Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt I SA/Lu 358/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2016-12-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne: Kara administracyjna
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 71b, art. 73, art. 168e § 3
journal: Dz.U. 2016 poz 599
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Chitrosz-Roicka Sędziowie WSA Monika Kazubińska-Kręcisz (sprawozdawca) WSA Andrzej Niezgoda Protokolant Referent stażysta Paweł Kobylarz po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 7 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi K. L. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...] nr [...]; II. umarza postępowanie administracyjne; III. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz K. L. [...] zł ([...] złotych) z tytułu zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej, po rozpatrzeniu zażalenia K. L. na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] w sprawie nałożenia na główną księgową dłużnika zajętej wierzytelności kary pieniężnej w wysokości 500 zł, utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia oraz akt sprawy wynika, że Dyrektor Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w B. pismem z dnia [...] września 2014 r. zawiadomił A. Sp. z o.o., w B. P., o zajęciu egzekucyjnym wynagrodzenia za pracę W. G., będącego pracownikiem tej spółki.

W odpowiedzi na zajęcie, pismem z dnia [...] września 2014 r., pracodawca poinformował organ egzekucyjny, iż W. G. jest zatrudniony w spółce od dnia 1 listopada 2012 r. na czas nieokreślony, w pełnym wymiarze czasu pracy, na stanowisku pełnomocnika zarządu ds. jakości. Średnie wynagrodzenie brutto za okres ostatnich trzech miesięcy wynosiło 5.700 zł. Jednocześnie spółka poinformowała, iż wypłaty wynagrodzeń są dokonywane po zakończonym miesiącu, w ciągu 10 dni następnego miesiąca kalendarzowego. Pierwsze potrącenie z wynagrodzenia W. G. będzie mogło być zatem dokonane z wynagrodzenia za wrzesień 2014 r. (zatem do dnia 10 października 2014 r.). Potrącona kwota wynagrodzenia będzie przekazywana na rachunek bankowy podany w zawiadomieniu.

Następnie, pismem z dnia 1 października 2014 r., A. Sp. z o.o. poinformowała organ egzekucyjny, iż wynagrodzenie dłużnika za pracę zostało zajęte również przez komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w C. R. Ł. na łączną kwotę 7.867,50 zł.

W tej sytuacji, Dyrektor Oddziału ZUS w B. pismem z dnia 13 października 2014 r., wstrzymał czynności egzekucyjne do czasu wydania prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego w C. w sprawie wyznaczenia organu egzekucyjnego do łącznego prowadzenia egzekucji administracyjnej i sądowej.

Następnie pismem z dnia 4 listopada 2014 r. Dyrektor Oddziału ZUS w B. poinformował A. Sp. z o.o., iż zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego w C. z dnia [...] sygn. akt [...], Dyrektor ZUS w B. został wyznaczony do łącznego prowadzenia egzekucji z wynagrodzenia za pracę. W związku z tym wezwał dłużnika zajętej wierzytelności do dokonywania i przekazywania potrąceń z wynagrodzenia. Pomimo tego należności z opisanego tytułu nie były przekazywane przez pracodawcę.

Na wniosek Dyrektora Oddziału ZUS w B., Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. P. w dniu 23 kwietnia 2015 r. przeprowadził w A. Sp. z o.o. kontrolę prawidłowości realizacji zastosowanego środka egzekucyjnego w postaci zajęcia wynagrodzenia za pracę, sporządzając na tę okoliczność protokół. Podczas kontroli wyjaśnień udzielała główna księgowa spółki – K. L.

W dniu 15 czerwca 2015 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego przeprowadził kontrolę uzupełniającą w spółce. Jak wynika z treści protokołu K. L. - główna księgowa dłużnika zajętej wierzytelności - złożyła oświadczenie o ostatnim wypłaconym wynagrodzeniu W. G. w dniu 3 listopada 2014 r. wskazując, że było to wynagrodzenie za sierpień 2013 r., a więc za okres sprzed zajęcia wynagrodzenia za pracę.

W tych okolicznościach Dyrektor Oddziału ZUS w B. wnioskiem z dnia [...] sierpnia 2015 r. wystąpił do Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. o nałożenie kary pieniężnej w kwocie 3.800 zł na K. L., z uwagi na stwierdzone podczas kontroli u dłużnika zajętej wierzytelności nieprawidłowości, polegające na nienależytym wykonaniu ciążących na nim obowiązków, do których należy przede wszystkim zaliczyć: przekazanie w dniu 3 listopada 2014 r. wynagrodzenia W. G. oraz brak odpowiedzi na pismo organu z dnia 12 grudnia 2014 r. Zgodnie z protokołem kontrolnym osobą odpowiedzialną za prawidłową realizację zajęć była główna księgowa K. L.

Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. postanowieniem z dnia [...]nałożył na stronę karę pieniężną w wysokości 3.800 zł.

Na wskazane postanowienie strona złożyła zażalenie.

Dyrektor Izby Skarbowej - postanowieniem z dnia [...] - uchylił zaskarżone postanowienie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy, Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowieniem z dnia [...] nałożył na stronę karę pieniężną w wysokości 500 zł.

Na postanowienie to strona złożyła zażalenie, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia.

W wyniku rozpatrzenia zażalenia Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że w świetle zgromadzonego materiału poza sporem jest, iż dłużnik zajętej wierzytelność uznał zajętą wierzytelność i zobowiązał się do przekazywania zajętych kwot. Pisma z dnia 4 listopada i 12 grudnia 2014 r. pozostały bez odpowiedzi i bez realizacji zajęcia przez dłużnika zajętej wierzytelności, tym samym dłużnik zajętej wierzytelności naruszył art. 72 § 1 i § 4 pkt 2 lit. b ustawy egzekucyjnej.

Organ zaznaczył, że w wyniku przeprowadzonych w spółce kontroli istotne było ustalenie, iż wynagrodzenie za miesiące od września 2014 r. do marca 2015 r. nie zostało wypłacone W. G. z uwagi na trudną sytuację pracodawcy. Jednakże w dniu 3 listopada 2014 r. zostało wypłacone zobowiązanemu wynagrodzenie za sierpień 2013 r. Organ stwierdził, iż wypłata ta nastąpiła już po jego egzekucyjnym zajęciu, które nastąpiło w dniu [...] września 2014 r., zatem dłużnik zajętej wierzytelności naruszył art. 72 § 1, § 2 i § 3 ustawy egzekucyjnej.

Zdaniem organu odwoławczego z przedstawionego materiału dowodowego bezspornie wynika, iż dłużnik zajętej wierzytelności nie wykonał ciążących na nim obowiązków w ramach prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Dlatego też zasadność nałożenia kary pieniężnej nie budzi wątpliwości.

W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej główny księgowy w spółce z racji pełnionej funkcji i sprawowanych obowiązków jest osobą odpowiedzialną za ocenę okoliczności danej sprawy, dotyczących zajęcia wynagrodzenia pracownika i zarazem wspólnika spółki przez organ egzekucyjny i za realizację tego zajęcia zgodnie z przepisami prawa. Dla organu egzekucyjnego nakładającego karę pieniężną nie ma przy tym znaczenia wewnętrzny obieg dokumentów w przedsiębiorstwie. Nie ma także znaczenia, iż zawiadomienia o zajęciu kierowane są do pracodawcy, tj. spółki, a nie do strony. To strona odpowiada za całokształt gospodarki finansowej przedsiębiorstwa, prowadzi rachunkowość spółki oraz dokonuje rozliczeń podatkowych, a także rozliczeń pieniężnych z kontrahentami. Oznacza to, iż faktycznie to strona dysponuje środkami pieniężnymi w spółce.

W ocenie organu odwoławczego, nałożenie na stronę kary pieniężnej w wysokości 500 zł należy uznać za zasadne. Jak bowiem wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego, w 2014 r. strona była zatrudniona u sześciu pracodawców i dochód według złożonego PIT-37 za 2014 r. z należności ze stosunku pracy wyniósł 86.797,95 zł, zaś dochód z działalności wykonywanej osobiście 8.160 zł. Z informacji uzyskanej od A. Sp. z o.o. wynika, iż strona osiąga wynagrodzenie miesięczne w wysokości 3.000 zł brutto, 2.156,72 zł netto.

W tych okolicznościach organ uznał, iż wysokość orzeczonej kary (500 zł) odpowiada wymogom celowości, jest adekwatna do rodzaju i stopnia naruszenia prawa, a ponadto stanowi istotną dolegliwość ekonomiczną.

W skardze na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej strona wniosła o jego uchylenie. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzuciła:

- nieprawidłowe zastosowanie przepisu art. 168e § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji;

- błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, iż to na stronie spoczywa obowiązek realizacji zajęć egzekucyjnych, gdy brak jest dowodów prowadzących do tego wniosku;

- naruszenie art. 8 kodeksu postępowania administracyjnego w zw. z art. 6 kodeksu postępowania administracyjnego;

- naruszenie art. 7 kodeksu postępowania administracyjnego w zw. z art. 77 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego;

- naruszenie art. 107 § 3 kodeksu postępowania administracyjnego.

W uzasadnieniu skargi podniesiono między innymi, że jest oczywistym, że to zarząd (ewentualnie prokurent) w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością (a taką są A. sp. z o. o.) dysponuje środkami finansowymi. To oni również decydują o realizacji zajęć egzekucyjnych. Strona kategorycznie stwierdziła, że realizacja zajęć egzekucyjnych i udzielanie pisemnych odpowiedzi na zajęcia egzekucyjne, nie leży w zakresie jej obowiązków, co oznacza, że w spółce nie został wyznaczony pracownik bezpośrednio odpowiedzialny za realizację zajęć egzekucyjnych.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie. Poparł stanowisko prezentowane w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej jest postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, przedmiotem którego jest nałożenie kary pieniężnej w kwocie 500 zł na główną księgową spółki kapitałowej, będącej dłużnikiem zajętej wierzytelności z wynagrodzenia za pracę. Skarżąca kategorycznie zaprzeczyła bowiem (zarówno w zażaleniu, jak i w skardze), iżby spełniała warunki podmiotowe do zastosowania wobec niej takiej dolegliwości. Wskazała, że w spółce nie ma wyznaczonego pracownika dla celów obsługi zajęć egzekucyjnych, a zatem za ich realizację odpowiedzialność ponoszą członkowie zarządu lub prokurent. Wbrew twierdzeniu organu, takie zobowiązanie nie wynika z funkcji, jaką pełni w spółce (główna księgowa) i z zakresu jej obowiązków pracowniczych. Nie jest ona bowiem decydentką w przedmiocie obrotu finansowego firmy i wydatkowania jej środków (w tym na wynagrodzenia pracownicze), a jedynie wykonuje i dokumentuje zdarzenia inicjowane i zatwierdzane przez zarząd.

W niniejszej sprawie poza sporem jest fakt prowadzenia egzekucji administracyjnej wobec W. G. - pracownika spółki A. Spółki z o.o. W związku z powyższym organ egzekucyjny dokonał zajęcia wierzytelności z jego wynagrodzenia za pracę, zaś spółka jako dłużnik zajętej wierzytelności została zobowiązana do wykonania obowiązków z tytułu pełnienia funkcji quasi – poborcy skarbowego (art. 72 ustawy Postępowanie egzekucyjne w administracji, dalej jako ustawa egzekucyjna). Z chwilą dokonania zajęcia pracodawca nie wypłaca zajętej części wynagrodzenia za pracę zobowiązanemu, lecz wpłaca ją na egzekwowane należności pieniężne aż do momentu, w którym zostaną one w pełni pokryte. Wpłaty te następują do organu egzekucyjnego. Dalsze obowiązki dłużnika zajętej wierzytelności są szczegółowo określone w art. 72 § 4 pkt 2 ustawy egzekucyjnej, a są to: złożenie do organu egzekucyjnego w terminie 7 dni od dnia wezwania, zestawienia periodycznego wynagrodzenia zobowiązanego za pracę z wyszczególnieniem wszystkich jego składników, a także oświadczenia, w przypadku gdy istnieją przeszkody do wypłacania wynagrodzenia za pracę, o rodzaju tych przeszkód, w szczególności przez wskazanie, czy inne osoby roszczą sobie prawa do zajętego wynagrodzenia, czy i w jakim sądzie toczy się sprawa o to wynagrodzenie, czy i jakie roszczenie jest skierowane do tego wynagrodzenia przez innych wierzycieli.

Zgodnie z art. 71b ustawy egzekucyjnej, organ egzekucyjny może przeprowadzić u pracodawcy kontrolę prawidłowości realizacji zastosowanego środka egzekucyjnego – zajęcia wynagrodzenia.

Za brak realizacji zajęcia wynagrodzenia odpowiedzialność ponosi zarówno dłużnik zajętej wierzytelności, jak i zobowiązany. Dłużnika zajętej wierzytelności w rozumieniu art. 1 a pkt 3 ustawy egzekucyjnej (w tym pracodawcę), który nie wykonuje lub nienależycie wykonuje ciążących na nim obowiązków związanych z egzekucją lub zabezpieczeniem wierzytelności lub prawa majątkowego, można m.in. obciążyć karą pieniężną do wysokości 3.800 zł (art. 168 e § 1 ustawy egzekucyjnej). Analizując art. 168e § 1 ustawy wskazać należy, że przepis ten zbudowany jest na zasadzie uznania administracyjnego, o czym świadczy użycie przez ustawodawcę wyrazu "można". Zatem przy rozstrzyganiu kwestii nałożenia bądź nienałożenia kary pieniężnej oraz przy skonkretyzowaniu jej wysokości organ egzekucyjny korzysta z tzw. luzu decyzyjnego w granicach uznania administracyjnego, co jednak nie oznacza dowolności w działaniu tego organu. Organ egzekucyjny ma możliwość wyboru optymalnego (właściwego) rozstrzygnięcia, a motywy którymi się kierował powinien wyjaśnić w uzasadnieniu postanowienia nakładającego karę pieniężną na określony podmiot. Kara pieniężna musi być karą sprawiedliwą, adekwatną do wagi naruszenia prawa i odpowiadającą wymogom celowości. Dla spełnienia swych celów powinna stanowić istotnie odczuwalną dolegliwość ekonomiczną, proporcjonalną do możliwości płatniczych karanego i adekwatną do rodzaju i stopnia naruszenia prawa (tak NSA w wyroku z dnia 6 lipca 2006r. sygn. akt II FSK 965/05). Kara pieniężna może być powtarzana w przypadku uchylania się od wykonania, w dodatkowo wyznaczonych terminach, obowiązków wynikających z zajęcia egzekucyjnego (art. 168e § 2 ustawy egzekucyjnej).

Priorytetową kwestią w niniejszej sprawie, będącą podstawą zarzutów zgłaszanych przez skarżącą, jest ocena wypełnienia przez K. L. przesłanek podmiotowych do nałożenia kary pieniężnej. Karę można bowiem nałożyć wyłącznie na jeden z podmiotów wskazanych w art. 168 e § 3 ustawy egzekucyjnej. Stosownie do art. 168 e § 3 ustawy egzekucyjnej, jeżeli dłużnikiem zajętej wierzytelności jest osoba prawna lub jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, karę pieniężną nakłada się na wyznaczonego pracownika, a jeżeli nie został wyznaczony – kierownika bezpośrednio odpowiedzialnego za realizację zajęcia, a w spółce prawa handlowego – odpowiedzialnego członka zarządu, natomiast w spółce cywilnej – odpowiedzialnego wspólnika.

Nie budzi wątpliwości fakt, że dłużnik zajętej wierzytelności jest spółką kapitałową, zaś K. L. nie jest członkiem organu zarządczego tej spółki, ani jej prokurentem. Jest ona zatrudniona na stanowisku głównej księgowej. Została zatem potraktowana przez organ jako "pracownik wyznaczony" w rozumieniu przepisu art. 168e§ 3 ustawy egzekucyjnej. Zakres obowiązków pracowniczych skarżącej kształtuje załącznik do umowy o pracę, dołączony do akt administracyjnych. W zakresie tych obowiązków jest: prowadzenie ksiąg rachunkowych spółki, prowadzenie kont w zakresie gospodarki majątkowej i materiałowej spółki, prowadzenie ewidencji kosztów, ich rozliczanie i analiza, sporządzanie sprawozdawczości finansowej rocznej i okresowej, prowadzenie rozliczeń podatkowych i z tytułu ubezpieczeń majątkowych – sporządzanie deklaracji, prowadzenie rozliczeń pieniężnych z tytułu rozrachunków z kontrahentami, bieżąca analiza zobowiązań i należności, ustalanie sald, współpraca z bankami i instytucjami finansowymi, kontrola finansowa i gospodarcza spółki, wydawanie poleceń innym pracownikom działu księgowości i wyznaczanie im zadań, podpisywanie dokumentów wewnętrznych w zakresie udzielonych pełnomocnictw. W zakresie wskazanych czynności, ale też czynności deontologicznie charakteryzujących zawód głównego księgowego, bez wątpienia nie mieści się swobodne (niezależne od woli zarządu lub rady nadzorczej) dysponowanie środkami finansowymi w spółce. Funkcje przydzielone stronie w spółce mają charakter wykonawczy i dokumentacyjny. W szczególności jednak z żadnego z zapisów zakresu obowiązków nie wynika, iżby powierzono jej czynności związane z wykonaniem zajęć egzekucyjnych w ogólności lub konkretnego - opisanego w sprawie - zajęcia wynagrodzenia za pracę. Organ nie ustalił też, iżby zarząd spółki udzielił stronie w omawianym zakresie odrębnego pełnomocnictwa. Skarżąca w zakresie swych obowiązków nie posiada wypłat wynagrodzeń pracowniczych, podczas gdy realizacja zajęcia egzekucyjnego pozostaje w związku z tą właśnie sferą działalności podmiotu gospodarczego, nie zaś – jak wskazywał organ – z rozliczeniami z kontrahentami spółki. Stąd też brak jest podstaw do stwierdzenia, że K. L. spełnia przesłankę podmiotową do nałożenia na nią kary administracyjnej. Okoliczność tę podnosiła ona w toku całego postępowania przed organem i w kontekście powyższych stwierdzeń, nie sposób odmówić jej racji. Ustawodawca bowiem świadomie ograniczył krąg osób, którym w sposób nie budzący wątpliwości można przypisać niewykonanie lub nienależyte wykonanie obowiązków związanych z egzekucją i odpowiedzialność z tego tytułu. Takiej odpowiedzialności nie można zatem domniemywać lub wywodzić z ogólnych, nieprecyzyjnych, a często całkowicie nie pozostających w związku z czynnościami egzekucyjnymi, warunków zatrudnienia. Taki natomiast sposób rozumowania zastosował w sprawie organ, przez co rozstrzygnięcie narusza prawo materialne w zakresie zastosowania art. 168e § 3 ustawy egzekucyjnej. Bez wątpienia również organ nie przeprowadził w omawianej kwestii rzeczowej i obiektywnej analizy materiału dowodowego, naruszając tym samym wskazywane przez skarżącą przepisy art. 6 kpa, art. 7 kpa, art. 8 kpa, art. 77 § 1 kpa w zw. z art. 18 ustawy egzekucyjnej

W kontekście powyższego, zagadnienia dotyczące istnienia przesłanek przedmiotowych i wysokości ustalonej kary pieniężnej mają charakter drugorzędny. Jedynie zatem sygnalizacyjnie wskazać należy, że wbrew twierdzeniom organu, dłużnik zajętej wierzytelności, po otrzymaniu zawiadomienia o zajęciu wynagrodzenia za pracę W. G. w dniu [...] września 2014 r., dopełnił wszystkich czynności, przewidzianych w ustawie egzekucyjnej. Pismem z dnia 19 września 2014 r. poinformował o statusie W. G. w spółce, wysokości jego wynagrodzenia, miesięcznym terminie wypłaty tej należności. Złożył umowę o pracę zobowiązanego oraz listy płac. Zobowiązał się też do dokonywania potrąceń z wynagrodzenia i przekazywania kwot na rachunek bankowy wierzyciela, podany w zawiadomieniu o zajęciu. Na tym etapie nie sposób zatem stwierdzić, że dłużnik zajętej wierzytelności nie współpracował z organem egzekucyjnym.

Zgodnie z art. 73 ustawy egzekucyjnej, jeżeli wynagrodzenie za pracę zostało uprzednio zajęte przez inny organ egzekucyjny, pracodawca niezwłocznie zawiadamia o tym właściwe organy egzekucyjne. Chodzi o przypadek zbiegu egzekucji do tego samego prawa majątkowego. W przypadku zbiegu egzekucji sądowej i administracyjnej (jak w niniejszej sprawie), dalsze czynności egzekucyjne są wówczas wstrzymywane, a akta egzekucji przekazywane sądowi rejonowemu w celu rozstrzygnięcia, który z organów egzekucyjnych ma łącznie prowadzić obie egzekucje. Dopiero zatem z momentem rozstrzygnięcia kwestii zbiegu egzekucji, czynności egzekucyjne mogą być na powrót prowadzone.

W niniejszej sprawie zbieg egzekucji sądowej i administracyjnej, o którym dłużnik zajętej wierzytelności bezspornie terminowo powiadomił organ egzekucyjny, został rozstrzygnięty postanowieniem Sądu Rejonowego w C. z dnia [...] w sprawie [...]. W związku z tym postępowaniem Dyrektor Oddziału ZUS w B. postanowieniem z dnia [...] października 2014 r. wstrzymał czynności egzekucyjne do czasu prawomocnego zakończenia postępowania sądowego. Dopiero pismem z dnia [...] listopada 2014 r. (w aktach egzekucyjnych brak jest dowodu doręczenia tego pisma dłużnikowi zajętej wierzytelności, a zatem stosując zasady doświadczenia życiowego stwierdzić należy, że zostało ono doręczone pocztą w okresie do 7 dni od daty jego sporządzenia i nadania, a zatem do dnia 11 listopada 2014 r.) Dyrektor ZUS powiadomił A. Spółkę z o.o. o podjęciu postępowania egzekucyjnego i wskazał organ wyznaczony do łącznego prowadzenia egzekucji.

Jak wynika z oświadczenia prezesa zarządu spółki Ł. K. (k. 40 akt egzekucyjnych), w listopadzie 2014 r. wypłacono zobowiązanemu zaległe wynagrodzenie za sierpień 2013 r. K. L. podczas przesłuchania przez organ wskazała, że wypłata ta miała miejsce w dniu 3 listopada 2014 r. (okoliczność niesporna), zaś prezes zarządu spółki zeznał, iż wynagrodzenie dla zobowiązanego za miesiące od września 2014 r. do marca 2015 r. nie zostało w ogóle wypłacone z uwagi na trudną sytuację finansową spółki (zobowiązany jest również wspólnikiem spółki). Oznacza to, że oprócz wypłaty w dniu 3 listopada 2014 r. (dokonanej w okresie wstrzymania czynności egzekucyjnych) nie dokonano żadnych innych wypłat wynagrodzenia na rzecz zobowiązanego po dacie dokonania zajęcia.

Nie sposób zatem stwierdzić, jak podaje organ, że dłużnik zajętej wierzytelności dopuścił się w tym względzie, wypłacając wynagrodzenie bez uwzględnienia potrąceń, naruszenia przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Bez wątpienia natomiast dłużnik zajętej wierzytelności nie zareagował na wystosowane do niego przez ZUS Oddział w B. pismo - ponaglenia z dnia 12 grudnia 2014 r. do wykonania zajęcia egzekucyjnego (k. 5 akt egzekucyjnych). Okoliczność tę potwierdził prezes zarządu spółki do protokołu kontroli w dniu [...] kwietnia 2015 r. – k. 33 akt egzekucyjnych. W tym wypadku – jak wskazał organ – nie chodziło o udzielenie informacji lub wyjaśnień niezbędnych do prowadzenia egzekucji (art. 168 d § 1 i 2 ustawy egzekucyjnej), ale o wykonanie obowiązków z art. 72 § 4 pkt 2 lit b ustawy. Ich niewykonanie lub nienależyte wykonanie bez wątpienia może skutkować nałożeniem kary pieniężnej na podstawie art. 168 e § 1 i 3 tej ustawy.

Jak podkreślił organ w zaskarżonym postanowieniu, przedstawiciele doktryny i część orzecznictwa uznają, iż podmiot administrowany ponosi odpowiedzialność za każde działanie, które może mu być przypisane i jest to odpowiedzialność obiektywna i nie ogranicza jej brak zawinienia (np. wyrok NSA z 6 stycznia 1987 r., IV SA 667/86, ONSA 1987, nr 1, poz. 6). Pod wpływem orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego ukształtował się jednak pogląd, według którego przesłanką wymierzenia kary administracyjnej jest wystąpienie subiektywnego elementu zawinienia, a podmiot będący adresatem zarzutów powinien mieć możliwość obrony i wykazania, że niedopełnienie obowiązku jest następstwem okoliczności, za które nie ponosi odpowiedzialności (uchwała TK z dnia 1 marca 1994 r. U 7/93, OTK 1994, cz. I, poz. 5; uchwała TK z dnia 25 września 1991 r., W 1/91 OTK 1991, poz. 19).

Na okoliczności takie w niniejszej sprawie, w zakresie braku odpowiedzi na ponaglenie z dnia [...] grudnia 2014 r., powołał się zarówno prezes zarządu spółki, jak i strona w trakcie przesłuchania przez organ (protokół kontroli w aktach egzekucyjnych). Wskazali oni, że z uwagi na informacje przedstawione przez zobowiązanego (dotyczące trwającego postępowania w sprawie złożonych przez niego zarzutów, zajęcia przez organ egzekucyjny innych składników majątkowych zobowiązanego, w tym nieruchomości) nie czuli się zobowiązani do udzielania odpowiedzi w danym momencie (skarżąca wskazała, że czekała na rozstrzygnięcie zarzutów). Okoliczności te nie były jednak przedmiotem oceny organu w niniejszej sprawie.

Mając na uwadze powyższe okoliczności, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a p.p.s.a. oraz art. 145 § 3 p.p.s.a. w zw z art. 105 § 1 kpa uchylił decyzje organów obu instancji i umorzył postępowanie administracyjne uznając, że wobec stwierdzenia braku przesłanki podmiotowej do nałożenia kary pieniężnej, postępowanie stało się bezprzedmiotowe.