Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2745/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-05-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6460 Znaki towarowe
Hasła tematyczne: Własność przemysłowa
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 256 ust. 1art. 170ust. 1 i ust. 2
journal: Dz.U. 2003 nr 119 poz 1117
law: Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej
article: art. 94 par. 2, art. 97 par. 1 pkt 4, art. 7, art. 8, art. 77 par. 1, art. 80, art. 107 par. 3, art. 105 par. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Sędziowie Sędzia WSA Piotr Borowiecki (spr.) Sędzia WSA Pamela Kuraś – Dębecka Protokolant st. ref. Paulina Stylińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 maja 2014 r. sprawy ze skargi C. z siedzibą w W. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2013 r., nr [...], Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej - działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. - zwanej dalej: "k.p.a.") w zw. z art. 256 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej (tekst jednolity Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117 ze zm. - zwanej dalej także: "p.w.p.") - w wyniku ponownego rozpoznania sprawy zakończonej decyzją tego organu z dnia [...] października 2011 r. umarzającą postępowanie w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy CLEANIC nr [...], udzielonego na rzecz spółki H. Sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej także: "uprawniona ze spornego prawa ochronnego" lub "uczestnik postępowania"), zainicjowanego wnioskiem spółki C. LLC z siedzibą w [...], Stan [...], Stany Zjednoczone Ameryki (dalej także: "skarżąca spółka" lub "strona skarżąca") o stwierdzenie wygaśnięcia w części spornego prawa ochronnego - utrzymał w mocy w/w decyzję z dnia [...] października 2010 r.

Do wydania zaskarżonej decyzji Urzędu Patentowego RP doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:

W dniu [...] stycznia 2004 r. do Urzędu Patentowego RP wpłynął wniosek spółki C. LLC z siedzibą w Stanach Zjednoczonych Ameryki o uznanie za wygasłe prawa ochronnego na znak towarowy CLEANIC o nr [...], w części dotyczącej "produktów kosmetycznych za wyjątkiem chusteczek nasączanych płynami kosmetycznymi, wacików, płatków kosmetycznych, patyczków z watą do celów kosmetycznych i waty do celów kosmetycznych", zawartych w klasie 3, z powodu nieużywania znaku w w/w zakresie.

Sporny znak towarowy został zarejestrowany na rzecz spółki H. S.A. z siedzibą w W.

Jako podstawę prawną swojego żądania skarżąca spółka, jako wnioskodawca, wskazała art. 169 ust. 1 pkt 1 p.w.p. Strona skarżąca podniosła, że oznaczenie sporne nigdy nie było używane w pełnej gamie produktów kosmetycznych, a jedynie dla części towarów, wobec której nie żąda on stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego. Skarżąca spółka podniosła ponadto, że jest uprawniona do znaku towarowego Clinique nr [...], chronionego z pierwszeństwem od dnia [...] maja 1973 r., który został przeznaczony do oznaczenia takich towarów, jak: "kremy kosmetyczne, płyny do zmywania i olejki, szczególnie kremy oczyszczające, nawilżające płyny i kremy, środki upiększające - szczególnie puder do twarzy, zasadnicze podkłady do makijażu, róże, preparaty do upiększania oczu - szczególnie tusz, kreski do oczu, cienie do oczu, ołówki do brwi, zmywacze do oczu, szminki", zawarte w klasie 3 oraz "dezodoranty" zawarte w klasie 5. Strona skarżąca podkreśliła, iż obawia się, że uprawniony "będzie wchodził w klientelę", którą firma C. LLC zdobyła dzięki renomie wypracowanej wieloletnią obecnością na rynku polskim, co może spowodować wprowadzenie klientów w błąd. Strona wnioskująca podkreśliła także, iż jej znak towarowy stosowany wraz z nazwą przedsiębiorstwa uzyskały walor powszechnej znajomości i renomy.

W odpowiedzi na wniosek o stwierdzenie wygaśnięcia spółka uprawniona z tytułu spornego prawa ochronnego wniosła o jego oddalenie.

Decyzją z dnia [...] listopada 2005 r. Urząd Patentowy RP stwierdził wygaśnięcie prawa ochronnego na znak towarowy CLEANIC o nr [...] z dniem [...] stycznia 2004 r. w części dotyczącej "produktów kosmetycznych za wyjątkiem chusteczek nasączanych płynami kosmetycznymi, wacików, płatków kosmetycznych, patyczków z watą do celów kosmetycznych i waty do celów kosmetycznych" zawartych w klasie 3.

W wyniku rozpatrzenia skargi wniesionej przez spółkę H. S.A. z siedzibą w W. na w/w decyzje Urzędu Patentowego RP z dnia [...] listopada 2005 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wydał w dniu 16 października 2006 r. wyrok w sprawie sygn. akt VI SA/Wa 770/06, w którym podzielił w całości stanowisko Urzędu Patentowego RP w kwestii istnienia po stronie wnioskodawcy interesu prawnego wynikającego z art. 20 Konstytucji RP oraz z art. 5 ustawy z dnia 19 listopada 1999 roku Prawo działalności gospodarczej. Ponadto w uzasadnieniu wyroku WSA wskazał, że Urząd Patentowy RP poczynił prawidłowe ustalenia co do używania spornego znaku towarowego tylko dla tych produktów kosmetycznych, które nie były objęte wnioskiem o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego.

Od powyższego wyroku spółka uprawniona ze spornego prawa ochronnego wniosła skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, kwestionując uznanie przez WSA w Warszawie istnienia interesu prawnego po stronie wnioskodawcy.

W wyniku rozpatrzenia skargi kasacyjnej spółki uprawnionej Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem Z dnia 21 listopada 2007 r. uchylił zaskarżony wyrok WSA w Warszawie z dnia 16 października 2006 r., sygn. akt VI SA/Wa 770/06 oraz decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia [...] listopada 2005 r. nr [...]. W uzasadnieniu NSA stwierdził, iż art. 20 Konstytucji RP i art. 5 ustawy - Prawo działalności gospodarczej, odpowiadający brzmieniu art. 6 ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej - nie są przepisami prawa materialnego, stanowiącymi podstawę do wykazania się interesem prawnym osoby przy składaniu wniosku o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy, o którym mowa w art. 169 ust. 2 p.w.p. Zdaniem NSA, nie wystarczyło bowiem powołanie się na prawdopodobne zagrożenie wynikające w razie wprowadzenia do obrotu towarów oznaczanych znakiem przyznanym uprawnionemu. Jednocześnie NSA nie odniósł się do oceny przesłanek stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy z uwagi na to, iż w okolicznościach niniejszej sprawy postępowanie nie mogło być nawet wszczęte.

W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Urząd Patentowy RP decyzją z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] umorzył postępowanie w sprawie o stwierdzenie wygaśnięcia spornego prawa ochronnego.

W uzasadnieniu decyzji Urząd Patentowy RP, uwzględniając stanowisko NSA zawarte w w/w wyroku z dnia 21 listopada 2007 r. - stwierdził, iż skarżąca spółka, jako wnioskodawca, nie wykazał posiadania interesu prawnego do występowania z wnioskiem o stwierdzenie wygaśnięcia spornego prawa ochronnego na znak towarowy CLEANIC o nr [...], gdyż jak wskazał do wykazania interesu nie wystarczy bowiem samo subiektywne odczucie wnioskodawcy odnośnie istnienia prawdopodobnego zagrożenia wynikającego z kolizji spornego znaku towarowego ze znakiem Clinique, lecz jest konieczne wykazanie rzeczywistego aktualnego wpływu kwestionowanego prawa na sytuację materialnoprawną wnioskodawcy.

W wyniku rozstrzygnięcia wniosku skarżącej spółki o ponowne rozpatrzenia sprawy Urząd Patentowy RP - działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 127 § 3 k.p.a. oraz w związku z art. 256 ust. 1 a także art. 169 ust. 1 pkt. 1 i ust. 2 p.w.p. - uchylił sporną decyzję Urzędu Patentowego z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] umarzającą postępowanie w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia w części spornego prawa ochronnego udzielonego na znak towarowy CLEANIC o nr [...] (pkt 1 decyzji) oraz stwierdził z dniem [...] maja 2002 r. wygaśnięcie prawa ochronnego na znak towarowy CLEANIC nr [...] w części dotyczącej towarów z klasy 3: produkty kosmetyczne za wyjątkiem: chusteczek nasączonych płynami kosmetycznymi, wacików, płatków kosmetycznych, patyczków z watą do celów kosmetycznych i waty do celów kosmetycznych (pkt 2 decyzji).

W uzasadnieniu decyzji organ uznał, że skarżąca spółka, jako wnioskodawca wykazała posiadanie interesu prawnego, albowiem dokonała ona zgłoszenia w Urzędzie Patentowym RP znaku towarowego identycznego, jak sporny znak towarowy CLEANIC, za numerem [...] między innymi dla kosmetyków, a więc towarów identycznych, jakie występują w wykazie towarów spornego znaku towarowego, tj. produkty kosmetyczne.

Organ stwierdził, że po wydaniu wyroku NSA z dnia 21 listopada 2007 r. nastąpiła zmiana okoliczności faktycznych i prawnych, polegająca na toczących się postępowaniach spornych między spółkami - skarżącą i uprawnioną, zarówno przed Urzędem Patentowym RP jak i przed Urzędem OHIM. Wobec powyższego Urząd Patentowy RP uznał, że wnioskodawca posiada interes prawny w domaganiu się stwierdzenia wygaśnięcia spornego prawa ochronnego. Tak uzasadniony interes prawny, zdaniem organu, nie budzi wątpliwości, gdyż sam fakt bycia konkurentami na rynku produkującymi podobne bądź identyczne towary, może ograniczać swobodne prowadzenie działalności gospodarczej przez wnioskodawcę.

Następnie, organ - powołując się na przepis art. 169 ust. 6 p.w.p. - uznał, że spółka uprawniona ze spornego prawa ochronnego nie wykazała używania znaku co do towarów objętych wnioskiem. Organ stwierdził, że uprawniony ze spornego prawa ochronnego nie wykazał rzeczywistego i poważnego używania znaku towarowego CLEANIC nr [...] dla towarów wskazanych we wniosku, nie wykazał także istnienia ważnych powodów uzasadniających jego nieużywanie. Organ uznał, że materiały, na które powołała się spółka uprawniona, nie potwierdzają rzeczywistego używania spornego znaku towarowego w zakresie towarów wskazanych we wniosku. Zdaniem organu, uprawniony w toku dalszego postępowania także nie przedstawił dodatkowych materiałów potwierdzających rzeczywiste i poważne używanie spornego znaku w określonym wyżej terminie dla towarów wskazanych we wniosku, a także nie wykazał istnienia ważnych powodów uzasadniających jego nieużywanie.

W międzyczasie, a więc niezależnie od powyżej opisanej sprawy zainicjowanej wnioskiem strony skarżącej z dnia [...] stycznia 2004 r. o stwierdzenie wygaśnięcia spornego prawa ochronnego, w dniu [...] sierpnia 2008 r. do Urzędu Patentowego RP wpłynął wniosek skarżącej spółki C. LLC z siedzibą w [...], Stan [...], Stany Zjednoczone Ameryki, w którym strona wniosła o uznanie za wygasłe prawa ochronnego na znak towarowy CLEANIC o nr [...], w części dotyczącej towarów z klasy 3 tj.: "produkty kosmetyczne za wyjątkiem chusteczek nasączanych płynami kosmetycznymi, wacików, płatków kosmetycznych z watą do celów kosmetycznych i waty do celów kosmetycznych".

Jako podstawę prawną swojego żądania strona wnioskująca wskazała art. 169 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 315 ust 1 i ust. 2 ustawy z dnia z 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej.

W uzasadnieniu skarżąca spółka, jako wnioskodawca, podniosła, że wedle posiadanych przez nią informacji, sporny znak towarowy CLEANIC [...] nie był nigdy dotychczas używany przez uprawnionego na terenie Polski, do oznaczenia: produktów kosmetycznych z wyłączeniem chusteczek nasączanych płynami kosmetycznymi, wacików, płatków kosmetycznych, patyczków z watą do celów kosmetycznych i waty do celów kosmetycznych, w ciągu nieprzerwanego okresu 5 lat od dnia wniesienia niniejszego wniosku bądź nawet od daty rejestracji spornego znaku towarowego. Wobec powyższego, zdaniem wnioskodawcy, zostały spełnione przesłanki z art. 169 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 4 p.w.p., określające podstawę wygaszenia prawa ochronnego na znak towarowy.

W odpowiedzi na powyższy wniosek strony skarżącej spółka H. Sp. z o.o. z siedzibą w W., jako uprawniona ze spornego prawa ochronnego, w piśmie z dnia [...] marca 2009 r. wniosła o oddalenie wniosku. Spółka uprawniona ze spornego prawa ochronnego podniosła, iż powyższy wniosek jest bezzasadny, gdyż miała ona usprawiedliwione powody, aby nie wprowadzać marki na rynek. Ponadto spółka podkreśliła, że jako uprawniona ze spornego prawa ochronnego, podjęła decyzję o rozpoczęciu używania znaku wobec większości produktów kosmetycznych wskazanych w klasie 3, na dowód czego przedstawił faktury oraz kopie zdjęć z akcji promocyjnych, a także zdjęcia produktów oznaczanych tym znakiem.

W piśmie z dnia [...] lutego 2010 r. strona skarżąca, jako wnioskodawca, podtrzymała swoje stanowisko, iż posiada interes prawny w domaganiu się stwierdzenia wygaśnięcia w części prawa ochronnego na sporny znak towarowy, a także przedstawiła nowe argumenty odnośnie obowiązku wykazania ważnych powodów nieużywania znaku towarowego na gruncie orzecznictwa zarówno polskiego, jak i wspólnotowego.

W wyniku rozpatrzenia sprawy Urząd Patentowy RP - działając na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. w związku z art. 256 ust. 1 p.w.p. - decyzją z dnia [...] października 2011 r., nr [...], umorzył postępowanie zainicjowane wnioskiem skarżącej spółki z dnia [...] sierpnia 2008 r. o stwierdzenie wygaśnięcia w części prawa ochronnego na znak towarowy CLEANIC nr [...].

W uzasadnieniu wydanej decyzji Urząd Patentowy RP, powołując się na odesłanie zawarte w przepisie art. 256 ust. 1 p.w.p. - wskazał, że zgodnie z przepisem art. 105 § 1 k.p.a., ustawodawca przewidział możliwość umorzenia postępowania przez organ administracji publicznej, jeżeli postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe.

Organ zauważył, że decyzją z dnia [...] czerwca 2011 r. (prawidłowo organ winien wskazać na datę "[...] września 2011 r."), zapadłą w sprawie [...], Urząd Patentowy stwierdził wygaśnięcie z dniem [...] maja 2002 r. w części prawa ochronnego na sporny znak towarowy CLEANIC nr [...] w odniesieniu do towarów z klasy 3, tj.: produkty kosmetyczne za wyjątkiem: chusteczek nasączanych płynami kosmetycznymi, wacików, płatków kosmetycznych, patyczków z watą do celów kosmetycznych i waty do celów kosmetycznych.

Urząd Patentowy RP uznał w tej sytuacji, że wobec uprzedniego stwierdzenia w/w decyzją z dnia [...] maja 2011r. (tu również organ winien wskazać na datę "[...] września 2011 r.") wygaśnięcia w części prawa ochronnego na sporny znak towarowy, zaistniały przesłanki do umorzenia przedmiotowego postępowania. Organ stwierdził bowiem, że zakres żądania wnioskodawcy w niniejszej sprawie pokrywa się z zakresem uprzedniego stwierdzenia wygaśnięcia przedmiotowego prawa ochronnego na znak towarowy CLEANIC nr [...] i to z możliwie najwcześniejszą datą, zgodnie z art. 169 ust. 1 pkt 1 p.w.p. Urząd Patentowy RP wskazał jednocześnie, iż na skutek stwierdzenia wygaśnięcia spornego prawa ochronnego w części w postępowaniu zainicjowanym wnioskiem skarżącej spółki C. LLC z siedzibą w Stanach Zjednoczonych Ameryki, przestał istnieć przedmiot sporu w niniejszej sprawie. W związku z powyższym, organ uznał, że należało umorzyć niniejsze postępowanie wobec tego, że stało się ono bezprzedmiotowe, w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a.

W piśmie z dnia [...] grudnia 2012 r. strona skarżąca, reprezentowana przez rzecznika patentowego, złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej wydaniem w/w decyzji z dnia [...] października 2013 r.

Wnosząc o uchylenie spornej decyzji Urzędu Patentowego RP i ponowne rozpatrzenie wniosku z dnia [...] sierpnia 2008 r. o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy CLEANIC nr [...], strona skarżąca stwierdziła, że nie zgadza się z oceną dokonaną przez organ. Zdaniem skarżącej spółki, sporna decyzja powinna zostać uchylona, a przedmiotowa sprawa o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy CLEANIC rozpoznana co do meritum.

Uzasadniając powyższe stanowisko, strona skarżąca uznała przede wszystkim, że ocena organu jakoby przedmiot sporu przestał istnieć - jest przedwczesna. Według strony, zgodnie z uzyskanymi informacjami, decyzja Urzędu Patentowego RP z dnia [...] września 2011 r. została zaskarżona przez spółkę uprawnioną ze spornego prawa ochronnego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, a więc tym samym w/w decyzja Urzędu Patentowego RP z dnia [...] września 2011 r. nie stała się prawomocna i nie przestał istnieć przedmiot sporu w tej sprawie. Ponadto, strona skarżąca uznała, że inne są okoliczności sprawy zakończonej decyzją Urzędu Patentowego RP z dnia [...] września 2011 r. i decyzją wydaną w przedmiotowej sprawie. Zdaniem strony skarżącej, w pierwszej sprawie (zakończonej decyzją organu z dnia [...] września 2011 r.), ocena stanu prawnego i faktycznego, w tym interesu prawnego spółki wnioskującej w wygaszenie prawa ochronnego na znak towarowy CLEANIC, została dokonana przez Urząd Patentowy RP na dzień wydania decyzji, tj. na dzień [...] września 2011 r., co jest zgodne z orzecznictwem sądów administracyjnych, które nakazuje dokonywać oceny stanu faktycznego i prawnego sprawy na dzień wydania decyzji administracyjnej. Niemniej, zdaniem skarżącej spółki, organ administracji publicznej nie może ograniczyć się do rozpatrzenia stanu faktycznego i prawnego sprawy na jeden przyjęty przez siebie dzień, lecz musi zawsze brać pod uwagę ich zmianę, choćby nastąpiła ona w toku postępowania administracyjnego. Strona wskazała, że powyższy obowiązek wynika m. in. z przepisów art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. oraz orzecznictwa sądów administracyjnych (strona skarżąca, powołując jako przykład, wskazała na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 lipca 2004 r., sygn. akt III SA 950/03, LEX nr 158067, a także na wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 stycznia 2003 r., sygn. akt III SA 1195/01, LEX nr 137821 oraz z dnia 8 lipca 1999 r., sygn. akt IV SA 970/97, LEX nr 47901).

Mając na względzie powyższe, strona skarżąca uznała, że Urząd Patentowy RP powinien był prowadzić postępowanie oraz zbadać i uwzględnić wszystkie okoliczności prawne i faktyczne przedmiotowej sprawy, w tym również w zakresie oceny interesu prawnego wnioskodawcy na dzień wydania przyszłej decyzji administracyjnej w przedmiotowej sprawie. Zdaniem strony skarżącej, okoliczności te będą się różnić od okoliczności prawnych i faktycznych ocenianych przez Urząd Patentowy RP w sprawie zakończonej decyzją z dnia [...] września 2011 r.

Podsumowując, strona skarżąca stwierdziła, że powołana przez Urząd Patentowy RP decyzja z dnia [...] września 2011 r., wydana w sprawie [...], została zaskarżona, a tym samym jest ona nieprawomocna, a sporny znak CLEANIC będzie pozostawał w mocy do momentu uprawomocnienia się decyzji z dnia [...] września 2011 r. W tej sytuacji, strona skarżąca uznała, że niniejsza sprawa [...] jest sprawą odrębną od sprawy [...], charakteryzującą się odmiennymi okolicznościami faktycznymi i prawnymi, które powinny zostać zbadane i ocenione przy ponownym rozpoznaniu sprawy przez Urząd Patentowy RP. Ponadto, strona skarżąca zarzuciła, że ocena dokonana przez Urząd Patentowy RP w decyzji z dnia [...] września 2011 r. - jest przedwczesna, gdyż organ odwołuje się do okoliczności sprawy [...], a nie bada i nie ocenia okoliczności właściwych dla sprawy [...]. W rezultacie, jak uznała strona skarżąca, Urząd Patentowy RP, rozstrzygając niniejszą sprawę - posiłkował się wydaną na tle innego stanu faktycznego decyzją w sprawie [...], nie rozpoznając przedmiotowej sprawy ad meritum.

W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Urząd Patentowy RP - działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 127 § 3 k.p.a. w zw. z art. 256 ust. 1 p.w.p. - decyzją z dnia [...] marca 2013 r. utrzymał w mocy w/w decyzję z dnia [...] października 2010 r. umarzającą postępowanie w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy CLEANIC nr [...], udzielonego na rzecz spółki H. Sp. z o.o. z siedzibą w W., a zainicjowanego wnioskiem skarżącej spółki C. LLC z dnia [...] sierpnia 2008 r.

W uzasadnieniu organ uznał, że sporna decyzja Urzędu Patentowego RP z dnia [...] października 2011 r. nr [...] o umorzeniu postępowania jest prawidłowa, albowiem - w świetle przepisu art. 105 § 1 k.p.a. - wcześniejsze stwierdzenie wygaśnięcia prawa na sporny znak towarowy powoduje bezprzedmiotowość żądania wnioskodawcy w niniejszym postępowaniu.

Zdaniem Urzędu Patentowego RP, o ile strona skarżąca prawidłowo oceniła, iż decyzja Urzędu Patentowego RP z dnia [...] września 2011 r., wydana w sprawie o sygnaturze akt [...], nie jest prawomocna, to zgodnie z przepisem art. 16 § 1 k.p.a. posiada walor decyzji ostatecznej w administracyjnym toku instancji, ponieważ od decyzji tej nie służyło odwołanie, ani wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Organ wskazał, że pojęcie decyzji ostatecznej wiąże się z określonym w przepisie art. 16 § 1 k.p.a. domniemaniem mocy obowiązującej decyzji, które zakłada, iż decyzje obowiązują tak długo, dopóki nie zostaną uchylone lub zmienione przez nową decyzję opartą na odpowiednim przepisie prawnym (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego Komentarz, Wydawnictwo C. H. Beck, Warszawa 2011 r., s. 87). Zdaniem organu, z powyższego wynika, że podjęta przez Urząd Patentowy RP decyzja z dnia [...] października 2011 r. o umorzeniu postępowania w sprawie o sygnaturze [...], na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., była prawidłowa, skoro organ ten ustalił, iż brak jest przedmiotu sporu w administracyjnym toku instancji, w dacie orzekania. Organ wskazał, że ustalenie bezprzedmiotowości tego postępowania determinowało podjęcie decyzji o jego umorzeniu bez rozstrzygania co do meritum sprawy (w tym także kwestii istnienia interesu prawnego wnioskodawcy).

W związku z powyższym, organ uznał, że należy w pełni podzielić stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji Urzędu Patentowego RP z dnia [...] października 2011 r., iż wobec stwierdzenia wygaśnięcia przedmiotowego prawa ochronnego, w części pokrywającej się z zakresem obecnie rozpatrywanym, w innym postępowaniu (decyzja Urzędu Patentowego RP z dnia [...] września 2011 r., nr [...]), z wcześniejszą datą, niedopuszczalne jest prowadzenie postępowania co do istoty i orzekanie w przedmiocie prawa, które już nie istnieje.

Organ za całkowicie bezzasadne uznał stanowisko strony skarżącej, iż obowiązkiem Urzędu Patentowego RP było między innymi badanie, czy okoliczności faktyczne i prawne występujące w obecnym postępowaniu i sprawie o sygn. akt [...] były odmienne, czy też podobne. Organ wskazał bowiem, że powodem umorzenia w niniejszym postępowaniu nie było uznanie powagi rzeczy osądzonej (tożsamość podmiotowa i przedmiotowa w obu sprawach), co zdaje się sugerować wnioskodawca, lecz brak przedmiotu (na skutek wygaśnięcia prawa ochronnego z wcześniejszą datą), który nadawałby się do rozpatrzenia. W ocenie organu, przyjęcie za prawidłowy poglądu strony skarżącej i wydanie merytorycznej decyzji skutkowałoby stwierdzeniem nieważności takiego rozstrzygnięcia.

Organ wskazał ponadto, że prawidłowość podjętej decyzji o umorzeniu postępowania w trybie art. 105 § 1 k.p.a. potwierdza teza wyroku NSA z dnia 14 października 1991 r., sygn. akt SAB 29/91, w którym NSA stwierdził, że jeżeli zostanie wydana decyzja o umorzeniu postępowania wszczętego w sprawie już załatwionej decyzją ostateczną, to brak będzie podstaw do stwierdzenia jej nieważności, gdyż kończy ona w danej instancji postępowanie bezprzedmiotowe zgodnie z art. 105 k.p.a.

W piśmie z dnia [...] sierpnia 2013 r. strona skarżąca, reprezentowana przez rzecznika patentowego, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na w/w decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia [...] marca 2013 r.

Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Urzędu Patentowego RP z dnia [...] października 2011 r., nr [...], skarżąca spółka zarzuciła organowi naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności:

- naruszenie art. 105 § 1 k.p.a. - przez jego niewłaściwe zastosowanie i umorzenie postępowania pomimo tego, że postępowanie nie stało się bezprzedmiotowe;

- naruszenie art. 256 ust. 1 p.w.p. - przez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na nieuwzględnieniu specyfiki postępowania spornego przed Urzędem Patentowym RP w toku stosowania przepisów kodeksu postępowania administracyjnego;

- naruszenie art. 7 i art. 8 k.p.a. - przez pominięcie całokształtu sytuacji skarżącej spółki, w szczególności negatywnych konsekwencji wiążących się dla niej z utratą prawa do rozstrzygnięcia merytorycznego w sprawie wszczętej w dniu [...] sierpnia 2008 r.;

- naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. - przez nieprawidłowe wyjaśnienie okoliczności faktycznych i prawnych rozstrzygnięcia, tj. przyczyny uznania umorzonego postępowania za bezprzedmiotowe;

- naruszenie art. 94 § 2 k.p.a. - przez jego niezastosowanie, pomimo istnienia ważnej przyczyny uzasadniającej odroczenie rozprawy lub alternatywnie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. - przez jego niezastosowanie wobec faktu, iż rozpatrzenie niniejszej sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia kwestii legalności decyzji z dnia [...] września 2011 r., wydanej w sprawie [...].

W uzasadnieniu strona skarżąca, argumentując zarzut niewłaściwego zastosowanie przepisu art. 105 § 1 k.p.a., wskazała, iż w doktrynie i orzecznictwie przyjmuje się, że bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, o której stanowi art. 105 § 1 k.p.a., zachodzi, gdy brak jest jednego z elementów stosunku materialnoprawnego, wobec czego nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Ponadto, strona skarżąca wskazała, że zarówno w doktrynie, jak i orzecznictwie podkreśla się, że umorzenie postępowania, w trybie art. 105 § 1 k.p.a., stanowi wyjątek od zasady merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. Jednocześnie, jak zauważyła skarżąca, przyjmuje się również, że umorzenie postępowania stosuje się jedynie wtedy, gdy w toku postępowania nastąpił niedający się uleczyć, trwały i nieusuwalny brak przesłanki procesowej. Mając powyższe na względzie, skarżąca spółka uznała, że taka sytuacja nie zachodzi w niniejszej sprawie, albowiem brak przesłanki procesowej, na którą powołuje się w zaskarżonej decyzji Urząd Patentowy RP, nie był w chwili wydania zaskarżonej decyzji niesuwalny ani trwały. Ponadto, strona skarżąca zarzuciła, że organ błędnie wskazał, że prawo ochronne, którego wygaśnięcia domaga się skarżąca spółka w niniejszym postępowaniu, nie istnieje. Strona zauważyła bowiem, że decyzja Urzędu Patentowego RP z dnia [...] września 2011 r., nr [...], na którą powołuje się organ, nie jest prawomocna. Decyzja ta została zaskarżona do sądu administracyjnego i sprawa nadal jest w toku (sygn. akt VI SA/Wa 2595/12). Zdaniem strony skarżącej, oznacza to, że decyzja z dnia [...] września 2011 r., wydana w sprawie [...], może zostać uchylona na skutek kontroli sądowo-administracyjnej, a tym samym prawo ochronne na sporny znak towarowy CLEANIC ostatecznie nie wygaśnie. Zatem, jak uznała strona skarżąca, do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego na znak CLEANIC nr [...], okoliczność ta - stanowiąca według organu o bezprzedmiotowości postępowania w niniejszej sprawie - nie jest trwała i nieusuwalna. Ponadto, strona skarżąca stwierdziła, że nie bez znaczenia jest również fakt, iż do chwili prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy, prawo ochronne na znak towarowy CLEANIC nr [...] nadal figuruje w rejestrze znaków towarowych jako ważne.

Uzasadniając z kolei zarzut niewłaściwego zastosowania art. 256 ust. 1 p.w.p., strona skarżąca stwierdziła, że odpowiednie stosowanie przepisów k.p.a. powinno uwzględniać specyfikę i cel postępowania spornego przed Urzędem Patentowym. Zdaniem strony skarżącej, specyfika postępowania spornego w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy przejawia się w tym, że data wystąpienia z wnioskiem wszczynającym takie postępowania ma istotne znaczenie dla końcowego wyniku sprawy. W świetle powyższego, strona skarżąca uznała, że zasadne jest stwierdzenie, iż Urząd Patentowy RP, stosując przepisy k.p.a. odpowiednio do postępowania o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy, winien był wziąć pod uwagę konsekwencje dla strony wnioskującej wynikające z art. 170 ust. 1 i ust. 2 p.w.p. W tej sytuacji, skarżąca spółka wskazała, że umorzenie postępowania w niniejszej sprawie, przed uprawomocnieniem się decyzji z dnia [...] września 2011 r., nr [...], trwale pozbawia stronę skarżącą możliwości uzyskania merytorycznego rozstrzygnięcia w okolicznościach faktycznych dotyczących używania (nieużywania) spornego znaku CLEANIC, istniejących na dzień wszczęcia niniejszego postępowania, tj. [...] sierpnia 2008 r. Strona wskazała, że od tego czasu upłynęło pięć lat, w ciągu których okoliczności faktyczne związane z używaniem (nieużywaniem) znaku CLEANIC mogły ulec zmianie. Strona skarżąca podniosła, że nawet, jeśli po umorzeniu niniejszego postępowania, skarżąca spółka ponowi wniosek o stwierdzenie wygaśnięcia znaku CLEANIC (na wypadek ostatecznego uchylenia wcześniejszej decyzji Urzędu Patentowego RP z dnia [...] września 2011 r. stwierdzającej wygaśnięcie tego znaku), okoliczności faktyczne mogą ulec diametralnej zmianie, biorąc pod uwagę, możliwe wznowienie używania znaku CLEANIC przez uprawnionego.

Uzasadniając naruszenie przepisów art. 7 i art. 8 k.p.a., skarżąca spółka stwierdziła, że Urząd Patentowy RP, wydając zaskarżoną decyzję z dnia [...] marca 2013 r., nie uwzględnił słusznego interesu strony skarżącej i nie wyjaśnił dokładnie stanu faktycznego w niniejszej sprawie. W szczególności, zdaniem strony skarżącej, Urząd Patentowy RP nie wziął pod uwagę, iż decyzja z dnia [...] września 2011 r. stwierdzająca wygaśnięcie prawa ochronnego na znak CLEANIC, choć ma charakter decyzji ostatecznej, nie uczyniła postępowania w niniejszej sprawie trwale i nieusuwalnie bezprzedmiotowym. Strona skarżąca uznała bowiem, że dopóki decyzja ta nie stanie się prawomocna, dopóty możliwe jest jej uchylenie i tym samym "usunięcie" skutku w postaci stwierdzenia wygaśnięcia, tj. innymi słowy "przywrócenie do życia" spornego znaku towarowego CLEANIC. Skarżąca spółka zarzuciła, że umorzenie niniejszego postępowania przed prawomocnym rozstrzygnięciem w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy CLEANIC trwale pozbawia stronę skarżącą prawa do uzyskania rozstrzygnięcia merytorycznego w niniejszej sprawie i naraża na negatywne skutki wynikające z art. 170 ust. 1 i ust. 2 p.w.p. Według strony, nieuwzględnienie tej okoliczności przez organ uzasadnia zarzut naruszenia art. 7 k.p.a. Dodatkowo, strona skarżąca uznała, że zasadny jest w niniejszej sprawie zarzut naruszenia przez organ zasady pogłębiania zaufania do organów praworządnego Państwa wyrażonej w przepisie art. 8 k.p.a., na skutek nieuwzględnienia całokształtu okoliczności sprawy (tj. zaskarżenia wcześniejszej decyzji z dnia [...] września 2011 r. oraz negatywnych konsekwencji dla skarżącej spółki wiążących się z "utratą" prawa do rozstrzygnięcia sprawy wszczętej pięć lat temu).

Przedstawiając z kolei argumenty dotyczące zarzutu naruszenia art. 107 § 3 k.p.a., strona skarżąca wskazała, że w niniejszej sprawie nie zachodzi tożsamość sprawy administracyjnej, bowiem okoliczności faktyczne istotne dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy są inne od okoliczności faktycznych będących podstawą wydania wcześniejszej decyzji z dnia [...] września 2011 r. z racji innej daty wszczęcia sprawy i tym samym innego czasookresu używania (nieużywania) znaku podlegającego badaniu. Strona zauważyła zresztą, że sam Urząd Patentowy RP w zaskarżonej decyzji z dnia [...] marca 2013 r. stwierdził, że "powodem umorzenia w niniejszej postępowaniu nie było uznanie powagi rzeczy osądzonej (tożsamość podmiotowa i przedmiotowa w obu sprawach), co zdaje się sugerować wnioskodawca, lecz brak przedmiotu (na skutek wygaśnięcia prawa ochronnego z wcześniejszą datą), który nadawałby się do rozpatrzenia". W tej sytuacji, skarżąca spółka uznała za słuszny zarzut naruszenia art. 107 § 3 k.p.a., albowiem z jednej strony organ powołał się w swojej decyzji na ostateczny charakter decyzji z dnia [...] września 2011 r., kreując stan powagi rzeczy osądzonej (domniemanie mocy obowiązującej decyzji), z drugiej zaś strony oświadczył, że przyczyną umorzenia nie był stan powagi rzeczy osądzonej, lecz wygaśnięcia prawa ochronnego będącego przedmiotem badania. W rezultacie, zdaniem strony skarżącej, zaskarżona decyzja nie wyjaśnia motywów, którymi ostatecznie kierował się Urząd Patentowy RP orzekając w sprawie.

Strona skarżąca zarzuciła ponadto, że organ w sposób wadliwy nie zastosował w niniejszej sprawie przepisu art. 94 § 2 k.p.a. Uzasadniając ten zarzut, skarżąca spółka stwierdziła, że - w jej opinii - Urząd Patentowy RP winien był uwzględnić specyfikę postępowania spornego o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy, stosując odpowiednio przepisy k.p.a. Naruszenie w tym zakresie miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem organ umorzył postępowanie uznając je za bezprzedmiotowe, w sytuacji, gdy ta bezprzedmiotowość nie ma charakteru trwałego, tj. znak towarowy CLEANIC nie został jeszcze prawomocnie wygaszony. Strona skarżąca stwierdziła, że w zaistniałych okolicznościach, Urząd Patentowy RP winien był odroczyć rozprawę (i w konsekwencji rozstrzygnięcie w sprawie) z ważnej przyczyny, na mocy art. 94 § 2 k.p.a., do czasu prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie [...]. W opinii strony skarżącej, brak prawomocnego rozstrzygnięcia w sprawie nr [...] stanowi ważną przyczynę, w rozumieniu art. 94 § 2 k.p.a., albowiem wprowadza stan niepewności co do istnienia przesłanek umożliwiających wydanie rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie, albo co do istoty (na wypadek uchylenia decyzji z dnia [...] września 2011 r.), albo z przyczyn formalnych (na wypadek prawomocnego wygaśnięcia prawa ochronnego na znak CLEANIC).

Uzasadniając z kolei zarzut związany z niezastosowaniem przepisu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., strona skarżąca uznała, że Urząd Patentowy RP mógł, alternatywnie do możliwości odroczenia rozprawy, rozważyć zawieszenie umorzonego postępowania na mocy art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., biorąc pod uwagę fakt, iż wydanie decyzji w niniejszej sprawie zależy od prawomocnego rozstrzygnięcia w przedmiocie wygaszenia prawa ochronnego na sporny znak towarowy CLEANIC w sprawie [...].

W odpowiedzi na skargę Urząd Patentowy RP wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W świetle powołanych przepisów cyt. ustawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. - dalej także: "p.p.s.a.").

Zdaniem Sądu, wydając zaskarżoną decyzję z dnia [...] marca 2013 r. oraz utrzymaną nią w mocy decyzję z dnia [...] października 2011 r. umarzającą postępowanie w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy CLEANIC nr [...], udzielonego na rzecz spółki H. Sp. z o.o. z siedzibą w W., zainicjowanego wnioskiem skarżącej spółki C. LLC z siedzibą w [...], Stan [...], Stany Zjednoczone Ameryki z dnia [...] sierpnia 2008 r. o stwierdzenie wygaśnięcia w części spornego prawa ochronnego, organ nie naruszył przepisów prawa, w tym w szczególności przepisów art. 105 § 1 k.p.a. w zw. z art. 256 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej, jak również nie dopuścił się obrazy przepisów art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a., w stopniu mogącym mieć jakikolwiek istotny wpływ na wynik sprawy.

Sąd nie znalazł również jakichkolwiek uzasadnionych podstaw, aby przyjąć, że Urząd Patentowy RP winien zastosować przepis art. 94 § 2 k.p.a., czy też instytucję zawieszenia postępowania administracyjnego na podstawie przepisu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.

W ocenie Sądu, należy przede wszystkim uznać, że Urząd Patentowy RP, wydając zarówno decyzję z dnia [...] marca 2013 r., jak i poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] października 2011 r. umarzającą postępowanie w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy CLEANIC nr [...], prawidłowo uznał, że w niniejszej sprawie zachodzi bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a.

Zgodnie z przepisem art. 105 § 1 k.p.a., gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiedni w całości albo w części.

Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego występuje niewątpliwie w przypadku, gdy brak jest któregokolwiek z elementów konstruujących przedmiot tego postępowania.

W świetle ustaleń doktryny procesu administracyjnego oraz orzecznictwa sądowego (vide: m.in. przegląd dokonany przez G. Łaszczycę /w:/ G. Łaszczyca, Cz. Martysz i A. Matan, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Tom II, Zakamycze 2005, s. 32-36 i powołana tam literatura i orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego), przedmiot postępowania administracyjnego istnieje, jeśli zostaną spełnione łącznie następujące warunki:

a) w sprawie działa organ administracji publicznej (art. 1 pkt 1 k.p.a.) w znaczeniu przyjętym przez art. 5 § 2 pkt 3 k.p.a. (znaczenie funkcjonalne);

b) organ ten jest właściwy do podjęcia rozstrzygnięcia w tej sprawie (chodzi przede wszystkim o właściwość rzeczową);

c) sprawa ma charakter indywidualny, a więc dotyczy imiennie oznaczonego podmiotu oraz konkretnych jego praw lub obowiązków;

d) rozstrzyganie o sprawie następuje w formie decyzji administracyjnej (chodzi o decyzję rozstrzygającą o prawach i obowiązkach stron postępowania administracyjnego - decyzja w znaczeniu materialnym), albowiem brak prawnych możliwości podjęcia przez organ administracji publicznej rozstrzygnięcia regulującego w sposób władczy i jednostronny konkretną sytuację prawną obywatela czyni postępowanie bezprzedmiotowym;

e) w przepisach materialnego prawa administracyjnego zawarta jest norma kompetencyjna upoważniająca organ do podjęcia takiego rozstrzygnięcia (jeśli zatem żądanie strony nie dotyczy sprawy podlegającej rozstrzygnięciu co do istoty przez organ administracji, postępowanie administracyjne wszczęte takim żądaniem, jako bezprzedmiotowe, powinno ulec umorzeniu na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. - vide: m.in. wyrok NSA z dnia 25 stycznia 1990 r., II SA 1240/89, ONSA 1990, nr 1, poz. 16, czy też wyrok NSA z dnia 22 maja 2001 r., II SA 1223/00, niepubl.);

f) nie zostało w sprawie podjęte ostateczne rozstrzygnięcie (nie zachodzi tzw. res iudicata);

g) zrealizowany został pewien stan faktyczny odpowiadający generalnie hipotezie określonej w normie zawierającej normę kompetencyjną (w orzecznictwie sądowym podkreśla się, że z bezprzedmiotowością postępowania mamy do czynienia wówczas, gdy w sposób oczywisty organ stwierdzi brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy - vide: m.in. wyrok NSA z dnia 18 czerwca 1995 r., SA/Łd 2424/94, ONSA 1996, nr 2, poz. 80);

h) istnieje podmiot mogący być stroną postępowania (posiadający zdolność administracyjnoprawną);

i) podmiot ten dysponuje interesem prawnym w rozumieniu art. 28 k.p.a. (legitymacją procesową);

j) podmiot uprawniony do wszczęcia postępowania zgłosił inicjatywę w tym względzie.

Ponadto należy zauważyć, że zarówno w literaturze, jak i orzecznictwie wyraźnie podnosi się, że w każdym wypadku niezbędne jest ścisłe rozróżnienie bezprzedmiotowości postępowania od bezzasadności żądania strony. Ta ostatnia wiąże się z niespełnieniem przez stronę postępowania określonych prawem przesłanek koniecznych do uzyskania uprawnienia w trybie decyzji administracyjnej (tak m.in. R Kędziora Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2005, s. 275 i nast. oraz cyt. tam orzecznictwo NSA i literatura).

Należy zauważyć, że postępowanie, będące przedmiotem niniejszego sporu sądowego, zostało zainicjowane wnioskiem skarżącej spółki C. LLC z siedzibą w [...], Stan [...], Stany Zjednoczone Ameryki z dnia [...] sierpnia 2008 r., w którym strona skarżąca, powołując się na przepisy art. 169 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 315 ust 1 i ust. 2 p.w.p., wniosła o stwierdzenie przez Urząd Patentowy RP wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy CLEANIC o nr [...], w części dotyczącej towarów z klasy 3 tj.: "produkty kosmetyczne za wyjątkiem chusteczek nasączanych płynami kosmetycznymi, wacików, płatków kosmetycznych z watą do celów kosmetycznych i waty do celów kosmetycznych".

Jednocześnie, z akt administracyjnych dotyczących postępowania przed Urzędem Patentowym RP wynika, iż tożsamy w swej treści i podstawie prawnej wniosek o stwierdzenie przez organ częściowego wygaśnięcia prawa ochronnego na sporny znak towarowy CLEANIC o nr [...], strona skarżąca złożyła w dniu [...] stycznia 2004 r. Postępowanie zainicjowane tym wnioskiem strony skarżącej zakończyło się wydaniem przez Urząd Patentowy RP ostatecznej decyzji z dnia [...] września 2011 r., nr [...], na podstawie której organ uchylił swoją decyzję z dnia [...] lutego 2009 r., nr [...], umarzającą postępowanie w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia w części spornego prawa ochronnego udzielonego na znak towarowy CLEANIC o nr [...] (pkt 1 decyzji) oraz stwierdził z dniem [...] maja 2002 r. wygaśnięcie prawa ochronnego na znak towarowy CLEANIC nr [...] w części dotyczącej towarów z klasy 3: produkty kosmetyczne za wyjątkiem: chusteczek nasączonych płynami kosmetycznymi, wacików, płatków kosmetycznych, patyczków z watą do celów kosmetycznych i waty do celów kosmetycznych (pkt 2 decyzji).

W konsekwencji, należy przyjąć, że Urząd Patentowy RP, rozpatrując ponowne złożony przez stronę skarżącą wniosek z dnia [...] sierpnia 2008 r. o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego na sporny znak towarowy, zasadnie przyjął w decyzji z dnia [...] października 2011 r., nr [...], że w niniejszej sprawie zachodzi podstawa do zastosowania przepisu art. 105 § 1 k.p.a. w związku z art. 256 ust. 1 p.w.p. i umorzenie postępowania z uwagi na wcześniejsze stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego na sporny znak towarowy i związaną z tym faktem bezprzedmiotowość żądania skarżącej spółki, jako wnioskodawcy w niniejszym postępowaniu.

Strona skarżąca, uzasadniając swój wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej w/w decyzją z dnia [...] października 2011 r., nr [...], jak również wnosząc skargę do Sądu na decyzję z dnia [...] marca 2013 r., zarzuciła, że organ naruszył przepis art. 105 § 1 k.p.a., albowiem zamiast rozstrzygnąć sprawę co do meritum, w sposób wadliwy, a co najmniej przedwczesny, przyjął bezprzedmiotowość spornego postępowania z uwagi na zignorowanie faktu zaskarżenia do WSA w Warszawie decyzji Urzędu Patentowego RP z dnia [...] września 2011 r., wydanej w sprawie [...], a więc braku jej prawomocności. Ponadto, jak zarzuciła strona skarżąca, organ miał również, nie uwzględniając specyfiki postępowania spornego przed Urzędem Patentowym RP, w sposób niewłaściwy pominąć, że okoliczności faktyczne i prawne występujące w przedmiotowym postępowaniu są odmienne od tych, które były przedmiotem oceny we wcześniejszym postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji z dnia [...] września 2011 r., nr [...].

Ustosunkowując się do powyższych zarzutów strony skarżącej, należy - zdaniem Sądu – zauważyć, że o ile rzeczywiście w dniu wydania spornej decyzji z dnia [...] października 2011 r., nr [...] umarzającej postępowanie w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy CLEANIC nr [...], wcześniejsza decyzja tego organu z dnia [...] września 2011 r. stwierdzająca wygaśnięcie w części wspomnianego prawa ochronnego nie była jeszcze prawomocna, o tyle trzeba wskazać, że w świetle przepisu art. 16 § 1 k.p.a., okoliczność ta nie miała znaczenia, gdyż decyzja ta już wówczas posiadała walor decyzji ostatecznej w administracyjnym toku instancji, albowiem od decyzji tej nie służył jakikolwiek środek zaskarżenia. Organ słusznie przyjął zatem, że pojęcie decyzji ostatecznej wiąże się z określonym w przepisie art. 16 § 1 k.p.a. domniemaniem mocy obowiązującej decyzji, które zakłada, iż decyzje obowiązują tak długo, dopóki nie zostaną uchylone lub zmienione przez nową decyzję opartą na odpowiednim przepisie prawnym.

W konsekwencji należy uznać, że podjęta przez Urząd Patentowy RP decyzja z dnia [...] października 2011r. o umorzeniu postępowania w sprawie nr [...], była - w świetle przepisu art. 105 § 1 k.p.a. - uzasadniona, skoro organ ten prawidłowo ustalił, że w dacie orzekania brak jest przedmiotu sporu w postępowaniu spornym zainicjowanym wnioskiem skarżącej spółki z dnia [...] sierpnia 2008 r. Niewątpliwie, ustalenie przez organ bezprzedmiotowości wspomnianego postępowania determinowało podjęcie decyzji o umorzeniu przedmiotowego postępowania bez rozstrzygania co do meritum sprawy. Nie ulega bowiem wątpliwości, że wobec stwierdzenia decyzją z dnia [...] września 2011 r., nr [...], wygaśnięcia z wcześniejszą datą spornego prawa ochronnego udzielonego na znak towarowy CLEANIC nr [...], w części pokrywającej się z zakresem objętym tożsamym wnioskiem strony skarżącej rozpatrywanym w postępowaniu nr [...], niedopuszczalne było dalsze prowadzenie postępowania co do istoty i orzekanie w przedmiocie prawa, które już zostało wygaszone ostateczną decyzją.

Zdaniem Sądu, za całkowicie bezzasadne należy uznać również stanowisko strony skarżącej, że okoliczności faktyczne i prawne występujące w obecnym postępowaniu i sprawie wcześniejszej zakończonej decyzją nr [...] z dnia [...] września 2011 r. były odmienne, czy też podobne.

Otóż, należy uznać, że w obu wskazanych powyżej sprawach (tj. w sprawie nr [...], będącej przedmiotem niniejszego sporu sądowego oraz sprawie nr [...] zakończonej decyzją z dnia [...] września 2011 r. stwierdzającą z dniem [...] maja 2002 r. wygaśnięcie w części spornego prawa ochronnego) zarówno zakres przedmiotowy, jak i podmiotowy był identyczny.

Zdanie Sądu, nie ulega wątpliwości, że bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego zachodzi wówczas, kiedy w obrocie prawnym znajduje się wydana wcześniej ostateczna decyzja rozstrzygająca sprawę. Wówczas, obowiązkiem organu jest umorzenie wszczętego po raz kolejny postępowania. Dopiero bowiem wyeliminowanie takiego wcześniejszego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego w odpowiednim trybie prawnym pozwoliłoby na ponowne przeprowadzenie postępowania i wydanie decyzji co do istoty. W przeciwnym wypadku doszłoby do ponownego rozstrzygania w tej samej sprawie administracyjnej, a to stanowiłoby niedopuszczalne w sensie prawnym działanie organów administracji (podobnie: Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie /w:/ wyrok z dnia 21 listopada 2012 r., sygn. akt II SA/Kr 1347/12, LEX nr 1240967). Z bezprzedmiotowością postępowania administracyjnego mamy bowiem do czynienia, gdy przyznanie określonego uprawnienia stało się zbędne lub organ administracji stwierdził oczywisty brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy (vide: wyroki NSA z dnia 24 stycznia 2012 r., sygn. akt II OSK 2104/10 oraz z dnia 7 czerwca 2011 r., sygn. akt I OSK 1458/10; podobnie: WSA we Wrocławiu /w:/ wyrok z dnia 11 stycznia 2012 r., sygn. akt II SA/Wr 639/11; por. również: m.in. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2009, s. 391). Wskazany brak podstaw prawnych i faktycznych rozstrzygnięcia ma miejsce w szczególności, gdy postępowanie dotyczy sprawy poprzednio już rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. Kolejna decyzja w tej samej sprawie dotknięta byłaby bowiem kwalifikowaną wadą stanowiącą podstawę do stwierdzenia jej nieważności na podstawie art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. (tak również: wyrok NSA z dnia 9 czerwca 2010 r., sygn. akt II OSK 931/09, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Wskazać też należy ponadto, że użycie przez ustawodawcę w art. 105 § 1 k.p.a. terminu "wydaje" oznacza, że wydanie decyzji o umorzeniu postępowania jest - także w przypadku bezprzedmiotowości postępowania z powodu zaistnienia powagi rzeczy osądzonej - obligatoryjne (vide: wyrok NSA z dnia 20 lipca 2011 r., sygn. akt I OSK 640/11, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

W konsekwencji, należy - zdaniem Sądu - uznać zatem, że zarzut skarżącej spółki o pozbawieniu jej prawnej możliwości uzyskania (zgodnie z żądaniem zawartym we wniosku z dnia [...] sierpnia 2008 r.) merytorycznego rozstrzygnięcia, nie znajduje jakiegokolwiek uzasadnienia, albowiem przyjęcie za słuszną argumentacji strony skarżącej, mogłoby doprowadzić do rozpatrzenia co do istoty jej wniosku i stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy, wobec którego wcześniejszą, ostateczną decyzją Urzędu Patentowego RP orzeczono stwierdzenie wygaśnięcia tego prawa, co doprowadziłoby do rażącego naruszenia zasad ogólnych k.p.a. oraz szczególnego charakteru postępowania przed Urzędem Patentowym RP działającym w trybie spornym.

Mając powyższe na uwadze należy - zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - uznać, że Urząd Patentowy RP, wydając zaskarżoną decyzję z dnia [...] marca 2013 r. oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] października 2011 r. przeprowadził prawidłową ocenę przesłanki bezprzedmiotowości postępowania i wydając decyzję umarzającą postępowanie w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego na sporny znak towarowy, prawidłowo stwierdził, że zachodziła przesłanka do zastosowania przepisów art. 105 § 1 k.p.a. w zw. z art. 256 ust. 1 p.w.p.

W ocenie Sądu, należy również uznać za niezasadne zarzuty naruszenia zarówno przepisu art. 94 § 2 k.p.a., jak i art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.

Odnosząc się do obu tych zarzutów, należy wskazać, iż Urząd Patentowy RP zasadnie wskazał, że skoro ustalono w toku postepowania, że jego przedmiot (vide: wniosek strony skarżącej o stwierdzenie wygaśnięcia spornego prawa ochronnego) jest bezprzedmiotowy (z uwagi na wcześniejsze wygaszenie tego prawa ostateczną decyzją z dnia [...] września 2011 r.), to również dalsze zastosowanie procesowej instytucji odroczenia rozprawy, czy też zawieszenia postępowania było całkowicie niezasadne.

Nie ulega ponadto wątpliwości Sądu, że postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie dotyczące zaskarżonej decyzji z dnia [...] września 2011 r. (vide: sprawa sygn. akt VI SA/Wa 2595/12) nie miało charakteru prejudycjalnego dla toczącej się sprawy nr [...].

Należy zauważyć, że zgodnie z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd.

Wprawdzie pojęcie "zagadnienia wstępnego", użyte w powołanym przepisie, jest sporne, niemniej przyjmuje się, że zagadnieniem wstępnym w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. są kwestie (zagadnienia) prawne, które ujawniły się w toku postępowania i dotyczą istotnej dla sprawy przesłanki decyzji, albo z przepisów prawa materialnego wynika wprost konieczność rozstrzygnięcia danej kwestii prawnej. Obowiązek wyjaśnienia sprawy pod względem faktycznym i prawnym należy do organu administracji publicznej prowadzącego postępowanie, należy zatem przyjąć, że zagadnieniem wstępnym w rozumieniu powyższego przepisu może być tylko zagadnienie prawne, którego rozstrzygnięcie należy do właściwości innego organu lub sądu i zagadnienie to może być odrębnym przedmiotem postępowania przed takim organem lub sądem. Nie chodzi tu zatem o wyjaśnienie nawet poważnych wątpliwości dotyczących aspektów prawnych sprawy będącej przedmiotem postępowania administracyjnego, lecz o rozstrzygnięcie zagadnienia prawnego przez inny organ lub sąd. Z przepisu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. wynika, że zagadnienie to nie było jeszcze przedmiotem postępowania przed właściwymi organami, albo w toczącym się postępowaniu nie zapadło prawomocne (ostateczne) rozstrzygnięcie w tej kwestii (vide: A. Wróbel /w:/ M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Dom Wydawniczy Zakamycze, 2000 r., t. 5 do art. 97 § 1 pkt 4). Prejudycjalność zachodzi tylko wtedy, gdy rozstrzygnięcie co do pewnej kwestii prawnej, stanowi wiążącą przesłankę wydania decyzji w postępowaniu głównym. Oznacza to, że bez rozstrzygnięcia zagadnienia prejudycjalnego przez inny organ lub sąd wydanie decyzji w danej sprawie jest niemożliwe.

Zdaniem Sądu, należy uznać, że w świetle obecnie obowiązującego stanu prawnego oraz stanu faktycznego niniejszej sprawy, brak jest jakichkolwiek podstaw do uznania, że w rozpatrywanej sprawie zostały spełnione jakiekolwiek obligatoryjne przesłanki do zawieszenia postępowania z urzędu, o których mowa w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.

Ustosunkowując się do zarzutów dotyczących obrazy pozostałych przepisów postępowania, należy - zdaniem Sądu - stanowczo podkreślić, iż Urząd Patentowy RP, wydając zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję z dnia [...] października 2011 r., uwzględnił wszelkie rygory procedury administracyjnej, określające jego obowiązki w zakresie sposobu przeprowadzenia postępowania, a następnie końcowego rozstrzygnięcia sprawy.

Art. 256 ust. 1 p.w.p. stanowi, że do postępowania spornego przed Urzędem Patentowym w sprawach nieuregulowanych w ustawie stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.

Związanie rygorami procedury administracyjnej oznacza, że Urząd Patentowy RP jest obowiązany m.in. do przestrzegania zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów praworządnego Państwa (art. 8 k.p.a.). Zdaniem Sądu, organ uwzględniając powyższą zasadę zobowiązany jest dokładnie wyjaśnić okoliczności sprawy, konkretnie ustosunkować się do żądań i twierdzeń strony skarżącej oraz uwzględnić w decyzji zarówno interes społeczny, jak i słuszny interes strony. Organ administracji jest ponadto obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i ocenić cały materiał dowodowy (art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.) oraz uzasadnić swoje rozstrzygnięcie według wymagań określonych w przepisie art. 107 § 3 k.p.a.

Mając powyższe na uwadze, należy stwierdzić, że wydając obie sporne decyzje administracyjne, Urząd Patentowy RP nie dopuścił się w toku postępowania jakichkolwiek istotnych uchybień formalnych, które uniemożliwiłyby Sądowi dokonanie prawidłowej oceny zarzutów skargi i wypowiedzenie się co do legalności (zasadności) podjętego rozstrzygnięcia o umorzeniu postępowania.

Sąd uznał, że uzasadnienia przedmiotowych decyzji spełniają wymogi przewidziane przez ustawodawcę w przepisie art. 107 § 3 k.p.a., gdyż w ich treści Urząd Patentowy RP wyraźnie wskazał, dlaczego umorzył postępowanie, kierując się przesłankami zawartymi w przepisach art. 105 § 1 k.p.a. w zw. z art. 256 ust. 1 p.w.p.

Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji wyroku, działając na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.