Postanowienie NSA, sygn. akt I OW 9/11
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2011-02-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Burmistrz Miasta i Gminy
Treść wyniku: Wskazano organ właściwy do rozpoznania sprawy
Powołane przepisy: article: art. 4, art. 15 § 1 pkt 4
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 101 ust 1
journal: Dz.U. 2009 nr 175 poz 1362
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jednolity.
article: art. 25
journal: Dz.U. 1964 nr 16 poz 93
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Irena Kamińska Sędziowie: sędzia NSA Janina Antosiewicz sędzia del. WSA Marzenna Linska - Wawrzon (spr.) Protokolant starszy inspektor sądowy Joanna Sikora po rozpoznaniu w dniu 16 lutego 2011 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Prezydenta Miasta Mielec o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Prezydentem Miasta Mielec a Burmistrzem Miasta i Gminy Szczucin w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku R. P. w sprawie udzielenia pomocy społecznej z powodu strat poniesionych na skutek powodzi w miesiącach maj – czerwiec 2010 r. postanawia: wskazać Burmistrza Miasta i Gminy Szczucin jako organ właściwy do załatwienia wniosku R. P. w sprawie udzielenia pomocy społecznej z powodu strat powstałych wskutek powodzi w maju, czerwcu 2010 r.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia 3 stycznia 2011 r. Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Mielcu zwrócił się do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Prezydentem Miasta Mielec a Burmistrzem Miasta i Gminy Szczucin w sprawie przyznania R. P. zasiłku celowego w związku z poniesionymi stratami w wyniku powodzi. W uzasadnieniu wniosku organ podał, że w dniu [...] września 2010 r. R. P. wystąpiła do Burmistrza Miasta i Gminy Szczucin o wydanie decyzji w sprawie zasiłku celowego w związku z okolicznością, że poniosła straty na skutek powodzi, która miała miejsce w maju i czerwcu 2010 roku, który to wniosek postanowieniem wydanym na mocy art. 65 kpa został przekazany do załatwienia zgodnie z właściwością do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Mielcu.

Następnie organ wskazał, że w toku postępowania ustalił, iż R. P. zameldowana jest na pobyt stały w Mielcu przy ul. [...], natomiast jej mąż A. P. zameldowany jest na pobyt stały pod adresem O. [...] oraz że R. P. wraz z mężem i synem zamieszkują w miejscowości S. [...] i tam jest jej centrum życiowe.

W dalszej części uzasadnienia organ odwołał się do art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej podnosząc, że właściwość organu uprawnionego do przyznania pomocy społecznej ustala się według miejsca zamieszkania osoby ubiegającej się o pomoc. W związku z tym, że cyt. ustawa nie definiuje pojęcia "miejsce zamieszkania", należy je rozumieć zgodnie z ogólną definicją tego terminu, zawartą w przepisach kodeksu cywilnego, czyli jako miejscowość, w której wnioskodawca przebywa z zamiarem stałego pobytu. Organ podniósł też, że samo zameldowanie nie przesądza o miejscu zamieszkania osoby fizycznej w rozumieniu prawa cywilnego. Gmina Miejska Mielec nie jest więc gminą właściwą do rozpoznania wniosku ze względu na miejsce pobytu R. P., gdyż nie przebywa ona na terenie tej gminy.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 15 § 1 pkt 4 w związku z art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) - zwanej dalej ppsa, Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzyga spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Przez spór o właściwość, o którym mowa w art. 4 ppsa należy rozumieć sytuację, w której przynajmniej dwa organy administracji publicznej, niemające wspólnego organu wyższego stopnia, jednocześnie uważają się za właściwe do załatwienia konkretnej sprawy (spór pozytywny) lub też żaden z nich nie uważa się za właściwy do jej załatwienia (spór negatywny).

W przedmiotowej sprawie mamy do czynienia ze sporem negatywnym pomiędzy Prezydentem Miasta Mielec a Burmistrzem Miasta i Gminy Szczucin, dotyczącym przyznania R. P. zasiłku celowego w związku z poniesionymi stratami w wyniku powodzi, która miała miejsce w maju i czerwcu 2010 roku.

W myśl art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009 r., nr 175, poz. 1362 ze zm.) właściwość miejscową gminy do rozpoznania złożonego wniosku o przyznanie świadczenia z pomocy społecznej ustala się według miejsca zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie. Ustawa nie definiuje pojęcia "miejsce zamieszkania", na użytek niniejszej sprawy należy więc odwołać się do uregulowań zawartych w ustawie z dnia 23 kwietnia 1964r. Kodeks cywilny (Dz. U. nr 16, poz. 63 ze zm.). W świetle art. 25 kodeksu cywilnego miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu. W orzecznictwie przyjmuje się, że zamiar taki wynika z zachowania danej osoby polegającego na ześrodkowaniu swojej aktywności życiowej w określonej miejscowości. Przy czym jednocześnie zauważa się, że samo zameldowanie, będące kategorią prawa administracyjnego, nie przesądza o miejscu zamieszkania w rozumieniu prawa cywilnego (por. postanowienie NSA z dnia 15 lutego 2006 r., sygn. akt I OW 231/05, Lex nr 201525).

Mając powyższe na względzie należało uznać, że całokształt materiału zebranego w aktach sprawy dowodzi, że miejscem zamieszkania wnioskodawczyni jest miejscowość S. leżąca w gminie Szczucin.

Zaznaczyć przede wszystkim należy, że nie mogła być decydująca okoliczność podania przez R. P. we wniosku z [...] września 2010 r. miejsca zameldowania, jako adresu zamieszkania, skoro z całości dokumentacji wynika, że centrum życiowe wymienionej znajduje się w miejscowości S.

R. P. we wniosku z [...] września 2010 r. skierowanym do Burmistrza Miasta i Gminy Szczucin o pomoc finansową w związku z powodzią wskazała S., jako miejsce zamieszkania.

W tej miejscowości położone jest gospodarstwo rolne małżonków P., gdzie w dniu [...] lipca 2010 r. Gminna Komisja powołana przez Burmistrza Miasta i Gminy Szczucin szacowała straty powstałe w wyniku powodzi w miesiącach maj-czerwiec 2010 r. Nie bez znaczenia jest fakt przyznania w dniu [...] października 2010 r. R. P. zasiłku decyzją Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Szczucinie.

W ramach postępowania wyjaśniającego przeprowadzonego przez Ośrodek Pomocy Społecznej w Mielcu spisany został protokół z [...] grudnia 2010 r., w którym wnioskodawczyni potwierdziła, że miejsce zameldowania nie jest jej stałym miejscem pobytu.

Ponadto R. P. i jej dorosła córka P. P. w oświadczeniach z dnia [...] listopada 2010 r. złożonych pod rygorem odpowiedzialności karnej podały, że R. P. wraz z mężem i synem zamieszkują w miejscowości S., natomiast córka P. P. mieszka w mieszkaniu przy ul. [...] w Mielcu.

W świetle powyższych ustaleń za niezasadne należało uznać wnioskowanie przedstawione w piśmie procesowym Burmistrza Miasta i Gminy Szczucin. Zauważyć bowiem należy, że argumentacja wskazująca na niezamieszkiwanie wnioskodawczyni w miejscowości S. nie znajduje oparcia w materiale dowodowym. W szczególności nie mogło być wystarczające samo powoływanie się na informacje pochodzące "od sołtysa i sąsiadów", bez ich udokumentowania.

W konsekwencji należało przyjąć, że organem gminy właściwym do rozpoznania wniosku R. P. o wydanie decyzji dotyczącej przyznania pomocy społecznej w związku ze stratami, jakie poniosła w trakcie powodzi jest Burmistrz Miasta i Gminy Szczucin.

Z tych względów, Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 4, art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 ppsa orzekł jak w postanowieniu.