Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt II SA/Lu 685/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2012-11-27 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Hasła tematyczne: Wywłaszczanie nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 136 ust. 3, art. 216 ust. 2 pkt 3
journal: Dz.U. 2004 nr 141 poz 1492
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz o zmianie niektórych innych ustaw

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Achrymowicz, Sędzia SO del. Iwona Tchórzewska (sprawozdawca), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Beata Basak, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 listopada 2012 r. sprawy ze skargi J. S.-J. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie o zwrot wywłaszczonej nieruchomości oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r., nr [...] Wojewoda [...] i utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] lutego 2012 r., nr [...] umarzającą postępowanie dotyczące zwrotu nieruchomości położonej w T. przy ul. M., obejmującej działki oznaczone w ewidencji gruntów nr [...] i nr [...], o łącznej powierzchni 799 m2.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Wojewoda wyjaśnił, że będąca przedmiotem sprawy nieruchomość została nabyta przez Skarb Państwa od J. S.–J. na podstawie umowy sprzedaży z dnia [...] marca 1989 r., Rep. [...], w związku z planowaną na tym terenie budową szkoły podstawowej z salą gimnastyczną i zespołem kulturalno- żywieniowym.

W dniu [...] grudnia 2011 r. J. S.–J. złożyła do S. T. wniosek o zwrot powyższej nieruchomości. W toku postępowania zainicjowanego tym żądaniem organ pierwszej instancji ustalił, że sprawa zwrotu przedmiotowych działek była już przedmiotem postępowania administracyjnego, które decyzją z dnia [...] stycznia 2007 r., nr [...] zostało umorzone ze względu na brak przesłanek z art. 136 ust. 3 w związku z art. 216 ust. 2 pkt 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Powyższą decyzję organ drugiej instancji utrzymał w mocy decyzją z dnia [...] marca 2007 r., nr [...]. Następnie wyrokiem z dnia 22 czerwca 2007 r., sygn. akt II SA/Lu 362/07, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę na decyzję organu odwoławczego, a skarga kasacyjna wniesiona przez J. S.-J. od wyroku Sądu pierwszej instancji została oddalona wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 listopada 2008 r., sygn. akt I OSK 1606/07. Sąd stwierdził, że umowa sprzedaży zawarta w dniu [...] marca 1989 r. pomiędzy J. S.-J., a Skarbem Państwa jest taką samą umową cywilnoprawną jak każda inna tego rodzaju umowa i mają do niej zastosowanie przepisy prawa cywilnego. Nie można więc uznać, że umowa ta spowodowała nabycie nieruchomości J. S.-J. na podstawie ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości. Tym samym zbyte wymienioną umową rzecz Skarbu Państwa działki nr [...] i nr [...] nie podlegają zwrotowi na rzecz byłego właściciela na podstawie obecnie obowiązujących przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami.

W związku z wnioskami wnoszonymi następnie przez J. S.-J. decyzją z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...] Wojewoda [...] orzekł o odmowie uchylenia decyzji Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2007 r., nr [...], zaś decyzją z dnia [...] lipca 2010 r., nr [...] odmówił stwierdzenia jej nieważności.

Mając na uwadze powyższe okoliczności organ pierwszej instancji stwierdził, że wniosek J. S.-J. z dnia [...] grudnia 2011 r. dotyczy sprawy, która została już rozstrzygnięta w sposób ostateczny. Dopóki w obiegu prawnym funkcjonuje orzeczenie rozstrzygające sprawę zwrotu nieruchomości wnioskodawczyni, kolejne postępowanie dotyczące tej kwestii jest w oczywisty sposób bezprzedmiotowe. Jednocześnie organ nie podzielił wyrażanego przez stronę poglądu, wedle którego decyzja umarzająca postępowanie - jako nierozstrzygająca sprawy co do istoty - nie korzysta z przymiotu powagi rzeczy osądzonej.

Wojewoda wskazał, że w odwołaniu od powyższej decyzji J. S.-J. zarzuciła wydanie decyzji przez organ pierwszej instancji z naruszeniem art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 105 § 1 k.p.a. oraz art. 32, art. 64 i art. 77 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Odwołująca podtrzymała stanowisko, że skoro decyzja Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2007 r. nie rozstrzyga sprawy co do istoty, gdyż nie jest decyzją merytoryczną, to nie korzysta z przymiotu powagi rzeczy osądzonej, tym bardziej, że w świetle obecnie obowiązującej wykładni art. 216 ustawy o gospodarce nieruchomościami organy administracji i sądy administracyjne orzekają o zasadności zwrotu nieruchomości nabytych w tym trybie. Strona stwierdziła, że pozostawienie w obrocie prawnym wydanej w niniejszym postępowaniu decyzji organu pierwszej instancji powoduje złamanie fundamentalnej zasady równości obywateli wobec prawa oraz pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa. Zarzuciła, że organ nie ustalił czy w powołanych przez nią sprawach, m.in. w sprawie I OSK 1815/07 Naczelnego Sądu Administracyjnego rzeczywiście Sąd zajął stanowisko odmienne i czy były to sprawy, w których występowała analogiczna sytuacja faktyczna i prawna.

Po rozpatrzeniu odwołania Wojewoda [...] nie znalazł podstaw do jego uwzględnienia uznając, że decyzja organu pierwszej instancji jest prawidłowa. Organ odwoławczy podkreślił, że skarżąca nie wskazała na żadne nowe okoliczności sprawy, które podważyłyby prawidłowość ustalonego przez organ pierwszej instancji stanu faktycznego sprawy. Od momentu wydania przez Starostę [...] decyzji z dnia [...] stycznia 2007 r. nie uległ również zmianie stan prawny odnoszący się do przedmiotu niniejszej sprawy. Przepis art. 216 ust. 2 pkt 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami wszedł bowiem w życie z dniem 22 września 2004 r. i w niezmienionym brzmieniu obowiązuje do dzisiaj.

Wojewoda [...] podniósł równocześnie, że w uzasadnieniu wyroku w sprawie I OSK 1606/07 Naczelny Sąd Administracyjny w związku z podniesionym w skardze kasacyjnej J. S. – J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, sygn. akt II SA/Lu 362/07, zarzutem naruszenia prawa materialnego - art. 216 ust. 2 pkt 3 w związku z art. 136 ust. 3 i art. 137 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami wskazał, iż art. 216 ustawy o gospodarce nieruchomościami w treści ust. 2 pkt 3 wymienia wprawdzie nieruchomości nabyte na rzecz Skarbu Państwa na podstawie ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, mówiąc jednakże o odpowiednim stosowaniu przepisów rozdziału 6 działu III ustawy o gospodarce nieruchomościami. Odpowiedniość stosowania oznacza stosowanie jednych przepisów wprost, bez żadnych modyfikacji lub zmian, a niektórych z nich z dostosowaniem do charakteru rozpatrywanej sprawy. Przedmiotowy zakres nieruchomości podlegających zwrotowi został określony w treści art. 136 ust. 3 i 4 oraz art. 216 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Koncepcja tych przepisów określa wykładnię pojęcia "nieruchomość wywłaszczona", zawartego w art. 136 ust. 3 tej ustawy. Przez pojęcie to należy więc rozumieć wyłącznie nieruchomości, w stosunku do których Skarb Państwa lub określona jednostka samorządu terytorialnego nabyła prawo rzeczowe w drodze instytucji wywłaszczenia, to jest kiedy do wywłaszczenia doszło na podstawie indywidualnej i konkretnej decyzji administracyjnej, wydanej w postępowaniu administracyjnym na podstawie obowiązujących ustaw, regulujących ogólne zasady i tryb przymusowego odjęcia lub ograniczenia własności albo innych praw rzeczowych na nieruchomości, za odszkodowaniem. W niniejszej sprawie Skarb Państwa nie nabył własności spornej nieruchomości w drodze tak rozumianej instytucji wywłaszczenia. Notarialna umowa sprzedaży nieruchomości jest umową cywilnoprawną. Nie zawiera przy tym w swej treści żadnych postanowień wskazujących na to, że Skarb Państwa nabył tę nieruchomość na podstawie przepisów ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości.

Ponadto Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, że skarżąca nie podważyła stanu faktycznego przyjętego za ustalony przez Sąd pierwszej instancji, co czyni niemożliwym skuteczne zarzucenie niewłaściwego zastosowania art. 216 ust. 2 pkt 3 w związku z art. 136 ust. 3 i art. 137 ustawy o gospodarce nieruchomościami.

W związku z powyższym Wojewoda [...] podkreślił, że w orzecznictwie powszechnie przyjmuje się, iż ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Sądu wiąże w sprawie dopóty, dopóki wyrok Sądu nie zostanie uchylony, bądź też nie ulegnie zmianie stan prawny będący podstawą orzekania. Nieaktualność, a co za tym idzie - ustanie mocy wiążącej oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu orzeczenia sądu administracyjnego, powstaje zaś w przypadku istotnej zmiany stanu faktycznego sprawy.

Skoro zatem decyzja Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2007 r. nie została dotychczas wyeliminowana z obrotu prawnego, a z jej uzasadnienia wynika, że wniosek o zwrot przedmiotowej nieruchomości był rozpoznawany merytorycznie na podstawie konkretnych przepisów prawa materialnego, to zdaniem organu odwoławczego zasada trwałości decyzji ostatecznych odnosi się również do tego rozstrzygnięcia, które wynikało z braku któregokolwiek z elementów stosunku materialnoprawnego, umożliwiających załatwienie sprawy przez jej rozstrzygnięcie co do istoty. Ponadto – w ocenie Wojewody – nawet gdyby organ pierwszej instancji mógł rozstrzygnąć sprawę w ponownym postępowaniu, to i tak dysponowałby takimi samymi możliwościami w zakresie sposobu rozstrzygnięcia, jakimi dysponował w pierwotnym postępowaniu, a dodatkowo byłby związany oceną prawną sądu administracyjnego.

J. S.-J. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2011 r., domagając się uchylenia tego rozstrzygnięcia oraz utrzymanej nim w mocy decyzji organu pierwszej instancji. Skarżąca zarzuciła zaskarżonej decyzji:

I. naruszenie przepisów postępowania administracyjnego:

- art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. przez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy mających wpływ na treść rozstrzygnięcia poprzez nieustalenie czy istnieje przesłanka zwrotu nieruchomości z art. 136 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, gdy istnieją przesłanki do zwrotu nieruchomości w oparciu o przepis art. 216 ustawy o gospodarce nieruchomościami, noweli z dnia 28 listopada 2003 r.;

- art. 105 § 1 k.p.a. przez wydanie rozstrzygnięcia o umorzeniu postępowania w sytuacji, gdy poprzednia decyzja nie jest decyzją rozstrzygającą o zasadności żądania strony i tym samym nie korzysta z przymiotu decyzji ostatecznej;

- art. 7 i art. 8 k.p.a. poprzez naruszenie zasady nakazującej organom administracji stać na straży praworządności z uwzględnieniem interesu strony i słusznego interesu obywateli oraz zasady równości obywateli wobec prawa;

II. naruszenie art. 32 Konstytucji RP – zasady równości wobec prawa oraz art. 64 i art. 77 Konstytucji;

III. naruszenie prawa materialnego poprzez niezastosowanie art. 216 ustawy o gospodarce nieruchomościami w brzmieniu obowiązującym od dnia 22 września 2004 r., w sytuacji gdy została już dokonana prawidłowa wykładnia tego przepisu umożliwiająca dokonanie zwrotu nieruchomości nabytej przez Skarb Państwa w drodze rokowań w postępowaniu wywłaszczeniowym (w tym zakresie strona powołała się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 czerwca 2009 r., sygn. akt I OSK 1815/07).

W uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała, że w sprawie I OSK 1815/07 Naczelny Sąd Administracyjny uwzględniając skargę kasacyjną podzielił stanowisko wskazujące na naruszenie art. 216 ust. 2 pkt 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami w związku z umorzeniem postępowania w sprawie o zwrot nieruchomości przy takim samym stanie faktycznym i prawnym, jaki występuje w niniejszej sprawie. W ocenie skarżącej, z uwagi na pogląd wyrażony w powyższym orzeczeniu należy uznać, że niniejsze postępowanie nie posiada znamion bezprzedmiotowości i winno zostać zakończone decyzją rozstrzygającą co do istoty sprawy. Błąd w wykładni prawa nie może bowiem skutkować zamknięciem drogi do merytorycznego rozpoznania sprawy.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda Lubelski wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Stosownie do przepisu art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153 poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, powoływanej dalej jako "p.p.s.a.") sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, to jest kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Daje temu wyraz przepis art. 145 p.p.s.a., który w § 1 stanowi między innymi, że sąd administracyjny uwzględniając skargę uchyla decyzję w całości albo w części jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, albo też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.).

Po dokonaniu według wskazanych kryteriów kontroli zaskarżonej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2012 r., nr [...], którą utrzymana została w mocy decyzja Starosty [...] z dnia [...] lutego 2012 r., nr [...] Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Ostatnio wymienioną decyzją organ pierwszej instancji umorzył postępowanie, w którym skarżąca J. S.-J. domagała się zwrotu nieruchomości położonej w T. przy ul. M., obejmującej działki oznaczone w ewidencji gruntów numerami [...] i [...], o łącznej powierzchni 799 m2.

Pozostaje przy tym poza sporem, że tożsamy wcześniejszy wniosek J. S.-J. o zwrot powyższej nieruchomości, w tożsamych okolicznościach stanu faktycznego, był już przedmiotem rozstrzygnięć wydawanych przez organy administracji i poddanych następnie kontroli sądów administracyjnych obu instancji.

Mianowicie Starosta [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2007 r., nr [...] umorzył postępowanie dotyczące zwrotu przedmiotowych działek, a decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Wojewody [...] z dnia [...] marca 2007 r., nr [...].

Podstawę wydanych rozstrzygnięć stanowiło stwierdzenie braku przesłanki do zastosowania art. 136 ust. 3 w związku z art. 216 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. gospodarce nieruchomościami ( t.j. Dz.U. z 2004 r. Nr 141, poz. 1492 ze zm.) z uwagi na to, że nabycie nieruchomości przez Skarb Państwa nie nastąpiło w oparciu o przepisy ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. z 1991 r., Nr 30, poz. 127 ze zm.), ale na skutek zawartej w dniu [...] marca 1989 r. pomiędzy J. S.-J., a Skarbem Państwa umowy sprzedaży będącej umową cywilnoprawną.

Kontrolując legalność powyższych decyzji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie jako sąd pierwszej instancji, a następnie Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach wydanych – odpowiednio – w dniu 22 czerwca 2007 r., (sygn. akt II SA/Lu 362/07) oraz w dniu 20 listopada 2008 r. (sygn. akt I OSK 1606/07) podzieliły przyjęte przez organy administracji stanowisko, iż wobec tego, że zawarta pomiędzy J. S.-J., a Skarbem Państwa umowa sprzedaży przenosząca własność nieruchomości stanowiła umowę unormowaną przepisami prawa cywilnego, nie można przyjąć, iż umowa ta spowodowała nabycie przez Skarb Państwa nieruchomości na podstawie ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości. W konsekwencji nieruchomość nie podlega zwrotowi na rzecz byłego właściciela na podstawie przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami.

W świetle przedstawionego toku zainicjowanego wcześniej postępowania z wniosku J. S.-J. o zwrot przedmiotowej nieruchomości bez wątpienia stwierdzić należy, że decyzja umarzająca to postępowanie ma walor decyzji ostatecznej, gdyż nie służy już od niej odwołanie w administracyjnym toku instancji (art. 16 § 1 k.p.a.), a nadto sądowa kontrola tej decyzji ostatecznej przeprowadzona przez sądy administracyjne obu instancji zakończyła się prawomocnym oddaleniem skargi, w związku z czym decyzja ma również walor prawomocności. Przeciwne stanowisko skarżącej w omawianej kwestii nie znajduje uzasadnienia w obowiązujących przepisach.

Zgodnie art. 104 § 2 k.p.a. decyzje rozstrzygają sprawę co do jej istoty w całości lub w części albo w inny sposób kończą sprawę w danej instancji. Na mocy zaś art. 110 k.p.a. organ administracji jest wydaną decyzją związany. Przy tym powyższe zasady dotyczą w takim samym stopniu decyzji merytorycznych, jak i decyzji o umorzeniu postępowania. W związku z tym zasługuje na aprobatę wyrażone w zaskarżonej obecnie decyzji stanowisko Wojewody [...], że trwałość decyzji ostatecznej o umorzeniu postępowania korzysta z tej samej ochrony, jak trwałość każdej innej decyzji ostatecznej. W myśl art. 16 § 1 zdanie drugie k.p.a. uchylenie lub zmiana decyzji ostatecznych, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub w ustawach szczególnych. Wzruszenie zatem decyzji umarzającej postępowanie może nastąpić jedynie w jednym z nadzwyczajnych trybów przewidzianych w kodeksie postępowania administracyjnego. W konsekwencji, dopóki prawomocna decyzja umarzająca postępowanie pozostaje w obrocie prawnym, wyłączona jest możliwość wydania decyzji rozstrzygającej tę sprawę co do jej istoty (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 listopada 2011 r., II GSK 1146/10, LEX nr 1133550, wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 stycznia 1998 r., III SA 103/97, LEX nr 34520, z glosą aprobującą B. Adamiak - OSP 1999/1/19 oraz z dnia 29 kwietnia 1998 r., I SA/Gd 1279/96, LEX nr 35931, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 27 marca 2012 r., III SA/Lu 74/12, LEX nr 1139310).

Tego rodzaju sytuacja występuje w niniejszej sprawie, w której wydana została decyzja umarzająca postępowanie i decyzja ta nie została dotychczas wyeliminowana z obrotu prawnego ani w drodze zwykłych środków odwoławczych, ani też w trybie nadzwyczajnym. Decyzją z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...] Wojewoda [...] orzekł bowiem o odmowie uchylenia decyzji Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2007 r., nr [...], zaś decyzją z dnia [...] lipca 2010 r., nr [...] odmówił stwierdzenia jej nieważności.

Wymaga przy tym podkreślenia, że opisane wyżej okoliczności, dla których umorzono postępowanie na mocy decyzji organów obu instancji z dnia [...] stycznia 2007 r. i z dnia [...] marca 2007 r., polegały w istocie na ustaleniu braku przesłanki wywłaszczenia niezbędnej do zastosowania art. 136 ust. 3 w związku z art. 216 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. gospodarce nieruchomościami ( t.j. Dz. U. z 2004 r. Nr 141, poz. 1492 ze zm.) i orzeczenia zwrotu przedmiotowej nieruchomości, a to z uwagi na charakter umowy, którą własność tej nieruchomości została w 1989 r. przeniesiona przez skarżącą na Skarb Państwa. W takiej zaś sytuacji, gdy pozostaje w obrocie prawnym decyzja umarzająca postępowanie z wymienionych przyczyn, odnoszących się do niemożności wydania w stanie faktycznym sprawy rozstrzygnięcia w oparciu o wymienione przepisy prawa materialnego z uwagi na brak jednego z elementów stosunku materialnoprawnego, wydanie obecnie decyzji merytorycznej skutkowałoby naruszeniem przez organy zasady powagi rzeczy osądzonej.

Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie w orzeczeniach Naczelnego Sądu Administracyjnego stwierdzających, że decyzja rozstrzygająca co do istoty sprawę, w której decyzją ostateczną postępowanie umorzono, jest na mocy art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. nieważna (por. np. przytoczone wyżej wyroki w sprawach I SA/Gd 1279/96, III SA 103/97 oraz II GSK 1146/10). W szczególności w ostatnio wymienionym wyroku, wydanym w dniu 30 listopada 2011 r. (sygn. akt II GSK 1146/10) Naczelny Sąd Administracyjny zauważył, że o tym czy doszło do naruszenia zasady res iudicata przy wydaniu w sprawie decyzji umarzającej postępowanie i następnie decyzji merytorycznej – decydują charakter sprawy i okoliczności umorzenia. W niniejszej sprawie tego rodzaju sytuacja, wyłączająca możliwość wydania merytorycznego rozstrzygnięcia, występuje.

Wprawdzie kwestia wpływu wcześniejszego umorzenia postępowania ostateczną decyzją na możliwość ponownego orzekania w tej samej sprawie nie jest jednolicie rozstrzygana w doktrynie i orzecznictwie i część autorów oraz dawniejsze orzecznictwo stoi na stanowisku, że chodzi o wydanie kolejno po sobie decyzji merytorycznych (por. B. Adamiak, J. Borkowski, "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz", Wydawnictwo C.H.Beck, Warszawa 2005, str. 739 i przytoczone tam orzecznictwo), jednakże Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznający niniejszą sprawę przychyla się do poglądu wyrażonego wcześniej, znajdującego również aprobatę w doktrynie (por. M. Jaśkowska, A. Wróbel, Komentarz aktualizowany do art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego, System Informacji Prawnej LEX).

Z powyższych wywodów wynika niezasadność sformułowanego w skardze zarzutu naruszenia zaskarżoną decyzją Wojewody [...] przepisu art. 105 § 1 k.p.a., który przewiduje umorzenie postępowania w przypadku jego bezprzedmiotowości. W sprawie wyłączone było bowiem wydanie przez organy administracji decyzji co do meritum sprawy bez narażenia się na wadliwość takiej decyzji skutkującą jej nieważnością.

Podkreślić przy tym jeszcze raz należy, że skarżąca nie wskazała na żadne nowe okoliczności stanu faktycznego sprawy, jak również stan prawny pozostał niezmieniony, gdyż brzmienie art. 216 ust. 2 pkt 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami od dnia 22 września 2004 r. nie uległo zmianie. Zaskarżona obecnie decyzja została zatem wydana przy tożsamości sprawy, która została wcześniej umorzona decyzją ostateczną z przyczyn wyżej wskazanych.

Przeciwnego stanowiska nie uzasadnia przywołana przez skarżącą odmienna wykładnia przepisu art. 216 ust. 2 pkt 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami dokonana przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 18 września 2009 r., sygn. akt I OSK 1815/07. Wyrok ten został wprawdzie wydany w sprawie o analogicznym stanie faktycznym i prawnym, tym niemniej dotyczącej innej nieruchomości i innych stron postępowania. Zatem wskazane rozstrzygnięcie nie odnosi się do rozpoznawanej sprawy i tym samym nie może czynić skutecznymi w niniejszej sprawie zarzutów naruszenia w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym zasad praworządności, uwzględnienia interesu strony i słusznego interesu obywateli oraz konstytucyjnych zasad równości obywateli wobec prawa, ochrony prawa własności i prawa do wynagrodzenia szkody wyrządzonej wskutek niezgodnego z prawem działania organów władzy publicznej (przepisy art. 32 oraz art. 64 i art. 77 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej).

Wskazany wcześniej brak podstaw do wydania w niniejszej sprawie decyzji merytorycznej skutkuje również niezasadnością sformułowanych w skardze zarzutów naruszenia art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., a także naruszenia prawa materialnego. Organy wyjaśniły bowiem stan sprawy w stopniu, który był niezbędny do wydania prawidłowej w sprawie decyzji o umorzeniu postępowania administracyjnego. Nie były natomiast uprawnione do merytorycznego rozstrzygania o przedmiocie objętym wnioskiem skarżącej w oparciu o przepisy art. 136 ust. 3 w związku z art. 216 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Zarazem nie można odmówić słuszności zawartemu w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stwierdzeniu o związaniu organu administracji przy rozstrzyganiu sprawy dokonaną w danej sprawie oceną sądu administracyjnego.

Z tych wszystkich względów i na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie orzekł jak w sentencji wyroku.