Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2162/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-03-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2 pkt 35a, art. 61 ust. 2, 3 i 5, art. 64 ust. 1-3, art. 140aa ust. 1 i 4, art. 140ab ust. 1 pkt 3, ust. 2
journal: Dz.U. 2012 poz 1137
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity
article: art. 10 § 1, art. 76 § 1
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska Sędzia WSA Urszula Wilk Protokolant ref. Piotr Niewiński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 marca 2016 r. sprawy ze skargi P. K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę w całości


UZASADNIENIE

W dniu 4 marca 2015 r. na drodze krajowej nr 25 w K. przeprowadzono kontrolę pojazdu członowego składającego się z dwuosiowego ciągnika siodłowego marki Scania o nr. rej. [...] oraz trzyosiowej naczepy ciężarowej marki Schmitz o nr. rej. [...] . Pojazdem kierował B.J. , który wykonywał przejazd drogowy z ładunkiem soków w imieniu przedsiębiorcy P.K. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą: U.T. P.K. . Kierowca oświadczył do protokołu, że nie podejmował żadnych czynności mających na celu zmniejszenie nacisku, gdyż stwierdził, że urządzenie do pomiaru nacisków osi może wskazywać nieprawidłowy wynik. Z protokołu wynika, że przewożony był ładunek podzielny – soki na 28 paletach o masie netto: 22650 kg. Przebieg kontroli utrwalono protokołem nr [...] z dnia [...] marca 2015 r.

Z akt wynika, że miejsce ważenia legitymowało się w dniu kontroli protokołem z pomiaru pochylenia terenu na stanowisku ważenia pojazdów z dnia 15 września 2014 r. Pojazd został zważony przy pomocy przenośnych wag do pomiarów statycznych typu SAW 10C/II o nr fabrycznych 856373 i 856372. Wagi te w dniu kontroli legitymowały się ważnymi świadectwami legalizacji ponownej wydanymi przez Dyrektora Okręgowego Urzędu Miar w Poznaniu z terminem ważności odpowiednio do dnia: 31 grudnia 2015 r. i 30 września 2016 r. Powyższe dokumenty zostały okazane kierowcy przed dokonaniem ważenia. Kierowca został również poinformowany o sposobie przeprowadzania pomiarów oraz o przysługujących mu uprawnieniach.

W wyniku zmierzenia i zważenia pojazdu członowego organ I instancji stwierdził następujące naruszenia dopuszczalnych norm:

- nacisk pojedynczej osi napędowej pojazdu - 12,2 t (po odjęciu błędu w wysokości

2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę) - przekroczenie o 2,2 t – przekroczenie o 22 %,

- podmiot wykonujący przejazd nie miał zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym.

W trakcie kontroli nie stwierdzono przekroczenia innych parametrów kontrolowanego pojazdu.

Na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego w sprawie – organ I instancji - [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego działając na podstawie art. 64 ust. 2, art.140 aa ust. 1-3, 140 ab ust. 1 pkt 3c oraz ust. 2 p.r.d. decyzją z dnia [...] maja 2015 r., nr [...] nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 15000 złotych za przejazd po drodze publicznej pojazdem nienormatywnym o parametrach przewidzianych dla zezwolenia kat. VII, bez zezwolenia.

Organ I instancji stwierdził, że cała procedura ważenia odbyła się za pomocą zalegalizowanych przyrządów pomiarowych przez kompetentny organ (Prezesa Głównego Urzędu Miar) i jej wyniki są w pełni wiarygodne. Wyraził stanowisko, że rozbieżności pomiędzy pomiarem dokonanym przez kontrolującego a pomiarem realizowanym automatycznie przez urządzenie zainstalowane w pojeździe mogą wynikać z nieprawidłowego działania urządzenia zamontowanego w pojeździe.

WITD podkreślił, że pojazd, którym wykonywany był przewóz wyposażony został we wskaźnik pozwalający na sprawdzenie nacisku osi napędowej na jezdnię, który w chwili kontroli wskazywał wartość 11,7 wobec czego już w momencie załadunku kierowca miał świadomość przekroczenia dopuszczalnych nacisków osi na jezdnię.

W ocenie organu strona postępowania administracyjnego została ustalona prawidłowo, gdyż stosownie do treści art. 140aa ust. 3 pkt 1 prd jest nią podmiot, który wykonywał kontrolowany przejazd.

Wskazał, że w rozpatrywanym przypadku przewożono soki, które nie stanowią ładunku sypkiego, ani drewna. Nie znajduje więc zastosowania art. 140aa ust. 4 pkt 2 ustawy Prawo o mchu drogowym.

Pismem z dnia 18 maja 20115 r. P.K. wniósł odwołanie podnosząc, że organ I instancji wydał decyzję z naruszeniem art. 28 w zw. z art. 107 § 1 k.p.a. poprzez błędne ustalenie i oznaczenie strony wszczętego postępowania administracyjnego.

Strona zarzuciła także naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. poprzez uniemożliwienie czynnego udziału strony w postępowaniu w związku z nieuznaniem przez organ I instancji wniosku z dnia 1 kwietnia 2015 r., przez co strona nie mogła się jednoznacznie odnieść do stwierdzonych w protokole kontroli naruszeń oraz nie zawiadomienie strony o zakończeniu postępowania dowodowego. Dalej skarżący wskazał na naruszenie art. 7, 77, 80, 107 § 3 k.p.a. poprzez wydanie decyzji jedynie w oparciu o wybiórczo zebrany w trakcie kontroli drogowej i prowadzonego postępowania materiał dowodowy, nie uwzględniając żądań i wniosków strony, a także odrzucenie wniosku strony o przesłuchanie kontrolującego. Strona wniosła o uchylenie decyzji w całości i umorzenie postępowania ewentualnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r. poz. 267), art. 64 ust. 1, 2, art. 140 aa ust. 1,3, 4, art. 140 ab ust. 1 pkt 3 lit b), ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm.) zwanej dalej prd, art. 41 ustawy z dnia 21 marca 1985 o drogach publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r. poz. 460 ze zm.) zwanej dalej udp, § 3 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r. poz. 305), utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2015 r., nr [...] o nałożeniu na P.K. kary pieniężnej w wysokości 15000 (słownie: piętnaście tysięcy) złotych.

W uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie z art. 2 ust. 35a prd pojazd nienormatywny to pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez ładunku są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi w przepisach o drogach publicznych, lub którego wymiary lub rzeczywista masa całkowita wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych w przepisach niniejszej ustawy.

W myśl art. 64 ust. 2 ww. ustawy zabrania się przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I lub kategorii II.

Organ odwoławczy uznał, że w ustalonym stanie faktycznym karę pieniężną należy nałożyć jak za brak zezwolenia kategorii VII, które stosownie do lp. 7 załącznika nr 1 do prd jest wydawane na przejazd pojazdu po wyznaczonej trasie wskazanej w zezwoleniu:

a) o wymiarach oraz rzeczywistej masie całkowitej większych od wymienionych w kategoriach I-VI,

b) o naciskach osi przekraczających wielkości przewidziane dla dróg o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t.

Zgodnie z kolei z art. 140 ab ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym karę pieniężną, o której mowa w art. 140aa ust. 1, ustala się w wysokości:

1) 1500 zł - za brak zezwolenia kategorii I i II;

2) 5000 zł - za brak zezwolenia kategorii III-VI;

3) za brak zezwolenia kategorii VII:

a) 500 zł - gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości nie więcej niż o 10%,

b) 2000 zł - gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości o więcej niż 10% i nie więcej niż 20%,

c) 15 000 zł - w pozostałych przypadkach.

Stosownie do treści art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. c) ustawy Prawo o ruchu drogowym karę pieniężną, o której mowa w art. 140aa ust. 1, ustala się w wysokości 15000 zł - za brak zezwolenia kategorii VII w pozostałych przypadkach. W niniejszej sprawie kara pieniężna wynosi 15000 złotych.

Organ wyjaśnił, że ustalając kategorię wymaganego zezwolenia organ kieruje się wymiarami, masą, naciskami osi pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I-VII oraz drogi, po których pojazdy te mogą się poruszać. Powyższe warunki zostały określone przez ustawodawcę w załączniku nr 1 do prd. Następnie organ dokonuje wyboru kategorii zezwolenia, której posiadanie zwalniałoby stronę postępowania z konsekwencji prawnych wynikającymi z treści art. 140ab ust. 1 prd. Przy dokonywaniu kwalifikacji kategorii zezwolenia bez znaczenia jest okoliczność w postaci podzielności ładunku. Stosownie bowiem do treści art. 140ab ust. 2 prd w przypadku naruszeń zakazu, o którym mowa w art. 64 ust. 2, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia.

Ponownie rozpoznając sprawę, organ odwoławczy nie dopatrzył się przesłanek do umorzenia postępowania administracyjnego, na podstawie 140aa ust. 4 prd. Strona nie dostarczyła także takich dowodów, z których wynikałoby wyłączenie jej odpowiedzialności za brak zezwolenia, w oparciu o regulację art. 140aa ust. 4 prd.

Organ odwoławczy zauważył ponadto, iż w przedmiotowej sprawie organ I instancji nie naruszył przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, a ponadto wypełnił on obowiązek wynikający z art. 7 oraz 77 k.p.a. i zgromadził w aktach sprawy dowody, które są konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy oraz dopuścił jako dowód wszystko, co może przyczynić się do jej wyjaśnienia, a nie jest sprzeczne z prawem. Zdaniem organu odwoławczego zaskarżona decyzja organu I instancji zawiera niezbędne elementy określone w art. 107 k.p.a.

Odnosząc się do zarzutu strony, iż organ I instancji nie zapewnił jej czynnego udziału w postępowaniu należy Główny Inspektor Transportu Drogowego wskazał, że zawiadomieniem z dnia 6 marca 2015 r. została ona poinformowana, iż wszczęto wobec niej postępowanie administracyjne. Podkreślił, że w piśmie tym strona została ona także pouczona o uregulowanym w art. 10 k.p.a. prawie do czynnego udziału w każdym studium postępowania oraz do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Przedmiotowe zawiadomienie zostało doręczone stronie w dniu 16 marca 2015 r. (dowód: zwrotne potwierdzenie odbioru). Zdaniem organu II instancji strona miała zatem zapewnione prawo do czynnego udziału w postępowaniu. Wskazał ponadto, że z tego prawa strona skorzystała składając wnioski pismami z dnia 23 marca 2015 r. i 1 kwietnia 2015 r. Wobec powyższego w ocenie organu II instancji nie doszło do naruszenia art. 10 k.p.a., organ I instancji działał zgodnie z prawem i granicach prawa, pouczając stronę o przysługujących jej prawach.

Ponadto zarzut skarżącego co do błędnego ustalenia i oznaczenia strony w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania w ocenie Główny Inspektor Transportu Drogowego nie mógł zostać uwzględniony. Wskazanie błędnego adresu strony w zawiadomieniu stanowiło jedynie omyłkę pisarską. Główny Inspektor Transportu Drogowego stwierdził, że zawiadomienie zostało jednak wysłane na właściwy adres i zostało odebrane przez stronę. Organ II instancji nie zgodził się z twierdzeniem pełnomocnika strony jakoby owe zawiadomienie nie miało w ogóle miejsca i nie wywarło skutku prawnego wobec strony.

Odnosząc się natomiast do zarzutu skarżącego odnośnie odrzucenia wniosku dowodowego strony, Główny Inspektor Transportu Drogowego wskazał, że nie ma potrzeby przeprowadzenia ww. dowodów, bowiem ze znajdującego się w aktach przedmiotowej sprawy materiału dowodowego wynika jednoznacznie, iż wszelkie procedury dotyczące ważenia pojazdu zostały zachowane. Wyjaśnił, że stosownie do art. 78 § 1 k.p.a. żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy. Zdaniem Głównego Inspektora Transportu Drogowego wszystkie ustalenia faktyczne istotne dla sprawy zostały już poczynione. W ocenie organu odwoławczego przeprowadzenie ww. dowodów nie ujawniłoby nowych istotnych okoliczności w przedmiotowej sprawie, a zatem powyższe okoliczności nie miałyby wpływu na ustalenia faktyczne poczynione w sprawie.

Zdaniem organu odwoławczego wskazane w zebranym materiale dowodowym okoliczności popełnienia zarzucanego naruszenia, tj. wykonywania przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii VII, było okolicznością, na którą strona miała wpływ, a przy realizacji przejazdu nie dochowała należytej staranności w realizacji czynności związanych z kontrolowanym przejazdem.

Pismem z dnia 15 lipca 2015 r. P.K. , reprezentowany przez radcę prawnego M. K., wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2016 r., nr [...].

Skarżący zarzucił organowi naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na:

1. naruszeniu art. 10 § 1 k.p.a. polegające na uniemożliwieniu skarżącemu czynnego udziału w postępowaniu w szczególności poprzez braku zawiadomienia strony o zakończeniu postępowania w sprawie i uniemożliwienie stronie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, oraz nie ustosunkowanie się przez organ I instancji do wniosków dowodowych Skarżącego oraz zgłoszonych twierdzeń i zarzutów, pomimo poważnych wątpliwości co do zebranego w sprawie materiału dowodowego

2.zebraniu, rozpatrzeniu oraz dokonaniu przez organy oceny materiału dowodowego wbrew regułom wynikającym z art. 74 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym w zw. z art. 6 , art. 8, art. 10 § 1, art. 68 § 1 i 2 i art. 75 § 1, k.p.a. poprzez wydanie decyzji administracyjnej i nałożenie na skarżącego kary, za naruszenia, które nie zostały udowodnione w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, a także w zakresie, w jakim działania podmiotów kontrolujących naruszały przewidziane prawem procedury, czym naruszyły obowiązujące w demokratycznym państwie prawa zasady - praworządności, sprawiedliwego prowadzenia postępowania i zaufania obywateli do działań administracji publicznej w szczególności poprzez przyjęcie, ze okoliczności faktyczne sprawy zostały udowodnione, chociaż strona została pozbawiona prawa do wypowiedzenia się w przedmiocie przeprowadzonych dowodów oraz przedstawić swoich twierdzeń,

3.zebraniu, rozpatrzeniu oraz dokonaniu przez organy oceny materiału dowodowego wbrew regułom wynikającym z art. 7, art. 8, art. 9, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a. poprzez dowolne i świadome pominiecie dowodów zgromadzonych podczas prowadzonego postępowania, tj:

- dokumentacji fotograficznej dotyczącej równomiernego rozmieszczenia soków przewożonych na paletach, o jednakowej wadze, objętości i wymiarach opakowań,

- zdjęć wyświetlacza w pojeździe wskazujących na 11,7 t nacisku na oś napędową,

- wyników pomiarów z wagi o nr seryjnym 856373 uprawdopodobniające w stopniu graniczącym z pewnością, że prawidłowe były pomiary urządzenia zamontowanego w pojeździe i wagi o numerze seryjnym: 856373. Błędem obarczony jest zaś pomiar wagi o nr seryjnym 856372.

4.naruszeniu art. 28 k.p.a. w zw. z art. 107 § 1 k.p.a. poprzez błędne oznaczenie strony wszczętego postępowania administracyjnego polegające na wszczęciu postępowania wobec przedsiębiorcy z siedzibą w S. i wydania decyzji wobec przedsiębiorcy w siedzibą w B.

W związku z powyższym skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego z [...].06.2015 r. nr [...] i poprzedzającej ją decyzji [...]Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z [..] maja 2015 r. nr [...] i umorzenie postępowania. Zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych

Skarżący wskazał, że z uwagi na bardzo duże wątpliwości dotyczące rzetelności i prawidłowości wykonanych pomiarów nacisku na oś napędową pojazdu, wystąpił do organu prowadzącego postępowania z wnioskiem o przeprowadzenie dowodu z zeznań świadka osoby dokonującej załadunku pojazdu w T. zgodnie z danymi na dokumencie WZ [...] z 3.03.2015 oraz z zeznań osoby dokonującej procedury ważenia pojazdu w dniu kontroli.

Skarżący zarzucił, że żaden z wniosków dowodowych nie został rozpoznany przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego. Podkreślił, że w tym zakresie brak jest jakiekolwiek rozstrzygnięcia organu. Wskazał, że w uzasadnieniu decyzji brak również choćby wzmianki na temat przyczyn nieprzeprowadzenia wnioskowanych dowodów oraz odstąpienia od zasady wypowiedzenia się strony co do zebranych dowodów w trybie art. 10 § 3 k.p.a.

Skarżący stwierdził, że organ nakładający na niego karę uznał, ze jedynym dowodem w sprawie dotyczącej ważenia pojazdu jest protokół z kontroli ważenia pojazdu, przy czym rozumie moc dowodową protokołu z kontroli jako kasatoryjną dla podstawowych i naczelnych zasad procedury administracyjnej. Zdaniem skarżącego stanowisko organów obu instancji jest w tym zakresie całkowicie błędne co potwierdza utrwalona linia orzecznicza sądów administracyjnych.

Zdaniem skarżącego w przedmiotowej sprawie protokół kontroli budzi poważne, uzasadnione wątpliwości co do rzeczywistych faktycznych okoliczności sprawy. W szczególności organy obu instancji nie wyjaśniły czy zostały zachowane procedury obowiązujące przy ważeniu dokonanym 4 marca 2015 r., w ilu przypadkach dokonywanych w tych dniach pomiarów ważenia pojazdu występowały rozbieżności w wynikach uzyskiwanych na wagach o nr seryjnych 856372 i 856373, czy różnice te za każdym razem wynosiły 800 kg, jak często waga o numerze seryjnym 856372 była oddawana do naprawy, czy to konieczność częstych napraw ww. wagi uzasadniała konieczność jej ponownych legalizacji, z jakiego powodu waga o nr seryjnym 856372 była oddawana do naprawy, dlaczego widząc różnicę pomiędzy wynikami pomiarów na wagach, a pomiarem urządzenia zamontowanego w pojedzie przy równomiernie rozłożonym ładunku kontrolujący nie wykonał ponownego ważenia i zamiany wag stronami. W ocenie skarżącego wyjaśnienia wymaga także kwestia w różnicy pomiarów wykonywanej przy pomocy wag połączonych i wag nie połączonych. Skarżący wskazał, że w toku ważenia pojazdu wykonano pomiary przy pomocy wag niepołączonych sumując uzyskany wynik. Podkreślił także, że nie uwzględniono możliwych błędów pomiarów wykonywanych na wagach niepołączonych w pomiarach statycznych .

Zdaniem skarżącego odpowiedzi na powyższe pytania oraz rozwianie wielu innych wątpliwości mogło by całkowicie odmienić przebieg postępowania oraz wynik rozstrzygnięcia zawartego w decyzji.

Skarżący stwierdził, że jedynie ponowne ważenie samochodu przy zamianie wag stronami dałoby miarodajny i wiarygodny wynik. Skarżący wskazał, na uzasadnione wątpliwości powstałe w wyniku przeprowadzonych licznych legalizacji wagi o numerze seryjnym 856372 wskazujące na problemy i usterki wagi oraz konieczność jej regularnych napraw.

W ocenie skarżącego w toku kontroli doszło także do innych ważkich naruszeń, które doprowadziły do rażącego naruszenia prawa. Wskazał, że funkcjonariusze prowadzący postępowanie wszczęli postępowanie przeciwko przedsiębiorcy P.K. z siedzibą w S. osiedle [...] , zaś adresatem decyzji o nałożeniu kary jest przedsiębiorca P.K. z siedzibą w B. osiedla [...]. W związku z powyższym przedsiębiorca oznaczony w sentencji decyzji o nałożeniu kary nie został zawiadomiony o wszczęciu wobec niego postępowania administracyjnego.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi jako bezzasadnej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd w ramach swojej właściwości dokonuje zatem kontroli aktów z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnymi jak i prawem procesowym.

Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną z zastosowaniem art. 57a (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zw. dalej "p.p.s.a." - Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.).

Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie jest ona zasadna.

W pierwszej kolejności podkreślić należy, że definicja pojazdu nienormatywnego została zawarta w art. 2 ust. 35a prd, zgodnie z którym pojazd nienormatywny to pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez ładunku są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi w przepisach o drogach publicznych, lub którego wymiary lub rzeczywista masa całkowita wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych w przepisach niniejszej ustawy.

Poruszanie się po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych zostało obwarowane licznymi obostrzeniami wymienionymi w art. 64 ust. 1, 2 i 3 prd. Zalicza się do nich wymóg uzyskania zezwolenia. Przejazd pojazdem nienormatywnym, którym przewożony jest ładunek podzielny jest możliwy tylko na podstawie zezwoleń kategorii I lub II (art. 64 ust. 2 prd). Stosownie do art. 140ab ust. 2 prd w przypadku naruszeń zakazu, o którym mowa w art. 64 ust. 2, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia. Przepis art. 64 ust. 2 prd ustanawia zakaz przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny. Zatem z treści art. 140ab ust. 2 prd wynika, że przy kwalifikowaniu naruszeń związanych z ustaleniem braku właściwej kategorii zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym, którym przewożony jest ładunek podzielny, okoliczność w postaci prawnej niemożności uzyskania zezwolenia kategorii III -VII nie ma żadnego znaczenia. Ustawodawca bowiem przyjął, że w takiej sytuacji nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia.

Zgodnie z art. 140aa ust. 1 ww. ustawy za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1 prd, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej. Stosownie do treści 140aa ust. 3 pkt 1 prd karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada się na podmiot wykonujący przejazd. Stosownie do art. 140ab ust. 2 prd w przypadku naruszeń zakazu, o którym mowa w art. 64 ust. 2, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia.

W przedmiotowej sprawie w dniu 4 marca 2015 r. na drodze krajowej nr 25 w K. przeprowadzono kontrolę pojazdu członowego składającego się z dwuosiowego ciągnika siodłowego marki Scania o nr. rej. [...] oraz trzyosiowej naczepy ciężarowej marki Schmitz o nr. rej. [...] . Pojazdem kierował B.J. , który wykonywał przejazd drogowy z ładunkiem soków w imieniu przedsiębiorcy P.K. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą: U.T. P.K. . Kierowca oświadczył do protokołu, że nie podejmował żadnych czynności mających na celu zmniejszenie nacisku, gdyż stwierdził, że urządzenie do pomiaru nacisków osi może wskazywać nieprawidłowy wynik. Z protokołu wynika, że przewożony był ładunek podzielny – soki na 28 paletach o masie netto: 22650 kg. Przebieg kontroli utrwalono protokołem nr [...] z dnia 4 marca 2015 r.

W wyniku zmierzenia i zważenia pojazdu członowego organ I instancji stwierdził następujące naruszenia dopuszczalnych norm:

- nacisk pojedynczej osi napędowej pojazdu - 12,2 t (po odjęciu błędu w wysokości 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę) - przekroczenie o 2,2 t – przekroczenie o 22 %,

- podmiot wykonujący przejazd nie miał zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym.

W trakcie kontroli nie stwierdzono przekroczenia innych parametrów kontrolowanego pojazdu.

Pojazd kontrolowany był na odcinku drogi krajowej, na której dopuszczony jest ruch pojazdów o naciskach osi do 10 t.

W ocenie Sądu organ zasadnie uznał, że w ustalonym stanie faktycznym karę pieniężną należało nałożyć jak za brak zezwolenia kategorii VII, które stosownie do lp. 7 załącznika nr 1 do prd jest wydawane na przejazd pojazdu po trasie określonej w zezwoleniu:

a) o wymiarach oraz rzeczywistej masie całkowitej większych od wymienionych w kategoriach I-VI,

b) o naciskach osi przekraczających wielkości przewidziane dla dróg o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t.

Stosownie do treści art. 140ab ust. 1 pkt 3 karę pieniężną, o której mowa w art. 140aa ust. 1, ustala się w wysokości za brak zezwolenia kategorii VII:

a) 500 zł - gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista u masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości nie więcej niż o 10%,

b) 2000 zł - gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości o więcej niż 10% i nie więcej niż 20%,

c)15 000 zł - w pozostałych przypadkach.

Wobec stwierdzonego naruszenia, w niniejszej sprawie kara wynosiła 15 000 zł.

Jak wynika z akt pomiaru nacisków osi samochodu ciężarowego dokonano przy zastosowaniu przenośnych wag do pomiarów statycznych typu SAW 10C/II o nr fabrycznych 856373 i 846372. Wagi te legitymowały się w chwili kontroli ważnymi świadectwami legalizacji ponownej wydanymi przez Naczelnika Obwodowego Urzędu Miar w Poznaniu z terminami ważności odpowiednio do dnia 31 grudnia 2015r. i 30 września 2016 r. Powyższe dokumenty zostały okazane kontrolowanemu kierowcy przed dokonaniem ważenia. Kierowca został również poinformowany o sposobie przeprowadzania pomiarów oraz o przysługujących mu uprawnieniach. Pojazd członowy zważono jednokrotnie, kierowca nie wnosił o ponowne ważenie.

Miejsce, gdzie przeprowadzono pomiary legitymowało się protokołem z pomiaru pochylenia terenu na stanowisku ważenia pojazdów. Wyjaśnić przy tym, należy, że maksymalne obciążenie wagi wskazane w świadectwie legalizacji pionowej, określone na 10.000 kg, odnosi się do obciążenia na jedno koło pojazdu.

Wbrew stanowisku strony skarżącej dopuszczalność dokonywania pomiarów masy całkowitej kontrolowanych pojazdów, jak również pomiaru nacisku osi wynika nie tylko z instrukcji, ale potwierdza także orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, który w wyroku z dnia 7 marca 2013 r., sygn. akt II GSK 2281/11 w sprawie dotyczącej ważenia za pomocą wag SAW 10 C/II stwierdził: "Analiza akt niniejszej sprawy (sądowych i administracyjnych) oraz akt sądowych bliźniaczej sprawy, oznaczonych sygnaturą VI SA/Wa 402/11, pozwala stwierdzić, iż do ważenia pojazdu użyto wag posiadających deklaracje zgodności - stosownie do wymagań dyrektywy WE nr 90/384/EWG. Uwzględniając zatem stanowisko Głównego Urzędu Miar wyrażone w piśmie z dnia [...] lipca 2010 r., nr [...], podzielić należy pogląd WSA, iż zgodnie z § 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 11 grudnia 2003 r., użyte w sprawie wagi nieautomatyczne umożliwiały określenie masy będącej podstawą obliczenia kar. Wagi te mogły więc służyć zarówno do ustalenia dopuszczalnej masy całkowitej kontrolowanego pojazdu, jak również do pomiaru nacisku osi." Z kolei w wyroku z dnia 7 marca 2013 r., sygn. akt II GSK 2280/11 NSA stwierdzi, że także pomiar DMC przy użyciu 1 pary wag został wykonany w sposób technicznie prawidłowy, zaś algebraiczne zsumowanie wyników poszczególnych pomiarów, przy uwzględnieniu pomniejszeń, jest działaniem prawidłowym. Wbrew twierdzeniom skarżącego kasacyjnie, ustawienia pomiarów w zależności od typów pojazdów, określono szczegółowo w punkcie 2.5 instrukcji obsługi wagi SA W/Seria II." (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 marca 2013 r., sygn. akt II GSK 2281/11 oraz z dnia 25 marca 2014 r., sygn. akt II GSK 62/13).

W sprawie brak przesłanek do umorzenia postępowania administracyjnego, na podstawie 140aa ust. 4 prd. Strona nie dostarczyła także takich dowodów, z których wynikałoby wyłączenie jej odpowiedzialności za brak zezwolenia, w oparciu o regulację art. 140aa ust. 4 prd.

W niniejszej sprawie przewożono ładunek podzielny w postaci soków na paletach, które nie są ani ładunkiem sypkim ani też drewnem. Nie znajduje więc zastosowania art. 140aa ust. 4 pkt 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym.

Jak słusznie wskazał organ obowiązki w zakresie przewozu ładunku określa przepis art. 61 prd. Podmioty wykonujące przejazdy mają obowiązek przestrzegania nakazów płynących z normy prawnej określonej w art. 61 prd. Brzmienie ust. 1 tegoż artykułu stanowi, iż ładunek nie może powodować przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej lub dopuszczalnej ładowności pojazdu. Treść ust. 2 i 3, 5 art. 61 prd jasno wskazuje, że ładunek na pojeździe umieszcza się w taki sposób, aby nie powodował przekroczenia dopuszczalnych nacisków osi pojazdu na drogę. Podmiot wykonując przejazd winien mieć wiedzę na temat przewożonego ładunku w zakresie jego właściwości i ilości, trasy oraz parametrów pojazdu, którym przejazd jest wykonywany. Następnie powinien wystąpić o stosowne zezwolenie, a jeżeli przepis prawa stoi na przeszkodzie w jego uzyskaniu powinien rozważyć zmianę sposobu przejazdu, aby nie narażać się na negatywne konsekwencje finansowe.

Organ zasadnie uznał, że pomiędzy zachowaniem strony niniejszego postępowania administracyjnego, a stwierdzonym naruszeniem istnieje normalny i bezpośredni związek przyczynowy, a strona w toku postępowania, ani na etapie odwoławczym nie przedstawiła dowodów wskazujących, że dochowała należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem oraz nie miała wpływu na powstanie naruszenia.

Za bezzasadne sąd uznał zarzut strony dotyczące niewyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Ustalony w sprawie stan faktyczny, w tym utrwalone w protokole wyniki pomiaru kontrolowanego pojazdu jednoznacznie dowodzą, że przedmiotowy pojazd należący o strony skarżącej w dniu kontroli był nienormatywny.

Wbrew zarzutom skargi podkreślić należy, że protokół kontroli jest dokumentem urzędowym w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a. i jako dokument urzędowy sporządzony w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe, w ich zakresie działania, stanowi dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Wspomniany protokół, jako dokument urzędowy, korzysta z wiarygodności zawartych w nim ustaleń z tego jeszcze względu, że sporządzany jest z udziałem przedstawiciela podmiotu kontrolowanego, który ma prawo wnieść do niego zastrzeżenia. Protokół obrazuje stan faktyczny, który później może być trudny do odtworzenia. Orzecznictwo sądowe przywiązuje istotne znaczenie do funkcji dowodowej protokołu z kontroli drogowej wyrok NSA z dnia 28 kwietnia 2008r. II GSK 50/08.

Ponadto bezsporne jest, że kontrolowany pojazd jest wyposażony we wskaźnik pozwalający na sprawdzenie nacisku osi napędowej na jezdnię. W dniu kontroli urządzenie wskazywało wartość 11, 7 t., a zatem kierowca miał świadomość przekroczenia dopuszczalnych nacisków osi na jezdnię.

Bez wpływu na wynik sprawy pozostaje kwestia błędnego oznaczenia strony adresu strony w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania. Do zarzutu tego odniósł się Główny Inspektor Transportu Drogowego wyjaśniając, że wskazanie błędnego adresu strony w zawiadomieniu stanowiło jedynie omyłkę pisarską, a zawiadomienie zostało jednak wysłane na właściwy adres i odebrane przez stronę.

Za słuszny uznać należy zarzut strony skarżącej dotyczący naruszenia przez orzekające w sprawie organy art. 10 § 1 k.p.a. poprzez brak przed wydaniem decyzji zawiadomienia o zakończeniu postępowania i możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów oraz materiałów oraz zgłoszonych żądań. W ocenie Sądu jednak w niniejszej sprawie uchybienie to pozostaje bez wpływu na wynika sprawy. Jak wynika z akt sprawy zawiadomieniem z dnia 6 marca 2015 r. została ona poinformowana, iż wszczęto wobec niej postępowanie administracyjne. W piśmie tym strona została ona także pouczona o prawie do czynnego udziału w każdym studium postępowania oraz do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Strona miała zatem zapewnione prawo do czynnego udziału w postępowaniu, z którego korzystała składając wnioski pismami z dnia 23 marca 2015 r. i 1 kwietnia 2015 r. Ponadto z akt sprawy nie wynika, aby organ prowadził jakieś dodatkowe postępowanie wyjaśniające, o którym powinien zawiadomić stronę skarżącą.

Mając na uwadze powyższe Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd oddalił skargę.