Postanowienie WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 244/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2015-05-22 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 6042 Gry losowe i zakłady wzajemne
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych
Powołane przepisy: article: art. 199, art. 245 par. 1 i 3, art. 246 par. 2 pkt 2, art. 258 par. 1 i 2 pkt 7
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Violetta Mielcarek po rozpoznaniu w dniu 22 maja 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A Sp. z o.o. w N o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A Sp. z o.o. w N na postanowienie Dyrektora Izby Celnej z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie obciążenia kosztami badania sprawdzającego automatu do gier o niskich wygranych postanawia: oddalić wniosek.


UZASADNIENIE

Skarżąca spółka złożyła sporządzony na urzędowym formularzu w dniu [...] wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podała, że z uwagi na fakt, że prowadzone jest wobec spółki przez Naczelnika Urzędu Skarbowego postępowanie egzekucyjne, nie może ona swobodnie dysponować środkami pieniężnymi i jest zobowiązana realizować dokonane przez w.w organ zajęcia. Skarżąca podała, że sytuacja finansowa spółki od początku [...] znacznie się pogorszyła w związku z wprowadzeniem przepisów ustawy o grach hazardowych – według stanu na dzień dzisiejszy, w konsekwencji wygaśnięcia uzyskanych zezwoleń i braku możliwości ich przedłużenia. Spółka zaprzestała urządzania gier na automatach do gier o niskich wygranych. Skarżąca podała, że środki trwałe spółki to w większości automaty do gier o niskich wygranych, których w obecnych warunkach nie da się zbyć ani w Polsce (zmiana przepisów, brak zapotrzebowania na automaty) ani za granicą (przystosowanie urządzeń do specyficznych, polskich warunków). Skarżąca oświadczyła, że wysokość kapitału zakładowego wynosi [...], wartość środków trwałych według bilansu za ostatni rok [...] (za [...]), wysokość straty za ostatni rok obrotowy według bilansu [...] (za [...]), skarżąca nie podała w jakim banku prowadzony jest rachunek bankowy spółki, jaki jest numer tego rachunku i jaki jest stan rachunku na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku, podała natomiast, że rachunek został zajęty przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w związku z toczącym się postępowaniem egzekucyjnym.

Pismem z dnia [...] wezwano skarżącą spółkę do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez:

1. złożenie odpisów zeznań rocznych podatkowych za [...] złożonych przez skarżącą spółkę,

2. podanie czy skarżąca prowadzi działalność gospodarczą, jeżeli tak to w jakiej wysokości od [...] do [...] uzyskała z tego tytułu przychody i w jakiej wysokości poniosła koszty uzyskania przychodów,

3. złożenie raportów kasowych za okres od [...] do dnia otrzymania wezwania do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy,

4. złożenie odpisu bilansu za [...], rachunku zysków i strat za [...], informacji dodatkowej – wprowadzenie do sprawozdania finansowego i dodatkowych informacji i objaśnień za [...], sprawozdania z działalności zarządu za [...],

5. złożenie odpisu próbnego rachunku zysków i strat za [...],

6. złożenie odpisów deklaracji VAT-7 za ostatnie [...] miesięcy,

7. złożenie wyciągów z wszystkich rachunków bankowych, lokat bankowych, rachunków kart kredytowych należących do strony skarżącej za ostatnie [...] miesięcy,

8. złożenie zaświadczenia z banku, które będzie obejmowało okres ostatnich [...] miesięcy, o zajęciu przez organ egzekucyjny rachunków bankowych spółki, w zaświadczeniu należy wskazać od kiedy, na jakiej podstawie, na jaką kwotę, jaką kwotę do chwili obecnej uiszczono, czy środki, które wpływają na konto są w całości egzekwowane, czy pozostaje jakaś kwota wolna od egzekucji, jeżeli tak to w jakiej wysokości,

9. podanie czy spółka zatrudnia pracowników, jeżeli tak to ilu i w jakiej wysokości wypłaca miesięczne wynagrodzenia,

10. złożenie pełnego wykazu środków trwałych należących do spółki (budynki, maszyny, urządzenia, pojazdy mechaniczne, komputery, faxy, drukarki, inne),

11. złożenie dokumentów świadczących o zajęciu rachunków bankowych i majątku spółki,

12. podanie w jakiej wysokości i z jakich środków spółka ponosi koszty związane z utrzymaniem siedziby (np. czynsz, woda, gaz, energia elektryczna, telefony stacjonarne i telefony komórkowe, obsługa księgowa, obsługa prawna, inne),

Skarżąca w odpowiedzi z dnia [...] podała, że od początku [...] nie urządza gier na automatach do gier o niskich wygranych z uwagi na wygaśnięcie zezwoleń. Z uwagi na wypowiedzenie złożone przez bank, spółka nie posiada rachunku bankowego. Spółka zatrudnia jednego pracownika i posiada opóźnienia w wypłacie wynagrodzenia. Spółka nie posiada nieruchomości, natomiast ruchomości zostały zajęte przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w związku z prowadzonym postępowaniem egzekucyjnym. Skarżąca przedłożyła stan zaległości na dzień [...], z którego wynika, że łączna kwota zaległości wynosi [...]. Z kserokopii zeznania rocznego podatkowego za [...] wynika, że przychody Spółki wyniosły [...], koszty uzyskania przychodów [...], dochód [...], z kserokopii zeznania rocznego podatkowego za [...] wynika, że przychody skarżącej wyniosły [...], koszty uzyskania przychodów [...], dochód [...]. Skarżąca przedłożyła również kserokopię sprawozdania finansowego za [...] oraz postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] o odmowie zawieszenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie administracyjnych tytułów wykonawczych, których wierzycielem jest Naczelnik Urzędu Skarbowego.

Zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej jako "P.p.s.a.") strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Zatem obowiązującą zasadą w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest, że strony ponoszą koszty tego postępowania. Od tej zasady ustawa przewiduje wyjątek – możliwość przydzielenia stronie skarżącej prawa pomocy. Przepis art. 245 § 1 P.p.s.a. stanowi, iż prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (por. art. 245 § 2 P.p.s.a.). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Częściowe zwolnienie od opłat lub wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej (por. art. 245 § 3 i § 4 P.p.s.a.).

Na podstawie art. 246 § 2 P.p.s.a. osobie prawnej prawo pomocy może być przyznane:

1) w zakresie całkowitym – gdy wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania,

2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.

Zwrócić w tym miejscu należy uwagę, że rozstrzygnięcie w zakresie prawa pomocy ma charakter uznaniowy, co oznacza, że nawet jeżeli zostałaby spełniona przesłanka, rozpoznający wniosek nie musi się przychylić do zgłoszonego żądania, a jedynie może przyznać przywilej w postaci prawa pomocy jeżeli uzna, że zachodzi taka potrzeba. Przepisy przenoszą na stronę (wnioskodawcę) obowiązek wykazania wyżej wymienionych przesłanek. Na uwadze należy mieć również, że osoba prawna obowiązana jest wykazać nie tylko, że nie posiada niezbędnych środków na pokrycie kosztów postępowania sądowego, ale również, że podjęła wszelkie niezbędne kroki, aby zdobyć fundusze na pokrycie wydatków związanych z postępowaniem (zob. postanowienie NSA z 15 kwietnia 2008r., sygn. akt II OZ 318/08, publikowane na stronie internetowej www.orzeczenia.nsa.gov.pl, J.P.Tarno Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo prawnicze LexisNexis, Warszawa 2010, s.568).

W ocenie rozpoznającego wniosek referendarza sądowego wskazać należy, że skarżąca spółka nie wykazała, że spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W badanej sprawie strona skarżąca nie wykazała, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Skarżąca bowiem w odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego z dnia [...] przedłożyła jedynie część dokumentów, nie udzieliła również pełnych wyjaśnień, o które została wezwana. Skarżąca przedłożyła kserokopie zeznań rocznych podatkowych za [...], z których wynika, że przychody spółki w [...] wyniosły [...], koszty uzyskania przychodów [...], dochód [...], w [...] przychody spółki wyniosły [...], koszty uzyskania przychodów [...], dochód [...]. Zatem skarżąca w [...] r. osiągnęła przychody, jak i uzyskała dochód. Skarżąca spółka nie podała natomiast w jakiej wysokości uzyskała przychody i w jakiej wysokości poniosła koszty uzyskania przychodów w okresie od [...] do [...]. Skarżąca podała, że od początku [...] nie urządza gier na automatach do gier o niskich wygranych. Z informacji Krajowego Rejestru Sądowego stan na dzień [...] wynika, że przedmiot działalności spółki obejmuje nie tylko działalność związaną z grami hazardowymi i organizowaniem zakładów. Z udzielonej przez skarżącą odpowiedzi nie wynika natomiast, czy spółka prowadzi działalność gospodarczą w innym zakresie. Skarżąca, mimo wezwania, nie złożyła raportów kasowych za okres od [...] do dnia otrzymania wezwania do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy, t.j. do dnia [...], nie wyjaśniła nawet czy w w.w okresie raporty kasowe sporządzała. Wnioskodawczyni nie podała czy sporządziła próbny rachunek zysków i strat za [...]. Nie przedłożyła również odpisów deklaracji VAT-7 za ostatnie [...] miesięcy, nie wyjaśniła czy deklaracje VAT-7 sporządza i składa w Urzędzie Skarbowym. Skarżąca podała, że rachunek bankowy został wypowiedziany przez bank, jednakże nie podała przez jaki bank, kiedy, nie przedłożyła również na tę okoliczność zaświadczenia z banku. W tym miejscu na marginesie wskazać natomiast należy, że w sprawie o sygn. akt [...] skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy sporządzony na urzędowym formularzu w dniu [...], w którym podała, że rachunek bankowy został zajęty przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w związku z toczącym się postępowaniem egzekucyjnym. Skarżąca wskazała, że zatrudnia jednego pracownika i ma opóźnienia w wypłacie wynagrodzenia. Wnioskodawczyni mimo wezwania nie podała w jakiej wysokości wypłaca wynagrodzenie pracownikowi, nie wyjaśniła również za jaki okres ma opóźnienia z wypłacaniem wynagrodzenia. Skarżąca nie złożyła wykazu środków trwałych, poza postanowieniem o odmowie zawieszenia postępowania egzekucyjnego, nie przedłożyła dokumentów o zajęciu rachunku bankowego. Skarżąca nie podała również w jakiej wysokości i z jakich środków ponosi koszty związane z utrzymaniem siedziby (np. czynsz, opłaty za media, koszty obsługi księgowej i prawnej, inne koszty). Przedstawione zatem przez spółkę informacje nie dają pełnego obrazu jej kondycji finansowej. Spółka bowiem, pomimo wezwania, nie przedłożyła, jak już wcześniej wskazano, wszystkich żądanych dokumentów i informacji. Wobec tego wskazać należy, że w judykaturze prezentowany jest pogląd, iż podmiot ubiegający się o przyznanie prawa pomocy, który nie przedstawia żądanych wyjaśnień musi liczyć się z negatywnymi konsekwencjami wynikającymi z jego bierności (por. orzeczenie NSA z 5.06.2008r., sygn. akt I FZ 236/08 publ. na stronie internetowej www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Niedostarczenie wszystkich żądanych dokumentów źródłowych musi mieć bowiem wpływ na dokonywaną przez rozpoznającego wniosek ocenę (por. S. Babiarz, B. Dauter, M. Niezgódka-Medek "Koszty postępowania w sprawach administracyjnych i sądowoadministracyjnych", Warszawa 2007r., s. 244). Nie zasługuje bowiem na aprobatę stanowisko strony, która uchyla się od zaprezentowania stosownej dokumentacji potwierdzającej jej aktualne możliwości płatnicze.

W tych okolicznościach brak było możliwości ustalenia, czy spółka wypełnia przesłanki art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a. W konsekwencji skoro przedłożone przez skarżącą spółkę informacje i odpisy dokumentów są niekompletne, to przedłożony przez nią wniosek o przyznanie prawa pomocy podlega oddaleniu.

Wobec powyższego na podstawie art. 245 § 1 i § 3, art. 246 § 2 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 cyt. ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.