Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1201/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-11-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6259 Inne o symbolu podstawowym 625
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Minister Administracji i Cyfryzacji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. art. 2 ust. 1, 2, 4 i 5, 5 ust. 1, 7 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2005 nr 85 poz 728
law: Ustawa z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych
article: par. 1
journal: Dz.U. 2005 nr 132 poz 1116
law: ROZPORZĄDZENIE MINISTRA INFRASTRUKTURY z dnia 7 lipca 2005 r. w sprawie określenia jednostek operatora publicznego  przeprowadzających kontrolę wykonywania obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych i uiszczania opłat abonamentowych  za ich używanie, wzoru upoważnienia do wykonywania czynności kontrolnych oraz zasad i trybu wydawania tych upoważnień

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Fularski Sędziowie Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas (spr.) Sędzia WSA Renata Nawrot Protokolant st. ref. Katarzyna Zielińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 listopada 2014 r. sprawy ze skargi "M." Sp. z o.o. z siedzibą w S. na decyzję Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rejestracji i ustalenia opłaty za używanie niezarejestrowanego odbiornika radiofonicznego i niezarejestrowanych odbiorników telewizyjnych oddala skargę


UZASADNIENIE

Minister Administracji i Cyfryzacji (dalej Minister) zaskarżoną do Sądu decyzją z [...] stycznia 2014 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. (dalej Dyrektor Poczty Polskiej)

z [...] listopada 2013 r. nr [...], którą nakazano spółce "[...]" Sp. z o.o.

z siedzibą w S. (dalej spółka, skarżąca) rejestrację jednego używanego odbiornika radiofonicznego oraz siedemdziesięciu jeden używanych odbiorników telewizyjnych oraz ustalono opłatę za ich używanie w kwocie 39.724,50 złotych.

Jako podstawę zaskarżonej decyzji wskazano art. 5 ust. 1 i ust. 3 oraz art. 7 ust. 6 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. opłatach abonamentowych (Dz. U. z 2005 r. Nr 85, poz. 728 ze zm.; dalej jako "u.o.a."), § 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 7 lipca 2005 r. w sprawie określenia jednostek operatora publicznego przeprowadzających kontrolę wykonywania obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych i uiszczania opłat abonamentowych za ich używaniem, wzoru upoważnienia do wykonywania czynności kontrolnych oraz zasad i trybu wydawania tych upoważnień (Dz. U. Nr 132 poz. 1116; dalej jako "rozporządzenie") oraz art. 104 Kpa.

Do wydania powyższych rozstrzygnięć doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Dnia [...] lipca 2013 r., zgodnie z art. 7 ust. 1 u.o.a., przeprowadzona została kontrola w zajmowanym przez spółkę lokalu (Pałac w T.)

przy ul. [...] w miejscowości T., która dotyczyła sprawdzenia wykonania obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych. Kontrola ta została przeprowadzona w obecności pracownika (pana J. B.) i w jej wyniku stwierdzono, że w ww. lokalu znajduje się jeden odbiornik radiofoniczny oraz 71 odbiorników telewizyjnych odbierających program za pomocą dekoderów. Jak wynika z protokołu kontroli, ww. odbiorniki są w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, a okres ich używania wynosi jeden rok.

Do protokołu nie załączono dokumentacji potwierdzającej rejestrację odbiorników. Pracownik uczestniczący w kontroli podpisał protokół bez uwag.

Do protokołu załączono oświadczenie ww. pracownika, opatrzone datą

[...] lipca 2013 r., z którego wynika, że jeden odbiornik radiofoniczny i 71 odbiorników telewizyjnych w lokalu zajmowanym przez spółkę jest w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu przy użyciu dekodera. Zgodnie z oświadczeniem, uruchomienie tych odbiorników, w celu stwierdzenia technicznej możliwości dostosowania do odbioru programu nie jest możliwe z uwagi na fakt, że wszystkie pokoje są zajęte przez gości. Oświadczenie z dnia [...] lipca 2013 r. zostało podpisane przez pracownika.

Pismem z dnia [...] sierpnia 2013 r. spółka wyjaśniła, że J. B.

jest pracownikiem sezonowym i nie posiada upoważnienia do podpisywania jakichkolwiek dokumentów. Wskazała, że Pałac w T. jest obiektem sezonowym prowadzącym usługi w lipcu i sierpniu. Do 2010 r. był obiektem kolonijnym, niewyposażonym w żaden sprzęt typu RTV. Nadto spółka wyjaśniła, że od lipca 2011 r. ww. obiekt wyposażony został w kilkanaście odbiorników telewizyjnych, które są w użyciu przez okres dwóch miesięcy, po tym czasie są złożone w magazynie czekając na kolejny sezon.

Dyrektor Poczty Polskiej w odpowiedzi na ww. pismo spółki wyjaśnił jakie ustalenia zostały poczynione podczas przeprowadzonej kontroli i jakie są konsekwencje prawne stwierdzenia używania niezarejestrowanych odbiorników. Wskazał także, że J. B. nie wniósł żadnych zastrzeżeń do spisanego protokołu.

Pismem z dnia [...] września 2013 r. zawiadomiono spółkę o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia używania niezarejestrowanych odbiorników. Jednocześnie, zgodnie z art. 10 § 1 Kpa., poinformowano o prawie do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów

i materiałów oraz zgłoszonych żądań przed wydaniem decyzji nakładającej opłatę

za używanie niezarejestrowanych odbiorników. Do pisma załączono potwierdzoną

za zgodność z oryginałem kopię protokołu z przeprowadzonej kontroli oraz złożonego oświadczenia.

W piśmie z dnia [...] września 2013 r. pełnomocnik spółki podniósł, że osoba uczestnicząca w kontroli pracowała jedynie sezonowo na podstawie umowy zlecenia, nie jest i nie była osobą umocowaną do reprezentacji spółki, nie dysponowała też informacjami o składnikach majątkowych spółki i wyposażeniu pokoi. Zarzucił, że kontrolerzy nie okazali upoważnień do przeprowadzenia kontroli, a zdanie dotyczące tego okazania dopisane jest na dole protokołu. Ponadto zarzucił przeprowadzenie kontroli przez osoby nie reprezentujące Centrum Obsługi Finansowej miejscowo właściwe dla miejscowości, w której przeprowadzono kontrolę, czy nawet miejscowości, w której spółka ma siedzibę. Pełnomocnik wskazał także na błędne ustalenia odnotowane w protokole z przeprowadzonej kontroli, gdyż ewentualne ustalenia mogą dotyczyć jedynie 15 odbiorników telewizyjnych i jednego odbiornika radiofonicznego. Podniósł także, że ustawa o opłatach abonamentowych nie określa terminu na dokonanie czynności rejestracji odbiornika telewizyjnego czy radiofonicznego. Wskazanie tego terminu w rozporządzeniu wykonawczym

do ww. ustawy stanowi, zdaniem pełnomocnika spółki, przekroczenie delegacji oraz naruszenie zasad prawidłowej legislacji i porządku prawnego.

W odpowiedzi na powyższe Dyrektor Poczty Polskiej wskazał, że upoważnienia kontrolerów zostały okazane podczas kontroli. Podkreślił także w jakim terminie odbiorniki powinny zostać zarejestrowane oraz w jaki sposób może dojść

do ustalenia, czy ujawnione odbiorniki są w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu. Odniósł się także do załączonej do pisma faktury zakupu

30 kompletów a nie zakupu 15 odbiorników telewizyjnych, stwierdzając, że faktura

ta nie może stanowić podstawy do zmiany ilości stwierdzonych podczas kontroli odbiorników rtv.

Dyrektor Poczty Polskiej decyzją z [...] listopada 2013 r. nakazał spółce rejestrację używanych przez nią jednego odbiornika radiofonicznego oraz siedemdziesięciu jeden odbiorników telewizyjnych oraz ustalił opłatę za używanie ww. odbiorników w kwocie 39.724,50 złotych.

Spółka w odwołaniu od powyższej decyzji zarzuciła przeprowadzenie kontroli przy udziale osoby nieupoważnionej do działania w imieniu spółki, będącej osobą wykonującą usługi na jej rzecz jedynie sezonowo na podstawie umowy zlecenia oraz nieumocowaną w żaden sposób do reprezentacji spółki, w tym do uczestniczenia

w przeprowadzonej kontroli. Zarzuciła też przeprowadzenie kontroli w sposób sprzeczny z wymogami wynikającymi z obowiązujących przepisów prawa

w szczególności, poprzez nieokazanie upoważnień kontrolerów osobom upoważnionym do działania w imieniu spółki.

Spółka zarzuciła wydanej decyzji naruszenie art. 7 ust. 6 u.o.a., poprzez wydanie jej przez organ nieuprawniony w świetle ww. ustawy do wydawania decyzji oraz § 1 rozporządzenia, poprzez przeprowadzenie kontroli przez osoby reprezentujące COF w Katowicach, nie będące jednostką operatora publicznego miejscowo właściwą do przeprowadzenia kontroli. Spółka postawiła zarzut błędnego ustalenia okoliczności faktycznych stanowiących podstawę do wydania zaskarżonej decyzji, poprzez przyjęcie, że w Pałacu w T. znajduje się 71 odbiorników telewizyjnych, podczas gdy w lokalu tym znajdowało się w owym czasie wyłącznie

15 odbiorników telewizyjnych.

Zdaniem spółki, doszło również do naruszenie art. 5 u.o.a., poprzez przyjęcie, że spółka nie zarejestrowała w wymaganym terminie odbiornika radiofonicznego oraz odbiorników telewizyjnych, podczas gdy ww. ustawa nie wskazuje terminu na dokonanie rejestracji. W dalszej części odwołania spółka powtórzyła dotychczas zaprezentowaną argumentację.

Minister ponownie rozpoznając sprawę utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu odwołał się do treści art. 2 ust. 1 i ust. 2 u.o.a. i stwierdził, że za używanie odbiorników radiofonicznych oraz telewizyjnych pobiera się opłaty abonamentowe. Domniemywa się przy tym, że osoba, która posiada odbiornik radiofoniczny lub telewizyjny w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, używa tego odbiornika. Zatem zdolność do natychmiastowego odbioru programu przez odbiornik jest równoznaczna ze stwierdzeniem, iż odbiornik jest używany, a to z kolei prowadzi do wniosku, w ocenie Ministra, że jego posiadacz obowiązany jest do wniesienia opłaty abonamentowej za jego używanie. Minister podał, że opłatę uiszcza się za każdy odbiornik - z wyjątkiem przypadków określonych w art. 2 ust. 5 u.o.a.

Minister wskazał, że w wyniku przeprowadzonej w obecności pracownika spółki kontroli stwierdzono posiadanie w lokalu jednego odbiornika radiofonicznego

i 71 odbiorników telewizyjnych będących w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu. Powyższe ustalenia zostały odnotowane w protokole

z przeprowadzonej kontroli, jak i załączonym do niego oświadczeniu, w którym pracownik (J. B.) podał przyczyny braku możliwości bezpośredniego sprawdzenia ujawnionych odbiorników. W związku z powyższym Minister stwierdził, że okoliczność używania przez spółkę jednego odbiornika radiofonicznego

i 71 odbiorników telewizyjnych będących w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu nie budzi wątpliwości.

Zdaniem Ministra, w orzecznictwie żaden przepis ustawy o opłatach abonamentowych nie wymaga, by w kontroli uczestniczył organ uprawniony

do reprezentacji podmiotu kontrolowanego ani też by ważność protokołu zależała

od jego podpisu przez osoby wchodzące w skład takiego organu zgodnie z zasadami reprezentacji podmiotu kontrolowanego. Minister, odnosząc się do wyrok

WSA w Warszawie z dnia 27 listopada 2012 r., sygn. akt VI SA/Wa 1786/12, wskazał, że nie ma przeszkód, aby w kontroli brał udział np. recepcjonista czy inna osoba zatrudniona w hotelu, zorientowana w jego funkcjonowaniu. Wówczas podpis takiej osoby na protokole kontroli należałoby uznać za potwierdzający, po pierwsze, że brała ona udział w kontroli, a po drugie, że osoba ta nie kwestionuje ustaleń kontroli - lub przeciwnie - zgłasza zastrzeżenia, do których należy odnieść się w toku postępowania. Minister uznał, że w niniejszej sprawie bez wątpienia J. B. posiadał wiedzę w przedmiocie dotyczącym przeprowadzonej kontroli skoro złożył stosowne oświadczenie.

Jak podał Minister, kontrolerzy posiadali upoważnienia do przeprowadzenia kontroli a ich uprawnienia zostały odnotowane w protokole z kontroli. Kontrola wykonania obowiązku rejestracji odbiorników RTV nie jest czynnością podejmowaną w toku postępowania administracyjnego. Stanowi ona podstawę dla wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie używania niezarejestrowanych odbiorników, które to postępowanie mocą przepisów ustawy o opłatach abonamentowych zostało powierzone do prowadzenia jednostce organizacyjnej Poczty Polskiej S.A. Oznacza to, że protokół kontroli tego rodzaju jest odzwierciedleniem czynności kontrolnej, a nie wizji lokalnej, czy oględzin

w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Jednocześnie nie jest przesłuchaniem świadka, czy też strony odebranie do protokołu kontroli oświadczeń na temat liczby i rodzaju używanych odbiorników RTV od osób, które dysponują wiedzą na ten temat. Oświadczenia takie, jak również sam protokół kontroli stanowią materiał dowodowy, który podlega ocenie organu administracyjnego w myśl art. 80 Kpa. w zw. z art. 75 § 1 Kpa. W sprawach wszczętych w związku z przeprowadzoną kontrolą wykonania obowiązku rejestracji odbiorników RTV przepisem, w oparciu o który organ dokonuje subsumcji faktów uznanych za udowodnione jest art. 7 ust. 6 u.o.a. W niniejszej sprawie, jak podał Minister, zgodnie z art. 61 § 4 Kpa., organ I instancji zawiadomił spółkę o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia używania niezarejestrowanych odbiorników telewizyjnych. Jednocześnie, zgodnie z art. 10 § 1 Kpa., organ I instancji poinformował spółkę o prawie do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań przed wydaniem decyzji nakładającej opłatę za używanie niezarejestrowanych odbiorników. Po zawiadomieniu o wszczęciu postępowania administracyjnego, spółka miała możliwość zgłoszenia wszelkich wniosków dowodowych, jak również zapoznania się z materiałem dowodowym, w tym upoważnieniami udzielonymi kontrolerom. Jak podkreślił Minister, z uprawnienia tego spółka jednak nie skorzystała.

Minister odnosząc się do treści art. 7 ust. 6 u.o.a., wskazał, że Kierownik Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A., który niewątpliwie wskazany był do przeprowadzenia kontroli, uprawniony był do wydania w niniejszej sprawie decyzji.

Nadto Minister podał, że zgodnie z § 1 rozporządzenia, Dyrektor Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. jest jedynym podmiotem

do przeprowadzania, na obszarze swojego działania, kontroli wykonywania obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych i uiszczania opłat abonamentowych za ich używanie. Wskazał przy tym, że Centrum Obsługi Poczty Polskiej S.A. zasięgiem swojego działania nie jest w żaden sposób ograniczone miejscowo. W związku z powyższym Minister stwierdził, że w przypadku kontroli obowiązku uiszczania opłat abonamentowych nie doszło do naruszania przestrzegania przez organ I instancji swojej właściwości rzeczowej i miejscowej.

Zdaniem Ministra, organ I instancji nie ma obowiązku przeprowadzania oględzin obiektu hotelowego i odbiorników TV, co do których ustalono, że nie są zarejestrowane. Jak podkreśla się w orzecznictwie, ustalenie, czy odbiorniki znajdują się w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu może dokonać się

w drodze bezpośredniego sprawdzenia tej okoliczności lub ewentualnie w drodze oświadczenia osoby uczestniczącej w kontroli. Zarówno jeden, jak i drugi sposób ustalenia jest dopuszczalny, jednak informacja o tym fakcie musi znaleźć się

w protokole z kontroli podpisanym przez kontrolujących i przez osobę uczestniczącą w kontroli. W niniejszej sprawie, jak zauważył Minister, z treści protokołu jasno wynika, że kontrolerzy weszli w posiadanie informacji dotyczących ilości ujawnionych odbiorników i ich gotowości do natychmiastowego odbioru programu w oparciu

o oświadczenie pracownika spółki (J. B.), który bez zastrzeżeń podpisał protokół z kontroli. Spółka w toku prowadzonego postępowania administracyjnego, jak i w złożonym oświadczeniu, nie przedstawiła żadnych dowodów na potwierdzenie używania innej niż ujawniona w czasie kontroli liczby odbiorników radiofonicznych

i telewizyjnych. Załączona w toku postępowania kopia faktury VAT wskazuje jedynie na zakup 30 kompletów wyposażenia pokoi hotelowych a nie 15 odbiorników telewizyjnych.

Ponadto Minister wskazał, że w niniejszej sprawie w toku prowadzonego postępowania administracyjnego spółka nie przedstawiła żadnych dowodów świadczących o krótszym niż 14 dni okresie używania ujawnionych odbiorników telewizyjnych.

Minister za bezsporną uznał okoliczność, że w dniu kontroli w lokalu zajmowanym przez spółkę znajdował się jeden odbiornik radiofoniczny oraz

71 odbiorników telewizyjnych będących w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, a tym samym stwierdził, że pobranie opłaty tytułem używania niezarejestrowanych odbiorników jest uzasadnione.

W skardze na powyższą decyzję Ministra skarżąca spółka wniosła o jej uchylenie oraz uchylenie decyzji ją poprzedzającej. Decyzji Ministra zarzuciła naruszenie prawa procesowego, tj.:

- art. 10 Kpa., poprzez przeprowadzenie kontroli przy udziale osoby nieupoważnionej do działania w imieniu spółki, będącej osobą wykonującą usługi na jej rzecz jedynie sezonowo, na podstawie umowy zlecenia oraz nieumocowaną przez spółkę do jej reprezentacji, w tym do uczestniczenia w przeprowadzonej kontroli,

- art. 7 Kpa., poprzez błędne ustalenie okoliczności faktycznych stanowiących podstawę do wydania zaskarżonej decyzji i ustalenia wysokości opłaty, poprzez przyjęcie, że w zajmowanym przez spółkę Pałacu w T. znajduje się siedemdziesiąt jeden odbiorników telewizyjnych, podczas gdy łącznie w Pałacu znajdowało się w owym czasie wyłącznie piętnaście odbiorników telewizyjnych.

Skarżąca zarzuciła też przeprowadzenie kontroli w sposób sprzeczny

z wymogami wynikającymi z obowiązujących przepisów prawa, w szczególności poprzez nieokazanie przez osoby przeprowadzające kontrolę stosownych upoważnień do jej przeprowadzenia, osobom upoważnionym do działania w imieniu spółki. Zwróciła uwagę na naruszenie § 1 rozporządzenia, poprzez przeprowadzenie kontroli przez osoby nieuprawnione do jej przeprowadzenia, tj. przez osoby reprezentujące Centrum Obsługi Finansowej w K., nie będące jednostką operatora publicznego miejscowo właściwą do przeprowadzenia kontroli.

Zdaniem skarżącej, pracownik (J. B.) nie był osobą zorientowaną

w funkcjonowaniu Pałacu w T., w tym osobą posiadającą rzetelne informacje

na temat ilości posiadanych przez skarżącą odbiorników telewizyjnych. Tym samym jak przyjęła skarżąca, kontrola przeprowadzona została przy udziale osoby do tego nieuprawnionej, nie posiadającej wystarczającej i rzetelnej wiedzy na temat funkcjonowania spółki i Pałacu w T., którego to kontrola dotyczyła, zaś ustalenia przeprowadzonej kontroli są niezgodne z rzeczywistym stanem faktycznym.

Nadto skarżąca podała, że od lipca 2011 r. Pałac wyposażony został

w 15 (piętnaście) odbiorników telewizyjnych oraz 1 (jeden) odbiornik radiowy. Odbiorniki te zakupione zostały dnia [...] czerwca 2011 r. Wskazała, że w ramach tej transakcji, jak wynika z okazanej faktury VAT, skarżąca zakupiła 30 kompletów meblowych, w tym odbiorniki telewizyjne i odbiornik radiowych w ilości odpowiednio 15 sztuk i 1 sztuka. Do dnia przeprowadzenia kontroli na terenie Pałacu znajdowało się wyłącznie 15 (piętnaście) sztuk odbiorników telewizyjnych oraz 1 (jeden) odbiornik radiowy, wobec czego, w ocenie skarżącej, ewentualne ustalenia dotyczyć mogą wyłącznie takiej, a nie większej ilości odbiorników.

W dalszej części uzasadnienia skargi skarżąca podtrzymała argumentację zawartą w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Dodatkowo zakwestionowała prawidłowość sporządzonego protokołu kontroli, stwierdzając, że upoważnienia do jej przeprowadzenia nie mogły zostać okazane uczestniczącym (liczba mnoga),

w sytuacji, gdy osobą działającą w imieniu spółki była tylko jedna osoba.

W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.; zwaną dalej p.p.s.a.).

Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie zasługuje ona na uwzględnienie.

Przedmiotem rozpoznania przez Sąd była skarga na decyzję Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia [...] stycznia 2014 r., utrzymująca w mocy zaskarżoną przez stronę decyzję Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. z dnia [...] listopada 2013 r. Nr [...] nakazującą rejestrację jednego odbiornika radiowego i 71 odbiorników telewizyjnych oraz ustalającej opłatę za ich użytkowanie w kwocie 39.724,50 zł.

Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił jej niezgodność z prawem tj. z art. 7 oraz 10 K.p.a. W istocie zarzuty strony skarżącej mają przede wszystkim charakter procesowy, związany z niewłaściwym lub niedostatecznym ustaleniem stanu faktycznego.

W ocenie Sądu, w stanie faktycznym ustalonym w niniejszej sprawie organ miał w pełni uzasadnione podstawy do tego, aby nałożyć na skarżącego opłatę za używanie niezarejestrowanych odbiorników radiowych i telewizyjnych. Zgodnie z art. 2 ust. 1 i 2 ustawy o opłatach abonamentowych za używanie odbiorników radiofonicznych oraz telewizyjnych pobiera się opłaty abonamentowe. W myśl ust. 2 powołanego przepisu domniemywa się, że osoba, która posiada odbiornik radiofoniczny lub telewizyjny w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, używa tego odbiornika. Co do zasady opłatę abonamentową uiszcza się za każdy odbiornik radiofoniczny i telewizyjny (ust. 4 art. 2 u.o.a.). Modyfikację tej zasady ustawodawca wprowadza w ust. 5 art. 2 u.o.a określając krąg podmiotów, które niezależnie od liczby używanych odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych zobowiązane są do uiszczania tylko jednej z opłat abonamentowych.

Z językowej wykładni powołanych przepisów wynika, że ich adresatem jest posiadacz odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego, który w sytuacji jego używania, zobowiązany jest do uiszczania opłaty abonamentowej. Przy czym "używanie" objęte jest domniemaniem zakładającym, że w sytuacji, gdy odbiornik znajduje się w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, to jest on używany przez jego posiadacza.

Reasumując obowiązek wnoszenia opłat abonamentowych został w ustawie z 2005 r. o opłatach abonamentowych powiązany z obowiązkiem rejestracji odbiorników i ta konstrukcja umożliwia określenie kręgu podmiotów zobowiązanych. Powyższa ustawa jest adresowana do wszystkich podmiotów, które posiadają i używają odbiorniki telewizyjne lub radiofoniczne, a obowiązek rejestracji odbiorników, który ma umożliwić zidentyfikowanie zobowiązanych do wnoszenia opłaty abonamentowej, tak samo jak sama opłata, ma charakter powszechny i dotyczy wszystkich obywateli.

W myśl art. 7 ust. 1 i 2 ustawy o opłatach abonamentowych kontrolę wykonywania obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych oraz obowiązku uiszczania opłaty abonamentowej prowadzi operator publiczny, o którym mowa w art. 5 ust. 1 ustawy o opłatach abonamentowych, a nadzór nad wykonywaniem kontroli obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych oraz obowiązku pobierania opłaty abonamentowej sprawuje minister właściwy do spraw łączności.

W przypadku stwierdzenia używania niezarejestrowanego odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego kierownik jednostki operatora publicznego, o którym mowa w art. 5 ust. 1, przeprowadzający kontrolę, wydaje decyzję, w której nakazuje rejestrację odbiornika oraz ustala opłatę za używanie niezarejestrowanego odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego, o której mowa w art. 5 ust. 3. Od decyzji służy odwołanie do ministra właściwego do spraw łączności (ust. 6 i 7 art. 7 u.o.a.).

W toku przeprowadzonej przez operatora publicznego kontroli w dniu [...] lipca 2013 r. ustalono, że w lokalu zajmowanym przez skarżącą Pałac w T. przy ul. [...] znajduje się jeden niezarejestrowany odbiornik radiofoniczny i 71 niezarejestrowanych, sprawnych odbiorników telewizyjnych w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu za pomocą dekodera. Jak podkreśla się w orzecznictwie sprawdzenia, czy odbiorniki znajdują się w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu można dokonać w drodze bezpośredniego sprawdzenia bądź w drodze oświadczenia osoby uczestniczącej w kontroli.

Ustaleń tych organ dokonał na podstawie protokołu kontroli, oświadczenia wiedzy złożonego przez Pana J. B., który bez uwag podpisał zarówno protokół kontroli jak i oświadczenie.

Sąd podziela stanowisko organów I i II instancji, że brak jest podstaw do kwestionowania wiarygodności złożonego przez Pana J. B. oświadczenia. Podkreślić należy, że Pan J. B. w dniu kontroli wykonywał pracę w kontrolowanym obiekcie, złożone na piśmie oświadczenie opatrzył własnoręcznym podpisem, wskazał też konkretną liczbę odbiorników (a nie np. szacunkową), a także odmówił kontrolerom dostępu do pokoi ze względu na obecność gości. Wszystko to wskazuje, że Pan J. B. jest wiarygodnym źródłem dowodowym, którego wartości dowodowej nie można zakwestionować.

Zgodnie z art. 75 § 1 k.p.a. - jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Zatem ustalenia kontroli oparte na oświadczeniach Pana J. B. organ prawidłowo przyjął za wiarygodne.

Podkreślenia wymaga również fakt, że skarżąca nie kwestionowała bezpośrednio wiarygodności oświadczenia Pana J. B., co było przecież możliwe w toku postępowania, mając zapewniony czynny udział w każdym z jego stadiów, skarżąca miała możliwość przedstawienia przeciwdowodów na okoliczności objęte jej oświadczeniem. Skarżąca przedstawiła dwa dokumenty, na podstawie których kwestionowała ilość odbiorników telewizyjnych znajdujących się w obiekcie.

Powyższe dokumenty to:

- faktura VAT [...], której zapis wskazuje "wyposażenie pokoi hotelowych (2200 netto * 30 kompletów)",

- pismo z dnia [...] sierpnia 2013 r.

Zarówno z pisma jak i z faktury nie wynika jednak ilość odbiorników radiowych i telewizyjnych, w które wyposażony był obiekt. Z pisma z dnia [...] sierpnia 2013 r. wynika jedynie, że obiekt został wyposażony w kilkanaście odbiorników telewizyjnych, które używane są od lipca do sierpnia, przez okres dwóch miesięcy, a po tym okresie są one złożone w magazynie i czekają na kolejny sezon letni. Natomiast zapis faktury VAT nie odnosi się w ogóle do kwestii związanych z odbiornikami. Powyższe dokumenty w ocenie Sądu w żaden sposób nie podważają ustaleń kontroli opartych o wiarygodne źródło dowodowe jakim był Pan J. B..

Odnosząc się do zarzutu skargi zauważyć należy, że jak to już wyżej zostało wykazane w protokole kontroli utrwala się przebieg i wyniki kontroli. Sporządzony jest on przez kontrolującego, a w sytuacji, gdy jak w niniejszej sprawie, w czynnościach kontrolnych bierze udział przedstawiciel podmiotu kontrolowanego - przedstawia się go do podpisu tej osobie.

W warunkach niniejszej sprawy w kontroli, uczestniczył Pan J. B.. Nie ma zdaniem Sądu przeszkód prawnych, by brał w niej udział inny, aniżeli przedstawiciel władz spółki - podmiot np. recepcjonista czy inna osoba zatrudniona w hotelu, zorientowana w jego funkcjonowaniu. Wówczas podpis takiej osoby na protokole kontroli należałoby uznać za potwierdzający, po pierwsze, że brała ona udział w kontroli, a po drugie, że osoba ta nie kwestionuje ustaleń kontroli lub przeciwnie - zgłasza zastrzeżenia, do których należy odnieść się w toku postępowania przed organami. Ponadto osoba ta składa oświadczenie wiedzy dotyczące przedmiotu kontroli, a nie woli w związku z tym nie musi być uprawniona do reprezentacji spółki.

Zatem twierdzenia skarżącej spółki, że podpisanie protokołu kontroli jedynie przez Pana J. B. jest niezgodne z zasadami jej reprezentacji - nie może zdaniem Sądu odnieść zamierzonego skutku, albowiem żaden przepis ustawy o opłatach abonamentowych nie wymaga, by w kontroli uczestniczył organ uprawniony do reprezentacji podmiotu kontrolowanego, ani też by ważność protokołu zależała od jego podpisu przez osoby wchodzące w skład takiego organu zgodnie z zasadami reprezentacji podmiotu kontrolowanego.

Kontrola w niniejszej sprawie została przeprowadzona zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Kontrolerzy posiadali upoważnienie do przeprowadzenie kontroli, a ich numery zostały odnotowane w protokole z kontroli. Kontrola wykonywania obowiązku rejestracyjnego nie jest czynnością podejmowaną w toku postępowania administracyjnego. Poprzedza ona to postępowanie i stanowi podstawę do jego wszczęcia.

W niniejszej sprawie nie doszło też do naruszenia § 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 7 lipca 2005 r. w sprawie określenia jednostek operatora publicznego przeprowadzających kontrolę wykonywania obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych i uiszczenia opłat abonamentowych za ich używanie, wzoru upoważnienia do wykonywania czynności kontrolnych oraz zasad i trybu wydawania tych upoważnień (Dz. U. Nr 132, poz. 1116 z późn. zm.), gdyż to Dyrektor Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. jest jedynym podmiotem uprawnionym do przeprowadzenia na obszarze swojego działania kontroli wykonywania obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych i uiszczania opłaty abonamentowej za ich używanie. Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej zasięgiem działania obejmuje cały kraj. Kontrola przedmiotowego obiektu dokonana została przez upoważnionych pracowników.

Zdaniem Sądu bezsporne jest, że w dacie kontroli w kontrolowanym obiekcie znajdowało się 71 niezarejestrowanych i sprawnych odbiorników telewizyjnych i jeden radiowy. Skoro zatem w dacie kontroli, w pokojach znajdowały się odbiorniki, to w ocenie Sądu nie można uznać za dowolne ustalenia organów, że odbiorniki te znajdowały się w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu. Z zasad logicznego rozumowania, popartych doświadczeniem życiowym wynika przecież, że jeśli w wyposażeniu pokoju hotelowego znajduje się odbiornik telewizyjny, czy radiowy, to nie w celach dekoracyjnych, lecz po to, by mógł być używany przez gościa.

Zważyć przy tym należy, że przepis art. 80 K.p.a. wprowadza zasadę swobodnej oceny dowodów, zgodnie z którą organ prowadzący postępowanie ocenia według swojej wiedzy, doświadczenia oraz wewnętrznego przekonania wartość dowodową poszczególnych środków dowodowych i nie jest skrępowany żadnymi formalnymi regułami dotyczącymi wskazania jak ma dowody oceniać. Jednocześnie zasada ta nie oznacza, iż organ jest uprawniony do oceny dowodów dowolnie, lecz musi oprzeć swoją ocenę na przekonujących podstawach i dać temu wyraz w uzasadnieniu decyzji (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Wydanie 7, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2005, s. 410).

W ocenie Sądu należy w konsekwencji uznać, że organy obu instancji w toku postępowania wyczerpująco zbadały wszystkie istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 k.p.a.), oparły swoje rozstrzygnięcia na materiale dowodowym prawidłowo zebranym w toku kontroli, dokonując jego wszechstronnej oceny oraz uzasadniły swoje stanowisko wyrażone w spornych decyzjach, w sposób wymagany przez normę prawa zawartą w przepisie art. 107 § 3 K.p.a.

Mając powyższe na uwadze Sąd uznał zaskarżoną decyzję wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. za prawidłową, co znajduje też oparcie w aktualnym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por: wyrok NSA z dnia 7 lutego 2012 r., sygn. akt II GSK 1531/10) oraz poglądach doktryny (Małgorzata Jaśkowska, Andrzej Wróbel "Kodeks postępowania administracyjnego", Komentarz, Wydanie II, Zakamycze 2005 str. 802, "Kodeks postępowania administracyjnego" - Komentarz pod red. prof. Marka Wierzbowskiego oraz prof. Aleksandry Wiktorowskiej, str. 772). Ponadto oceniając zaskarżoną decyzję Sąd nie stwierdził żadnych innych uchybień, których istnienie powinien uwzględnić z urzędu.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.