Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 108/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2022-04-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Zarząd Województwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 189 ust. 3, art. 207  ust. 1 pkt 2, art. 184
journal: Dz.U. 2021 poz 305
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych - t.j.
article: art. 156 par. 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Sokołowska Sędziowie Sędzia WSA Marzena Kowalewska (spr.) Sędzia WSA Bolesław Stachura po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w dniu [...] kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Zarządu Województwa z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zwrotu środków otrzymanych w ramach umowy o dofinansowanie na realizację projektu wraz z odsetkami za zwłokę oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją nr WWRPO/2014-2020/23/W/2021 z dnia 23 listopada 2021 r. Zarząd Województwa Zachodniopomorskiego, pełniący rolę Instytucji Zarządzającej Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa Zachodniopomorskiego 2014 - 2020 (zwany dalej: "organ", "IZ RPO WZ") utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia 21 kwietnia 2021 r. WWWRPO/2014-2020/8/W/2021, którą orzekł wobec F. Spółki z ograniczona odpowiedzialnością z siedzibą w D. (dalej zwanej: "Beneficjent", "Skarżąca") o zwrocie:

1) części środków otrzymanych w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Zachodniopomorskiego 2014 - 2020 na podstawie umowy o dofinansowanie nr [...] zawartej w Szczecinie w dniu 6 września 2016 r. na realizację projektu pn. "[...]" (dalej: "projekt") w łącznej kwocie 169.199,72 zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych liczonych od dnia 26 września 2017 r. do dnia dokonania całkowitej zapłaty należności głównej,

2) środków w wysokości 55.069 zł z tytułu odsetek w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych liczonych:

- od kwoty 36.165,05 zł od dnia wypłaty II transzy zaliczki (26 września 2017 r. ) do dnia złożenia wniosku o płatność nr [...] (11 października 2018 r.), tj. kwoty 3.020 zł,

- od kwoty 19.241,68 zł od dnia wypłaty II transzy zaliczki (26 września 2017 r. ) do dnia złożenia wniosku o płatność nr [...] (31 grudnia 2-18 r. ), tj. kwoty 1.948 zł,

- od kwoty 475.912,80 zł od dnia wypłaty II transzy zaliczki (26 września 2017 r. ) do dnia złożenia wniosku o płatność nr [...] (14 stycznia 2019 r.), tj. kwoty 49.651 zł ,

- od kwoty 4.180 zł od dnia wypłaty II transzy zaliczki (26 września 2017 r.) do dnia zapłaty za fakturę VAT nr [...] (26 stycznia 219 r. ), tj. kwoty 450 zł.

W uzasadnieniu organ podał, że w dniu 6 września 2016 r. Beneficjent zawarł z IZ RPO WZ umowę, zmienioną aneksami z 6 września, 27 grudnia 2016 r. oraz 24 kwietnia 2018 r. i 31 stycznia 2020 r. na realizację projektu, w ramach którego zaplanował powstanie i rozwój fabryki produkującej domy mobilne w najwyższej jakości (dalej: "Umowa"). Na podstawie aneksu z dnia 31 stycznia 2020 r. kwota dofinansowania części wydatków kwalifikowanych została obniżona do kwoty 2.902.600,03 zł.

Zgodnie z zapisami umowy, IZ RPO WZ zobowiązała się do dofinansowania części wydatków kwalifikowanych poniesionych na realizację projektu na podstawie zweryfikowanego przez IZ RPO WZ poprawnego wniosku o płatność. Beneficjent natomiast zobowiązał się do realizacji projektu z należytą starannością, w szczególności ponosząc wydatki celowo, rzetelnie, racjonalnie

i oszczędnie z zachowaniem zasad optymalnego doboru metod i środków służących osiągnięciu założonych celów, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa unijnego oraz prawa krajowego, Regulaminem konkursu dla projektów w ramach RPO WZ Oś priorytetowa 1 "Gospodarka, Innowacje, Nowoczesne Technologie" Działanie 1.6 "Tworzenie nowych miejscy pracy na obszarze Specjalnej Strefy Włączenia" z dnia 5 stycznia 2016 r. (zwanym dalej Regulaminem konkursu), wytycznymi horyzontalnymi oraz w sposób, który zapewni prawidłową i terminową realizację Projektu, a także osiągnięcie jego celów oraz wskaźników zakładanych we wniosku o dofinansowanie (§ 5 ust. 9 Umowy). Na podstawie § 7 ust. 1 Umowy dofinansowanie przekazywane jest przez IZ RPO WZ w formie zaliczki lub refundacji przy czym w przypadku płatności zaliczkowej Beneficjent, zgodnie z § 8 ust. 9 zd. 1 Umowy, zobowiązał się do rozliczenia zaliczki w terminie 12 miesięcy od jej otrzymania, z zastrzeżeniem ust. 10, który w przedmiotowej sprawie nie znajduje zastosowania. Ponadto zgodnie z § 7 ust. 2 punkt 1 Umowy warunkiem rozliczenia wydatków jest złożenie przez Beneficjenta do IZ RPO WZ, za pośrednictwem aplikacji głównej centralnego systemu teleinformatycznego (zwanej dalej SL2014), poprawnego, kompletnego i spełniającego wymogi formalne, merytoryczne i rachunkowe wniosku o płatność.

W przypadku niezłożenia przez Beneficjenta wniosku o płatność rozliczającego zaliczkę na kwotę lub w terminie 14 dni od dnia upływu terminu, o których mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 189 ust. 4 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2021 r., poz. 305, zwanej dalej ufp), od środków pozostałych do rozliczenia, przekazanych w ramach zaliczki, nalicza się odsetki jak dla zaległości podatkowych, liczone od dnia przekazania środków do dnia złożenia w IZ RPO WZ wniosku o płatność (§ 13 ust. 1 Umowy w brzmieniu uwzględniającym zmiany wprowadzone aneksem nr [...] z dnia 24 kwietnia 2018 r ).

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ przedstawił szczegółowy opis zdarzeń związanych z oceną składanych przez Beneficjenta wniosków o płatność po otrzymanych kolejnych transzach zaliczek.

Organ wyjaśnił przy tym, że na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 189 ust. 4 ufp, Minister Rozwoju i Finansów wydał rozporządzenie z dnia 7 grudnia 2017 r. w sprawie zaliczek w ramach programów finansowanych z udziałem środków europejskich (Dz. U. z 2017 r., poz. 2367). Zgodnie z § 3 ust. 5 tego rozporządzenia, zaliczka lub transza zaliczki jest rozliczana przez beneficjenta w terminie i na warunkach określonych w umowie o dofinansowanie, tj. w przedmiotowej sprawie na zasadach określonych w § 8 ust. 9 zd. 1 Umowy. Organ wyjaśnił znaczenie zwrotów "płatność zaliczkowa" (zaliczka) oraz "rozliczenie zaliczki".

Organ przedstawił szereg czynności podejmowanych przez Beneficjenta i organ w odniesieniu do rozliczenia otrzymanej przez Beneficjenta w dniu 26 września 2017 r. drugiej transzy zaliczki w wysokości 926.221,98 zł, co do której termin rozliczenia upływał w dniu 26 września 2018 r.

Organ wyjaśnił dalej, że po upływie terminu określonego w art. 189 ust. 3 ufp, (tj. po 14 dniach od dnia upływu 12 miesięcznego terminu wynikającego z § 8 ust. 9 zd. 1 Umowy), w dniu 11 października 2018 r. Spółka złożyła wniosek o płatność nr [...], poprawiony w dniu 31 grudnia 2018 r.

IZ RPO WZ pismem z dnia 10 kwietnia 2019 r. (znak: [...]) poinformowała Beneficjenta, iż rozpoczynając realizację Projektu przed złożeniem pisemnego wniosku o dofinansowanie naruszył obowiązujące go w ramach RPO WZ procedury, co w konsekwencji doprowadziło do wystąpienia nieprawidłowości indywidualnej. W wyniku uznania wszystkich wydatków zaplanowanych w Projekcie za niekwalifikowalne jak również faktu, iż na podstawie przedstawionych dotychczas wniosków o płatność wypłacono Beneficjentowi kwotę w wysokości 2 249 396,23 zł, z czego wymieniony w związku z nierozliczoną w całości zaliczką zwrócił 125 971,98 zł, stąd wezwano Beneficjenta do zwrotu środków w wysokości 2.123.424,25 zł (2.249 396,23 zł- 125 971,98 zł) wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych. Z uwagi na bezskuteczny upływ terminu wskazanego w wezwaniu, w dniu 25 czerwca 2019 r. wszczęto wobec Beneficjenta postępowanie administracyjne w przedmiocie zwrotu środków otrzymanych na podstawie Umowy w związku z wykorzystaniem ich z naruszeniem procedur obowiązujących w ramach RPO WZ zakończone decyzją z dnia 16 marca 2020 r. nr WWRPO/2014-2020/6/W/2020, którą umorzono w całości postępowanie administracyjne wszczęte z urzędu wobec Beneficjenta w przedmiocie zwrotu środków otrzymanych w ramach RPO WZ na podstawie Umowy na realizację Projektu. Podstawą wskazanego rozstrzygnięcia było ustalenie poczynione w oparciu o dodatkowy materiał dowodowy przedstawiony przez Beneficjenta na etapie postępowania administracyjnego, iż dokonany przez Beneficjenta zakup mebli nie był związany z realizowanym przez niego przedsięwzięciem.

Jak wynika z akt sprawy, Beneficjent pismem z dnia 25 marca 2020 r. oświadczył, że ww. decyzja została doręczona w dniu 24 marca 2020 r. i "zrzeka się prawa do zaskarżenia wydanego aktu administracyjnego". Zwrócił się jednocześnie do organu o wypłatę zaliczki z grudnia 2018 r. w wysokości 536.529 zł.

Kolejnymi pismami z dnia 30 kwietnia 2020 r., 1 czerwca 2020 r. i 30 lipca 2020r. IZ RPO WZ zawiadomił Beneficjenta o istnieniu zastrzeżeń co do treści wniosku, opisując szczegółowo ich zakres.

Następnie, pismem z dnia 9 października 2020 r. znak: [...] poinformowała Beneficjenta o "ostatecznej weryfikacji złożonego wniosku o płatność nr [...]", wskazując przy tym, iż "w wyniku poprawienia zidentyfikowanych błędów, których wykaz zawarto w uwagach, utworzono kolejną jego wersję, tj. wniosek nr [...]". W omawianym piśmie IZ RPO WZ zawarła ponadto informację, iż część przedłożonych do omawianego wniosku o płatność dokumentów księgowych zostało opłaconych przed otrzymaniem przez Beneficjenta drugiej transzy zaliczki, tj. przed dniem 26 września 2017 r., w wyniku czego, zgodnie z punktem 3.2.1 podpunkt 5 zd. 2 załącznika nr 8 do Regulaminu konkursu oraz § 1 pkt 17 Umowy, wydatki te nie mogą zostać uznane za sfinansowane ze środków drugiej transzy zaliczki i stanowić jej rozliczenia. Z uwagi na powyższe stwierdzono, iż Beneficjent w ramach wniosku o płatność nr [...] rozliczył część drugiej transzy zaliczki w kwocie 55.406,73 zł. Wymieniony uczynił to w ten sposób, że w dniu 11 października 2018 r., tj. w dacie złożenia wniosku o płatność nr [...], przedstawił dokumenty księgowe rozliczające część drugiej transzy w wysokości 36.165,05 zł, a następnie w dniu 31 grudnia 2018 r., tj. w dacie złożenia wniosku o płatność nr [...], przedstawił dokumenty księgowe rozliczające część drugiej transzy w wysokości 19 241,68 zł. Uwzględniając powyższą wysokość rozliczenia zaliczki, organ wyjaśnił, że do rozliczenia pozostała kwota 649 292,52 zł (704 699,25 zł - 55 406,73 zł).

Organ stwierdził następnie, że Beneficjent składał wnioski o płatność nr [...], nr [...], jak też nr [...] odpowiednio w dniu 11 października 2018 r., w dniu 31 grudnia 2018 r. oraz w dniu 14 stycznia 2019 r. po terminie określonym zarówno w art. 189 ust. 3 ufp jak i w § 13 ust. 1 Umowy. Zakończenie wskazanego terminu liczonego po 14 dniach od dnia upływu 12 miesięcznego terminu od dnia otrzymania zaliczki, tj. od dnia 26 września 2017 r. (§ 8 ust. 9 zd. 1 Umowy), przypadało bowiem na dzień 10 października 2018 r. Dlatego organ stwierdził, że Beneficjent na podstawie art. 189 ust. 3 ufp, jak i § 13 ust. 1 Umowy, jest zobowiązany do zwrotu odsetek liczonych od kwot, o czym orzekł w pkt 2 decyzji wydanej w I instancji w dniu 21 kwietnia 2021 r.

Dodatkowo organ stwierdził, że w wyniku jedynie częściowego rozliczenia drugiej transzy zaliczki, przekazanej przez IZ RPO WZ w dniu 26 września 2017 r. w wysokości 926 221,98 zł, gdzie 12 miesięczny termin do jej rozliczenia upłynął w dniu 26 września 2018 r., Beneficjent naruszył cytowany już wyżej § 8 ust. 9 zd. 1 Umowy. Tym samym ze względu na fakt, iż wymieniony nie rozliczył pozostałej do rozliczenia kwoty zaliczki w wysokości 169 199,72 zł (926 221,98 zł-221 522,73 zł - 55 406,73 zł

- 480 092,80 zł), organ uznał wskazane środki finansowe za środki wykorzystane z naruszeniem procedur określonych w art. 184 ufp. i orzekł o ich zwrocie w pkt. 1 decyzji z dnia 21 kwietnia 2021 r.

Organ wyjaśnił, że naruszenie procedur obowiązujących w ramach RPO WZ, tj. procedur o których mowa w art. 184 ufp powoduje, iż Beneficjent zgodnie z art. 207 ust. 1 pkt 2 ufp zobowiązany jest do zwrotu przywołanej wyżej części wypłaconych na podstawie Umowy środków finansowych. Organ stwierdził, że Beneficjent był zobowiązany do rozliczenia w całości drugiej transzy zaliczki przekazanej w dniu 26 września 2017 r. w wysokości 926 221,98 zł w terminie do dnia 26 września 2018 r., czego nie uczynił.

Beneficjent pismem z dnia 18 maja 2021 r. zawnioskował o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wniósł o umorzenie postępowania o zwrot zaliczek, nakazanie wypłaty końcowej wraz z odsetkami liczonymi od trzeciego miesiąca po złożeniu wniosku, tj. od dnia 1 kwietnia 2019 r., jak również wyłączenie z dalszych czynności pracowników IZ RPO WZ z przyczyn braku obiektywizmu, stronniczości oraz z powodu ziszczenia się przesłanki określonej w art. 130 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2020 r. poz. 1325 z późn. zm., zwanej dalej op).

Beneficjent zarzucił naruszenie:

- art. 121 op poprzez prowadzenie postępowania w sposób absolutnie wykluczający zaufanie Beneficjenta,

- art. 122 op poprzez niezastosowanie prawdy obiektywnej w prowadzonym postępowaniu,

- art. 124 op poprzez rażące naruszenie zasady trwałości decyzji,

- art. 125 op poprzez rażące naruszenie zasady prostoty i szybkości postępowania,

- art. 240 § 1 pkt 5 i art. 247 § 1 pkt 4 op poprzez ich niezastosowanie i wydanie nowej decyzji, w którym powielane są fakty i podstawy prawne określone w decyzji Zarządu Województwa Zachodniopomorskiego nr WWRPO/2014-2020/6/W/2020 z dnia 16 marca 2020 r.

Zaskarżoną decyzją z dnia 23 listopada 2021 r. IZ RPO WZ utrzymała w mocy swoją decyzję z dnia 21 kwietnia 2021 r.

Organ uznał przedstawione we wniosku zarzuty za nieuzasadnione.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, odnosząc się do pkt 1) sentencji organ stwierdził, że poprzez naruszenie art. 184 ufp, doszło do wystąpienia nieprawidłowości indywidualnej w rozumieniu art. 2 pkt 36 Rozporządzenia nr 1303/2013. Wyjaśnił, iż do stwierdzenia przywołanej nieprawidłowości konieczne jest wystąpienie łącznie trzech podstawowych elementów tej definicji, tj. naruszenie prawa, wynikające z działania lub zaniechania podmiotu gospodarczego, które powoduje lub może powodować szkodliwy wpływ na budżet UE poprzez jego obciążenie nieuzasadnionym wydatkiem. Wskazał, że Beneficjent swoim zaniechaniem polegającym na nierozliczeniu przekazanej zaliczki w 12 - miesięcznym terminie liczonym od dnia jej otrzymania doprowadził do wykorzystania części środków przekazanych mu w ramach RPO WZ niezgodnie z warunkami określonymi w Umowie oraz przepisami prawa powszechnie obowiązującego, tj. art. 184 ufp, szkodząc interesowi UE i narażając jej budżet na straty. Mając na uwadze fakt, iż Beneficjent dopuścił się naruszenia wskazanej normy prawnej, w przedmiotowej sprawie wystąpiła szkoda rzeczywista, gdyż doszło do poniesienia przez IZ RPO WZ wydatku, który poprzez niewłaściwe a opisane wyżej zaniechanie naraziło budżet UE na stratę. Szkodą w tym przypadku są środki finansowe pochodzące z otrzymanej a nierozliczonej zaliczki w wysokości 169 199,72 zł, które nie służą osiągnięciu celu Projektu, powodując nieuzasadnione finansowanie. Przywołane środki nie powinny być zatem ani przekazane Beneficjentowi, ani wypłacone z budżetu UE, a winny służyć w szczególności takim celom jak dążenie do podniesienia poziomu konkurencyjności i innowacyjności gospodarki regionu, jak i podnoszeniu konkurencyjności przedsiębiorstw realizujących inwestycje na terenie województwa zachodniopomorskiego. W przedmiotowej sprawie zatem, w wyniku nierozliczenia otrzymanej zaliczki doszło do powstania szkody w budżecie UE, gdzie pomiędzy naruszeniem prawa (art. 184 ufp), a jej wystąpieniem istnieje wykazany wyżej związek przyczynowo - skutkowy. Tym samym spełnione zostały wszystkie warunki, aby stwierdzić, iż omawiane naruszenie stanowiło nieprawidłowość w rozumieniu art. 2 pkt 36 Rozporządzenia nr 1303/2013.

Odnosząc się do zarzutu nieważności zaskarżonej decyzji z dnia 21 kwietnia 2021 r. z uwagi na istniejącą w obrocie prawnym prawomocną decyzję nr WWRPO/2014- 2020/6/W/2020 z dnia 16 marca 2020 r., umarzającą postępowanie administracyjne w przedmiocie zwrotu środków, organ, powołując się na art. 156 § 1 pkt 3 kpa stwierdził, że sprawa w przedmiocie zwrotu środków wykorzystanych z naruszeniem obowiązujących Spółkę procedur zakończona decyzją umarzającą z dnia 16 marca 2020 r., której podstawę prawną stanowił art. 207 ust. 1 pkt 2 ufp, jest inną sprawą niż sprawa dotycząca zwrotu odsetek powstałych w wyniku rozliczenia zaliczki po terminie (art. 189 ust. 3 ufp) oraz zwrotu środków wynikających z nierozliczenia pozostałej części otrzymanej zaliczki (art. 207 ust. 1 pkt 2 ufp).

Stwierdził, że między decyzjami wydanymi w omawianych sprawach, tj. między decyzją nr WWRPO/2014-2020/6/W/2020 z dnia 16 marca 2020 r. a decyzją nr WWRPO/2014-2020/8/W/2021 z dnia 21 kwietnia 2021 r. nie zachodzi stosunek rzeczy ostateczniej rozstrzygniętej w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 3 kpa.

Organ nie podzielił też stanowiska Beneficjenta jakoby złożenie wniosku o płatność nr RPZP.01.06.00-32-0008/16-005-01 nastąpiło z zachowaniem terminu, o którym mowa w art. 189 ust. 3 ufp. Wyjaśnił dalej organ, że w § 6 ust. 5 zd. 2 Umowy wyraźnie wskazano, że przez termin złożenia wniosku o płatność rozumie się datę jego opublikowania w SL2014, z zastrzeżeniem ust. 10 przywołanego zapisu. Przy czym w przedmiotowej sprawie nie wystąpiły żadne problemy techniczne, z powodu których niemożliwym byłoby opublikowanie wymienionego wniosku o płatność za pośrednictwem SL2014. Organ wyjaśnił, że utworzenie wniosku w systemie SL2014 nie oznacza jeszcze jego opublikowania. Beneficjent jest bowiem zobligowany do dopełnienia obowiązków wynikających z Umowy, w wyniku czego samo utworzenie wniosku o płatność w dniu 10 października 2018 r. o godzinie 23:05:26 nie może stanowić okoliczności uzasadniającej dotrzymanie terminu rozliczenia środków finansowych pochodzących z otrzymanej zaliczki.

Podsumowując, organ stwierdził, że przywołane wyżej okoliczności świadczą o tym, iż IZ RPO WZ w sposób prawidłowy dokonała wyliczeń odsetek od nierozliczonej w terminie zaliczki, jak również prawidłowo określiła wysokość zaliczki nierozliczonej.

W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skardze na opisaną wyżej decyzję, zarzucając jej naruszenie prawa, w tym:

1) rażące naruszenie art. 107 § 3 kpa poprzez brak wskazania podstawy materialnoprawnej wydanej decyzji o zwrocie zaliczki oraz wskazania podstaw faktycznych takiego rozstrzygnięcia, co tym samym wyłącza, a co najmniej bardzo ogranicza wywiedzenie zarzutów skargi do poczynionych ustaleń faktycznych

i związanych z tym podstaw zarzutów naruszenia prawa materialnego, a tym samym wyłącza kontrolę instancyjną wydanego rozstrzygnięcia;

2) pominięcie istotnych elementów zgromadzonego materiału dowodowego lub odmówienie im mocy dowodowej w szczególności okoliczności faktycznej istotnej materialnoprawnie, że Skarżąca w zakreślonym przepisami prawa terminie w dniu 10 października 2018 r, przedstawiła rozliczenie zaliczki, a nie jak wywodzi organ - w dniu 11 października 2018 r. z naruszeniem art. 107 § 3 z w związku z art. 77. § 1 kpa;

wyjaśniła, że zgodnie z treścią publikacji na portalu prowadzonym przez organ: sl.2014.gov.pl, beneficjent działający poprzez pracownika w dniu 10 października 2018r. o godz. 23:05 opublikował na tym panelu wniosek o rozliczenie, a zatem przed upływem terminu;

3) rażące naruszenie art. 189 ust. 3 "ustawy o dyscyplinie finansów publicznych" w zakresie ustalenia odsetek za zwłokę,

4) naruszenie art. 2 pkt. 36 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1303/20113 w związku z art. 107 § 3 i 77 § 1 k.p.a. poprzez brak wskazania jakie konkretne zaniechanie lub działanie beneficjenta wpłynęło lub może wpłynąć na budżet Unii Europejskiej oraz w jakim rozmiarze.

Skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz o umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego w rozumieniu art. 105§ 1 k.p.a. względnie przekazanie do ponownego rozpoznania, a także o zasądzenie kosztów postępowania według norm przypisanych. Do skargi dołączyła wydruk z portalu sl.2014.gov.pl.

Uzupełniając zarzuty skargi i jej uzasadnienie Skarżąca wniosła na podstawie art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a., o uchylenie zaskarżonej decyzji z przyczyn jej nieważności.

Skarżąca wskazała, że w toku postępowania objętym decyzją z dnia 16 marca 2020 r. był rozważany cały stan faktyczny i prawny związany z wydanym rozstrzygnięciem istniejący w dniu wyrokowania tj. w dniu 16 marca 2020 r.-stan faktyczny obejmujący umowę o udzieleniu dotacji i jej wykonanie przez Skarżącą - ustalenie obowiązku zwrotu wypłaconych zaliczek.

W dacie wydania decyzji numer 2 - tych zaskarżonych do Sądu Administracyjnego, elementy stanu faktycznego nie uległy zmianie a jedynie zmianie uległ osąd Organu orzekającego, poszukującego uporczywie "nowych" podstaw faktycznych i prawnych do odebrania Skarżącej - beneficjentowi, udzielonego finansowania.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Zarządzeniem Zastępcy Przewodniczącego Wydziału I z dnia 23 marca 2022 r., wydanym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 1842 ze zm.), sprawę skierowano do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów ze względu na brak zgody wszystkich stron postępowania sądowoadministracyjnego na przeprowadzenie rozprawy na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. O terminie posiedzenia niejawnego, wyznaczonego na dzień 27 kwietnia 2022 r., oraz o możliwości przedłożenia Sądowi dodatkowego stanowiska w sprawie poinformowano strony w dniach – 28.03.2022 r. (pełnomocnik organu), 30.03.2022 r. (pełnomocnik skarżącej).

Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, co następuje:

Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2107) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.) dalej: "p.p.s.a.", sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jej wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi uchylenie rozstrzygnięcia.

Przedmiotem kontroli w rozpoznawanej sprawie jest decyzja Zarządu Województwa Zachodniopomorskiego z dnia 23 listopada 2021 r. utrzymująca w mocy decyzję z 21 kwietnia 2021 r. określającą F. spółce z o.o., przypadającą do zwrotu kwotę dofinansowania w łącznej wysokości [...] zł z tytułu zwrotu części dofinansowania przekazanego na podstawie umowy o dofinansowanie nr [...] wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych (z powodu nierozliczenia otrzymanej zaliczki – art. 207 ust. 1 pkt 2 ufp) oraz środków w wysokości [...] zł z tytułu odsetek w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych (dla rozliczenia zaliczki po terminie – art. 189 ust. 3 ufp).

Przeprowadzona przez Sąd kontrola we wskazanym wyżej aspekcie wykazała, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. IZ RPO WZ obszernie i wszechstronnie przedstawiła okoliczności wskazujące na naruszenie przez Skarżącą postanowień umowy o dofinasowanie, które w konsekwencji spowodowały wydanie decyzji w przedmiotowej sprawie. IZ RPO WZ stwierdzając naruszenie przez Beneficjenta zapisów umowy o dofinansowanie, obowiązujących przy wydatkowaniu środków dofinansowania zobowiązana była do określenia kwoty nieprawidłowo wykorzystanego dofinansowania zgodnie z postanowieniami ww. art. 9 ust. 2 ustawy wdrożeniowej.

Odnosząc się do najdalej idącego zarzutu nieważności decyzji wskazać należy, że jak wynika to z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. rozstrzyganie w sprawie już poprzednio rozstrzygniętej stanowi kwalifikowaną wadę decyzji administracyjnej uzasadniającą stwierdzenie jej nieważności.

Jak wskazuje się w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, decyzja organu administracji publicznej, rozstrzygająca ponownie sprawę wcześniej rozstrzygniętą inną decyzją ostateczną tego organu, a nie stanowiąca o eliminacji tej pierwszej z obrotu prawnego na podstawie odpowiednich przepisów k.p.a., jest dotknięta wadą określoną w art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. Ewentualne ponowne rozstrzygnięcie przez organ sprawy tożsamej (podmiotowo i przedmiotowo) z załatwioną wcześniej decyzją ostateczną, możliwe jest bowiem wyłącznie po wyeliminowaniu tej pierwszej w ustalonym przez prawo trybie. Zatem, dopóki w obrocie prawnym funkcjonuje decyzja rozstrzygająca sprawę merytorycznie w sposób ostateczny, kolejne postępowanie dotyczące tej samej materii staje się niedopuszczalne i to niezależnie od prawidłowości tej decyzji.

Wyjaśnić należy, iż do stwierdzenia, że w sprawie występuje tzw. res iudicata, istotne znaczenie ma stwierdzenie tożsamości obu spraw. Decyzja ostateczna (tak jak i ostateczne postanowienie) ma bowiem powagę rzeczy osądzonej tylko co do tego, co w związku z podstawą prawną stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia, a ponadto tylko między tymi samymi stronami. Sprawa musi dotyczyć więc tych samych podmiotów, chyba że w prawa strony zbywalne i dziedziczne wejdą jej następcy prawni. Tożsamość musi dotyczyć też przedmiotu, tj. podstawy prawnej, podstawy faktycznej i ewentualnie treści żądania strony. Jak jednolicie wskazuje się w doktrynie i orzecznictwie, aby stwierdzić istnienie tożsamości sprawy, należy ustalić, czy mamy do czynienia z nowymi okoliczności, nie będącymi przedmiotem analizy w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną, czy też na okoliczności stanowiące podstawę ustalenia stanu faktycznego w sprawie już rozstrzygniętej, mając przy tym na względzie złożone dowody. Co istotne, niezmienność stanu faktycznego przy ustalaniu tożsamości sprawy należy badać wyłącznie w odniesieniu do tzw. faktów prawotwórczych, czyli takich, które mają znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Sprawy będą bowiem tożsame wówczas, gdy m.in. stan faktyczny, który był podstawą rozstrzygnięcia o ich meritum, okazał się taki sam. Innymi słowy, chodzi o taki stan faktyczny, od którego zależy treść rozstrzygnięcia sprawy ujętego w decyzji administracyjnej; okoliczności faktyczne, które były podstawą do stwierdzenia konkretyzowanych w decyzji uprawnień i obowiązków (por. R.A. Rychter, Res iudicata w postępowaniu administracyjnym, Warszawa 2014, s. 162-163).

W ocenie Sądu, Skarżąca nie wywiodła skutecznie tożsamości przedmiotowej i podmiotowej obecnie prowadzonej sprawy poddanej kontroli sądu z uprzednio było przedmiotem rozpoznania w postępowaniu administracyjnym.

Skarżąca upatruje nieważności zaskarżonej decyzji z uwagi na decyzję Zarządu Województwa Zachodniopomorskiego nr WWRPO/2014- 2020/6/W/2020 z dnia 16 marca 2020 r., którą umorzono w całości postępowanie administracyjne wszczęte z urzędu wobec Skarżącej w przedmiocie zwrotu środków otrzymanych w ramach RPO WZ na podstawie Umowy na realizację Projektu w związku z wykorzystaniem ich z naruszeniem procedur obowiązujących w ramach RPO WZ. Jak wynika to z uzasadnienia tej decyzji (z 16 marca 2020 r.) podstawą wskazanego rozstrzygnięcia były ustalenia poczynione w oparciu o materiał dowodowy przedstawiony przez Beneficjenta na etapie postępowania administracyjnego, a dotyczący zakupu mebli.

Niniejsza decyzja z dnia 23 listopada 2021 r. i poprzedzająca ją decyzja z dnia 21 kwietnia 2021 r. dotyczy zaś terminu rozliczenia otrzymanej przez Beneficjenta zaliczki (art. 189 ust. 3 ufp) oraz braku rozliczenia jej części (art. 207 ust. 1 pkt 2 ufp).

Nie sposób zatem uznać, że po pierwsze mamy do czynienia z dwukrotnym merytorycznym rozpoznaniem sprawy – jak bowiem wynika to z przywołanych rozstrzygnięć mamy do czynienia z umorzeniem postępowania dnia 16 marca 2020 r. a zatem formalnym zakończeniem postępowania w sprawie zwrotu środków (nie rozstrzygającym o obowiązku zwrotu środków) oraz merytoryczne tj. decyzja z 23 listopada 2021 i poprzedzająca ją decyzja z dnia 21 kwietnia 2021 r., która nakłada obowiązek zwrotu części środków i zapłaty odsetek tj. merytorycznie rozstrzyga o obowiązkach Skarżącej.

Po drugie, o ile przedmiotem postępowania administracyjnego zakończonego przywołanym wyżej orzeczeniem z dnia 16 marca 2020 r. było ustalenie czy dokonany przez Skarżącego zakup mebli stanowił o rozpoczęciu realizacji Projektu przed podpisaniem umowy, a w konsekwencji czy powodował naruszenie efektu zachęty rozumianego jako pomoc umożliwiająca działanie, bez której realizacja pożądanego celu nie zostałaby podjęta, o tyle przedmiotem postępowania administracyjnego zakończonego przywołanymi wyżej orzeczeniami z dnia 21 kwietnia 2021 r. i 23 listopada 2021 r. było ustalenie czy Skarżąca zachowała termin do rozliczenia otrzymanej zaliczki oraz czy rozliczyła otrzymana zaliczkę.

Wskazać zatem należy, że już zestawienie formy zakończenia postępowań przemawia za brakiem tożsamości obu decyzji. Za brakiem tożsamości przemawia również odmienny stan faktyczny spraw -przedmiot.

Nie można też uznać, iż rozstrzygnięcie organu było przedwczesne gdyż nie wyjaśniono w sposób wyczerpujący okoliczności sprawy i przedmiotu postępowania. Wszystkie istotne kwestie zostały przez organ wyjaśnione. Organ dokonał analizy sprawy, czego rezultatem jest właśnie uznanie, iż w sprawie nie zachodzi tzw. res iudicata. Organ ponownie rozpoznając sprawę właściwie ocenił legalność decyzji z dnia 21 kwietnia 2021 r. tj. rozstrzygania w sprawie obowiązku zwrotu części dofinansowania i odsetek tj. zaskarżonej decyzji stwierdzając, że niniejsze rozstrzygnięcie nie stanowi naruszenia prawa uzasadniające stwierdzenie nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a., ponieważ dotyczyłoby sprawy już poprzednio rozstrzygniętej.

Stąd zarzuty skargi są nieuzasadnione. Decyzja z dnia 23 listopada 2021 r. i poprzedzająca ją decyzją z dnia 21 kwietnia 2021r. nie jest dotknięta wadą nieważności.

Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi wskazać należy, że nie są one uzasadnione. Wbrew stanowisku Skarżącego zaskarżona decyzja zawiera podstawę prawną rozstrzygnięcia, wskazuje podstawy faktyczne podjętego rozstrzygnięcia.

Przystępując do oceny tych zarzutów skargi w pierwszej kolejności niezbędnym jest odniesienie się do podstawy prawnej do wydania zaskarżonej decyzji Wyjaśnić zatem należy, że podstawy prawne realizacji programów operacyjnych w ramach polityki rozwoju regionalnego wynikają zarówno z przepisów prawa Unii Europejskiej, jak i z przepisów prawa krajowego.

Zarząd Województwa, jako instytucja zarządzająca (zob. art. 9 ust. 1 pkt 2 i art. ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 818 - dalej jako: ustawa wdrożeniowa) jest odpowiedzialny za przygotowanie i realizację regionalnego programu operacyjnego, w szczególności zaś do jego zadań należy m.in. prowadzenie kontroli realizacji programu operacyjnego, w tym weryfikacja prawidłowości wydatków ponoszonych przez beneficjentów (w przypadku krajowego albo regionalnego programu operacyjnego), nakładanie korekt finansowych, a także odzyskiwanie kwot podlegających zwrotowi, w szczególności kwot związanych z nałożeniem korekt finansowych, na zasadach określonych w ufp, albo w umowie o dofinansowanie projektu, albo w decyzji o dofinansowaniu projektu, w tym wydawanie decyzji o zwrocie środków przeznaczonych na realizację programów, projektów lub zadań oraz decyzji o zapłacie odsetek, o których mowa odpowiednio w art. 207 ust. 9 i art. 189 ufp (zob. art. 9 ust. 2 pkt 7, 8 i 9 lit. a ustawy wdrożeniowej).

Realizując zatem ww. zadania, instytucja zarządzająca korzysta z instrumentów prawnych zawartych w ufp. Jak stanowi przy tym art. 5 ust. 1 pkt 2 ufp środki pochodzące z budżetu UE są środkami publicznymi, przy czym należności z tytułu zwrotu środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich, a także odsetki od tych środków, są środkami publicznymi stanowiącymi niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publicznoprawnym (vide: art. 60 pkt 6 ufp).

Według art. 184 ust. 1 ufp, wydatki związane z realizacją programów i projektów finansowanych ze środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2, są dokonywane zgodnie z procedurami określonymi w umowie międzynarodowej lub innymi procedurami obowiązującymi przy ich wykorzystaniu. Jeżeli zaś środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich są wykorzystane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 ufp, podlegają one zwrotowi wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, w terminie 14 dni od dnia doręczenia ostatecznej decyzji, o której mowa w ust. 9, na wskazany w tej decyzji rachunek bankowy. Stanowi o tym art. 207 ust. 1 pkt 2 ufp.

Przy tym, za "inne" procedury, o których mowa w wyżej cytowanym art. 184 ufp, uważa się procedury zarówno wynikające z aktu prawa powszechnie obowiązującego, jak również reguły postępowania, obowiązujące przy wykorzystaniu środków pomocowych, w tym procedury określone w umowie o dofinansowanie, zawierającej m.in. prawa i obowiązki beneficjenta oraz zasady dofinansowania projektu. W orzecznictwie przyjmuje się jednolicie, że naruszenie postanowień umowy o dofinansowanie należy traktować jak naruszenie procedur, o którym mowa w art. 184 ust. 1 ufp (por.m.in. wyrok NSA z 16 listopada 2017 r., II GSK 489/16, LEX nr 2434297 i z 22 stycznia 2015 r. o sygn. akt II GSK 2004/13, LEX nr 1769714)

W przypadku stwierdzenia okoliczności, o których mowa w art. 207 ust. 1 pkt 2 ufp, instytucja zarządzająca wzywa do zwrotu środków, w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania (art. 207 ust. 8 ufp), natomiast po bezskutecznym upływie ww. terminu, organ wydaje decyzję określającą kwotę przypadającą do zwrotu i termin, od którego nalicza się odsetki oraz sposób zwrotu środków, z uwzględnieniem ust. 2, oraz zawierającą pouczenie o sankcji wynikającej z ust. 4 pkt 3.

Sąd orzekający w tej sprawie podziela pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 22 stycznia 2015 r. o sygn. akt II GSK 2004/13, zgodnie z którym procedury, o których mowa w art. 207 ust. 1 pkt 2 i art. 184 ust. 1 ufp, mogą wynikać nie tylko z aktu prawa powszechnie obowiązującego, ale także z łączącej strony umowy o dofinansowanie, w której zostaje określony uzgodniony sposób działania beneficjenta. Podpisana przez beneficjenta według wzoru umowa określa procedurę wykonywania przez niego projektu. W tej sytuacji, stosując zarówno gramatyczną, jak też systemową wykładnię przepisu art. 207 ust. 1 pkt 2 ufp, należy przyjąć, że w pojęciu "innych procedur" mieszczą się umowy zawierane przez beneficjentów na wykonanie zgłoszonych przez nich w ramach określonych programów operacyjnych i wyłonionych do dofinansowania projektów.

Zatem naruszenie procedur, o których mowa w art. 184 ufp, może wynikać również z postanowień umowy oraz procedur, których stosowanie w umowie postanowiono, określonych w innych, przywołanych w umowie aktach, co z kolei implikuje wydanie decyzji na podstawie art. 207 ust. 1 pkt 2 ufp.

Zgodnie z art. 52 ust. 1 ustawy wdrożeniowej podstawę dofinansowania projektu stanowi Umowa o dofinansowanie projektu zawarta przez instytucję zarządzającą albo działającą w jej imieniu instytucję pośredniczącą z beneficjentem. Umowa określa warunki dofinansowania projektu, a także prawa i obowiązki beneficjenta z tym związane. W konsekwencji, w przypadku zawarcia umowy o dofinansowanie zgodnie z przyjętym przez instytucję wzorem, uznać należy, że reguluje ona również procedurę realizacji projektu. Niewypełnienie przez stronę postanowień umowy powoduje zatem konieczność odzyskiwania przez organ kwot podlegających zwrotowi.

Przenosząc powyższe regulacje na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, iż procedurę, o której mowa w art. 184 ufp i art. 52 ust. 1 ustawy wdrożeniowej stanowiły zapisy umowy o dofinansowanie nr [...] z 6 września 2016r. na realizację projektu pn. "[...]", które szczegółowo określały warunki dofinansowania projektu, a także prawa i obowiązki beneficjenta z tym związane.

W ramach tej Umowy Skarżąca była zobowiązana m.in. do: § 5 ust. 12 - wprowadzania do systemu SL2014 danych zgodnie z instrukcjami, zgodnie z prawdą, prawidłowo sklasyfikowanych, aktualnych, kompletnych i zgodnych z dokumentami źródłowymi;§6 ust. 5 - do przedkładania wniosków o płatność, zgodnie z harmonogramem; przy czym zgodnie z § 1 pkt 44 przez "wiosek o płatność" należy rozumieć dokument wraz z załącznikami składany przez beneficjenta za pośrednictwem SL2014, na podstawie którego beneficjent wnioskuje o płatność (...) bądź rozlicza zaliczkę; zaś zgodnie z § 6 ust. 8 pkt 4, jedną z form wniosku o płatność jest wniosek "rozliczający zaliczkę" - w którym beneficjent rozlicza kwotę przekazanej wcześniej zaliczki; § 7 ust. 1 - dofinansowanie przekazywane jest w formie zaliczki lub refundacji; przez "płatność zaliczkową" (zaliczkę) - § 1 pkt 17 - należy rozumieć określoną część kwoty dofinansowania przyznanego w Umowie, wypłacaną beneficjentowi (...) przeznaczona na sfinansowanie wydatków kwalifikowalnych związanych z realizacją Projektu przed ich dokonaniem i rozliczana w kolejnych wnioskach o płatność; warunkiem rozliczenia zaliczki - § 7 ust. 2 pkt 1 i 2 - jest m.in złożenie przez SL2014 poprawnego, kompletnego i spełniającego wymogi formalne, merytoryczne i rachunkowe wniosku o płatność oraz dokonanie przez IZ RPO pozytywnej weryfikacji oraz poświadczenia faktycznego i prawidłowego poniesienia wydatków, a także ich kwalifikowalności; rozliczenie zaliczki - § 8 ust. 13 - polega na złożeniu do IZ RPO, terminie określonym w ust. 9 (czyli 12 miesięcy od dnia otrzymania zaliczki) - wniosku o płatność, w którym beneficjent wykaże wydatki kwalifikowalne sfinansowane z tej zaliczki lub na zwrocie zaliczki. Zgodnie z § 13 ust. 1 - w przypadku niezłożenia wniosku o płatność rozliczającego zaliczkę na kwotę lub w terminie 14 dni od dnia upływu terminu, o którym mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 189 ust. 4 u.f.p., od środków pozostałych do rozliczenia, przekazanych w ramach zaliczki, nalicza się odsetki jak dla zaległości podatkowych, liczone od dnia przekazania środków do dnia złożenia wniosku o płatność.

Zgodnie z art. 184 ufp, IZ RPO WZ wezwie beneficjenta do zwrotu całości lub części dofinansowania wraz odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych liczonymi od daty przekazania beneficjentowi ostatniej transzy przed poniesieniem wydatków, które zostały uznane za nieprawidłowości, do dnia obciążenia rachunku bankowego beneficjenta kwotą zwrotu w terminie 14 dni kalendarzowych od dnia doręczenia tego wezwania. W przypadku niedokonania przez beneficjenta zwrotu środków, IZ RPO WZ po przeprowadzeniu postępowania określonego przepisami k.p.a., wydaje decyzję, o której mowa w art. 207 ust. 9 ufp.

Na tle powyższych regulacji ustawowych (prawa krajowego i unijnego – o którym mowa dalej) a także zapisów samej umowy o dofinansowanie z dnia 6 września 2016 r. które stanowiły podstawę rozstrzygnięcia a na które zasadnie powołał się organ nie można uznać zarzutów skargi za zasadne. Sąd stwierdza, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa. Ocena ta wynika z konfrontacji prawidłowo poczynionych ustaleń faktycznych z dyspozycjami norm zawartych w przepisach prawnych mających zastosowanie w sprawie.

Zgodnie z art. 189 ust. 3 ufp w przypadku niezłożenia wniosku o płatność na kwotę lub w terminie, o których mowa w przepisach wydanych na podstawie ust. 4, od środków pozostałych do rozliczenia, przekazanych w ramach zaliczki, nalicza się odsetki jak dla zaległości podatkowych, liczone od dnia przekazania środków do dnia złożenia wniosku o płatność. Z literalnego brzmienia tego przepisu jednoznacznie wynika, iż organ musi naliczyć odsetki, jeżeli stwierdzi zaistnienie okoliczności, o których mowa w tym przepisie. Decyzja o zapłacie odsetek ma charakter decyzji deklaratoryjnej, tj. jedynie potwierdzającej konieczność zapłaty odsetek w określonej wysokości na skutek wystąpienia zdarzenia, z którym ustawa wiąże obowiązek naliczenia odsetek. Dla powstania zobowiązania z art. 189 ust. 3 ufp nie są zatem istotne przyczyny, z powodu których doszło do nierozliczenia zaliczki w sposób określony w Umowie o dofinansowanie. Dlatego też powoływanie się przez Skarżącą na odmienną interpretację postanowień umowy o dofinansowanie nie mogło mieć wpływu na rozstrzygnięcie w sprawie.

Zgodnie z Umową o dofinansowanie (§ 7 ust. 2 pkt 1, § 8 ust. 9 zd.1, § 13 ust. 2) Skarżąca zobowiązana była do rozliczenia udzielonego jej dofinansowania w formie zaliczki ale także w zakreślonym terminie i w określony sposób tj. za pośrednictwem aplikacji SL2014 co zgodne jest z § 3 ust. 5 rozporządzenia Ministra Rozwoju i Finansów z dnia 7 grudnia 2017 r. w sprawie zaliczek w ramach programów finansowanych z udziałem środków europejskich (Dz. U. z 2017 r., poz. 2367).

Odnosząc powyższe do okoliczności niniejszej sprawy wskazać należy, że Skarżąca składała wnioski o płatność nr [...], nr [...], jak też nr [...] odpowiednio w dniu 11 października 2018 r., w dniu 31 grudnia 2018 r. oraz w dniu 14 stycznia 2019 r. Stwierdzić należy zatem, iż Skarżący złożył po terminie określonym zarówno w art. 189 ust. 3 ufp jak i w § 13 ust. 1 Umowy. Zakończenie wskazanego terminu liczonego po 14 dniach od dnia upływu 12 miesięcznego terminu od dnia otrzymania zaliczki, tj. od dnia 26 września 2017 r. - II transza zaliczki (§ 8 ust. 9 zd. 1 Umowy), przypadało bowiem na dzień 10 października 2018 r. Skarżący zatem na podstawie przywołanej regulacji prawnej (art. 189 ust. 3 ufp) jak i § 13 ust. 1 Umowy jest zobowiązany do zwrotu odsetek liczonych od kwot wskazanych przez organ w łącznej kwocie 55 069,00 zł (3 020,00 zł + 1 948,00 zł + 49 651,00 zł + 450,00 zł).

Ponadto pismem z dnia 9 października 2019 r. Beneficjent został poinformowany, że jeden z dokumentów księgowych (FVn-[...]) został zapłacony w dniu 29 stycznia 2019 r., tj. po dacie złożenia omawianego wniosku o płatność w wyniku czego dokument ten na dzień złożenia wniosku nie spełniał określonego w § 7 ust. 2 punkt 1 Umowy warunku rozliczenia wydatku. Biorąc pod uwagę powyższe IZ RPO WZ ustaliła, iż Spółka w ramach wniosku o płatność nr [...] rozliczyła część drugiej transzy zaliczki w kwocie 480 092,80 zł. Beneficjent uczynił to w ten sposób, że w dniu 14 stycznia 2019 r., tj. w dacie złożenia wniosku o płatność nr [...], przedstawił zapłacone w całości dokumenty księgowe rozliczające część drugiej transzy w wysokości 475 912,80 zł, a następnie w dniu 29 stycznia 2019 r., tj. w dacie zapłaty za jeden z dokumentów księgowych (FVn-[...]), rozliczył część drugiej transzy w wysokości 4 180,00 zł. Uwzględniając powyższą wysokość rozliczenia zaliczki, do rozliczenia pozostała kwota 169 199,72 zł (649 292,52 zł-480 092,80 zł).

W wyniku jedynie częściowego rozliczenia drugiej transzy zaliczki, przekazanej przez IZ RPO WZ w dniu 26 września 2017 r. w wysokości 926 221,98 zł, gdzie 12 miesięczny termin do jej rozliczenia upłynął w dniu 26 września 2018 r., Beneficjent naruszył cytowany już wyżej § 8 ust. 9 zd. 1 Umowy. Tym samym zasadnie organ uznał, że ze względu na fakt, iż Skarżący nie rozliczył pozostałej do rozliczenia kwoty zaliczki w wysokości 169 199,72 zł (926 221,98 zł-221 522,73 zł - 55 406,73 zł - 480 092,80 zł), wskazane środki finansowe należy uznać za środki wykorzystaniem z naruszeniem procedur określonych w art. 184 ufp. Naruszenie procedur obowiązujących w ramach RPO WZ, tj. procedur o których mowa w art. 184 ufp powoduje, iż Beneficjent zgodnie z art. 207 ust. 1 pkt 2 ufp zobowiązany jest do zwrotu przywołanej wyżej części wypłaconych środków finansowych. Skarżący był bowiem zobowiązany do rozliczenia w całości drugiej transzy zaliczki przekazanej w dniu 26 września 2017 r. w wysokości 926 221,98 zł w terminie do dnia 26 września 2018 r. czego nie uczynił.

Zgodzić się należy z organem, że poprzez naruszenie art. 184 ufp, dochodzi i doszło w niniejszej sprawie do wystąpienia nieprawidłowości indywidualnej w rozumieniu art. 2 pkt 36 Rozporządzenia nr 1303/2013. Organ w decyzji wskazał na czym ta szkoda w przypadku wskazanych naruszeń polega. Nie tylko zdefiniował wystąpienie nieprawidłowości ale także wskazał na wystąpienie szkody rzeczywistej, gdyż doszło do poniesienia przez IZ RPO WZ wydatku, który poprzez niewłaściwe a opisane wyżej zaniechanie naraziło budżet UE na stratę. Stąd zarzutów skargi odnośnie naruszenia art. 2 pkt. 36 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1303/20113 w związku z art. 107 § 3 i 77 § 1 k.p.a. poprzez brak wskazania jakie konkretne zaniechanie lub działanie beneficjenta wpłynęło lub może wpłynąć na budżet Unii Europejskiej oraz w jakim rozmiarze nie można uznać za zasadne.

Sąd wyjaśnia, iż zgodnie z art. 60 pkt 6 u.f.p. odsetki od nierozliczonej w terminie zaliczki stanowią środki publiczne stanowiące niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publicznoprawnym. Zgodnie natomiast z art. 67 u.f.p. do spraw dotyczących należności, o których mowa w art. 60, nieuregulowanych niniejszą ustawą stosuje się przepisy k.p.a. i odpowiednio przepisy działu III Ordynacji podatkowej, dotyczący zobowiązań podatkowych. Wskazać również należy, że zgodnie z art. 21 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej zobowiązanie podatkowe powstaje z dniem zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania.

Z kolei art. 189 ust. 3 u.f.p. określa, kiedy powstaje obowiązek zapłaty odsetek od środków przekazanych w formie zaliczki. Zobowiązanie to powstaje zatem z momentem zaistnienia okoliczności tam przewidzianych, a więc w przypadku niezłożenia wniosku o płatność na kwotę lub w terminie, o których mowa w rozporządzeniu. Tym samym obowiązek zapłaty odsetek powstaje z mocy prawa. Zgodnie z art. 189 ust. 3a u.f.p., w przypadku stwierdzenia okoliczności, o których mowa w ust. 3, instytucja, która podpisała umowę z beneficjentem, wzywa go do zapłaty odsetek lub wyrażenia zgody na pomniejszenie kolejnych płatności, w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania. Z art. 189 ust. 3b u.f.p., wynika zaś, że po bezskutecznym upływie terminu, o którym mowa w ust. 3a, organ pełniący funkcję instytucji zarządzającej, instytucji pośredniczącej albo instytucji wdrażającej w rozumieniu ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju albo ustawy o zasadach realizacji programów wydaje decyzję o zapłacie odsetek określającą kwotę środków, od których nalicza się odsetki oraz termin, od którego nalicza się odsetki, a także sposób ich zapłaty.

Wobec powyższego Sąd stwierdza, iż w rozpoznawanej sprawie działania organów były prawidłowe. Mając na uwadze zarzuty skargi i ich uzupełnienie w piśmie procesowym wskazać należy, że w istocie Skarżąca nie kwestionuje, że przedłożyła do rozliczenia zaliczki dokument księgowy (wydatek) już rozliczony. Skarżąca w istocie kwestionuje, że złożyła wniosek o płatność 10 października 2018 r., a nie jak przyjął organ z uchybieniem tego terminu tj. dnia 11 października 2018 r.

Zgodzić się należy z organem, że odnośnie dokumentu SL2014 należy odróżnić datę utworzenia danego dokumentu na portalu SL2014 przez beneficjenta, od daty jego wysłania (czyli oficjalnego złożenia), co wiąże się z koniecznością podpisania wniosku o płatność w przewidziany sposób np. przy użyciu profilu zaufanego, co wprost wynika z zapisów umowy przywołanych wcześniej - § 5 ust. 12, § 6 ust. 5 zd. drugie. Należy podkreślić, że utworzenie wniosku w systemie SL2014 nie oznacza jeszcze jego opublikowania. Z zarzutów skargi wynika, że Skarżąca nie powołała się przy tym na żadne problemy techniczne, które uniemożliwiałoby opublikowanie wymienionego wniosku o płatność za pośrednictwem SL2014 a polemizuje z oceną dokonanych czynności. Zatem racje przyznać należy organowi, że utworzenie wniosku o płatność w dniu 10 października 2018 r. o godzinie 23:05:26 nie może stanowić okoliczności uzasadniającej dotrzymanie terminu. Zasadnie wskazał organ, że analiza przedłożonego przez Skarżącą wydruku przedstawia trzy daty tj. datę utworzenia, datę złożenia i datę zakończenia weryfikacji. Co umyka uwadze Skarżącej istotna jest data złożenia wniosku, co jest równoznaczne z jego opublikowaniem w SL2014, a nie samo jego wytworzenie w systemie, który de facto do czasu jego opublikowania może być korygowany przez beneficjenta.

Stąd nie można uznać zarzutu skargi, że doszło do pominięcia istotnych elementów zgromadzonego materiału dowodowego lub odmówienie im mocy dowodowej w szczególności okoliczności faktycznej istotnej materialnoprawnie, tj. tej, że Skarżąca w zakreślonym przepisami prawa terminie w dniu 10 października 2018 r, przedstawiła rozliczenie zaliczki. Organ stwierdził wpływ wniosku dnia 11 października 2018 r. stąd ustalenia organu w tym zakresie nie naruszają art. 107 § 3 z w związku z art. 77. § 1 k.p.a.

W treści skargi Skarżąca zarzuciła także naruszenie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego podnosząc, iż organ nie wyjaśnił dostatecznie sprawy oraz podstaw i przesłanek utrzymania w mocy decyzji organu I instancji. W ocenie Sądu powyższe zarzuty uznać należało za nietrafne. Fakt, że organy oceniły zaprezentowaną przez Skarżącą argumentację odmiennie, nie oznacza, że nie wzięły jej pod uwagę. Organ odwoławczy prawidłowo wyjaśnił, w oparciu o zebrane w sprawie dowody, powody określenia stronie kwot do zwrotu oraz obowiązku zapłaty odsetek, odnosząc się przy tym do zarzutów i twierdzeń podnoszonych przez stronę. W kontrolowanej sprawie podjęto wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Organy zebrały i rozpatrzyły materiał dowodowy wystarczający do podjęcia rozstrzygnięcia. Wyciągnięte w sprawie wnioski są logicznie poprawne i merytorycznie uzasadnione. Poszczególne dowody poddano szczegółowej analizie i ocenie, dowody zostały także ocenione we wzajemnej łączności.

Postępowanie zostało przeprowadzone w sposób budzący zaufanie do tych organów, które udzielały stronie niezbędnych informacji i wyjaśnień o przepisach prawa pozostających w związku z przedmiotem tego postępowania. Organ dokonał również oceny argumentów przedstawianych przez stronę, umożliwił jej zapoznanie się z aktami sprawy oraz ustosunkowanie się do zebranego w sprawie materiału dowodowego. Wyjaśnił też zasadność przesłanek, którymi kierował się przy załatwianiu sprawy. Rozstrzygnięcie zapadło ponadto w oparciu o przepisy obowiązującego prawa, które organy zastosowany w prawidłowy sposób.

Za podstawę wyroku Sąd przyjął ustalenia stanu faktycznego dokonane

w zaskarżonym rozstrzygnięciu, albowiem nie stwierdził naruszenia prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wprawdzie

w skardze podnoszono zarzut niewyjaśnienia dokładnego stanu faktycznego sprawy, jednakże z dalszej analizy stanowiska strony wynika, że w zarzucie tym chodzi nie tyle o braki dowodowe, jakich miałby się dopuścić organ lecz o wadliwość dokonanej przez niego oceny zebranego materiału dowodowego, a w konsekwencji błędną ocenę materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, skutkujące uznaniem, że rzekome naruszenie przez Skarżącą procedur obowiązujących przy wydatkowaniu środków

w rozumieniu w art. 184 ust. 1 ufp, stanowiło jednocześnie nieprawidłowość

w rozumieniu art. 2 pkt 36 Rozporządzenia. Z takimi zarzutami sąd jednak się nie godzi, o czym była mowa.

Mając powyższe na uwadze uznając skargę za niezasadną, należało ja oddalić o czym orzeczono w sentencji.