Wyrok NSA, sygn. akt I GSK 787/18
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2018-09-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 21 ust. 1, 2 i 3
journal: Dz.U. 2013 poz 173
law: Ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju  Obszarów Wiejskich - tekst jednolity.
article: art. 7, art. 77, art. 80
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Lidia Ciechomska-Florek Sędzia NSA Barbara Mleczko-Jabłońska (spr.) Sędzia del. WSA Stefan Kowalczyk Protokolant Ilona Szczepańska po rozpoznaniu w dniu 6 września 2018 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Dyrektora Podlaskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Łomży od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 9 lutego 2016 r. sygn. akt I SA/Bk 811/15 w sprawie ze skargi D. S. na decyzję Dyrektora Podlaskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Łomży z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie płatności rolnośrodowiskowej oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z dnia 9 lutego 2016 r., sygn. akt I SA/Bk 811/15, w sprawie ze skargi D. S. na decyzję Dyrektora Podlaskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Łomży z dnia [...] czerwca 2015 r. w przedmiocie przyznania płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych, uchylił zaskarżoną decyzję oraz orzekł o kosztach postępowania.

Sąd orzekał w następującym stanie faktycznym sprawy:

D. S. złożył w Biurze Powiatowym ARiMR w S. wniosek kontynuacyjny o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2014, w którym zadeklarował pakiet 2 – Rolnictwo ekologiczne, wariant 2.2 – uprawy rolnicze (w zakresie przestawiania) na powierzchni 16,45 ha, wariant 2.4 – trwałe użytki zielone (w okresie przestawiania) na powierzchni 3,94 ha.

W dniu 31 października 2014 r. do Biura Powiatowego ARiMR w S. wpłynął wygenerowany przez jednostkę certyfikującą wydruk producentów którzy spełnili wymagania dotyczące produkcji w rolnictwie ekologicznym w roku 2014.

Decyzją z dnia [...] marca 2015 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w S. przyznał skarżącemu płatność rolnośrodowiskową na 2014 r. w pomniejszonej wysokości.

Dyrektor Podlaskiego Oddziału ARiMR w Łomży decyzją z dnia [...] czerwca 2015 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że w wyniku kontroli administracyjnej wniosku przeprowadzonej zgodnie z art. 11 ust. 1 rozporządzenia Komisji (UE) Nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzania procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz. UE L 2011.277.1 ze zm.) ustalono, że w pakiecie 2, wariant 2.2 na działkach rolnych: C (1,12 ha), G (2,00 ha), Ł (0,35 ha) i N (2,40 ha) została zadeklarowana grupa upraw JPO, RS z rośliną uprawną w plonie głównym mieszanka strączkowo-zbożowa. Natomiast z wykazu przekazanego w dniu 31 października 2014 r. przez Jednostkę Certyfikującą AGROBIOTEST wynika, że na działkach C, G i Ł stwierdzono uprawianą roślinę – mieszanka zbożowa, a na działce N – jęczmień.

Organ wskazał, że zgodnie z § 23 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego programem Rozwoju obszarów wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. poz. 361 ze zm.; dalej: rozporządzenie rolnośrodowiskowe), wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej, poza elementami podania określonymi w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego, z wyłączeniem adresu zawiera oświadczenie o: powierzchni działek ewidencyjnych, sposobie wykorzystania działek rolnych, w szczególności z podaniem rośliny uprawnej, liczbie zwierząt ras lokalnych.

Organ stwierdził, że dla potrzeb przyznania płatności rolnośrodowiskowej, grupę upraw stanowią działki rolne, na których prowadzona jest jedna uprawa, zgodna z deklaracją rolnika we wniosku co do gatunku rośliny uprawnej. Zatem, jeżeli zaistnieje konieczność zmiany rośliny zadeklarowanej przez rolnika we wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej, to na podstawie art. 14 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. U. UE L 2009.316.65) rolnik do dnia 31 maja danego roku ma prawo złożyć zmianę do wniosku z własnej inicjatywy. W przypadku gdy w wyniku kontroli zostanie stwierdzona inna uprawa niż deklarowana we wniosku i rolnik nie zgłosił zmiany na podstawie art. 73 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009, to powierzchnię taką należy wykluczyć z płatności rolnośrodowiskowej.

W ocenie Dyrektora Podlaskiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Łomży, organ I instancji prawidłowo ustalił stan faktyczny w sprawie oraz wyjaśnił stronie zasadność przesłanek, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy, a także wskazał na przepisy prawa, które miały zastosowanie i które były podstawą wydania rozstrzygnięcia. Zdaniem organu odwoławczego, organ I instancji w sposób prawidłowy oparł się na wykazie z Jednostki Certyfikującej. Wykaz producentów, którzy spełnili wymagania dotyczące produkcji w rolnictwie ekologicznym, niewątpliwie jest dokumentem urzędowym w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, zgodnie z art. 17 ust. 3 ustawy z dnia 25 czerwca 2009 r. o rolnictwie ekologicznym (Dz. U. nr 116, poz. 975 ze zm.), o którym mowa w ust. 1 pkt 1, dla celów postępowania dowodowego w postępowaniu prowadzonym w sprawach związanych z udzielaniem pomocy finansowej producentom ekologicznym, na podstawie przepisów o wspieraniu obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej oraz przepisów o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich. Wykazy producentów są przekazywane przez Jednostki Certyfikujące ministrowi właściwemu do spraw rolnictwa, Głównemu Inspektorowi oraz Prezesowi Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej w formie dokumentu elektronicznego opatrzonego bezpiecznym podpisem elektronicznym weryfikowanym za pomocą ważnego kwalifikowanego certyfikatu, do dnia 30 listopada każdego roku; wykaz producentów, o których mowa w ustawie z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, którzy spełnili określone wymagania dotyczące produkcji ekologicznej zgodnie z przepisami dotyczącymi rolnictwa ekologicznego, według stanu na dzień 15 listopada tego roku.

Zdaniem organu, złożony przez skarżącego wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2014 nie był zgodny ze stanem faktycznym na gruncie. Wnioskodawca nie zachował szczególnej staranności przy określaniu rodzaju uprawy na działce rolnej oznaczonej identyfikatorem C, G i Ł, mimo iż na dzień złożenia wniosku na przedmiotowych działkach rolnych plon główny stanowiła mieszanka zbożowa, a zadeklarowana była na powyższych działkach mieszanka strączkowo-zbożowa, oraz na działce rolnej N, gdzie na dzień złożenia wniosku na przedmiotowej działce rolnej plon główny stanowił jęczmień, a zadeklarowana była mieszanka strączkowo-zbożowa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że organy ARiMRu prowadziły postępowanie z naruszeniem zasad postępowania administracyjnego.

WSA wskazał, że zgodnie z art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm.; dalej: k.p.a.), organ administracyjny prowadzący postępowanie powinien we własnym zakresie zbadać wszystkie okoliczności faktyczne związane z okolicznością sprawy, aby stworzyć jej rzeczywisty obraz i uzyskać podstawę do trafnego zastosowania przepisu prawa. W tym celu obowiązkiem organu jest przeprowadzenie z urzędu wszystkich dowodów mających znaczenie prawne w sprawie (art. 77 k.p.a.) Tymczasem w niniejszej sprawie organy obu instancji oparły swoje rozstrzygnięcia wyłącznie na wydruku komputerowym danych produkcji rolnej wygenerowanym przez Agrobiotest. Organ nie przeprowadził w tym zakresie żadnego postępowania, nie skontrolował prawidłowości wydruku, nie odniósł się także do jego rzetelności, nie podał podstaw prawnych możliwości oparcia decyzji wyłącznie na wydruku komputerowym, który ma być potwierdzeniem deklaracji zgodności.

Ponadto z akt sprawy nie wynika, aby organ próbował skonfrontować i zweryfikować dane z wydruku z danymi posiadanymi przez rolnika. Sąd podkreślił, że potwierdzenie deklaracji przez jednostkę certyfikującą Agrobiotest jest potwierdzeniem sporządzanym na wniosek rolnika, a nie z urzędu i nie na zlecenie organu. Z wydruku wynika, iż na spornych działkach miała się znajdować mieszanka zbożowo-strączkowa, a znajdowała się rzekomo mieszanka zbożowa. W rubryce "nazwa produktu" widnieje jednak wszędzie "ziarno". W takim wypadku organ powinien przeprowadzić postępowanie wyjaśniające, uzyskać informację od rolnika i sprawdzić poprawność wpisów w odpowiednich rubrykach wydruku. Poza tym organ w trakcie postępowania zawiadamiał stronę tylko o przedłużeniu terminu do jego zakończenia, nie wyznaczając terminu na zapoznanie się z aktami i wniesienie ewentualnych uwag.

Decyzję uchylono na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.; dalej: p.p.s.a.).

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył Dyrektor Podlaskiego Oddziału ARiMR w Łomży, wnosząc o jego uchylenie i zasądzenie kosztów postępowania.

Na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. zarzucono naruszenie art. 21 ust. 1, 2 i 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2013 r., poz. 173) poprzez jego niezastosowanie, w konsekwencji czego Sąd I instancji zarzucił organowi administracji naruszenie art. 7 i 77 k.p.a., których stosowanie powyższy przepis wyłącza.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej organ podał argumenty na poparcie podniesionych zarzutów.

D. S. nie skorzystał z prawa do złożenia odpowiedzi na skargę kasacyjną.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 174 p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na podstawie:

1) naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie;

2) naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Są to dwie odrębne podstawy kasacyjne, które nie podlegają łączeniu, ponieważ odnoszą się do różnego rodzaju uchybień. O ile zarzut naruszenia prawa procesowego ma na celu najczęściej wykazanie, że stan faktyczny przyjęty przez sąd w zaskarżonym wyroku jest nieprawidłowy, o tyle przy ocenie zarzutu naruszenia prawa materialnego przez jego niewłaściwe zastosowanie ocenie podlega m.in. proces subsumcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przez sąd przepis prawa materialnego.

Należy dodać, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 p.p.s.a.), a więc w tych granicach, jakie strona wnosząca ten środek odwoławczy sama nakreśli w ramach podstaw, o których mowa w art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a., biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania, której przesłanki zostały określone w art. 183 § 2 p.p.s.a., a która nie zachodzi w tej sprawie.

Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym nie polega zatem na ponownym rozpoznaniu sprawy ad meritum w jej całokształcie, lecz uzasadnione jest odniesienie się jedynie do zarzutów. Natomiast przez przytoczenie podstawy kasacyjnej należy rozumieć podanie przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych konkretnego przepisu (konkretnej jednostki redakcyjnej określonego aktu prawnego), który zdaniem strony został naruszony przez sąd pierwszej instancji. Z kolei uzasadnienie skargi kasacyjnej winno zawierać rozwinięcie zarzutów kasacyjnych przez wyjaśnienie, na czym naruszenie prawa polegało i przedstawienie argumentacji na poparcie odmiennej wykładni, niż zastosowana w zaskarżonym orzeczeniu lub uzasadnienie zarzutu niewłaściwego zastosowania przepisu oraz jaki mogło mieć to wpływ na wynik sprawy. Na autorze skargi kasacyjnej ciąży zatem obowiązek konkretnego wskazania, które przepisy prawa materialnego zostały przez sąd naruszone zaskarżonym orzeczeniem, na czym polegała ich błędna wykładnia i niewłaściwe zastosowanie oraz jaka powinna być wykładnia prawidłowa i właściwe zastosowanie przepisu (art.174 pkt 1 p.p.s.a.). Podobnie przy naruszeniu prawa procesowego należy wskazać przepisy tego prawa naruszone przez sąd i wpływ naruszenia na wynik sprawy, tj. na treść orzeczenia (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Naczelny Sąd Administracyjny nie jest uprawniony do uzupełniania czy innego korygowania wadliwie postawionych zarzutów kasacyjnych. Nie może też samodzielnie ustalać podstaw, kierunków, jak i zakresu zaskarżenia.

Według art. 184 p.p.s.a Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli nie ma usprawiedliwionych podstaw albo jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu. Orzeczenie odpowiada prawu mimo błędnego uzasadnienia gdy nie ma wątpliwości, że po usunięciu błędów zawartych w uzasadnieniu sentencja nie uległaby zmianie. Jeżeli NSA oddali skargę kasacyjną, wskazując zarazem w uzasadnieniu orzeczenia, że zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu, ocena prawna wyrażona w tymże uzasadnieniu przestaje wiązać, a wiążąca zarówno dla organów administracji jak i dla sądów administracyjnych staje się ocena prawna, względnie wskazania co do dalszego postępowania zawarte w orzeczeniu tego Sądu (por. H. Filipczyk glosa do wyroku NSA z 7 kwietnia 2011r. II FSK 2057/09 POP 2011, z. 5, poz. 429).

Wskazać w tym miejscy należy, iż zgodnie z orzecznictwem przyjmuje się, iż przez ocenę prawną wyrażoną przez wojewódzki sąd administracyjny rozumie się wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich stosowania w rozpoznawanej sprawie, pojęcie to obejmuje zarówno krytykę sposobu zastosowania normy prawnej w zaskarżonym akcie, jak i wyjaśnienie, dlaczego stosowanie tej normy przez organ, który wydał ten akt zostało uznane za błędne (wyrok NSA z 8 lutego 2017 r., sygn. II GSK 5573/16, LEX 226489).

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego skarga kasacyjna nie mogła prowadzić do uchylenia zaskarżonego wyroku bowiem mimo częściowo błędnego uzasadnienia zaskarżony wyrok odpowiada prawu.

W rozpoznawanej sprawie opierając skargę kasacyjną na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. Dyrektor Podlaskiego Oddziału Regionalnego ARIMR zarzucił naruszenie art. 21 ust. 1, 2 i 3 ustawy z dnia 7 marca o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2013 r., poz. 173) poprzez jego niezastosowanie, w konsekwencji czego Sąd I instancji zarzucił organowi administracji naruszenie art. 7 i 77 k.p.a., których stosowanie powyższy przepis wyłącza. Podając argumenty na poparcie przedstawionych zarzutów, organ wskazał, że zawarte w art. 21 ust. 1, 2 i 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu odstępstwa w stosunku do fundamentalnych zasad zawartych w kpa, w tym przede wszystkim zasady prawdy obiektywnej prowadzą do przyjęcia, że to wnioskujący rolnik, a nie organ administracji publicznej ma przedstawić wszystkie dowody niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy. Obowiązek organu natomiast ograniczony został jedynie do wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego, czego wyrazem jest regulacja art. 21 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu. Organy administracji publicznej nie mają natomiast, jak wskazał Dyrektor, obowiązku działania z urzędu w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Na ARiMR nie ciąży bowiem obowiązek aktywnego poszukiwania dowodów na poparcie uprawnienia wnioskodawcy do otrzymania pomocy.

Odnosząc się do powyższych zarzutów, na wstępie zakwestionować należy prawidłowość podniesienia wskazanych w skardze kasacyjnej zarzutów w oparciu o podstawę wynikającą z art. 174 pkt 1 p.p.s.a. Przepis ten bowiem stanowi podstawę oparcia skargi kasacyjnej na naruszeniu prawa materialnego, natomiast zarzucane jako naruszone w sprawie niniejszej przez Sąd I instancji przepisy art. 21 ust. 1, 2 i 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu są przepisami o charakterze proceduralnym, a zatem właściwą podstawą wniesionego środka prawnego w tym zakresie jest w sprawie niniejszej art. 174 pkt 2 p.p.s.a.

Po wtóre również formalnie rzecz ujmując, NSA stwierdza, że skarżący kasacyjnie organ nie wskazał jako naruszonych przez zaskarżony wyrok żadnego z przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed Sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. ), w oparciu o który Sąd I instancji dokonał kontroli legalności zaskarżonych decyzji organu ARiMR. Niezależnie od powyższego, w ocenie NSA, wskazane nieprawidłowości nie stanowią przeszkody do merytorycznego rozpoznania wniesionego środka prawnego.

Odnosząc się natomiast do zarzutu naruszenia postawionych w skardze przepisów art. 21 ust. 1 2 i 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich, wskazać należy, na co zasadnie zwraca uwagę skarżący kasacyjnie organ, iż ustawodawca w postępowaniu w sprawie dotyczącej przyznania pomocy organ, przed którym toczy się postępowanie :

1) stoi na straży praworządności;

2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy;

3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania;

4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania; przepisu art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się.

Stosownie do art. 21 ust. 3 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich, strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 2, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.

Z treści powołanych przepisów w orzecznictwie zasadnie wywodzi się, na co również zwraca uwagę organ, że sytuacja procesowa stron wskazanych tam postępowań w zakresie dowodzenia zasadności wniosków o przyznanie płatności została w sposób istotny zmodyfikowana. Odstąpiono bowiem od modelu przyjętego w Kodeksie postępowania administracyjnego, według którego obowiązek przeprowadzenia całego postępowania co do wszystkich istotnych okoliczności spoczywa na organie (por. np. wyrok NSA z dnia z dnia 28 października 2015 r., sygn. akt II GSK 1884/14).

Wskazane wyżej przepisy stanowią jak wyżej wskazano na sposób procedowania w postępowaniu w sprawie dotyczącej przyznania pomocy.

W sprawie niniejszej rolnik ubiegał się o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2014 wnioskiem kontynuacyjnym, którego sposób wypełnienia i zawarte w nim dane nie wzbudziły zastrzeżeń organu.

Przeprowadzona natomiast kontrola administracyjna dokonana oparciu o wygenerowany przez Jednostkę Certyfikującą wydruk komputerowy danych produkcji rolnej, który wpłynął do BP ARiMR 31 października 2014 r. przywiódł organy Agencji do wniosku, że złożony przez rolnika wniosek nie był zgodny ze stanem faktycznym na gruncie, bowiem rolnik nie zachował szczególnej staranności przy określaniu rodzaju uprawy na działce rolnej oznaczonej identyfikatorem C, G i Ł oraz działce rolnej N, co oznaczało w rezultacie wyłączenie powyższych działek z płatności rolnośrodowiskowej.

W ocenie NSA zgodzić należy się Sądem I instancji, iż organ w sprawie niniejszej w sposób wadliwy i co najmniej przedwcześnie przyjął, że strona nie wykazała uprawnienia do wnioskowanej pomocy w sytuacji, gdy kontrola administracyjna wniosku oparta została wyłącznie na wydruku komputerowym danych produkcji rolnej wygenerowanym przez Jednostkę Certyfikującą Agrobiotest. Potwierdzenie deklarowanej uprawy przez jednostkę certyfikującą sporządzane jest na wniosek rolnika. Tym samym sprzeczność danych przedstawionych przez jednostkę z danymi zawartymi we wniosku rolnika winna zostać wyjaśniona, jak trafnie uznał WSA, przynajmniej przez skonfrontowanie zapisów dokonanych przez jednostkę certyfikującą ze stanowiskiem rolnika, a co za tym idzie poprzez zawiadomienie rolnika o sprzeczności wynikających z wniosku rolnika i danych posiadanych przez organ, a tym samym umożliwienie mu w takiej sytuacji przedstawienia wyjaśnienia oraz dowodów na wykazanie zasadności jego wniosku o pomoc, co w sprawie niewątpliwie nie miało miejsca. Wskazać w tym miejscu należy, w odniesieniu do treści art. 21 ust. 3 in fine ustawy o wspieraniu, iż istotnie obowiązek udowodnienia spełniania warunków do przyznania płatności lub pomocy finansowej spoczywa na stronie występującej o ich przyznanie. Niemniej w sytuacji działania przez organ z urzędu w celu uzyskania danych dla potwierdzenia prawidłowości deklaracji rolnika upraw w plonie głównym i uzyskania od jednostki certyfikującej danych, jak w sprawie niniejszej sprzecznych z danymi zawartymi we wniosku rolnika, poinformowanie ubiegającego się o pomoc o powyższym, umożliwiłoby beneficjentowi przedstawienie dowodów mogących mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, a zatem pozwoliłoby na sprawdzenie poprawności wpisów w odpowiednich rubrykach wydruku, tym samym rzetelną kontrolę prawidłowości wniosku i ustalenie czy prawidłowo zostały zadeklarowane przez rolnika we wniosku uprawy na działkach C,G,Ł i N, a wpisy dokonane przez Jednostkę Certyfikującą w przesłanym do ARIMRu wydruku komputerowym nie były, jak twierdzi rolnik omyłkowe.

Art. 80 k.p.a. mający w sprawie zastosowanie z racji art. 21 ust 1 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu nakazujący dokonanie na podstawie całokształtu materiału dowodowego oceny, czy dana okoliczność została udowodniona – ma zastosowanie do oceny materiału dowodowego w zakresie spełnienia warunków do przyznania płatności jak i wykazania przez organ, że zgromadzony materiał w postaci danych z jednostki certyfikującej uzasadnia stwierdzenie innej niż deklarowana przez rolnika uprawa, a co za tym idzie wykluczenia wskazanych w decyzji działek z płatności.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd I instancji prawidłowo zakwestionował ustalenia organów ARIMR, iż złożony przez skarżącego wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2014r. nie był zgodny ze stanem faktycznym, bowiem organ oparł się wyłącznie na wydruku komputerowym nie kontrolując jego prawidłowości i rzetelności w oderwaniu od zapisów wniosku i bez umożliwienia stronie odniesienia się do prawidłowości jego zapisów, wskutek czego doszło do błędnej oceny przeprowadzonego postępowania dowodowego.

WSA zasadnie też zwrócił uwagę, że potwierdzenie deklaracji przez jednostkę certyfikującą jest potwierdzeniem sporządzanym na wniosek rolnika, a nie z urzędu czy wniosek organu.

Istotnie przepisy art. 7 i 77 k.p.a. w postępowaniu w sprawie wniosku rolnika dotyczącej przyznania pomocy nie miały zastosowania. Niemniej art. 21 ust. 3 in fine ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich, wskazuje że to organ, który wywodzi skutki prawne (odmawiając płatności) na podstawie danych zawartych w wydruku komputerowym wygenerowanym przez Jednostkę Certyfikującą - zarzucając rolnikowi niezachowanie staranności przy określeniu rodzaju upraw na spornych działkach rolnych – miał obowiązek wykazania, iż rzeczywiście wniosek rolnika o płatność nie był zgodny ze stanem faktycznym na gruncie i nie potwierdzał właściwej uprawy w plonie głównym na spornych działkach.

Zdaniem NSA ocena materiału dowodowego dokonana przez organy ARiMR trafnie dowiodła, że wydając zaskarżoną decyzję doszło do naruszenia art. 21 ust. 2 pkt 2 i ust. 3 ustawy o wspieraniu i art. 80 k.p.a.

Organy, kwestionując prawidłowość wniosku, oparły się jedynie na danych z jednostki certyfikującej, które wpłynęły do BP ARiMR w S. 31 października 2014 r., przyjmując, bez wyjaśnienia, czy wydruk komputerowy danych produkcji rolnej wygenerowany przez jednostkę certyfikującą stanowi w istocie prawidłowo sporządzony (tj. zgodnie z prawem) wykaz producentów, którzy spełnili wymagania dotyczące produkcji w rolnictwie ekologicznym, o którym mowa w ustawie z dnia 25 czerwca 2009 r. o rolnictwie ekologicznym (Dz. U Nr 11 poz. 975 ze zm.). W tym miejscu wskazać należy, że zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 1 ustawy o rolnictwie ekologicznym (w brzmieniu mającym zastosowanie w sprawie niniejszej) Jednostka Certyfikująca przekazuje Prezesowi Agencji, za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej w formie dokumentu elektronicznego opatrzonego bezpiecznym podpisem elektronicznym weryfikowanym za pomocą ważnego kwalifikowanego certyfikatu, do dnia 31 października każdego roku, wykaz producentów w rozumieniu przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, którzy spełnili określone wymagania dotyczące produkcji ekologicznej zgodnie z przepisami dotyczącymi rolnictwa ekologicznego, według stanu na ten rok.

Wykaz producentów w rozumieniu przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów (...) sporządzany jest na formularzu, którego wzór określony jest w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Wzór wykazu obowiązujący w roku 2014 r. określony został w rozporządzeniu z 17 sierpnia 2015 r. w sprawie wzoru producentów, którzy spełniają wymagania dotyczące produkcji w rolnictwie ekologicznym, oraz sposobu jego przekazywania (Dz. U. z 2014 r. poz. 1086).

Ustawodawca założył możliwość wystąpienia błędów lub pomyłek w wykazie bowiem w art. 17 ust. 2 pkt 1 ustawy o rolnictwie ekologicznym przewidziano, iż zgłoszenia takowych jednostka certyfikująca może dokonywać do ostatniego dnia lutego roku następującego po roku przekazania tego wykazu. Zgodnie zaś z art. 17 ust. 3 ustawy o rolnictwie ekologicznym, wykaz producentów dla celów postępowania dowodowego w postępowaniu w sprawie przyznania płatności, stanowi dokument urzędowy w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego.

Ocena przeprowadzonego postępowania dowodowego dokonana wyłącznie w oparciu o wydruk komputerowy jednostki certyfikującej nosi cechy wadliwej również dlatego, że wygenerowany przez Jednostkę Certyfikującą Agrobiotest i przesłany do organu I instancji w dniu 31 października 2014r. wydruk stanowiący podstawę ustaleń organu nie został sporządzony według wzoru określonego aktem wykonawczym chociażby z tego względu, że nie zawiera podpisu osoby upoważnionej do jego sporządzenia.

Podsumowując, wadliwość działań organu uzasadnia konieczność ponownego rozpoznania wniosku skarżącego o płatność rolnośrodowiskową w kierunku wyżej wskazanym.

W tej sytuacji skoro wyrok Sądu I instancji wydany na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit c p.p.s.a. mimo częściowo błędnego uzasadnienia (tj. poprzez wadliwie zarzuconego w postępowaniu organów działania naruszającego przepisy art. 7 i 77 k.p.a.) odpowiada prawu, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 184 p.p.s.a.