Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt SA/Sz 725/02
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2004-02-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Hasła tematyczne: Podatek dochodowy od osób fizycznych
Skarżony organ: Izba Skarbowa
Powołane przepisy: article: art. 22 ust. 1 i ust. 4 ; art. 21 ust. 1 pkt 3 ; art. 14 ust. 1 i ust. 3 pkt 2
journal: Dz.U. 1993 nr 90 poz 416
law: Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - tekst jednolity
article: art. 481 paragraf 1
journal: Dz.U. 1990 nr 55 poz 321
law: Ustawa z dnia 28 lipca 1990 r. o zmianie ustawy - Kodeks cywilny.

SENTENCJA

Dnia [...] r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA M. D. Sędziowie Sędzia WSA A.P. Asesor WSA N.K. Protokolant: K.K. po rozpoznaniu w dniu [...] r. sprawy ze skargi J. i A. P. na decyzję Izby Skarbowej w S. Ośrodek Zamiejscowy w K. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za rok [...] o d d a l a skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...]r. Nr [..] Urząd Skarbowy w B. na podstawie art.207, art.72 §1 pkt 1, art.79 §2 pkt 1lit.a i §2 a ustawy z dnia 29.08.1997 r. - Ordynacja podatkowa /Dz.U z 1997 r. Nr 137, poz.926 ze zm./, art. 14 ust.3 pkt 2, art.21 ust. 1 pkt 3, art.22 ust. 1, art.45 ust.6 ustawy z dnia 26.07.1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych /Dz.U z 1993 r. Nr 90, poz.416 z późno zm./ odmówił J. i A. P. stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za [...] r.

Organ ten w uzasadnieniu decyzji wskazał, że pełnomocnik stron we wniosku o stwierdzenie nadpłaty jako przyczynę jej powstania podał poniesienie przez A.P. w prowadzonej działalności gospodarczej w [...]r. kosztów usunięcia przez inną firmę usterek w związku z wadliwym wykonaniem przez "I." Spółkę z o.o. okien i drzwi z PCV zamontowanych w budynku handlowym "C." w Ś. przy ul. [...], na kwotę [...] zł, oraz niesłuszne opodatkowanie otrzymanej w [...] r. kwoty [...] zł jako odsetek od zasądzonego odszkodowania na rzecz ZPU "P." A. P.

Wg tego organu poniesiony wydatek na usunięcie usterek został pokryty w całości otrzymanym odszkodowaniem, podatnik nie poniósł więc kosztu. Wyrokiem Sądu Wojewódzkiego w B. z 20 lutego 1998r. sygn. akt VIIGc 464/97 zasądzono bowiem od "I." Spółki z o.o. w B. na rzecz ZPU "P." A.P. w Ś. [...] zł. tytułem odszkodowania z ustawowymi odsetkami od [...] . oraz [...] zł kosztów procesu w związku z pozwem tego ostatniego wobec nie usunięcia usterek, powodujących przecieki w drzwiach i oknach mimo uznania reklamacji. W związku z tym wyrokiem podatnik otrzymał od pozwanej [...] zł w tym [...] zł – [...]., a [...] zł – [...].

Organ ten mając na uwadze treść wskazanego wyżej wyroku i otrzymane w związku z tym kwoty uznał, że kwota [...] zł dotyczy odsetek i kosztów procesu, a skoro koszty procesu zostały określone w wyroku na [...] zł to [...] zł stanowią odsetki zasądzone tym wyrokiem. Otrzymane odsetki wg tego organu nie są odszkodowaniem otrzymanym na podstawie przepisów prawa administracyjnego, prawa cywilnego i na podstawie innych ustaw zwolnionych od podatku stosownie do treści art. 21 ust.1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Odsetki za zwłokę nie można utożsamiać z odszkodowaniem. Organ ten powołał się również na treść art. 14 ust.3 pkt 2 ustawy wskazanej wyżej, w którym to przepisie określono, że tylko nie otrzymane, a naliczone odsetki nie zalicza się do przychodów. Podatnik odsetki zasądzone wyrokiem Sądu otrzymał. Zalicza się je więc do przychodu.

W odwołaniu od tej decyzji pełnomocnik podatnika wskazał, że usunięcie szkody nastąpiło wprawdzie po wydaniu wyroku, ale przed jego uprawomocnieniem oraz przed zawarciem ugody i przed dokonaniem wpłat z niej wynikających. Naprawy dokonała inna firma, niż pozwany i miała ona miejsce w kwietniu [...]r. W tym momencie podatnik nie dysponował odszkodowaniem, pokrywając koszty usługi z własnych środków. Nie ma więc żadnego związku pomiędzy naprawą, a odszkodowaniem. Zawarta ugoda nie dzieli kwoty, ani na należność główną, ani na odsetki stąd została ona zakwalifikowana zgodnie z art. 21 ust.1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Izba Skarbowa w S. Ośrodek Zamiejscowy w K. decyzją z [...]. nr [...] na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa /Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm./ utrzymała w mocy decyzję organu I instancji.

Izba Skarbowa podzieliła stanowisko organu I instancji, że kwota [...],00 zł nie stanowi kosztu uzyskania przychodów. Do usunięcia wad zamontowanych okien i drzwi z PCV zobowiązany był wykonawca w ramach gwarancji na swój koszt. Gdyby wykonawca w ramach udzielonej gwarancji usunął wady wykonanej usługi, podatnik nie poniósłby z tego tytułu kosztów. Nie może również stanowić wg tego organu kosztów uzyskania przychodów wydatek z tytułu usunięcia wad przez inną firmę na rachunek podatnika, gdy podatnik otrzymuje od wykonawcy odszkodowanie mające swoje źródło w udzielonej gwarancji. W pozwie wyraźnie określono, że kwota [...] zł wraz z odsetkami żądana jest ze względu na nie usunięcie wad przez wykonawcę. Organ ten podzielił także stanowisko Urzędu Skarbowego, że otrzymane odsetki za zwłokę nie można utożsamiać z odszkodowaniem. Nie korzystają więc one ze zwolnienia od podatku dochodowego od osób fizycznych. Według Izby Skarbowej słusznie organ I instancji zakwalifikował wynikające z wpłat na rzecz Firmy skarżącego kwotę[...] zł. jako odsetki ustawowe od zasądzonego odszkodowania. Tytułem do dokonania tych wpłat był wyrok sądowy. Kwot wyszczególnionych w harmonogramie spłat, a następnie dokonanych wpłat nie można kwalifikować w oderwaniu od wyroku.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego pełnomocnik skarżących wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji podnosząc, że organy podatkowe nie zakwestionowały prawa do ujęcia kwoty [...],00zł wynikającej z faktury VAT z dnia [...]r. za usunięcie szkody do kosztów uzyskania przychodów okresu, w którym ta usługa została wykonana, tj. w rozliczeniu podatkowym za miesiąc kwiecień [...]r. Zdaniem skarżących stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji, iż fakt uzyskania odszkodowania związanego z tą szkodą zobowiązywał skarżących do dokonania korekty wcześniej zaewidencjonowanego kosztu z tytułu naprawy szkody - nie ma oparcia w przepisach prawa materialnego, przy czym interpretacja przepisu art. 22 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych przez organy podatkowe jest nieprawidłowa, otrzymane odsetki od odszkodowania są wolne od podatku a stanowisko organów podatkowych w tym zakresie jest błędne.

Izba Skarbowa w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:

Na wstępie wskazać należy, że z dniem 1 stycznia 2004r. na podstawie przepisu art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. przepisy wprowadzające ustawę - prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1271/ w miejsce Naczelnego Sądu Administracyjnego – Ośrodek Zamiejscowy w S. utworzony został Wojewódzki Sąd Administracyjny w S., który stosownie do przepisu art. 97 w/w ustawy władny jest orzekać w sprawach, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego i postępowanie nie zostało zakończone przed dniem 1 stycznia 2004r. stosując przepisy ustawy z 30 sierpnia 2002r. – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

W sprawie tej istotne jest ustalenie, czy wydatek poniesiony przez skarżącego prowadzącego działalność gospodarczą na naprawę, którą zobowiązany był wykonać w ramach rękojmi sprzedawca, jest kosztem uzyskania przychodu w sytuacji, gdy w związku z nie wywiązaniem się z obowiązków wynikającym z rękojmi doszło do zasądzenia od sprzedawcy na rzecz Firmy skarżącego odszkodowania i wypłaty tegoż odszkodowania. Niekwestionowane jest bowiem to, że w kwietniu [...]r. już po wyroku Sądu zasądzającym odszkodowanie skarżący zlecił innej firmie usunięcie usterek i wydatek ten zaliczył w koszty uzyskania przychodu jak i to, że we wrześniu tego samego roku otrzymał odszkodowanie zasądzone wyrokiem w związku z niewykonaniem obowiązków wynikających z rękojmi.

Stosownie do treści art. 22 ust.1 ustawy z 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych /Dz.U. z 1993r. Nr 90, poz.416 ze zm./ kosztami uzyskania przychodów z poszczególnego źródła są wszelkie koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 23. Jeżeli podatnik faktycznie poniesie wydatek oraz wykaże związek wydatku z uzyskanym przychodem, przedstawi dowód poniesienia wydatku, to nie ma podstaw do odmowy uznania tego wydatku za koszt uzyskania przychodu. Koszt związany jest z reguły z wydatkiem. Oznacza to, że chodzi o koszty faktycznie poniesione tj. wydatki o charakterze definitywnym, które nie podlegają zwrotowi. Wydatek poniesiony przez skarżącego na naprawę drzwi i okien został skarżącemu zwrócony. Otrzymał on bowiem od sprzedawcy odszkodowanie zasądzone wyrokiem w całości pokrywające poniesiony przez skarżącego wydatek. Nie ma w tym przypadku zdaniem Sądu większego znaczenia to, że skarżący wydatek ten poniósł w kwietniu, a odszkodowanie otrzymał we [...]r. Koszty uzyskania przychodu dotyczą roku podatkowego, a nie danego miesiąca roku. Są one potrącane w myśl art. 22 ust.4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w danym roku podatkowym.

Dochód jest zaś ustalony po zakończeniu roku podatkowego. Wydatek uprzednio poniesiony przez podatnika, a następnie zwrócony podatnikowi jak słusznie uznały organy podatkowe nie stanowi kosztu uzyskania przychodu i nie może być potrącony przez podatnika z dochodu uzyskanego w danym roku. Nie budzi również wątpliwości stanowisko organów podatkowych, że otrzymane przez skarżącego odsetki ustawowe stanowią przychód nie zwolniony od podatku. Wbrew temu, co się podnosi w skardze odsetki ustawowe nie są odszkodowaniem, o którym mowa w art. 21 ust.1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Należą się one ze względu na treść art. 481 § 1 kc w związku z opóźnieniem się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, i to niezależnie od tego, czy wierzyciel poniósł szkodę oraz czy opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. Odsetki za opóźnienie mają więc zupełnie inny charakter niż odszkodowanie. Spełniają bowiem funkcję represyjną mając przyczynić się do terminowego wykonania zobowiązań /vide system Prawa cywilnego tom III część 1 – prawo zobowiązań część ogólna PAN, INP s.142 in/.

Otrzymane przez skarżącego prowadzącego działalność gospodarczą odsetki ustawowe stanowią więc przychód w rozumieniu art. 14 ust.1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Przychodami są w myśl tego przepisu kwoty należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane/.../. Do przychodów nie zalicza się jedynie kwot naliczonych, a nie otrzymanych odsetek od należności /vide art. 14 ust.3 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych/.

Słusznie również organy podatkowe uznały, że otrzymana przez skarżącego kwota [...] zł. stanowi kwotę odsetek ustawowych zasądzonych wyrokiem Sądu Wojewódzkiego w B. Nie ulega bowiem wątpliwości to, że skarżący otrzymał łącznie w związku z tym wyrokiem [...] zł. Skoro zasądzono [...] zł odszkodowania, a [...]zł kosztów postępowania to organy podatkowe miały uzasadnione podstawy do uznania, że pozostała wypłacona kwota dotyczy zasądzonych odsetek ustawowych. Oceny tej nie może zmienić określenie w piśmie sprzedawcy z [...]. terminów spłat kwoty zasądzonych wyrokiem.

Skoro zaskarżona decyzja nie narusza prawa skargę jako niezasadną należało na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalić.