Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 68/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2020-10-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6157 Opłaty związane ze wzrostem wartości nieruchomości
Hasła tematyczne: Planowanie przestrzenne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 36 ust. 4
journal: Dz.U. 2020 poz 293
law: Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz Sędziowie: Sędzia WSA Mariola Jaroszewska Sędzia WSA Diana Trzcińska (spr.) Protokolant Asystent sędziego Krzysztof Pobojewski po rozpoznaniu w dniu 14 października 2020 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi E. W. i A. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 18 listopada 2019 r. nr [...] w przedmiocie opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości oddala skargę.


UZASADNIENIE

Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wpłynęła skarga A. W. i E. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości.

Zaskarżona decyzja została podjęta w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Uchwałą nr XXXIV/67/2013 Rady Gminy z 29 sierpnia 2013 r. uchwalono miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego Gminy [..] (Dz. Urz. Woj. z 2013 r., poz. 3398), zwany dalej m.p.z.p.

Współwłaścicielami działki nr [..] o powierzchni 0,8818 ha, obręb W., gmina P., byli A. W. i E. W. w udziale wynoszącym 1/2 oraz B. M.-F. i T. F. – w udziale wynoszącym 1/2. Następnie w dniu 15 października 2018 r. A. W. i E. W. sprzedali B. M.-F. i T. F. udział wynoszący 1/2 części w prawie własności powyżej wskazanej nieruchomości gruntowej, co potwierdza akt notarialny Repertorium A nr [..] oraz Księga Wieczysta [..] prowadzona przez Sąd Rejonowy.

Pismem z 23 października 2018 r. Wójt Gminy zawiadomił A. W. i E.W. o wszczęciu postępowania w przedmiocie ustalenia opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości. W dniu 8 lipca 2019 r. rzeczoznawca majątkowy sporządził operat szacunkowy. Decyzją z 21 sierpnia 2019 r., nr [..], Wójt Gminy ustalił A.W. i E. W. opłatę z tytułu wzrostu wartości nieruchomości w wysokości 53.940,00 zł na skutek uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W uzasadnieniu wyjaśniono, że w okresie pomiędzy utratą mocy poprzedniego planu zagospodarowania przestrzennego z 11 czerwca 1992 r. a wejściem w życie nowego planu miejscowego z 29 sierpnia 2013 r., działka położona była na obszarze zabudowanym budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym. Dla nieruchomości nie wydano decyzji o warunkach zabudowy. Wójt powołał się na wyrok WSA w Gliwicach stwierdzając, że za faktyczny sposób wykorzystywania działki nr [..] uznano funkcję mieszkaniową jednorodzinną (zgodną ponadto z ustaleniami miejscowego planu z 1992 r.). Ponadto, organ wskazał, że w trakcie postępowania sprawdzono według jakiej stawki podatkowej właściciel opłacał dotychczas podatek od nieruchomości. Zgodnie z pismem Referatu Finansowego Urzędu Gminy w roku 2013 właściciel działki nr [..] płacił za nieruchomość gruntową podatek rolny sklasyfikowany jako użytek zielony, rowy/ nieużytki, grunty rolne zabudowane (łąki i pastwiska). W trakcie postępowania ustalono, że zmiana przeznaczenia ww. nieruchomości w miejscowym planie rzeczywiście wpłynęła na zmianę wartości nieruchomości, ponieważ w poprzednio obowiązującym planie były to tereny zabudowy zagrodowej, faktycznie też tak wykorzystywano teren, a obecnie są to tereny zabudowy usług turystyki UT2.

Organ wskazał, że w operacie szacunkowym sporządzonym dla potrzeb niniejszego postępowania rzeczoznawca majątkowy zastosował podejście porównawcze, metodę porównywania parami. Po dokonaniu analizy formalnoprawnej operatu Wójt przyjął go jako wiarygodny dowód w sprawie.

Odwołanie od decyzji złożyli A. W. i E. W., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania w sprawie z uwagi na brak wzrostu wartości zbytej nieruchomości w wyniku wejścia w życie m.p.z.p., ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia z uwagi na istotne naruszenie przepisów postępowania. Wyjaśniono, że dla ww. nieruchomości było możliwe ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji mających identyczne przeznaczenie, jakie zostało zapisane w m.p.z.p. Nieruchomość nie była wykorzystywana w sposób rolniczy, lecz miała przeznaczenie mieszkaniowe. Fakt ten znajduje potwierdzenie w operacie szacunkowym, natomiast według zaskarżonej decyzji jest to nieruchomość o rolniczym przeznaczeniu. Ponadto, podkreślono, że na nieruchomościach graniczących z działką nr [..] znajduje się zabudowa o charakterze mieszkalnym oraz usługowa. Z uwagi na szerokość frontu działki przy sporządzaniu projektu decyzji ustalającej warunki zabudowy wskazane nieruchomości znajdowałyby się w obszarze analizowanym stanowiąc tzw. dobre sąsiedztwo (w zdecydowanej większości Ł-III). Oznacza to, że przyjmując dane do sporządzenia operatu organ wadliwie przyjął ustalenia początkowe ustalając, że zbyta nieruchomość jest stanowi grunt rolny, podczas gdy w rzeczywistości stanowi grunt mieszkaniowo-usługowy. Zatem uchwalenie m.p.z.p. było prawnym usankcjonowaniem faktycznej możliwości zabudowy i nie zmieniło wartości nieruchomości.

Dodatkowo, zarzucono Wójtowi dokonanie wyłącznie formalnej oceny operatu, podczas gdy operat ten jest – w ocenie odwołujących się – wadliwy a zaniechanie jego oceny doprowadziło do błędnych wniosków. Operat zawyżył wartość gruntów po wejściu w życie ustaleń m.p.z.p. Podniesiono również, że na s. 28 operatu rzeczoznawca zestawił bazę cenową, przy czym na 17 transakcji tylko 2 stanowią nieruchomość podobną – P. gmina wiejska, natomiast pozostałe nieruchomości wzięte do porównania znacznie różnią się od zbytej nieruchomości ze względu na atrakcyjność lokalizacji. Zatem nieruchomości przyjęte do porównania nie stanowią nieruchomości podobnych.

Decyzją z 18 listopada 2019 r. sygn. akt [..] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazano, że możliwość pobrania przedmiotowej opłaty (tzw. renty planistycznej) zależna jest od zaistnienia dwóch przesłanek: wzrostu wartości nieruchomości w następstwie uchwalenia lub zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz zbycia nieruchomości przed upływem 5 lat od daty wejścia w życie uchwalonego lub zmienionego planu.

Przypomniano, że przed uchwaleniem m.p.z.p. w 2013 r. obszar obejmujący przedmiotową działkę nie był objęty miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Zgodnie z treścią m.p.z.p. obowiązującego do 31 grudnia 2003 r. (uchwała Rady Gminy nr XXX/38/92 z dnia 11 czerwca 1992 r.) działka położona była w strefie 3.1.MR "teren zabudowy zagrodowej - istniejący do zachowania". Od wejścia w życie m.p.z.p. z 2013 r. działka została przeznaczona pod "tereny zabudowy usług turystyki" (UT2). Jak wynika z § 37 uchwały funkcją podstawową jest zabudowa hotelowa i apartamentowa z usługami towarzyszącymi, powiązana z mariną na terenach UT1 oraz zabudowa zamieszkania zbiorowego dla usług hotelarskich na terenach UT2 - służąca wyłącznie dla celów turystycznych i rekreacyjnych z wyłączeniem nowej funkcji mieszkaniowej dla stałego zamieszkania.

Zestawienie zdarzeń i ich dat wskazuje na to, że zarówno zbycie nieruchomości, jak też zgłoszenie przez Wójta roszczenia, o którym mowa w art. 37 ust. 4 u.p.z.p, nastąpiło przed upływem 5 letniego terminu, od dnia wejścia w życie m.p.z.p. z 2013 r. W związku z tym w celu analizy kwestii wzrostu wartości przedmiotowej nieruchomości spowodowanej uchwaleniem m.p.z.p. należało zlecić rzeczoznawcy majątkowemu sporządzenie operatu szacunkowego. Kolegium przypomniało, że w sporządzonym w dniu 8 lipca 2019 r. operacie rzeczoznawca wybrał podejście porównawcze, metodę porównywania parami. Wskazało, że po utracie mocy przez poprzedni m.p.z.p. do dnia wejścia w życie obowiązującego m.p.z.p., tj. 25 października 2013 r., działka znajdowała się na terenie pozbawionym m.p.z.p. W tym czasie działka zabudowana była budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym i budynkami gospodarczymi, dla działki nie ustalono warunków zabudowy. W związku z tym rzeczoznawca przyjął, że faktyczny sposób wykorzystania nieruchomości to zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna, a nie rolnicza – jak wskazano w odwołaniu.

W odniesieniu do określenia wartości nieruchomości według faktycznego sposobu jej wykorzystywania po utracie mocy m.p.z.p. uchwalonego przed 1 stycznia 1995 r. (tj. działka zabudowana budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym i budynkami gospodarczymi, nie objęta miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego ani decyzją o warunkach zabudowy) przyjęto próbkę reprezentacyjną 12 nieruchomości przeznaczonych pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną, mieszkaniowo-usługową oraz zabudowę zagrodową, położonych na terenie gminy P. Następnie z ww. bazy nieruchomości biegły wybrał 3 transakcje sprzedaży nieruchomości. Na podstawie analizy lokalnego rynku nieruchomości biegły określił wpływ poszczególnych cech na cenę rynkową nieruchomości. Po obliczeniu wielkości poprawek, biegły ustalił cenę 1 m2 wycenianej działki na 108,26 zł. Natomiast w odniesieniu do określenia wartości nieruchomości po uchwaleniu m.p.z.p. biegły przyjął próbkę reprezentacyjną 16 nieruchomości przeznaczonych pod zabudowę usługową (rozwój turystyki - hotele, apartamenty), położonych na terenie województwa w miejscowościach turystycznych - nad brzegiem morza, jezior lub rzeki, określając cenę na 192,43 zł/m2 na podstawie porównania minimalnej ceny transakcyjnej 77,57 zł/m2 oraz maksymalnej ceny transakcyjnej 270,00 zł/m2. Następnie z ww. bazy nieruchomości biegły wybrał 3 transakcje sprzedaży nieruchomości. Na podstawie analizy lokalnego rynku nieruchomości biegły określił wpływ poszczególnych cech na cenę rynkową nieruchomości. Po obliczeniu wielkości poprawek, biegły ustalił cenę 1 m2 wycenianej działki na 149,04 zł. Kolegium uznało przedłożony operat szacunkowy za wiarygodny dowód w sprawie, przyjmując tym samym, że nastąpił – spowodowany uchwaleniem m.p.z.p. - wyliczony przez biegłego wzrost wartości zbytej w 1/2 części nieruchomości stanowiącej działkę nr [..].

W odniesieniu do zarzutów odwołania Kolegium wyjaśniło, że w niniejszej sprawie zasadnie przyjęto różnicę wartości działki przy uwzględnieniu przeznaczenia terenu obowiązującego po uchwaleniu m.p.z.p., a jej wartością określoną przy uwzględnieniu faktycznego sposobu wykorzystania nieruchomości przed uchwaleniem m.p.z.p., tj. wykorzystywaną na cele mieszkaniowe, gdyż była ona zabudowana budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym i budynkami gospodarczymi. Rzeczoznawca dokonując określenia wartości nieruchomości przy faktycznym sposobie wykorzystania nieruchomości do porównania przyjął - wbrew twierdzeniom odwołujących się - nie nieruchomości wykorzystywane rolniczo, a nieruchomości przeznaczone pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną, mieszkaniowo-usługową oraz zabudowę zagrodową. W ocenie Kolegium nie można zgodzić się ze stanowiskiem odwołujących się, jakoby uchwalenie m.p.z.p. w żaden sposób nie zmieniło faktycznego sposobu wykorzystania nieruchomości, a co za tym idzie nie nastąpił żaden wzrost wartości nieruchomości z tego tytułu. Organ odwoławczy przypomniał, że w okresie pomiędzy utratą ważności planu ogólnego tj. od 1 stycznia 2004 r. do dnia wejścia w życie m.p.z.p., tj. do 25 października 2013 r. dla ww. nieruchomości nie było możliwości jej zabudowy pod usługi turystyki, a jej właściciele nie wystąpili nawet o decyzję o warunkach zabudowy. W istniejącym stanie faktycznym dopiero więc wejście w życie m.p.z.p. stworzyło realną możliwość zagospodarowania i zabudowy działki budynkami zamieszkania zbiorowego dla usług hotelarskich.

Odnosząc się drugiego zarzutu dotyczącego przyjęcia do porównania nieruchomości z miejscowości znacznie atrakcyjniejszych, tj. spoza gminy P., Kolegium wskazało, że biegły wyjaśnił w operacie, że z uwagi na przyjęte przeznaczenie nieruchomości po uchwaleniu m.p.z.p. - zabudowa usługowa i rozwój turystyki, na obszarze gminy nie odnotowano wystarczającej liczby transakcji nieruchomościami podobnymi. Ponadto, ww. działka położona jest w obrębie W., administracyjnie graniczy od północy poprzez [..] z [..], od zachodu z miastem G., dojazd do niej z centrum G. odbywa się liniami autobusowymi i znajduje się 2 km od plaży na [..]. Docelowo W. będzie pełnić funkcje rekreacyjne dla potrzeb Miasta G. i gminy P., co wynika z jej położenia nad [..] w sąsiedztwie [..] z plażami nad [..]. Zatem w ocenie Kolegium zachowany został wymóg podobieństwa między nieruchomościami porównawczymi, a nieruchomością wycenianą, o którym mowa w art. 4 pkt 16 u.g.n.

Skargę na powyższą decyzję wnieśli A. W. i E. W., zarzucając naruszenie art. 37 ust. 4 u.p.z.p. przez wszczęcie postępowania po ustawowym terminie przewidzianym na wszczęcie postępowania w sprawie, wadliwe określenie podmiotu zobowiązanego poprzez brak określenia na jakiej zasadzie za nałożoną daninę publiczną odpowiadają A. W.i E. W., błędną interpretację art. 36 i 37 u.p.z.p. i naruszenie zasad sporządzenia operatu szacunkowego.

Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Wójta, zasądzenie kosztów postępowania oraz o przeprowadzenie dowodu z dokumentu - wydruków z internetowego systemu operatora pocztowego Poczta Polska S.A. na okoliczność daty wszczęcia postępowania.

W uzasadnieniu podniesiono, że bezspornie m.p.z.p., na podstawie którego ustalono opłatę wszedł w życie 26 października 2013 r. Wójt zawiadomił o wszczęciu postępowania pismem z 23 października 2018 r., które zostało doręczone skarżącym w dniu 6 listopada 2018 r., na potwierdzenie czego przedłożono wydruk z internetowego systemu operatora pocztowego. Powołując się na orzecznictwo skarżący zauważyli, że pod pojęciem "zgłoszenia roszczenia" należy rozumieć prawidłowe zawiadomienie o wszczęciu postępowania, które organ kieruje do strony, a które zmierza do określenia wysokości tej opłaty po przeprowadzeniu stosownego postępowania dowodowego. Prawidłowe zawiadomienie o wszczęciu postępowania polega nie tylko na sporządzeniu i wysłaniu stronie pisma zawiadamiającego o wszczęciu postępowania, lecz również na poinformowaniu strony o wszczęciu, co może nastąpić jedynie przez skuteczne doręczenie zawiadomienia. W ocenie skarżących postępowanie administracyjne zostało wszczęte z dniem odebrania przez nich zawiadomienia o wszczęciu postępowania, tj. w dniu 6 listopada 2018 r., a zatem po upływie przewidzianego w ustawie terminu. W powyższym zakresie nałożona opłata nie mogła więc zostać wymierzona z uwagi na fakt przedawnienia.

Ponadto, skarżący zarzucili organowi I instancji, że w sposób nieprecyzyjny wskazał, w jakiej części adresaci decyzji są odpowiedzialni za uiszczenie nałożonej daniny. Inaczej mówiąc, zdaniem skarżących rozstrzygniecie powinno precyzować, ile dany podmiot powinien zapłacić w związku z nałożonym nań obowiązkiem. Organ obciążył daniną dwa oddzielne podmioty – A. W. i E. W., nie wskazuje jednak jak wyżej wymienieni są odpowiedzialni za nałożone zobowiązanie, czy jest to odpowiedzialność solidarna, czy też każdy z nich jest odpowiedzialny za całość zobowiązania bez konsekwencji wynikającej z odpowiedzialności solidarnej, czy też może każdy z nich powinien uiścić opłatę w połowie.

Dodatkowo, w ocenie skarżących doszło do naruszenia prawa materialnego, ponieważ zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych o możliwości przeznaczenia terenu pod zabudowę mieszkaniową decyduje to, czy taka zabudowa na określonym terenie jest dopuszczalna. Powołując się na wyrok WSA w Gdańsku podniesiono, że jeżeli przed wejściem w życie m.p.z.p. ustalającego, że dana nieruchomość przeznaczona jest pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną, na nieruchomości istniałaby możliwość wzniesienia takiej zabudowy (np. po uzyskaniu decyzji o warunkach zabudowy), to obowiązkiem organu było ustalenie, na ile przewidziane w nowym planie przeznaczenie - w istocie potwierdzające przeznaczenie dotychczasowe - miało rzeczywisty wpływ na wartość takiej nieruchomości, skoro zarówno przed uchwaleniem planu, jak i po jego uchwaleniu, na tym terenie można było wznosić zabudowę mieszkaniową. Zatem dla ww. nieruchomości było możliwe ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji mających identyczne przeznaczenie, jakie zostało zapisane w ustaleniach m.p.z.p. Podkreślenia wymaga, że na nieruchomościach graniczących ze zbytą nieruchomością znajduje się zabudowa o charakterze mieszkalnym, a także zabudowa usługowa. Przy sporządzeniu projektu decyzji o ustalenie warunków zabudowy z uwagi na szerokość frontu działki wskazane nieruchomości znajdowałby się w zakresie sporządzanej analizy i stanowiłyby tzw. dobre sąsiedztwo. Zdaniem skarżących, przyjmując dane do sporządzenia operatu organ I instancji wadliwie przyjął ustalenia początkowe stanowiące podstawę dokonywanej wyceny. Nieruchomość powinna być uznana za grunt mieszkaniowo-usługowy a w zaistniałej sytuacji ustalenia m.p.z.p. były tylko prawnym usankcjonowaniem faktycznej możliwości zabudowy i nie zmieniły wartości nieruchomości.

Skarżący zarzucili również, że operat jest wadliwy, a zaniechanie oceny tego dokumentu doprowadziło organ do błędnych wniosków i bezzasadnego naliczenia renty planistycznej. Wartość nieruchomości nie wzrosła w wyniku uchwalenia planu miejscowego i nie ma podstaw do naliczenia opłaty planistycznej w ogóle lub w wysokości wskazanej w zaskarżonej decyzji. Zdaniem skarżących, organ I instancji zawyżył wartość gruntów po wejściu w życie ustaleń m.p.z.p. a przedstawione informacje dowodzą, że zarówno rzeczoznawca jak i organ nie orientują się w poziomie cen gruntów na terenie gminy. Podniesiono, że na 17 transakcji tylko dwie stanowią nieruchomość podobną (lokalizacja P. gmina wiejska) a inne nieruchomości wzięte do porównania znacznie różnią się od zbywanej nieruchomości ze względu na atrakcyjność lokalizacji. Ceny nieruchomości z gminy wiejskiej P. wynoszą odpowiednio 77,57 zł za m2 oraz 83,59 zł za m2. Biorąc pod uwagę powyższe nieruchomości nie doszło do wzrostu wartości sprzedanej nieruchomości (udziału w nieruchomości). Nieruchomości przyjęte do porównania nie stanowią nieruchomości podobnych z uwagi na znaczne różnice w lokalizacji.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W odniesieniu do zarzutu przedawnienia roszczenia Kolegium zauważyło, że z utrwalonego stanowiska wynika, że datą wszczęcia postępowania z urzędu jest dzień pierwszej zewnętrznej czynności procesowej dokonanej w sprawie, której postępowanie dotyczy, przez organ do tego uprawniony, działający w granicach przysługujących mu kompetencji, pod warunkiem, że o czynności tej powiadomiono stronę. Według Kolegium istotna jest data dokonania czynności – w tym wypadku wydania przez organ zawiadomienia o wszczęciu postępowania (23 października 2018 r.) i podjęcia działań zmierzających do powiadomienia o tym stron postępowania (data nadania przesyłki w placówce pocztowej 23 października 2018 r.), nie zaś data otrzymania tego zawiadomienia przez strony (6 listopada 2018 r.). W ocenie Kolegium nie można jednakowo traktować wszczęcia postępowania na podstawie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego i Ordynacji podatkowej, bowiem w tej drugiej ustawie wprost określono w art. 165 § 4, że jako datę wszczęcia postępowania z urzędu przyjmuje się dzień doręczenia stronie postanowienia organu podatkowego o wszczęciu postępowania. Skoro przepisy k.p.a. nie przewidują formy postanowienia dla wszczęcia postępowania, to nie można wprost stosować do zawiadomienia o wszczęciu postępowania zasad dotyczących doręczenia postanowień według Ordynacji podatkowej.

Z kolei odnosząc się do drugiego zarzutu Kolegium zauważyło, że dokonując zbycia przedmiotowej nieruchomości A. W. i E. W. byli jej współwłaścicielami w udziale wynoszącym 1/2 części na prawach wspólności ustawowej majątkowej małżeńskiej. Taka współwłasność nazywana jest współwłasnością łączną i jest ona bezudziałowa, co oznacza, że nie dzieli się na ułamki. To samo dotyczy odpowiedzialności za zobowiązania dotyczące przedmiotu takiej współwłasności - jest ona solidarna, co wynika wprost z przepisów Kodeksu cywilnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Kontroli sądu w niniejszej sprawie podlegała decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego, utrzymująca w mocy decyzję Wójta Gminy z 21 sierpnia 2019 r. w przedmiocie ustalenia jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości na skutek uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Podstawę prawną rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2020 r., poz. 293, dalej: u.p.z.p.) oraz ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2020 r., poz. 65 ze zm.; dalej: u.g.n.) i rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (Dz. U. z 2004 r. Nr 207, poz. 2109 ze zm. - dalej jako: Rozporządzenie).

Zgodnie z art. 36 ust. 4 u.p.z.p., jeżeli w związku z uchwaleniem planu miejscowego albo jego zmianą wartość nieruchomości wzrosła, a właściciel lub użytkownik wieczysty zbywa tę nieruchomość, wójt, burmistrz albo prezydent miasta pobiera jednorazową opłatę ustaloną w tym planie, określoną w stosunku procentowym do wzrostu wartości nieruchomości. Wobec takiej redakcji wskazanego przepisu, właściwy organ jest zobowiązany do ustalenia opłaty i jej pobrania każdorazowo w przypadku wzrostu wartości nieruchomości na skutek zmiany lub uchwalenia planu miejscowego. Z dalszej części tego przepisu wynika, że wysokość opłaty nie może być wyższa niż 30% wzrostu wartości nieruchomości. Ustalenie opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości jest ograniczone w czasie - pobiera się ją w przypadku zbycia nieruchomości w okresie 5 lat od dnia, w którym plan miejscowy albo jego zmiana stały się obowiązujące (art. 37 ust. 3 w zw. z art. 37 ust. 4 u.p.z.p.). Sposób ustalania opłaty planistycznej określa przepis art. 37 ust. 1 u.p.z.p., zgodnie którym wysokość opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości ustala się na dzień sprzedaży, natomiast wzrost wartości nieruchomości stanowi różnicę między wartością nieruchomości określoną przy uwzględnieniu przeznaczenia terenu obowiązującego po uchwaleniu lub zmianie planu miejscowego a jej wartością, określoną przy uwzględnieniu przeznaczenia terenu, obowiązującego przed zmianą tego planu lub faktycznego sposobu wykorzystania nieruchomości przed jego uchwaleniem. Jak przy tym stanowi art. 37 ust. 11 u.p.z.p., w odniesieniu do zasad określania wartości nieruchomości oraz zasad określania skutków finansowych uchwalenia lub zmiany planów miejscowych, a także w odniesieniu do osób uprawnionych do określania tych wartości i skutków finansowych stosuje się przepisy o gospodarce nieruchomościami. W związku z tym w sprawie zastosowanie miały przepisy u.g.n., a także przepisy Rozporządzenia.

Uwzględniając powyższe, podkreślenia wymaga fakt, że ustalenie opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości na podstawie powołanego przepisu musi zostać poprzedzone stwierdzeniem zaistnienia kumulatywnie przesłanek, a mianowicie:

(1) nastąpiła zmiana bądź uchwalenie planu zagospodarowania przestrzennego;

(2) miało miejsce zbycie nieruchomości przez właściciela lub wieczystego użytkownika przed upływem pięciu lat od dnia wejścia w życie tego planu;

(3) nastąpił wzrost wartości nieruchomości w związku z uchwaleniem planu miejscowego lub jego zmianą;

(4) w planie określono stawkę opłaty w stosunku procentowym do wzrostu wartości nieruchomości. Stwierdzenie, że chociażby jedna z tych przesłanek nie została spełniona uniemożliwia ustalenie opłaty planistycznej. W przeciwnym wypadku wydanie decyzji w przedmiocie tej opłaty ma charakter obligatoryjny.

Jak wynika z akt sprawy pismem z 23 października 2018 r. zawiadomiono A. W. i E. W. (dalej również jako skarżący) o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia opłaty planistycznej, w związku z tym, że w dniu 15 października 2018 r. do organu wpłynął akt notarialny A nr [..] r., dotyczący zawarcia w dniu 15 października 2018 r. umowy sprzedaży ½ części działki nr [..], położonej w W., gmina P. o powierzchni 8818 m2 przez E. R. W. i A. W., na prawach wspólności ustawowej małżeńskiej, nabywcom, wskazanym w tym akcie. Zawiadomienie o wszczęciu postępowania zostało odebrane przez skarżących 6 listopada 2018 r. Bezsporne w sprawie jest, że w dniu 26 października 2013 r. wszedł w życie, obejmujący ww. nieruchomość skarżących, plan miejscowy gminy P., części [..], uchwalony uchwałą Rady Gminy nr XXXIV/67/2013 z 29 sierpnia 2013 r. (Dz. Urz. Woj. z 25 września 2013 r., poz. 3398, powoływany dalej jako uchwała lub plan miejscowy). Powołana uchwała ustaliła stawkę procentową służącą naliczeniu jednorazowej opłaty od wzrostu wartości nieruchomości w wysokości 30%. Decyzją z 21 sierpnia 2019 r. organ I instancji ustalił skarżącym opłatę planistyczną w wysokości 53 940 zł z tytułu wzrostu wartości działki oznaczonej nr ew. [..] w W., gm. P.

Należy w pierwszej kolejności ustalić czy, w sprawie został zachowany 5-letni termin do zgłoszenia roszczenia z tytułu wzrostu wartości nieruchomości. Dla zachowania tego terminu, wbrew zarzutom skargi, wystarczające jest wszczęcie postępowania administracyjnego w tym zakresie, tj. sporządzenie zawiadomienia o wszczęciu, a nie jego doręczenie. Postępowanie to jest bowiem wszczynane z urzędu i jak słusznie wskazano w odpowiedzi na skargę, powołując się na ugruntowane w tej kwestii orzecznictwo sądowe i piśmiennictwo, za datę takiego wszczęcia przyjmuje się datę dokonania pierwszej czynności procesowej w sprawie, o której poinformowano stronę postępowania. Z akt sprawy wynika, że taką pierwszą czynnością było sporządzenie zawiadomienia o wszczęciu postępowania, które następnie zostało wysłane i doręczone stronom. Art. 37 ust. 3 i ust. 4 w zw. z art. 36 ust. 4 u.p.z.p. określa jedynie termin dla wszczęcia postępowania w przedmiocie ustalenia opłaty, nie zawiera zaś żadnych regulacji odnośnie do terminu do wydania decyzji w sprawie (por. wyrok NSA z 27 września 2016 r. sygn. II OSK 3161/14, wyrok NSA z 24 listopada 2016, II OSK 2502/15 i z 6 grudnia 2012 r. II OSK 1394/11, CBOSA). Jak wyjaśnił NSA w wyroku z 11 maja 2018 r., II OSK 2577/17 (Lex nr 2510619): odpowiednie stosowanie ust. 3 art. 37 u.p.z.p. do opłat, o których mowa w art. 36 ust. 4 u.p.z.p., należy rozumieć w ten sposób, że wójt, burmistrz albo prezydent miasta, powinien w terminie 5 lat od dnia, w którym plan miejscowy albo jego zmiana stały się obowiązujące, wszcząć postępowanie administracyjne w sprawie ustalenia jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości. Taka wykładnia przepisu art. 37 ust. 4 u.p.z.p. pozwala na równe traktowanie podmiotów, które zgodnie z art. 36 ust. 3 i 4 u.p.z.p. mają prawo do dochodzenia na drodze postępowania cywilnego i administracyjnego odpowiednio odszkodowania równego obniżeniu wartości nieruchomości i opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości. Tym samym, zdaniem sądu, zachowany został termin zgłoszenia roszczenia z tytułu wzrostu wartości nieruchomości w niniejszej sprawie, gdyż przed upływem 5 lat od dnia wejścia w życie planu miejscowego (czyli od 26 października 2013 r.) skarżący zbyli nieruchomość (w dniu 15 października 2018 r.), a postępowanie w przedmiocie opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości w związku z uchwaleniem tego planu zostało wszczęte 23 października 2018 r.

W postępowaniu o ustalenie renty planistycznej, w celu naliczenia odpowiedniej wysokości opłaty, biegły rzeczoznawca sporządza operat szacunkowy, w którym wskazuje stopień wzrostu wartości nieruchomości. Ową kwotę wzrostu wartości nieruchomości należy pomnożyć przez stawkę procentową przyjętą w uchwale o wprowadzeniu lub zmianie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która nie może być wyższa niż 30% wzrostu wartości nieruchomości. I taka też została przyjęta w niniejszej sprawie (§ 54 ust. 1 pkt 1 uchwały). Podkreślenia wymaga, że fakt sporządzenia opinii przez rzeczoznawcę majątkowego, a więc osobę spełniającą określone wymagania fachowe, sam w sobie nie jest wystarczający do uznania jej mocy dowodowej. Procesowa ocena operatu szacunkowego musi obejmować jego zgodność z obowiązującymi przepisami prawa. Organ procesowy może np. zakwestionować trafność opisu wycenianej nieruchomości, o ile nie jest on zgodny z ustaleniami wynikającymi z innych dowodów (sprzeczność z innymi dowodami), a także w przypadku stwierdzenia w nim wewnętrznych sprzeczności, niespójności.

Na podstawie art. 37 ust. 1 u.p.z.p wysokość opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości, o której mowa w art. 36 ust. 4, ustala się na dzień jej sprzedaży. Obniżenie oraz wzrost wartości nieruchomości stanowią różnicę między wartością nieruchomości określoną przy uwzględnieniu przeznaczenia terenu obowiązującego po uchwaleniu lub zmianie planu miejscowego a jej wartością, określoną przy uwzględnieniu przeznaczenia terenu, obowiązującego przed zmianą tego planu, lub faktycznego sposobu wykorzystywania nieruchomości przed jego uchwaleniem.

Jak wynika z akt sprawy i postanowień ww. planu z 2013 r. działka nr [..] została przeznaczona pod "tereny zabudowy usług turystyki (UT2)". Z § 37 uchwały wynika, że funkcja podstawową w jednostce planistycznej UT2 jest zabudowa hotelowa i apartamentowa z usługami towarzyszącymi, powiązana z mariną na terenach UT1 oraz zabudową zamieszkania zbiorowego dla usług hotelarskich na terenach UT2 – służącą wyłącznie dla celów turystycznych i rekreacyjnych z wyłączeniem nowej funkcji mieszkaniowej dla stałego zamieszkania. Przed uchwaleniem ww. planu teren obejmujący działkę nr [..] był objęty uchwałą Rady Gminy nr XXX/38/92 z 11 czerwca 1992 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która działkę tą przeznaczała pod funkcję zabudowy zagrodowej (strefa 3.1.MR) – teren istniejący do zachowania. Plan ten obowiązywał do 31 grudnia 2003 r. W sprawie niniejszej, co nie jest kwestionowane przez skarżących, w okresie luki planistycznej, a więc od 1 stycznia 2004 r. do dnia uchwalenia planu miejscowego z 2013 r., skarżący nie występowali o warunki zabudowy dla działki nr [..]. W konsekwencji, zgodnie z art. 37 ust. 1 u.p.z.p. wzrost wartości nieruchomości stanowi różnicę między wartością nieruchomości określoną przy uwzględnieniu przeznaczenia terenu obowiązującego po uchwaleniu planu miejscowego a jej wartością, określoną przy uwzględnieniu faktycznego sposobu wykorzystania nieruchomości przed jego uchwaleniem. Takie też, prawidłowe założenia zostały przyjęte przez rzeczoznawcę majątkowego dla potrzeb ustalenia czy nastąpił, a jeśli tak – to w jakiej wysokości – wzrost wartości nieruchomości w związku z uchwaleniem planu.

Istotne zatem, także w świetle zarzutów skargi, jest ustalenie faktycznego sposobu wykorzystania nieruchomości przez skarżących przed uchwaleniem planu. Z ugruntowanego orzecznictwa sądowego w tym zakresie wynika, że pod pojęciem tym należy rozumieć rzeczywiste, a nie potencjalne wykorzystanie nieruchomości (por. np. wyrok NSA z 20 listopada 2019 r., II OSK 2930/18, Lex nr 2748925). Organ I instancji, a przedtem rzeczoznawca, ustalił w sposób prawidłowy faktyczny sposób wykorzystywania nieruchomości jako okoliczność mającą bezpośredni wpływ na ewentualny wzrost wartości nieruchomości, a w konsekwencji na ewentualne obciążenie opłatą planistyczną, stosownie do wymogów określonych w art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Organy obu instancji przyjęły, że stanowiąca przedmiot niniejszego postępowania nieruchomość przed uchwaleniem nowego planu była faktycznie wykorzystywana jako działka zabudowana domem jednorodzinnym i zabudowaniami gospodarczymi. Okoliczność tę organ I instancji ustalił na podstawie treści księgi wieczystej oraz aktu notarialnego z 15 października 2018 r. Stanu zagospodarowania ww. działki nie kwestionują skarżący, polemizując natomiast z zakwalifikowaniem go jako zabudowy jednorodzinnej. Ich zdaniem, wyartykułowanym w skardze, teren ten był faktycznie wykorzystywany jako teren mieszkaniowo – usługowy, a zatem – wskutek uchwalenia planu w żaden sposób nie doszło do zmiany przeznaczenia ich nieruchomości. Stanowiska tego nie sposób podzielić. Bez wątpienia, przed uchwaleniem planu miejscowego nieruchomość była zabudowana budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym, a skarżący nie legitymowali się decyzja o warunkach zabudowy, z której wynikałoby inne, w szczególności usługowe, przeznaczenie tej nieruchomości. Wskazana potencjalna możliwość uzyskania decyzji o warunkach zabudowy ze względu na fakt "dobrego sąsiedztwa" z nieruchomościami usługowymi jest bez znaczenia prawnego. Jak bowiem wskazano powyżej, faktyczny sposób wykorzystywania nieruchomości w warunkach ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oznacza wyłącznie stan rzeczywisty nieruchomości przed uchwaleniem planu, a nie potencjalne i hipotetyczne możliwości jej zagospodarowania. W konsekwencji, prawidłowo został ustalony faktyczny sposób wykorzystania działki nr [..] przed uchwaleniem planu jako zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna.

Odnośnie do ustalenia wzrostu wartości nieruchomości, organy w niniejszej sprawie oparły się na operacie rzeczoznawcy, który był podstawą wydanych decyzji. Według dominującego orzecznictwa, sądowa kontrola legalności decyzji administracyjnych nie obejmuje weryfikacji wiadomości specjalnych przedstawionych przez rzeczoznawcę w operacie szacunkowym. Operaty szacunkowe niewątpliwie oceniane są przez organy, a następnie przez sąd administracyjny pod względem spełnienia określonych warunków formalnych. Organ na podstawie tego dokumentu może też samodzielnie ocenić jego wartość dowodową, może także w razie potrzeby żądać od rzeczoznawcy uzupełnienia tego dokumentu albo wyjaśnień co do jego treści. Ocena wartości dowodowej operatów jest możliwa przez organ administracji i sąd administracyjny w sytuacji, gdy prosta analiza ich treści budzi wątpliwości co do spójności, logiczności, zupełności, ścisłości, gdy dotyczy pominięcia istotnych dla ustalenia wartości nieruchomości elementów (tak np. wyrok NSA z 15 września 2016 r., sygn. II OSK 3065/14).

Jak wynika z uzasadnień obu decyzji, w tym w szczególności decyzji organu odwoławczego, ustalenia operatu zostały poddane szczegółowej analizie pod względem ich poprawności formalnej oraz rzetelności. Organ odwoławczy prześledził przyjęte przez biegłego założenia oraz metodykę sporządzenia operatu w niniejszej sprawie, w tym w szczególności – biorąc pod uwagę obrane przez rzeczoznawcę metodę i podejście wyceny (podejście porównawcze, metodę porównywania parami) – dobór nieruchomości podobnych oraz zastosowane współczynniki korygujące, dochodząc ostatecznie do przekonania o prawidłowości formalnej operatu. Ocena operatu znalazła swoje odzwierciedlenie na stronach 5 - 8 uzasadnienia decyzji organu II instancji. W ocenie sądu, sporządzony operat jest prawidłowy pod względem formalnym, cechuje się spójną i logiczną argumentacją, a także jest przejrzysty i czytelny. Jako taki mógł stanowić podstawę faktyczną do ustalenia opłaty planistycznej w niniejszej sprawie. Skarżący w skardze formułują dwa zarzuty pod adresem operatu. Wskazują na zawyżenie wartości gruntów po wejściu w życie planu, a także na wadliwy dobór nieruchomości podobnych. W istocie, oba te zarzuty pozostają ze sobą w ścisłym związku, gdyż wykazanie wadliwego doboru przez biegłego nieruchomości podobnych niewątpliwie mogło by skutkować błędnym ustaleniem wartości nieruchomości, zresztą zarówno przed uchwaleniem planu jak i po tej dacie. Sąd nie podziela stanowiska skarżących o wadliwym doborze nieruchomości podobnych w okolicznościach niniejszej sprawy.

Wyjaśnić w tym miejscu należy, że podobieństwo nieruchomości jest kategorią prawną, zdefiniowaną w art. 4 pkt 16 u.g.n. w zw. z art. 37 ust. 12 u.p.z.p. Zgodnie z nim przez nieruchomość podobną należy rozumieć nieruchomość, która jest porównywalna z nieruchomością stanowiącą przedmiot wyceny, ze względu na położenie, stan prawny, przeznaczenie, sposób korzystania oraz inne cechy wpływające na jej wartość. Wśród tych cech niewątpliwie powierzchnia ma duże znaczenie (tak też E. Klat - Górska, Komentarz do art. 4 u.g.n.; LEX-el.). W tym zakresie rzeczoznawca wyraźnie wskazał, w odniesieniu do katalogu nieruchomości po uchwaleniu planu, że na potrzeby wyceny analizie poddano rynek nieruchomości niezabudowanych przeznaczonych pod zabudowę usługową i rozwój turystyki (hotele, apartamenty). Ze względu na niewielką liczbę transakcji tego typu nieruchomościami obszar analizowanego rynku stanowiło województwo [..] i nieruchomości położone w miejscowościach turystycznych, tj. nad brzegiem morza, jeziora lub rzeki. Ze względu na małą liczbę transakcji podobnych do przedmiotu wyceny na terenie gminy P. okres badania objął 36 miesięcy wstecz od daty zbycia nieruchomości. Zgromadzono 19 transakcji z aktów notarialnych nieruchomości podobnych do przedmiotu wyceny i wyselekcjonowano 16 transakcji, poddanych dalszej szczegółowej analizie i korekcie w odniesieniu do istotnych cech, wpływających na cenę, takich jak lokalizacja, kształt działki, uzbrojenie, droga dojazdowa, czy – powierzchnia nieruchomości.

Oceniając powyższe, w ocenie sądu, rzeczoznawca przyjął do porównania nieruchomości o dużym stopniu podobieństwa. Podkreślić przy tym należy, że przepisy prawne, określające metodykę ustalania renty planistycznej (w tym zwłaszcza zastosowane w niniejszej sprawie: art. 150, 153, 154 i 156 u.g.n., art. 4 pkt 16 u.g.n. oraz § 4 ust. 1, 2 i 3 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wyceny nieruchomości) prowadzą do wniosku, że dobór nieruchomości porównawczych, czy wybór cech rynkowych, mających wpływ na zróżnicowanie cen transakcyjnych, należy do rzeczoznawcy majątkowego, którego pozycja prawna zbliżona jest do statusu osoby zaufania publicznego. Czynności, których dokonuje rzeczoznawca majątkowy, polegające na wycenie nieruchomości wymagają wiedzy specjalistycznej, której organ administracyjny nie posiada. Organ prowadzący postępowanie nie może wkraczać w merytoryczną zasadność opinii rzeczoznawcy majątkowego, ponieważ nie dysponuje wiadomościami specjalnymi, które posiada biegły. Powinien jedynie dokonać oceny operatu szacunkowego pod względem formalnym, tj. zbadać np. czy został sporządzony przez osobę uprawnioną, czy zawiera wymagane przepisami prawa elementy, czy nie zawiera niejasności, sprzeczności bądź innych braków, które powinny zostać sprostowane lub uzupełnione, aby dokument ten miał wartość dowodową. W ramach takiej analizy organ dokonuje także formalnej oceny prawidłowości doboru nieruchomości podobnych.

Odnosząc się więc do zarzutu wadliwego doboru tych nieruchomości, zawartego w skardze, wskazać należy, że nie ma w obrocie nieruchomości identycznych. W wyroku NSA z 22 września 2017 r., sygn. I OSK 377/17, zauważono, że "nieruchomość podobna" w rozumieniu art. 4 pkt 16 u.g.n. nie jest równoznaczna z pojęciem "nieruchomości identycznej". Kwestia w tym, by rzeczoznawca należycie uzasadnił dobór tych nieruchomości, a także wykazał, że ewentualne różnice między nimi znalazły odzwierciedlenie w zastosowanych współczynnikach korygujących cenę. Jeżeli więc w procesie wyceny okaże się, że powierzchnia nieruchomości czy jej lokalizacja ma wpływ na cenę i biegły wykaże zależność, która pozwala ustalić jak ta cecha i jej zróżnicowanie wpływa na cenę, to nieruchomości o różnych powierzchniach, czy też w różnych lokalizacjach są porównywalne, a więc podobne. W analizowanym operacie w sposób wystarczający rzeczoznawca uzasadnił dobór nieruchomości, wybrane cechy wpływające na wartość, wyjaśnił jakimi przesłankami kierował się, badając nieruchomości. Sąd w pełni podziela stanowisko organów orzekających w niniejszej sprawie, że będący podstawą ustaleń operat formalnie został sporządzony prawidłowo, a wybór nieruchomości szczegółowo i logicznie uzasadniono. Przy doborze nieruchomości zastosowano współczynniki korygujące, które uwzględniają różnice między nieruchomościami.

Podkreślić należy, że zakwestionowanie operatu szacunkowego i opartych na nim decyzji nie może być co do zasady wynikiem zakwestionowania wyboru dokonanego przez rzeczoznawcę, a zdeterminowanego jego wiedzą fachową i uargumentowanego, gdyż taki wybór rzeczoznawcy mieści się w granicach prawa. Skarżący, poza samym zakwestionowaniem doboru nieruchomości przez biegłego, nie wskazują konkretnych okoliczności, które wskazałyby np. na pominięcie określonych transakcji w katalogu przyjętym przez biegłego do oceny. Tymczasem, merytoryczne zakwestionowanie takiego operatu, jak czynią to skarżący, wymagałoby wiadomości specjalnych, czego nie może uczynić strona, która takich wiadomości nie posiada. Dlatego zgodnie z art. 157 ust. 1 u.g.n. oceny prawidłowości sporządzenia operatu szacunkowego dokonuje organizacja zawodowa rzeczoznawców majątkowych. O taką ocenę należało zatem wystąpić (por. wyrok NSA z dnia 23 czerwca 2016 r., II OSK 2600/14), skoro zdaniem skarżących operat zawiera uchybienia merytoryczne, bądź też strony mogły przedłożyć operat szacunkowy, sporządzony na ich zlecenie, stanowiący kontrdowód. Tego jednak nie uczyniono. Organ nie miał obowiązku, by z urzędu występować o operat do organizacji zawodowej rzeczoznawców, skoro nie widział podstaw do jego zakwestionowania.

Podobnie, wbrew zarzutom skargi, prawidłowo została ustalona opłata planistyczna i wymierzona obojgu skarżącym bez wskazywania ich udziałów w obowiązku jej uiszczenia. Z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy (akt notarialny, księga wieczysta) wynika, że skarżący byli właścicielami zbytej nieruchomości na warunkach wspólności majątkowej małżeńskiej, a więc współwłasności łącznej bezudziałowej. Jak słusznie wskazano w odpowiedzi na skargę za zobowiązania dotyczące przedmiotu takiej własności małżonkowie odpowiadają solidarnie, a więc w pełnej wysokości – jeśli zobowiązanie to jest określone kwotowo. W czasie trwania wspólności majątek jest objęty wspólnością łączną, która ma charakter bezudziałowy. Bezudziałowy charakter majątku wspólnego wynika z brzmienia art. 42 k.r.o., który stanowi, że wierzyciel małżonka nie może w czasie trwania wspólności ustawowej żądać zaspokojenia z udziału, który w razie ustania wspólności przypadnie temu małżonkowi w majątku wspólnym lub w poszczególnych przedmiotach należących do tego majątku, oraz art. 35 k.r.o., zgodnie z którym w czasie trwania wspólności żaden z małżonków nie może rozporządzać ani zobowiązywać się do rozporządzenia udziałem, który w razie ustania wspólności przypadnie mu w majątku wspólnym lub w poszczególnych przedmiotach należących do tego majątku. W obu przepisach dotyczących wspólności ustawowej mowa jest o udziałach w majątku wspólnym, które dopiero "przypadną" małżonkowi czy też byłemu małżonkowi. W konsekwencji, przed ustaniem tej wspólności każdy z małżonków odpowiada za zobowiązania dotyczące tego majątku na zasadzie solidarności, a odpowiedzialność ta wynika wprost z ustawy, więc nie ma potrzeby jej wskazywać w decyzji administracyjnej.

Konkludując powyższe rozważania, w ocenie sądu, nie doszło do naruszenia wskazanych w skardze przepisów prawa materialnego, a także przepisów postępowania w sposób, który uzasadniałby jej uwzględnienie.

Z powyższych względów skarga nie mogła odnieść skutku i jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2004 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.).