Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1422/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2017-04-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Gospodarka komunalna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 210 par 4, art.127
journal: Dz.U. 2015 poz 613
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.
article: art. 6o , art.6q
journal: Dz.U. 2016 poz 250
law: Ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach - tekst jednolity
article: art. 145 par 1 pkt 1 lit c
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

|Sygn. akt I SA/Kr 1422/16 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 kwietnia 2017 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Wiesław Kuśnierz, Sędzia: WSA Stanisław Grzeszek (spr.), Sędzia: WSA Urszula Zięba, Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Boczkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 kwietnia 2017 r., sprawy ze skargi J. M. O., przy uczestnictwie A.P.,J.P., M.P., M.O., B.G., na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia 23 września 2016 r. Nr [...], w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, , I. uchyla zaskarżoną decyzję,, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz, skarżącego koszty postępowania w kwocie 100 zł (sto złotych).,


UZASADNIENIE

Zarząd Spółki M. Spółka z o.o. w K. działając jako organ I instancji decyzją z dnia 7 lipca 2016 r. nr [...] określił J. M. O. wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla nieruchomości położonej przy ul. [...] w K. w okresie od 1 stycznia 2016 r. i nadal, po 636,51 zł. za każdy miesiąc, jak również dla innych współwłaścicieli tej nieruchomości tj.: M. O., M. P., A. P., J. P., B. G.

W uzasadnieniu decyzji organu I instancji wskazano, że współwłaścicielami nieruchomości położonej przy ul. [...] w K. są: J. M. O., M. O., M. P., A. P., J. P., B. G.

W dniu 15 stycznia 2016 r. została przez J. M. O. złożona deklaracja o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi z datą powstania przyczyny złożenia nowej deklaracji - 1 stycznia 2016 r. w odniesieniu do ww. nieruchomości. Deklarację wypełniono na wzorze deklaracji DW. W związku z faktem, że dla nieruchomości zabudowanych zamieszkałych i niezamieszkałych, ale gromadzących odpady komunalne winien być stosowany wzór deklaracji DM oraz ze względu na występujące w niej błędy formalne, deklaracja nie mogła zostać zarejestrowana w systemie.

Wobec powyższego w dniu 15 lutego 2016 r. wysłano do strony wezwanie do złożenia wyjaśnień, w których wskazano, że wzór deklaracji DW jest nieprawidłowy dla nieruchomości której dotyczy. Pomimo wezwania J. M. O. nie złożył prawidłowej deklaracji.

Kolejno w dniu 5 kwietnia 2016 r. organ I instancji wszczął postępowanie w przedmiotowej sprawie, o czym wszyscy współwłaściciele przedmiotowej nieruchomości zostali powiadomieni.

Następnie pismem z dnia 4 maja 2016 r. wezwano właścicieli ww. nieruchomości do stawienia się w siedzibie organu w celu złożenia wyjaśnień w sprawach związanych z ustaleniem opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, jednak mimo wezwania współwłaściciele nie stawili się. W piśmie z dnia 18 maja 2016 r. J. M. O. powiadomił organ o niemożności stawienia się w terminie wyznaczonym w wezwaniu, deklarując jednocześnie gotowość udzielenia wyjaśnień na zadane w formie pisemnej pytania.

Dalej w uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że w wyniku czynności sprawdzających ustalono, że pomimo niedopełnienia przez współwłaścicieli obowiązku wyposażenia nieruchomości w pojemniki od 1 stycznia 2016 r. - odpady komunalne były systematycznie odbierane z częstotliwością 1 raz w tygodniu, co poświadcza zgromadzona w aktach dokumentacja fotograficzna jak również potwierdzenia dokonania wywozu odpadów przedłożone przez Sp. M. Przedsiębiorstwo G. O. Sp. z o.o. w K.

Ponadto podkreślono, że pomimo, iż w deklaracji DW J. M. O. zaznaczył selektywny sposób gromadzenia odpadów, nieruchomość nie została wyposażona w pojemniki służące do selektywnej zbiórki odpadów komunalnych. Wskazano także, że z odpowiedzi na pismo organu z dnia 31 maja 2016 r. wynika, że na przedmiotowej nieruchomości prowadzona jest też działalność gospodarcza.

Organ I instancji zauważył, że zgodnie z art. 6o ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 250): "W razie niezłożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi albo uzasadnionych wątpliwości, co do danych zawartych w deklaracji, wójt, burmistrz lub prezydent miasta określa, w drodze decyzji, wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, biorąc pod uwagę dostępne dane właściwe dla wybranej przez radę gminy metody, a w przypadku ich braku - uzasadnione szacunki, w tym, w przypadku nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, średnią ilość odpadów komunalnych, powstających na nieruchomościach o podobnym charakterze".

Organ I instancji stwierdził, że zgromadzone na przestrzeni dwóch miesięcy materiały dowodowe pozwalają udokumentować miesięczną ilość gromadzonych i odbieranych odpadów z przedmiotowej nieruchomości i tak w miesiącu kwietniu - 6 pojemników, w miesiącu maju 7,5 pojemnika. W związku z tym wyliczono, że przy założeniu obligatoryjnej dla deklaracji DM częstotliwości odbioru odpadów 1 raz w tygodniu, miesięczna ilość odpadów odpowiada liczbie 7 szt. pojemników o poj. 120 l każdy.

Wobec powyższego, dla przedmiotowej nieruchomości w K. przy ul. [...] określono wysokość opłaty w kwocie 636,51 zł miesięcznie jako iloczyn liczby pojemników 7 szt., częstotliwości 4,33 tj. 1 x w tyg. oraz stawki opłaty za jednokrotny wywóz 21 zł przy nieselektywnym sposobie gromadzenia odpadów.

Od powyższej decyzji J. M. O. wniósł odwołanie, wnosząc o jej uchylenie w całości i umorzenie postępowania.

W uzasadnieniu odwołania zarzucił organowi I instancji naruszenie przepisów postępowania poprzez niedokładne wyjaśnienie istniejącego stanu faktycznego oraz naruszeniu przepisów ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Jak wskazał, właściciel nieruchomości ma pełną swobodę co do wyboru deklaracji, a on wybrał wzór DW. Żadna z wymienionych deklaracji (DW, DM) nie uzależnia wysokości opłaty od ilości odpadów. Ponadto podkreślił, że nieruchomość od 1 stycznia 2016 r. nie była wyposażona w pojemniki na gromadzenie odpadów ani w sposób selektywny ani nieselektywny. Nigdy nie dostarczono pojemników wymienionych w protokołach kontroli, a te które znajdowały się na terenie nieruchomości M. usunęło już w dniu 15 grudnia 2015 r.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze po zapoznaniu się z materiałem sprawy, decyzją z dnia 23 września 2016 r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

W pierwszej kolejności organ odwoławczy przytoczył dotychczasowy przebieg postępowania i podkreślił, że decyzja organu I instancji jest prawidłowa, a odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie.

Dalej wskazał, że w trakcie przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego ustalono, iż nieruchomość ma charakter nieruchomości zabudowanej, na które zamieszkują mieszkańcy i nie zamieszkują, a odpady komunalne gromadzone są w sposób nieselektywny.

W aktach sprawy znajduje się postanowienie skierowane do stron z dnia 3 czerwca 2016 r. o dopuszczeniu dowodów w postępowaniu oraz postanowienie o wyznaczeniu 7-mio dniowego terminu do zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym.

Powyższe dokumenty w ocenie Kolegium były wystarczające do wydania ww. decyzji określającej wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi przy nieselektywnym sposobie gromadzenia odpadów komunalnych.

Organ odwoławczy przywołał art. 40 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, zawierający upoważnienie ustawowe dla gminy do stanowienia aktów prawa miejscowego obowiązujących na obszarze gminy, by następnie wskazać, że zgodnie z uchwałą Rady Miasta K. Nr [...] z dnia 6 listopada 2013 r. w sprawie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia wysokości stawki takiej opłaty, właściwą dla tego rodzaju zabudowy jest deklaracja "DM" wraz z załącznikiem "DM-A".

Zgodnie zaś z Uchwałą Rady Miasta K. Nr [...] z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia wysokości stawki takiej opłaty, opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi od właścicieli nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne ustala się od ilości pojemników znajdujących się na nieruchomości, ich wielkości oraz częstotliwości ich opróżniania, a stawkę opłaty na podstawie § 4 przywołanej uchwały ustalono na kwotę: w okresie od 1 stycznia 2016 r. i nadal po 636, 51 zł. miesięcznie jako iloczyn liczby pojemników 7 szt., częstotliwości 4,33 tj. 1 x w tyg. oraz stawki opłaty za jednokrotny wywóz 21 zł, przy nieselektywnym sposobie gromadzenia odpadów.

Organ II instancji wyjaśnił, że na mocy ustawy z dnia 1 lipca 2011 r. o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2011 r. Nr 152, poz. 897) wprowadzono zasadnicze zmiany w obowiązującym systemie gospodarowania odpadami komunalnymi polegające przede wszystkim na obligatoryjnym przejęciu przez gminy obowiązków w zakresie zagospodarowania odpadów komunalnych i rezygnacji z dotychczasowego systemu umów cywilnoprawnych każdego gospodarstwa domowego z podmiotem odbierającym odpady, na rzecz jednolitych zasad finansowania odbierania i zagospodarowania odpadów komunalnych na terenie całego kraju i przejęcie obowiązków przez gminy.

Sposób ustalania wysokości opłaty przyjęty w ustawie z 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach opiera się na obowiązkowym systemie składania deklaracji, w której zobowiązany do złożenia tej deklaracji samodzielnie dokonuje obliczenia wysokości opłaty. System ten, powoduje, że złożenie poprawnej deklaracji nie wymaga wydawania decyzji administracyjnych o wysokości tej opłaty.

Natomiast w przypadku niezłożenia deklaracji bądź uzasadnionych wątpliwości co do danych w niej zawartych wójt ma obowiązek w drodze decyzji określić wysokość opłaty.

Ponoszenie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi nie jest związane aktualnie z wytwarzaniem tych odpadów czy z sytuacją dochodową, ale z zamieszkiwaniem na danej nieruchomości. W rozpatrywanej sprawie nieruchomość jest współwłasnością ww. stron i na nich wszystkich ciąży obowiązek uiszczania opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi, zaliczanych do danin publicznych.

Odnosząc się do zarzutów odwołania, że nieruchomość od 1 stycznia 2016 r. nie była wyposażona w pojemniki na gromadzenie odpadów ani w sposób selektywny ani nieselektywny oraz że nie dostarczono pojemników wymienionych w protokołach kontroli, a te które znajdowały się na terenie nieruchomości MPO usunęło już w dniu 15 grudnia 2015 r. organ wskazał, że z dokumentacji fotograficznej wyraźnie wynika, że odpady były gromadzone w workach. Jak podkreślono, pismo z dnia 8 września 2016 r., które dostarczył organ I instancji z załącznikiem tj. pismem odwołującego z dnia 22 sierpnia 2016 r. nie ma wpływu na rozstrzygnięcie sprawy.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania, albo o uchylenie w całości decyzji i przekazanie sprawy organowi II instancji do ponownego rozpoznania.

W uzasadnieniu podkreślono, że decyzja ta została wydana bez podstawy zarówno prawnej jak i faktycznej oraz z rażącym naruszeniem ustawy Ordynacja podatkowa.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył, co następuje.

Na wstępie należy zauważyć, że kontrola sądowa zgodnie z treścią art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066) sprawowana jest na podstawie kryterium legalności, co oznacza, że sąd administracyjny bada, czy zaskarżona decyzja narusza konkretny przepis prawa.

Stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) skarga na działanie organu podlega uwzględnieniu, jeżeli w sprawie doszło do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, lub też naruszenia dającego podstawę do wznowienia postępowania bądź też istotnego naruszenia przepisów postępowania administracyjnego. Ponadto sąd stwierdza nieważność decyzji w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 ww. ustawy).

Ponadto stosownie do postanowień art. 134 § 1 w/w ustawy sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Brak związania granicami skargi oznacza, że sąd pierwszej instancji ma prawo, a jednocześnie obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze. Sąd nie jest przy tym skrępowany sposobem sformułowania skargi, przytoczonymi argumentami, a także zgłoszonymi wnioskami, zarzutami i żądaniami.

Sądowej kontroli została poddana decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję Zarządu M. Sp. z o.o. w K. w sprawie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi.

Skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania tj. art. 127 i art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 Ordynacji podatkowej w stopniu, który mógł mieć wpływ na wynik sprawy.

Stosownie do art. 6q ust. 1 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2016 r., poz. 250 ze zm., powoływanej dalej jako "u.c.p.g.") w sprawach dotyczących opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi stosuje się przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa, z tym, że uprawnienia organów podatkowych przysługują wójtowi, burmistrzowi, lub prezydentowi miasta (...).

Art. 127 Ordynacji podatkowej statuuje zasadę dwuinstancyjności postępowania, zgodnie z którą organ odwoławczy obowiązany jest ponownie rozpatrzyć i rozstrzygnąć sprawę rozstrzygniętą decyzją organu pierwszej instancji. Zasada dwuinstancyjności oznacza, że w wyniku złożenia odwołania sprawa będzie w jej całokształcie ponownie przedmiotem postępowania przed organem drugiej instancji. Rodzi to w konsekwencji obowiązek dwukrotnego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, dwukrotnego ustalenia stanu faktycznego i dwukrotnej wykładni przepisów prawa. Dwuinstancyjność oznacza zatem, że każda sprawa powinna być rozstrzygnięta dwukrotnie, a zatem organ odwoławczy nie może ograniczyć się tylko do kontroli decyzji organu pierwszej instancji i odniesienia się do argumentów zawartych w odwołaniu. Dwuinstancyjność postępowania oznacza, że organ odwoławczy rozpoznaje sprawę, a nie odwołanie.

Natomiast zgodnie z art. 210 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej decyzja zawiera uzasadnienie faktyczne i prawne, zaś stosownie do postanowień § 4 tego artykułu uzasadnienie faktyczne decyzji zawiera w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę, oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności, uzasadnienie prawne zaś zawiera wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa.

Uzasadnienie faktyczne i prawne jest jednym z niezbędnych elementów decyzji. Proces rozumowania organu, wnioski dotyczące oceny dowodów oraz argumenty przemawiające za przyjęciem określonej opinii, winny znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji tak by adresat, a nadto sąd dokonujący kontroli legalności aktu, miał możliwość zapoznania się nie tylko ze stwierdzeniem organu, ale również z analizą, jaką organ przeprowadził w stosunku do każdego z dowodów i przyczyn, dla których niektóre dowody zostały uznane za wiarygodne, a innym odmówiono wiarygodności. Niezbędne jest też wykazanie jakie znaczenie dla potrzeb rozstrzyganej sprawy mają dowody wskazane przez organ w uzasadnieniu decyzji. Tylko decyzja spełniająca te kryteria może w pełni realizować zasady ogólne postępowania wyrażające się w prowadzeniu postępowania w sposób budzący zaufanie do organów (art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej) oraz przekonywaniu polegającym na wyjaśnieniu stronie zasadności przesłanek, którymi kierowano się przy załatwianiu sprawy (art. 124 ab initio Ordynacji podatkowej). Innymi słowy decyzja, którą otrzymuje strona powinna być pełna, tzn. powinna w swoim uzasadnieniu dawać kompletną informację co do tego, jakie elementy zadecydowały o takim określeniu praw lub obowiązków strony, które wyrażono w rozstrzygnięciu.

Podkreślić trzeba, że zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów jest jedną z podstawowych zasad postępowania podatkowego (art. 121 Ordynacji podatkowej). Nie zostanie ona zrealizowana, jeśli np. organ niestarannie, z pominięciem reguł określonych przepisami prawa sporządzi uzasadnienie decyzji. Zasadę tę należy traktować nie tylko jako postulat ustawodawcy wobec organów orzekających w sprawie, ale jako przesłankę oceny ich działania, a to oznacza, iż naruszenie tej zasady może stanowić wystarczającą podstawę do uchylenia aktu administracyjnego, nawet jeżeli w toku postępowania nie naruszono innych przepisów Ordynacji podatkowej. Strona postępowania, aby móc działać w zaufaniu do organu musi znać przesłanki jakimi kierował się organ wydając swoje rozstrzygnięcie. Dlatego równie istotne jak przestrzeganie zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów jest przestrzeganie zasady przekonywania (art. 124 Ordynacji podatkowej). Zgodnie z zasadą przekonywania organ powinien wyjaśniać stronom zasadność przesłanek, którymi kieruje się przy załatwieniu sprawy, aby w ten sposób w miarę możności doprowadzić do wykonania przez strony decyzji bez potrzeby stosowania środków przymusu. Elementem decydującym o przekonaniu strony, co do trafności rozstrzygnięcia, jest uzasadnienie decyzji. Zasada przekonywania nie zostanie zrealizowana, gdy organ należycie i wyczerpująco nie wyjaśni stronie jakie okoliczności faktyczne i prawne wziął pod uwagę w toku załatwienia sprawy lub nie odniesie się do argumentów podnoszonych przez stronę. Prawidłowe uzasadnienie decyzji jest jednym z istotnych warunków wpływających na umocnienie praworządności w administracji publicznej.

Wskazać należy, że w wyroku z dnia 28 kwietnia 2000 r., sygn. akt I SA/Łd 269/98, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że jeżeli uzasadnienie decyzji ostatecznej jest wadliwe w ten sposób i z tego powodu, że nie spełnia celów i przesłanek art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej, sąd administracyjny nie jest uprawniony ani też zobowiązany do tego, aby w uzasadnieniu wydanego wyroku uzasadnić rozstrzygnięcie sprawy za organ. Podobne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 22 października 2010 r., sygn. akt II FSK 1067/09 stwierdzając, że sąd administracyjny nie może kontrolować tego, czego w zaskarżonym akcie nie ma, ani też uzupełniać dostrzeżone braki tych aktów. Prowadziłoby to do niedopuszczalnego wkraczania w sferę "administrowania" zastrzeżoną do wyłącznej kompetencji organów administracyjnych.

Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy, zdaniem Sądu zaskarżona decyzja nie spełnia standardów określonych powyżej wskazanymi przepisami Ordynacji podatkowej. Decyzja organu odwoławczego w swojej konstrukcji jest niejasna, chaotyczna i składa się z luźnych akapitów i zdań, które nie tworzą logicznej całości. Przede wszystkim nie wiadomo jednoznacznie, jaki stan faktyczny organ odwoławczy przyjął za podstawę swoich rozważań. Decyzja została w ten sposób zredagowana, że w pierwszej części (co jest prawidłowe) zawiera opis przebiegu dotychczasowego postępowania, by następnej części uzasadnienia po zdaniu "Kolegium odwoławcze po zapoznaniu się z materiałem sprawy zważyło, co następuje" ponownie przytoczyć opis prowadzonego przed organem I instancji postępowania w sprawie. W uzasadnieniu stwierdzono, że "w trakcie postępowania wyjaśniającego ustalono, że nieruchomość ma charakter nieruchomości zabudowanej, na której zamieszkują mieszkańcy i nie zamieszkują, a odpady komunalne gromadzone są w sposób nieselektywny". Jednakże w tym zakresie organ II instancji nie odwołał się do żadnych zgromadzonych w sprawie dowodów, które miałyby potwierdzać te ustalenia.

Dla organu odwoławczego wystarczające do wydania skarżonej decyzji określającej wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi przy nieselektywnym sposobie gromadzenia odpadów komunalnych był fakt, że "W aktach sprawy znajduje się postanowienie skierowane do Stron z dnia 3 czerwca 2016 r. o dopuszczeniu dowodów w postępowaniu oraz postanowienie o wyznaczeniu 7-mio dniowego terminu do zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym (k:141-177 akt sprawy)".

Przytaczanie, bezrefleksyjne ustaleń zawartych w rozstrzygnięciu organu I instancji przeczy zasadzie dwuinstancyjności postępowania wyrażonej w art. 127 Ordynacji podatkowej. Organ odwoławczy w żaden sposób nie wyjaśnił, dlaczego jego zdaniem zgodnie z uchwałą Rady Miasta K. Nr [...] z dnia 6 listopada 2013 r. właściwą dla nieruchomości przy ul. [...] właściwa jest deklaracja "DM", a nie deklaracja "DW", bez wskazania konkretnego przepisu tej uchwały, szczególnie, gdy powyższa uchwała została podjęta w sprawie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia wysokości stawki takiej opłaty, a o deklaracjach stanowiła uchwała Rady Miasta K. Nr [...] z dnia 6 listopada 2013 r. w sprawie określenia wzoru deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi składanej przez właścicieli nieruchomości.

Pomimo, że organ II instancji relacjonując stan faktyczny sprawy wskazał, że według skarżącego na przedmiotowej nieruchomości prowadzona jest działalność gospodarcza, w uzasadnieniu rozstrzygnięcia w żaden sposób nie odniósł się do tej kwestii, w kontekście tak zastosowania właściwego formularza deklaracji, jak i w kontekście ustalenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Powyższa kwestia była przedmiotem prowadzonego postępowania wyjaśniającego (wezwanie z dnia 30 maja 2016 r., odpowiedź skarżącego z dnia 1 czerwca 2016 r.).

W ocenie Sądu nie można uznać za poprawną logicznie i wypełniającą zasadę wyjaśniania wyrażoną w art. 124 Ordynacji podatkowej również odpowiedź na zarzuty odwołania w tym dotyczące braku wyposażenia przedmiotowej nieruchomości w pojemniki na gromadzenie odpadów, sprowadzająca się do jednozdaniowego stwierdzenia, że "z dokumentacji fotograficznej wyraźnie wynika, że odpady gromadzone były w workach", bez jakiegokolwiek odniesienia się do argumentacji przedstawionej w odwołaniu.

W ocenie Sądu z uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie można wywnioskować, dlaczego zdaniem organu odwoławczego w przypadku nieruchomości przy ul. [...] powinna być złożona deklaracja "DM", a nie jak twierdził skarżący deklaracja "DW", a przecież jest to istota sporu toczonego w niniejszej sprawie.

Na organie odwoławczym ciążył więc obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, który umożliwiłby nie tylko skarżącemu zapoznanie się ze stanowiskiem organu, ale także pozwoliłby na przeprowadzenie kontroli sądowej zaskarżonego orzeczenia w sytuacji, gdy strona postępowania zażąda tego, poprzez wniesienie skargi do sądu. Prawidłowo sporządzone uzasadnienie powinno zawierać nie tylko opis stanu faktycznego (co nie należy utożsamiać z opisem przebiegu dotychczasowego postępowania), ustalonego przez organ, ale także wskazanie, w jakim stopniu został on przyjęty przez organ i dlaczego. Uzasadnienie o treści odpowiadającej wymogom art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 Ordynacji podatkowej obejmuje nie tylko przytoczenie ustaleń faktycznych zmierzających do wykazania stanu faktycznego, przyjętego przez organ do swoich rozważań, ale musi obejmować także ocenę poczynionych ustaleń z punktu widzenia przepisów regulujących postępowanie przed tym organem (czego w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie ma). Jeżeli ocena zawarta w uzasadnieniu decyzji jest niespójna, a przedstawiony stan faktyczny nieczytelny, uzasadnienie nie może spełnić wskazanych wcześniej funkcji, co również musi skutkować uchyleniem takiej decyzji.

Podsumowując, rozważania prawne są chaotyczne i niekonsekwentne. Uzasadnienie zawiera zbędne powtórzenia zaciemniające przejrzystość argumentacji, na której organ oparł swoje rozstrzygnięcie, jest to jednak skutek tego, że nie zostały one w sposób jednoznaczny zakotwiczone w konkretnym stanie faktycznym. Organ odwoławczy powinien w pierwszej kolejności ustalić fakty, które uznaje za udowodnione, oraz dowody, na których się oparł, a także dowody, którym odmówił wiarygodności. Dopiero bazując na tej podstawie organ może przystąpić do oceny prawnej stanu faktycznego. Argumentacja organu powinna być logiczna, spójna i konkretna, tak aby sposób jego rozumowania był czytelny dla adresata i poddawał się kontroli sądu.

Wobec takiej, wysoce ułomnej konstrukcji rozstrzygnięcia, dalsza wypowiedź Sądu jest niemożliwa. Ażeby rozważyć, czy organy dopuściły się naruszenia przepisów prawa materialnego Sąd zmuszony byłby do wypełnienia zadań należących do organu odwoławczego, czyli ustalić stan faktyczny na podstawie zebranego materiału dowodowego, poddać ocenie wartość dowodową poszczególnych dowodów itd., tymczasem wykracza to poza zakres kompetencji Sądu. Rolą sądu administracyjnego jest kontrola decyzji ostatecznej, a nie wydawanie merytorycznych rozstrzygnięć i zastępowanie w tym względzie organu administracji publicznej.

Z wszystkich powyżej wskazanych względów Sąd uchylił zaskarżoną decyzję. Organ II instancji ponownie rozpoznając sprawę zobowiązany będzie uwzględnić stanowisko Sądu wyrażone w niniejszym wyroku, a przede wszystkich wyeliminować wszystkie wykazane nieprawidłowości.

Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) orzekł jak w sentencji.

O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200, art. 205 § 1 w/w ustawy.