Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 3316/18
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2021-10-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 161 § 1
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 141 § 4, art. 184
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Małgorzata Miron (spr.) Sędziowie sędzia NSA Zdzisław Kostka sędzia del. WSA Mirosław Gdesz Protokolant starszy asystent sędziego Małgorzata Mańkowska po rozpoznaniu w dniu 28 października 2021 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej P. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 kwietnia 2018 r. sygn. akt VII SA/Wa 654/17 w sprawie ze skargi P. S. i E. S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2017 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 24 kwietnia 2018 r. sygn. akt VII SA/Wa 654/17 oddalił skargę E. S. i P. S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2017 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej

Wyrok ten został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] (dalej: PINB [...]) decyzją z [...] czerwca 2002 r. nr [...] nakazał E. S. i P. S. rozbiórkę budynku gospodarczego o wym. 9,0 x 10,0 m wybudowanego na działce nr ewid. [...] w B., gm. S.

Pismem z 12 maja 2016 r. E. S. i P. S. wystąpili o uchylenie ww. decyzji na podstawie art. 161 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego.

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: GINB) decyzją z [...] grudnia 2016 r. znak: [...], wydaną na podstawie art. 161 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r., poz. 23; dalej: k.p.a.), odmówił uchylenia decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z [...] czerwca 2002 r. nr [...].

Po rozpatrzeniu wniosku E. S. i P. S. o ponowne rozpatrzenie sprawy GINB decyzją z [...] lutego 2017 r. znak: [...] utrzymał w mocy własną decyzję z [...] grudnia 2016 r. znak: [...].

Organ wskazał, że zgodnie z art. 161 § 1 k.p.a. minister może uchylić lub zmienić w niezbędnym zakresie każdą decyzję ostateczną, jeżeli w inny sposób nie można usunąć stanu zagrażającego zdrowiu lub życiu ludzkiemu albo zapobiec poważnym szkodom dla gospodarki narodowej lub dla ważnych interesów Państwa. Chodzi zatem o nadzwyczajny tryb wzruszenia decyzji ostatecznej ze względu na zagrożenie dla szczególnych dóbr wymienionych w ww. przepisie i tylko wtedy, gdy w inny sposób nie można usunąć zagrożenia. Dodał, że zagrożenie, o którym mowa, musi być realne, obiektywnie udowodnione i winno wynikać przede wszystkim z treści samej decyzji ostatecznej lub całokształtu okoliczności jej wydania, a tylko wyjątkowo z jej wykonywania.

W ocenie organu wskazywane we wniosku argumenty, tj. prowadzenie produkcji ekologicznej żywności "w tym zwłaszcza warzyw, ziół, mleka koziego, jaj oraz miodu", jak i to, że rozbiórka doprowadziłaby do zlikwidowania hodowli kóz i kur oraz pasieki, nie mogą stanowić podstawy do wzruszenia ww. decyzji, ponieważ jej wykonanie nie stwarza realnego zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzkiego. Brak jest bezpośredniego związku pomiędzy wykonaniem decyzji a niebezpieczeństwem dla zdrowia i życia ludzi.

Zdaniem organu przesłanek do zastosowania ww. trybu nie stanowiły również okoliczności związane z poczuciem niepewności i zagrożenia, które negatywnie wpływają na samopoczucie syna skarżących, potęgując stres i dolegliwości wynikające z przebytej choroby nowotworowej, jak i to, że stan zdrowia syna "jest bezwzględnie uzależniony od istnienia przedmiotowego budynku, który warunkuje istnienie gospodarstwa". GINB stwierdził, że złe samopoczucie, potęgujący się stres i dolegliwości syna K. nie mają źródła w treści decyzji PINB [...] z [...] czerwca 2002 r. czy też okolicznościach jej wykonania.

Dalej organ wskazał, że bez znaczenia pozostaje interes społeczny i słuszny interes strony. Fakt prowadzenia przez wnioskodawców gospodarstwa ekologicznego, zajęcie pierwszego miejsca w gminnym konkursie [...], zadowolenie klientów kupujących żywność ekologiczną wyprodukowaną w przedmiotowym gospodarstwie, groźba utraty źródła utrzymania w przypadku rozbiórki budynku gospodarczego, nie mogą stanowić przesłanki pozwalającej na uchylenie decyzji z [...] czerwca 2002 r. w żądanym przez wnioskodawców trybie.

W ocenie organu ww. decyzja organu powiatowego nie powoduje również poważnej szkody dla gospodarki narodowej lub ważnych interesów Państwa.

Skargę na powyższą decyzję złożyli E. S. i P. S., zarzucając organowi naruszenie następujących przepisów:

1. art. 7 i 77 k.p.a. poprzez niepełne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, w szczególności nie przeanalizowanie przedstawionej przez skarżących dokumentacji, potwierdzającej zaistnienie przesłanek powodujących zagrożenie życia i zdrowia, warunkujących zastosowanie art. 161 § 1 k.p.a., podczas gdy organ zobowiązany jest do podejmowania wszelkich kroków zmierzających do dokładnego zbadania stanu faktycznego;

2. art. 8 k.p.a. poprzez przeprowadzenie postępowania w sposób nie budzący zaufania do władzy publicznej, poprzez całkowite zignorowanie argumentacji skarżących przedstawiających prokonstytucyjną linię orzecznictwa sądowego wyrażoną w kilku przytoczonych wyrokach, wskazujących na prawidłowość rozumowania skarżących, a w konsekwencji nieprawidłowe oddalenie wniosku;

3. art. 11 k.p.a. poprzez nie wskazanie w uzasadnieniu decyzji, dlaczego nie uwzględnił wskazanej linii orzecznictwa;

4. art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niewyczerpujące uzasadnienie faktyczne i prawne, którym kierował się organ, w szczególności uzasadnienie odmowy uchylenia decyzji wyłącznie z powodu rzekomego braku nowych okoliczności, podczas gdy skarżący w sposób pełny i kompletny uzasadnili podstawę do ponownego rozpatrzenia sprawy;

5. art. 8 ust. 2 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności poprzez utrzymanie w mocy decyzji o nakazie rozbiórki budynku gospodarczego, wydanej niezgodnie z prawem, bez uwzględnienia sytuacji osobistej skarżących ani innych okoliczności przewidzianych przez prawo;

6. art. 75 § 1 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie całości materiału dowodowego przedstawionego przez stronę.

Skarżący wnieśli o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przywołanym na wstępie wyrokiem oddalił skargę, uznając, że nie narusza ona prawa.

W ocenie Sądu organ prawidłowo uznał, że w okolicznościach faktycznych tej sprawy nie ma stanu zagrożenia życia lub zdrowia ludzkiego, który miałby wyniknąć z faktu, że dojdzie do wykonania prawomocnego nakazu rozbiórki budynku gospodarczego. Podnoszona przez skarżących argumentacja związana – w przypadku rozbiórki – z pogorszeniem stanu zdrowia syna, koniecznością zaprzestania hodowli zwierząt dających mleko, jajka, mięso, pogorszenia sytuacji życiowej skarżących – nie dawała podstaw do zastosowania art. 161 § 1 k.p.a.

W świetle zarzutów skargi Sąd wyjaśnił, że w ramach postępowania prowadzonego na podstawie art. 161 k.p.a. organ nadzoru nie ustala i nie ocenia ponownie stanu faktycznego odnoszącego się do istoty sprawy zakończonej ostateczną decyzją, którą to oceną jest on związany, ale bada wyłącznie tę sprawę w aspekcie określonych tym przepisem przesłanek uchylenia lub zamiany decyzji, w związku z tzw. stanem nagłej konieczności administracyjnej. Innymi słowy, ocenia wyłącznie, czy w związku z wystąpieniem realnego zagrożenia wartości, o których mowa w tym przepisie, istnieje konieczność eliminacji niewadliwej w stopniu kwalifikowanym decyzji z obrotu prawnego. Nie mogła zatem podlegać ocenie organu w niniejszej sprawie sytuacja osobista skarżących, czy choroba ich syna, jak i sygnalizowana przez skarżących wadliwość decyzji o nakazie rozbiórki. GINB nie utrzymał w mocy decyzji o nakazie rozbiórki, jak zarzucali skarżący, tylko decyzję własną z [...] grudnia 2016 r., wydaną w nadzwyczajnym trybie, o którym mowa w art. 161 § 1 k.p.a.

E. S. i P. S. wnieśli skargę kasacyjną od powyższego wyroku, zaskarżając go w całości. Sądowi pierwszej instancji zarzucili:

I. naruszenie przepisów postępowania:

1. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., obecnie: Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) poprzez zaniechanie uchylenia decyzji wydanej z naruszeniem przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 75 § 1, art. 77 i art. 107 § 3 k.p.a. w sposób, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, polegający na pominięciu w ustaleniu stanu faktycznego istotnej dla rozstrzygnięcia postępowania w trybie art. 161 § 1 k.p.a. okoliczności istnienia związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy nieuchronnym wykonaniem ostatecznej decyzji rozbiórkowej a wskazanymi przez skarżących okolicznościami mającymi bezpośredni wpływ na zdrowie i życie syna skarżących w sytuacji wykonania decyzji objętej wnioskiem o jej uchylenie, podczas gdy okoliczności sprawy wskazywały w sposób niewątpliwy, że tylko dzięki istnieniu budynku gospodarczego, pozwalającego na prowadzenie ekologicznej hodowli zwierząt, chory syn skarżących utrzymuje stan zdrowia na ustabilizowanym poziomie, zaś utrzymanie tego stanu nie będzie możliwe po wykonaniu decyzji rozbiórkowej, dlatego brak przeprowadzenia postępowania dowodowego w tym zakresie, pominięcie tych okoliczności w ocenie przesłanek ustawowych z art. 161 § 1 k.p.a. oraz brak należytego uzasadnienia wyroku co do tych okoliczności stanowi o wadliwości decyzji ostatecznej, którą to wadliwość Sąd wojewódzki miał obowiązek uwzględnić, zaś jej nieuwzględnienie należy kwalifikować jako naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

2. art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak wyjaśnienia stanu sprawy i brak wyjaśnienia podstawy prawnej w stosunku do stanu faktycznego, które uniemożliwiają skarżącym zrozumienie powodów stwierdzenia braku podstaw do zastosowania art. 161 § 1 k.p.a., które to stwierdzenie w uzasadnieniu wyroku ma charakter arbitralny, niepoparty żadnymi argumentami, co stanowi naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

II. naruszenie prawa materialnego poprzez jego niewłaściwe zastosowanie art. 161 § 1 k.p.a., polegające na nieuprawnionym i niewynikającym z prawidłowo ustalonego brzmienia przepisu wywiedzeniu, że w analizowanej sprawie nie zachodzi sytuacja nadzwyczajna, skutkująca potrzebą ochrony wartości szczególnie cennych, podczas gdy w rzeczywistości wykonanie decyzji objętej wnioskiem o jej uchylenie na podstawie art. 161 § 1 k.p.a. (w przedmiocie rozbiórki budynku gospodarczego) będzie miało bezpośredni, realny wpływ na pogorszenie stanu zdrowia ciężko chorego syna skarżących, co w konsekwencji powinno było doprowadzić do wniosku o konieczności uchylenia zaskarżonej decyzji ostatecznej na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a.

W oparciu o powyższe skarżący kasacyjnie wnieśli o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, a także o zasądzenie od organu na ich rzecz kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Strona wniosła też o rozpoznanie sprawy na rozprawie.

Postanowieniem z dnia 16 lipca 2018 r. sygn. akt VII SA/Wa 654/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę kasacyjną E. S., na podstawie art. 178 p.p.s.a., jako niedopuszczalną (wniesioną bez zachowania trybu z art. 177 p.p.s.a.). Do rozpoznania przez Naczelny Sąd Administracyjny pozostała zatem skarga kasacyjna wniesiona wyłącznie przez P. S.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Jak stanowi art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli w sprawie nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 powołanej ustawy, a taka sytuacja ma miejsce w przedmiotowej sprawie, to Sąd rozpoznający sprawę związany jest granicami kasacji.

Rozpoznając w powyższych granicach wniesioną skargę kasacyjną należało uznać, że nie zawiera ona usprawiedliwionych podstaw.

W pierwszej kolejności należało odnieść się do zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., którego skarżący kasacyjnie upatruje w powieleniu tez zaskarżonej decyzji i nie wyjaśnieniu własnego stanowiska Sądu co do stwierdzenia braku podstaw do zastosowania art. 161 § 1 k.p.a. w kontrolowanej sprawie.

W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego prezentowane jest jednolite stanowisko, że zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. może być skutecznie postawiony w dwóch przypadkach: gdy uzasadnienie wyroku nie zawiera wszystkich elementów wymienionych w tym przepisie i gdy w ramach przedstawienia stanu sprawy wojewódzki sąd administracyjny nie wskaże, jaki i dlaczego stan faktyczny przyjął za podstawę orzekania (por. uchwałę NSA z 15 lutego 2010 r., II FPS 8/09; wyrok NSA z 20 sierpnia 2009 r., II FSK 568/08; publ. CBOSA). Naruszenie to musi być przy tym na tyle istotne, aby mogło mieć wpływ na wynik sprawy, a samo uchybienie musi uniemożliwiać kontrolę kasacyjną zaskarżonego wyroku (por. wyroki NSA: z 28 września 2010 r., I OSK 1605/09; z 13 października 2010 r., II FSK 1479/09; publ. CBOSA).

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie posiada takich wad, które uzasadniałyby uwzględnienie skargi kasacyjnej. Zawiera ono wszystkie niezbędne elementy określone w ww. przepisie i daje odpowiedź co do zasadniczych powodów oddalenia skargi. Sąd pierwszej instancji niewątpliwie odniósł się do istoty sprawy, tj. możliwości zakwalifikowania okoliczności podnoszonych przez skarżących we wniosku z 12 maja 2016 r. jako przesłanki stanu zagrażającego życiu lub zdrowiu ludzkiemu określonej w art. 161 § 1 k.p.a., uzasadniającej uchylenie w tym trybie decyzji PINB [...] z [...] czerwca 2002 r. nr [...]. Sąd w sposób jasny i czytelny stwierdził, że GINB dokonał prawidłowej oceny, iż w okolicznościach stanu faktycznego sprawy nie ma stanu zagrożenia życia lub zdrowia ludzkiego, który miałby wynikać z faktu, że dojdzie do wykonania prawomocnego nakazu rozbiórki budynku gospodarczego. Sąd wojewódzki przedstawił motywy rozstrzygnięcia i wyjaśnił w sposób pozwalający na kontrolę instancyjną, dlaczego uznał zaskarżoną decyzję za prawidłową, a sam fakt, że wywód Sądu nie jest obszerny i jest zbieżny z argumentacją podniesioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, nie stanowi o naruszeniu art. 141 § 4 p.p.s.a.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, w okolicznościach niniejszej sprawy stopień skomplikowania występującej w sprawie problematyki prawnej (ograniczającej się zasadniczo do procesu subsumpcji – kwalifikacji prawnej, czyli przyporządkowania stanu faktycznego do możliwości zastosowania w sprawie przepisu art. 161 § 1 k.p.a.), nie wymagał od Sądu pierwszej instancji szerszego wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia niż zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Oczywiście strona ma prawo do własnego subiektywnego przekonania o zasadności jej zarzutów, zaś przekonanie to nie musi znajdować odzwierciedlenia w obowiązujących przepisach prawa i ich wykładni. Okoliczność, że skarżący kasacyjnie nie został jednak przekonany co do przyjętego w sprawie rozstrzygnięcia i być może oczekiwał bardziej szczegółowego uzasadnienia stanowiska Sądu, nie oznacza naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 141 § 4 p.p.s.a.

Nie ma również racji skarżący kasacyjnie, zarzucając Sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisów art. 7, art. 75 § 1, art. 77 i art. 107 § 3 k.p.a. w powiązaniu z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. oraz niewłaściwe zastosowanie art. 161 § 1 k.p.a. Istota tych zarzutów skargi kasacyjnej sprowadza się do błędnie, zdaniem jej autora, dokonanej przez Sąd pierwszej instancji oceny wykonania przez organ administracji obowiązku należytego wyjaśnienia okoliczności, a w konsekwencji wadliwego zaakceptowania błędnej oceny GINB, że nie zachodzą przesłanki do uchylenia decyzji nakazującej rozbiórkę budynku gospodarczego w oparciu o art. 161 § 1 k.p.a.

Jak trafnie wskazał GINB w decyzji z [...] grudnia 2016 r., podstawowym celem postępowania administracyjnego prowadzonego w trybie art. 161 k.p.a. jest ustalenie, w jakim stopniu stan faktyczny odpowiada ustawowym przesłankom uchylenia decyzji ostatecznej, zawartym w art. 161 § 1 k.p.a. Warunkiem wydania decyzji uchylającej lub zmieniającej decyzję ostateczną w omawianym trybie jest zatem ustalenie m.in., że skutki wywierane przez tę decyzję dadzą się zakwalifikować jako stan zagrażający życiu lub zdrowiu ludzkiemu albo grożący powstaniem poważnych szkód dla gospodarki narodowej lub dla ważnych interesów Państwa. W kontrolowanej sprawie nie było przy tym sporne, że rozważaniu podlegała jedynie ocena okoliczności faktycznych pod kątem wystąpienia stanu zagrażającego życiu lub zdrowiu ludzkiemu.

Zarówno GINB, jak i Sąd pierwszej instancji zasadnie akcentowali w podjętych rozstrzygnięciach, że do wzruszenia ostatecznej decyzji w omawianym trybie konieczne jest stwierdzenie, że to sama treść decyzji lub jej wykonanie musi stwarzać realne zagrożenie dla zdrowia i życia ludzkiego. W kontrolowanej sprawie organ nie zidentyfikował takiego bezpośredniego związku pomiędzy tak określonym stanem zagrożenia a treścią decyzji nakazującej skarżącym rozbiórkę budynku gospodarczego lub całokształtem okoliczności jej wydania ani też z jej wykonaniem, a Sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenę tę podzielił. Oczywistym jest, że wykonanie decyzji nakazującej rozbiórkę ze swej istoty powoduje zmianę stanu rzeczy, co nie oznacza jednak, że rozbiórka stwarza realne zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzkiego. Nie można wykluczyć, że sytuacja życiowa, w jakiej znaleźli się skarżący i ich syn w związku z orzeczonym nakazem rozbiórki budynku gospodarczego, jest trudna i może być przez nich subiektywnie odczuwana jako stan zagrożenia życia lub zdrowia. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego stan ten nie może być jednak utożsamiany z potencjalnym ani wręcz realnym zagrożeniem dla życia lub sytuacji zdrowotnej adresatów decyzji bądź ich syna. Pomiędzy nakazem rozbiórki budynku gospodarczego a wskazywanym przez stronę zagrożeniem dla życia lub zdrowia ludzkiego brak jest bezpośredniego związku przyczynowo-skutkowego, bowiem decyzja nakazująca tę rozbiórkę nie zakazuje skarżącym prowadzenia gospodarstwa rolnego ani nie zawiera nakazu jego likwidacji, nie pozbawia też syna skarżących możliwości korzystania z powszechnie dostępnej żywności ekologicznej (produkowanej wszak także poza gospodarstwem rolnym skarżących).

Wykonanie decyzji nakazującej rozbiórkę spornego budynku powinno się tak odbyć, aby nie stworzyć stanu zagrażającego życiu lub zdrowiu ludzkiemu. Żadna z decyzji wydanych w tej sprawie nie zabrania skarżącym kontynuacji prowadzonej działalności rolnej w ogóle. Jeżeli jednak budynek gospodarczy jest do tego potrzebny, to musi on powstać zgodnie z obowiązującym prawem, co zdają się pomijać skarżący w tym przypadku. Pominąć przy tym nie można, że do niewątpliwie niekorzystnej sytuacji prawnej strony przyczyniło się nie działanie organów administracji publicznej, a postawa samych skarżących, którzy nie kwestionują, że przedmiotowy budynek gospodarczy został zrealizowany w warunkach samowoli budowlanej a orzeczony nakaz jego rozbiórki nie jest wykonywany od lat. Orzeczony tzw. "bezwzględny nakaz rozbiórki" budynku gospodarczego był – w stanie prawnym aktualnym na datę wydania decyzji PINB [...] z [...] czerwca 2002 r. nr [...] – jedyną możliwą reakcją organu nadzoru budowlanego na fakt jego wybudowania bez wymaganego pozwolenia na budowę (stan prawny nie przewidywał możliwości legalizacji samowoli budowanej a orzeczenie o rozbiórce było obligatoryjne). W tej sytuacji nie można więc zasadnie twierdzić, że w tej konkretnej sprawie wystąpił stan zagrożenia jednej z wartości wymienionych w przepisie art. 161 § 1 k.p.a. i tego stanu nie można usunąć w inny sposób.

Reasumując powyższe, Sąd pierwszej instancji nie naruszył wskazanych w podstawach kasacyjnych przepisów dotyczących obowiązku ustalenia stanu faktycznego sprawy oraz oceny materiału dowodowego, a w konsekwencji nie można mówić o niewłaściwym zastosowaniu art. 161 § 1 k.p.a. Sąd słusznie zaakceptował decyzje GINB, który prawidłowo przeprowadził postępowanie, a zebrany w sprawie materiał dowodowy był wystarczający do oceny twierdzeń skarżących pod kątem zaistnienia przesłanek określonych w przepisie art. 161 § 1 k.p.a.

Jedynie na marginesie wskazać należy, że Sądowi wiadomym jest z urzędu, że skarżący wcześniej także podejmowali nieskuteczne próby wzruszenia decyzji nakazującej rozbiórkę budynku gospodarczego (m.in. w trybie art. 155 i art. 162 § 1 k.p.a.), z tożsamą w zasadzie argumentacją, co podniesiona w piśmie z 12 maja 2016 r. Podjęcie działań zmierzających do uchylenia decyzji w niniejszej sprawie nakierowane jest w gruncie rzeczy na uniknięcie wykonania decyzji z [...] czerwca 2002 r., z której treścią strona nie zgadza się. Tymczasem nadzwyczajne tryby postępowania nie mogą być traktowane w kategoriach dalszych możliwości kontynuacji sporu z administracją publiczną, po wyczerpaniu trybu przewidzianego przez przepisy prawa. Z uwagi na brak zaistnienia przesłanek z art. 161 § 1 k.p.a. brak było podstaw do uchylenia decyzji w przedmiocie nakazu rozbiórki.

Mając powyższe na uwadze, w oparciu o art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.