Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 271/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2018-06-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6033 Zajęcie pasa drogowego (zezwolenia, opłaty, kary z tym związane)
Hasła tematyczne: Drogi publiczne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 40 ust. 5 . ust. 12 pkt 1 i ust. 13
journal: Dz.U. 2017 poz 2222
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Matan, Sędziowie Sędzia NSA Łucja Franiczek,, Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska (spr.), Protokolant specjalista Ewa Jędrasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 czerwca 2018 r. sprawy ze skargi [A] Sp. z o.o. w L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego oddala skargę.


UZASADNIENIE

W wyniku kontroli pasa drogowego ulicy [...] w G., przeprowadzonej w dniu [...] r. przez pracowników Zarządu Dróg Miejskich w G., stwierdzono nielegalne umieszczenie [...] sztuk reklam przymocowanych do budynku nr [...]. "B" . w G. poinformowała, iż reklamy te umieszczone zostały w pasie drogowym legalnie, a są one własnością najemców, gdyż Spółka udostępniła im elewację , w tym m.in. "A". w L. .

Dalsze pisma Zarząd Dróg Miejskich w G. skierował do "C" w L. , kierując się informacją zawartą w tablicy reklamowej. Prezydent Miasta G. przeprowadził wymagane postępowanie, a następnie decyzją z dnia [...] r., nałożył na "C". w L. karę pieniężną w wysokości [...] zł za zajęcie bez zezwolenia pasa drogowego drogi publicznej - gminnej - ulicy [...] w G., w obszarze działki nr [...] obręb [...], poprzez umieszczenie reklamy w formie kasetonu z napisem "[...] ..."

W wyniku wniesionego odwołania przez, reprezentowane przez pełnomocnika, "C" rozpatrujące sprawę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach decyzją z dnia [...] r. uchyliło rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji i przekazało mu sprawę do ponownego rozpatrzenia.

W uzasadnieniu Kolegium szeroko odniosło się do przeprowadzonego przez organ pierwszej instancji postępowania, przytoczyło obowiązujące przepisy ustawy o drogach publicznych, Prawo o ruchu drogowym a następnie analizując złożone w sprawie pisma zakwestionowało prawidłowość uznania odwołującej spółki za stronę niniejszego postępowania. Dalej stwierdziło, iż w konkretnym stanie faktycznym może okazać się, że to nie właściciel reklamy powinien być podmiotem kary pieniężnej wymierzonej za samowolne zajęcie pasa drogowego. W szczególności, gdy zostanie wykazane, że stroną, która dokonała zajęcia pasa drogowego przez umieszczenie reklamy jest inna osoba niż właściciel reklamy. Obowiązkiem organu jest więc dokładne ustalenie stanu faktycznego sprawy, celem jednoznacznego ustalenia sprawcy zajęcia pasa drogowego. W celu przeprowadzenia koniecznego postępowania dowodowego pozwalającego na ustalenie podmiotu biernie legitymowanego w postępowaniu w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej w trybie art. 40 ust. 12 pkt 1 ustawy o drogach publicznych, niezbędne stało się uchylenie rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji. Uzasadnione jest bowiem twierdzenie odwołującej spółki, że przedmiotowa decyzja wydana została z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego.

Po przeprowadzeniu ponownego postępowania wyjaśniającego i uzupełnieniu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego Prezydent Miasta G., działając na podstawie art. 40 ust. 6, ust. 12 pkt 1 i ust. 13 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.jedn. Dz.U z 2016r., poz. 1257 ze zm.) oraz § 4 pkt 2 Uchwały Rady Miejskiej w G. Nr [...] z dnia [...] r. umorzył postępowanie administracyjne w stosunku do "C" oraz orzekł o nałożeniu na "A". w L. kary pieniężnej w wysokości [...] zł za zajęcie pasa drogowego drogi publicznej - gminnej - ulicy [...] w G., w obszarze działki nr [...] obręb [...] poprzez umieszczenie reklamy w formie kasetonu z napisem "[...] ..." widocznym z dwóch stron, zamocowanej prostopadle do elewacji frontowej budynku nr [...]. Organ podał wymiary kasetonu reklamowego i wymiary nośnika konstrukcji reklamy oraz termin zajęcia pasa drogowego - tj. okres od dnia [...]., a także przedstawił sposób wyliczenia nałożonej kary. Podał też numer konta bankowego oraz termin uiszczenia orzeczonej kary.

W uzasadnieniu organ opisał stan faktyczny sprawy, wyjaśnił, iż zarządcą budynku przy ulicy [...], na którym umieszczona była reklama jest spółka "B". i to do niej skierowano wezwanie do usunięcia reklamy. W toku dalszych czynności stwierdzono jednak, że reklamy umieszczone na budynku legalnie, są własnością wymienionych najemców. Na podstawie przeprowadzonych pomiarów ustalono wymiary przedmiotowej reklamy, a wobec braku jej usunięcia mimo wystosowanego wezwania, po potwierdzeniu funkcjonowania dalej tej reklamy w pasie drogowym w kolejnych dniach, wezwano "C" (z treści reklamy) do udziału w oględzinach i postępowaniu. W toku dalszego postępowania, ustalono jednak, że na podstawie umowy z dnia [...] r. zawartej pomiędzy "B" i "A"., ta ostatnia spółka używała zewnętrznej powierzchni budynku w celach reklamowych. Z dalszej korespondencji i składanych w toku postępowania oświadczeń wynikało, że szyld informacyjny jest własnością "A", natomiast użyty na szyldzie znak towarowy jest własnością "C" Organ pierwszej instancji zweryfikował uzyskane informacje w bezpośredniej korespondencji z "A". oraz na podstawie przesłuchania świadka - Prezesa Zarządu Spółki "B" , który dodatkowo poinformował i przedstawił kopie zezwoleń - tj. przyjęcia zgłoszenia przez Urząd Miejski w G. - Wydział Architektury i Urbanistyki zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na montażu reklam na elewacji budynku (w dniu [...] r.). Po analizie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego organ uznał, że właścicielem i podmiotem decydującym o umieszczeniu i demontażu reklamy jest "A" Przedmiotowa umowa najmu z dnia [...]., na którą powoływały się w sprawie wymienione powyżej spółki - zezwala na umieszczenie - zamocowanie reklamy na ścianie budynku, którego właścicielem jest "B" , nie reguluje natomiast w żaden sposób kwestii związanych z zajęciem prasa drogowego. Powołując się na orzecznictwo sądowe organ wskazał, że podmiotem biernie legitymowanym w postępowaniu w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej w trybie art. 40 ust. 12 pkt 1 ustawy o drogach publicznych jest właściciel reklamy umieszczonej w pasie drogowym. Właścicielem przedmiotowej reklamy jest "A"., na nią więc organ nałożył przedmiotową karę. Kara ta nałożona została w oparciu o przepisy ustawy o drogach publicznych, a wyliczona godnie z ust. 6 oraz ust. 12 art. 40 tej ustawy, stanowiąc dziesięciokrotność opłaty za zajęcie pasa drogowego, przy uwzględnieniu stawek opłaty za zajęcie 1m² pasa drogowego określonych w § 4 pkt 2 uchwały Rady Miejskiej w G., za stwierdzone 242 dni, potwierdzone w kolejnych protokołach oględzin od dnia [...] r.

Odwołanie od powyższej decyzji złożyła, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, "A". w L. . Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:

- art. 156 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego skutkujące nieważnością postępowania z uwagi na doręczenie decyzji do osoby nie będącej stroną niniejszego postępowania,

- art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez uznanie, iż stroną niniejszego postępowania jest odwołująca spółka,

- art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez brak realizacji wytycznych Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach wskazanych w poprzedniej decyzji,

- art. 107 § 1 i § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez nie zamieszczenie w uzasadnieniu decyzji uzasadniania faktycznego i prawnego, a w szczególności powołanie się na art. 39 ust. 3 ustawy o drogach publicznych, podczas gdy nie został on wskazany jako podstawa prawna, czy na art. 40 ust. 13 tej ustawy gdy nie został on powołany w uzasadnieniu decyzji,

- a także naruszenie art. 7 i art. 77 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez nie podjęcie działań zmierzających do wyjaśnienia stanu faktycznego przedmiotowej sprawy, z uwagi na brak wydania postanowienia dowodowego, błędne przyjęcie, iż stroną postępowania jest "A" a nie "B". oraz brak uwzględnienia, iż z przedstawionych dokumentów to "B" była zobowiązana do uzyskania zgody na zajęcie przestrzeni na reklamę,

- oraz art. 6, art. 8, art. 9, art. 10 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez prowadzenie postępowania w sposób sprzeczny z tymi ogólnymi zasadami postępowania w szczególności poprzez:

- niezapewnienie czynnego udziału odwołującej w postępowaniu przed organem pierwszej instancji , wobec tego, iż wszystkie czynności dowodowe podjęte zostały przed datą zawiadomienia jej od wszczęciu postępowania administracyjnego, a także poprzez brak powołania biegłego,

- brak informowania o okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy,

- niewyjaśnieniu w uzasadnieniu decyzji przesłanek, którymi kierował się organ przy załatwieniu sprawy, tj. w szczególności niewskazanie, na jakiej podstawie organ prowadzący postępowanie przyjął, iż przedmiotowy kaseton mieścił się w granicach pasa drogowego,

- art. 84 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez jego niezastosowanie i brak powołania biegłego, mimo wystąpienia zagadnienia wymagającego wiadomości specjalnych,

a także art. 40 ust. 12 pkt 1 w związku z art. 40 ust. 1, ust. 2 i ust. 6 ustawy o drogach publicznych - poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że to nie właściciel powierzchni reklamowej, na której umieszczono reklamę jest osobą zajmującą pas drogowy, obowiązaną do zapłaty przedmiotowej kary. Uwzględniając powyższe wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania w sprawie, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.

Odwołująca spółka rozwinęła postawione powyżej zarzuty podkreślając w pierwszej kolejności, iż stroną w niniejszym postępowaniu winna być "B" . w G.. Zgodnie bowiem z umową z dnia [...] r. "B" (jako właściciel) oddała do używania Najemcy - "A" powierzchnię reklamową budynku położnego w G. przy ulicy [...] , celem umieszczenia baneru/kasetonu podświetlanego z informacją o ofercie edukacyjnej i oświatowej "C". Organ dopuścił się więc naruszenia art. 156 § 1 pkt 4 oraz art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego, co w ocenie odwołującej skutkować powinno uchyleniem decyzji. Ponadto przedmiotowa decyzja obarczona jest wskazanymi powyżej wadami formalnymi - tzn. wydana została z naruszeniem wymienionych przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Odwołująca Spółka podkreśliła, że z korespondencji kierowanej do "B" wynika, że Spółka ta miała przed przystąpieniem do montażu reklam uzyskać zgodę Zarządu Dróg na zajęcie przestrzeni nad pasem drogowym, a to potwierdza, że podmiotem legitymowanym w sprawie odpowiedzialności administracyjnej za zajęcie pasa drogowego winna być właśnie "B" . Odwołująca zarzuciła, że organ pierwszej instancji nie przeprowadził wyczerpująco i wnikliwie postępowania dowodowego, a to na organie spoczywa ciężar dowodu w sprawie.

Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu organ przedstawił ustalenia dokonane przez organ pierwszej instancji, a następnie przytoczył obowiązujący stan prawny podkreślając, iż umieszczenie w pasie drogowym reklam wymaga zezwolenia zarządcy drogi w formie decyzji administracyjnej, względnie zawarcia umowy o której mowa w art. 22 ust. 2, ust. 2a lub ust. 2c ustawy o drogach publicznych. W przypadku stwierdzenia zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi organ nie bada przyczyn zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia i nie ocenia winy strony przy takim zajęciu. Po stwierdzeniu faktu zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy organ wydaje decyzję administracyjną wymierzającą karę w przewidzianej w ustawie wysokości (tj. iloczynu liczby metrów kwadratowych powierzchni reklamy, liczby dni zajmowania pasa drogowego oraz stawki opłaty za zajęcie 1m² pasa drogowego).

By wydać taką decyzję wystarczy ustalić, że: a/ nastąpiło bezprawne, tzn. bez wymaganej zgody, b/ przez określony podmiot, c/ zajęcie pasa drogowego. Zgodnie z art. 4 pkt. 23 ustawy reklama to umieszczona w polu widzenia użytkowników drogi tablica reklamowa lub urządzenie reklamowe w rozumieniu art. 2 pkt 16b, i 16c ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym a także każdy inny nośnik informacji wizualnej wraz z elementami konstrukcyjnymi i zamocowaniami, niebędący znakiem drogowym. Nie budzi wątpliwości, iż w świetle ustawowej definicji reklamy przedmiotowy kaseton reklamowy o treści "[...] ..." jest reklamą w rozumieniu przywołanego art. 4 pkt 23 ustawy o drogach publicznych. Z akt sprawy nie wynika by na umieszczenie tej reklamy na wniosek właściciela reklamy wydano zezwolenie, a konieczność posiadania takiego zezwolenia wynika z art. 40 ust. 1 i ust. 2 pkt 3 ustawy. Eksponowanie reklamy w pasie drogowym drogi publicznej musi poprzedzać uzyskanie zezwolenia na zajęcie pasa drogowego - zaś eksponowanie reklamy w pasie drogowym, drogi bez stosownego zezwolenia skutkuje wymierzeniem kary pieniężnej na podstawie art. 40 ust. 12 pkt 1 ustawy o drogach publicznych .

W niniejszej sprawie kwestią sporną pozostaje nie tyle eksponowanie reklamy w pasie drogowym bez uprzedniego uzyskania zezwolenia, ale to , kto jest stroną postępowania o nałożenie kary z tego tytułu. Ostatecznie, na podstawie zgromadzonych w sprawie materiałów dowodowych organ pierwszej instancji orzekł o nałożeniu kary na "A" w L. . W dniu [...] r. zawarta bowiem została pomiędzy "B" a "A". umowa, której przedmiotem było oddanie do używania powierzchni budynku przy ulicy [...] nr [...], celem umieszczenia baneru/kasetonu z informacją o ofercie edukacyjnej ""C", będącej własnością najemcy. Spółka "A" przyznała, że wymieniony powyżej szyld informacyjny jest jej własnością, natomiast znak towarowy znajdujący się na szyldzie z informacją o ofercie edukacyjnej i oświatowej jest własnością "C".

W ocenie Kolegium na podstawie tak zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie budzi wątpliwości fakt, iż to nie "B" . była właścicielem kasetonu reklamowego zawierającego informację o ofercie edukacyjnej i oświatowej "C" umieszczonego na zewnętrznej ścianie budynku przy ulicy [...] w G., to nie ta Spółka zleciła usunięcie tego kasetonu reklamowego, a także nie ona używała zewnętrznej ściany przedmiotowego budynku w celu umieszczenia tam kasetonu reklamowego na podstawie umowy z dnia [...] r. Zdaniem organu z analizy treści umowy oraz pism - korespondencji pomiędzy spółkami i organem pierwszej instancji wynika, że "B" udostępniła tylko elewację zewnętrzną budynku przy ulicy [...] na eksponowanie reklamy należącej do "A". Ustalenia te organ pierwszej instancji oparł na zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym.

Niezasadne pozostają zarzuty spółki "A" dotyczące pozbawienia jej możliwości czynnego uczestniczenia w tym postępowaniu. Strona reprezentowana przez pełnomocnika skorzystała z uprawnień wynikających z art. 10 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, zapoznała się z aktami sprawy i wypowiedziała się w tym zakresie, zgłaszając dodatkowe żądania. Na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w tym dołączonych zdjęć wynika, że reklama w formie przedmiotowego kasetonu umieszczonego na zewnętrznej ścianie budynku przy ulicy [...] w G. znajdowała się pasie drogowym tej drogi publicznej, co potwierdzono wypisem z ewidencji gruntów. Zgodnie z nim działka nr [...] obr. [...] o znaczona użytkiem "dr" stanowi własność Gminy G. i jest objęta księgą wieczystą KW nr [...] Dodatkowo wynika to z dołączonego wyrysu z mapy ewidencyjnej przedstawiającego szczegółową lokalizację reklamy, z wykreśleniem granicy pasa drogowego.

W świetle dokonanych ustaleń nie budzi wątpliwości odpowiedzialność "A". za umieszczenie przedmiotowej reklamy w pasie drogowym, czego spółka nie zakwestionowała. Nie ma dowodów wskazujących, by ktoś inny był odpowiedzialny za zajęcie pasa drogowego przedmiotową reklamą.

Organ odwołał się do przepisów ustawy o drogach publicznych określających sposób określenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia tj. w wysokości 10- krotności opłaty ustalanej zgodnie z ust. 4 do 6 tej ustawy. Wobec bezspornego okresu zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia - tj. [...] dni - czyli od dnia pierwszej kontroli w dniu [...] r. do dnia [...] r., kiedy wykonano ostatnie zdjęcie wiszącej reklamy, dokonano przemnożenia wielkości reklamy, ilości dni oraz stawki za 1m² reklamy (określonej w uchwale Rady Miasta) i tak wyliczono wielkość przedmiotowej kary.

Pismem z dnia [...] r., reprezentowana przez fachowego pełnomocnika, "A" w L. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach, domagając się jej uchylenia i umorzenia postępowania w sprawie, ewentualnie jej uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:

- art. 138 § 1 ust. 2 w związku z art. 156 § 1 pkt 4 oraz art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez nie uchylenie decyzji organu pierwszej instancji obarczonej wadą skutkującą nieważnością, wobec doręczenia jej do osoby nie będącej stroną niniejszego postępowania, oraz uznanie za stronę tego postępowania "A".,

- art. 107 § 1 i § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez:

- nieoznaczenie stron decyzji w sposób właściwy

- niezamieszczenie w uzasadnieniu decyzji uzasadnienia faktycznego i prawnego, w szczególności niewskazania na jakiej podstawie organ przyjął, że to nie "B" - właściciel powierzchni, na której został umieszczony kaseton jest odpowiedzialna za uzyskanie zezwolenia i w konsekwencji winna ponosić odpowiedzialność,

- art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez dokonanie dowolnej oceny zebranego materiału dowodowego, a w konsekwencji:

- błędne przyjęcie, na podstawie zeznań świadka - prezesa zarządu "B" ., iż podmiotem legitymowanym w sprawie odpowiedzialności za zajęcie pasa drogowego winna być "A" o.

- nieprzyjęcie, na podstawie przedłożonych dokumentów, iż wynika z nich zobowiązanie "B" do tego, aby przed przystąpieniem do montażu reklam uzyskać zgodę Zarządu Drogi na zajęcie przestrzeni nad pasem drogowym w rozumieniu ustawy o drogach publicznych, a więc podmiotem legitymowanym w sprawie odpowiedzialności administracyjnej jest "B" ,

- art. 138 § 1 ust. 2 w związku z art. 6, art. 8, art. 9, art. 10, art. 11 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez nie uchylenie decyzji organu pierwszej instancji jako wydanej po przeprowadzeniu postępowania w sposób sprzeczny z ogólnymi zasadami postępowania administracyjnego, w szczególności,

- nie zapewnieniu skarżącej czynnego udziału w postępowaniu przed organem pierwszej instancji,

- brak informowania strony o okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy, w szczególności brak możliwości zapoznania się z aktami sprawy,

- niewyjaśnieniu w uzasadnieniu zasadności przesłanek decydujących o załatwieniu sprawy,

- art. 136 § 1 w związku z art. 84 § 1 w związku z art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez jego niezastosowanie a w konsekwencji niepowołanie biegłego celem wydania opinii w sprawie, pomimo wystąpienia zagadnień wymagających wiadomości specjalnych,

oraz

- art. 40 ust. 12 pkt 1 w związku z art. 40 ust. 1 ust. 2, ust. 6 ustawy o drogach publicznych poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegające na przyjęciu, że to nie właściciel powierzchni reklamowej, na której umieszczono reklamę jest osobą zajmującą pas drogowy i tym samym zobowiązaną do zapłaty przedmiotowej kary.

W uzasadnieniu strona skarżąca rozwinęła postawione zarzuty powtarzając co do zasady argumentację zaprezentowaną w odwołaniu.

W odpowiedzi na skargę organ drugiej instancji wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpatrując niniejszą sprawę zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.jedn. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Zatem kontrola sądów polega na zbadaniu, czy kwestionowana decyzja nie uchybia przepisom prawa materialnego lub procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy albo dającym podstawę do wznowienia postępowania bądź mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Kierując się tym zapisem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach stwierdził, iż zarówno zaskarżona decyzja, jak również poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji nie naruszają prawa.

Przystępując do szczegółowych rozważań należy w pierwszej kolejności wskazać, iż w myśl art. 40 ust. 1, ust. 2 i ust. 3 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (t.jedn. Dz.U. 2017 r, poz. 1222 ze zm.) zajęcie pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg wymaga zezwolenia zarządcy drogi, w drodze decyzji administracyjnej. Zezwolenie, o którym mowa, dotyczy m.in. umieszczania w pasie drogowym obiektów budowlanych niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego oraz reklam.

Za zajęcie pasa drogowego pobiera się opłatę wyliczaną w sposób określony w art. 40 ust. 4-6 tejże ustawy. Stosownie natomiast do ust. 12 przywołanego artykułu za zajęcie pasa drogowego:

1) bez zezwolenia zarządcy drogi,

2) z przekroczeniem terminu zajęcia określonego w zezwoleniu zarządcy drogi,

3) o powierzchni większej niż określona w zezwoleniu zarządcy drogi

- zarządca drogi wymierza, w drodze decyzji administracyjnej, karę pieniężną w wysokości dziesięciokrotności opłaty ustalanej zgodnie z przywołanym powyżej ust. 4-6 ustawy.

W rozpatrywanej sprawie w dniu [...] r., w wyniku wykonywanych czynności służbowych, pracownicy Zarządu Dróg Miejskich w G. stwierdzili nielegalne zajęcie pasa drogowego ulicy [...], poprzez umieszczone reklamy, przymocowane prostopadle do elewacji budynku nr [...], w tym n.in. reklamy z napisem "[...] ...". Na dowód powyższego sporządzono odpowiedni protokół oraz wykonano pomiar reklamy i dokumentację fotograficzną. Do akt sprawy dołączono także mapę obrazującą przebieg i granice pasa drogowego i usytuowania przedmiotowej reklamy.

Niewątpliwym w sprawie jest, że na zajęcie pasa drogowego poprzez umieszczenie w nim przedmiotowej reklamy nie została udzielona zgoda zarządcy drogi, a tym samym zajęcie pasa wyczerpywało znamiona określone w art. 40 ust. 12 pkt 1 ustawy.

Zważyć należy, że umieszczony, przymocowany prostopadle do elewacji budynku nr [...] baner reklamowy z napisem "[...] ..." stanowi reklamę w rozumieniu art. 4 pkt 23 ustawy o drogach publicznych. Postępowanie organu pierwszej instancji w kwestii ustalenia osoby odpowiedzialnej za zajęcie pasa drogowego ocenić należy jako prawidłowe. Nie budzi przy tym wątpliwości fakt, iż przedmiotowy baner reklamowy jest własnością Spółki "A", a znak towarowy znajdujący się na szyldzie z informacją o ofercie edukacyjnej i oświatowej jest własnością "C" Nie jest także sporne, że zarządcą budynku przy ulicy [...] , na którym umieszczona była reklama jest Spółka "B". Do tej Spółki w pierwszej kolejności skierowane zostało wezwanie do usunięcia reklam (w wyniku oględzin inspektorzy potwierdzili bowiem siedem różnych reklam umieszczonych na tym budynku w pasie drogowym). Jednak wobec ustalenia w toku dalszych czynności wyjaśniających, że reklamy umieszczone na budynku są własnością wskazanych najemców, w tym także "A". - wezwanie takie wystosowano do tej spółki. Uznanie wymienionej Spółki za stronę tego postępowania nastąpiło m.in. po analizie postanowień umowy z dnia [...] r. zawartej pomiędzy "B" i "A"., z której wynikało jednoznacznie, iż właśnie "A" używała zewnętrznej powierzchni budynku w celach reklamowych, za co uiszczała stosowną opłatę "B" . z racji umieszczenia na określonej powierzchni budynku podświetlanego baneru z informacją o ofercie "C". Powyższe ustalenia zweryfikowane zostały także w bezpośredniej korespondencji z "A". oraz na podstawie przesłuchania świadka - Prezesa Zarządu Spółki "B" . Nie może zatem w takich okolicznościach być kwestionowany fakt, że właścicielem i podmiotem decydującym o umieszczeniu i demontażu przedmiotowej reklamy w pasie drogowym ulicy [...] w G. jest "A". Nie jest więc zasadny zarzut naruszenia art. 156 § 1 pkt 4 czy art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego - z uwagi na skierowanie decyzji do podmiotu nie będącego stroną tego postępowania.

Nie są też zasadne zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, w tym przepisów dotyczących gromadzenia i oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego. Organ pierwszej instancji zebrał wyczerpujący materiał dowodowy i przeprowadził jego prawidłową ocenę, a następnie wydając kwestionowaną decyzję opatrzył ją obszernym uzasadnieniem wyjaśniającym motywy swego postępowania.

Nie można zgodzić się z twierdzeniem skarżącej, iż w tym zakresie można zarzucić organowi uchybienia, czy naruszenia obowiązujących przepisów, w tym m.in. art. 10 Kodeksu postępowania administracyjnego. Wprawdzie część postępowania wyjaśniającego przeprowadzona została rzeczywiście przed zawiadomieniem Spółki o wszczęciu niniejszego postępowania, co wynikało z wcześniejszego skierowania sprawy do innego podmiotu – "C"., ale po zawiadomieniu "A" o postępowaniu, miała ona możliwość zapoznania się z całym zgromadzonym materiałem dowodowym, Miała więc możliwość ustosunkowania się do także zgromadzonego materiału dowodowego. Podnoszone przez Spółkę w toku postępowania wątpliwości były oceniane i wyjaśniane, w tym m.in kwestia zajęcia przez przedmiotową reklamę pasa drogowego drogi publicznej - gminnej ulicy [...] w G.. Wniosek skarżącej o powołanie w tym zakresie biegłego, wobec jednoznacznego ustalenia faktu naruszenia pasa drogowego, należy uznać za nieuprawniony i bezzasadny. O zajęciu pasa drogowego decydują bowiem granice działek, wypisy z ewidencji gruntów, a zgodnie z nim działka nr [...] obr. [...] oznaczona jest użytkiem "dr" i stanowi własność Gminy G., co wykazane zostało w księdze wieczystej KW nr [...]. Wymaganie więc w tym zakresie wiadomości specjalnych nie jest niezbędne.

Nie można też za zasadną i przekonującą uznać argumentacji strony skarżącej, iż stroną niniejszego postępowania - podmiotem biernie legitymowanym w postępowaniu w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej w trybie art. 40 ust. 12 pkt 1 ustawy o drogach publicznych powinna być Spółka "B" .. jest wprawdzie zarządcą budynku nr [...] przy ulicy [...] w G. i z tego tytułu zawarła m.in. z "A". umowę o oddaniu do używania powierzchni tego budynku celem umieszczenia baneru/kasetonu podświetlanego z wskazywaną powyżej informacją o ofercie edukacyjnej i oświatowej "C", ale właścicielem baneru jest skarżąca. Także nie może być przekonującym argumentem to, że z ustaleń pomiędzy stronami wynikał obowiązek uzyskania przez "B" wszelkich zgód na umieszczenie tych reklam, gdyż obowiązek ten można oceniać tylko w aspekcie ewentualnej umowy cywilnej. Nadto trzeba dodać, że "B" . zgłosiła w Urzędzie Miejskim w G. zamiar wykonania robót budowlanych polegających na umieszczeniu reklamy. Sprawa zaś dotyczy braku udzielenia zezwolenia na zajęcie pasa drogowego dla wskazanej powyżej reklamy- baneru. Jeśli nawet takie uzgodnienia pomiędzy stronami były, to ewentualne nie wywiązanie się z obowiązków przyjętych w drodze umowy czy innych ustaleń cywilnych nie może być podstawą do zwolnienia z kary podmiotu zajmującego pas drogowy bez wymaganego zezwolenia. Takie ustalenia mogą być podstawą ewentualnych rozliczeń i roszczeń cywilnych pomiędzy umawiającymi się stronami.

Wobec powyższego w efekcie przeprowadzonego postępowania i przyjętych ustaleń organ prawidłowo wymierzył właścicielowi przedmiotowej reklamy karę, o której mowa w art. 40 ust. 12 ustawy o drogach publicznych. Postępowanie organu pierwszej instancji w kwestii ustalenia osoby odpowiedzialnej za zajęcie pasa drogowego ocenić należy jako prawidłowe i zasadne. Nie zgłoszono przy tym w toku postępowania żadnych zastrzeżeń co wysokości naliczonej i orzeczonej kary, czyli prawidłowo ustalono zarówno wielość przedmiotowego banneru jak i ilość dni zajęcia pasa drogowego.

W konsekwencji przedstawionych wyżej wywodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. nie uwzględnił skargi i na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.