Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 1318/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2008-11-26 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne: Interpretacje podatkowe
Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Minister Finansów
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną interpretację
Powołane przepisy: article: art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 6 pkt 2
journal: Dz.U. 2004 nr 54 poz 535
law: Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
article: art. 57
journal: Dz.U. 2006 nr 89 poz 625
law: Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Długosz-Szyjko, Asesor WSA Maciej Kurasz, Protokolant Anna Kurdej, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 listopada 2008 r. sprawy ze skargi Z. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług 1) uchyla zaskarżoną interpretację, 2) stwierdza, że uchylona interpretacja nie może być wykonana w całości, 3) zasądza od Ministra Finansów na rzecz Z. Sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 440 zł (słownie: czterysta czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z 29 października 2007 r. Z. Sp. z o.o. (dalej nazywana - "Skarżącą" lub "Spółką") złożyła wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania opłat za nielegalny pobór energii elektrycznej.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.

W związku ze zdarzającymi się sporadycznie przypadkami nielegalnego poboru energii elektrycznej z sieci elektroenergetycznych, Spółka na mocy postanowień art. 57 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne (t.j. Dz. U. z 2006 r. Nr 89, poz. 625 z późn zm.), zobligowana jest do pobrania opłaty za nielegalnie pobraną energię w wysokości określonej w taryfie lub dochodzić odszkodowania na zasadach ogólnych. Opłaty, o których mowa powyżej, podlegają ściągnięciu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

W związku z powyższym, Spółka wystąpiła z zapytaniem, czy należności z tytułu kar pieniężnych pobieranych przez Spółkę w formie opłat za nielegalny pobór energii elektrycznej, o których mowa w art. 57 ust. 1 Prawa energetycznego, podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Zdaniem Spółki, opłaty za nielegalny pobór energii elektrycznej, o których mowa w art. 57 ust. 1 Prawa energetycznego, nie podlegają opodatkowaniu VAT, gdyż zgodnie z art. 2 pkt 1a oraz art. 14 ust. 1 i art. 15 ust. 1 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej, a także art. 5 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 oraz art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535, z późn. zm., dalej - "ustawa o VAT") tzw. kradzież energii elektrycznej nie może być uznana za dostawę towarów. Ponadto, w ocenie Spółki, do przedstawionego stanu faktycznego ma także zastosowanie norma prawna art. 6 pkt. 2 ustawy o VAT, która wyłącza z zakresu przedmiotowego ustawy czynności, które nie mogą być przedmiotem prawnie skutecznej umowy. Spółka wskazała, iż zarówno na tle orzecznictwa ETS, jak i orzecznictwa sądów administracyjnych czynność nielegalnego poboru energii nie stanowi świadczonej odpłatnie dostawy towarów i w związku z tym nie stanowi czynności opodatkowanej VAT.

W dniu [...] stycznia 2008 r. Minister Finansów wydał interpretację, w której uznał stanowisko Spółki za nieprawidłowe.

W uzasadnieniu powołał się na art. 57 Prawa energetycznego, zgodnie z którym w razie nielegalnego pobierania paliw lub energii z sieci przedsiębiorstwo energetyczne pobiera opłaty za nielegalnie pobrane paliwo lub energię w wysokości określonej w taryfach lub dochodzi odszkodowania na zasadach ogólnych. Opłaty, o których mowa powyżej, podlegają ściągnięciu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Minister Finansów zwrócił uwagę, iż powyższa regulacja uwzględnia dwa tryby regulowania należności za nielegalny pobór - opłatę taryfową (tj. według określonego cennika) oraz odszkodowanie. Zgodnie z §5 ust. 3 pkt 5 lit. d) rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 2 lipca 2007 r. w sprawie szczegółowych zasad kształtowania i kalkulacji taryf oraz rozliczeń w obrocie energią elektryczną (Dz. U. 2007r., Nr 128, poz. 895) przedsiębiorstwo energetyczne wykonujące działalność gospodarczą w zakresie dystrybucji energii elektrycznej zawiera w taryfie sposób ustalania opłat za nielegalny pobór energii elektrycznej. Wprowadzony system odpłatności taryfowej za dostawę energii bez podpisanej umowy lub z naruszeniem jej warunków ma charakter jednoczłonowej odpłatności, w ramach której nie wyróżnia się odrębnie, tak jak w niektórych innych systemach sankcyjnych, opłaty właściwej za pobrane świadczenie i opłaty sankcyjnej (karnej).

Zdaniem Ministra Finansów, w przypadku gdy opłaty za nielegalny pobór są dochodzone w formie odszkodowania, o którym mowa w końcowej części art. 57 ust. 1 ustawy Prawo energetyczne, to odszkodowania te nie stanowią czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem do towarów i usług. Natomiast jeśli opłaty, o których mowa we wniosku zostały z góry określone w wyżej opisanej taryfie, w świetle przepisów art. 5 ust. 1 i 2 ustawy o VAT podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

W wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa Spółka podniosła, iż wydając przedmiotową interpretację indywidualną organ podatkowy naruszył:

- art. 5 ust. 1 pkt 1 i art. 7 ust. 1 ustawy o VAT poprzez uznanie, iż w przedstawionym we wniosku stanie faktycznym doszło do odpłatnej dostawy towarów,

- art. 14a oraz 14e §1 ustawy Ordynacja podatkowa przez wydanie interpretacji bez uwzględnienia orzecznictwa sądów administracyjnych oraz Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości.

Spółka stoi na stanowisku, iż Minister Finansów w swojej interpretacji skupia się na tym czy opłaty są pobierane w oparciu o ustalone taryfy czy też mają one formę odszkodowania. W ocenie Spółki, nie ma to jednak nic wspólnego z treścią samego wniosku, a w szczególności z opisanym w nim stanem faktycznym i wskazanymi tam przepisami prawa podatkowego.

Zdaniem Spółki, argumentacji organu nie można również zaakceptować w świetle stanowiska Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości w kwestii "odpłatności" dostaw, prezentowanego w orzeczeniach C-16/93 R.J. Tolsama ys. Inspecteur der Omzetbelasting Leeuwarden, C-213/99 Jose Teodoro de Andrade a Direktor da Alfandenga de Leixces, C-404/99 w sprawie pomiędzy Komisją Europejską a Republiką Francuską. Stosownie do przepisów art. 14a oraz 14e §1 Ordynacji podatkowej w procesie interpretowania prawa Minister Finansów ma obowiązek uwzględniania orzecznictwa sądów oraz Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości. W swoim stanowisku Spółka wskazała również na orzeczenia wydane przez wojewódzkie sądy administracyjne, z których wynika, że opłaty za nielegalny pobór energii nie podlegają opodatkowaniu.

W odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa organ wskazał, iż nie znajduje podstaw do zmiany stanowiska przedstawionego w interpretacji. Organ podatkowy nie zgodził się również z zarzutem naruszenia art. 14a oraz art. 14e §1 Ordynacji podatkowej, nakazującym uwzględnianie orzecznictwa sądów oraz Trybunału Konstytucyjnego lub Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości. Minister Finansów wskazał, iż powyższe dotyczy interpretacji ogólnych wydawanych w trybie art. 14a Ordynacji podatkowej, bądź też zmiany interpretacji z urzędu zgodnie z art. 14e w/w ustawy. W przedmiotowej sprawie przepisy te nie znajdują zastosowania, gdyż wydano interpretację indywidualną z powołaniem na art. 14b Ordynacji podatkowej. Organ wskazał ponadto, że powoływane przez Spółkę orzecznictwo sądowe jest rozstrzygnięciem w konkretnych sprawach, osadzonych w określonych stanach faktycznych i tylko do nich się zawęża, w związku z tym nie stanowi mocy powszechnie obowiązującego prawa.

W skardze z 15 kwietnia 2008 r. Skarżąca zarzuciła interpretacji indywidualnej wydanej przez Ministra Finansów to, że została wydana z naruszeniem:

- art. 5 ust. 1 pkt 1, ust. 2 w zw. z art. art. 7 ust. 1 oraz art. 6 pkt 2, art. 15 ustawy o VAT, poprzez przyjęcie przez organ podatkowy, że czynnością opodatkowaną podatkiem VAT jest nielegalny pobór energii, z tytułu którego obciąża się nielegalnego poborcę energii opłatą przewidzianą w art. 57 ust. 1 ustawy - Prawo energetyczne.

W uzasadnieniu skargi Skarżąca wskazała, iż podstawowym zarzutem jaki można postawić zaskarżonej interpretacji jest przyjęcie, że nielegalny pobór energii i związany z tym pobór opłaty przewidzianej w art. 57 ust. 1 Prawa energetycznego, stanowi odpłatną dostawę towarów. Skarżąca zauważa, iż opodatkowaniu VAT podlega (co do zasady) dostawa towaru, która spełnia następujące cechy: jest odpłatna i następuje na skutek przeniesienia prawa do rozporządzania towarem jak właściciel. Tylko spełnienie łączne obydwu ww. przesłanek, pozwala uznać dostawę za opodatkowaną VAT. W ocenie Skarżącej, żadna z nich nie występuje w analizowanym stanie faktycznym. Odpłatność oznacza bowiem, że dostawa następuje za wynagrodzeniem lub w zamian za uzyskanie jakiegoś prawa czy rzeczy. Odpłatność musi wprost wynikać z łączącego strony stosunku. Skarżąca wskazuje, iż przy kradzieży, bez względu na jej formę i przedmiot, nie może być mowy o odpłatności, gdyż z założenia kradzież polega na bezprawnym przywłaszczeniu czyjejś rzeczy lub prawa bez uregulowania ceny za tą rzecz lub prawo. Sankcyjny oraz odszkodowawczy charakter opłaty przesądza o tym, że nie może być ona utożsamiana z ceną, co z kolei przesądza o niewystępowaniu elementu odpłatności w relacjach skarżącego z nielegalnym poborcą energii. Na sankcyjną funkcję opłaty przewidzianej w art. 57 Prawa energetycznego, wskazuje jej wysokości, która jest znacznie wyższa niż opłaty przewidziane za legalnie kupowaną energię. Dodatkowo Skarżąca podniosła, iż egzekucja opłat za nielegalny pobór energii przebiega na podstawie przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, gdy tymczasem regułą jest, że wynagrodzenia pomiędzy kontrahentami stosunków cywilnoprawnych można dochodzić na podstawie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego.

Ponadto, zdaniem Skarżącej, w omawianym przypadku nie może być mowy o przeniesieniu prawa do rozporządzania towarem jak właściciel, bowiem strony pomiędzy którymi dochodzi do przeniesienia prawa muszą być świadome tego, że dochodzi pomiędzy nimi do jego przeniesienia. W odróżnieniu od umownego przeniesienia prawa, przy nielegalnym poborze prądu nie występuje kreacyjny element przeniesienia, jakim jest wymiana między stronami oświadczeń woli.

Skarżąca stoi na stanowisku, iż przepisy ustawy VAT nie mają zastosowania do kradzieży energii elektrycznej, gdyż czynność ta nie może być przedmiotem prawnie skutecznej umowy. W przypadku opodatkowania opłaty sankcyjnej podatkiem VAT nastąpiło by swoiste legalizowanie przez państwo zabronionej przez prawo działalności. W celu wyłączenia możliwości funkcjonowania w systemie prawnym przepisów, z których jedne zabraniałyby dokonywania określonych czynności, a drugie pośrednio by je legalizowały np. poprzez opodatkowanie takich czynności, wprowadzony został art. 6 pkt 2 ustawy o VAT.

Skarżąca podnosi również, iż nie może występować w charakterze podatnika VAT w związku z kradzieżą energii oraz późniejszym poborem opłaty od nielegalnego poborcy, ponieważ nie wykonuje działalności gospodarczej w związku z okradaniem jej z energii. Skarżąca wskazuje także na brak możliwości precyzyjnego określenia momentu powstania obowiązku podatkowego związanego z kradzieżą prądu, co wynika z faktu, że ustawodawca nie przewidział w ogóle możliwości opodatkowania VAT kradzieży, w związku z którą następuje pobór opłaty przewidzianej w art. 57 ust. 1 Prawa energetycznego.

W odpowiedzi na skargę Minister Finansów wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga okazała się zasadna. Zaskarżona interpretacja została bowiem wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego, skutkującym koniecznością wyeliminowania jej z obrotu prawnego.

Nieprawidłowo, w zaskarżonej interpretacji Minister Finansów udzielając Skarżącej pisemnej interpretacji prawa podatkowego, we wskazanym stanie faktycznym uznał, że opłaty w wysokości określonej w taryfie pobierane przez Skarżącą za nielegalny pobór energii podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Tym samym naruszył art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 6 pkt 2 ustawy o VAT w zw. z art. 57 Prawa energetycznego.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o VAT opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, czynności te podlegają opodatkowaniu niezależnie od tego, czy zostały wykonane z zachowaniem warunków oraz form określonych przepisami prawa. W myśl art. 7 ust. 1 ustawy o VAT przez dostawę towarów rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.

Podkreślić należy, iż ustawodawca w definicji pojęcia "dostawa towaru" wprowadził warunek "przeniesienia prawa do rozporządzania towarami, jak właściciel". Aby wystąpiła dostawa towarów musi istnieć po stronie dostawcy działanie wskazujące na jego wolę przeniesienia prawa do rozporządzania towarem jak właściciel. W opisanym stanie faktycznym Skarżąca nie przekazuje prawa do rozporządzania energią jak właściciel, a odbiorca nie nabywa tego prawa. Wskazuje na to brak umowy z pobierającym energię, który działa w tym przypadku poza prawem.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 i 2 Prawa energetycznego przeniesienie prawa do rozporządzania energią może być dokonane jedynie zgodnie z warunkami określonymi w umowie i nie ma prawnych możliwości dostawy energii bez zawarcia umowy lub wbrew jej postanowieniom. Gdy nie ma umowy nie ma również warunków określających ilość sprzedanej energii, sposobu ustalania cen, sposobu rozliczeń, odpowiedzialności stron za niedotrzymanie warunków umowy i innych. Dlatego też samo przeniesienie faktycznego władztwa nad rzeczą (energią) nie konstytuuje dostawy towarów w rozumieniu ustawy o VAT, jeżeli odbiorca nie nabywa jednocześnie prawa do rozporządzania nią jak właściciel.

Dodatkowo, zgodzić się należy z argumentacją Skarżącej dotyczącą analizy art. 6 pkt 2 ustawy o VAT, zgodnie z którym przepisów tej ustawy nie stosuje się do czynności, które nie mogą być przedmiotem prawnie skutecznej umowy. Jeżeli dana czynność nie może być przedmiotem prawnie skutecznej umowy, to choćby nawet była ona dostawą lub usługą w rozumieniu ustawy o VAT, nie podlega ona opodatkowaniu, gdyż przepisy ustawy nie znajdują do niej zastosowania. Czynności mogące być przedmiotem prawnie skutecznej umowy, to te, których treść jest dopuszczalna na tle obowiązujących przepisów prawa. Treść czynności jest dopuszczalna m.in., gdy nie jest sprzeczna z ustawą lub zasadami współżycia społecznego (zob. S. Grzybowski, System prawa cywilnego, Tom I, Wydanie pierwsze, Ossolineum 1994, str. 509-510). Przez czynność sprzeczną z ustawą należy rozumieć taką czynność, której dokonywanie jest w sposób wyraźny zakazane przez prawo.

Czynność nielegalnego poboru energii (elektrycznej, gazowej, cieplnej, wodnej, atomowej - wyrok SN z dnia 26 lutego 2004 r. sygn. akt IV KK 302/2003) jest przestępstwem przeciwko mieniu określonym w art. 278 § 5 Kodeksu karnego zagrożonym karą pozbawienia wolności od 3 miesięcy do 5 lat. Natomiast w sferze prawa cywilnego dopuszczenie się przez odbiorcę nielegalnego poboru energii jest czynem niedozwolonym w rozumieniu art. 415 Kodeksu cywilnego rodzącym powstanie szkody po stronie dostawcy energii.

Odpowiednikiem art. 6 pkt 2 ustawy o VAT był art. 3 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz. 50, ze zm.) o identycznej treści. Na jego tle wykształciła się jednolita praktyka, zgodnie, z którą za czynności niepodlegające ustawie (a więc i opodatkowaniu) uznawane były wszelkiego rodzaju czynności zabronione wprost przez ustawę. Dotyczyło to przede wszystkim czynów będących jednocześnie zabronionymi i karalnymi (por. wyrok NSA z dnia 21 listopada 1999 r. SA/Rz 1066/98).

Skoro więc nielegalny pobór energii jest czynem sankcjonowanym przez Kodeks karny to organy władzy państwowej nie mogą czerpać korzyści z czynności, których państwo samo zabroniło.

W opinii Sądu w sprawie nie występuje również element "odpłatności" dostawy. Zgodnie z art. 57 ust. 1 Prawa energetycznego w razie nielegalnego pobierania paliw lub energii z sieci przedsiębiorstwo energetyczne pobiera opłaty za nielegalnie pobierane paliwo lub energię w wysokości określonej w taryfach lub dochodzi odszkodowania na zasadach ogólnych. W przypadku nielegalnego poboru energii, dostawca ma prawo do pobrania opłaty wynikającej rozporządzenia, ale może również zamiast opłaty taryfowej dochodzić odszkodowania na zasadach ogólnych w przypadku, gdy z nielegalnym poborem energii związane są inne szkody, których sama opłata taryfowa mogłaby nie wyrównać. Przepis ten wprowadza, zatem szczególny rodzaj odszkodowania obciążającego odbiorcę względem dostawcy oraz szczególny sposób obliczenia wysokości tego odszkodowania. Opłaty za kradzież energii zawierają w sobie element odszkodowawczy, gdyż niewątpliwie Skarżąca w związku z kradzieżą ponosi szkodę.

Czynności, które podlegają opodatkowaniu tj. dostawa towarów oraz świadczenie usług muszą mieć charakter odpłatny - art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT. Odpłatność oznacza w tym wypadku wykonanie ich za wynagrodzeniem.

Kwestia "odpłatności" zajmuje znaczące miejsce w orzecznictwie Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości (por. wyrok z dnia 3 marca 1994 r. w sprawie C-16/93, R.J. Tolsma przeciwko Inspecteur der Omzetbelasting Leeuwarden, Zbiór Orzeczeń 1994 r. str. I-0743, wyrok z dnia 7 grudnia 2000 r. w sprawie C-213/99 José Teodoro de Andrade przeciwko Director da Alfândega de Leixoes, przy udziale Ministério Público, Zbiór Orzeczeń 2000 r. str. I-11083; wyrok z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie C-404/99, pomiędzy Komisją Wspólnot Europejskich przeciwko Republice Francuskiej, Zbiór Orzeczeń 2001 r. str. I-02667). Podsumowując wnioski płynące z orzecznictwa ETS należy stwierdzić, że o dostawie towarów i usług za wynagrodzeniem można mówić jedynie w sytuacji, gdy istnieje ścisły związek pomiędzy wykonywanymi czynnościami i wysokością otrzymanego wynagrodzenia oparty o relacje cywilnoprawne pomiędzy podmiotami i wynagrodzenie to może być wyrażone w pieniądzu. Związek, o którym mowa musi mieć charakter bezpośredni i na tyle wyraźny, aby można było powiedzieć, że płatność następuje za to świadczenie.

Sąd stwierdza, iż możliwość skorzystania przez Skarżącą z odszkodowania określonego ryczałtowo w przepisach Prawa energetycznego (rozdział "Kary pieniężne") nie oznacza, że przedmiotowe opłaty stanowią wynagrodzenie za nielegalne pobraną energię i należy je opodatkować VAT.

Podobny pogląd w sprawie analogicznej, dotyczącej opodatkowania VAT opłat pobieranych za nielegalny pobór energii, także w oparciu o przepis art. 57 Prawa energetycznego, zaprezentowany został w szeregu orzeczeń sądów administracyjnych, m.in. przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z dnia 28 września 2005 r. (sygn. I Sa/Kr 850/05) i Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w wyroku z dnia 23 sierpnia 2006 r. (sygn. akt I SA/Bk 193/06).

Dla potrzeb niniejszej sprawy warto też przywołać część orzeczenia ETS z dnia 14 lipca 2005 r. w sprawie C-435/03 British American Tobacco International Ltd, Newman Shipping&Agency Company NV v. państwo belgijskie, dotyczące Newman prowadzącej skład podatkowy, z którego dokonano kradzieży przechowywanych tam wyrobów tytoniowych.

W części dotyczącej samego zdarzenia kradzieży i kwestii opodatkowania VAT (z pominięciem zagadnień dotyczących podatku akcyzowego, czy kwestii wprowadzenia skradzionego towaru do obrotu) ETS stwierdził:

"33. Następnie należy uznać, że kradzież towarów nie może być traktowana jako "dostawa towarów" w rozumieniu dyrektywy.

34. Zgodnie z art. 5 ust. 1 dyrektywy "-dostawa towaru- oznacza przeniesienie prawa do rozporządzania dobrami materialnymi jako właściciel.

35. Z redakcji tego przepisu wynika, iż pojecie "dostawy towaru" nie dotyczy tylko przeniesienia własności w formie przewidzianej przez dane prawo krajowe, lecz obejmuje ono wszelkie działania polegające na przeniesieniu dóbr materialnych, które pozwalają drugiej stronie na rozporządzanie tymi rzeczami jak właściciel. Wykładnia taka jest zgodna z jednym z celów dyrektywy, którym jest ustanowienie wspólnego systemu podatku VAT na podstawie jednolitej definicji czynności opodatkowanych (wyrok z 8.02.1990 r. w sprawie C-320/88 Shipping and Forwarding Enterprise Safe, Zb. Orz. S. I-285, pkt 7 i 8).

36. Kradzież towarów czyni podmiot, który się jej dopuszcza, jedynie ich posiadaczem. Skutkiem kradzieży nie jest uzyskanie przez sprawcę uprawnienia do rozporządzania towarami jak właściciel. A zatem kradzież nie może być uznana za zdarzenie powodujące przeniesienie praw z poszkodowanego na sprawcę w rozumieniu powołanego wyżej przepisu dyrektywy.

37. Wreszcie wbrew temu, co twierdzą rządy belgijski i grecki, zasada neutralności podatkowej nie oznacza obowiązku uznania kradzieży towarów za dostawę tych towarów. Nie stanowi również przeszkody dla oceny, według której kradzież jako taka nie jest czynnością opodatkowaną podatkiem VAT."

W punkcie 40 podniesiono ponownie, iż kradzież sama w sobie nie stanowi zdarzenia podlegającego opodatkowaniu.

W związku z powyższym bez znaczenia jest to, czy opłaty pobierane na podstawie art. 57 ust. 1 Prawa energetycznego pobierane są według ustalonej taryfy, czy też na drodze odszkodowania na zasadach ogólnych. W zakresie charakteru tych opłat obszernie wypowiedział się Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 10 lipca 2006 r. sygn. akt K 37/04 (LEX 198669). Wskazał m.in., iż możliwość żądania opłat zgodnie z ustaloną taryfą umożliwia wyłączenie drogi sądowej w zakresie sporów między przedsiębiorstwem energetycznym i osobą korzystającą z energii. W opinii Trybunału wykładnia językowa art. 57 ust. 1 Prawa energetycznego prowadzi do wniosku, że w przypadku nielegalnego pobrania energii przedsiębiorstwo energetyczne ma do wyboru dwie możliwości: pobranie opłaty w wysokości określonej w taryfach za nielegalnie pobraną energię albo dochodzenie odszkodowania na zasadach ogólnych. Z alternatywy tej wynika, że w sytuacji nielegalnego poboru energii przedsiębiorstwo pobiera ww. opłaty jeżeli odbiorca nie kwestionuje żądanej przez przedsiębiorstwo należności. Jeżeli natomiast odbiorca odmawia uiszczenia tej należności przedsiębiorstwo "dochodzi odszkodowania na zasadach ogólnych".

Za każdym razem pobierane opłaty mają więc charakter odszkodowawczy i z tego względu nie mogą zostać uznane za wynagrodzenie za dostawę towarów. Różnica polega na tym, że ustalenie opłaty na podstawie obowiązującej taryfy umożliwia jej uzyskania bez konieczności wszczynania postępowania sądowego.

Z powyższych względów, Sąd uznał, iż wydana przez Ministra Finansów interpretacja indywidualna została wydana z naruszeniem prawa materialnego w sposób, który miał wpływ na wynik sprawy i na podstawie art. 146 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.) orzekł jak w punkcie pierwszym sentencji.

O zakresie, w jakim uchylona interpretacja nie podlega wykonaniu w całości orzeczono na podstawie art. 152 p.p.s.a.

Zwrot kosztów postępowania sądowego zasądzono na podstawie art. 200 oraz art. 205 § 2 w zw. z § 4 p.p.s.a.