Wyrok NSA, sygn. akt I SA 849/00
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 2001-01-25 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 614  Oświata, szkolnictwo wyższe, nauka, działalność badawczo-rozwojowa i archiwa
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Powołane przepisy: article: art. 138, art. 156 par. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz. 1071
law: Obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 9 października 2000 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego.
article: art. 2 ust. 1
journal: Dz.U. 1991 nr 63 poz. 266
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1991 r. o Krajowej Szkole Administracji Publicznej.
Teza: W przypadku gdy organ odwoławczy ustali, że decyzja organu I instancji jest dotknięta jedną z wad wyliczonych w art. 156 par. 1 Kpa może jedynie uchylić i zmienić decyzję /np. w razie rażącego naruszenia prawa, czy gdy decyzja zawiera wadę powodującą nieważność z mocy prawa/ lub uchylić decyzję i umorzyć postępowanie I instancji /np. wydanie decyzji bez podstawy prawnej z naruszeniem przepisów o właściwości/.

TEZY

W przypadku gdy organ odwoławczy ustali, że decyzja organu I instancji jest dotknięta jedną z wad wyliczonych w art. 156 par. 1 Kpa może jedynie uchylić i zmienić decyzję /np. w razie rażącego naruszenia prawa, czy gdy decyzja zawiera wadę powodującą nieważność z mocy prawa/ lub uchylić decyzję i umorzyć postępowanie I instancji /np. wydanie decyzji bez podstawy prawnej z naruszeniem przepisów o właściwości/.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Ewy S. na decyzję Przewodniczącego Rady Krajowej Szkoły Administracji Publicznej z dnia 28.04.2000 r. (...) o odmowie przyjęcia w poczet słuchaczy - uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; (...).


UZASADNIENIE

Przewodniczący Rady Krajowej Szkoły Administracji Publicznej decyzją z dnia 28.04.2000 r. (...) na podstawie art. 156 par. 1 pkt 1 Kpa stwierdził nieważność decyzji Komisji Rekrutacyjnej Krajowej Szkoły Administracji Publicznej z dnia 2.11.1999 r. /bez numeru/ którą orzeczono o odmowie przyjęcia Ewy S. w poczet słuchaczy Krajowej Szkoły Administracji Publicznej w W.

W uzasadnieniu decyzji podano, że Ewa S. kandydowała do Krajowej Szkoły Administracji Publicznej w postępowaniu rekrutacyjnym w 1998 r. Przeszła pomyślnie trzy pierwsze etapy postępowania i w etapie czwartym "rozmowie kwalifikującej" uzyskała 16 punktów na 50 możliwych do uzyskania. Komisja Rekrutacyjna oceniająca w tym etapie predyspozycje kandydatów na słuchaczy KSAP, a tym samym i do pracy na kierowniczych stanowiskach w administracji publicznej, określiła limit uzyskania przez kandydata 28 punktów, które kwalifikowały do przyjęcia w poczet słuchaczy KSAP. Wobec nie osiągnięcia tego limitu Komisja 22.06.1998 r. podjęła decyzję o nie przyjęciu Ewy S. w poczet słuchaczy KSAP.

Od tej decyzji skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożyła Ewa S. i na skutek tej skargi Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 8.06.1999 r. wydanym w sprawie I SA 1244/98 uchylił powyższą decyzję Komisji Rekrutacyjnej.

Komisja Rekrutacyjna ponownie rozpatrując sprawę Ewy S. zapoznała się z jej aktami z postępowania rekrutacyjnego, a także z wyjaśnieniami członków Komisji uczestniczących w rozmowie kwalifikacyjnej odbytej z nią dnia 20.06.1998 r. Ustalono predyspozycje i sposób dokonania ich oceny. Przyjęte oceny i ich skala nie budzą wątpliwości co do ich poprawności. Ewa S. uzyskała 16 punktów na 50 możliwych do uzyskania. W postępowaniu rekrutacyjnym roku 1998, w którym brała udział Ewa S., ustalono, iż przyjęci zostają ci spośród kandydatów, którzy uzyskali nie mniej niż 28 punktów w toku rozmowy kwalifikującej. Z tych względów Komisja Rekrutacyjna zaskarżoną decyzją postanowiła nie przyjąć Ewy S. w poczet słuchaczy Krajowej Szkoły Administracji Publicznej.

Komisja poinformowała także skarżącą, że wobec wejścia w życie z dniem 29.10.1999 r. nowego statutu Krajowej Szkoły Administracji Publicznej - rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 7 października 1999 r. /Dz.U. nr 82 poz. 920/, mimo braku przepisów intertemporalnych, od decyzji Komisji przysługuje odwołanie w trybie przepisów par. 19 statutu Krajowej Szkoły, to jest w terminie 14 dni od daty publicznego ogłoszenia wyników postępowania, które nastąpiło dnia 30.11.1999 r.

Odwołanie, jak to wynika z akt sprawy zostało wniesione w terminie. Komisja Rekrutacyjna trafnie zważyła, stwierdzono w uzasadnieniu, że od dnia 29.10.1999 r. obowiązuje nowy statut Krajowej Szkoły, regulujący między innymi, kwestie postępowania rekrutacyjnego i odwołań od decyzji Komisji Rekrutacyjnej.

Komisja nie dostrzegła jednak, że wobec braku przepisów intertemporalnych w powołanym wcześniej rozporządzeniu Prezesa Rady Ministrów w sprawie nadania statutu Krajowej Szkole Administracji Publicznej - przepisy poprzedniego statutu Krajowa Szkoły, w tym i dotyczące powołania Komisji Rekrutacyjnej - utraciły z dniem 29.10.1999 r. swoją moc obowiązującą.

Rozpatrując ponownie w 1999 r. sprawę Ewy S. Komisja Rekrutacyjna była powołana w trybie przepisów statutu Krajowej Szkoły Administracji Publicznej wprowadzonego uchylonym zarządzeniem Nr 30 Prezesa Rady Ministrów z dnia 23 sierpnia 1991 r. w sprawie nadania statutu Krajowej Szkole Administracji Publicznej /zmienionym zarządzeniami Prezesa Rady Ministrów Nr 56 z dnia 14 listopada 1991 r. i Nr 98 z dnia 25 września 1992 r./, a więc w trybie przepisów nie obowiązujących w dacie rozpatrywania sprawy i orzekania.

Tym samym zaskarżona decyzja z 2.11.1999 r. została podjęta przez organ, który nie był uprawniony do jej podjęcia.

Decyzję powyższą zaskarżyła do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ewa S. podnosząc, iż została ona wydana z rażącym naruszeniem prawa. Decyzja ta, zdaniem skarżącej, jak i decyzja z dnia 2.11.1999 r. zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, gdyż decyzja z dnia 2.11.1999 r. została podjęta przez organ, który nie był uprawniony do jej podjęcia, a zaskarżona decyzja z dnia 28.4.2000 r. narusza przepis art. 138 Kpa w zw. z art. 127 par. 3 Kpa przez stwierdzenie nieważności decyzji z dnia 2.11.1999 r.

W odpowiedzi na skargę Przewodniczący Rady Krajowej Szkoły Administracji Publicznej "wobec braku żądań skargi, pozostawił poruszane w sprawie kwestie do uznania sądu". W wywodach odpowiedzi na skargę stwierdzono, że przepis art. 140 Kpa upoważnia organ odwoławczy do podjęcia w sytuacjach wyjątkowych w tym nieuregulowanych w art. 138 Kpa rozstrzygnięć nie mieszczących się w katalogu zawartym w art. 138 Kpa.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zaskarżona decyzja Przewodniczącego Rady Krajowej Szkoły Administracji Publicznej w Warszawie z dnia 28.04.2000 r. (...) została wydana w postępowaniu odwoławczym /par. 19 ust. 1 statutu Krajowej Szkoły Administracji Publicznej nadanego szkole rozporządzeniem Prezesa Rady Ministrów z dnia 7 października 1999 r. - Dz.U. nr 82 poz. 920, stosownie do art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1991 r. o Krajowej Szkole Administracji Publicznej - Dz.U. nr 63 poz. 266 ze zm./ i organ ten rozpoznając sprawę obowiązany był stosować przepisy rozdziału 10 działu II kodeksu postępowania administracyjnego, w tym przepis art. 138 Kpa.

Organ wydając zaskarżoną decyzję oparł się na przepisie art. 156 par. 1 pkt 1 Kpa i stwierdził nieważność decyzji Komisji Rekrutacyjnej z dnia 2.11.1999 r.

Kodeks postępowania administracyjnego wyłącza stosowanie sankcji nieważności decyzji w postępowaniu odwoławczym. W przypadku zatem gdy organ odwoławczy ustali, że decyzja organu I instancji jest dotknięta jedną z wad wyliczonych w art. 156 par. 1 Kpa może jedynie uchylić i zmienić decyzję /np. w razie rażącego naruszenia prawa, czy gdy decyzja zawiera wadę powodującą nieważność z mocy prawa/ lub uchylić decyzję i umorzyć postępowanie I instancji /np. wydanie decyzji bez podstawy prawnej z naruszeniem przepisów o właściwości/.

Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 12 marca 1981 r. SA 472/81 /ONSA 1981 Nr 1 poz. 21/ stwierdził, "Organ odwoławczy obowiązany jest rozpoznać odwołanie i wydać decyzję zgodnie z treścią art. 138 Kpa, to jest dokonując merytorycznej i prawnej oceny zasadności zaskarżonej decyzji. Niedopuszczalne jest stosowanie w takim przypadku art. 156 par. 1 Kpa, normującego sytuacje, w których organ wyższego stopnia działa nie jako organ odwoławczy w toku instancji ale jako organ którego uprawnienia przy stosowaniu art. 156 Kpa są węższe niż uprawnienia organu odwoławczego".

Sąd uchylił również decyzję Komisji Rekrutacyjnej z dnia 2.11.1999 r. która nie zawiera uchybień popełnionych przy wydawaniu decyzji z dnia 28.04.2000 r., ale zawiera uchybienia wymienione w uzasadnieniu tej decyzji z powodu których nie może się ona ostać w obrocie prawnym.

Z tych wszystkich względów Naczelny Sąd Administracyjny na mocy art. 21, art. 22 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania sądowego orzeczono na mocy art. 55 ust. 1 cyt. ustawy o NSA.