Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 2081/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-12-01 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Ewidencja gruntów
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Anita Wielopolska-Fonfara, Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, sędzia WSA Agnieszka Wójcik (spr.), Protokolant ref. Bartłomiej Grzybowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 listopada 2015 r. sprawy ze skargi A. S. i J. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Starosty L. z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...], 2. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego na rzecz A. S. i J. S. solidarnie kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2015r. Nr [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14.06.1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (jedn. tekst Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.) po rozpatrzeniu odwołania A. S. i J. S. utrzymał w mocy decyzję Starosty L. z dnia [...].01.2015r. znak [...] orzekającą o odmowie wpisania powierzchni dla działki ewidencyjnej nr [...] położonej w D. gmina S. zgodnej z zapisami w księdze wieczystej [...].

W uzasadnieniu organ wskazał, że w toku postępowania ustalono, że w roku 1970 do rejestrów ewidencji gruntów obrębu [...] została wpisana działka o pow. [...] ha jako współwłasność A. B. w 3/4 części i J. T. w 1/4 części.

Aktem notarialnym Rep. A nr [...] z dnia [...].01.1968 r. S. i A. S. nabyli od A. B. i J. T. nieruchomość położoną w obrębie [...], oznaczoną jako działka nr [...] o pow. [...] ha, dla której prowadzona jest księga wieczysta KW nr [...]. W rejestrach ewidencji gruntów Państwo S. i A. S. wpisani zostali dopiero w 1978 r. po kontroli ewidencji gruntów wsi D. W powyższym akcie notarialnym opisana została mapa sytuacyjna działki nr [...] zaewidencjonowana pod nr [...] w dniu [...].10.1967 r., która przedstawia podział działki nr [...] na działki nr [...] o pow. [...] ha i nr [...] o pow. [...] ha. Działka nr [...] opisana na przedmiotowej mapie jako teren wywłaszczony pod [...] stanowi aktualnie część działki nr [...], zaś działce o nr [...] odpowiada obecna działka nr [...].

Działka o nr [...] została wywłaszczona na rzecz Skarbu Państwa w zarząd i użytkowanie Zarządu Inwestycji [...] w W. orzeczeniem o wywłaszczeniu i odszkodowaniu [...] z dnia [...].05.1962 r.

Na podstawie wyroku sądu sygn. akt [...] z dnia [...].05.1972 r. dotyczącego zniesienia wspólności ustawowej właścicielem przedmiotowej nieruchomości stała się Pani A. S. Obecnie właścicielem działki nr [...] zgodnie z aktem notarialnym Rep. A nr [...] z dnia [...].12.2000 r. jest A. S. udział 1/2 części i jej córka J. S.udział 1/2 części.

W dniu [...].11.2013 r. za numerem [...] został przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego projekt operatu opisowokartograficznego dla obrębu [...] gmina S.

W Dzienniku Urzędowym Województwa [...] w dniu [...] grudnia 2013 r. pod pozycją [...] ukazała się informacja z dnia [...] listopada 2013 r., iż projekt operatu opisowo - kartograficznego modernizacji ewidencji gruntów i budynków wyłożony do publicznego wglądu dla osób fizycznych, osób prawnych i jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej w dniach od 24 czerwca 2013r. do 12 lipca 2013r. w siedzibie Starostwa Powiatowego w L., stał się operatem ewidencji gruntów i budynków.

Pismem nr [...] z dnia [...].09.2013 r. organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków poinformował, że zgłoszona uwaga nie została uwzględniona. Wykonawca po ponownej analizie dostępnej dokumentacji stwierdził, że granice działki zostały wyznaczone zgodnie z operatem założenia ewidencji gruntów [...].

Ponadto Pani A. S. nie stawiła się na okazanie granic w terenie, a dołączone do uwag materiały nie wskazują jednoznacznie, że powierzchnia działki wynosiła [...] ha.

Organ ustalił ponadto, że w trakcie prac modernizacyjnych ich wykonawca zawiadamiał indywidualnie właścicieli o czynnościach ustalenia granic działek ewidencyjnych. Pani A. S. nie stawiła się na gruncie w dniu [...].03.2013 r. mimo, iż odebrała zawiadomienie w dniu [...].03.2013 r. - czyli została prawidłowo zawiadomiona. Natomiast zawiadomienia o czynnościach ustalenia granic działek ewidencyjnych nie odebrała Pani J. S.

Strony postępowania pismem z dnia 01.08.2014 r. zostały zawiadomione, zgodnie z art. 10 Kodeksu postępowania administracyjnego, o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów. W dniu 28.11.2014 r. Pani A. S. zapoznała się z aktami sprawy oraz złożyła wniosek o przesunięcie terminu załatwienia sprawy w związku z nieobecnością córki J. S. oraz pismo z dnia 27.11.2014 r . o ponowne zbadanie sprawy. Pismem z dnia [...].01.2015r. Pani J. S. zgodziła się i przychyliła do wniosku swojej mamy w sprawie wpisania powierzchni dla działki ewidencyjnej nr [...] położonej w obrębie [...] gmina S. zgodnej z zapisami w księdze wieczystej [...].

Zgodnie z art. 24a ust. 9 10 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne kartograficzne (jedn. tekst Dz. U. z 2015 r. poz. 520) Starosta L. decyzją nr [...] orzekł o odmowie wpisania powierzchni dla działki ewidencyjnej m [...] położonej w obrębie [...] gmina S. zgodnej z zapisami w księdze wieczystej [...] - odrzucając tym zarzuty do projektu operatu ewidencji gruntów i budynków zgłoszone przez Panią A. S. W uzasadnieniu wskazał, że w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym, znajdującym się w Starostwie Powiatowym w L. nie odnaleziono opracowań jednostkowych, sporządzonych przez geodetów uprawnionych, które odnosiłyby się do działki nr [...]. W związku z powyższym dla w/w działki, podczas prac związanych z modernizacją ewidencji gruntów, przeprowadzono protokólarne ustalenie granic nieruchomości. Na podstawie ustalonych przebiegów granic, zgodnie z § 62 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków, zostały obliczone powierzchnie działek z dokładnością do [...] ha.

Odwołanie od powyższej decyzji wniosły Pani A. S. i Pani J. S. wskazując, że decyzja Starosty L. nie ma podstaw, narusza przepisy prawa materialnego, co uzasadnia stwierdzenie jej nieważności i orzeczenie o istocie sprawy. Odwołujące zwracają uwagę, że zgodnie z danymi z tej księgi powierzchnia działki wynosi [...] ar, a w rejestrze gruntów wykazano [...] m2 tj. o [...] m2 mniej.

Rozpatrując ponownie sprawę organ wskazał, że wpisy w ewidencji gruntów i budynków mają charakter deklaratoryjny a nie konstytutywny. Organ ewidencyjny jedynie rejestruje stany prawne nieruchomości, które są ustalone w innym trybie i przez inne organy orzekające. Przez żądanie zmiany wpisów w ewidencji nie można dochodzić swoich praw czy roszczeń do gruntów, budynków i lokali. Prawa te należy ustalić na drodze postępowania sądowego.

Wskazano, że działka nr [...] o powierzchni [...] ha nigdy nie była wykazywana w ewidencji a jedynie działka nr [...] o powierzchni [...] ha.

Jak wynika z ustaleń organów obu instancji grunt o powierzchni [...] ha w roku 1962 podlegał wywłaszczeniu. Stąd w roku 1968 ówcześni właściciele mogli zbyć jedynie to co sami posiadali. Argumenty odwołujących, że decyzja o wywłaszczeniu nie istniała nie podlegają ocenie w tym postępowaniu a ewentualnie w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji wywłaszczeniowej.

W toku postępowania strona nie wskazała, który przebieg granicy kwestionuje. Jak zauważył organ pierwszej instancji powierzchnia jest pochodną granic i tylko zmiana granic może spowodować zmianę powierzchni.

Skargę na powyższą decyzję wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Pani A. S. działająca w imieniu własnym oraz J. S., na podstawie udzielonego jej pełnomocnictwa, zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie art. art. 156 § 1 pkt 2 i 109, 110 kpa. Skarżące wniosły o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty L. Nr [...] z dnia [...].01.2015 r.

W uzasadnieniu skargi wskazano, bezspornym jest iż A. S. stała się wraz z mężem S. S. właścicielką działki gruntu o ówczesnym numerze [...], będącej częścią nieruchomości rolnej o obszarze [...] ha [...] arów, dla której prowadzona była księga wieczysta Nr [...]. Akt notarialny nabycia tej działki w dniu [...].01.1968 r. określił jej powierzchnię na [...] arów, tj. [...]m2. Treść tego aktu opisuje przeznaczenie działki i przyległego obszaru "pod budownictwo turystyczno - wypoczynkowe" z jednoczesnym ustaleniem "lokalizacji szczegółowej domku letniskowego". Po wyodrębnieniu działki z "macierzystej" księgi wieczystej, dla działki tej założona została księga wieczysta Nr [...], następnie KW Nr [...]. Zmiany oznaczeń księgi były następstwem zmian właściwości sadów prowadzących księgi wieczyste. Obecna księga wieczysta nosi numer: [...]. Dowód: opis ksiąg wieczystych z lat 1993, 1996 i 1999.

Tymczasem za podstawę swojego stanowiska [...] Wojewódzki Inspektor przytacza fakt wpisu w 1970 r. powierzchnie działki [...] ha do ewidencji gruntów obrębu [...]. Podstawą tego wpisu miało być orzeczenie o wywłaszczeniu terenu, w tym działki nr [...] na rzecz Skarbu Państwa pod inwestycję [...], orzeczeniem o wywłaszczeniu i odszkodowaniu Nr [...] z dnia [...].05.1962 r. Nie sposób przyjąć za wiarygodne, aby orzeczenie z 1962 r. nie było znane organom administracji państwowej, które wydały w odniesieniu do całej działki o powierzchni [...] ha, w dacie aktu notarialnego nabycia tej działki w dniu [...].01.1968 r., dokumenty potwierdzające przeznaczenie tego terenu i jego powierzchnię. Skarżące wskazały, że w/w orzeczenie o wywłaszczeniu i odszkodowaniu z dnia [...].05.1962 r. nie określa i nie identyfikuje konkretnych nieruchomości objętych tą decyzją wymieniając jedynie właścicieli i powierzchnie wywłaszczonego gruntu, aczkolwiek w orzeczeniu tym wymieniony jest F. B. (a nie B.), jako jeden z wywłaszczonych z udziału wynoszącego 1/34 z ogólnej powierzchni wynoszącej [...] ha [...] m2. Niezależnie więc od niemożliwości identyfikacji nieruchomości należących do poprzedników prawnych małż. S. na podstawie tylko samego orzeczenia o wywłaszczeniu i odszkodowaniu, zaskarżona decyzja kompletnie pomija to, że wywłaszczone nieruchomości były "oznaczone na planie i rejestrze pomiarowym sporządzonym w 1961 r. przez [...] Okręgowe Przedsiębiorstwo Miernicze", co wynika wprost z treści orzeczenia o wywłaszczeniu. Zaskarżona decyzja, ani też zgromadzone dowody nie odwołują się do tak zasadniczego i podstawowego dowodu jakim powinna być mapa terenów. Przecież teoretycznie rzecz ujmując wywłaszczone grunty mogły ostatecznie znaleźć się pod wodą wybudowanego [...].

Zaskarżona decyzja odwołuje się do argumentacji ujawnienia w 1970 r. w rejestrze gruntów powierzchni działki [...] ha kompletnie pomija regulacje prawną ewidencji gruntów i budynków, która nie służy dokumentowaniu praw rzeczowych, lecz - funkcje informacyjne (art. 20 i 24 Prawa geodezyjnego i kartograficznego). A zatem [...] Wojewódzki Inspektor mógł dokonać w rejestrze gruntu wpisu zmniejszonej powierzchni nieruchomości jedynie na podstawie rzekomego orzeczenia o wywłaszczeniu oraz załączonej do niego mapy wywłaszczonego terenu, bez której to orzeczenie jest kompletnie nieczytelne.

Zaskarżona decyzja kompletnie pomija, że orzeczenie o wywłaszczeniu i odszkodowaniu powinno zostać w stosownym czasie bezzwłocznie ujawnione w księdze wieczystej. Zdaniem skarżących A. S. i J. S., kompletnie nie istnieją dowody potwierdzające zmianę stanu prawnego przedmiotowej nieruchomości, wyrażające się tak znacznym zmniejszeniem powierzchni. Wiarygodność [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru musi budzić wątpliwość chociażby w kontekście znacznego upływu czasu od daty nabycia nieruchomości - 1968 r. do 2010 r. tj. 42 lat, które upłynęły od czasu podjęcia przez Starostwo Powiatowe w L. kwestii rzekomej niezgodności powierzchni nieruchomości.

Niezależnie od stanowiska wyrażonego w skardze, dodatkowo zarzucono, że decyzja o wywłaszczeniu F. B., rzekomo stanowiąca podstawię zmiany wpisu rejestrze gruntów, wydana została z rażącym naruszeniem prawa, a zatem nie mogła stanowić podstawy wpisu w księdze wieczystej i w rejestrze gruntów z uwagi na to, że jej adresatem była osoba nieżyjąca w dacie jej wydania w dniu [...] maja 1962 r. a jej adresat zmarł [...] marca 1962 r. Ponadto wskazano, że działka została nabyta po upływie 6 (sześciu) lat od śmierci F. B. i to od osób, które prawomocnymi postanowieniami Sądu Rejonowego z roku 1963 dot. stwierdzenia nabycia praw do spadku, stały się właścicielami większej powierzchni i po odłączeniu [...] arów (nieużytki) zbyli na rzecz skarżących. A zatem działka została nabyta nie od F. B., lecz od J. T. i A. B., wpisanych do księgi wieczystej na dowód czego dołączono do skargi - akt notarialny i inne akta sprawy. Tym samym podmiot na rzecz którego wydano decyzję o wywłaszczeniu z dnia [...].05.1962 r. zaniechał działań w sprawie wpisu w księdze wieczystej.

Ponadto wskazano, że w decyzji o wymiarze podatku od nieruchomości za 2005 r. podano powierzchnię [...] m2 + [...] m2 razem [...] m2 na podstawie danych z Ewidencji Gruntów prowadzonej w Urzędzie Miasta i Gminy S. Dowód wymiaru podatku za 2005 r. w załączeniu. Nadto należy dodać [...] m2 pod zabudowę budynkiem letniskowym, zgodnie z wydaną decyzją Nr [...] z dnia [...].10.1999 r. (w załączeniu kserokopia). Zatem decyzja z dnia [...].05.1962 r. na którą powołuje się obecnie Starostwo Powiatowe w L. nie była stosowana w obrocie prawnym.

Wobec powyższego w ocenie skarżących nie istnieją dowody potwierdzające zmianę stanu prawnego spornej nieruchomości, wyrażające się tak znacznym zmniejszeniem jej powierzchni (ok 1/3). Pozostała część działki to bardzo głębokie i rozległe jary. W stanie faktycznym i dowodowym wiarygodność [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru budzi poważne wątpliwości, co do podjętej przez Starostwo Powiatu L. kwestii rzekomej niezgodności powierzchni nieruchomości.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 2012, poz. 270 ze zm. zwanej w dalszej części p.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.

Rozpoznając przedmiotową sprawę Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone w sprawie decyzje wydane zostały z naruszeniem przepisów postępowania mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie są decyzje wydane w oparciu o art. 24a ust. 9 i 10 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne kartograficzne (jedn. tekst Dz. U. z 2015 r. poz. 520). orzekające o odmowie wpisania powierzchni dla działki ewidencyjnej m [...] położonej w obrębie [...] gmina S. zgodnej z zapisami w księdze wieczystej [...] - odrzucając tym zarzuty do projektu operatu ewidencji gruntów i budynków zgłoszone przez Panią A. S.

Z poczynionych przez organy ustaleń wynika, że w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym, znajdującym się w Starostwie Powiatowym w L. nie odnaleziono opracowań jednostkowych, sporządzonych przez geodetów uprawnionych, które odnosiłyby się do działki nr [...]. W związku z powyższym dla w/w działki, podczas prac związanych z modernizacją ewidencji gruntów, przeprowadzono protokólarne ustalenie granic nieruchomości. Na podstawie ustalonych przebiegów granic, zgodnie z § 62 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków, zostały obliczone powierzchnie działek z dokładnością do 0,0001 ha. tj. [...] m2

W toku postępowania przed organami, jak również w skardze wywiedzionej przez strony skarżące, kwestionują one powierzchnię w/w działki, wskazując, że zgodnie z danymi z tej księgi powierzchnia działki wynosi [...] ar, a w rejestrze gruntów wykazano [...] m2 tj. o [...] m2 mniej.

Rozpatrując niniejszą sprawę należy wskazać, iż jak słusznie wywiódł organ odwoławczy, wpisy w ewidencji gruntów i budynków mają charakter deklaratoryjny a nie konstytutywny. Organ ewidencyjny jedynie rejestruje stany prawne nieruchomości, które są ustalone w innym trybie i przez inne organy orzekające. Przez żądanie zmiany wpisów w ewidencji nie można dochodzić swoich praw czy roszczeń do gruntów, budynków i lokali. Prawa te należy ustalić na drodze postępowania sądowego.

Prawa właścicieli i użytkowników nieruchomości stosownie do § 12 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454 ze zm.) uwidacznia się w ewidencji na podstawie:

1) wpisów dokonanych w księgach wieczystych,

2) prawomocnych orzeczeń sądowych,

3) umów zawartych w formie aktów notarialnych, dotyczących ustanowienia lub przeniesienia praw rzeczowych do nieruchomości, z wyłączeniem umów dotyczących użytkowania wieczystego gruntów i własności lokali,

4) ostatecznych decyzji administracyjnych,

5) dyspozycji zawartych w aktach normatywnych,

6) umów dzierżawy, o których mowa w § 11 ust. 1 pkt 2 tego rozporządzenia.

Ww. dokumenty muszą stanowić o tytule własności i wskazywać dokumentację geodezyjno - kartograficzną pozwalającą na identyfikację działek, których te prawa dotyczą, na obecnie obowiązującej mapie ewidencyjnej.

W licznych wyrokach sąd administracyjny wielokrotnie podkreślał, że ewidencja gruntów i budynków nie tworzy, a jedynie odzwierciedla stany prawne i faktyczne gruntów, budynków i lokali ustalone w innym trybie lub przez inne organy orzekające. Tym samym starosta prowadzący ewidencję gruntów i budynków nie posiada uprawnień do samoistnego kreowania poprzez tę ewidencję nowych stanów prawnych bez zachowania procedur określonych przepisami ustawowymi. Stąd też poprzez żądanie wpisów w ewidencji gruntów nie można dochodzić ani udowadniać swoich praw właścicielskich czy uprawnień do władania nieruchomością.

Jeszcze raz należy bowiem podkreślić, że ewidencja gruntów i budynków nie służy ustalaniu stanu prawnego, lecz jedynie jego rejestrowaniu. Stan ten, w zakresie informacji podmiotowej, musi wynikać z innych dokumentów, z którymi ustawodawca wiąże ustalenie stanu prawnego, wymienionych w § 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. Nr 38, poz. 454). Dopóki bowiem stan prawny dotyczący działki jest ustalony w księdze wieczystej, dopóty organ ewidencyjny nie może czynnościami z zakresu prowadzenia ewidencji gruntów i budynków dokonywać faktycznej zmiany tego stanu. Zmiana stanu prawnego może bowiem być dokonana jedynie w procedurze właściwej dla dokonywania zmian danych ujawnionych w księdze wieczystej. Zatem skutkiem zmiany oznaczenia nieruchomości w ewidencji gruntów i budynków nie może być zmiana stanu prawnego nieruchomości lub jej wyodrębnionej części wbrew stanowi prawnemu wynikającemu ze stosownych dokumentów, w tym z księgi wieczystej.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy należy wskazać, iż w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy (bardzo szczątkowy), nie można wywieść na jakiej podstawie organy zakwestionowały zapisy wynikające z księgi wieczystej (pierwotny nr) Kw nr [...]- później KW Nr IV- [...] i Nr [...]. prowadzonej od 1968r. dla dz. nr [...]. Działki, która została nabyta na podstawie aktu notarialnego z dnia [...] stycznia 1968r., następnie w odniesieniu do której wydany zostały prawomocne wyroki Sądu Powiatowego W. w sprawie [...] dot. zniesienia współwłasności ustawowej, i z dnia [...] września 1972r. sygn. akt [...] o ustalenie, oraz umowa darowizny z [...] grudnia 2000r. Rep. A Nr [...]. Nie wyjaśniono, kiedy i w oparciu o jakie dokumenty uznano, że cześć w/w działki nabyta bez wątpienia 6 lat po wydaniu przywołanej przez organy decyzji wywłaszczeniowej z dnia [...] maja 1962r. Nr [...], została na jej podstawie wywłaszczona. Powyższe nie wynika bowiem z treści tej decyzji (k-34 akt ). Podstawą wpisów do ewidencji nie może być też jedynie uzupełniająca mapa pomiarowa z 1967r., z której nie wynika, na potrzeby jakiego postępowania została sporządzona, w jakim trybie i czy w ogóle przyjęto ją do ewidencji.

Z akt sprawy nie wynika także, kiedy i z jakich działek powstała obecna działka [...], a w konsekwencji także sporna [...], w część powierzchni której miała wejść część działki [...]. Na jakiej podstawie organy dokonały również wpisu w 1970r. działki [...] o pow. [...] jako współwłasności A. B. w 3/4 i J. T. w 1/4, w sytuacji gdy dwa lata wcześniej osoby te zawarły umowę sprzedaży m.in. działki [...], która zdaniem organów stanowi obecnie dz. [...].

W ocenie Sądu, obowiązkiem orzekających organów było wyjaśnienie i odzwierciedlenie chronologii zmian w zakresie wszystkich wpisów w ewidencji, które odnosiły się do działki skarżących. Podkreślić bowiem należy, że obowiązkiem organów ewidencyjnych jest rejestracja stanów prawnych ustalonych w innym trybie lub przez inne organy orzekające, a nie samodzielnie rozstrzyganie kwestii kształtu czy powierzchni działek ewidencyjnych. Warto w tym miejscu przytoczyć stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zawarte w prawomocnym wyroku z dnia 4 maja 2009 r., sygn. akt IV SA/WA 125/09 (ogólnodostępny na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych prowadzonej przez NSA), w którym Sąd uznał, że dokumenty określające poprzedni stan prawny działek gruntu nie stanowią podstawy do zarejestrowania tego stanu w ewidencji gruntów i budynków, jeżeli stan późniejszy został stwierdzony kolejnymi dokumentem, z którym ustawodawca związał skutek wiążącego ustalenia stanu prawnego danych działek gruntu. Powyższe stanowisko w pełni podzielana Sąd orzekający w niniejszej sprawie. Jeszcze raz należy powtórzyć, iż rejestr odzwierciedla stan aktualny, nie służy zaś ewidencjonowaniu wszystkich dokumentów historycznie związanych ze stanem własnościowym gruntów, co oznacza, że nie można dokonywać zmian na podstawie dokumentów sprzed kilkudziesięciu lat, po których następowały kolejne czynności odzwierciedlone w ewidencji (vide prawomocny wyrok WSA sygn. akt IV SA/WA 1957/05 ogólnodostępny na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych prowadzonej przez NSA).

Dokonanie powyższych ustaleń w ocenie Sądu może mieć bowiem istotne znaczenie dla rozpoznania przedmiotowej sprawy, w której strona skarżąca kwestionuje ustalenia w zakresie przyjętej na gruncie przeprowadzonej modernizacji powierzchni należącej do niej nieruchomości, wywodząc, że od jej nabycia w 1968r. nie ulegała ona zmianie, tymczasem po modernizacji zmniejszono ją o ok. 1/3 powołując się na archiwalną decyzję wywłaszczeniową. Skoro bowiem, z zasad prowadzenia modernizacji ewidencji, wyznaczonych art. 24a ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne, według reguł wynikających z rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków (w tym § 36 i 37 tego aktu), wynika, iż gdy chodzi o potrzebę usunięcia niedokładności czy nieprawidłowości, co do danych ewidencyjnych dotyczących granic działek na znaczniejszych obszarach (obrębów - art. 24a ust. 1 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne), prawodawca ustanowił administracyjny tryb rozstrzygania sporów, co do odzwierciedlenia przebiegu granic, także gdy nie da się ich odtworzyć na podstawie uprzedniej dokumentacji, na co wskazują organy w niniejszej sprawie, zawartej w zasobach geodezyjnych. Spory takie są rozstrzygane właśnie w drodze rozpatrzenia zarzutów składanych w myśl art. 24a ust. 9 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne. Dopuszczenie administracyjnej drogi rozstrzygania sporów o prawa rzeczowe (przebieg granic nieruchomości), zamiast procedur wskazanych w art. 29 i następnym ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne, gdzie w przypadkach spornych sprawy rozstrzygane są przez sądy powszechne (art. 33 ust. 3 i art. 34 ust. 2 i 3 wskazanej ustawy), nie może jednak prowadzić do ograniczenia praw podmiotów, gdy chodzi o zapewnienie im rzeczywistych i skutecznych środków ochrony ich interesów. Należy mieć w szczególności na uwadze, iż zmiana danych zawartych w ewidencji, zwanej inaczej katastrem (patrz art. 2 pkt 8 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne), na w następstwie modernizacji, skutkuje możliwością dokonania stosownych zmian w księgach wieczystych, co wynika z art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece. W świetle bowiem ugruntowanego orzecznictwa sądów pojęcie "oznaczenie nieruchomości" obejmuje także inne dane np., co do jej powierzchni (tak np. wyrok SN sygn. akt II CKU 111/97), która jest wynikiem określenia konkretnych granic. Wskazane uwarunkowania przesądzają, iż co do zasady czynności modernizacyjne mogą prowadzić do zmiany danych dotyczących stanu własności, a więc np. powierzchni działek .

Mając na uwadze powyższe uwarunkowania, organ administracji winien był wobec tego uwzględnić, iż oznaczenie przebiegu granic w ramach modernizacji ewidencji ma istotne znaczenie z punktu widzenia kształtowania sytuacji prawnej właściciela. Wprawdzie wadliwie ustalenie przebiegu granicy w ramach modernizacji nie wyklucza w ocenie Sądu możliwości uruchomienia procedury rozgraniczenia nieruchomości, w myśl art. 29 i następne ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne a ostateczne rozstrzygnięcie w tym przedmiocie, o ile prowadzałoby do ustalenia odmiennego stanu niż w wyniku modernizacji, zostanie uwzględnione w ewidencji Wadliwe jednak oznaczenie granic w ewidencji po modernizacji po odrzuceniu zarzutu, oznacza przeniesienie ciężaru dochodzenia przysługujących praw na właściciela nieruchomości (art. 24a ust. 8 i a contrario ust. 11 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne). Tymczasem w niniejszej sprawie spór dotyczy tego, że w ocenie skarżących ich nieruchomość od kilkudziesięciu lat nie ulegała zmianom. Obniżenie jej powierzchni o 1/3 musi być zatem wyjaśnione przez organy w sposób szczegółowy a przede wszystkim przekonywujący i oparty na dokumentach.

Wobec wskazanych uwarunkowań prawnych organ administracji, rozpatrując zarzut dotyczący wadliwego ustalenia powierzchni działki skarżących w trakcie prac terenowych winien przeanalizować argumentację strony, czego w niniejszej sprawie nie uczynił, bowiem całkowicie pominą podnoszone przez nią dokumenty mające potwierdzać, iż należąca do nich nieruchomość nigdy nie podlegała wywłaszczeniu, a tym samym dokonano błędnych zapisów w ewidencji.

Z uwagi na to, że w okolicznościach sprawy nie sposób uznać, aby została ona właściwie wyjaśniona, co musiałoby znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu. Sąd uznał, ze nie rozważenie wskazanych okoliczności stanowi o naruszeniu przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy (w tym art. 7, 77 § 1, art. 107 § 3 k.p.a).

Z przytoczonych wyżej przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy p.p.s.a orzekł jak w pkt 1 sentencji. Orzeczenie o zwrocie kosztów postępowania w pkt 2 sentencji wyroku oparto na przepisie art. 200 i 205 w/w ustawy.