niego odpowiedź "B".

Odnosząc się do zarzutu należy stwierdzić, że wywłaszczenie nieruchomości jest odrębną instytucją prawną, polegającą na odebraniu przez państwo w drodze aktu administracyjnego prawa własności, użytkowania wieczystego lub innego prawa rzeczowego na nieruchomości. Jest to instytucja, która w swym głównym zrębie uregulowana jest w rozdziale 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami, którego tytuł brzmi "wywłaszczanie nieruchomości". Odrębnie kwestie wywłaszczenia reguluje np. ustawa o autostradach płatnych. Przepis art. 112 § 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami, zawarty właśnie w rozdziale 4 tego aktu stanowi: "Organem właściwym w sprawach wywłaszczenia jest starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej". Ten to właśnie przepis stanowił podstawę prawną prawidłowej odpowiedzi "C" na pytanie 187. Sugerowana przez odwołującego możliwość odpowiedzi, uwzględniająca art. 98 wymienionej ustawy dotyczy całkowicie innej sytuacji związanej z podziałem nieruchomości, znajdującej się nawet osobno w systematyce (Dział III rozdział 1) powołanego przez skarżącego aktu prawnego. Odpowiedź na niniejsze pytanie wynika bezpośrednio z konkretnego przepisu prawa i do niego się odwołuje. Znajomość tegoż przepisu umożliwiała udzielenie odpowiedzi na jasno sformułowane pytanie. Jako całkowicie niedopuszczalne uznać natomiast należy dokonywanie obecnie przez M. K. dodatkowych założeń, interpretacji czy analiz, w sytuacji gdy pytanie dotyczy konkretnej wiedzy wynikającej wprost z obowiązującego przepisu.

Za bezzasadne uznać także należy zarzuty dotyczące pytania nr 219, o treści: "Zobowiązania podatkowe przedawniają się z upływem:

A.. 3 lat, licząc od dnia powstania zobowiązania;

B. 3 lat lub 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym powstał

obowiązek podatkowy, w zależności od sposobu powstania zobowiązania

podatkowego;

C. 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku."

Autor odwołania stwierdza, że w pytaniu poprawna jest zaznaczona przez niego odpowiedź "B", jak i wynikająca z klucza "C". Jako argument na poparcie na brak rozróżnienia instytucji przedawnienia zobowiązania podatkowego od instytucji przedawnienia prawa do wydania deklaratoryjnej decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego. Przytoczony przez skarżącego przepis art. 68 § 1 Ordynacji podatkowej stanowi, iż zobowiązanie podatkowe (które powstaje z dniem doręczenia decyzji organu podatkowego, ustalającego wysokość tego zobowiązania) nie powstaje jeżeli decyzja ustalająca to zobowiązanie została doręczona po upływie 3 lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy. W sytuacji takiej zobowiązanie podatkowe nie powstaje.

Tymczasem pytanie dotyczyło przedawnienia zobowiązania podatkowego, które -aby ulec przedawnieniu - musi powstać.

Z powyższych przyczyn argumenty odwołującego się są chybione. Precyzyjne przeczytanie i właściwa interpretacja użytych w pytaniu wyrażeń pozwala na jednoznaczne stwierdzenie, iż tylko odpowiedź "C" jest właściwa i wynika wprost z treści art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej.

Z treści protokołu wynika jednoznacznie, iż w dniu [...] lipca 2006 r. skarżący złożył egzamin testowy, z którego uzyskał wynik 186 (sto osiemdziesiąt sześć) punktów. Po ponownym przeliczeniu punktów ustalono, że skarżący faktycznie uzyskał wynik ustalony przez komisję.

Mając na uwadze wszystkie wyżej podniesione kwestie Minister Sprawiedliwości uznał, że brak jest podstaw do podjęcia decyzji zmieniającej wynik egzaminu konkursowego, bowiem skarżący nie uzyskał wymaganych ustawą 190 punktów.

Skargę na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] grudnia 2006 roku utrzymującą w mocy uchwałę Komisji Egzaminacyjnej do spraw aplikacji radcowskiej przy Ministrze Sprawiedliwości na obszarze właściwości Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w P. z dnia [...] lipca 2006 roku w części dotyczącej nieuwzględnienia odpowiedzi na pytania nr: 10, 202, 209, 249, 63, 155, 173 i 74 złożył M. K. wnosząc o jej uchylenie i zgodnie z art. 146 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uznanie uprawnienia skarżącego do złożenia wniosku o wpis na listę aplikantów radcowskich.

Zaskarżonej decyzji zarzucił:

1. naruszenie art. 339 ust. 3 ustawy z dnia 6 lipca 1982 roku o radcach prawnych (Dz. U z 2002r., Nr 123, poz. 1059 ze zm.) poprzez uznanie za prawidłowe pytań o numerach: 10, 202, 249, 173 wobec tego, że zamieszczono w nich więcej niż jedną poprawna propozycję odpowiedzi, o numerze 209, w którym nie zamieszczono żadnej poprawnej propozycji odpowiedzi,

2. naruszenie przepisów prawa procesowego tj. art. 7 i 8 kpa odnośnie pytań 63 i 74 poprzez nieuwzględnienie istotnych okoliczności wskazanych przez skarżącego oraz błędne ustalenia faktyczne w przedmiocie poprawności udzielonej odpowiedzi.

W odpowiedzi na skargę Minister Sprawiedliwości wnosił o jej oddalenie przywołując argumentację zawartą w decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną /uchwałę/ lub postanowienie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji lub postanowienia. Sąd nie bada więc celowości, czy też słuszności zaskarżonego aktu.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

Dokonując oceny zasadności wniesionej przez M. K. skargi od decyzji Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] grudnia 2006 roku Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przy wydaniu zaskarżonej decyzji, zadaniem sądu, nie doszło do naruszenia wskazanych przez skarżącego przepisów prawa tak materialnego jak i procesowego.

Zarzut skarżącego o naruszeniu przepisu art. 339 ust. 1 ustawy o radcach prawnych (Dz. U z 2002r., Nr 123, poz. 1059 ze zm.) polegający na wadliwym sformułowaniu zakwestionowanych pytań o numerach 10, 209, 249, 155, 173 poprzez uznanie, że pytania te spełniają kryterium tylko jednej prawidłowej odpowiedzi, bądź jak i w pytaniu numer 209 nie zamieszczono żadnej poprawnej propozycji odpowiedzi, czy też jak w pytaniach 63 i 74, ich sformułowanie było niejasne, nie jest trafny.

Wbrew jego twierdzeniom, przedmiotowe pytania konkursowe oparte były na przepisach prawa i zostały sformułowane jednoznacznie, a wśród propozycji odpowiedzi była wyłącznie jedna poprawna odpowiedź. Absolwent wydziału prawa, a więc osoba przygotowana teoretycznie, winna rozumieć ich sens i istotę. Pytania były niewątpliwe, a odpowiedź na nie była zawarta w kluczu odpowiedzi, a nie udzielona przez skarżącego.

Zgodnie z art. 339 ustawy o radcach prawnych egzamin konkursowy polega na rozwiązaniu testu składającego się z zestawu 250 pytań zawierających po trzy propozycje odpowiedzi, z których tylko jedna jest prawidłowa. Kandydat może wybrać tylko jedną odpowiedź.

Zadaniem więc osoby egzaminowanej podczas rozwiązywania testu konkursowego było wybranie spośród trzech zaproponowanych odpowiedzi tej, która jest prawdziwa w oparciu o dane zawarte tylko i wyłącznie w pytaniu bez czynienia dodatkowych ustaleń, co czynił odnośnie każdego z powyższych pytań skarżący. Osoba egzaminowana mogła i powinna wywnioskować z kontekstu treści pytania i zaproponowanej odpowiedzi, jaki jest sens pytania i czego ono dotyczy. Odpowiedź na każde z zakwestionowanych pytań wynikała wprost z treści przepisu i zawarta była w jednej z trzech zaproponowanych odpowiedzi

Skarżący powtórzył zawarte w odwołaniu zarzuty. Były one przedmiotem oceny Ministra Sprawiedliwości, który dokonał wnikliwej ich analizy. Nie budzi ona wątpliwości sądu. Jest rzeczowa i wyczerpująca, a nade wszystko znajdująca oparcie w przepisach prawa. Argumentacja skarżącego jest w istocie polemiką z prawidłowymi ustaleniami organu, wynikającą z niewłaściwego zrozumienia pytań i poszukiwania odpowiedzi poza treścią pytania, czy też czynieniu niedopuszczalnych dodatkowych ustaleń.

Ad. pytania nr 10:

Odpowiedź na kwestionowane pytanie wynika wprost z art. 55 ust. 1 Konstytucji RP, zgodnie z którym ekstradycja obywatela polskiego jest zakazana. Pytanie odwoływało się do normy konstytucyjnej. Przepisy regulujące europejski nakaz aresztowania nie posługują się pojęciem "ekstradycja".

Ad. pytania 202:

Z przepisu art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wynika wprost, iż w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednio zastosowanie przepisy postępowania administracyjnego.

Ad. pytania 209:

Treść art. 61 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w sposób jednoznaczny wskazuje na to, iż wszczęcie postępowania następuje tylko na wniosek.

Ad. pytania 249:

Nie ulega wątpliwości, że jedyną i wyczerpującą odpowiedzią jest odpowiedź C, zwłaszcza wobec sformułowania propozycji pozostałych odpowiedzi z użyciem słowa "wyłącznie".

Ad. pytania 63:

Pytanie zostało sformułowane w sposób jasny. Dotyczyło postanowień wzorca niezrozumiałych, a zatem także niejednoznacznych w rozumieniu potocznym. Należało zrozumieć sens i istotę pytania, aby udzielić prawidłowej odpowiedzi.

Ad. pytania numer 155:

Prawidłowa odpowiedz na to pytanie wynika także wprost z art. 3 prawa spółdzielczego.

Ad. pytania numer 173:

Pytanie zostało sformułowane jasno i czytelnie, a odpowiedz wynika wprost z art. 50 § 3 k.p.

Ad. pytania 74:

Pytanie zostało skonstruowane przy użyciu sformułowań i przesłanek opisanych w art. 544 § 1 k.c. Skarżący czyni natomiast dodatkowe założenia, nieznajdujące oparcia w pytaniu.

Rozpoznając odwołanie skarżącego od uchwały Komisji Egzaminacyjnej ustalającej wynik egzaminu konkursowego na aplikację radcowską Minister Sprawiedliwości odniósł się do przedstawionych w odwołaniu zarzutów. Rozpoznanie zarzutów skarżącego dotyczących konkretnych pytań testowych polegało na prawnej interpretacji zakwestionowanych pytań testowych i wyjaśnieniu, dlaczego odpowiedź wskazana w kluczu odpowiedzi jest prawidłowa, zaś argumentacja skarżącego nietrafna. Działanie organu administracyjnego sprowadzało się do powoływania przepisów prawa, których znajomość sprawdzał test konkursowy i nie polegało na prowadzeniu postępowania dowodowego. Taka jest bowiem specyfika tego rodzaju postępowania, wynikająca z charakteru odwołania w zakresie wyniku egzaminu konkursowego.

Poczynione przez Ministra Sprawiedliwości ustalenia i oparty na nich tok rozumowania, a także analiza przepisów na których się oparł w zakresie oceny zakwestionowanych pytań konkursowych czynią zadość przepisom art. 7 i 8 kpa, a zarzuty skarżącego nie zasługują na uwzględnienie.

Mając powyższe na uwadze i na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 3o sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd orzekł jak w wyroku.