Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 636/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2016-08-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 648  Sprawy z zakresu informacji publicznej i prawa prasowego
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 135
journal: Dz.U. 2015 poz 581
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r.o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
article: art. 11
journal: Dz.U. 2003 nr 153 poz 1503
law: Ustawa z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji - tekst jednolity
article: art. 105
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art.3, 134, 153, 151
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Irla Sędziowie : WSA Krystyna Daniel (spr.) WSA Beata Łomnicka Protokolant : starszy sekretarz sądowy Małgorzata Piwowar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 sierpnia 2016 r. sprawy ze skargi Szpitala Miejskiego w R. Sp. z o.o. z siedzibą w R. na decyzję nr [...] Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w K. z dnia 15 kwietnia 2016 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej skargę oddala


UZASADNIENIE

Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Fundusz Zdrowia z siedzibą w K. decyzją z dnia 4 marca 2016 r. nr [....] działając na podstawie art. 17 ust. 1 i art. 16 ust. 1 i 2 w związku z art. 4 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej w związku z art. 96 ust. 1 i art. 107 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz na podstawie art. 135 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz na podstawie art. 105 § 1 i art. 107 § 1, § 2 o raz § 3 K.p.a., po ponownym rozpatrzeniu sprawy - w pkt l odmówił udostępnienia informacji publicznej w zakresie:

a/ danych dotyczących podwykonawców;

b/ promesy lub umowy z podwykonawcami lub oświadczenia o samodzielnym

wykonywaniu umowy;

c/ polisy ubezpieczeniowej lub promesy zawarcia umowy odpowiedzialności cywilnej; d/ numerów seryjnych sprzętu i roku jego produkcji;

Natomiast w pkt II organ umorzył postępowanie w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej w pozostałym zakresie.

W uzasadnieniu podniesiono, że wnioskiem z dnia 5 stycznia 2011 r. Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej "Szpital Miejski w R." Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, złożył wniosek, w którym - powołując się na art. 2 ust. 1 i art. 10 ust. 11 przy zastosowaniu art. 4 pkt 4 w związku z art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, zwrócił się do [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ w K. o sporządzenie kserokopii wszystkich ofert złożonych przez oferentów w postępowaniu nr [...] prowadzonym w trybie konkursu ofert w rodzaju leczenie szpitalne w zakresie izba przyjęć / [...] izba przyjęć.

Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ z siedzibą w K. decyzją z dnia 19 stycznia 2011 r., nr [...] r., odmówił udostępnienia wskazanych we wniosku informacji. Jako uzasadnienie odmowy udzielenia informacji wskazano art. 1 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej, zgodnie z którym przepisy ustawy nie naruszają przepisów innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi. Wskazano przy tym, że wniosek dotyczy ofert złożonych w postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w trybie konkursu ofert uregulowanym w szczególności w przepisach ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Ustawa o świadczeniach szczegółowo normuje przebieg postępowania prowadzonego w trybie konkursu ofert, a także określa odmienne od przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej zasady i tryb dostępu do informacji będącymi informacjami publicznymi. Wskazano, że art. 142 ust. 2 powołanej ustawy określa zasady i tryb udzielania informacji oraz umożliwia oferentom dostęp do informacji publicznej dotyczącej wszystkich ofert złożonych w postępowaniu oraz w części jawnej przyznaje oferentom prawo składania wyjaśnień i oświadczeń.

Pismem z dnia 3 lutego 2011 r. Szpital Miejski w R. Spółka z o.o. złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z dnia 19 stycznia 2011 r., Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ w K.

Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z siedzibą w K. decyzją z dnia 26 czerwca 2012 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję własną z dnia 19 stycznia 2011 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 31 października 2012 r. sygn. akt II SA/Kr 1196/12 uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję tego samego organu. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 5 kwietnia 2013 r., sygn. akt l OSK 193/13 oddalił skargę kasacyjną Dyrektora [...] oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w K.

Ponownie rozpoznając sprawę Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ decyzją z dnia 3 września 2013 r. nr [...] częściowo odmówił dostępu do informacji objętej rozpoznawanym wnioskiem, uznając, że należy odmówić udzielenia informacji w związku z treścią art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej w zakresie w jakim żądana informacja obejmowała informacje spełniające materialne i formalne przesłanki tajemnicy przedsiębiorcy i co do których nie wyrażono zgody na ich udostępnienie wnioskującemu Szpitalowi. Ponadto, na podstawie art. 5 ust. 1 u.d.i.p., organ odmówił udzielania informacji stanowiących dane osobowe, a także informacji podlegających ochronie przewidzianej w ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych.

2

Sygn. akt II SA/Kr 636/16

Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w K. decyzją z dnia 26 listopada 2013 r. utrzymał swoją wcześniejszą decyzję w mocy.

Zdaniem organu żądane dane nie mogą zostać udzielone wnioskodawcy, gdyż spełniają przesłankę materialną tajemnicy przedsiębiorcy, o której mowa w art. 5 ust. 2 u.d.i.p., a także zawierają dane chronione przepisami ustawy o ochronie danych osobowych. W ocenie organu dane zawarte w części II "wykaz podwykonawców" formularza ofertowego oraz dokumenty wskazane w § 13 zarządzenia Prezesa NFZ w postaci promes, umów z podwykonawcami lub oświadczeń o samodzielnym wykonywaniu umowy stanowią według organu informacje o charakterze organizacyjnym i technicznym, a także są informacją handlową. Umowy z podwykonawcami zawierają szczegółowe zasady, w tym często warunki finansowe, współpracy kontrahentów i bez wątpienia są objęte tajemnicą handlową. Dane zawarte w części V "wykaz sprzętu", w części IV "wykaz personelu", w części VI "szczegóły oferty" oraz w części VII "podsumowanie" formularza ofertowego także spełniają, zdaniem organu, przesłankę materialną tajemnicy przedsiębiorcy. Organ podkreślił, że informacja techniczna stanowiąca tajemnicę przedsiębiorcy obejmuje całokształt wiadomości dotyczących urządzeń eksploatowanych przez niego, związanych z cyklem produkcyjnym, a już sama tylko informacja o rodzaju eksploatowanego urządzenia stanowi informację posiadającą wartość gospodarczą o charakterze technicznym i technologicznym. Tym bardziej stanowią ją bardziej kompleksowe informacje dotyczące sprzętu zawarte w formularzach ofertowych. Analogicznie, w opinii Dyrektora, należy potraktować dane personelu medycznego (imię nazwisko, numer PESEL, numer prawa wykonywania zawodu, dostępny czy deklarowany, od kiedy pracownik będzie dostępny, grupa zawodowa, zawody/specjalności, wykształcenie, doświadczenie zawodowe, kompetencje, data uzyskania kompetencji, stopień specjalizacji, data uzyskania/data otwarcia specjalizacji, stanowisko, funkcja, miesięczny średni godzinowy czas pracy, liczba godzin pracy tygodniowo). Ponieważ w przypadku świadczenia usług medycznych, szeroko rozumiana wiedza, doświadczenie i kompetencje personelu, mają nieoceniony i decydujący wpływ na proces leczenia, to w konsekwencji dane te, w opinii organu, mają swoisty charakter techniczny i technologiczny. Ponadto dane zawarte w części VII formularza ofertowego "podsumowanie" wskazują wynikowo potencjał wykonawczy, oparty na zasobach wskazanych w ofercie, zaś dane zawarte

3

Sygn. akt II SA/Kr 636/16

w części VIII formularza ofertowego "ankiety" stanowią materialnie informacje o charakterze technologicznym, technicznym i organizacyjnym, gdyż w części tej ponownie wskazane są dane dotyczące personelu, sprzętu, zaplecza technicznego, dostępu do określonych badań czy minimalne wymiary czasu pracy personelu o określonych kwalifikacjach. Ponadto dane w zakresie imienia i nazwiska, numeru PESEL, numeru prawa wykonywania zawodu personelu oraz dane osobowe pełnomocnika, zdaniem organu, nie podlegają udostępnieniu stosownie do art. 5 ust. 1 u.d.i.p.

Skargę do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Krakowie wniósł Szpital Miejski w R. sp. z o.o. z siedzibą w R. WSA w Krakowie wyrokiem z dnia 2 kwietnia 2014 r., sygn. akt II SA/Kr 142/14 uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję tego samego organu.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 25 listopada 2015 r. (sygn. akt l OSK 1830/14) oddalił skargę kasacyjną Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w K.

W uzasadnieniu NSA wskazał, że przesądzone wiążąco zostało spełnienie przesłanek podmiotowych i przedmiotowych odnoszących się do informacji publicznej, zatem pozostało już tylko zanalizować zagadnienie ewentualnego zakresu udostępnienia żądanych danych. W tej materii NSA zauważył, iż generalna zasada jawności ofert, doznaje ograniczenia jedynie co do informacji objętych tajemnicą przedsiębiorcy. Trafnie zauważył Sąd l instancji, że w tym zakresie nadal aktualna jest ocena prawna wyrażona przez Naczelny Sąd Administracyjny w składzie poprzednio rozpoznającym tę sprawę. Trzeba w tym miejscu wyrazić pogląd, wedle którego regulacje art. 135 ust. 1 i 2 u.ś.o.z. oraz przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz przepisów ustawy o ochronie danych osobowych nie są zbudowane na znanej z teorii prawa regule przepisów ogólnych i szczególnych. Przepisy zawarte w tych aktach prawnych są przepisami komplementarnymi, czyli współistniejącymi, ergo każdorazowo należy ich zastosowanie rozpatrywać łącznie i indywidualizować. Oznacza to na gruncie tej sprawy, że przepis art. 135 u.ś.o.z. rozszerza ramy jawności informacji publicznej względem art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p., bo zawęża granice ochrony przed dostępem do treści ofert. W tej materii można odwołać się do argumentów zamieszczonych w motywach uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 grudnia 2013 r., sygn. akt l OPS 8/13 (ONSAiWSA z 2014 r., nr 3, póz. 38), dopuszczającej

4

Sygn. akt 11 SA/Kr 636/16

stosowanie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej do informacji niewymienionych w przepisie art. 135 ust. 2 u.ś.o.z. w zakresie umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Mimo, iż odnosi się ona literalnie tylko do umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (podjęto ją w stanie prawnym, w którym przepis ten dotyczył tylko umów), to ma walor szerszy. Wyrażono w niej - zresztą za doktryną - m.in. pogląd, że ustawa o dostępie do informacji publicznej to tzw. ustawa "matka", ogólnie regulująca kwestie dostępu do informacji publicznej, stąd istnienie innych zasad i trybu dostępu do tych danych wyłącza stosowanie tej ustawy, ale tylko w zakresie regulowanym wyraźnie tymi ustawami. Uwzględniając treść wykładanej wówczas regulacji stwierdzono, iż art. 135 ust. 2 u.ś.o.z. określa dodatkowy sposób upubliczniania danych nią objętych, a sam przepis ma charakter szczególny i uzupełniający. Wywiedziono, iż przepis ten nie wyłączał udostępnienia innych informacji niż w nim określone, odnosząc tę konkluzję również do "nowego" stanu prawnego. Obecna regulacja art. 135 omawianej ustawy w zakresie jawności ofert, jak się wydaje, ma szerszy wymiar niż co do umów. Co prawda jawność jest tu regułą w obu wypadkach, wszak należy uwzględnić sposób udostępnienia danych. O umowach zamieszcza się informację na stronie internetowej obejmującą określone elementy (inne dane można więc uzyskać indywidualnie, lecz w granicach niechronionych), zaś oferty upublicznia się w całości z wyłączeniem jedynie danych objętych tajemnicą przedsiębiorcy i to w każdy (dowolny) sposób. Oznacza to, że wszelkie dane, poza tą tajemnicą, winny być co do zasady dostępne i to w formach najbardziej szerokich, bo wgląd do ofert jest tylko jednym z wielu możliwych trybów, co wynika z użytego zwrotu "w szczególności" w art. 135 ust. 2 pkt 2 tej ustawy. Trzeba przy tym zważyć, że ustawa o dostępie do informacji publicznej będzie miała zastosowanie przykładowo w kwestiach proceduralnych, a więc co do sposobu i formy udzielenia czy odmowy udzielenia informacji, ale już nie co do pozostałych trybów ochrony. Dlatego też niezasadne okazały się zarzuty naruszenia art. 135 ust. 1 i 2 ust. 2 pkt 2 u.ś.o.z. oraz art. 1 ust. 2 u.d.i.p. w związku z tym przepisem, jak i art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p.

Podobnie rzecz się ma z zagadnieniem ochrony danych osobowych. Ta bowiem, ustanowiona mocą przepisów przywołanej wyżej ustawy o ochronie danych osobowych, generalnie jest ograniczona szerokim zakresem jawności danych z ofert. Tym bardziej, gdy zważyć na treść jej przepisów art. 23 ust. 1 pkt 2 i 5, wedle których przetwarzanie danych osobowych jest dopuszczalne wtedy, kiedy jest to niezbędne

5

Sygn. akt II SA/Kr 636/16

dla zrealizowania uprawnienia lub spełnienia obowiązku wynikającego z przepisu prawa oraz gdy jest to niezbędne dla wypełnienia prawnie usprawiedliwionych celów realizowanych przez administratorów danych albo odbiorców danych, a przetwarzanie nie narusza praw i wolności osoby, której dotyczą. W tym miejscu można przywołać tezę sformułowaną przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 5 marca 2013 r., sygn. akt l OSK 2872/12 (publ. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych), wedle której przepisy ustawy o ochronie danych osobowych nie mają charakteru przepisów szczególnych w stosunku do przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, gdyż są to równorzędne akty prawne. Skutkuje to koniecznością wyważenia obu zakresów (dostępu do informacji i ochrony, która nie jest nieograniczona). Ten pogląd należy podzielić. Danie prymatu ochronie danych osobowych w niniejszej sprawie stałoby w sprzeczności z jawnością danych z ofert. Trzeba zatem przyznać rację Sądowi meriti w zakresie odmowy zastosowania tej ochrony, ergo oddalić zarzut naruszenia przezeń przepisu art. 1 ust. 1 u.o.d.o. Ochrona przyznana tymi przepisami sięga wszak do granic kolizji z innymi regulacjami ograniczającymi jej zakres.

Końcowo NSA wskazał, iż trafnie dostrzegł Sąd meriti niedostateczną ocenę aspektu tajemnicy przedsiębiorcy w sprawie, dlatego ostatnie z zarzutów skargi kasacyjnej również nie mogły odnieść skutku. Jest to o tyle istotne, mimo sygnalizowanych zastrzeżeń, że ta kwestia będzie pozostawać w kręgu zainteresowania organu w toku ponownego rozpatrzenia sprawy. Otóż w tym zakresie należy zwrócić uwagę na konieczność zebrania szerokiego materiału, aby móc w pełni wnikliwie rozważyć przesłanki materialną i formalną, jakie składają się na tę tajemnicę. Nadto, że to na organie spoczywa obowiązek oceny skutecznej realizacji klauzuli tajności wynikającej z objęcia przedmiotu żądania tajemnicą przedsiębiorcy nadanej przez tegoż przedsiębiorcę (tak też Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach z dnia 10 stycznia 2014 r., sygn. akt l OSK 2143/13, z dnia 19 marca 2013 r., sygn. akt l OSK 2857/12, z dnia 16 czerwca 2015 r., sygn. akt l OSK 1581/14,). Zatem mając na uwadze stan faktyczny niniejszej sprawy, zasadę jawności informacji publicznej należącej do kategorii właściwej w tej sprawie, niepodobna zgodzić się z odmiennym stanowiskiem skarżącej kasacyjnie, bo doprowadziłoby ono do praktycznego wyłączenia dostępu do danych publicznych bez jakiejkolwiek kontroli w każdej sytuacji, w której taką klauzulę nadałby podmiot nieuczestniczący w tym postępowaniu. Pogląd o niedostatecznym wyjaśnieniu tej

6

Sygn. akt 11 SA/Kr 636/16

kwestii przez organ jest zbieżny z poglądem prezentowanym przez Naczelny Sąd Administracyjny w podobnej sprawie (sygn. akt l OSK 2129/14). W wyroku zapadłym w tej sprawie w dniu 17 listopada 2015 r. m.in. zaakcentowano konieczność ujawnienia aspektów branych pod rozwagę w wyborze ofert (p. art. 148 pkt 1 i 2 ustawy o świadczeniach). Na gruncie tego przepisu oceniać należy zatem praktykę jawności ofert. Wywody zawarte w tym orzeczeniu podzielił skład Naczelnego Sądu Administracyjnego orzekający w niniejszej sprawie.

Biorąc pod uwagę powyższe stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w K. ponownie rozpatrując sprawę dokonał następujących ustaleń w sprawie. Stwierdził między innymi, że forma oraz treść ofert składanych do postępowania w rodzaju leczenie szpitalne była określona w zarządzeniu Nr [...] Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 31 sierpnia 2010 r. w sprawie warunków postępowania dotyczących zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej.

Organ ustalił, że - spośród wszystkich danych zawartych w formularzu ofertowym, oświadczeń i dokumentów, które tworzą ofertę w myśl § 10 i § 13 ww. zarządzenia Nr [...] Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 31 sierpnia 2010 r. - następujące dane zawarte w formularzu ofertowym oraz następujące oświadczenia i dokumenty spełniają przesłanki tajemnicy przedsiębiorcy: M dane zawarte w części II formularza ofertowego "WYKAZ PODWYKONAWCÓW":

a/ dane identyfikacyjne i adresowe podwykonawcy (nazwa, adres siedziby, kod terytorialny i jego nazwa, numer REGON, numer NIP, forma organizacyjna, forma gospodarki finansowej zakładu)

b/ dane rejestrowe podwykonawcy (rodzaj rejestru, numer wpisu do rejestru, organ rejestrujący, data wpisu)

c/ dane dot. formy podwykonawstwa (umowa/ promesa, data od kiedy obowiązuje lub będzie obowiązywać, data do kiedy obowiązuje lub będzie obowiązywać)

d/ dane dotyczące przedmiotu podwykonawstwa (przedmiot świadczeń podwykonywanych i ich opis)

2/ dane zawarte w części V formularza ofertowego "WYKAZ SPRZĘTU" oraz w części VI formularza ofertowego "SZCZEGÓŁY OFERTY":

a/ w odniesieniu do sprzętu - numer seryjny

b/ w odniesieniu do sprzętu - data produkcji

7

Sygn. akt II SA/Kr 636/16

3/ dokumenty lub oświadczenia wskazane w § 13 zarządzenia Nr [...]

Prezesa NFZ z dnia 31 sierpnia 2010r.

a/ promesa/y lub umowa/y z podwykonawcami lub oświadczenie o samodzielnym

wykonywaniu umowy

b/ polisa ubezpieczeniowa lub promesa zawarcia umowy odpowiedzialności cywilnej.

Organ stwierdził, że kwalifikacji danych jako informacji stanowiących tajemnicę przedsiębiorcy w rozumieniu art. 135 ust. 2 pkt 2 ustawy o świadczeniach dokonano w oparciu o wytyczne NSA. Sąd ten w wyrokach dotyczących niniejszej sprawy wskazał, że na tajemnicę przedsiębiorcy składają się dwa elementy: materialny (np. szczegółowy opis stosowanych technologii, urządzeń) oraz formalny - wola konkretnego przedsiębiorcy utajnienia danych informacji. Wskazał również, że tajemnicę przedsiębiorcy wyprowadza się z tajemnicy przedsiębiorstwa, o której mowa w art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji i pojęcia te w zasadzie pokrywają się zakresowe, chociaż tajemnica przedsiębiorcy w niektórych sytuacjach może być rozumiana szerzej. Tajemnicę przedsiębiorcy stanowią informacje znane jedynie określonemu kręgowi osób i związane z prowadzoną przez przedsiębiorcę działalnością, wobec których podjął on wystarczające środki ochrony w celu zachowania ich poufności, ale nie jest wymagana przesłanka gospodarczej wartości informacji jak przy tajemnicy przedsiębiorstwa. Informacja staje się "tajemnicą", kiedy przedsiębiorca przejawi wolę zachowania jej jako niepoznawalnej dla osób trzecich. Nie traci natomiast swojego charakteru przez to, że wie o niej pewne ograniczone grono osób zobowiązanych do dyskrecji (np. pracownicy przedsiębiorstwa).

Na gruncie przedmiotowej sprawy do informacji o charakterze technologicznym, technicznym, organizacyjnym lub stanowiących informację handlową należało zakwalifikować dane: a/ dotyczące podwykonawców, b/ w postaci promesa/y lub umowa/y z podwykonawcami lub oświadczenie o samodzielnym wykonywaniu umowy, c/ w postaci polisy ubezpieczeniowej lub promesy zawarcia umowy odpowiedzialności cywilnej, d/ numery seryjne sprzętu i rok jego produkcji Wyżej szczegółowo wymienione dane zawarte w części II formularza ofertowego "WYKAZ PODWYKONAWCÓW" oraz dokumenty wskazane w § 13 ww. zarządzenia. Prezesa NFZ w postaci promes lub umów z podwykonawcami lub oświadczeń o samodzielnym wykonywaniu umowy stanowią informację o charakterze organizacyjnym i technicznym, a także są informacją handlową.

8

Sygn. akt II SA/Kr 636/16

Informacje te przede wszystkim wskazują wprost dane kontrahenta lub dane pozwalające na jego identyfikację, zakres przedmiotowy podwykonawstwa, czy okres współpracy. Sam zaś fakt współpracy z określonym podwykonawcą, w określonym zakresie, formie i czasie wskazuje sposób organizacji udzielania świadczeń i jednocześnie wskazuje w jakim zakresie dany podmiot samodzielnie nie wykonuje świadczeń. Umowy z podwykonawcami zawierają zaś szczegółowe zasady, w tym często warunki finansowe, współpracy kontrahentów i bez wątpienia są objęte tajemnicą handlową. Kwalifikacja tego typu danych jako danych stanowiących tajemnicę przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (a więc też jako danych posiadających wartość gospodarczą, chociaż w przedmiotowej sprawie kwalifikacja taka nie jest wymagana) została dokonana przez orzecznictwo. Przykładowo można wskazać wyrok Sądu Okręgowego w Lublinie z dnia 21 grudnia 2006r. (sygn. akt IX Gc 2000/06), w którym wskazano, że "Informacje dotyczące dostawców komponentów, oprzyrządowania niezbędnych do produkcji kosiarek mogą stanowić tajemnicę przedsiębiorstwa o Hę zostały podjęte działania w celu zachowania w poufności tych wiadomości" lub postanowienie Sądu Antymonopolowego z dnia 15 maja 1996 r. (sygn. akt XVII Amz 1/96), w którym stwierdzono, że "Stanowią w szczególności tajemnicę przedsiębiorstwa, w rozumieniu art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (...) źródła zaopatrzenia i zbytu". Tym bardziej więc nie może budzić wątpliwości, że ww. informacje identyfikujące podwykonawców, wskazujące zakres podwykonawstwa lub umowne zasady współpracy z podwykonawcami spełniają przesłankę materialną tajemnicy przedsiębiorcy.

Również dane zawarte w części V formularza ofertowego "WYKAZ SPRZĘTU" oraz w części VI formularza ofertowego "SZCZEGÓŁY OFERTY" w zakresie numerów seryjnych sprzętu oraz daty produkcji sprzętu są informacjami o charakterze technicznym.

Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy złożył "Szpital Miejski w R." Sp. z o.o. zarzucając między innymi naruszenie art. 11 ust. 4 ustawy z 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji w związku z art. 135 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. W konkluzji szpital wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i orzeczenie co do istoty sprawy poprzez udostępnienie informacji publicznej zgodnie z wnioskiem strony.

9

Sygn. akt II SA/Kr 636/16

Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z siedzibą w K. decyzją z dnia 15 kwietnia 2016 r. nr [...] utrzymał w mocy swoją własna decyzję z dnia 4 marca 2016 r.

W ocenie organu II instancji zasadna jest odmowa dostępu do informacji publicznej ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy, o której mowa w art. 135 ust. 2 pkt 2 ustawy o świadczeniach, która obejmuje informacje, które spełniają materialne i formalne przesłanki tajemnicy przedsiębiorcy tj.:

1/ w ofercie Samodzielnego Publicznego Zespołu Opieki Zdrowotnej w P.: a/ ww. dane zawarte w części II formularza ofertowego "WYKAZ PODWYKONAWCÓW", b/ ww. dokumenty lub oświadczenia wskazane w § 13 zarządzenia Nr [...] Prezesa NFZ z dnia 31 sierpnia 201 Or. w postaci promes/y lub umów/owy z podwykonawcami lub oświadczenie o samodzielnym wykonywaniu umowy oraz polisy ubezpieczeniowej lub promesa zawarcia umowy odpowiedzialności cywilnej;

2/ w ofercie Szpitala Specjalistycznego im. [...] w K.: ww. dane zawarte w części II formularza ofertowego "WYKAZ PODWYKONAWCÓW", w części V formularza ofertowego "WYKAZ SPRZĘTU" dane w zakresie numerów seryjnych sprzętu i roku jego produkcji, w części VI formularza ofertowego "SZCZEGÓŁY OFERTY" dane w zakresie numerów seryjnych sprzętu i roku jego produkcji oraz ww. dokumenty lub oświadczenia wskazane w § 13 zarządzenia Nr [...] Prezesa NFZ z dnia 31 sierpnia 201 Or. w postaci promes/y lub umów/owy z podwykonawcami lub oświadczenia o samodzielnym wykonywaniu umowy; 3/ w ofercie [...] Szpitala Specjalistycznego im. [...]: ww. dane zawarte w części II formularza ofertowego "WYKAZ PODWYKONAWCÓW", w części V formularza ofertowego "WYKAZ SPRZĘTU" dane w zakresie numerów seryjnych sprzętu i roku jego produkcji, w części VI formularza ofertowego "SZCZEGÓŁY OFERTY" dane w zakresie numerów seryjnych sprzętu i roku jego produkcji oraz dokumenty lub oświadczenia wskazane w § 13 zarządzenia Nr [...] Prezesa NFZ z dnia 31 sierpnia 201 Or. w postaci promes/y lub umów/owy z podwykonawcami lub oświadczenia o samodzielnym wykonywaniu umowy; 4/w ofercie Wojewódzkiego Specjalistycznego Szpitala Dziecięcego im. [...] w K.: ww. dane zawarte w części II formularza ofertowego "WYKAZ PODWYKONAWCÓW1, w części V formularza ofertowego "WYKAZ SPRZĘTU" dane w zakresie numerów seryjnych sprzętu i roku jego produkcji, w części VI formularza ofertowego "SZCZEGÓŁY OFERTY" dane w zakresie numerów seryjnych sprzętu i roku jego produkcji oraz dokumenty lub oświadczenia wskazane w § 13 zarządzenia Nr [...] Prezesa NFZ z dnia 31 sierpnia 2010r. w postaci promes/y lub umów/owy z podwykonawcami lub oświadczenie o samodzielnym wykonywaniu umowy oraz polisy ubezpieczeniowej lub promesy zawarcia umowy odpowiedzialności cywilnej; 5/ w ofercie Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej - Szpital im. [...] w K.: ww. dane zawarte w części II formularza ofertowego "WYKAZ PODWYKONAWCÓW", w części V formularza ofertowego "WYKAZ SPRZĘTU" dane w zakresie numerów seryjnych sprzętu i roku jego produkcji, w części VI formularza ofertowego "SZCZEGÓŁY OFERTY" dane w zakresie numerów seryjnych sprzętu i roku jego produkcji oraz dokumenty lub oświadczenia wskazane w § 13 zarządzenia Nr [...] Prezesa NFZ z dnia 31 sierpnia 201 Or. w postaci promes/y lub umów/owy z podwykonawcami lub oświadczenie o samodzielnym wykonywaniu umowy;

6/ w ofercie Zakładu Opieki Zdrowotnej Szpital Położniczo-Ginekologiczny "[...]": ww. dane zawarte w części II formularza ofertowego "WYKAZ PODWYKONAWCÓW1, w części V formularza ofertowego "WYKAZ SPRZĘTU" dane w zakresie numerów seryjnych sprzętu i roku jego produkcji, w części VI formularza ofertowego "SZCZEGÓŁY OFERTY" dane w zakresie numerów seryjnych sprzętu i roku jego produkcji oraz dokumenty lub oświadczenia wskazane w § 13 zarządzenia Nr [...] Prezesa NFZ z dnia 31 sierpnia 201 Or. w postaci promes/y lub umów/owy z podwykonawcami lub oświadczenia o samodzielnym wykonywaniu umowy oraz polisy ubezpieczeniowej lub promesy zawarcia umowy odpowiedzialności cywilnej;

II w ofercie Zespołu Opieki Zdrowotnej w D.: ww. dane zawarte w części II formularza ofertowego "WYKAZ PODWYKONAWCÓW", w części V formularza ofertowego "WYKAZ SPRZĘTU" dane w zakresie numerów seryjnych sprzętu i roku jego produkcji, w części VI formularza ofertowego "SZCZEGÓŁY OFERTY" dane w zakresie numerów seryjnych sprzętu i roku jego produkcji oraz dokumenty lub oświadczenia wskazane w § 13 zarządzenia Nr [...] Prezesa NFZ z dnia 31 sierpnia 201 Or. w postaci promes/y lub umów/owy z podwykonawcami lub oświadczenia o samodzielnym wykonywaniu umowy.

Odnosząc się do zarzutów strony organ wskazał, że niezasadne są twierdzenia Wnioskodawcy, że dane dotyczące podwykonawców (nazwa określonego podmiotu,

11

Sygn. akt II SA/Kr 636/16

jego siedziba, czy numer identyfikacji podatkowej, numer REGON i inne dane) mają charakter publiczny, są powszechnie dostępne oraz są z natury jawne i z tego powodu nie mogą stanowić tajemnicy przedsiębiorcy. Z argumentacją Wnioskodawcy można byłoby się ewentualnie zgodzić tylko wtedy, gdyby zainteresowana osoba miała dostęp do chociaż jednej z ww. danych. Nie znając żadnej z ww. informacji nie ma możliwości identyfikacji podmiotu (ani siedziby, numeru identyfikacji podatkowej, numeru REGON i innych danych podmiotu), z którym współpracuje lub zamierza współpracować oferent. Jednocześnie ujawnienie chociaż jednej z ww. informacji spowodowałoby ujawnienie podmiotu, z którym współpracuje lub zamierza współpracować oferent. Natomiast sam fakt współpracy z konkretnym podmiotem jest informacją, która może być chroniona jako tajemnica przedsiębiorcy (tak np. wyrok Sądu Okręgowego w Lublinie z dnia 21 grudnia 2006r. sygn. akt IX Gc 2000/06, w którym wskazano, że "Informacje dotyczące dostawców komponentów, oprzyrządowania niezbędnych do produkcji kosiarek mogą stanowić tajemnicę przedsiębiorstwa o ile zostały podjęte działania w celu zachowania w poufności tych wiadomości" lub postanowienie Sądu Antymonopolowego z dnia 15 maja 1996 r.; sygn. akt XVII Amz 1/96, w którym stwierdzono, że "Stanowią w szczególności tajemnicę przedsiębiorstwa, w rozumieniu art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (...) źródła zaopatrzenia i zbytu".

Niezasadne są twierdzenia Wnioskodawcy, że bezpodstawnie utajniono oświadczenie o samodzielnym wykonywaniu umowy. W realiach przedmiotowej sprawy informacja o samodzielnym wykonywaniu umowy (przy jednoczesnym utajnieniu informacji o ewentualnych podwykonawcach) wprost wskazuje na organizację prowadzonej działalności leczniczej - samodzielnie lub przy pomocy podwykonawców. Informacja ta stanowi więc element całokształtu doświadczeń i wiadomości przydatnych do prowadzenia przedsiębiorstwa, a zatem stanowi informacje o charakterze organizacyjnym, o której mowa w art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji.

Niezasadne są twierdzenia Wnioskodawcy, że promesa lub umowa z podwykonawcami nie stanowi tajemnicy przedsiębiorcy, jeżeli zgodnie z właściwym zarządzeniem Prezesa NFZ, nie może zawierać postanowień określających finansowanie. Organ podkreśla, że treść promesy lub umowy podwykonawstwa to nie tylko postanowienia określające finansowanie (przy czym często umowy podwykonawstwa zawierają postanowienia określające finansowanie, gdyż oferenci

12

Sygn. akt 11 SA/Kr 636/16

nie korzystają z uprawnień do "zatuszowania" tych danych), ale przede wszystkim ustalenie zasad współpracy, czasu współpracy, zakresu współpracy, zasad rozliczania i dane te w całości są objęte tajemnicą handlową. Kwalifikacja tego typu danych jako danych stanowiących tajemnicę przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (a więc też jako danych posiadających wartość gospodarczą, chociaż w przedmiotowej sprawie kwalifikacja taka nie jest wymagana) została dokonana przez orzecznictwo. Przykładowo można wskazać wyrok Sądu Okręgowego w Lublinie z dnia 21 grudnia 2006r. (sygn. akt IX Gc 2000/06, LEX nr 522317) w którym wskazano, że "Informacje dotyczące dostawców komponentów, oprzyrządowania niezbędnych do produkcji kosiarek mogą stanowić tajemnicę przedsiębiorstwa o ile zostały podjęte działania w celu zachowania w poufności tych wiadomości" lub postanowienie Sądu Antymonopolowego z dnia 15 maja 1996 r. (sygn. akt XVII Amz 1/96), w którym stwierdzono, że "Stanowią w szczególności tajemnicę przedsiębiorstwa, w rozumieniu art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (...) źródła zaopatrzenia i zbytu". Tym bardziej więc nie może budzić wątpliwości, że ww. informacje identyfikujące podwykonawców, wskazujące zakres podwykonawstwa lub umowne zasady współpracy z podwykonawcami spełniają przesłankę materialną tajemnicy przedsiębiorcy.

Niezasadne są twierdzenia Wnioskodawcy, że polisa ubezpieczeniowa lub promesa zawarcia umowy odpowiedzialności cywilnej nie stanowi tajemnicy przedsiębiorcy, jeżeli podmioty działające na rynku medycznym podlegają obowiązkowym ubezpieczeniom w tym zakresie ściśle określonym w przepisach prawa powszechnie obowiązującego. Zarzut ten jest niezasadny, bowiem obowiązek ustawowy zawarcia umowy odpowiedzialności cywilnej wskazuje minimalne sumy ubezpieczenia (§ 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 28 grudnia 2007 r. w sprawie obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej świadczeniodawcy udzielającego świadczeń opieki zdrowotnej; Dz. U. z 2008 r. Nr 3 póz. 10 - obowiązujące w toku prowadzenia postępowania nr [...]. Istnieje więc możliwość zawarcia umów na wyższe sumy ubezpieczenia, a zatem nawet analiza umów obowiązkowego ubezpieczenia cywilnego może wskazywać na sytuację ekonomiczno -finansową przedsiębiorcy i może świadczyć o wiarygodności ekonomicznej przedsiębiorcy (por. wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 15 lipca 2010r. w sprawie o sygn. akt KIO 1395/10, wyrok Krajowej Izby

13

Sygn. akt 11 SA/Kr 636/16

Odwoławczej z dnia 24 lutego 2009r. w sprawie o sygn. akt KIO/UZP 161/09). Informacja o sytuacji ekonomiczno -finansowej przedsiębiorcy, to informacja handlowa, która może przedstawiać samodzielną wartość handlową w relacjach z konkurencyjnymi przedsiębiorcami.

Niezasadne są twierdzenia Wnioskodawcy, że numer seryjny i rok jego produkcji nie stanowią tajemnicy przedsiębiorcy, gdyż każdy korzystający ze świadczeń zdrowotnych może się z nimi zapoznać, a nadto Narodowy Fundusz Zdrowia w ramach prowadzonych kontroli skrupulatnie te dane fotografuje, by jak twierdzi, zapobiegać sytuacji, w której podmioty udzielające świadczeń zdrowotnych wypożyczają sobie sprzęt i aparaturę medyczną. Z zasad doświadczenia życiowego jednoznacznie wynika, że numer seryjny sprzętu i rok jego produkcji to dane, które nie są łatwo dostępne przy okazji korzystania z opieki medycznej, a trzeba też wziąć pod uwagę ilość sprzętu wykazanego w ofertach i ilość sprzętu, z którego korzysta pojedynczy pacjent. Ponadto należy zwrócić uwagę, że zgodnie ze stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego "to, że w danym zakładzie są widoczne urządzenia stosowane przy świadczeniu usług opieki medycznej, nie oznacza jeszcze, że wszystkie dane dotyczące tych urządzeń, jakie zostały zamieszczone w ofercie (złożonym wniosku) są ogólnie dostępne (tak wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 czerwca 2013r. w sprawie o sygn. akt l OSK 455/13, z dnia 5 kwietnia 2013r. w sprawie o sygn. akt l OSK 192/13, z dnia 5 kwietnia 2013r. w sprawie o sygn. akt l OSK 193/13, z dnia 5 kwietnia 2013r. w sprawie o sygn. akt l OSK 195/13). Dane o numerze seryjnym sprzętu i roku produkcji, co do zasady nie są łatwo dostępne. Z kolei okoliczność, że dostęp do ww. danych posiada NFZ (także w wyniku działań kontrolnych) nie zmienia faktu, że nie każda osoba zainteresowana może się z nimi zapoznać w normalnym toku rzeczy.

Biorąc powyższe pod uwagę organ orzekł jak wskazano na wstępie.

Na tą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniósł Szpital Miejski w R. sp. z .o.o. zarzucając: - naruszenie prawa materialnego tj. art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji w związku z art. 135 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych poprzez przyjęcie, że dane dotyczące podwykonawców, promesy lub umowy z podwykonawcami lub oświadczenia o samodzielnym wykonywaniu umowy, polisy ubezpieczeniowe lub promesy zawarcia umowy

14

Sygn. akt II SA/Kr 636/16

odpowiedzialności cywilnej oraz numery seryjne sprzętu i roku jego produkcji objęte są tajemnicą przedsiębiorcy i nie podlegają udostępnieniu na podstawie art. 135 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 ustawy o świadczeniach;

- naruszenie art. 16 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej poprzez zastosowanie do prowadzonego postępowania przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, w szczególności niewłaściwe zastosowanie art. 105 § 1 K.p.a. i umorzenie postępowania, gdy tymczasem do postępowania dotyczącego informacji publicznej nie stosuje się przepisów K.p.a., a umorzenie postępowania jest możliwe jedynie w sytuacji określonej w art. 14 ust. 2 ustawy.

Mając powyższe na uwadze strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z siedzibą w K. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując przy tym argumentacje zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, póz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012 r. póz. 270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki przewidziane w ustawie. Natomiast stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą skargi.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone rozstrzygnięcie jest zgodne z prawem.

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszym postępowaniu jest zgodność z prawem postępowania administracyjnego zakończonego decyzją Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z siedzibą w K. z 15 kwietnia 2016 r., utrzymującą w mocy poprzedzającą ja decyzję Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z siedzibą w K. z 4 marca 2016 r. którą w pkt l odmówiono udostępnienia informacji publicznej wnioskodawcy tj. Szpitalowi Miejskiemu w R. sp. z o.o z siedziba w K. w zakresie:

15

Sygn. akt 11 SA/Kr 636/16

a/ danych dotyczących podwykonawców;

b/ promesy lub umowy z podwykonawcami lub oświadczenia o samodzielnym

wykonywaniu umowy;

c/ polisy ubezpieczeniowej lub promesy zawarcia umowy odpowiedzialności cywilnej;

d/ numerów seryjnych sprzętu i roku jego produkcji;

w II punkcie decyzji organ umorzył postępowanie w przedmiocie odmowy

udostępnienia informacji publicznej w pozostałym zakresie.

Na wstępie należy wskazać, że rozpoznawana sprawa, dotycząca udzielenia informacji publicznej objętej wnioskiem Niepublicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej Szpitala Miejskiego w R. sp. z o.o. z 5 stycznia 2011 r. o udostępnienie kserokopii wszystkich ofert złożonych przez oferentów w postępowaniu nr [...] prowadzonym w trybie konkursu ofert w rodzaju leczenie szpitalne w zakresie izba przyjęć/[...] - była dwukrotnie rozpatrywana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, którego wyroki z 31 października 2012 r. (sygn. akt II SA/Kr 1196/12) i z 2 kwietnia 2014 r. (sygn. akt II SA/Kr 142/14) zostały następnie także poddane kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wyrokami z 5 kwietnia 2013 (sygn. akt l OSK 193/13) i z 25 listopada 2015 r. (sygn. akt l OSK 1830/14) oddalił skargi kasacyjne. W związku z powyższym przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest głównie sposób wywiązania się Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego narodowego Funduszu Zdrowia w K. z obowiązku zastosowania się do oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania zawartych w poprzednich wyrokach Administracyjnego Sądu Wojewódzkiego w Krakowie oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego, w tym w szczególności wyroku WSA z 2 kwietnia 2014 sygn. akt II SA/kr 142/14 i NSA z 25 listopada 2015, sygn. akt l OSK 1830/14 i w tym kontekście Sąd rozstrzygający w niniejszej sprawie ocenił prawidłowość skarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji tego samego organu z 4 marca 2016 r. Zgodnie bowiem z przepisem art. 153 p.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Przez ocenę prawną należy rozumieć sąd o prawnej wartości sprawy. Ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania

16

Sygn. akt 11 SA/Kr 636/16

administracyjnego oraz kwestii zastosowania określonego przepisu prawa jako podstawy do wydania decyzji. Wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencję oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych i wskazanie kierunku, w którym winno zmierzać przyszłe postępowanie (J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2012 r., s. 397; M. Jagielska, J. Jagielski, R. Stankiewicz, w: red. R. Hauser, M. Wierzbowski, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011 r., s. 544, Nb 1-3). Trzeba podkreślić, że przepis art. 153 p.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący, co oznacza, że ani organ administracji publicznej, ani sąd, orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie mogą nie uwzględnić oceny prawnej i wskazań wyrażonych wcześniej w orzeczeniu sądu, gdyż są nimi związane. Nieprzestrzeganie tego przepisu w istocie podważałoby obowiązującą w demokratycznym państwie prawnym zasadę sądowej kontroli nad aktami i czynnościami organów administracji i prowadziło do niespójności działania systemu władzy publicznej. Związanie oceną prawną wyrażoną w wyroku (uzasadnieniu orzeczenia) oraz wynikającymi z niej wskazaniami co do dalszego postępowania oznacza, że organ nie może formułować nowych ocen prawnych, sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz obowiązany jest do podporządkowania się jemu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania w razie stwierdzenia braku zastosowania się do wskazań w zakresie dalszego postępowania przed organem administracji publicznej (wyrok NSA z: 30.7.2009 r., II FSK 451/08, l_ex nr 526493; 23.9.2009 r., l FSK 494/09, Lex nr 594010; 13.7.2010 r., l GSK 940/09, Lex nr 594756; wyrok WSA we Wrocławiu z 14.1.2010 r., l SA/Wr 1591/09, Lex nr 559604). Dlatego w razie wnoszenia kolejnych skarg na decyzje administracyjne sąd administracyjny jedynie weryfikuje sposób wywiązania się organów ze skierowanych do nich wskazań, nie wnika on natomiast w materię objętą zakresem wcześniejszych ocen (wyrok NSA z dnia 21.4.2010 r., II FSK 2129/08, Lex nr 596261). Trzeba podkreślić, że przepis art. 153 p.p.s.a. pełni szczególną rolę w kontekście skuteczności oraz wykonalności orzeczeń sądów administracyjnych. Naruszenie art. 153 p.p.s.a. przez organy administracji pociąga za sobą niebezpieczeństwo ponownego zaskarżenia podjętej decyzji do sądu administracyjnego, unicestwienie bytu prawnego przedmiotowej decyzji oraz

17

Sygn. akt 11 SA/Kr 636/16

konieczność ponownego przeprowadzenia postępowania administracyjnego co do istoty sprawy. Obowiązek, o którym mowa w art. 153 p.p.s.a może być wyłączony tylko w wypadku zmiany stanu prawnego lub istotnej zmiany okoliczności faktycznych, a także po wzruszeniu wyroku zawierającego ocenę prawną, w przewidzianym do tego trybie (wyrok WSA w Kielcach z 14. 01. 2010 r. sygn. akt l SA/Ke 524/09) - co w niniejszej sprawie nie zachodzi.

Odnosząc powyższe do okoliczności niniejszej sprawy z uwzględnieniem określonych w art. 153 p.p.s.a relacji między organem administracyjnym a sądem, która sprowadza się do związania organu oceną prawną i wskazaniami do dalszego postępowania, gdzie nie ma miejsca na polemikę organu z oceną prawną i wskazaniami zawartymi w wyrokach do dalszego postępowania należy wskazać, że w aktualnym stanie prawnym obowiązuje zasada jawności zarówno umów o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej jak ofert składanych w postępowaniu o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Zasadę tę wprowadza przepis art. 135 ust. 1 ustawy z 27 sierpnia 2004 o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2015 r. póz. 581, dalej w skrócie u.ś.o.ż.) w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania skarżonej decyzji stanowiący, że oferty złożone w postępowaniu o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej oraz umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej są jawne. Zgodnie natomiast z treścią art. 135 ust. 2 pkt 2 ustawy ramy tej jawności w odniesieniu do ofert podlegają ograniczeniu w odniesieniu do informacji stanowiących tajemnicę przedsiębiorcy, które zostały zastrzeżone przez świadczeniodawcę. Przepis ten określa też, że NFZ realizuje zasadę jawności ofert w szczególności przez umożliwienie wglądu do tych ofert. Poza sporem jest, że oferty stanowią informację publiczną w rozumieniu przepisów art. 1 i 6 ustawy z 6. 09. 2001 o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2005 r. nr 64, póz. 565 z póżn. zm.) oraz, że organ jest podmiotem, na którym ciąży obowiązek ujawnienia ofert. Organ rozpoznając po raz kolejny sprawę z wniosku Szpitala Miejskiego w R. ze 5 stycznia 2011 r. wyjaśnił te kwestie prawidłowo. W sprawie przedmiotem sporu jest natomiast zakres ograniczeń zasady jawności ofert przy czym organ - rozpoznający sprawę po raz kolejny - w uwzględnieniu poglądów wyrażonych w uzasadnieniach ww. wydanych wyroków, w tym w szczególności wyroku WSA w Krakowie z 2 kwietnia 2014 sygn. akt II SA/Kr 142/14 i NSA z 25

18

Sygn. akt II SA/Kr 636/16

listopada 2015 r. sygn. akt l OSK 1830/14 dokonał prawidłowej wykładni art. 135 ust. 2 pkt 2 w z zw. z art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p. Przyjął zatem, że w obowiązującym stanie prawnym wyłączeniu z udostępnienia informacji o ofertach podlegają te informacje zawarte w ofertach, które stanowią informację przedsiębiorcy. Brak zaś podstawy prawnej do ograniczenia jawności ofert ze względu na inne ograniczenia o jakich mowa w art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p., co wiąże się z komplementarnym czyli współistniejącym charakterem relacji pomiędzy ustawą o dostępie do informacji publicznej a ustawą o świadczeniach zdrowotnych. Tym samym nie jest to relacja, w której ustawę o dostępie do informacji publicznej uznaje się za ogólną w stosunku do ustawy o świadczeniach zdrowotnych. W rozpoznawanej sprawie sporny pozostaje natomiast zakres ograniczenia jawności ofert ze względu na konieczność zachowania tajemnicę przedsiębiorcy. W ocenie strony skarżącej informacje uznane przez organ za takie, które nie podlegają ujawnieniu ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy nie mają takiego charakteru, co oznacza, że powinny być udostępnione. W ocenie organu informacje wyszczególnione w punkcie l sentencji decyzji pierszoinstancyjnej z 4 marca 2016 r. (utrzymanej w mocy skarżoną decyzją z 15 kwietnia 2016 r.) stanowią tajemnicę przedsiębiorcy i związku z tym nie podlegają ujawnieniu. W ocenie Sądu stanowisko organu należy w pełni zaaprobować. Obowiązująca regulacja prawna zawarta w treści art. 135 ust. 1 i 2 pkt 2 u.ś.o.z., normująca zasadę jawności ofert złożonych w postępowaniu o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej jednocześnie określiła jej zakres. Trzeba jednak zauważyć, że poszerzenie zakresu jawności ofert w stosunku do zakresu ograniczeń wskazanych w przepisach art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p., a w szczególności uznanie, że w tej materii ochrona danych osobowych zasadniczo nie stanowi przeszkody dla ich ujawnienia, nie oznacza jednak bezwzględnego obowiązku ujawniania wszystkich informacji w nich zawartych - wskazując na jej ograniczenie ze względu na ww. tajemnicę przedsiębiorcy. Celem doprecyzowania znaczenia i zakresu tego pojęcia należy się zatem odwołać się do definicji pojęcia "tajemnicy przedsiębiorcy" sformułowanej w przepisie art. 11 ust. 4 ustawy z 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (Dz. U. 2003 r. nr 153, póz. 1503) stanowiącym, że przez tajemnicę przedsiębiorstwa rozumie się nieujawnione do wiadomości publicznej informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa oraz inne informacje posiadające wartość gospodarczą (handlową),

19

Sygn. akt 11 SA/Kr 636/16

co do których przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich w poufności W oparciu o powyższe, należy uznać, że tajemnicę przedsiębiorcy stanowią informacje znane jedynie określonemu kręgowi podmiotów związanych z przedsiębiorcą, które stanowią informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne i handlowe, wobec których przedsiębiorca podjął wystarczające środki ochrony w celu zachowania jej poufności. Z tajemnicą przedsiębiorcy mamy zatem do czynienia tylko w sytuacji gdy w odniesieniu do ww. istotnych informacji związanych z funkcjonowaniem przedsiębiorstwa dołączył element formalny tj. gdy przedsiębiorca podjął działania zmierzające do zachowania ich w poufności W rozpoznawanej sprawie organ, działając w oparciu o wskazania zawarte w ww. wyrokach WSA w Krakowie i NSA, prawidłowo zinterpretował przepisy i zwrócił się do każdego oferenta z zapytaniem dotyczącym wyrażenia woli co do zachowania danych zawartych w ofercie, które stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa. Następnie, przy uwzględnieniu udzielonych odpowiedzi, w których wskazano na wolę zachowania poufności w zakresie informacji dotyczących tajemnicy przedsiębiorcy (element formalny) sformułował listę informacji spełniających kryterium tajemnicy przedsiębiorcy (kryterium materialne). Należy podkreślić, że ustalając ww. zakres informacji niepodlegających ujawnieniu organ wnikliwie uzasadnił dlaczego uznał je za spełniające przesłanki tajemnicy przedsiębiorcy, l tak, kwalifikując wykaz podwykonawców i związane z tym informacje dotyczące promesy lub umowy z podwykonawcami lub oświadczenie oferenta o samodzielnym wykonywaniu umowy, a także polisę ubezpieczeniową lub promesę zawarcia umowy odpowiedzialności cywilnej oraz numery seryjne sprzętu i rok jego produkcji - za objęte tajemnicą przedsiębiorcy (element materialny) wskazał przede wszystkim, że sam fakt współpracy z określonym podwykonawcą w określonym zakresie, formie i czasie oraz sposób udzielania świadczeń, jak również informacja o samodzielnym wykonywaniu ma wartość gospodarczą (handlową) stanowi zatem taką tajemnicę. Wskazał także, iż dane zawarte w V i VI części formularza ofertowego tj. zawierające wykaz sprzętu i szczegóły oferty w zakresie w jakim odnoszą się do numerów sprzętu i daty jego produkcji są informacjami o charakterze technicznym i technologicznym, posiadają tez wartość gospodarczą, a więc kwalifikują się jako tajemnica przedsiębiorcy. Nie zgodził się przy tym twierdzeniem strony skarżącej, że dane te jako łatwo, a nawet ogólnie dostępne nie stanowią tajemnicy

20

Sygn. akt 11 SA/Kr 636/16

przedsiębiorcy. Stanowisko to wraz z argumentacja zawartą w uzasadnieniu skarżonej decyzji Sąd w całości podziela. Należy zatem uznać, że ww. dane dotyczące sprzętu nie są ogólnie znane poza określonym kręgiem właścicieli i pracowników. Nie budzi wątpliwości, że kryterium tajemnicy spełniają również: polisa ubezpieczeniowa i promesa zwarcia umowy OC, z ujawnienia których można wnioskować o sytuacji finansowej i ekonomicznej przedsiębiorstwa. Odnosząc się natomiast do ogólnego zarzutu kwestionującego ograniczenie jawności w odniesieniu do tych informacji, które stanowią tajemnicę przedsiębiorcy trzeba się zgodzić z poglądem wyrażonym w wyroku WSA w Krakowie z 28 czerwca 2016 r. sygn. akt II SA/Kr 476/16, że prawidłowe określenie zakresu udostępnienia informacji publicznej stanowi zawsze wynik wyważenia współistniejących i gwarantowanych ustawami uprawnień tj.: prawa dostępu do informacji publicznej i prawa do ochrony tajemnicy przedsiębiorcy. W związku z powyższym, w ocenie Sądu w składzie rozpoznającym w niniejszej sprawie organ uczynił zadość zasadzie jawności ofert oraz zasadzie ochrony tajemnicy przedsiębiorcy. Nie poprzestał na odniesieniu się do stanowiska oferentów zainteresowanych zachowaniem informacji mającej charakter w poufności, ale dokonał własnych, wnikliwych i prawidłowych ocen poszczególnych informacji zawartych w kwestionariusz złożonych ofert w aspekcie ochrony tajemnicy przedsiębiorstwa, które następnie uzasadnił.

Odnosząc się do drugiego zarzutu skargi - w którym kwestionowana jest prawidłowość umorzenia na podstawie art. 105 k.p.a. postępowania w zakresie nieobjętym punktem l decyzji z 8 marca 2016 r. dotyczącym odmowy udzielenia informacji - należy uznać go za chybiony. Organ - zgodnie zresztą ze wskazaniami wyroku z NSA z 25 listopada 2015 r. sygn. akt l OSK. 1878/14 w odniesieniu do informacji podlegającej ujawnieniu stwierdził, że w tym zakresie postępowanie jest bezprzedmiotowe, a zatem w sprawie znajduje zastosowanie przepis art. 105 k.p.a także ze względu na brak możliwości umorzenia postępowania w takiej sytuacji w oparciu o przepisy u.d.i.p.

21

W tym stanie sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny Krakowie orzekł o oddaleniu skargi na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.