Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 2181/10
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2012-02-01 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 3 § 1, art. 54 § 1, art. 111 § 1, art. 135, art. 141 § 4, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 10 § 1, art. 9, art. 73 § 1, art. 28, art. 61 § 4, art. 77 § 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 140
journal: Dz.U. 1964 nr 16 poz 93
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.
article: art. 36 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2005 nr 239 poz 2019
law: Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jan Paweł Tarno sędzia NSA Barbara Adamiak sędzia del. WSA Grzegorz Czerwiński (spr.) Protokolant Karolina Kubik po rozpoznaniu w dniu 1 lutego 2012 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej B. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 30 czerwca 2010 r. sygn. akt II SA/Łd 972/09 w sprawie ze skargi B. P. na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] (znak: [...]) w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 30 czerwca 2010 roku, sygn. akt II SA/Łd 972/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę B. J. P. na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia [...] stycznia 2008 roku, Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę.

Powyższy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi zapadł

w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Decyzją z dnia [...] stycznia 2008 roku, Nr [...] (znak: [...]) Wojewoda Łódzki po rozpatrzeniu odwołania B. J. P., utrzymał w mocy decyzję Starosty Powiatu Łódzkiego Wschodniego z dnia [...] października 2007 roku, Nr [...].

Starosta Powiatu Łódzkiego Wschodniego decyzją z dnia [...] października 2007 roku, Nr [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił P. M. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z przydomową oczyszczalnią ścieków, zewnętrzną instalacją wodociągową i przyłączem energetycznym na działce Nr [...] położonej w miejscowości Kopanka, gmina Nowosolna. Odprowadzenie wód opadowych z tegoż budynku odbywać się miało na nieutwardzony teren własnej działki.

W odwołaniu od tej decyzji B. J. P. wskazała,

że projektowana lokalizacja oczyszczalni na działce Nr [...] będzie bezpośrednio oddziaływać na działkę Nr [...], której jest właścicielką. Działka Nr [...] wchodzi

w skład większej nieruchomości, a B. J. P. zamierza wybudować na tym terenie studnię głębinową, która będzie zaopatrywała w wodę pitną wszystkie wchodzące w jej skład działki. Z uwagi na rozległość terenu, jaki ma być zaopatrywany w wodę, takie rozwiązanie jest dla odwołującej się dużo bardziej ekonomiczne niż korzystanie z lokalnej sieci wodociągowej, tym bardziej,

że obowiązujący plan zagospodarowania przestrzennego gminy nie zawiera w tym względzie żadnych ograniczeń.

Wojewoda Łódzki utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, wskazując

w uzasadnieniu, że obowiązujące przepisy prawa nie przewidują sytuacji, w której realizacja zamierzeń inwestora byłaby uzależniona od uzyskania akceptacji właściciela sąsiedniej działki. Realizacja zamierzeń inwestycyjnych powinna być zgodna z przepisami prawa materialnego, które w zależności od rodzaju tej inwestycji wskazują stosowny tryb postępowania administracyjnego prowadzonego przez właściwy organ.

Studnia głębinowa na działce skarżącej nie istnieje i jak sama deklaruje, jej budowa jest wyłącznie zamiarem – zdarzeniem przyszłym. Z § 31 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

(Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.) rzeczywiście wynika, iż odległość studni dostarczającej wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi, niewymagającej, zgodnie z przepisami dotyczącymi ochrony ujęć i źródeł wodnych, ustanowienia strefy ochronnej, powinna wynosić, licząc od osi studni, co najmniej do najbliższego przewodu rozsączającego kanalizacji indywidualnej, jeżeli odprowadzane są do niej ścieki oczyszczone biologicznie w stopniu określonym w przepisach dotyczących ochrony wód – 30 m. Przepis ten stanowi o konieczności zachowania w/w odległości pomiędzy tymi obiektami, ale w przedmiotowej sprawie jak wykazał projektant,

w promieniu 30 m od projektowanej oczyszczalni ścieków nie istnieje żadna studnia, zatem lokalizacja oczyszczalni jest właściwa.

Warunkiem realizacji studni na nieruchomości jest m. in. zgodność tego zamierzenia z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Realizacja oczyszczalni jest zgodna z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego Gminy Nowosolna uchwalonym przez Radę Gminy Nowosolna uchwałą Nr XXXIII/225/05 z dnia 13 czerwca 2005 roku

(Dz. Urzęd. Woj. Łódzkiego Nr 260 z dnia 19 sierpnia 2005 roku), o czym stanowi zapis zawarty w Rozdziale 3 – Jednostka Strukturalna 1 – Kopanka w/w planu w § 10 pkt 20 lit. "b" w zw. z § 209 ust 2 pkt 2 w Rozdziale 19 – Ustalenia Dotyczące Obsługi w Zakresie Infrastruktury Technicznej. Organ zwrócił uwagę, że jak wskazuje zapis

§ 10 pkt 20 lit. "a" – dla terenów oznaczonych na rysunku planu symbolem 1.MN.30, gdzie znajdują się działki inwestora i odwołującej się, obowiązuje w zakresie infrastruktury technicznej podłączenie do istniejących systemów infrastruktury technicznej. Jak wynika z mapy załączonej do projektu w działce Nr [...] użytkowanej, jako droga, istnieje wodociąg. Wodociąg ten kończy się na wysokości południowej granicy działki inwestora, jednakże nie oznacza to braku możliwości zaopatrzenia w wodę z miejskiej sieci wodociągowej działek będących własnością odwołującej się.

W ocenie organu odwoławczego przedłożony przez inwestora projekt budowlany jest zgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz z innymi przepisami, w tym przepisami techniczno

– budowlanymi. Projekt ten jest kompletny i posiada wymagane opinie, uzgodnienia

i pozwolenia oraz informację dotyczącą bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1 "b" ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane

(t. j. Dz. U. z 2006 roku Nr 156, poz. 1118 ze zm.), a także zaświadczenia, o których stanowi art. 12 ust. 7 w/w ustawy. Projekt został wykonany przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane i legitymujące się aktualnymi na dzień opracowywania projektu zaświadczeniami. Inwestor złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania terenem na cele budowlane. Powyższe świadczy o spełnieniu przez inwestora wszystkich, określonych Prawem budowlanym, wymagań do uzyskania pozwolenia na budowę.

Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego

w Łodzi złożyła B. J. P. podnosząc zarzuty:

1) naruszenia art. 10 § 1 i 73 § 1 k.p.a. poprzez uniemożliwienie skarżącej zapoznania się z materiałem dowodowym i wypowiedzenia się, co do jego treści przed wydaniem decyzji;

2) naruszenia art. 28 i 61 § 4 k.p.a. w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego, poprzez niepowiadomienie skarżącej o wszczęciu postępowania, a tym samym uniemożliwienie jej udziału w tym postępowaniu;

3) naruszenia art. 9 k.p.a. poprzez niepoinformowanie skarżącej

o okolicznościach, które mogą mieć wpływ na ustalenie jej praw w toku toczącego się postępowania;

4) naruszenia art. 7 i 107 § 3 k.p.a. poprzez powołanie przez organ administracji w uzasadnieniu decyzji II instancji nieobowiązujących w dacie jej wydania przepisów prawa miejscowego;

5) naruszenia art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niekompletne zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego, a zwłaszcza nieprzeprowadzenie dowodu, co do stopnia zaawansowania i terminu realizacji zamierzeń strony, mających istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy;

6) naruszenia art. 36 ust. 1 i 2 Prawa wodnego, poprzez uniemożliwienie skarżącej, wskutek wydanej decyzji, korzystania z wody podziemnej, znajdującej się w jej gruncie;

7) naruszenia art. 140 Kodeksu cywilnego poprzez uniemożliwienie skarżącej, wskutek wydania zaskarżonej decyzji, pobierania pożytków z nieruchomości,

a tym samym jej prawa własności;

8) naruszenia art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego w zw. z § 31 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie poprzez błędną ich wykładnię;

9) naruszenia art. 32 Konstytucji KP poprzez nierówne traktowanie stron

w trakcie całego postępowania.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o umorzenie postępowania, wskazując, że decyzją z dnia [...] marca 2008 roku, Nr [...],

na podstawie art. 54 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi,

w ramach autokontroli uwzględnił powyższą skargę w całości, uchylając we własnym zakresie własną decyzję II, jak i I instancji i orzekł o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia P. M. pozwolenia na budowę.

Organ odwoławczy wskazał, że wyrokiem z dnia 20 grudnia 2007 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, stwierdził nieważność uchwały Rady Gminy Nowosolna z dnia 13 czerwca 2005 roku, Nr XXXIII/225/05 w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Mocą tego wyroku Sąd stwierdził jednocześnie, że uchwała nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku. W dacie wydania decyzji II instancji brak było miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla terenu, na którym zaplanowano budowę, a inwestor nie posiadał decyzji o warunkach zabudowy. W tej sytuacji organ odwoławczy ocenił, że kwestionowana w skardze decyzja utrzymująca w mocy decyzję o pozwoleniu na budowę naruszała prawo i konieczna była jej weryfikacja w trybie autokontroli.

Następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, po rozpoznaniu skargi P. M., wyrokiem z dnia 21 lipca 2009 roku (II SA/Ł 375/09) uchylił decyzję Wojewody Łódzkiego wydaną w trybie autokontroli. Zdaniem Sądu, w chwili wydawania decyzji autokontrolnej, wyrok WSA w Łodzi stwierdzający nieważność miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, był nieprawomocny. Nie miał więc zastosowania w sprawie art. 170 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i nie można było twierdzić, iż wspomniany wyrok skutecznie wyeliminował miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Orzeczony brak możliwości wykonania uchwały, która stanowi prawo miejscowe na określony czas (do dnia uprawomocnienia się wyroku) nie oznacza, że na terenie gminy brak było miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a jedynie to, że czasowo uchwały tej nie można było stosować. O braku planu można by mówić, gdyby wyrok eliminujący taką uchwałę był prawomocny. Niewyjaśnienie należycie tej okoliczności stanowiło nie tylko naruszenie przepisów postępowania, to jest art. 7 i 77 § 1 k.p.a., ale przede wszystkim miało niewątpliwy wpływ na treść wydanej decyzji autokontrolnej.

Jak wskazał WSA w Łodzi w dalszej części uzasadnienia wyroku, decydujące znaczenie w sprawie miało rozstrzygnięcie Naczelnego Sądu Administracyjnego, który postanowieniem z dnia 18 grudnia 2008 roku (II OSK 552/07) uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 20 grudnia 2007 roku

i odrzucił skargę. Tym samym nie może budzić wątpliwości okoliczność funkcjonowania w obrocie prawnym uchwały w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Fakt ten oznacza wadliwość rozstrzygnięcia autokontrolnego.

W efekcie powyższych zdarzeń Wojewoda Łódzki w dniu 20 listopada 2009 roku ponownie przekazał Sądowi skargę B. J. P. na własną decyzję z dnia [...] stycznia 2008 roku, wnosząc o jej oddalenie i podtrzymując stanowisko zajęte w jej uzasadnieniu.

Wyrokiem z dnia 30 czerwca 2010 roku, sygn. akt II SA/Łd 972/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia [...] stycznia 2008 roku, Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę.

W uzasadnieniu wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził,

że porządkując fakty należy stwierdzić, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 20 grudnia 2007 roku, sygn. akt II SA/Łd 981/07 stwierdził nieważność uchwały Rady Gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Tym niemniej, Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem

z dnia 18 grudnia 2008 roku, sygn. akt II OSK 552/07 uchylił wyrok WSA z dnia

20 grudnia 2007 roku i odrzucił skargę. Z tego powodu Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 21 lipca 2009 roku uchylił decyzję organu

II instancji wydaną w trybie autokontroli. Oznacza to, że w obecnie pozostaje

w obrocie prawnym ostateczna decyzja organu II instancji, utrzymująca w mocy decyzję o pozwoleniu na budowę. Na tę decyzję skargę wniosła właścicielka sąsiedniej nieruchomości.

Oceniając legalność zaskarżonej decyzji Sąd stwierdził, że organy administracji prawidłowo przeprowadziły postępowanie dowodowe, ustaliły stan faktyczny i wydały rozstrzygnięcia odpowiadające zebranym dowodom oraz przepisom prawa.

W stanie faktycznym sprawy, uczestnik postępowania sądowego wystąpił

z wnioskiem o wydanie decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę dla inwestycji polegającej na budowie domu mieszkalnego jednorodzinnego wraz z przydomową oczyszczalnią ścieków, zewnętrzną instalacją wodociągową i przyłączem energetycznym. Organ I instancji udzielił pozwolenia

na budowę. Po rozpoznaniu odwołania właścicielki sąsiedniej nieruchomości, organ

II instancji utrzymał w mocy decyzję o pozwoleniu na budowę. Skargę na powyższą decyzję wniosła odwołująca się będąca właścicielką sąsiedniej nieruchomości.

Materialno – prawną podstawę rozstrzygnięcia w sprawie stanowił art. 35 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (t. j. Dz. U z 2006 roku, Nr 156, poz. 1118 ze zm.). Zgodnie z treścią art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, właściwy organ sprawdza:

1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy

i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji

o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia,

o której mowa w ustawie z dnia 27 kwietnia 2001 roku – Prawo ochrony środowiska;

2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi;

3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa

i ochrony zdrowia, a także zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7;

4) wykonanie – w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa

w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu – przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu – lub jego sprawdzenia – zaświadczeniem.

Sąd stwierdził, że należy zwrócić uwagę także na art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego. Zgodnie z regulacją tego przepisu, w razie spełnienia wymagań określonych w art. 35 ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4, właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Pozwolenie na budowę może zaś być wydane wyłącznie temu, kto złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego).

W omawianym przepisie został określony zakres działania organu administracji architektoniczno-budowlanej przy zatwierdzaniu projektu budowlanego

i wydawaniu pozwolenia na budowę. Właściwy organ został przede wszystkim pozbawiony możliwości ingerencji w zawartość merytoryczną projektu, gdyż ocenie może podlegać jedynie zgodność przyjętych rozwiązań z prawem i to w zakresie ściśle określonym w ustawie. Dopuszczalne jest jedynie sprawdzenie zgodności projektu budowlanego (a więc projektu zagospodarowania działki i projektu architektoniczno-budowlanego) z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy

i zagospodarowania terenu oraz wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Projekt zagospodarowania działki lub terenu podlega sprawdzeniu tylko pod kątem zgodności z przepisami, w tym zwłaszcza techniczno-budowlanymi (np. warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie).

Do obowiązków organu administracji architektoniczno-budowlanej należy również sprawdzenie kompletności projektu budowlanego, w tym czy posiada on wszystkie wymagane opinie, uzgodnienia, pozwolenia i sprawdzenia (art. 35 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego), a także sprawdzenie, czy projekt ten został sporządzony przez osobę posiadającą właściwe (w rozumieniu przepisów rozdziału 2 ustawy Prawa budowlanego) uprawnienia budowlane.

Przenosząc powyższe uwagi na grunt zawisłej sprawy, zdaniem Sądu wskazać należy, iż organy administracji obu instancji dokonały prawidłowej oceny zgodności wniosku i projektu budowlanego w kontekście powołanego przepisu

art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego. Wszystkie opisane uprzednio warunki inwestor spełnił. Organ administracji ocenił, że wniosek o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę jest kompletny, gdyż zawiera wszystkie niezbędne uzgodnienia, zaświadczenia i oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Zamierzenie inwestycyjne jest zgodne

z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a projekt budowlany został przygotowany przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia. Umiejscowienie planowanego budynku wraz z infrastrukturą i przyłączami jest zgodne z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego

i szczegółowymi przepisami w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Kwestie powyższe nie są sporne w sprawie.

Zasadniczy spór w sprawie dotyczy zaplanowanej przez inwestora lokalizacji przydomowej oczyszczalni ścieków. Skarżąca, już w toku postępowania administracyjnego, w drodze odwołania kwestionowała tę lokalizację wskazując,

że planuje na swojej działce wykonanie studni. Zaprojektowana przydomowa oczyszczalnia ścieków, zdaniem skarżącej spowoduje, że skarżąca nie będzie mogła umiejscowić w tej części swojej działki tejże studni.

Odnosząc się do tego zarzutu, zdaniem Sądu wskazać należy, że załączone do akt administracyjnych i sądowych dokumenty wskazują, że zamierzenie inwestycyjne skarżącej w postaci wykonania studni cały czas znajduje się w fazie przedrealizacyjnej. W dniu 22 lutego 2008 roku skarżąca wystąpiła do organu administracji o ustalenie warunków zabudowy dla ogrodzenia zewnętrznego swoich siedmiu działek i studni głębinowej zasilającej te działki w wodę pitną i gospodarczą. Odpowiedź organu na ten wniosek datowana jest na dzień 1 września 2008 roku. Kolejne czynności w celu realizacji studni głębinowej skarżąca podejmowała

w sierpniu 2008 roku. Z tych dokumentów wynika, że wszelkie czynności skarżąca realizowała w roku 2008, czyli już po dacie wydania przez organ II instancji rozstrzygnięcia utrzymującego w mocy decyzję o pozwoleniu na budowę.

Po zamknięciu rozprawy, a przed odroczoną w sprawie publikacją wyroku do akt sądowych złożony został dokument w postaci zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na wykonaniu studni głębinowej z określeniem, że roboty budowlane objęte zgłoszeniem rozpoczną się w dniu 6 września 2010 roku.

Z zestawienia daty złożenia przez inwestora wniosku o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę i wydania decyzji o pozwoleniu na budowę oraz działań podejmowanych przez skarżącą w celu realizacji na swojej działce studni, bezspornie wynika,

że przez długi czas inwestycja skarżącej była w fazie planowania. W szczególności, co należy po raz kolejny podkreślić, znajdowała się na takim etapie w trakcie, kiedy inwestor wystąpił z wnioskiem o wydanie pozwolenia na budowę. Było to zatem zamierzenie przyszłe i jako takie nie mogło blokować, ani ograniczać inwestora

w jego działaniach. Inwestor musi swoje zamierzenie budowlane dostosować

do istniejącej zabudowy na własnej i sąsiednich działkach, a nie do planowanej dopiero inwestycji.

Sąd I instancji wskazał, że z art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego wynika,

że obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować

w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie

z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając w szczególności poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich.

Powołany wyżej przepis posługuje się określeniem występujących (czyli obecnych już) w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich. Sąd wskazał, że zgodnie z tezą wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 23 października 2007 roku, II SA/Kr 534/04 (Lex Nr 394403), organ wydający pozwolenie na budowę nie może wprowadzić warunków obejmujących takie okoliczności, które jeszcze nie wystąpiły i które dotyczą prawidłowości realizacji innej, przyszłej inwestycji. Sąd stwierdził,

że podziela zacytowany pogląd i oceny tej nie zmienia także fakt podjęcia po zamknięciu rozprawy, a przed wydaniem wyroku przez skarżącą, działań w celu realizacji inwestycji.

Zdaniem Sądu w sprawie doszło do naruszenia wskazanych w skardze przepisów postępowania, a w szczególności art. 9, 10 § 1, 28, 61 § 4, 73 § 1 k.p.a. jednakże naruszenie to nie miało wpływu na rozstrzygnięcie, zatem nie mogło ono stanowić podstawy do wyeliminowania z obrotu prawnego kwestionowanych decyzji. Bezspornie bowiem skarżąca skorzystała z możliwości wniesienia odwołania,

w którego treści kwestionowała lokalizację inwestycji w postaci przydomowej oczyszczalni ścieków. Fakt ten świadczy o tym, że mimo naruszenia wymienionych przepisów, strona miała szanse chronić swoje prawa w postępowaniu.

W odniesieniu do zarzutu naruszenia art. 77 § 1 k.p.a. Sąd stwierdził,

że zarzut ten jest niezasadny. Skarżąca zarzuciła, że organ administracji nie zebrał

i nie rozpatrzył materiału dowodowego w sposób kompletny, w szczególności na okoliczność stopnia zaawansowania i terminu realizacji zamierzeń strony. Zdaniem Sądu przywołać należy cytowany uprzednio pogląd, że przyszłe zamierzenia inwestycyjne nie mogą blokować obecnych zamierzeń inwestora. Dlatego też nie można przyjąć, że organ ma obowiązek ustalać czy właściciele okolicznych nieruchomości mają zamiar realizować na swoim terenie jakieś budowy i kiedy będą ewentualnie podejmowali działania budowlane. Ponadto, gdyby skarżąca podjęła działania w celu wykonania studni w tym samym czasie, co inwestor wystąpił

z wnioskiem o udzielenie pozwolenia na budowę, ten fakt byłby znany organowi

z urzędu. W obydwu bowiem przypadkach ten sam organ administracji architektoniczno – budowlanej byłby właściwy w sprawie.

Zarzut dotyczący naruszenia przez organ odwoławczy treści art. 7 i 107 § 3 k.p.a. poprzez powołanie się na nieobowiązujące przepisy prawa materialnego, został ostatecznie rozstrzygnięty wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 21 lipca 2009 roku, II SA/Łd 375/09.

Skarżąca zaskarżonej decyzji zarzuciła także naruszenie art. 36 ust. 1 i 2 Prawa wodnego, gdyż organ administracji uniemożliwił jej wskutek wydanej decyzji

o pozwoleniu na budowę, korzystanie z wody podziemnej znajdującej się w jej gruncie. Sąd wskazał, że Art. 36 ust. 1 stanowi, iż właścicielowi gruntu przysługuje prawo do zwykłego korzystania z wód stanowiących jego własność oraz z wody podziemnej znajdującej się w jego gruncie; prawo to nie stanowi prawa do wykonywania urządzeń wodnych bez wymaganego pozwolenia wodnoprawnego. Zwykłe korzystanie z wód, zgodnie z regulacją art. 36 ust. 2 w/w ustawy, służy zaspokojeniu potrzeb własnego gospodarstwa domowego oraz gospodarstwa rolnego. W ocenie Sądu, opisane prawo skarżącej do korzystania z wody podziemnej nie zostało wyłączone. Przepisy dotyczące odległości lokalizacji studni i przydomowej oczyszczalni ścieków wymagają odległości między tymi obiektami, która ma wynosić 30 m (§ 31 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie). Tym niemniej Sądowi

z dokumentów załączonych przez stronę wiadomo, że skarżąca jest właścicielką siedmiu działek i będzie mogła zlokalizować studnię z poszanowaniem przepisu § 31 ust. 1 pkt 4 w/w rozporządzenia.

Z powyższych względów, zdaniem Sądu, działanie organów administracji

w przedmiotowej sprawie było zgodne z prawem materialnym. Nie doszło też do naruszenia przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy.

Od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę kasacyjną wniosła B. P., podnosząc zarzuty naruszenia:

I. przepisów prawa procesowego, to jest:

1) art. 111 § 1 p.p.s.a poprzez niepołączenie spraw do wspólnego rozpoznania,

2) art. 151 p.p.s.a poprzez oddalenie skargi, mimo, że zaskarżona decyzja w sposób istotny naruszała przepisy postępowania administracyjnego,

3) art. 141 § 4 p.p.s.a poprzez przedstawienie sprawy niezgodnie ze stanem faktycznym,

4) art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a w związku z art. 10 § 1, art. 73 § 1, art. 28, art. 61 § 4, art. 9 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez oddalenie skargi, pomimo naruszenia przez organy administracji przepisów

o postępowaniu w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy; a tym samym niewłaściwej kontroli legalności działalności administracji publicznej przez Sąd i niezastosowanie środka określonego w ustawie mimo, że zebrany przez organ materiał dowodowy był niewystarczający i budzący wątpliwości, które przy uzupełnieniu materiału dowodowego mogły spowodować wydanie rozstrzygnięcia korzystnego dla skarżącej,

II. przepisów prawa materialnego, to jest:

1) art. 35 i art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy Prawo budowlane (Dz. U. Nr 156

z 2006 roku poz. 1118 ze zm.) w związku z § 31 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 roku

w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75 z 2002 roku, poz. 690 ze zm.) poprzez przyjęcie, że studnia głębinowa na działce skarżącej winna istnieć już

w chwili wydania decyzji przez organ I instancji,

2) art. 36 ust. 1 i 2 ustawy – Prawo wodne (Dz. U. Nr 239 z 2005 r., poz. 2019 ze zm.) poprzez przyjęcie, że pomimo wydanej decyzji skarżąca ma możliwość korzystania z wody podziemnej znajdującej się w jej gruncie,

3) art. 140 ustawy Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16 z 1964 roku, poz. 93 ze zm.) poprzez brak ustosunkowania się do tego zarzutu w uzasadnieniu wyroku,

4) art. 32 i art. 45 ust. 1 Konstytucji RP poprzez nierówne traktowanie stron w trakcie całego prowadzonego postępowania oraz pozbawienie prawa do sprawiedliwego rozpatrzenia sprawy.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wnosząca skargę kasacyjną stwierdziła,

że w dniu 24 lutego 2008 roku wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Wojewody z dnia [...] stycznia 2008 roku, Nr [...].

Wskazała, jakie zarzuty podniosła w wymienionej wyżej skardze oraz,

że skarga ta została zarejestrowana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny pod sygn. akt II SA/Łd 246/08.

W dalszej części uzasadnienia skargi kasacyjnej wnosząca tę skargę wskazała, że decyzją Nr [...] ([...][...]) z [...] marca 2008 roku Wojewoda w ramach autokontroli uwzględnił powyższą skargę w całości, uchylił we własnym zakresie decyzję z dnia [...] stycznia 2008 roku, Nr [...] oraz decyzję Starosty Powiatu Łódzkiego Wschodniego z [...] października 2007 roku, Nr [...] i orzekł o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia P. M. pozwolenia na budowę. W uzasadnieniu decyzji Wojewoda podniósł, iż brak obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego dla terenu objętego decyzją w dniu wydania decyzji w II instancji oraz brak wymaganych dla inwestycji warunków zabudowy terenu, stanowił obiektywny fakt naruszenia prawa.

Pomimo dalszego popierania skargi przez skarżącą, z uwagi na fakt,

iż w uzasadnieniu swej decyzji Wojewoda Łódzki nie odniósł się do wszystkich zarzutów przez nią podnoszonych, czemu dała wyraz w piśmie z dnia 10 kwietnia 2008 roku skierowanym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, Sąd ten w dniu 25 kwietnia 2008 roku postępowanie umorzył.

Wnosząca skargę kasacyjną stwierdziła, że postanowienie o umorzeniu zostało wydane przedwcześnie, bowiem w dacie jego wydania otwarty był termin do złożenia skargi do WSA na decyzję autokontrolną Wojewody z [...] marca 2008 roku Nr [...], a to z kolei miało istotny wpływ na dalszy przebieg postępowania.

Wnosząca skargę kasacyjną stwierdziła również, że ponieważ rozstrzygnięcie sądu było dla niej korzystne i zgodne z jej żądaniem, nie złożyła na nie skargi. Stwierdziła też, że w uzasadnieniu postanowienia Wojewódzki Sąd Administracyjny pouczył ją (występującą w tej sprawie bez pełnomocnika), iż "działanie organu czyni więc bezprzedmiotowym postępowanie w niniejszej sprawie. Nie zamyka jednak skarżącej drogi do kwestionowania kolejnych, wydawanych przez organy decyzji, ale już w odrębnym postępowaniu".

W dniu 24 kwietnia 2008 roku (w dzień poprzedzający wydanie postanowienia o umorzeniu) inwestor wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Wojewody Łódzkiego Nr [...] z [...] marca 2008 roku. Skarga ta wpłynęła do Sądu w dniu 2 czerwca 2008 oku i została przez Wojewódzki Sąd Administracyjny zarejestrowana pod sygn. akt lI SA/Łd 386/08.

Na rozprawie w dniu 8 sierpnia 2008 roku, zgodnie z sugestią Sądu, na zgodny wniosek stron Sąd postępowanie zawiesił do czasu rozpoznania przez Naczelny Sąd Administracyjny skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 20 grudnia 2007 roku, sygn. akt II SA/Łd 981/07

w przedmiocie ważności uchwały Rady Gminy Nowosolna w przedmiocie planu zagospodarowania przestrzennego.

W dniu 21 maja 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowił podjąć zawieszone postępowanie i wpisać sprawę pod nowy numer, nadając jej sygnaturę II SA/Łd 375/09.

W zaistniałej sytuacji, po umorzeniu postępowania w sprawie sygn. akt

II SA/Łd 246/08, w dalszym postępowaniu toczącym się ze skargi inwestora zgodnie z art. 135 p.p.s.a., zdaniem wnoszącej skargę kasacyjną, Sąd powinien rozpatrzyć zarzuty nie tylko z jego skargi, ale również wcześniej zgłoszone i nierozpatrzone zarzuty materialne i procesowe ze skargi B. P. wniesionej 24 lutego 2008 roku, które przez cały czas były podtrzymywane (wyrok NSA w Warszawie z 6 lutego 2007 roku, I GSK 632/06 LEX 329055). Tak się jednak nie stało i wyrokiem z 21 lipca 2009 roku, sygn. akt II SA/Łd 375/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody Łódzkiego z [...] marca 2008 roku, Nr [...]

w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę.

W uzasadnieniu wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny podniósł,

że "przedmiotem wyroku Sądu jest tzw. decyzja autokontrolną Wojewody z [...] marca 2008 roku, Nr [...]", a tym samym zarzuty skargi dotyczące niewłaściwego zastosowania przez Wojewodę Łódzkiego art. 54 § 3 p.p.s.a są zasadne. Wojewódzki Sąd Administracyjny nie zajął się w tej sprawie żadnym z pozostałych zarzutów wskazanych przez wnoszącą skargę kasacyjną w skardze z dnia 24 lutego 2008 roku na decyzję Wojewody z dnia [...] stycznia 2008 roku następnie uchyloną

w ramach autokontroli, czym naruszył art. 135 p.p.s.a.

Wymienione naruszenie, zdaniem wnoszącej skargę kasacyjną, nie mogło być przedmiotem skutecznego zarzutu skargi kasacyjnej (wyrok NSA z 14 maja 2008 roku, II FSK 469/07 Legalis, wyrok NSA z 28 maja 2008 roku, II FSK 1424/07 Legalis).

Wnosząca skargę kasacyjna wskazała, że uchylenie przez Sąd decyzji wydanej na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a powoduje, że odżywa zarówno decyzja organu jak i jej skarga z dnia 24 lutego 2008 roku złożona na nią do sądu administracyjnego (postanowienie NSA z 29 grudnia 2004 roku, OPP 98/04 LEX

Nr 164159).

Wnosząca skargę kasacyjną podniosła, że w dniu 21 października 2009 roku złożyła skargę o wznowienie postępowania sądowego w sprawie II SA/Łd 375/09, uchylenie wyroku i rozpoznanie sprawy z uwzględnieniem wszystkich zarzutów przedstawionych w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego 24 lutego 2008 roku, sygn. akt II SA/Łd 246/08. Skarga została wpisana w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym pod sygn. akt II SA/ Łd 876/09 i w dniu 3 lutego 2010 roku została odrzucona. W dniu 20 listopada 2009 roku Wojewoda przekazał

do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zgodnie z art. 54 § 2 p.p.s.a odpowiedź na skargę na decyzję z [...] stycznia 2008 roku Nr [...] i wniósł o oddalenie skargi, przy czym w uzasadnieniu podtrzymał stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.

W dniu 25 lutego 2009 r. skarga została wpisana pod sygn. akt II SA/Łd 972/09, a Wojewódzki Sąd Administracyjny zarządził wezwanie Wojewody

do nadesłania oryginału skargi na decyzję.

W dniu 4 grudnia 2009 roku Wojewoda Łódzki złożył w Sądzie pismo informujące, że "oryginał skargi wraz z odpowiedzią na skargę został przekazany

do Sądu w dniu [...] marca 2008 roku".

W dniu 22 lutego 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny ponownie wezwał Wojewodę do nadesłania kopii skargi z 24 lutego 2008 roku

z potwierdzeniem przyjęcia w Biurze Podawczym Sądu, na złożenie których organ powołał się w piśmie z 4 grudnia 2009 roku.

W ten sposób w sprawie pojawiły się dwie odmienne odpowiedzi na skargę Wojewody: pierwsza z dnia [...] marca 2008 roku była odpowiedzią na skargę na decyzję wydaną w ramach autokontroli uwzględniającą skargę w całości zaś druga

z [...] listopada 2009 roku, wnosząca o oddalenie skargi, odpowiedzią na skargę na decyzję z dnia [...] stycznia 2008 roku, przy czym zmienność poglądów prawnych tego samego organu, przy takim samym stanie faktycznym i prawnym (wyjątkiem było tylko utrzymanie w mocy przez NSA uchwały Rady Gminy Nowosolna w przedmiocie obowiązywania planu zagospodarowania przestrzennego), która nie znalazła uzasadnienia w dodatkowych ustaleniach dowodowych, zdaniem wnoszącej skargę kasacyjną, narusza zasadę zaufania oraz przekonywania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Wniosek skarżącej zawarty w piśmie procesowym złożonym w dniu

29 stycznia 2010 roku w sprawie II SA/Łd 876/09 o zobowiązanie przez Sąd Wojewody do wyjaśnienia przyczyny zajmowania niejednolitego stanowiska odnośnie do skargi nie został rozpatrzony. Sąd również nie odniósł się do pisma procesowego złożonego dnia 23 czerwca 2010 roku w sprawie sygn. akt II S.A/Łd 972/09, w którym strona skarżąca wnioskowała o załączenie do sprawy akt spraw o sygn. II SA/Łd 375/09 i II SA/Łd 876/09, których przedmiot jest bezpośrednio związany ze sprawą.

Tym samym, zdaniem wnoszącej skargę kasacyjną, Wojewódzki Sąd Administracyjny przeszedł do porządku nad niepełnym i niekompletnym materiałem dowodowym, nie wyjaśnił wszystkich istotnych okoliczności sprawy, czym naruszył art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a.

Wnosząca skargę kasacyjną wskazała, że w dniu 30 czerwca 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę w sprawie sygn. akt II SA/Łd 972/09.

Zdaniem wnoszącej skargę kasacyjną z powyższego wynika, że z jej skargi na decyzję Wojewody Nr [...] z [...] stycznia 2008 roku w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi utworzono aż 5 (pięć) spraw z pięcioma różnymi sygnaturami, rozpatrywanych przez 7 (siedem) różnych składów sędziowskich. Pomimo, że 7 sędziów uczestniczyło w sprawach o dwóch różnych sygnaturach oraz pomimo, że strona skarżąca wielokrotnie wnosiła o połączenie spraw, jako dotyczących tych samych podmiotów i tej samej materii (pozwolenie na budowę domu jednorodzinnego wraz z przydomową oczyszczalnią ścieków dla inwestora) oraz dołączenie akt poprzednich spraw (wnioski z dnia 29 stycznia 2010 roku i z dnia 23 czerwca 2010 roku), żaden ze składów sędziowskich tego nie uczynił. Sztuczne mnożenie spraw, przy jednoczesnym braku rozeznania nie tylko strony, która

ze spraw dotyczy, jakiego wątku, zdaniem wnoszącej skargę kasacyjną miało istotny wpływ na końcowy wynik postępowania.

Zdaniem wnoszącej skargę kasacyjną istotnych błędów w postępowaniu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w ciągu 2,5 lat rozpatrywania sprawy, które miały istotny wpływ na wynik postępowania, było znacznie więcej.

I tak w sprawie sygn. akt II SA/Łd 246/08 Sąd:

* po pierwsze, nie wezwał do uiszczenia wpisu sądowego, czym naruszył art. 230 § 1 i 2 p.p.s.a., a tym samym umorzenie postępowania zainicjowanego taką skarga było niedopuszczalne (postanowienie WSA

w Białymstoku z 19 października 2006 r., II SA/Bk 525/06, LEX Nr 194636),

* po drugie, nie sprawdził, czy Wojewoda wydał decyzję autokontrolną

w trybie art. 53 p.p.s.a za zgodą obu stron, a jak wiadomo przy wielości podmiotów w sprawie i tym samym konflikcie rozstrzygnięć (tak było w tej sytuacji) jest to warunek konieczny, bowiem decyzja wydana w ramach autokontroli jest swego rodzaju ugodą, zaś z akt nadesłanych przez Wojewodę nie wynika, by wcześniej powiadomiono stronę przeciwną, ani by strona przeciwna wyraziła zgodę na ugodowe załatwienie sprawy,

* po trzecie, postanowienie o umorzeniu postępowania z dnia [...] kwietnia 2008 roku zostało wydane przedwcześnie, bowiem w dacie jego wydania był otwarty termin do złożenia skargi do WSA na decyzję autokontrolną Wojewody Łódzkiego z [...] marca 2008 r., Nr [...] i skarga taka została złożona przez inwestora w dzień poprzedzający wydanie postanowienia

o umorzeniu, tj. [...] kwietnia 2008 roku.

Od powyższego postanowienia, co prawda służyła skarga kasacyjna, ale

z uwagi na to, iż rozstrzygnięcie sądu było dla wnoszącej skargę kasacyjną korzystne, nie złożyła ona takiej skargi.

W tej sytuacji w dalszym postępowaniu toczącym się ze skargi inwestora (sygn. II SA/Łd 386/08 i sygn. akt II SA/Łd 375/09) zgodnie z art. 135 p.p.s.a Sąd winien rozpatrzyć zarzuty nie tylko z jego skargi, ale również wcześniej zgłoszone

i nierozpatrzone zarzuty materialne i proceduralne ze skargi wnoszącej skargę kasacyjną z dnia 24 lutego 2008 roku, które przez cały czas były podtrzymywane. Sąd ograniczył się natomiast jedynie do rozpatrzenia jednego z zarzutów, to jest braku aktualnego planu zagospodarowania Gminy Nowosolna. Pozostałe zaś zarzuty zgłoszone przez B. P. nie zostały rozpatrzone, co ewidentnie naruszało art. 135 p.p.s.a, ale nie mogło być przedmiotem skutecznego zarzutu skargi kasacyjnej (tak wyrok NSA z 14 maja 2008 r., II FSK 469/07 Legalis; wyrok NSA

z 28 maja 2008 r. II FSK 1424/07 Legalis).

Decyzja wydana w ramach autokontroli została wzruszona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny prawomocnym wyrokiem, w wyniku którego w obrocie prawnym pozostały ( uprawomocniły się) zaskarżone przez B. P. decyzje: Starosty Łódzkiego Wschodniego Nr [...] i Wojewody Łódzkiego z [...] stycznia 2008 roku, Nr [...], a tym samym inwestor posiada prawomocne pozwolenie na budowę. W takim przypadku organ odwoławczy zobowiązany jest przekazać sądowi skargę na poprzednio wydaną przez ten organ decyzję wraz z aktami sprawy

i odpowiedzią na skargę (tak postanowienie NSA w Warszawie z 29 grudnia 2004 r., OPP 98/04 LEX Nr 164159, wyrok WSA w Warszawie z 19 czerwca 2006 IV SA/Wa 2092/05 LEX 230647). Temu zobowiązaniu Wojewoda Łódzki uczynił zadość dopiero 20 listopada 2009 roku, przekazując do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę wraz z aktami sprawy. Tymczasem jak wynika z pisma Wojewody Łódzkiego nadesłanego na wezwanie Sądu dostarczenia skargi, oryginał skargi wraz

z odpowiedzią na skargę został przekazany do WSA w dniu [...] marca 2008 roku.

Wojewódzki Sąd Administracyjny pomylił odpowiedzi na skargę Wojewody, przesyłając stronom w sprawie sygn. akt II SA/Łd 972/9 nie te, które dotyczyły danej sprawy, o czym świadczy adnotacja Sądu na piśmie o wydanie kserokopii z akt sprawy złożonym w dniu 23 marca 2010 roku przez adw. F. "bez opłaty odpowiedź na skargę, gdyż do tej pory nie doręczono tego dokumentu", jak również treść protokołu rozprawy z 24 marca 2010 roku, która została odroczona z uwagi na doręczenie nieprawidłowych odpisów odpowiedzi na skargę.

Kolejne odroczenie rozprawy w sprawie sygn. akt II SA/Łd 972/09 miało miejsce w 26 kwietnia 2010 roku, wobec stwierdzenia przez Sąd zaistnienia przesłanki ustawowej wyłączenia wszystkich sędziów składu sądzącego z mocy prawa na podstawie art. 18 § 1 pkt 6a p.p.s.a.

Tak więc Wojewódzki Sąd Administracyjny przy takim namnożeniu spraw i składów sędziowskich, zdaniem wnoszącej skargę kasacyjną, stracił kontrolę nad sytuacją i prawidłowym rozpoznawaniem sprawy. Niepołączenie spraw doprowadziło w konsekwencji nie tylko do przewlekłości postępowania, ale także do takiej komplikacji sprawy, że prawidłowe jej rozpoznanie i właściwa ochrona praw strony stały się niemożliwe. Tym samym Sąd naruszył art. 111 § 1 p.p.s.a w sposób mający istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy.

Wnosząca skargę kasacyjną podniosła, że (jak słusznie zauważył Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekający w powyższej sprawie): "Sąd bada zgodność

z prawem (legalność) zaskarżonego aktu pod kątem jego zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej".

Materialnoprawną przesłankę rozstrzygnięcia w sprawie stanowił art. 35 ustawy z 7 lipca 1994 roku – Prawo budowlane (t.j. Dz. U. Nr 156 z 2006 roku, poz. 1118 ze zm.).

W myśl pkt 2 § 1 tego artykułu właściwy organ sprawdza "zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi". Ma przy tym obowiązek – stosownie do art. 5 § 1 pkt 9 powołanej ustawy – brać pod uwagę "poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich".

Ochrona uzasadnionych interesów osób trzecich może mieć miejsce wtedy, gdy strona wykaże, że został naruszony jej bezpośredni interes prawny, czyli należy wykazać, że dana inwestycja jest niezgodna z obowiązującymi przepisami prawa,

co jednocześnie narusza interes strony (wyrok WSA w Warszawie z 15 października 2004 r., IV SA 4/02 LEX 164450) i zdaniem wnoszącej skargę kasacyjną uczyniła to.

Zgodnie z definicją legalną zawartą w art. 3 pkt 29 ustawy – Prawo budowlane – przez obszar oddziaływania obiektu należy rozumieć "teren wyznaczony

w otoczeniu obiektu budowlanego, na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu terenu". Definicja ta została wprowadzona ustawą z [...] marca 2003 roku o zmianie ustawy Prawo budowlane i o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 80 poz. 718 ze zm.). Zgodnie z art. 28 ust. 2 ustawy stronami w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę są obok inwestora między innymi właściciele nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu.

Do dnia 11 lipca 2003 roku stronami postępowania w sprawie o wydanie pozwolenia na budowę (mającymi interes prawny) byli wszyscy sąsiedzi nierachomości objętej wnioskiem o udzielenie pozwolenia na budowę.

Jak stwierdzono w Komentarzu do Prawa Budowlanego pod redakcją

Z. Niewiadomskiego (Wydanie 3 W-wa 2009 Komentarze Becka s. 82 ) "nie było przy tym istotne, czy zamierzenie inwestycyjne (planowany obiekt budowlany) może

w jakikolwiek sposób oddziaływać w przyszłości na nieruchomość sąsiada".

W tym zakresie, w związku ze zgłoszonym w odwołaniu do Starosty Łódzkiego Wschodniego przez B. P. zamiarem wybudowania studni głębinowej, mając na uwadze § 31 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury

z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75 z 2002 r. poz. 690 ze zm.) – odległość studni głębinowej od przydomowej oczyszczalni ścieków powinna wynosić 30 metrów

– nieruchomość skarżącej znajduje się w obszarze oddziaływania obiektu budowlanego, a ona sama jest stroną.

W postępowaniu administracyjnym o udzielenie pozwolenia na budowę ocenie podlega również badanie, czy dochodzi, względnie, czy może dojść do naruszenia interesu osób trzecich, a więc i właścicieli sąsiedniej nieruchomości, jednakże nie

w aspekcie dopuszczalności tej zabudowy, lecz ewentualnego naruszenia norm

z zakresu prawa budowlanego i warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki (wyrok WSA w Warszawie z 17 marca 2004 roku, sygn. akt IV SA 3483/02 LEX Nr 156958). Tymczasem organ administracji przy wydaniu decyzji tego nie uczynił zaś Sąd to uchybienie uznał za nieistotne dla sprawy.

Wnosząca skargę kasacyjną stwierdziła, iż: "Należy podkreślić, że wynikający z powyższych przepisów obowiązek ochrony interesów osób trzecich wymaga ustalenia obszaru oddziaływania obiektu w początkowej fazie postępowania

w sprawie wydania pozwolenia na budowę, tak, aby zapewnić stronom możliwość udziału w każdym stadium postępowania (cyt. Komentarz do Prawa budowlanego

s. 86.). W konsekwencji niepowiadomienie wnoszącej skargę kasacyjną przez organ I instancji o toczącym się postępowaniu, a tym samym uniemożliwienie jej w nim udziału, jest równoznaczne z rażącym naruszeniem przez organ art. 28 k.p.a., art. 61 § 4 k.p.a. w związku z art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy Prawo budowlane, mającym istotny wpływ na rozstrzygnięcie w sprawie, a odmiennie niż to przyjął Wojewódzki Sąd Administracyjny w swoim orzeczeniu. Tym samym Wojewódzki Sąd Administracyjny naruszył art. 3 § 1 i art. 145 § 1 p.p.s.a

Wnosząca skargę kasacyjną podniosła, że nie zgadza się również

z argumentem podniesionym przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, iż nic nie czyniła wcześniej w sprawie budowy studni głębinowej na swojej działce. Zdaniem Sądu: "gdyby skarżąca podjęła działania w celu wykonania studni w tym samym czasie, co inwestor wystąpił z wnioskiem o udzielenie pozwolenia na budowę, ten fakt byłby znany organowi z urzędu".

Zdaniem wnoszącej skargę kasacyjną problem w tym, że inwestor nie informował skarżącej o swoich planach budowlanych, ani też nie uzgadniał z nią sposobu zagospodarowania swojej działki, a organ I instancji nie dał jej żadnych szans na udział w tym postępowaniu, przesyłając jej dopiero wydaną decyzję

Nr [...] z dnia [...] października 2007 roku. Wnosząca skargę kasacyjną niezwłocznie złożyła wówczas odwołanie od decyzji Starosty Łódzkiego Wschodniego, powołując się na zamiar budowy studni głębinowej, które

to przedsięwzięcie doskonale znane było wcześniej inwestorowi.

Na żadnym etapie postępowania przed organami administracji (mimo,

że wnosząca skargę kasacyjną występowała bez fachowej pomocy prawnej) nie została pouczona o okolicznościach, które mogą mieć wpływ na ustalenie jej praw

w toku toczącego się postępowania, a zwłaszcza o konieczności natychmiastowego, w jej przekonaniu – samowolnego, rozpoczęcia budowy studni. Wprost przeciwnie Wojewoda Łódzki w uzasadnieniu swojej decyzji Nr [...] powiedział,

że "obowiązujące przepisy prawa nie przewidują sytuacji, w której realizacja zamierzeń inwestora byłaby uzależniona od uzyskania akceptacji właściciela sąsiedniej działki". Tym samym Wojewoda Łódzki nie tylko nie udzielił stronie wymaganych informacji, ale jeszcze wprowadził ją w błąd, przez co naruszył

art. 9 k.p.a. Wnosząca skargę kasacyjną stwierdziła, że dlatego nie zgadza się

ze stanowiskiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, iż zaistniałe naruszenie art. 9 k.p.a. nie miało wpływu na rozstrzygnięcie w sprawie.

Chybionym jest również, zdaniem wnoszącej skargę kasacyjną stanowisko,

że budowa studni jest wyłącznie zamiarem, zdarzeniem przyszłym (tak

w uzasadnieniu decyzji Wojewody Łódzkiego Nr [...]). Takie stanowisko zajął również Wojewódzki Sąd Administracyjny podnosząc, że "załączone do akt administracyjnych i sądowych dokumenty wskazują że zamierzenie inwestycyjne skarżącej w postaci wykonania studni cały czas znajduje się w fazie przedrealizacji". Stawianie sprawy w ten sposób, i to przez Sąd, który jest organem ochrony prawnej jest niezrozumiałe. Od niemal trzech lat wnosząca skargę kasacyjną podejmuje bowiem wszelkie znane jej działania prawne, aby zrealizować swój zamiar budowlany w zgodzie z prawem. Od Sądu dowiedziała się natomiast, że gdyby postępowała samowolnie i postawiła organy oraz zainteresowanych przed faktem dokonanym, to jej sytuacja procesowa byłaby znacznie lepsza.

Zamierzenia inwestora znajdowały się w tym czasie (i obecnie) także w fazie przedrealizacji. Do takiego stwierdzenia uprawnia fakt, że już [...] maja 2001 roku była wydana przez Wójta Gminy Nowosolna decyzja Nr [...] zatwierdzająca projekt budowlany i wydająca pozwolenie na budowę dla Czesławy i Karola M. (rodziców P. M.) budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Zamierzenie objęte tą decyzją nigdy nie zostało zrealizowane i decyzja wygasła. O wydanej decyzji wnosząca skargę kasacyjną, jako strona została powiadomiona.

Nieprzeprowadzenie również w tym zakresie przez organ administracji

w obydwu instancjach postępowania wyjaśniającego naruszało art. 77 § 1 k.p.a.,

a tym samym miało istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy.

Również do daty wydania wyroku, tj. 30 czerwca 2010 roku, inwestor nie rozpoczął na nieruchomości żadnych inwestycji budowlanych, pomimo posiadania od 25 września 2009 roku ostatecznego pozwolenia na budowę, na dowód czego strona skarżąca przed wydaniem wyroku złożyła do Sądu 29 czerwca 2010 roku stosowne pismo i załączyła fotografie. Tymczasem do wybudowania studni głębinowej przy określonych parametrach nie ma potrzeby posiadania pozwolenia wodnoprawnego,

a jedynie zgłoszenie. I takie zgłoszenie zostało złożone. Skarżąca oczekiwała,

że w tej sytuacji Wojewoda Łódzki przekaże sprawę do ponownego rozpatrzenia, celem wyjaśnienia i sprecyzowania czasowego jak i miejscowego jej zamiarów. Miała do tego pełne prawo, bowiem 21 grudnia 2007 roku Łódzki Urząd Wojewódzki zawiadomił ją, że "z uwagi na konieczność przeprowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego sprawa nie mogła być zakończona w ustawowym terminie". Tymczasem tak się nie stało. Tym samym Wojewoda Łódzki naruszył

art. 7 i 77 § 1 k.p.a., poprzez niekompletne zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego, a zwłaszcza nieprzeprowadzenie dowodu, co do stopnia zaawansowania i terminu realizacji zamierzeń strony skarżącej, mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy.

W tym zakresie jedynym dokumentem wyjaśniającym dla organu sprawę jest w aktach administracyjnych notatka służbowa sporządzona 2 stycznia 2008 roku

o wysłuchaniu inwestora, pełnomocnika inwestora, według opinii którego: "ewentualną budowę studni na działce sąsiada można by zlokalizować na drugim końcu tej działki, tj. w odległości około 100 metrów od granicy".

O fakcie tym wnosząca skargę kasacyjną nie została poinformowana,

co uniemożliwiło jej zapoznanie się z materiałem dowodowym i wypowiedzenie,

co do jego treści, tym samym organ naruszył art. 10 § 1, art. 9 i art. 73 § 1 k.p.a.

Ponadto organ nie zebrał i nie rozpatrzył materiału dowodowego w sprawie wymiarów działki Nr [...], będącej własnością wnoszącej skargę kasacyjną i działki Nr [...], będącej własnością inwestora, a tym samym możliwości ich zabudowy przy zachowaniu wymogów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny również tę kwestię pominął mimo,

że w piśmie procesowym z 19 stycznia 2010 roku złożonym do sprawy II SA/Łd 876/09 oprócz wniosku o połączenie spraw II SA/Łd 876/09 i II SA/Łd 972/09 został złożony wniosek, na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a o dopuszczenie dowodu ze szkicu geodezyjnego przedstawiającego działkę wnoszącej skargę kasacyjną i działkę inwestora na okoliczność możliwości usytuowania na jednej z nich przydomowej oczyszczalni ścieków, a na drugiej studni głębinowej zgodnie z prawem budowlanym i wodnym.

Ponadto z akt sprawy wynika jednoznacznie, że już 22 lutego 2008 roku, czyli jeszcze przed złożeniem skargi do WSA na decyzję Wojewody, skarżąca wystąpiła do Gminy Nowosolna o ustalenie warunków zabudowy między innymi dla studni głębinowej, na które to wystąpienie odpowiedź otrzymała dopiero 1 września 2008 roku. Opieszałość Gmina uzasadniała faktem uchylenia planu zagospodarowania przestrzennego. Nie mogąc uzyskać odpowiedzi na swój wniosek, 7 sierpnia 2008 roku skarżąca wystąpiła w tej sprawie z pismem do Starostwa Łódzkiego Wschodniego. Idąc dalej za sformułowanym na rozprawie poprzedzającej wydanie zaskarżonego wyroku stwierdzeniem Sądu, "kto pierwszy ten lepszy" (co rozumiane było, jako powód odroczenia publikacji orzeczenia), w dniu 28 czerwca 2010 roku skarżąca złożyła w Starostwie Powiatowym w Łodzi Referat Budownictwa zgłoszenie zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na wybudowaniu studni głębinowej na działce Nr [...] w miejscowości Kopanka, określając termin realizacji inwestycji na dzień 6 września 2010 roku.

To działanie wnoszącej skargę kasacyjną – zdaniem Sądu I instancji – nie miało już znaczenia, bowiem "wszelkie czynności skarżąca realizowała w 2008 roku, czyli już po dacie wydania przez organ II instancji rozstrzygnięcia utrzymującego

w mocy pozwolenie na budowę". Wnosząca skargę kasacyjną stwierdziła, że z tym stanowiskiem nie może się zgodzić, bowiem wszelkie podejmowane przez nią później działania były konsekwencją naruszenia przez organ administracji art. 77 § 1 k.p.a. i art. 9 k.p.a., co Wojewódzki Sąd Administracyjny przyznał, lecz uznał

za nieistotne dla sprawy.

W uzasadnieniu wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał za zgodne

z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i szczegółowymi przepisami w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki

i ich usytuowanie, umiejscowienie planowanego przez inwestora budynku wraz

z infrastrukturą i przyłączami, uznając iż "kwestie powyższe nie są sporne

w sprawie". Zdaniem wnoszącej skargę kasacyjną tym samym Wojewódzki Sąd Administracyjny naruszył art. 141 § 4 p.p.s.a, bowiem spór w sprawie toczy się

o miejsce usytuowania na działce będącej własnością P. M. przydomowej oczyszczalni ścieków.

Organ administracji nie zajął się kwestią zgodności projektu przydomowej oczyszczalni ścieków z powołanymi warunkami technicznymi, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W tym zakresie w projekcie przy akapicie "strefa ochrony sanitarnej" jest bowiem tylko jeden zapis (dokonany odręcznie długopisem), że " teren jest zwodociągowany, w promieniu 30 m nie ma czynnych ujęć wody". Organ administracji z góry przyjął założenie, że skoro w działce Nr [...] będącej drogą przebiega wodociąg, co prawda który kończy się na wysokości południowej granicy działki inwestora "nie oznacza to braku możliwości zaopatrzenia w wodę z miejskiej sieci wodociągowej działek będących własnością odwołującej się". Tym samym bez przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w tej kwestii organ administracji zdecydował za wnoszącą skargę kasacyjną, że ma ona pociągnąć dalej ( poza południową granicę działki inwestora) sieć wodociągową

i w celu zaopatrzenia w wodę z niej korzystać.

Tymczasem już w złożonej w dniu 24 lutego 2008 roku skardze skarżąca wywodziła, wbrew twierdzeniom organu odwoławczego, że plan zagospodarowania przestrzennego Gminy Nowosolna nie zawiera w swej treści zakazu budowy studni głębinowej. Powołany przez Wojewodę w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] stycznia 2008 roku zapis zawarty w rozdziale 3 § 10 pkt 20 lit. A wskazuje jedynie "podłączenie do istniejących systemów infrastruktury technicznej". Nie statuuje jednak expressis verbis zakazu korzystania z własnych wód podziemnych, znajdujących się na terenie nieruchomości, a tym samym budowy studni.

Ponadto z uzasadnienia decyzji Wojewody Łódzkiego nie wynika, czy wystąpiono do Gminy Nowosolna o zajęcie stanowiska w sprawie możliwości budowy studni głębinowej na działce skarżącej.

W uzasadnieniu wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny całkowicie pominął podnoszony przez skarżącą w skardze zarzut naruszenia art. 140 KC, poprzez uniemożliwienie jej, wskutek wydania decyzji, pobierania pożytków z nieruchomości, a tym samym ograniczenie jej prawa własności, oraz naruszenie art. 32 Konstytucji RP poprzez nierówne traktowanie stron w trakcie całego prowadzonego postępowania, a tym samym naruszył art. 141 § 4 p.p.s.a.

W wyroku z 13 grudnia 2005 roku, I FSK 403/05 (Lex Polonica Nr 1074640) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że wyjaśniając podstawę prawną rozstrzygnięcia wojewódzki sąd administracyjny winien odnieść się do wszelkich zarzutów skargi. Takie stanowisko reprezentuje również Komitet Ministrów Rady Europy w swojej rekomendacji Rec/2004/20 z 15 grudnia 2004 roku o sądowej kontroli aktów administracyjnych – w punkcie 81 noty wyjaśniającej do rekomendacji "dołączone do rozstrzygnięcia sądu uzasadnienie ma zawierać jego stanowisko,

co do wszystkich zarzutów skarżącego" (Z. Kmieciak Glosa do uchwały składu siedmiu sędziów NSA z 11 grudnia 2006 roku, I FPS 3/06.OSP 2007, nr 6 poz.77). Zdaniem wnoszącej skargę kasacyjną, podniesione zarzuty, a zwłaszcza naruszenie art. 32 Konstytucji RP, miały istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia.

Błędna jest również, zdaniem wnoszącej skargę kasacyjną, ocena składu orzekającego, iż "prawo skarżącej do korzystania z wody podziemnej nie zostało wyłączone", a tym samym nie został naruszony art. 36 ust. 1 i 2 Prawa wodnego. Jak przyjął WSA, "skarżąca jest właścicielką siedmiu działek i będzie mogła zlokalizować studnię z poszanowaniem przepisów § 31 ust. 1 pkt 4 w/w rozporządzenia".

Polemika związana z argumentem o wielości działek skarżącej jest niecelowa, albowiem okoliczność ta nie ma żadnego znaczenia dla sprawy, a poza tym jest błędna, bowiem już w decyzji Starosty Nr [...] wskazano obszar oddziaływania obiektu, o którym mowa w art. 28 ust. 2 ustawy – Prawo budowlane na konkretną działkę będącą własnością strony skarżącej. Ponadto każda z działek ma samodzielny byt prawny, niezależnie od innych działek.

Tym samym, zdaniem wnoszącej skargę kasacyjną, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi próbował dokonywać własnych ustaleń, w tym zakresie zastępując organy administracyjne, co w sytuacji, gdy nowe ustalenia nie były i nie mogły zostać należycie zweryfikowane, bowiem znalazły głównie wyraz

w uzasadnieniu wyroku, było naruszeniem podstawowych zasad procedury sądowoadministracyjnej, w konsekwencji Wojewódzki Sąd Administracyjny naruszył wynikające z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP prawo do sprawiedliwego rozpatrzenia sprawy, które w piśmiennictwie jest utożsamiane z prawem do rzetelnego procesu. "Prawo do rzetelnego procesu sądowego w sensie węższym obejmuje prawo

do sprawiedliwego i publicznego rozstrzygnięcia o prawach i obowiązkach

o charakterze cywilnym w toczącej się sprawie w rozsądnym terminie przez niezawisły i bezstronny sąd ustanowiony ustawą"(A. Mudrecki "Prawo strony do rzetelnego procesu przed sądami administracyjnym ANSA 2007 Nr 3 s. 45). O tym, czy rozpatrzenie sprawy będzie sprawiedliwe w rozumieniu art. 45 ust. 1 Konstytucji RP decydują organy procesowe.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, co skutkowało koniecznością jej oddalenia. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej p.p.s.a., z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skardze kasacyjnej jej podstawami, określonymi w art. 174 p.p.s.a. Nadto zgodnie z treścią art. 184 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, za niezasadny uznać należy zarzut naruszenia art. 111 § 1 p.p.s.a. Z przepisu tego wynika, że sąd zarządza połączenie kilku oddzielnych spraw toczących się przed nim w celu ich łącznego rozpoznania lub także rozstrzygnięcia, jeżeli mogły być objęte jedną skargą. Twierdzenie wnoszącej skargę kasacyjną, że przepis ten został przez Sąd I instancji naruszony jest twierdzeniem dowolnym i niczym nieuzasadnionym. Wnosząca skargę kasacyjną nie wskazała żadnego merytorycznego argumentu, który miałby przemawiać za tym, że Wojewódzki Sąd Administracyjny naruszył art. 111 § 1 p.p.s.a.

Argumentacja mająca wskazywać na naruszenie przez Sąd I instancji art. 111 § 1 p.p.s.a. sprowadza się do opisu postępowań sądowych związanych z wydaniem przez Wojewodę Łódzkiego pozwolenia na budowę, rozstrzygnięć, jakie zapadły

w tych postępowaniach oraz błędów jakie, zdaniem wnoszącej skargę kasacyjną, zostały popełnione przez sądy administracyjne w tych sprawach (strony 2, 3, 4, 5, 6

i 7 skargi kasacyjnej). Pod dokonaniu tego opisu wnosząca skargę kasacyjna stwierdza, że z jej skargi złożonej na decyzje Wojewody Łódzkiego Nr [...] utworzono aż 5 spraw z różnymi sygnaturami sądzonych przez siedem różnych składów sędziowskich i wyprowadza z tego wniosek, że Wojewódzki Sąd Administracyjny przy takim namnożeniu spraw stracił kontrolę nad sytuacją

i prawidłowym rozpoznaniem sprawy.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, analiza akt sprawy nie daje podstaw do formułowania poglądu, że Sąd I instancji "stracił kontrolę nad sytuacją

i prawidłowym rozpoznaniem sprawy". Nie ulega wątpliwości, że Sąd rozpoznał skargę na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia [...] stycznia 2008 roku, Nr [...]. Argumentacja Sądu zawarta w uzasadnieniu wyroku dotyczy tej właśnie decyzji. Sąd nie pomylił zaskarżonej decyzji z decyzjami wydanymi w innych sprawach. Tym samym dokonaną przez wnoszącą skargę kasacyjną ocenę działań Sądu I instancji uznać należy za pozbawioną racjonalnych podstaw.

Nie ma znaczenia dla oceny zaskarżonego wyroku okoliczność, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny przedwcześnie wydał postanowienie o umorzeniu postępowania w sprawie o sygn. akt II SA/Łd 246/08. Niewątpliwie Wojewódzki Sąd Administracyjny powinien sprawdzić, czy wpłynęła skarga na decyzję wydaną w trybie autokontroli,

a jeżeli tak, to wstrzymać się z wydaniem orzeczenia o umorzeniu postępowania,

do czasu prawomocnego zakończenia postępowania sądowego zainicjowanego

tą skargą. Należy jednak podkreślić, że orzeczenie to nie jest przedmiotem kontroli

w niniejszym postępowaniu. Nadto stwierdzić należy, że umorzenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny postępowania w sprawie o sygn. akt II SA/Łd 246/08 nie pozbawiło wnoszącej skargę kasacyjną możliwości rozpoznania wniesionej przez nią skargi na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia [...] stycznia 2008 roku, Nr [...]. Prawidłowo Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że wobec faktu, iż decyzja wydana w trybie autokontroli została wyeliminowana z obrotu prawnego umorzenie postępowania nie stoi na przeszkodzie rozpoznaniu sprawy

ze skargi na tę decyzję, wniesionej przez skarżącą. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego należy uznać, że postanowienie o umorzeniu postępowania sądowoadministracyjnego na skutek uwzględnienia przez organ administracji skargi w trybie art. 54 § 1 p.p.s.a. wywołuje skutki prawne w postaci niemożności rozpoznania sprawy dopóty, dopóki funkcjonuje w obrocie prawnym decyzja wydana w trybie autokontroli. Jeśli zaś decyzja wydana w trybie autokontroli zostanie wyeliminowana z obrotu prawnego, to "odżywa" skarga wniesiona na pierwotna decyzję i sprawę z tej skargi sąd administracyjny ma obowiązek rozpoznać. Nie istnieje przy tym konieczność eliminowania z obrotu prawnego orzeczenia sądu administracyjnego o umorzeniu postępowania. Pogląd ten, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego znajduje uzasadnienie w wykładni funkcjonalnej art. 54 § 1 p.p.s.a. Ustawodawca przesądził w tym przepisie jedynie fakt, że organ administracji może do dnia rozpoczęcia rozprawy uwzględnić skargę w całości. Inne kwestie związane z wydaniem decyzji w trybie art. 54 § 1 p.p.s.a. muszą być rozstrzygane

w drodze wykładni przepisów p.p.s.a.

Strona postępowania administracyjnego niezadowolona z decyzji administracyjnej ma prawo jej zaskarżenia do sądu administracyjnego. Postępowanie w sprawie wydania decyzji w trybie art. 54 § 1 p.p.s.a. jest postępowaniem, które ma na celu uwzględnienie skargi, bez konieczności angażowania do jej rozpoznania sądu administracyjnego. Jeśli cel ten nie zostanie osiągnięty, gdyż decyzja wydana przez organ administracji w trybie autokontroli zostanie wyeliminowana z obrotu prawnego z jakichkolwiek powodów, to powinno być urzeczywistnione podstawowe prawo strony postępowania administracyjnego, jakim jest prawo do rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny. Przedwczesne umorzenie postępowania przez sąd administracyjny w związku z wydaniem przez organ administracji decyzji w trybie art. 54 § 1 p.p.s.a. nie może niweczyć tego prawa.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego za niezasadny uznać należy pogląd wnoszącej skargę kasacyjną, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę ze skargi na decyzję wydana w trybie art. 54 § 1 p.p.s.a., powinien dokonać także oceny pierwotnej decyzji. Decyzja wydana w trybie autokontroli podlega samodzielnej ocenie przez sąd administracyjny. Jeśli sąd administracyjny stwierdzi, że decyzja ta nie narusza prawa, to bezprzedmiotowym jest dokonywania oceny pierwotnej decyzji. Decyzji tej nie ma już bowiem w obrocie prawnym. Jeśli natomiast sąd administracyjny stwierdzi, że decyzja wydana w trybie autokontroli narusza prawo i wyeliminuje ją z obrotu prawnego, to "odżywa" skarga wniesiona na decyzję pierwotną. Decyzja wydana w trybie autokontroli oraz decyzja pierwotna to dwie odrębne decyzje i skargi na nie powinny być rozpatrywane oddzielnie. Taka też sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie.

Odnosząc się do stwierdzenia wnoszącej skargę kasacyjną, że Sąd I instancji, uchylając decyzję wydaną w trybie autokontroli, nie zajął się zarzutami podniesionymi w skardze na pierwotną decyzję, to jest na decyzję Wojewody z dnia [...] stycznia 2008 roku, Nr [...], naruszając przez to art. 135 p.p.s.a., stwierdzić po pierwsze należy, przedmiotem oceny w niniejszej sprawie nie jest wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wydany w sprawie o sygn. akt II SA/Łd 375/09. Pod drugie, jak

to zostało wyżej wskazane wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji wydanej

w trybie autokontroli powoduje konieczność rozpoznania przez sąd administracyjny skargi na pierwotną decyzję. Nie było więc w tej sytuacji podstaw do stosowania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny art. 135 p.p.s.a.

Wnosząca skargę kasacyjną sama stwierdziła, że uchylenie decyzji wydanej

na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a. powoduje, że "odżywa" zarówno decyzja organu jak

i skarga skarżącej z dnia 24 lutego 2008 roku. Świadczy o tym przytoczenie

w skardze kasacyjnej treści postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego

z dnia 29 grudnia 2004 roku, sygn. akt OPP 98/04 (str. 5 skargi kasacyjnej).

Nie ulega wątpliwości, że skarga w niniejszej sprawie wniesiona została na decyzję Wojewody z dnia [...] stycznia 2008 roku, Nr [...]. Sprawa ze skargi na tę decyzję rozpoznana została wyrokiem, który wydany został w dniu 30 czerwca 2010 roku. Sprawa ze skargi na decyzję z dnia [...] marca 2008 roku, Nr [...] wydaną

w trybie autokontroli rozstrzygnięta została wyrokiem z dnia 21 lipca 2009 roku. Nawet gdyby teoretycznie przyjąć, że istniałby możliwość połączenia do łącznego rozpoznania i wyrokowania sprawy ze skargi na decyzję Wojewody z dnia

[...] stycznia 2008 roku, Nr [...] i sprawy ze skargi na decyzję Wojewody z dnia

[...] marca 2008 roku, Nr [...], to połączenia takiego Wojewódzki Sąd Administracyjny mógłby dokonać wydając rozstrzygnięcie w sprawie o sygn. akt

II SA/Łd 375/09. Po raz kolejny przypomnieć więc należy, że skarga kasacyjna została wniesiona od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wydanego

w sprawie o sygn. akt II SA/Łd 972/09. Nie sposób wymagać od Sądu I instancji,

by połączył do wspólnego rozpoznania sprawę, w której został już wydany wyrok uchylający decyzję administracyjną. Skutkowałoby to bowiem rozpoznaniem sprawy, która została już wcześniej przez sąd administracyjny rozpoznana i w efekcie skutkowałoby nieważnością postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny w niniejszej sprawie mógł dokonać kontroli wyłącznie wyroku Sądu I instancji wydanego w sprawie o sygn. akt II SA/Łd 972/09. Odnoszenie się przez Naczelny Sąd Administracyjny do zarzutów wnoszącej skargę kasacyjną dotyczących rozstrzygnięć wydawanych w innych sprawach jest bezprzedmiotowe.

Okoliczność, iż do akt sprawy załączone zostały dwie różne odpowiedzi na skargę nie ma znaczenia dla oceny prawidłowości zaskarżonego wyroku. Wojewódzki Sąd Administracyjny ocenia zgodność z prawem zaskarżonej do tego Sądu decyzji administracyjnej, a nie odpowiedzi na skargę.

Za niezasadny uznać należy zarzut wnoszącej skargę kasacyjną,

iż Wojewódzki Sąd Administracyjny naruszył art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez przedstawienie stanu sprawy niezgodnie ze stanem faktycznym. Ustalenie przez sąd administracyjny stanu faktycznego, to ustalenie, jakiej treści decyzja została do tego sądu zaskarżona oraz na podstawie, jakiego stanu faktycznego i w oparciu, o jakie przepisy prawa decyzja ta została przez organy administracji wydana. Wszystkie

te okoliczności wynikają z uzasadnienia wyroku Sądu I instancji.

Niezałączenie przez Sąd I instancji akt spraw o sygn. II SA/Łd 876/09 oraz

II SA/Łd 375/09 nie miało żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Wszelki niezbędny do wydania orzeczenia materiał dowodowy znajdował się w aktach sprawy o sygn. II SA/Łd 972/09.

Sprawa o sygn. II SA/Łd 375/09 akt dotyczyła skargi na wydaną w trybie autokontroli decyzję Wojewody z dnia [...] marca 2008 roku, Nr [...]. Z kolei sprawa o sygn. akt II SA/Łd 876/09 dotyczyła skargi wnoszącej skargę kasacyjna

o wznowienie postępowania sądowego w sprawie o sygn. akt II SA/Łd 375/09. Skarga o wznowienie postępowania, jak wskazała to wnosząca skargę kasacyjną została odrzucona. W żadnej z tych spraw nie zapadły rozstrzygnięcia, które miałyby wpływ na ocenę prawidłowości decyzji Wojewody z dnia [...] stycznia 2008 roku,

Nr [...]. Rozstrzygnięcia te jedynie otworzyły drogę Sądowi I instancji do rozpoznania sprawy ze skargi na tę decyzję.

Za niezasadny, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, uznać należy zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 151 p.p.s.a. Zgodnie z treścią tego przepisu w razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala. Powołany przepis ma

w istocie charakter wskazówki dla Sądu, jaka ma być sentencja wyroku, gdy Sąd oceni, że skarga jest niezasadna. Skoro w przedmiotowej sprawie Sąd uznał,

że skarga jest niezasadna i wydał wyrok oddający skargę, to przepis ten nie został naruszony. O naruszeniu art. 151 p.p.s.a można byłoby mówić wówczas, gdyby Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, a następnie skargę oddalił lub gdyby uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, a następnie zaskarżoną decyzję uchylił. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, że Sąd I instancji uznał,

że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie i skargę oddalił. Brak jest tym samym podstaw do przyjęcia, że doszło do naruszenia art. 151 p.p.s.a.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, niezasadny jest zarzut naruszenia art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a w związku z art. 10 § 1, art. 73

§ 1, art. 28, art. 61 § 4, art. 9 i art. 77 § 1 k.p.a.

Przede wszystkim stwierdzić należy, że w art. 28 k.p.a. zawarta jest definicja strony podstępowania administracyjnego. Zgodnie z treścią tego przepisu stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo, kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. W toku postępowania organy administracji nie kwestionowały, że wnosząca skargę kasacyjną jest stroną postępowania administracyjnego w sprawie o wydanie pozwolenia na budowę. Nadto stwierdzić należy, iż przepis ten nie miał zastosowania w przedmiotowej sprawie, gdyż ustawa z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane

w art. 28 ust. 2 zawiera autonomiczną definicję strony postępowania. Przepis ten, jak zasadnie wskazała wnosząca skargę kasacyjną, wszedł w życie z dniem 11 lipca 2003 roku na mocy art. 1 pkt 21 ustawy z dnia [...] marca 2003 roku o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 80, poz. 718). Wniosek o wydanie pozwolenia na budowę wpłynął do organu administracji w dniu

9 października 2007 roku. Wobec faktu, iż art.. 28 k.p.a. nie miał zastosowania

w sprawie, nie mógł on zostać naruszony przez organy administracji oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny.

Odnośnie do zarzutu naruszenia art. 10 § 1 k.p.a., art. 61 § 4 k.p.a., podzielić należy stanowisko Sądu I instancji, że niepowiadomienie wnoszącej skargę kasacyjną o wszczęciu postępowania było uchybieniem, jednakże uchybienie to nie było na tyle istotne, by mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. oraz art. 61 § 4 k.p.a. tak, jak naruszenie innych przepisów postępowania administracyjnego może być podstawą uchylenia przez sąd administracyjny kontrolowanej decyzji, tylko wówczas, gdy stwierdzone zostanie, że naruszenie

to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a).

Wnosząca skargę kasacyjną nie została wprawdzie zawiadomiona

o wszczęciu postępowania administracyjnego, jednakże decyzja organu I instancji została jej doręczona. W odwołaniu podniesiony został zarzut, iż lokalizacja przydomowej oczyszczalni ścieków uniemożliwi odwołującej się wybudowanie studni głębinowej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżąca, poza wskazaniem na fakt, iż nie została powiadomiona o wszczęciu postępowania administracyjnego o wydanie pozwolenia na budowę, nie wskazała, jaki wpływ

ta okoliczność miała na wynik sprawy. Na etapie składania skargi do sądu administracyjnego skarżąca miała niewątpliwie możliwość zapoznania się z aktami sprawy. W skardze nie wskazano jednak, że gdyby skarżąca od początku uczestniczyła w postępowaniu, to zgłosiłaby np. wnioski dowodowe, które mogłyby skutkować niewydaniem pozwolenia na budowę lub wydaniem pozwolenia o innej treści.

Odnośnie do zarzutu naruszenia art. 73 § 1, to jest prawa strony do wglądu

w akta sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii lub odpisów stwierdzić należy, iż jest to zarzut niezasadny. Wnoszącej skargę kasacyjną nie uniemożliwiano wglądu do akt. Niemożność wnoszącej skargę kasacyjną wglądu do akt w postępowaniu przed organem I instancji nie wynikał z faktu celowego uniemożliwiania przez organy administracji tego wglądu, tylko z faktu, że nie została ona powiadomiona

o wszczęciu tego postępowania. Z akt sprawy nie wynika, by wnosząca skargę kasacyjną była pozbawiona prawa wglądu do akt sprawy po otrzymaniu decyzji wydanej przez organ I instancji.

Za niezasadny uznać należy podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut zaakceptowania przez Sąd I instancji wydania decyzji administracyjnej

z naruszeniem art. 77 § 1 k.p.a.

Okoliczność, iż wójt Gminy w 2001 roku wydał decyzję o pozwoleniu na budowę dla rodziców inwestora oraz, że decyzja ta nie została zrealizowana nie miała żadnego znaczenia dla oceny prawidłowości decyzji kontrolowanej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny.

Oczywistym jest również, że zamierzenia inwestycyjne inwestora w dacie wydawania pozwolenia na budowę nie były jeszcze zrealizowane. Pozwolenie na budowę wydaje się bowiem dla inwestycji, które inwestor planuje zrealizować, a nie dla inwestycji, które zostały już zrealizowane, lub realizacja których została już rozpoczęta. Nie było również rolą Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego dokonywanie oceny, czy inwestor po uzyskaniu decyzji rozpoczął realizację inwestycji, czy też nie. Dla oceny prawidłowości tej decyzji istotny jest stan faktyczny i prawny istniejący w dacie wydawania rozstrzygnięcia przez organ administracji

II instancji.

Twierdzenie wnoszącej skargę kasacyjną, iż chybionym jest stanowisko Sądu I instancji, że budowa studni głębinowej przez nią jest wyłącznie zdarzeniem przyszłym, jest twierdzeniem bezzasadnym. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego jednoznacznie wynika, że w dacie wydania przez Wojewodę decyzji

z dnia [...] stycznia 2008 roku, Nr [...] studnia na działce wnoszącej skargę kasacyjną nie istniała. Zgłoszenie zamiaru budowy studni głębinowej nosi datę

28 czerwca 2010 roku. W tym też dniu wniosek ten wpłynął do Starostwa Powiatowego. Wniosek ten złożony został więc pomiędzy datą rozprawy przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym, która odbyła się w dniu 23 czerwca 2010 roku, a datą wydania wyroku przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w dniu

30 czerwca 2010 roku. Stwierdzenie Sądu I instancji, iż budowa studni głębinowej jest zamierzeniem przyszłym jest stwierdzeniem w pełni uzasadnionym.

Okoliczność, że wnosząca skargę kasacyjną złożyła wniosek o wydanie decyzji o warunkach zabudowy w dniu 22 lutego 2008 roku także nie podważa twierdzenia Sądu I instancji, że budowa studni głębinowej jest zamierzeniem przyszłym. Fakt wystąpienia z takim wnioskiem nie świadczy bowiem o tym,

że inwestycja została już zrealizowana. Nie był to bowiem wniosek o wydanie decyzji o warunkach zabudowy w celu legalizacji samowolnie zrealizowanego obiektu budowlanego.

Twierdzenie wnoszącej skargę kasacyjną, że od Sądu dowiedziała się,

że gdyby postępowała samowolnie i postawiła organy administracji przed faktem dokonanym, to jej sytuacja bałyby znacznie lepsza jest twierdzeniem pozbawionym podstaw. Z akt sprawy nie wynika, by Wojewódzki Sąd Administracyjny wypowiadał takie pogląd.

Pozbawionym podstaw jest też twierdzenie wnoszącej skargę kasacyjną,

że miała prawo spodziewać się, że Wojewoda uchyli decyzję organu I instancji do ponownego rozpoznania w celu "wyjaśnienia i sprecyzowania czasowego jak

i miejscowego jej zamiarów". Żaden przepis prawa nie uzależnia uzyskania przez inwestora zgody na uzyskanie pozwolenia na budowę, od "sprecyzowania czasowego i miejscowego" zamiarów wnoszącej skargę kasacyjną, co do sposobu zagospodarowania jej nieruchomości.

Za niezasadny uznać należy zarzut wnoszącej skargę kasacyjną,

że naruszony został art. 77 § 1 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie dowodu ze szkicu geodezyjnego przedstawiającego działkę wnoszącej skargę kasacyjną oraz działkę inwestora na okoliczność możliwości usytuowania na jednej z nich oczyszczalni ścieków, a na drugiej studni głębinowej. Jak wynika z treści skargi kasacyjnej wniosek ten złożony został w sprawie o sygn. akt II SA/Łd 876/09. Oczywistym jest, że Wojewódzki Sąd Administracyjny, rozpoznający sprawę o sygn. akt II SA/Łd 972/09, nie mógł odnosić się do wniosku złożonego w sprawie o sygn. II SA/Łd 876/09.

Jak wynika z akt sprawy pełnomocnik wnoszącej skargę kasacyjna składał do akt sprawy o sygn. II SA/Łd 972/09 wnioski dowodowe (k – 59 akt sprawy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego). Jeśli zdaniem wnoszącej skargę kasacyjną wniosek ten miał istotne znaczenie, to nic nie stało na przeszkodzie,

by został on ponowiony w sprawie o sygn. akt II SA/Łd 972/09.

Nadto stwierdzić należy, iż w aktach administracyjnych znajdował się materiał dowodowy, pozwalający na ustalenie położenia działki wnoszącej skargę kasacyjna oraz działki inwestora oraz na ustalenie usytuowania planowanej inwestycji.

Za niezasadny uznać należy podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia przez organy administracji art. 9 k.p.a. Z przepisu tego wynika, że organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Nadto organy administracji mają obowiązek czuwać nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Obowiązek organów administracji, o którym mowa w przytoczonym przepisie nie może być rozumiany, jako obowiązek działania organu administracji, jako "doradcy prawnego" strony postępowania. Z treści skargi kasacyjnej wynika, że oczekiwania wnoszącej skargę kasacyjną idą jeszcze dalej. Wnosząca skargę kasacyjna stwierdza bowiem, że: "Na żadnym etapie postępowania przed organami administracji (mimo, że wnosząca skargę kasacyjną występowała bez fachowej pomocy prawnej) nie została pouczona o okolicznościach, które mogą mieć wpływ na ustalenie jej praw w toku toczącego się postępowania, a zwłaszcza o konieczności natychmiastowego, w jej przekonaniu – samowolnego, rozpoczęcia budowy studni. Wprost przeciwnie Wojewoda Łódzki w uzasadnieniu swojej decyzji Nr [...] powiedział, że "obowiązujące przepisy prawa nie przewidują sytuacji, w której realizacja zamierzeń inwestora byłaby uzależniona od uzyskania akceptacji właściciela sąsiedniej działki".

Z powyższego wynika, że wnosząca skargę kasacyjną oczekiwała, by organ administracji prowadzący postępowanie poinformował ją, aby wybudowała na swojej działce studnię głębinową, nawet samowolnie, co uniemożliwiłoby inwestorowi uzyskanie pozwolenia na budowę dopuszczającego możliwość budowy przydomowej oczyszczalnie. Tego rodzaju oczekiwania wnoszącej skargę kasacyjną od organów administracji nie mają żadnego uzasadnienia prawnego. Nie jest rolą organów administracji uświadamianie obywatelom, że powinni zrealizować na swojej nieruchomości określoną inwestycję. Obywatele sami muszą decydować o tym, jakie obiekty chcą zrealizować na swojej nieruchomości, zaś organy administracji mogą jedynie oceniać, czy zamierzenia te są zgodne z obowiązującym prawem.

Nie jest też rolą organów administracji udzielanie porad jednej ze stron postępowania, w jaki sposób uniemożliwić osobie ubiegającej się o pozwolenie na budowę uzyskanie pozwolenia na budowę przydomowej oczyszczalni ścieków, gdyż oznaczałoby to, że organ administracji nie traktuje równo wszystkich stron postępowania.

Nie stanowi wprowadzenia w błąd wnoszącej skargę kasacyjną stwierdzenie Wojewody, że "obowiązujące przepisy prawa nie przewidują sytuacji, w której realizacja zamierzeń inwestora byłaby uzależniona od uzyskania akceptacji właściciela sąsiedniej działki". Jest to stwierdzenie prawdziwe. Przesłanką wydania pozwolenia na budowę jest zgodność zamierzenia inwestycyjnego z prawem. Wydanie pozwolenia na budowę obiektu budowlanego nie jest natomiast uzależnione zgody właściciela sąsiedniej działki na realizację inwestycji. Inwestor nie ma prawnego obowiązku informowania właścicieli sąsiednich nieruchomości o swoich planach budowlanych oraz uzgadniania sposobu zagospodarowania swojej działki.

Dowolnym i nieuzasadnionym jest też twierdzenie wnoszącej skargę kasacyjną, że organ administracji zdecydował za nią, że ma pociągnąć dalej sieć wodociągową w celu zaopatrzenia w wodę i z sieci tej korzystać. Wyprowadzony przez wnoszącą skargę kasacyjną wniosek nie wynika logicznie ze wskazywanych przez wnoszącą skargę kasacyjną przesłanek.

Zasadnie Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, że planowana inwestycja nie narusza zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Dla rozstrzygnięcia sprawy nie ma natomiast znaczenia, czy zapisy tego planu dopuszczają możliwość realizacji na nieruchomości należącej do wnoszącej skargę kasacyjną studni głębinowej. Sąd I instancji nie dokonywał oceny zgodności

z prawem pozwolenia na budowę studni głębinowej na działce należącej do wnoszącej skargę kasacyjną, tylko pozwolenia na budową budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z przydomową oczyszczalnią ścieków, zewnętrzną instalacją wodociągową i przyłączem energetycznym na działce graniczącej z działką wnoszącej skargę kasacyjną.

Za niezasadny uznać należy zarzut naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny art. 140 k.c. poprzez nieustosunkowanie się do podniesionego

w skardze zarzutu naruszenia tego przepisu.

Nieustosunkowanie się do zarzutu naruszenia podniesionego w skardze art. 140 k.c. nie jest naruszeniem tego przepisu tylko ewentualnie naruszeniem art. 141

§ 4 p.p.s.a. Z tego to bowiem przepisu wynika obowiązek odniesienia się do zarzutów podniesionych w skardze. Naruszenie przez Sąd I instancji przepisów postępowania może być przyczyną uwzględnienia skargi kasacyjnej tylko wówczas, gdy naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przedmiotowej sprawie taka sytuacja nie miała miejsca.

Naruszenie przepisu prawa może nastąpić poprzez wyrażenie przez organ administracji poglądu sprzecznego z treścią danego przepisu. Z art. 140 k.c. wynika, że w granicach określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego właściciel może, z wyłączeniem innych osób, korzystać z rzeczy zgodnie ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem swego prawa, w szczególności może pobierać pożytki i inne dochody z rzeczy. W tych samych granicach może rozporządzać rzeczą.

W przedmiotowej sprawie organy administracji nie wyraziły poglądu, że prawo własności jest niczym nieograniczone lub, że niektóre z ograniczeń wymienionych

w art. 140 k.c. nie mają zastosowania bądź też, że prawo własności może być ograniczone także w inny sposób niż to zostało wskazane w art. 140 k.c. Prawo własności wnoszącej skargę kasacyjną nie zostało ograniczone przez niewłaściwą wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie przez organy administracji art. 140 k.c. Wojewódzki Sąd Administracyjny. odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 140 k.c., musiałby więc stwierdzić, że przepis ten nie został naruszony. Odniesienie się przez Sąd I instancji do tego zarzutu w uzasadnieniu wyroku nie mogłoby skutkować uchyleniem kontrolowanej przez ten Sąd decyzji. Tym samym brak odniesienia się do tego zarzutu nie może być uznany za uchybienie, które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Analogicznie ocenić należy nieodniesienie się przez Wojewódzki Sąd Administracyjny do zarzutu naruszenia art. 32 Konstytucji RP.

Art. 32 ust. 1 Konstytucji stanowi, że wszyscy są wobec prawa równi oraz,

że wszyscy mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne. Z art. 32 ust. 2 Konstytucji RP wynika natomiast, że nikt nie może być dyskryminowany

w życiu politycznym, społecznym lub gospodarczym z jakiejkolwiek przyczyny.

Jak wynika ze skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, skarżąca upatrywała naruszenia zasady równości w tym, że Wojewoda przyjął błędną wykładnię § 31 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia

12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie wskazując, że w promieniu 30 metrów od projektowanej oczyszczalni ścieków nie istnieje studnia i dopuścił możliwość budowy oczyszczalni ścieków. Tym samym, zdaniem wnoszącej skargę kasacyjną uznał zasadę, "kto pierwszy ten lepszy" chociaż obydwie inwestycje, to jest inwestora i skarżącej

w momencie wydawania decyzji były w fazie projektów.

Przytoczony wyżej argument podniesiony w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego nie mógł skutkować uchyleniem przez ten Sąd zaskarżonej decyzji, gdyż przedstawione przez wnoszącą skargę kasacyjną argumenty

są niezasadne.

Stwierdzić należy, że zasada równości wobec prawa nie oznacza, że wszyscy mają takie same prawa i obowiązki. Zasada ta oznacza, że jednakowe prawa

i obowiązki dotyczą wszystkich osób należących do tej samej kategorii.

W przedmiotowej sprawie zakres praw i obowiązków wnoszącej skargę kasacyjną, był inny, niż inwestora. Organy administracji prowadziły postępowanie i zajmowały się oceną zgodności z prawem wniosku inwestora o pozwolenie na realizację określonego zamierzenia budowlanego. Także Sąd I instancji dokonywał oceny zgodności z prawem decyzji o pozwoleniu na budowę, którą uzyskał inwestor, a nie wnosząca skargę kasacyjną. Decyzja ta rozstrzygała wyłącznie kwestię budowy domu oraz przydomowej oczyszczalni ścieków na działce inwestora, a nie kwestię budowy domu oraz przydomowej oczyszczalni ścieków na działce inwestora oraz kwestię budowy studni głębinowej na działce wnoszącej skargę kasacyjną. Oczywistym jest więc, że organy administracji oraz Sąd nie mogły oceniać sytuacji wnoszącej skargę kasacyjną, kierując się tymi samymi kryteriami, którymi kierowały się oceniając zamierzenie inwestora. Inwestor oraz wnosząca skargę kasacyjną nie znajdowały się bowiem w tej samej sytuacji faktycznej i prawnej.

Skarżąca stwierdziła, że Wojewoda dopuszczając możliwość realizacji przydomowej oczyszczalnie ścieków zastosował zasadę "kto pierwszy ten lepszy", blokując jej możliwość budowy studni głębinowej, co narusza zasadę równości wobec prawa. Stwierdzenie to, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, jest stwierdzeniem niezasadnym.

Organy administracji wydawały decyzję o pozwoleniu na budowę w konkretnie istniejącym stanie faktycznym i prawnym. Nie jest winą organów administracji oraz inwestora, że w chwili, wydawania decyzji o pozwoleniu na budowę wnosząca skargę kasacyjną nie dokonała nawet zgłoszenia zamiaru realizacji inwestycji w postaci studni głębinowej. Siłą rzeczy organy administracji dokonując oceny zgodności

z prawem projektu budowlanego, musiały brać pod uwagę fakt, że na nieruchomości wnoszącej skargę kasacyjną nie ma studni głębinowej oraz, że wnosząca skargę kasacyjną nie ma sprecyzowanych planów jej budowy i odnosić przepisy prawa do takiego właśnie stanu faktycznego.

Nie stanowi też naruszenia zasady równości wskazanie przez Sąd, że zamiar budowy studni znajduje się w fazie przedrealizacyjnej w sytuacji, gdy inwestor również nie rozpoczął realizacji inwestycji.

Dla ustalenia, czy istnieje konieczność rozważenia przez organy administracji ochrony uzasadnionego interesu wnoszącej skargę kasacyjną ma znaczenie, na ile jej zamierzenia związane z budową studni głębinowej są skonkretyzowane. Okoliczność, iż studnia nie została wybudowana jest jedną z przesłanek wskazujących na to, że interes ten nie jest skonkretyzowany.

Z kolei dla oceny zgodności z prawem decyzji o pozwoleniu na budowę okoliczność, że inwestor nie rozpoczął inwestycji ma inne znaczenie. Nierozpoczęcie inwestycji oznacza, że istniała możliwość wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Nie wydaje się bowiem pozwolenia na budowę dla inwestycji, której realizacja została już rozpoczęta. Pozwolenie na budowę nie służy bowiem legalizacji samowoli budowlanej.

Inne znaczenie ma więc fakt nierozpoczęcia inwestycji przez wnoszącą skargę kasacyjną, a inne fakt nierozpoczęcia inwestycji przez inwestora. Nie jest więc możliwe, by z faktem nierozpoczęcia realizacji inwestycji przez inwestora Sąd wiązał takie same skutki, jak z faktem nierozpoczęcia inwestycji przez wnoszącą skargę kasacyjną.

Za niezasadny, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego należy uznać zarzut naruszenia art. 35 ust. 1 pkt 2 i art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane w zw. z § 31 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego uzasadniony interes wnoszącej skargę kasacyjną, który organy administracji miałyby obowiązek wziąć pod uwagę przy wydawaniu pozwolenia na budowę, zaistniałby w chwili posiadania przez wnoszącą skargę kasacyjną ostatecznego pozwolenia na budowę studni lub

w chwili dokonania przez nią skutecznego zgłoszenia zamiaru budowy studni. Dopiero wówczas można byłoby bowiem mówić o konkretyzacji tego zamierzenia.

Nadmienić w tym miejscu należy, iż Naczelny Sąd Administracyjny nie dokonywał oceny, czy studnia, którą wnoszącą skargę kasacyjną zamierzała zbudować wymagała uzyskania pozwolenia na budowę, czy też zgłoszenia, gdyż nie ma to znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy.

Nawet gdyby przyjąć, jak twierdzi wnosząca skargę kasacyjną, że na budowę studni głębinowej, którą planowała zrealizować, wystarczające jest dokonanie zgłoszenia, to nie ulega wątpliwości, że wnosząca skargę kasacyjną zgłoszenia takiego dokonała już po wydaniu decyzji Wojewody utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji o pozwoleniu na budowę. Oczywistym jest w tej sytuacji, że organy administracji nie mogły wziąć pod uwagę zgłoszenia zamiaru wykonania inwestycji, którego w dacie wydawania decyzji o pozwoleniu na budowę nie było. Również Wojewódzki Sąd Administracyjny nie mógł wziąć pod uwagę tego zgłoszenia, gdyż Sąd ten dokonywał oceny zaskarżonej decyzji, biorąc pod uwagę stan faktyczny

i prawny, istniejący w dacie jej wydania.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego stwierdzenie, iż studnia musiałby już istnieć na nieruchomości skarżącej, by organy administracji mogły wziąć ten fakt pod uwagę przy wydawaniu decyzji o pozwoleniu na budowę, jest stwierdzeniem zbyt daleko idącym. Tym niemniej okoliczność ta nie może być podstawą uwzględnienia skargi kasacyjnej. Organy administracji prawidłowo bowiem uznały, że zamierzenie wnoszącej skargę kasacyjną nie może być uznane

za uzasadniony interes podlegający ochronie, tylko niewłaściwie ten pogląd uzasadniły.

Za niezasadny uznać należy podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 36 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 18 lipca 2001 roku Prawo wodne (Dz. U.

z 2005 roku, Nr 239, poz. 2019 – tekst jednolity ze zm.).

Z art. 36 ust. 1 powołanej ustawy wynika, że właścicielowi gruntu przysługuje prawo do zwykłego korzystania z wód stanowiących jego własność oraz z wody podziemnej znajdującej się w jego gruncie; prawo to nie stanowi prawa

do wykonywania urządzeń wodnych bez wymaganego pozwolenia wodnoprawnego. Z art. 36 ust. 2 wynika natomiast, że zwykłe korzystanie z wód służy zaspokojeniu potrzeb własnego gospodarstwa domowego oraz gospodarstwa rolnego,

z zastrzeżeniem ust. 3.

Organy administracji nie stosowały tego przepisu w związku z wydaniem pozwolenia na budowę i nie miały obowiązku jego stosowania, a tym samym nie mogły przepisu tego naruszyć. Organ administracji nie mógł odmówić wydania pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wraz z przydomową oczyszczalnia ścieków w sytuacji, gdy inwestycja ta nie naruszała prawa. Podstawą odmowy nie mogła też być koniczność ochrony uzasadnionego interesu wnoszącej skargę kasacyjną, za jaki można uznać możliwość zaopatrzenia nieruchomości w wodę. Wykorzystanie wód podziemnych znajdujących się na nieruchomości wnoszącej skargę kasacyjną nie jest jedyną możliwością zaopatrzenia tej nieruchomości

w wodę.

Odnośnie do niezasadności zarzutu naruszenia art. 32 Konstytucji RP aktualne pozostaje wyrażone wcześniej w tej kwestii stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Za niezasadny uznać należy również zarzut naruszenia art. 45 ust. 1 Konstytucji RP. Z przepisu tego wynika, że każdy ma prawo do sprawiedliwego

i jawnego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przez właściwy, niezależny, bezstronny i niezawisły sąd. Przepis ten statuuje tzw. prawo do sądu. Prawo do sądu oznacza, że sąd ma obowiązek sprawę rozpoznać nie zaś, że sprawa powinna być rozpoznana zgodnie z oczekiwaniem strony postępowania. Rolą Sądu jest dokonanie niezależnej oceny, zgodności z prawem decyzji administracyjnej

i oczywistym jest, że dokonując tej oceny Sąd nie może być związany stanowiskiem strony postępowania, które może być błędne.

Argument Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, iż wnosząca skargę kasacyjną może wybudować studnię na innej należącej do niej działce jest rzeczywiście nietrafny. Okoliczność ta nie może być jednak podstawą uchylenia zaskarżonego wyroku. Niewłaściwe uzasadnienie przez Sąd I instancji poglądu,

iż pozwolenie na budowę nie narusza uzasadnionego interesu wnoszącej skargę kasacyjną nie zmienia faktu, że w realiach niniejszej sprawy interes ten nie został naruszony.

Z powyższych względów, na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.