Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1997/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-04-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6079 Inne o symbolu podstawowym 607
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 6
journal: Dz.U. 2016 poz 2042
law: Ustawa z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami  Rzeczypospolitej Polskiej - tekst jedn.
article: art. 77 par. 1,11i107 par. 3
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Marciniak (spr.) Sędziowie: WSA Elżbieta Lenart WSA Joanna Skiba Protokolant referent – stażysta Katarzyna Matecka - Caban po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2018 r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] września 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy potwierdzenia prawa do rekompensaty oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] września 2017 r., nr [...], Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, po rozpoznaniu odwołania M P., utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] Nr [...] z [...] maja 2017 r. odmawiającą M. P. potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez J. D. i M. M. nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, tj. we wsi [...], gm. [...], pow. [...], województwo [...].

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na ww. decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji złożyła M. P..

Skarga została złożona w następującym stanie faktycznym i prawnym;

Decyzją Nr [...] z [...] maja 2017 r., Wojewoda [...] odmówił M. P. potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez J. D. i M. M. nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, tj. we wsi [...], gm. [...], pow. [...], województwo [...], wskazując na niespełnienie przesłanek określonych w art. 2, art. 3 i art. 5 ust. 1 i 2 ustawy z 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami RP.

Odwołanie od ww. decyzji wniosła M. P..

Decyzją z [...] września 2017 r., nr [...], Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] Nr [...] z [...] maja 2017 r.

W uzasadnieniu ww. rozstrzygnięcia organ odwoławczy przywołał treść art. 2, art. 3 oraz art. 6 ustawy z 8 lipca 2005 r. Wskazał, iż konstrukcja art. 6 nadaje określoną rangę dowodom wymienionym w tej ustawie. Z treści tego przepisu wynika, iż dowody z dokumentów mają większą moc dowodową niż zeznania świadków, które mogą być przedłożone w przypadku braku urzędowego opisu mienia lub orzeczenia wydanego przez Państwowy Urząd Repatriacyjny. Minister podkreślił, iż zeznania świadków, jak każdy inny dowód, podlegają ocenie i to zarówno co do ich treści, jak i wiarygodności.

Organ wskazał, iż nie przyniosły poszukiwania dowodów potwierdzających tytuł prawny J. D i M. M. Majera w Archiwum Państwowego Obwodu [...], Archiwum Akt Nowych w W. oraz Archiwum Państwowym w L. Wobec tego, kluczowe znaczenie w niniejszym postępowaniu miało ustalenie, czy znajdujące się w aktach administracyjnych oświadczenia świadków dokumentują fakt pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami państwa polskiego.

Minister podniósł, iż analiza przedłożonych oświadczeń świadków prowadzi do wniosku, iż zeznania N. S., AS. Ł, B. S. oraz E. S. nie mogą stanowić dowodów na pozostawienie przez J. D. i M. M. nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, ponieważ nie spełniają wymogów określonych w art. 6 ust 5 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r., gdyż zostały złożone w niewłaściwej formie. Zeznania te nie zostały bowiem opatrzone klauzulą o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań, nie zostały także złożone przed notariuszem, lecz zawierają jedynie poświadczenie własnoręczności podpisu. Dodatkowo oświadczenie N. S. nie zawiera informacji o powierzchni pozostawionej nieruchomości oraz o stopniu pokrewieństwa.

Ponadto, w ocenie organu odwoławczego, nie można uznać za wiarygodne zeznań świadków: A. L., ur. w [...] r. oraz E. S., ur. w [...] r. Ze względu na swój wiek w chwili opuszczenia nieruchomości przez J. D. i M. M., osoby te nie mogły bowiem posiadać bezpośredniej wiedzy na temat rodzaju i powierzchni pozostawionej nieruchomości, a także wiedzy co do prawa własności tej nieruchomości, gdyż mają te informacje tylko z przekazów rodzinnych, co same potwierdziły w swoich zeznaniach. To samo dotyczy też B. S., ur. w [...] r. we W.

Minister wskazał, iż również oświadczenia świadków: N. S., N. P., J. A. oraz W. S., obywateli [...], nie spełniają wymogów określonych w art. 6 ust. 5 ustawy z 8 lipca 2005 r. Nie zawierają one bowiem informacji o tym czy świadkowie są osobami obcymi w stosunku do J. D., M. M. i ich spadkobierców, brak jest również pouczenia o odpowiedzialności karnej, a ponadto zostały złożone przed notariuszem ukraińskim, a nie w polskiej placówce konsularnej.

Dodatkowo, N. S., N. P. i W. S. nie byli bezpośrednimi świadkami zdarzeń, o których mowa w ich oświadczeniach. W ocenie organu, jedynym oświadczeniem, które można byłoby poddać konwalidacji jest oświadczenie J. A. z dnia 26 lipca 2004 r. J. A. mógł być bowiem bezpośrednim świadkiem zdarzeń opisanych w oświadczeniach, gdyż w 1939 r. miał [...] lat i krótko pracował w kamieniołomie należącym do J. D. i M. M.. Jednakże, po pierwsze świadek zmarł, a po drugie byłoby to jedyne oświadczenie świadka, które można byłoby wziąć pod uwagę. Organ odwoławczy wskazał, iż stosownie do art. 6 ust. 5 ww. ustawy, dowodami mogą być oświadczenia dwóch świadków, a nie jednego. Wobec tego, zeznanie jednego świadka jest niewystarczające. Ustawodawca nie dopuścił bowiem możliwości dowodzenia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy (tj. pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami RP, ich rodzaju, powierzchni i tytułu własności) wyłącznie jednym oświadczeniem świadka (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 6 kwietnia 2016 r., sygn. akt I SA/WA 1695/15 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 12 stycznia 2017 r., sygn. akt I OSK 1890/16).

Minister podkreślił również, iż oświadczenia świadków są środkami dowodowymi o charakterze uzupełniającym. Nie mogą być to jedyne środki dowodowe, jakimi dysponuje organ w postępowaniu wyjaśniającym.

Wobec powyższego organ odwoławczy uznał, iż Wojewoda prawidłowo odmówił potwierdzenia prawa do rekompensaty na rzecz skarżącej w związku z niespełnieniem przesłanki z art. 2 ustawy z 8 lipca 2005 r., to jest nieprzedstawienia dowodów, które świadczyłyby o fakcie posiadania i pozostawienia przez J.. D. i M. M. nieruchomości we wsi K., gm. [...], pow. [...], województwo [...].

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji złożyła M. P., zarzucając tej decyzji naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy a mianowicie art. 138 § 1 pkt 1 kpa poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji pomimo naruszenia przez ten organ:

1) przepisów postępowania administracyjnego mających wpływ na wynik sprawy, tj.:

a) art. 7, art. 8 i art. 77 § 1 kpa poprzez brak kompleksowej I właściwej oceny zebranych w sprawie dowodów, w tym oświadczeń świadków N. S., A. L., B. S., E. S., W. S., N. P., N. S. oraz A. J., potwierdzających zarówno sam fakt własności pozostawionej spornej nieruchomości (kamieniołomu) przez J. D. i M. M., jak i z których to oświadczeń wynika także powierzchnia pozostawionej nieruchomości, jak i jej wykorzystywanie - kamieniołom z czarnym granitem, jak i wyjaśnień i oświadczeń skarżącej składanych do protokołu, dokumentacji fotograficznej, postanowienia spadkowego z [...] grudnia 2013 r., sygn. akt. [...], a także nie przeprowadzenie dodatkowo innych dowodów, które, w przypadku ewentualnych wątpliwości organu, mogłyby przyczynić się do ustalenia czy też dodatkowego potwierdzenia stanu faktycznego np. zaniechanie przesłuchania świadka P. P. (pismo z 8 września 2016 r.) jak i skarżącej, jako strony uzupełniająco, czy też dodatkowo zaniechanie przesłuchania świadków, którzy składali oświadczenia w formie pisemnej w toku sprawy a w konsekwencji tego poprzez nie przeprowadzenie w sposób szczegółowy i wszechstronny postępowania dowodowego,

b) art. 11 kpa i art. 107 § 3 kpa, polegające na wadliwym uzasadnieniu decyzji przez organ, a w szczególności nieodniesieniu się do konkretnych okoliczności sprawy wskazywanych przez skarżącą, które w jej ocenie miały zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia i zawarcie w uzasadnieniu okoliczności, które w istocie są powieleniem uzasadnienia decyzji organu I instancji, jak również obojętność i brak odniesienia się do zawartych w odwołaniu zarzutów, w tym szczegółowego uzasadnienia tych zarzutów i argumentacji z uzasadnienia odwołania,

c) art. 15 kpa, polegające na nierozpoznaniu i nierozstrzygnięciu przez organ II instancji samodzielnie sprawy, a ograniczenie się do powielenia argumentów zawartych w decyzji organu I instancji, co pozbawiło w istocie stronę możliwości weryfikowania tych ustaleń w trybie odwoławczym;

2) przepisów prawa materialnego tj. ustawy z 8 lipca 2005 r., a w szczególności art. 6 ust 4 i ust. 5 oraz art. 7 ust 2 tej ustawy, polegające na niewłaściwej wykładni wyrażającej się w uznaniu, że przedłożone przez skarżącą dowody, m.in., oświadczenia świadków N. S., A. L., B. S., E. S., nie stanowią dowodu w sprawie, tj. dowodu potwierdzającego pozostawienie nieruchomości poza obecnymi granicami RP, zaś oświadczenia świadków W. S., N. P., N. S. oraz A. J. nie spełniają łącznie wymogów, o jakich mowa w cytowanym przepisie, pomimo iż oświadczenia te zostały złożone we właściwej formie, a tym samym wraz z innymi dowodami zebranymi w sprawie dawały podstawę do potwierdzenia skarżącej prawa do rekompensaty, zgodnie z jej wnioskiem.

Wskazując na powyższe naruszenia, skarżąca wniosła o zmianę w całości zaskarżonej decyzji utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji poprzez potwierdzenie skarżącej prawa do rekompensaty, ustalenie wartości przedmiotowej nieruchomości, ustalenie wysokości przysługującej rekompensaty, wskazanie, iż uprawniona jako formę realizacji prawa do rekompensaty wybrała świadczenie pieniężne wypłacane ze środków Funduszu Rekompensacyjnego, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.

Skarżąca wniosła również o przeprowadzenie dowodu z kserokopii z książki pt. "Wołyń ocalić od zapomnienia'" Lublin 1997, strona tytułowa i karta nr [...] oraz kserokopii mapy.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, iż organ naruszył art. 7, 8 i 77 § 1 kpa, bowiem nie dokonał kompleksowej i właściwej oceny wszystkich zebranych w sprawie dowodów. Nie przeprowadził także wnioskowanych przez skarżącą dowodów, w tym zaniechał przesłuchania świadka P. P. oraz uzupełniająco skarżącej jako strony, czy też dodatkowo zaniechał przesłuchania świadków, którzy składali oświadczenia w formie pisemnej w toku sprawy a w konsekwencji tego nie przeprowadził w sposób szczegółowy i wszechstronny postępowania dowodowego. W ocenie skarżącej, przedłożone oświadczenia świadków pozwalają na ustalenie w sposób niewątpliwy stanu faktycznego w sprawie uzasadniającego roszczenia skarżącej. Zostały one złożone we właściwej formie, a tym samym w powiązaniu z innymi dowodami dawały podstawę do potwierdzenia prawa do rekompensaty.

Zdaniem skarżącej, przy wydaniu zaskarżonej decyzji doszło również do naruszenia określonej w art. 11 kpa zasady przekonywania. Naruszony został również art. 107 § 3 kpa, gdyż uzasadnienie decyzji nie zawiera elementów nakazanych tym przepisem. Organ odwoławczy naruszył też art. 15 kpa powielając argumentację (części) decyzji organu I instancji a nie przeprowadzając własnego postępowania.

W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Pismem procesowym z 19 marca 2018 r. skarżąca wniosła o przeprowadzenie dowodu z protokołu obejmującego oświadczenie P. P. z [...] lutego 2018 r., protokołu obejmującego oświadczenie A. L. z [...] lutego 2018 r. oraz protokołu obejmującego oświadczenie E. S. z [...] marca 2018 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga jest nieuzasadniona.

W niniejszej sprawie kontroli Sądu podlega decyzja Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, którą organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] maja 2017 r. odmawiającą M. P. potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez J. D. i M. M. nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, tj. we wsi [...], gm. [...], pow. [...], województwo [...].

Odmowa potwierdzenia prawa do rekompensaty nastąpiła z tego powodu, iż organy obu instancji uznały, że nie został udowodniony fakt posiadania i pozostawienia przez J. D. i M. M. nieruchomości poza obecnymi granicami RP.

Analiza zebranego w sprawie materiału dowodowego potwierdza prawidłowość powyższego stanowiska organów.

Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowią przepisy ustawy z 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej (t. j. Dz.U. z 2016 r. poz. 2042, ze zm.), zwanej dalej "ustawą" lub "ustawą zabużańską".

Przepis art. 6 ustawy zabużańskiej w sposób szczegółowy wskazuje istotne dowody, które świadczą o pozostawieniu nieruchomości poza obecnymi granicami RP. Zgodnie z ust. 1 tego przepisu, do wniosku należy dołączyć m.in. dowody, które świadczą o pozostawieniu nieruchomości poza obecnymi granicami RP.

Konstrukcja art. 6 ustawy dowodzi, iż to na osobie ubiegającej się o przyznanie prawa do rekompensaty ciąży obowiązek udowodnienia okoliczności pozostawienia nieruchomości. Stanowisko to znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądów administracyjnych gdzie podnosi się, iż postępowanie w przedmiocie potwierdzenia prawa do rekompensaty wszczynane jest na wniosek strony (art. 5 ust. 1 ustawy), a ciężar udowodnienia spełnienia przesłanek nabycia prawa do rekompensaty spoczywa na jednostce ubiegającej się o to prawo (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 17 października 2017 r., I OSK 3458/15 oraz z 12 stycznia 2017 r., sygn. akt I OSK 1890/16, dostępne w internetowej bazie orzeczeń: www.nsa.orzeczenia.gov.pl). To zatem strona tego postępowania, zgodnie z art. 6 ustawy zabużańskiej, powinna dołączyć do wniosku dowody, które świadczą o pozostawieniu nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej z przyczyn, o których mowa w art. 1, oraz o rodzaju i powierzchni tych nieruchomości. Strona powinna zatem dołączyć do wniosku o potwierdzenie prawa do rekompensaty również dowody potwierdzające przynależny do nieruchomości położonej poza obecnymi granicami RP tytuł prawny. Zgodnie z ustawą, dowodami tymi mogą zaś być w szczególności: urzędowy opis mienia, orzeczenie wydane przez Państwowy Urząd Repatriacyjny, dokumenty urzędowe, w tym sądowe, a także dokumenty pozyskane z archiwów państwowych (...) lub innych państw (art. 6 ust. 4).

Stosownie do art. 6 ust. 5 ustawy zabużańskiej, w przypadku braku dokumentów zawierających urzędowy opis mienia lub orzeczenia wydanego przez Państwowy Urząd Repatriacyjny, dowodami mogą być oświadczenia dwóch świadków. Ustawodawca dopuścił zatem możliwość aby dokumenty zawierające urzędowy opis mienia lub orzeczenie wydane przez Państwowy Urząd Repatriacyjny zostały zastąpione przez oświadczenia dwóch świadków, które mogłyby świadczyć o pozostawieniu nieruchomości poza granicami RP, w tym jej rodzaju i powierzchni. Jednakże, aby powołane oświadczenia świadków mogły stanowić dowód w sprawie potwierdzenia prawa do rekompensaty muszą one zostać złożone w odpowiedniej formie, a sami świadkowie muszą spełniać ustalone przez ustawodawcę wymagania. Tak więc, stosownie do art. 6 ust. 5 pkt 1 i 2 ustawy zabużańskiej, oświadczenia świadków muszą zostać złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia, przed notariuszem, organem prowadzącym postępowanie lub w polskiej placówce konsularnej w kraju zamieszkania świadka, natomiast świadek musi być osobą, która zamieszkiwała w miejscowości, w której znajduje się pozostawiona nieruchomość lub w miejscowości sąsiedniej, a także nie może być w stosunku do dawnego właściciela (jego spadkobiercy) osobą bliską w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami.

Z powyższego wynika, iż konstrukcja art. 6 ustawy nie wyklucza innych dowodów niż w nim wymienione, jednakże dowodom wskazanym w ustawie nadaje określoną rangę.

W okolicznościach rozpoznawanej sprawy poza sporem pozostaje, że skarżąca nie przedłożyła do akt sprawy dokumentów potwierdzających tytuł prawny J. D. i M. M. do nieruchomości położonej we wsi [...], gm. [...], pow. [...], woj. [...]. Bezskuteczne okazały się również próby odszukania dokumentów wykazujących na przynależny tym osobom tytuł prawny do objętej wnioskiem nieruchomości w archiwach krajowych (Archiwum Akt Nowych w W. i Archiwum Państwowe w L.) oraz zagranicznych (Archiwum Państwowego Obwodu [...]), o co starała się zarówno skarżąca, jak i organ prowadzący postępowanie.

W tej sytuacji prawidłowo organy orzekające poddały ocenie dostarczone przez stronę dowody w postaci oświadczeń świadków. Po dokonaniu tej oceny organy uznały, że powyższe oświadczenia nie dokumentują faktu posiadania i pozostawienia przez J. D. i M. M. nieruchomości poza obecnymi granicami RP.

Sąd tę ocenę organów w pełni podziela.

Zeznania N. S., A. L., B. S. oraz E. S. nie spełniają wymogów określonych w art. 6 ust 5 ustawy z 8 lipca 2005 r. Nie opatrzono tych zeznań klauzulą o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań, nie zostały także złożone przed notariuszem, lecz zawierają jedynie poświadczenie własnoręczności podpisu. Dodatkowo, oświadczenie N. S. nie zawiera informacji o powierzchni pozostawionej nieruchomości oraz o stopniu pokrewieństwa. Ponadto, A. L. i E. S. ze względu na swój wiek w chwili opuszczenia nieruchomości przez J. D. i M. M. nie mogły posiadać bezpośredniej wiedzy na temat rodzaju i powierzchni pozostawionej nieruchomości, a także wiedzy co do prawa własności tej nieruchomości. Same potwierdziły w swoich zeznaniach, że posiadają te informacje tylko z przekazów rodzinnych. To samo dotyczy też świadka B. S. urodzonej w [...] roku we W..

Wymogów określonych w art. 6 ust. 5 ustawy z 8 lipca 2005 r. nie spełniają również oświadczenia świadków N. S., N. P., J. A. oraz W. S., obywateli U. Nie zawierają one informacji o tym czy świadkowie są osobami obcymi w stosunku do J. D., M. M. i ich spadkobierców. W oświadczeniach tych nie ma również pouczenia o odpowiedzialności karnej, a ponadto zostały złożone przed notariuszem [...], a nie w polskiej placówce konsularnej. Dodatkowo, N. S., N. P. i W. S. nie byli bezpośrednimi świadkami zdarzeń, o których mowa w ich oświadczeniach.

Prawidłowo wskazał organ odwoławczy, iż jedynie J. A. mógł być bezpośrednim świadkiem zdarzeń opisanych w oświadczeniach. W 1939 r. miał on bowiem 18 lat i krótko pracował w kamieniołomie należącym do J. D. i M. M.. Jednakże, z powodu jego śmierci poddanie jego oświadczenia konwalidacji nie jest możliwe. Poza tym, na co prawidłowo wskazał organ odwoławczy, zeznanie jednego świadka jest niewystarczające w świetle art. 6 ustawy. Ustawodawca nie dopuścił bowiem możliwości dowodzenia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy potwierdzenia prawa do rekompensaty (tj. pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami RP, ich rodzaju, powierzchni i tytułu własności) wyłącznie jednym oświadczeniem świadka.

Jak już wyżej wskazano, ustawa zabużańska zawiera szczegółowe wymogi jakimi dowodami ma być wykazywana okoliczność pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami RP i nadaje określoną rangę dowodom wskazanym w tej ustawie. Zatem, wobec ustalenia przez organ, iż przedłożone oświadczenia świadków nie spełniają wymogów ustawowych nie mogą mieć znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy zawarte w skardze i piśmie procesowym z 19 marca 2018 r. wnioski dowodowe z kserokopii z książki i mapy oraz oświadczeń P. P., A. L. i E. S.

Skoro zatem w sprawie nie udowodniono faktu posiadania i pozostawienia przez J. D. i M. M. nieruchomości poza obecnymi granicami RP, to nie budzi wątpliwości Sądu, że nie zostały w niej spełnione przesłanki z art. 2 ust. 1 ustawy zabużańskiej, warunkujące przyznanie prawa do rekompensaty. W niniejszej sprawie istotne jest również to, że możliwości uzyskania dowodów z dokumentów urzędowych, w tym sądowych, a także z archiwów państwowych potwierdzających spełnienie ustawowych przesłanek nabycia prawa do rekompensaty zostały wyczerpane, a to w związku z przekazanymi przez Konsulat Generalny RP w L. informacjami o braku dokumentów dotyczących własności i składu nieruchomości należących do J. D. i M. M., a także bezskutecznym poszukiwaniem tych dokumentów w archiwach krajowych. Jak natomiast prawidłowo wskazał organ odwoławczy, oświadczenia świadków są środkami dowodowymi o charakterze uzupełniającym. Nie mogą być to jedyne środki dowodowe, jakimi dysponuje organ w postępowaniu wyjaśniającym.

Sąd nie dopatrzył się również zarzucanego w skardze naruszenia przepisów postępowania. Analiza akt sprawy potwierdza, iż organy orzekające podjęły wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia sprawy (art. 7 kpa), w sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzyły cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 kpa), a ich ocena była prawidłowa, zgodna z zasadą swobodnej oceny dowodów (art. 80 kpa). Przy tym, co już podniesiono wyżej, choć to na wnioskodawcy spoczywa główny ciężar udowodnienia zasadniczej okoliczności stanowiącej podstawę do realizacji prawa do rekompensaty, czyli udowodnienia pozostawienia nieruchomości poza granicami RP, w niniejszej sprawie organ z własnej inicjatywy przeprowadził postępowanie wyjaśniające zmierzające do uzyskania dodatkowych i niezbędnych środków dowodowych w postaci dokumentów urzędowych. W toku tego postępowania nie tylko podjęto czynności w przedmiocie weryfikacji przedstawionych przez wnioskodawczynię oświadczeń świadków, ale też we własnym zakresie organ poszukiwał dokumentów archiwalnych, które mogłyby potwierdzić fakt istnienia przedmiotowej nieruchomości oraz jej ówczesnych właścicieli, zwracając się w tym celu pismami z 7 kwietnia 2017 r. do Archiwum Państwowego w L. oraz Archiwum Akt Nowych w W. oraz pismem z 9 sierpnia 2016 r. do Konsulatu Generalnego RP w L.

W ocenie Sądu, w sprawie nie naruszono również art. 11, art. 107 § 3 kpa oraz art. 15 kpa. Analiza akt sprawy i uzasadnień zaskarżonych decyzji potwierdza, iż organy rozpatrzyły wszystkie zebrane w sprawie dowody we wzajemnej łączności ze sobą, a wyniki ich ustaleń znalazły odzwierciedlenie w uzasadnieniach decyzji organów obu instancji, które zawierają wszystkie elementy wymagane art. 107 § 3 kpa. Organ odwoławczy dokonał natomiast ponownej własnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, szczegółowo wskazując w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji dlaczego przedłożone przez skarżącą dowody w postaci oświadczeń świadków nie mogą dokumentować faktu posiadania i pozostawienia przez J. D. i M. M. nieruchomości poza obecnymi granicami RP, we wsi [...], gm. [...], pow. [...], województwo [...].

Zasadnie zatem organ wojewódzki, mając na względzie ustalony w sprawie stan faktyczny, odmówił przyznania skarżącej prawa do rekompensaty, a Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji prawidłowo utrzymał to rozstrzygnięcie w mocy.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369), orzekł jak w sentencji.