Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 741/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2013-10-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 138 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 22 października 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Klotz Sędziowie: sędzia WSA Joanna Brzezińska sędzia WSA Renata Owczarzak (spr.) Protokolant: asystent sędziego Krzysztof Cisewski po rozpoznaniu w II Wydziale na rozprawie w dniu 22 października 2013 roku sprawy ze skargi A. D. i G. D. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...]r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania dotyczącego wznowienia postępowania w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżących solidarnie 200 (dwieście) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] Starosta [...] na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. nr 98 z 2000 r., poz. 1071, ze zm.), po rozpatrzeniu wniosku A. i G. D. z dnia [...] r. (wniesionego do organu 14 lipca 2011 r.) w sprawie wznowienia postępowania administracyjnego, zakończonego ostateczną decyzją Starosty [...] z dnia [...] oraz o uchylenie ww. decyzji i odmowę wydania pozwolenia na budowę, odmówił uchylenia ostatecznej decyzji Starosty [...] z dnia [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej [...] Sp. z o.o. w P., pozwolenia na budowę budynku handlowego [...] wraz z infrastrukturą techniczną na działkach nr 89/1, 91, 103, 104/1, 181, 74 położonych pomiędzy ulicami [...], oraz pozwolenia na rozbiórkę istniejących budynków na działkach 103 i 91 przy ul. [...].

W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ orzekający podniósł, iż A. i G. D. są właścicielami nieruchomości sąsiadującej z terenem inwestycji, bowiem w 2011 r. uzyskali postanowienie Sądu Okręgowego w [...] (prawomocne) o zasiedzeniu od 1984 r. części działki, na której zaprojektowano infrastrukturę przedmiotowego obiektu (60 m² działki, kształt określił sąd słownie), a której użytkownikiem wieczystym w dniu wydania decyzji była firma [...] Sp. z o.o. w [...] (postanowienie z 29.06.2011 r., sygn. akt VIII Ca 258/11). Powołując się na to orzeczenie państwo D. wnieśli o wznowienie postępowania w sprawie pozwolenia na budowę, uchylenie decyzji i odmowę wydania pozwolenia na budowę na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 kpa, gdyż jak wskazali cyt. "Z uwagi na zmianę granic nieruchomości oznacza to, że część inwestycji została zlokalizowana na naszej działce, co stanowi nową w sprawie okoliczność."

Organ I instancji podniósł, iż w postępowaniu o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę, organ administracji architektoniczno - budowlanej przeanalizował projekt zagospodarowania terenu (posiadający pozytywne opinie rzeczoznawców ds. bhp oraz ergonomii, higieniczno-sanitarnych, zabezpieczeń p.poż) i ustalił oddziaływanie obiektu na działki sąsiednie (numery ewidencyjne tych działek wykazano w pozwoleniu). W toku postępowania nie znaleziono przepisu prawa, który wskazywałby na możliwość wprowadzenia ograniczenia w zagospodarowaniu działki, której właścicielami są państwo D. W związku z tym nie uzyskali oni statusu strony.

Na etapie wznowionego postępowania w ww. sprawie, organ powtórnie przeanalizował przedmiotową sprawę oraz posiadane dokumenty w tym kopię postanowienia sądu o zasiedzeniu nieruchomości i również nie znalazł przesłanki, która pozwoliłaby uczynić wnioskodawców stroną w postępowaniu o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę, zaznaczając przy tym, że we wznowionym postępowaniu rozpatruje się sprawę wg stanu prawnego z dnia wydania decyzji (tj. [...]r.).

Zdaniem organu wyrok sądu o zasiedzeniu ma charakter deklaratoryjny, czyli potwierdzający istnienie danego prawa, które - jak wynika ze stanu faktycznego - powstało w roku 1984 r., niemniej nie może stanowić skutecznej podstawy do wznowienia postępowania w trybie art. 145 § 1 pkt 5 kpa, gdyż przesłanka ta stanowi o nowych okolicznościach lub nowych dowodach nieznanych organowi, istniejących w dniu wydania decyzji, natomiast kwestia zasiedzenia nie była znana organowi w czasie orzekania, jednak nie można stwierdzić, że dowód ten wówczas istniał i nie zmienia tego wsteczny skutek wyroku o zasiedzeniu. Wskazano, że z dniem wydania wyroku sąd usankcjonował, że prawo powstało już w 1984 r., niemniej jednak w czasie orzekania przez organ administracji architektoniczno - budowlanej w przedmiocie pozwolenia na budowę nie istniał jakikolwiek dowód potwierdzający istnienie prawa własności, a wnioskodawcy w swoim wystąpieniu nie wykazali w żaden sposób, że w dniu wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, tj. w roku 2008 byli właścicielami, użytkownikami wieczystymi lub zarządcami nieruchomości, na której zlokalizowano przedmiotowy obiekt, gdyż jak sami wskazali, postanowienie o zasiedzeniu uzyskali dopiero w roku 2011, które skutek prawny wywarło dopiero z chwilą uzyskania prawomocności.

Podniesiono także, że wnioskodawca nie wykazał naruszenia "uzasadnionych interesów osób trzecich" (art. 5 ust. 9 Prawa budowlanego), a pojęcie to interpretuje się w oparciu o przesłanki obiektywne, czyli w oparciu o zgodność z przepisami w tym techniczno - budowlanymi, z normami obowiązującymi w budownictwie. Jeżeli zatem decyzja o pozwoleniu na budowę nie wykazuje żadnej sprzeczności z powyższymi wymogami, to spowodowane w wyniku jej realizacji dolegliwości dla otoczenia nie mogą zostać zakwalifikowane jako naruszające "uzasadnione interesy osób trzecich" (por. wyrok NSA z 1.02.2001 r. IV SA. 2085/98, Lex nr 55752).

Orzekający organ zaznaczył również, że wnioskodawcy żądają uchylenia decyzji, której nie ma w obiegu prawnym, ponieważ obiekt został oddany do użytkowania na podstawie ostatecznej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru budowlanego w [...] o pozwoleniu na użytkowanie (por. Wyrok WSA w Bydgoszczy z 17.01.2007, sygn. akt II SA/Bd 1003/06 - wyrok WSA w Bydgoszczy z 17.01.2007 r.), a obecny sposób utrzymania i użytkowania obiektu, nie może mieć wpływu na rozpatrzenie sprawy w dacie wydanego pozwolenia na budowę.

W odwołaniu od powyższej decyzji A. i G. D. na podstawie przepisu art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i wydanie decyzji o uchyleniu ostatecznej decyzji Starosty Powiatu [...] z dnia [...] o pozwoleniu na budowę obiektu zlokalizowanego na działkach nr 91 i 89/1, położonego pomiędzy ulicami [...] i wydanie decyzji o odmowie wydania pozwolenia na budowę, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji na podstawie przepisu art. 138 § 2 k.p.a., zarzucając naruszenie art. 28 ust. 2 ustawy - Prawo budowlane przez brak uznania ich za stronę postępowania oraz naruszenie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. przez błędną interpretację. Odwołujący się podnieśli, iż jeżeli przepis art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego stanowi, że stroną postępowania jest właściciel nieruchomości znajdującej się w obszarze oddziaływania obiektu, to tym bardziej przymiot strony posiada właściciel nieruchomości, na której obiekt jest zrealizowany, co ma miejsce w niniejszej sprawie. Podkreślono również, iż prawomocnym postanowieniem z 22 czerwca 2011 r., sygn. akt VIII Ca 258/11, Sąd Okręgowy w [...] stwierdził zasiedzenie części nieruchomości, na której zlokalizowana jest inwestycja, z dniem 1 listopada 1984 r., a powyższe orzeczenie, co jest okolicznością bezsporną, dotyczy nieruchomości objętej wydanym pozwoleniem na budowę.

Zdaniem odwołujących się organowi pierwszej instancji obce są tajniki procedury administracyjnej, gdyż wydając postanowienie o wszczęciu postępowania w sprawie wznowienia postępowania uznał ich za stronę postępowania, więc na etapie wydawania zaskarżonej decyzji niedopuszczalnym jest stwierdzenie, że takiego statusu nie posiadają, gdyż w tym momencie jest to działanie spóźnione.

Mając na względzie, iż zgodnie z postanowieniem sądu zasiedzenie części nieruchomości, na której zlokalizowana jest inwestycja nastąpiło z dniem 1 listopada 1984 r., oznacza to zdaniem odwołujących się, że stan prawny nieruchomości był inny, niż ustalony przez organ pierwszej instancji wydający decyzję w grudniu 2008 r., gdyż sam organ w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia potwierdził, iż zasiedzenie ma charakter deklaratoryjny, nie tworzy więc nowego stanu prawnego, lecz jest jedynie jego potwierdzeniem, a konsekwencją powyższego jest fakt, że w dniu wydania decyzji w [...] r. istniały inne granice nieruchomości, niż wskazane we wniosku inwestora, a także złożone przez inwestora oświadczenie o prawie dysponowania nieruchomością nie było zgodne z istniejącym stanem prawnym i faktycznym w sprawie. Oznacza to zdaniem stron, że interpretacja obowiązujących przepisów dokonana przez organ pierwszej instancji jest wewnętrznie sprzeczna i nie znajduje potwierdzenia w obowiązujących przepisach.

Reasumując podkreślono, że w rozpatrywanej sprawie nikt nie zarzuca organowi pierwszej instancji błędnego prowadzenia postępowania wyjaśniającego w dniu wydania decyzji - w grudniu 2008 r., jednak nie zmienia to ustalenia, iż stan faktyczny w niniejszej sprawie był inny, niż stan, który był podstawą wydania kwestionowanej decyzji.

Wojewoda [...] po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Zdaniem organu odwoławczego postanowienie Sądu Okręgowego w [...] z dnia [...] stwierdzające zasiedzenie części nieruchomości objętej wydanym pozwoleniem na budowę z dniem 1.11.1984 r., stanowiące "nowy dowód" potwierdzający istnienie "nowych okoliczności faktycznych" w sprawie, nie istniał w dniu wydania decyzji Starosty [...] znak: [...] r. Ponadto organ wskazał, że skarżący, pomimo wezwania, nie przedstawili dowodu, aby granice nieruchomości przebiegały inaczej, niż jest to wykazane w projekcie zagospodarowania terenu, sporządzonego na mapie przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego. Przyjmując więc, że zasiedzenie części nieruchomości objętej wydanym pozwoleniem na budowę, z dniem 1.11.1984 r. stanowi "nową okoliczność faktyczną", zdaniem Wojewody należałoby uznać, iż wniosek o wznowienie postępowania został złożony z uchybieniem miesięcznego terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 Kpa, ponieważ skarżący powzięli o niej wiadomość przynajmniej przed dniem 31.03.2011 r. - o czym świadczy fakt wystąpienia przed tą datą, z wnioskiem do Sądu Rejonowego o zasiedzenie, zakończonego postanowieniem tego sądu z dnia [...] r., sygn. akt 1 Ns. 186/10.

W skardze do sądu A. i G. D. wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i uchylenie poprzedzającej ją decyzji Starosty[...], podnosząc, iż organ odwoławczy nie odniósł się do zarzutu skarżących dotyczącego nie uznania ich za stronę w przedmiocie wznowienia postępowania, a była to jedna z przesłanek odmowy uchylenia decyzji pierwotnej, dlatego też skoro organ odwoławczy nie ustalił tej okoliczności, to w żadnym razie nie mógł przejść do dalszego procedowania ad meriti.

Wskazano bowiem, że przyjęcie przez organ pierwszej instancji, że skarżący nie są stroną, winno było skutkować umorzeniem postępowania wznowionego. Jeśli zatem Wojewoda utrzymał tak wydaną decyzję w mocy — bez zmian — to dopuścił się w ocenie skarżących naruszenia prawa, które mogło mieć wpływ na treść osnowy decyzji, bowiem skoro skarżący nie są rzekomo stroną (czego nie ocenił organ odwoławczy, przyjmując bez zmian ustalenia organu a quo), to obowiązkiem Wojewody było uchylenie decyzji Starosty [...] i umorzenie postępowania w sprawie.

Wadliwe w ocenie skarżących jest również stanowisko Wojewody, który w decyzji utożsamia pojęcie "nowych okoliczności faktycznych" z pojęciem "nowego dowodu" i kwalifikuje nową okoliczność faktyczną przedstawioną przez skarżących jako nowy dowód w sprawie, uznając, że dowodem tym jest prawomocne postanowienie Sądu Okręgowego potwierdzające zasiedzenie i na tej podstawie Wojewoda przyjął, że mamy do czynienia z nowym dowodem, ale powstałym po wydaniu pierwotnej decyzji przez Starostę [...] z dnia [...]r.

Skarżący podkreślili, iż powoływali się na "nową okoliczność", która obiektywnie istniała przed dniem orzekania przez Starostę[...], a postanowienie Sądu Okręgowego jedynie ten stan faktyczny potwierdziło i stanowi formalną podstawę do wystąpienia z wnioskiem o to, aby organ wznowił postępowanie (bez tego postanowienia postępowanie nie mogłoby się toczyć z uwagi na brak rozstrzygnięcia uprzedniego zagadnienia wstępnego). Pozostaje zatem zdaniem skarżących bezsporne, iż nowa okoliczność istniała przed dniem orzekania i stanowi podstawę restytucyjną.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, wyrokiem z dnia 30.05.2012 r., sygn. akt. II SA/Bd 326/12 uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...]. W uzasadnieniu tego wyroku Sąd zarzucił, że organy nie ustaliły kiedy skarżący dowiedzieli się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia. W przypadku stwierdzenia, iż wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego został złożony z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 148 k.p.a., powinno dojść do wydania postanowienia o odmowie wznowienia ww. postępowania. W przypadku uznania, że podanie zostało złożone z uchybieniem terminu a nie doszło do odmowy wznowienia postępowania, organ odwoławczy winien uchylić decyzję organu I instancji i umorzyć postępowanie. Organ wprawdzie zauważył uchybienie organu I instancji ale rozstrzygnięcie utrzymał w mocy, co oznacza, że dopuścił do merytorycznego rozpoznania podania o wznowienie postępowania, pomimo niewyjaśnienia problemu złożenia podania w terminie. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy istotne będzie ustalenie podstaw wznowienia i zachowania terminu do złożenia wniosku.

Po ponownym rozpatrzeniu wniesionego odwołania i analizie akt sprawy, organ odwoławczy decyzją z dnia [...] uchylił decyzję Starosty [...] z [...] r. odmawiającą uchylenia decyzji z [...] r. o pozwoleniu na budowę i umorzył postępowanie I instancji.

W uzasadnieniu decyzji wskazano, że w dniu 14.07.2011 r. A. i G. D. wystąpili na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. z wnioskiem o wznowienie postępowania administracyjnego, zakończonego decyzją ostateczną Starosty [...] znak: [...]r., zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...], pozwolenia na budowę budynku handlowego [...] wraz z infrastrukturą techniczną na działkach nr 89/1, 91. 103. 104/1, 181, 74, położonych pomiędzy ulicami [...], oraz pozwolenia na rozbiórkę istniejących budynków na działkach 103 i 91 przy ul. [...]. Jako okoliczność stanowiącą przesłankę wznowienia, wskazano istnienie innego przebiegu granic nieruchomości, na której została zlokalizowana w/w inwestycja, gdyż Sąd Okręgowy w [...] prawomocnym orzeczeniem z dnia 29.06.2011 r., sygn. akt VIII Ca/258/11 stwierdził zasiedzenie części nieruchomości objętej wydanym pozwoleniem na budowę z dniem [...]r.

Wojewoda zwrócił uwagę, że zgodnie z art. 148 § 1 k.p.a. podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania, dlatego przyjmując, że zasiedzenie części nieruchomości objętej wydanym pozwoleniem na budowę z dniem 1.11.1984 r. stanowi "nową okoliczność faktyczną", to należy stwierdzić, iż wniosek o wznowienie postępowania został złożony z uchybieniem miesięcznego terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 k.p.a., ponieważ skarżący powzięli o niej wiadomość przynajmniej przed dniem 31.03.2011 r. - o czym świadczy fakt wystąpienia przed tą datą, z wnioskiem do Sądu Rejonowego o zasiedzenie, zakończonego postanowieniem tego sądu z dnia 31.03.2011 r. sygn. akt 1 Ns. 186/10.

Wskazano również, że organ administracji architektoniczno - budowlanej I instancji, pomimo wniesienia podania o wznowienie postępowania z uchybieniem terminu, postanowieniem z dnia 29[...] wznowił postępowanie administracyjne zakończone ostateczną decyzją Starosty [...] z dnia [...] zamiast wydać postanowienie odmawiające wznowienia ww. postępowania.

W skardze do sądu A. i G. D. wnieśli o uchylenie decyzji organu II instancji, zarzucając błędną interpretację wyroku WSA w Bydgoszczy z dnia 30 maja 2012 r., sygn. akt II SA/Bd 326/12 poprzez uznanie, że wniosek o wznowienie postępowania został złożony z uchybieniem terminu oraz brak rozstrzygnięcia merytorycznych zarzutów podniesionych w odwołaniu.

Skarżący zwrócili uwagę, że organ odwoławczy błędnie interpretuje wskazania zawarte w wyroku WSA w Bydgoszczy z dnia 30 maja 2012 r. sygn. akt II SA/Bd 326/12 w zakresie stwierdzenia, że złożyli wniosek o wznowienie postępowania z przekroczeniem ustawowego terminu, bowiem z uzasadnienia wyroku, wiążącego organy administracji publicznej na zasadzie przepisu art. 153 p.p.s.a., wynika jedynie stwierdzenie, że "obowiązkiem organu I instancji było poczynienie ustaleń w zakresie rozstrzygnięcia, czy podanie o wznowienie zostało oparte o ustawowe przesłanki wznowienia, określone w art. 145 k.p.a. oraz czy zostało złożone w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania, jak stanowi o tym art. 148 § 1 k.p.a.", a w powyższym zakresie zarówno organ pierwszej instancji jak i organ odwoławczy nie przeprowadziły postępowania wyjaśniającego.

Skarżący podnieśli również, że w niniejszej sprawie organ przyjmuje, iż dowiedzieli się oni o nowej okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania już dnia 31 marca 2011 r., tj. w chwili wystąpienia z wnioskiem o zasiedzenie, lecz takie rozumowanie w ich ocenie nie jest poprawne z uwagi na fakt, że w chwili złożenia wniosku mogli oni jedynie przypuszczać, że taka okoliczność miała miejsce. Natomiast dopiero prawomocne rozstrzygnięcie sądu powszechnego mogło stanowić o uzyskaniu informacji o zasiedzeniu nieruchomości, na której była realizowana (i nadal nie zostaje zakończona) inwestycja.

W powyższym zakresie, w przekonaniu skarżących dopiero prawomocne postanowienie Sądu Okręgowego w [...] z dnia 29 czerwca 2011 r., sygn. akt VIII Ca 258/11, stanowiło wiążącą informację o istniejącym stanie prawnym, gdyż postanowienie to zostało wydane w wyniku obustronnej apelacji (zarówno skarżącej A. D., jak i Skarbu Państwa oraz "[...]" Sp. z o.o. w P.) i jako takie, posiadając status prawomocnego, dawało pewność, że istnieją rozbieżności w zakresie istniejącego stanu prawnego i faktycznego.

Mając na względzie, że rozstrzygnięcie Sądu Okręgowego w [...] zapadło na posiedzeniu w dniu [...] r. to w ocenie skarżących, od tej chwili należy liczyć termin do wystąpienia z wnioskiem o wznowienia postępowania, dlatego też wniosek z dnia [...] r. o wznowienie złożony został z zachowaniem terminu.

W odpowiedzi na skargę organ, nie znajdując podstaw do jej uwzględnienia, wniósł o jej oddalenie wskazując, że po ponownej analizie akt sprawy nie znalazł podstaw do zmiany zaskarżonej decyzji, ponieważ została ona podjęta zgodnie ze stanem faktycznym oraz w oparciu o obowiązujące przepisy prawa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Rozpoznając niniejszą sprawę należy wskazać, że zgodnie z treścią art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Z kolei art. 170 powołanej powyżej ustawy przewiduje, iż orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby.

Związanie oceną prawną, o której mowa w art. 153 i art. 170 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oznacza, że ani organ administracji, ani sąd administracyjny, nie mogą w tej samej sprawie, w przyszłości formułować nowych ocen prawnych, które pozostawałyby w sprzeczności z poglądem wcześniej wyrażonymi w uzasadnieniu wyroku i mają obowiązek podporządkowania się mu w pełnym zakresie. Ocena prawna traci moc wiążącą tylko w przypadku zmiany prawa, zmiany istotnych okoliczności faktycznych sprawy, zaistniałych po wydaniu wyroku, oraz w wypadku wzruszenia we właściwym trybie orzeczenia zawierającego ocenę prawną (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 stycznia 2012 r., sygn. II FSK 1328/10, dostępny na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

W przedmiotowej sprawie orzekał już Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, który wyrokiem z dnia 30 maja 2012 r., sygn. akt II SA/Bd 326/12, uchylił decyzję Wojewody [...] z [...], gdyż stwierdził, że organ niedostatecznie ustalił podstawę wznowienia i termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Kluczowe znaczenie ma tutaj orzeczenie sądu o stwierdzeniu zasiedzenia nieruchomości.

Orzeczenie sądu o stwierdzeniu zasiedzenia stanowi dowód nabycia prawa własności lecz brak deklaratoryjnego orzeczenia w tym przedmiocie nie pozwala na uznanie, że pierwotny stan własności uległ zmianie.

Własność jest prawem, którego istota wiąże się z uprawnieniem do korzystania z rzeczy oraz do rozporządzania nią. Nabycie własności przez zasiedzenie to nabycie tego prawa przez posiadacza, związane z upływem określonego ustawowo terminu i choć nabycie własności dokonuje się w tym przypadku z mocy prawa a orzeczenie sądu stwierdzające ten fakt ma charakter deklaratoryjny to konieczny jest upływ czasu, by doszło do nabycia własności, a więc by posiadacz mógł legitymować się prawem własności. Sam fakt posiadania nieruchomości w okresie biegu terminu zasiedzenia nie wiąże się z prawem posiadacza do korzystania z pełni uprawnień właścicielskich, gdyż wprawdzie jako posiadacz samoistny działa on jak właściciel, ale tym właścicielem nie jest, gdyż nie dysponuje np. prawem do rozporządzania nieruchomością.

Okoliczności pozwalające na stwierdzenie zasiedzenia stanowią określone fakty prawotwórcze lecz w okresie biegu zasiedzenia prawem tym nie są. Dopiero prawomocne orzeczenie sądu potwierdza nabycie własności z mocy prawa.

Organ rozpoznając wniosek we wznowionym postępowaniu bada wpływ zaistniałej podstawy wznowienia na owo postępowanie. Jeżeli doszło do błędnego ustalenia stanu faktycznego, ujawnienie nowych dowodów może prowadzić do ustalenia nowych okoliczności i zmiany oceny stanu faktycznego sprawy. Istotnym natomiast elementem jest, by nowa okoliczność lub nowy dowód istniały w dniu wydania decyzji ostatecznej.

Organ odwoławczy odczytał wyrok sądu z 30 maja 2012 r. w ten sposób, że sąd przesądził, że wniosek o wznowienie postępowania złożono z uchybieniem terminu. Uzasadnienie wyroku Sądu z 30 maja 2012 r. sygn. akt II S.A./Bd 326/12 nie daje podstaw do takich wniosków. Sąd podkreślił, że niewyjaśniono problemu złożenia podania w terminie i przy ponownym rozpoznaniu sprawy istotne będzie obok ustalenia czy zachowano termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania także ustalenie podstaw, na jakich miałoby dojść do wznowienia postępowania.

W rozstrzygnięciu organu przyjęto, że we wniosku o wznowienie postępowania to fakt zasiedzenia stanowił nową okoliczność faktyczną jako podstawę wznowienia, podczas gdy organ nie ocenił jak odnieść się do dowodu potwierdzającego ów fakt czyli orzeczenia Sądu o stwierdzeniu zasiedzenia.

W podaniu o wznowienie postępowania z 8 lipca 2011 r. skarżący wskazali jako podstawę wznowienia postępowania na nową "okoliczność", którą są inne granice nieruchomości niż podał inwestor we wniosku o pozwolenie na budowę. "Okoliczność" ta wynika z postanowienia Sądu Okręgowego z 22 czerwca 2011 r. sygn. akt VIII Ca 258/11 o stwierdzeniu zasiedzenia nieruchomości na której zlokalizowana jest inwestycja. Podobne stanowisko skarżący eksponowali w odwołaniu od decyzji organu I instancji.

Dla uzasadnienia zatem podstawy prawnej do wznowienia postępowania, skarżący powołują się na skutki związane z wydanym orzeczeniem o stwierdzeniu zasiedzenia, nie zaś samo orzeczenie jako nowy dowód. Orzeczenie to jako orzeczenie o charakterze deklaratoryjnym, potwierdza zdaniem skarżących inny stan prawny nieruchomości w momencie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Skarżący nie podają natomiast wprost jako podstawy wznowienia, orzeczenia sądu. Tymczasem w skardze do sądu, na potrzeby ustalenia czy wniosek o wznowienie postępowania został wniesiony w terminie, skarżący powołują postanowienie sądu o stwierdzeniu zasiedzenia z 29 czerwca 2011 r. VIII Ca 258/11 a więc dokument czyli nowy dowód.

W wyroku sądu z 30 maja 2012 r. sygn. akt II SA/Bd 326/12 wskazano na konieczność ustalenia podstawy wznowienia obok wymogu zbadania, czy wniosek o wznowienie postępowania został złożony w terminie. Takiej analizy organ nie poczynił. Potwierdza to niewyjaśnienie rzeczywistej podstawy wznowienia postępowania, określonej w art. 145 § 1 pkt 5 kpa.

Oparcie wniosku na podstawie określonej w art. 145 § 1 pkt 5 kpa wymaga jasnego określenia czy wyszła na jaw nowa okoliczność czy nowy dowód. Jest to w rozpoznawanej sprawie o tyle istotne, że skarżący z jednej strony powołują się na orzeczenie Sądu o stwierdzeniu zasiedzenia jak też skutki prawne z nim związane.

Bez jednoznacznego poznania podstawy wznowienia, trudno odnieść się do ustaleń w przedmiocie zachowania terminu do złożenia podania do wznowienia postępowania. W zależności zaś do ustaleń, należy odwołać się do wskazanych w poprzednim wyroku z 30 maja 2012 r. możliwych rozstrzygnięć, gdy doszło do ewentualnego uchybienia terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania.

Jeśli natomiast skarżący wyrażą pogląd, że podstawą wznowienia jest postanowienie sądu z 29 czerwca 2011 r. jako dowód, który jednocześnie stanowi potwierdzenie nowej okoliczności jaką są skutki wynikające z postanowienia Sądu Okręgowego z 29 czerwca 2011 r., tj. jako nową okoliczność stanowiącą podstawę do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, organ oceniając pozytywnie termin do złożenia wniosku, przejdzie do dalszego etapu badania wniosku, a więc badania pozostałych przesłanek wynikających z art. 145 § 1 pkt 1 pkt 5 kpa.

W takim przypadku organ oceni czy fakty wskazane przez skarżących mogły być podstawą ustalenia innych granic nieruchomości w postępowaniu w sprawie wydania pozwolenia na budowę i ustalenia kręgu podmiotów, kierując się przesłankami określonym w art. 28 ust. 2 prawa budowlanego w zw. z art. 3 pkt 20 prawa budowlanego.

Organ weźmie pod uwagę i oceni dowód i skutki dowodu w postaci dokumentu będącego orzeczeniem sądu, stwierdzającym zasiedzenie nieruchomości na postępowanie zakończone wydaniem decyzji ostatecznej w sprawie pozwolenia na budowę.

Z tego powodu uznając, że nie wypełniono zaleceń zawartych w wyroku Sądu 30 maja 2012 r., Sąd uchylił zaskarżone orzeczenie w związku ze stwierdzeniem, że wystąpiły okoliczności określone w art. 145 § 1 pkt 1 lit.c ppsa. Na podstawie art. 152 ppsa orzeczono jak w punkcie 2 wyroku. Na podstawie art. 200 ppsa orzeczono o kosztach postępowania.