Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 955/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2016-11-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Nadzór budowlany
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

\Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Agnieszka Nawara-Dubiel (spr.) Sędziowie: WSA Magda Froncisz WSA Mariusz Kotulski Protokolant: st. sekr. sąd. Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 listopada 2016 r. sprawy ze skargi B. O. i J. O. na decyzję nr [...] [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 10 czerwca 2016 r., znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego solidarnie na rzecz skarżących B. O. i J. O. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla powiatu [....] - ziemskiego w K. decyzją nr [....] z dnia 27 marca 2015 r., znak: [....] wydaną w sprawie wiaty wolnostojącej, zlokalizowanej na dz. nr [....] w m. C. , gm. [....] umorzył postępowanie z uwagi na jego bezprzedmiotowość, ze względu na fakt, iż wymiary przedmiotowego obiektu zostały doprowadzone do stanu zgodnego ze zgłoszeniem robót budowlanych dokonanym w miejscowym organie administracji architektoniczno - budowlanej.

Po rozpatrzeniu odwołania wniesionego od powyższej decyzji przez T.S. [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia 10 czerwca 2016 r., znak [....] na podstawie art. 138 § 2 i art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 23, dalej: k.p.a.) oraz art. 80 ust. 2 pkt 2 i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 290, dalej: u.p.b.) uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

Uzasadniając to rozstrzygnięcie organ odwoławczy wskazał, że przed PINB prowadzono postępowanie w sprawie wiaty wolnostojącej zlokalizowanej na działce nr [....] w m. C. , gm. [....] (akta PINB, k. nr 7).

W dniu [....] 2014 r. dokonano oględzin przedmiotowej wiaty, podczas których stwierdzono, iż na działce zlokalizowane są fundamenty wiaty wolnostojącej, których wymiary zobrazowano na szkicu zawartym w protokole - ok. 10,15m x 4,90m. Zanotowano również, iż "Fundamenty zostały wykonane w maju 2013 r. (...) Wg oświadczenia T.S. roboty budowlane przy przedmiotowej wiacie zostały rozpoczęte 22.09.2013 r." (akta PINB, k. nr 8-13).

Za pismem z dnia 7 lutego 2014 r. T.S. przesłała do akt sprawy 9 szt. zdjęć obrazujących prace związane z wykonaniem w/w fundamentów. Zdjęcia opatrzono datami 21 i 24 września 2013 r., zaś w treści pisma T.S. podniosła, iż stanowią one dowód na to, iż prace związane z wykonaniem fundamentów rozpoczęto dnia 21 września 2013 r. (akta PINB, k. nr 14-23).

Organ I instancji pismem z dnia 11 lutego 2014 r., znak: [....] zwrócił się do Wójta Gminy [....] o wydanie wypisu i wyrysu z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla działki nr ew. [....] położonej w m. C. Żądana dokumentacja wpłynęła za pismem z dnia 21 lutego 2014 r., znak: [....] (akta PINB, k. nr 26-42).

Działając na podstawie art. 50 § 1 k.p.a. organ I instancji wezwał J.D. jako pełnomocnika [....] do wskazania docelowego przeznaczenia i sposobu użytkowania wiaty na działce nr [....] w m. C. , gm. [....] . W odpowiedzi zawartej w piśmie z dnia 17 czerwca 2014 r. J.D. oświadczył, że wiata na działce nr [....] w m. C. gm. [....] przeznaczona będzie na przechowywanie sprzętu rolniczego (akta PINB, k. nr 51 i 53).

Postanowieniem nr [....] z dnia 7 lipca 2014 r., znak: [....] na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 u.p.b. wstrzymano J.O. jako inwestorowi obiektu i współwłaścicielowi działki nr [....] w m. C. , prowadzenie robót budowlanych przy realizacji inwestycji budowy wolnostojącej wiaty, nakazano przedłożenie zaświadczenia Wójta Gminy [....] o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a w przypadku jej zgodności dokumenty, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3 u.p.b. (akta PINB, k. nr 57-58).

Pismem z dnia 29 sierpnia 2014 r. J.D. poinformował PINB, iż w miesiącu wrześniu 2014 r. inwestor przystąpi do rozbiórki fundamentów w części wykraczającej poza zakres objęty zgłoszeniem z dnia 04.05.2011, zaś pismem z dnia 7 października 2014 r., iż rozebrana została część fundamentów wykraczająca poza zakres objęty zgłoszeniem z dnia 04.05.2011 (akta PINB, k. nr 59 i 76).

Podczas przeprowadzonej dnia 7 listopada 2014 r. kontroli stwierdzono, iż dokonano częściowej rozbiórki fundamentów wiaty zlokalizowanej na dz. nr ew. [....] w m. C. , zaś teren nie został uporządkowany (akta PINB, k. nr 77-78).

Do akt niniejszego postępowania włączono wykonaną z akt znak: [....] kopię

← zgłoszenia z dnia 4 maja 2011 r., w którym planowany termin rozpoczęcia robót określono na dzień 22 czerwca 2011 r.,

← postanowienia Starosty K. z dnia 18 maja 2011 r., znak: [....] . nakładającego na J.O. obowiązek uzupełnienia w/w zgłoszenia oraz

← dokumentacji stanowiącej uzupełnienie zgłoszenia z dnia 4 maja 201 1 r. (akta PINB, k. nr 79-90)

oraz kopię protokołu z przeprowadzonej dnia 25 października 2013 r. kontroli (akta PINB, k. nr 91-93).

Za pismem z dnia 6 lutego 2015 r. J.D. przedłożył oświadczenia Z.O. i Z.P. , którzy podnieśli, iż prace związane z wykonaniem wiaty zostały rozpoczęte w maju i kontynuowane w sierpniu i wrześniu 2013 r. (akta PINB, k. nr 95-97).

Następnie do akt włączono kopię decyzji Starosty K. nr [....] z dnia 20 stycznia 2014 r., znak: [....] , którą po rozpatrzeniu wniosku z dnia 3 stycznia 2014 r. wniesiono sprzeciw w sprawie zgłoszenia budowy nie wymagającej pozwolenia na budowę dla inwestycji pn. Budowa wiaty o powierzchni zabudowy 25 m2 na działce nr [....] w miejscowości C. (akta PINB, k. nr 103).

Następnie MWINB postanowieniem nr [....] z dnia 11 marca 2016 r., znak: [....] działając na podstawie art. 136 k.p.a. zlecił organowi I instancji przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego poprzez:

1. pozyskanie oraz przesłanie do siedziby [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. informacji, czy od zgłoszenia robót budowlanych nie wymagających pozwolenia na budowę dokonanego przez J.O. dnia 4 maja 2011 r., znak: [....] został przez Starostę K. wniesiony sprzeciw,

2. przeprowadzenie dodatkowych oględzin na działce nr ew. [....] w m. C. pod kątem stwierdzenia, czy wymiary fundamentów wiaty zostały doprowadzone do stanu zgodnego z warunkami określonymi w zgłoszeniu robót budowlanych dla inwestycji Budowa wiaty wolnostojącej na dz. nr [....] w m. C... , gm. [....] , sygn. akt Starosty K. : [....] ,

3. przesłanie do siedziby [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. protokołu z w/w oględzin wraz z załącznikami w postaci szkicu z naniesionymi wymiarami w/w fundamentów oraz dokumentacji fotograficznej (akta PINB, k. nr 108).

Organ odwoławczy wskazał, iż nie podziela stanowiska organu I instancji wyrażonego w skarżonej decyzji. W pierwszej kolejności wskazano się, iż ustawą z dnia 20 lutego 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r. poz. 443) zmieniono treść u.p.b., jednakże zgodnie z art. 6 ust. 1 przywołanej ustawy, do spraw wszczętych i niezakończonych do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy decyzją ostateczną stosuje się przepisy dotychczasowe. Na podstawie tego przepisu zastosowanie w niniejszej sprawie znajdą przepisy u.p.b. w brzmieniu sprzed w/w nowelizacji.

Wedle ogólnej zasady, wyrażonej w art. 28 ust. 1 u.p.b. roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31. Jednym z wyjątków od przywołanej zasady jest zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 2 budowa wolno stojących parterowych budynków gospodarczych, wiat i altan oraz przydomowych oranżerii (ogrodów zimowych) o powierzchni zabudowy do 25 m, przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m powierzchni działki, zaś na wykonanie wskazanych wyżej obiektów w świetle art. 30 ust. 1 pkt 1 u.p.b. w brzmieniu sprzed w/w nowelizacji wymagane jest wcześniejsze dokonanie zgłoszenia do organu administracji architektoniczno-budowlanej.

Jak wynika z akt sprawy, J.O. w dniu [....] maja 2011 r. zgłosił zamiar budowy wiaty wolnostojącej na działce nr [....] w m. C. Starosta [....] postanowieniem z dnia 18 maja 2011 r., znak: [....] nałożył na inwestora obowiązek uzupełnienia w/w zgłoszenia, co nastąpiło za pismem J.O. w dniu 1 czerwca 2011 r. Od przedmiotowego zgłoszenia organ administracji architektoniczno-budowlanej nie wniósł sprzeciwu, więc zostało ono przyjęte milczącą zgodą organu w dniu 1 lipca 2011 r. (akta PINB, k. nr 79-81, 82, 82-89 i 113).

Z dokumentów przekazanych przez J.O. w wykonaniu postanowienia Starosty K. z dnia 18 maja 2011 r., znak: [....] wynika, iż J.O. dokonał zgłoszenia obiektu o powierzchni zabudowy 34,96m2, o czterech ścianach, fundamentach o głębokości 120cm projektowanych na całym obrysie obiektu oraz o rozpiętości konstrukcji w osiach 4,25m. Mając na uwadze powyższe oraz treść przywołanych wyżej przepisów u.p.b. należy uznać, iż obiekt, którego zamiar budowy zgłosił J.O. nie zawierał się w katalogu wyjątków od zawartej w art. 28 ust. 1 u.p.b. zasady - nie był wiatą o powierzchni zabudowy do 25 m2, podlegającą uproszczonej procedurze zgłoszenia lecz na jego budowę konieczne było wcześniejsze uzyskanie decyzji o pozwoleniu na budowę.

Zdaniem organu odwoławczego zastosowanie w niniejszej sprawie winien mieć zatem tryb postępowania naprawczego, określony w art. 50, 51 u.p.b., który ma zastosowanie (zgodnie z treścią art. 50 ust. 1 u.p.b) w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1 u.p.b., czyli w przypadkach innych niż budowa obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia na budowę, zgłoszenia bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ.

Zgodnie ze stanowiskiem sądownictwa administracyjnego oraz doktryny do przypadków innych zaliczane jest prowadzenie robót budowlanych zgodnie z dokonanym, ale nieprawidłowym zgłoszeniem (vide: Prawo budowlane. Komentarz, A. Plucińskia-Filipowicz (red.), M. Wierzbowski (red.), K. Buliński, A. Despot-Mładanowicz, T. Filipowicz, A. Kosicki, M. Rypina, M. Wincenciak, WK, 2016: Artykuł 50 ust. 1 pkt 3 obejmuje również przypadki prowadzenia robót budowlanych zgodnie z dokonanym, ale nieprawidłowym zgłoszeniem, a zatem z naruszeniem art. 30 ust. 1 (por. wyrok NSA z dnia 25 stycznia 2011 r., IIOSK 150/10, CBOSA). W orzecznictwie sądów administracyjnych prezentowany jest pogląd, że zgłoszenie wykonania określonych robót budowlanych i brak sprzeciwu właściwego organu wyklucza twierdzenie, że roboty budowlane były wykonywane w warunkach uzasadniających stosowanie art. 48 - chyba że zamiarem inwestora było obejście prawa polegające na wystąpieniu ze zgłoszeniem robót budowlanych, chociaż wiedział on, że zgłaszana inwestycja wymaga uzyskania pozwolenia na budowę (zob. wyroki NSA: z dnia 26 maja 2011 r., II OSK 443/10; z dnia 12 lutego 2008 r., II OSK 604/06; z dnia 28 kwietnia 2004 r., OSK 108/04, ONSA WSA 2004, nr l, poz. 26). W praktyce wykazanie zamiaru obejścia przepisów prawa może okazać się bardzo trudne. Prowadząc postępowanie w sprawie, organ musi bowiem dociec, że zamiarem inwestora było obejście przepisów prawa. Przeciwko zastosowaniu trybu z art. 48 przemawia okoliczność, że inwestor dokonał zgłoszenia organowi architektoniczno-budowlanemu. Nawet przy założeniu chęci obejścia prawa inwestor nie może być w gorszej sytuacji prawnej, gdy organ architektoniczno-budowlany, przyjmując zgłoszenie, nie zauważył tego oraz nie zareagował na to, iż zamierzenie inwestycyjne wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. Brak działania organu administracji architektoniczno-budowlanej nie może pogarszać sytuacji prawnej strony, gdyż godziłoby to w zasadę demokratycznego państwa prawnego (tak też: Prawo budowlane Komentarz pod red. Z. Niewiadomskiego, str. 529-530).

Wobec powyższego, jakkolwiek ze szkicu sytuacyjnego dołączonego do protokołu z przeprowadzonych w dniu [....] 2016 r. oględzin wynika, iż fundamenty przedmiotowej wiaty zostały doprowadzone do stanu zgodnego ze zgłoszeniem z niewielką - rzędu kilku cm - różnicą w stosunku do dokonanego zgłoszenia, to niezasadnym było umorzenie przez PINB postępowania jako bezprzedmiotowego z powodu, iż fundamenty przedmiotowej wiaty zostały wykonane na podstawie prawidłowo dokonanego zgłoszenia. Zgłoszenie to nie zostało bowiem dokonane prawidłowo przez co, jak wskazano wyżej, obiekt wymagał uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę, a tym samym postępowanie w sprawie nie jest bezprzedmiotowe i winno toczyć się w oparciu o przepisy art. 50,51 u.p.b. z uwagi na wystąpienie przesłanki określonej w art. 50 ust. 1 pkt 3 u.p.b.

W odpowiedzi na zarzuty podnoszone przez strony postępowania MWINB stwierdził, iż kwestia możliwości legalizacji przedmiotowego obiektu bądź też jego rozbiórki będzie przedmiotem postępowania przed organem I instancji w prowadzonym ponownie postępowaniu.

Opisaną wyżej decyzję zaskarżyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie [....] . Zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie art. 77 § 1 w związku z art. 80 k.p.a., które to normy prawa obligują organ administracji do zebrania i oceny całokształtu materiału dowodowego, co ma wpływ na wynik sprawy i wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji organu II instancji oraz podtrzymanie decyzji nr [....] z dnia 27 marca 2015 o umorzeniu postępowania, wydanej przez organ l instancji, a także o zasądzenie kosztów postępowania w sprawie.

W ocenie skarżących [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. przyjął błędnie podstawę budowy obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Zgodnie z uzasadnieniem w/w decyzji podstawę jej wydania stanowiło założenie, że zgłoszenie budowy dotyczyło obiektów wymienionych w art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa Budowlanego, w którym pojawia się słowo "wiata", ale który dotyczy bardziej obiektów związanych z zabudową mieszkaniową, podczas gdy rzeczywistą podstawą zgłoszenia był art. 29 ust. 1 pkt 1 dotyczący obiektów gospodarczych związanych z produkcją rolną na działkach siedliskowych. Błędnie przyjęta podstawa skutkowała przywołanymi zastrzeżeniami co do wielkości obiektu a mianowicie, że wielkość zgłoszonej wiaty przekracza dopuszczalną powierzchnię 25m2 /zgodnie z przyjętą interpretacją przez organ II instancji/ podczas gdy zgłoszony obiekt ma powierzchnię 34.96 m2 i mieści się w dopuszczalnej wielkości /35 m2/określonej w art. 29 ust. 1 pkt 1 Prawa Budowlanego. Zarówno miejscowy organ administracji architektoniczno-budowlanej jak i Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego stanęli na stanowisku, że przedmiotem zgłoszenia był obiekt gospodarczy związany z produkcją rolną i uzupełniający zabudowę zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej czyli parterowy budynek gospodarczy o powierzchni zabudowy do 35m2 i rozpiętości konstrukcji nie większej niż 4.80m Podkreślić należy brak w Prawie Budowlany jednoznacznej definicji "wiaty" mimo, że nazwa ta przywołana została w art. 29 ust. 1 pkt 2. Nawet pobieżna analiza załączonych przez Inwestora do zgłoszenia rysunków wskazuje, że obiekt będący przedmiotem zgłoszenia wyczerpuje zawartą w art. 3 ust. 2 Prawa Budowlanego definicję budynku - należy przez to rozumieć taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundament i dach. Obiekt zgłoszony do budowy przez J.O. być może nieprecyzyjnie nazwany "wiatą wolnostojącą" posiada zarówno fundamenty jak i dach, jest trwale związany z gruntem i posiada ściany z elementów betonowych. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w celu doprecyzowania przeznaczenia budynku zwrócił się z pytaniem w tej sprawie do inwestora. W odpowiedzi udzielonej w piśmie z dnia 17 czerwca 2014 roku wyjaśniono, że wiata przeznaczona będzie na przechowywanie sprzętu rolniczego. Zauważyć należy również, że Starosta Powiatowy w postanowieniu z dnia 18.05.2011 roku nakładając na Inwestora obowiązek uzupełnienia zgłoszenia o dodatkowe materiały i dokumenty powinien był wezwać również o poprawienie nazwy przedmiotu zgłoszenia. Ponieważ podstawą wydania Decyzji nr [....] z dnia 10.06.2016 [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. była błędnie przyjęta interpretacja dokonanego przez J.O. zgłoszenia budowy wnoszę o uchylenie w/w decyzji i utrzymanie w mocy Decyzji nr [....] z dnia 27 marca 2015 Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla powiatu [....] - ziemskiego w K. , który umorzył postępowanie z uwagi na jego bezprzedmiotowość.

W odpowiedzi na skargę [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o jej oddalenie i w całości podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Jego zdaniem na budowę wiaty o powierzchni zabudowy 35 m2 potrzebne było pozwolenie na budowę, a zatem na obecnym etapie postępowania należy wszcząć procedurę, o jakiej mowa w art. 50 - 51 ustawy Prawo budowlane.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) stanowi, iż sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) dalej zwana p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanymi granicami skargi (art. 134 ustawy).

W pierwszej kolejności wskazać należy, że przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej jest kasacyjna decyzja [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, wydana na podstawie art. 138 § 2 Kpa, zgodnie z którym organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.

Przeprowadzona przez Sąd, kontrola legalności zaskarżonej decyzji wykazała, że wydano ją z naruszeniem przepisów postępowania tj. art. 7, art. 77, art. 75, art. 79 Kpa oraz art. 107 § 3 Kpa, w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.

Naruszenie przepisów postępowania może polegać w szczególności na niedopełnieniu wynikających z tych przepisów obowiązków organu lub uniemożliwieniu stronie skorzystania z przysługujących jej uprawnień procesowych albo błędnej wykładni tych przepisów. Warunkiem uwzględnienia skargi z tego powodu jest ustalenie, że stwierdzone naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. (tak NSA w wyroku z dnia 13 grudnia 2011 r. o sygn. II OSK 1832/10, publ. LEX nr 1152065).

Dalej wskazać należy, że uzasadnienie jest niezwykle istotnym składnikiem prawidłowo wydanej decyzji. Zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnienie decyzji składa się z uzasadnienia faktycznego, zawierającego w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, a także przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił mocy dowodowej oraz uzasadnienia prawnego zawierającego wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów, które zadecydowały o treści decyzji. Organ musi, zatem zająć stanowisko wobec całego materiału dowodowego oraz jasno uzasadnić swoje zdanie, w szczególności, na jakiej podstawie uznał pewne fakty za udowodnione. Pominięcie w uzasadnieniu decyzji ustalenia okoliczności faktycznych, mogących mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, stwarza przesłankę do uznania naruszenia przez organ przepisów o postępowaniu administracyjnym w stopniu wywierającym istotny wpływ na wynik sprawy.

Zgodnie z art. 30 ust. 5 zdanie drugie (w brzmieniu obowiązującym na dzień dokonywania zgłoszenia), do wykonywania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie, w drodze decyzji, sprzeciwu i nie później niż po upływie 2 lat od określonego w zgłoszeniu terminu ich rozpoczęcia. J.O. dokonał zgłoszenia planowanych robót budowlanych w dniu 4 maja 2011 r., na wezwanie organu zgłoszenie zostało uzupełnione w dniu 1 czerwca 2011 r.

W toku postępowania zarówno przed organem I jak i II instancji, toczył się spór pomiędzy skarżącymi i T.S. , co do momentu rozpoczęcia robót budowlanych. Skarżący wskazywali, że roboty te rozpoczęli w maju 2013 r. natomiast T.S. twierdzi, że roboty te rozpoczęły się we wrześniu 2013 r. Organ I Instancji w uzasadnieniu swojej decyzji wskazał, że w ocenie organu roboty budowlane z uwagi na pisemne oświadczenia dwóch świadków przedłożone przez pełnomocnika inwestora świadczą o tym, że roboty budowlane przy wykonywaniu przedmiotowej wiaty zostały rozpoczęte w maju 2013 r. a więc w momencie obowiązywania zgłoszenia, natomiast przedłożone przez T.S. zdjęcia z widniejącą data 21 września 2013 r. nie świadczą o terminie rozpoczęcia robót , a jedynie o fakcie, iż w dniu 21 września 2013 r. roboty budowlane przy wiacie były prowadzone. Równocześnie w trakcie postępowania przed organem II instancji T.S. przedłożyła do akt sprawy (k. 11) oświadczenie J.R. , z którego wynika, że prace przy budowie wiaty wolnostojącej zlokalizowanej na działce [....] były rozpoczęte 21 września 2013 r.

Organ II instancji przemilczał tę kwestię i nie odniósł się do niej w zaskarżonej decyzji w żaden sposób, podczas gdy ustalenie, czy roboty zostały rozpoczęte w okresie 2 lat od określonego w zgłoszeniu terminu ich rozpoczęcia, istotnie wpływa na ocenę prawną legalności prowadzonych robót. Jest to termin prawa materialnego, którego przekroczenie powoduje, że uprawnienie do rozpoczęcia i wykonywania robót objętych zgłoszeniem wygasa z mocy prawa. W przypadku wygaśnięcia uprawnień wynikających ze zgłoszenia z powodu przekroczenia powyższego terminu inwestor rozpoczynający wykonywanie robót budowlanych działa w warunkach samowoli budowlanej.

Tym samym okoliczność ta musi zostać w pierwszej kolejności ustalona w prawidłowo prowadzonym postępowaniu dowodowym. Sąd wskazuje przy tym, że zgodnie z art. 75 § 1 Kpa jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Natomiast zgodnie z art. 79 § 1 i 2 Kpa strona powinna być zawiadomiona o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu ze świadków, biegłych lub oględzin przynajmniej na siedem dni przed terminem. Strona ma prawo brać udział w przeprowadzeniu dowodu, może zadawać pytania świadkom, biegłym i stronom oraz składać wyjaśnienia.

Oznacza to, że osoby które mogą mieć wiedzę co do opisanych wyżej istotnych dla sprawy faktów, powinny zostać przez organ przesłuchane w charakterze świadków, z zachowaniem wymienionych w art. 79 Kpa uprawnień przysługujących stronom. Pisemne oświadczenia zalegające w aktach sprawy nie czynią zadość tym wymaganiom.

Ustalając tę okoliczność, organ będzie również obowiązany ocenić przedłożone w toku postępowania przez T.S. zdjęcia, biorąc pod uwagę datę ich wykonania oraz okoliczności, które dokumentują. Organ rozważy również i to, że pierwsze pismo w sprawie złożone przez T.S. było datowane na 23 września 2013 r., czyli w koincydencji czasowej z datą wykonania zdjęć. Pisma tego w aktach sprawy brak, ale data tego pisma pośrednio wynika z treści zawiadomienia znajdującego się karcie nr 1 akt organu I Instancji.

Dodatkowo do rozstrzygnięcia pozostaje, jaki rodzaj obiektu budowlanego został w rzeczywistości zgłoszony, przy czym używana nazwa "wiata" w tym konkretnym stanie faktycznym nie jest okolicznością rozstrzygającą. Równie istotne znaczenie ma bowiem zdaniem Sądu również analiza dokumentów zgłoszenia. Na karcie 86 akt adm. organu I Instancji znajduje się bowiem rysunek "budynku wolnostojącego – wiaty w czterech widokach (każda ściana)", z którego wynika, że wszystkie cztery ściany będą pełne (nie maja nawet drzwi lub okien), natomiast na karcie 84 znajduje się rysunek zatytułowany "rzut przyziemia i fundamenty budynku wolnostojącego – wiaty" z którego wynika, że fundamenty mają głębokość 1200 mm (120 cm), a w ich skład wchodzi 11 słupów betonowych o przekroju 100x100 mm. Organ winien rozważyć czy taka konstrukcja fundamentów jest konstrukcją typową dla wiaty czy może raczej dla budynku gospodarczego, szczególnie, że jak stwierdziła skarżąca na rozprawie, razem z mężem zgłosiła obiekt, który miał służyć przechowywaniu maszyn i urządzeń rolniczych, a nie wiedziała że jest różnica między wiatą a budynkiem gospodarczym. Jest to oświadczenie zbieżne z treścią pisma z dnia 17 czerwca 2014 r. zgodnie z którym wiata na działce nr [....] w m. C. gm. [....] przeznaczona będzie na przechowywanie sprzętu rolniczego (akta organu I Instancji, k. nr 51 i 53).

Należy mieć bowiem na względzie, że zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt. 1 i pkt. 2, pozwolenia na budowę nie wymaga zarówno budowa obiektów gospodarczych związanych z produkcją rolną i uzupełniających zabudowę zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej w tym parterowych budynków gospodarczych o powierzchni zabudowy do 35 m2, przy rozpiętości konstrukcji nie większej niż 4,80 m, jak również wolno stojących parterowych budynków gospodarczych, wiat i altan oraz przydomowych oranżerii (ogrodów zimowych) o powierzchni zabudowy do 25 m2, przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki. Są to jednak dwa różne obiekty. Zatem przepisy te przewidują dwa rodzaje budynków gospodarczych podlegających zgłoszeniu, o różnych powierzchniach zabudowy, uzależnionych od tego czy jest to "obiekt gospodarczy związany z produkcją rolną i uzupełniający zabudowę zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej" (do 35 m2), czy też wolno stojący parterowy budynek gospodarczy (do 25 m2).

Ponownie prowadząc postępowanie organ będzie obowiązany rozważyć, czy tak wyznaczone postępowanie dowodowe może być przeprowadzone przez organ II Instancji bez naruszenia zasady dwuinstancyjności.

Natomiast dopiero po dokonaniu ustaleń dotyczących stanu faktycznego w zakresie wyżej wskazanym, organ będzie uprawniony do rozstrzygnięcia o właściwych przepisach prawa budowlanego, w oparciu o które ewentualnie będzie dalej prowadził legalizację.

Z uwagi na naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na zasadzie art. 145 pkt. 1 lit. c p.p.s.a. O kosztach orzeczono na zasadzie art. 200 p.p.s.a.