Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 773/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2015-12-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 135, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 200, art. 205 § 1
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 37 ust. 1 pkt 1, 2, art. 40
journal: Dz.U. 1974 nr 38 poz 229
law: Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane.
article: art. 103 ust. 2
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: art. 9 ust. 5
journal: Dz.U. 2015 poz 199
law: Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 15 grudnia 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Barbara Rymaszewska Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska Protokolant Starszy sekretarz sądowy Anna Kośka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 grudnia 2015 roku sprawy ze skargi B. P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr [...] znak: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki zbiornika na nieczystości 1) uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. z dnia [...], nr [...]; 2) zasądza od organu [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. na rzecz skarżącego B. P. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. a.bł.


UZASADNIENIE

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. decyzją z dnia [...]roku, nr [...], po rozpoznaniu odwołania J. i B. P., utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. z dnia [...], nr [...] w sprawie nakazu rozbiórki zbiornika bezodpływowego na nieczystości płynne.

Stan faktyczny sprawy przedstawia się w sposób następujący:

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] nakazał J. i B. P. (dalej jako: "inwestorzy") rozbiórkę zbiornika bezodpływowego na nieczystości płynne o wymiarach zewnętrznych 8,3 m x 3,9 m, usytuowanego na działce nr ewid. 59 w miejscowości D., Osiedle A 20. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ wskazał przepis art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 1974 roku – Prawo budowlane (Dz. U. nr 38, poz. 229 ze zm.) w zw. z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku – Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2013 roku, poz. 1409 ze zm.).

Kwestionując powyższą decyzję J. i B. P. wnieśli odwołanie.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł., po rozpoznaniu odwołania, utrzymał w mocy decyzję pierwszoinstancyjną. W motywach rozstrzygnięcia organ opisał dotychczasowy przebieg postępowania wskazując następnie, iż oględziny przeprowadzone przez powiatowy organ nadzoru budowlanego wykazały, iż na działce nr ewid. 59 stanowiącej współwłasność J. i B. P. znajdują się dwa zbiorniki na nieczystości płynne, czyli zbiornik zadaszony posiadającego trzy komory i zbiornik dwukomorowy. Pierwszy zbiornik usytuowany jest w głębi działki, pod zadaszeniem o wymiarach 5,9 m x 3,53 m, które to zadaszenie znajduje się w odległości 1,45 m od istniejącego budynku na działce nr ewid. 58 (strona południowa) i w odległości 9,88 m od istniejącego odrodzenia rozgraniczającego sąsiadujące nieruchomości od strony zachodniej. Zadaszenie przylega od strony zachodniej do drugiego zbiornika, czyli płyty żelbetowej przykrywającej tenże zbiornik, który znajduje się w odległości odpowiednio od 0,55 – 0,60 m od istniejącego budynku na działce nr ewid. 58 oraz w odległości 12 m od strony północnej od krawędzi istniejącej drogi asfaltowej stanowiącej ul. B. Drugi z wymienionych zbiorników posiada wymiary 8,3 m x 3,9 m. Inwestorzy oświadczyli, że zbiorniki zostały wybudowane w latach 1992 – 1993 i złożyli decyzję o pozwoleniu na budowę obejmującą budynek mieszkalny wraz z garażem z dnia 19 kwietnia 1988 roku. Z załączonego do decyzji planu zagospodarowania działki nr 38 wynika, że zbiornik na nieczystości płynne powinien być usytuowany przy granicy z działką sąsiednią stanowiącą własność M. K. w odległości 15 m od budowanego budynku na działce nr ewid. 38. Powyższy plan zagospodarowania działki przewidywał również usytuowanie na działce M. K. zbiornika na nieczystości płynne (dwa zbiorniki na nieczystości płynne zlokalizowane miały być obok siebie na sąsiadujących nieruchomościach). Ponadto inwestorzy złożyli oświadczenie stwierdzające, że zbiornik trzykomorowy jest zbiornikiem szczelnym.

Z informacji uzyskanych w organie administracji architektoniczno – budowlanej wynika, że organ ten nie jest w posiadaniu ww. decyzji o pozwoleniu na budowę, ale fakt wydania pozwolenia na budowę istnieje w rejestrze wydawanych pozwoleń na budowę. Inwestorzy dokonali zgłoszenia o oddaniu do użytkowania budynku mieszkalnego w części obejmującej parter budynku, ale nie dokonali zgłoszenia wykonania zbiornika na nieczystości płynne. Teren działki nr ewid. 59 posiada możliwość przyłączenia się do sieci kanalizacyjnej komunalnej. Z ustaleń poczynionych w sprawie wynika również, iż w decyzji o pozwoleniu na budowę nie ujęto zbiornika na nieczystości, co – w ocenie organów nadzoru budowlanego – jest uchybieniem, ale nie rażącym.

Jak następnie zaakcentował organ odwoławczy, w obrocie prawnym pozostaje decyzja o pozwoleniu na budowę z dnia [...] kwietnia 1988 roku obejmująca budowę budynku mieszkalnego z garażem, której plan zagospodarowania działki obejmuje również budowę szamba. Z będącego załącznikiem do pozwolenia na budowę, planu zagospodarowania działki wynika, że obejmuje on budowę jednokomorowego szamba o wymiarach ok 2,25 m x 4,5 m, które powinno być usytuowane przy granicy nieruchomości, zbliźniaczone z szambem na sąsiedniej działce.

Tymczasem inwestorzy zrealizowali wielokomorowy zbiornik na nieczystości płynne o wymiarach zewnętrznych ok 8,30 m x 3,90 m usytuowany w innym miejscu niż wynika to z planu zagospodarowania działki, będącego załącznikiem do pozwolenia na budowę. Organ odwoławczy podzielił w tym zakresie stanowisko organu pierwszej instancji, iż nie można uznać, że obiekt ten jest tożsamy z obiektem objętym planem zagospodarowania działki, co oznacza, że jest obiektem budowlanym wybudowanym samowolnie.

Z uwagi na to, że zbiornik na nieczystości płynne wybudowany został w latach 1992 – 1993, na mocy art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 roku zastosowanie w sprawie znajdą przepisy Prawa budowlanego z 1974 roku, bowiem realizacja inwestycji została zakończona przed dniem 1 stycznia 1995 roku. Z treści art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego z 1974 roku wynika, iż organ nadzoru budowlanego, prowadząc postępowanie legalizacyjne w pierwszej kolejności bada, czy inwestycja znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę. W tym celu organ powinien ustalić przeznaczenie terenu, na którym położony jest obiekt budowlany według przepisów o planowaniu przestrzennym, w tym przepisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego w dacie rozstrzygnięcia sprawy przez organ.

Organ odwoławczy napisał, że inwestycja znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod tego rodzaju zabudowę (art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 roku), a nadto narusza przepisy, w tym techniczno – budowlane, powodując niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia (art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 roku). Inwestycja narusza bowiem przepis § 73 i § 74 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki (Dz. U. nr 17, poz. 62 ze zm.) oraz § 34, § 35 i § 36 obowiązującego obecnie rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. nr 75, poz. 690).

W ocenie organu odwoławczego, organ pierwszej instancji uznając, że sporny zbiornik znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę tego rodzaju oparł się na przesłanym przy piśmie z dnia 2 kwietnia 2015 roku Urzędu Gminy i Miasta w D. wypisie z tekstu zmian Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego Gminy i Miasta D., w którym w punkcie 6.1.1 "Gospodarka wodno – ściekowa" znajduje się zapis, że jeżeli ze względów ekonomicznych budowa kanalizacji sanitarnej jest niemożliwa, dopuszcza się odprowadzanie ścieków do zbiorników bezodpływowych lub przydomowych oczyszczalni ścieków, oczyszczalnie przydomowe oraz zbiorniki bezodpływowe na terenach skanalizowanych powinny ulec likwidacji. Zdaniem Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego zacytowany zapis oznacza, iż legalizacja spornego zbiornika na nieczystości płynne, w sytuacji gdy w bezpośrednim sąsiedztwie działki nr ewid. 59 przebiega kanalizacja sanitarna, jest pozbawiona podstaw. Jak podkreślił organ, studia uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmin oraz plany miejscowe uchwalone po dniu 1 stycznia 1995 roku zachowują moc, co wynika z treści art. 87 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn. Dz. U. z 2015 roku, poz. 199, dalej jako: "u.p.z.p.").

Z tych powodów – jak wskazał organ odwoławczy – nie można uznać, iż spełniona została negatywna przesłanka wymieniona w art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 roku, tj., że obiekt budowlany lub jego część znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę.

Odnosząc się do zarzutów odwołania, organ wskazał na zawartą w nim informację dotyczącą podjęcia działań zmierzających do odprowadzania płynnych nieczystości bytowych do miejskiej sieci kanalizacji sanitarnej oraz że według wstępnych ustaleń, przyłącze będzie wykonane w ciągu najbliższych trzech miesięcy. Pozostałe argumenty, w ocenie organu odwoławczego, w świetle przytoczonych naruszeń aktualnie obowiązujących przepisów prawa, nie zasługują na uznanie.

W tym stanie faktycznym sprawy organ odwoławczy uznał za uzasadnione utrzymanie w mocy decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego.

W skardze na powyższą decyzję B. P. wniósł o jej uchylenie wskazując, iż została ona wydana w wyniku wadliwie przeprowadzonego postępowania administracyjnego i nie uwzględnia wcześniejszych prawomocnych decyzji oraz orzeczeń sądowych. Będący przedmiotem postępowania zbiornik jest wybudowany legalnie na podstawie planu zagospodarowania działki będącego załącznikiem do decyzji o pozwoleniu na budowę. Organ orzekając w sprawie pominął decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego w P. z dnia [...] marca 1994 roku o odmowie wydania nakazu rozbiórki, która została utrzymana w mocy decyzją Wojewody [...] z dnia [...] maja 1994 roku. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie wyrokiem z dnia 10 maja 1995 roku oddalił skargę M. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 1994 roku. Następnie Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] listopada 1995 roku odmówił stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 15 lutego 1996 roku, a Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 30 grudnia 1997 roku oddalił skargę M. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zaprezentowaną w uzasadnieniu kwestionowanego w skardze rozstrzygnięcia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi postanowieniem z dnia 1 października 2015 roku, po rozpoznaniu wniosku B. P., wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek nie wszystkie argumenty podniesione w jej uzasadnieniu sąd podzielił.

Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2014 roku, poz. 1647) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 roku, poz. 270 ze zm., dalej jako "P.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd administracyjny bada, czy zaskarżony akt administracyjny jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi, normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Podkreślić przy tym należy, iż sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 P.p.s.a.).

Sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla ją w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, lub naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a.).

W rozpoznawanej sprawie przedmiotem kontroli sądu jest decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w sprawie nakazania J. i B. P. rozbiórki zbiornika bezodpływowego na nieczystości płynne.

Tytułem wstępu należy wskazać, że zgodnie z ogólnymi zasadami postępowania administracyjnego, organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa (art. 6 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego, tekst jedn. Dz. U. z 2013 roku, poz. 267, dalej jako "K.p.a.") oraz stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmując wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 K.p.a.). Organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej (art. 8 K.p.a.). Organy są zobowiązane w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 K.p.a.) i dopiero na podstawie całokształtu materiału dowodowego ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 K.p.a.). Wynik postępowania wyjaśniającego powinien być przedstawiony w uzasadnieniu decyzji skonstruowanym zgodnie z wymogami zawartymi w art. 107 § 3 K.p.a.

Materialno – prawną podstawę rozstrzygnięcia w sprawie stanowiły przepis art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 1974 roku Prawo budowlane w zw. z art. 103 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane. Stosownie do treści art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego z 1974 roku, obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce albo przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń, gdy terenowy organ administracji państwowej stopnia powiatowego stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część:

1) znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę, lub

2) powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia.

W sprawie nie jest przedmiotem sporu, iż inwestycja w postaci bezodpływowego zbiornika na nieczystości płynne została zrealizowana w latach 1992 – 1993, zatem – stosownie do treści art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 roku – w sprawie zastosowanie mają przepisy Prawa budowlanego z 1974 roku. Powołany przepis art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 roku stanowi bowiem, iż przepisu art. 48 tej ustawy nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne, a do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe, czyli Prawo budowlane z 1974 roku.

W pierwszej kolejności dostrzec wypada, iż organ nadzoru budowlanego szczebla powiatowego jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazał przepis art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 roku, a mianowicie okoliczność, iż inwestycja znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę.

W sprawie nie jest sporne, iż przepisami o planowaniu przestrzennym, o których mowa w art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 roku w zw. z art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 roku, są przepisy obowiązujące w dacie orzekania przez organy administracji, z tym że w postępowaniu w przedmiocie nakazania przymusowej rozbiórki należy uwzględnić także przeznaczenie terenu, na którym powstał obiekt budowlany, od daty jego budowy (por. np. uchwała 7 Sędziów NSA z dnia 16 grudnia 2013 roku, II OPS 2/13 oraz wyroki NSA: z dnia 7 maja 2014 roku, II OSK 1466/12; z dnia 14 stycznia 2014 roku, II OSK 1768/12; wszystkie orzeczenia powołane w niniejszym uzasadnieniu są dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl).

Z powyższego wynika, iż możliwość zastosowania właściwego trybu postępowania w przedmiocie samowoli budowlanej (orzeczenia nakazu rozbiórki lub legalizacji), w aspekcie zgodności inwestycji z przepisami planistycznymi, należy w pierwszej kolejności odnosić do stanu aktualnego na datę rozstrzygnięcia sprawy przez organ.

Organy obu instancji uznając, że sporny obiekt znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami planistycznymi nie jest przeznaczony pod zabudowę tego rodzaju, oparły swoje pogląd w tym przedmiocie na treści studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego. Zdaniem Sądu, stanowisko w tym przedmiocie jest błędne, bowiem – zgodnie z treścią art. 9 ust. 5 u.p.z.p. – studium nie jest aktem prawa miejscowego. Kategoryczne stwierdzenie zawarte w art. 9 ust. 5 u.p.z.p., iż studium nie jest aktem prawa miejscowego, oznacza utrzymanie prawnego charakteru studium, które jest aktem kierownictwa wewnętrznego. Nienormatywność studium powoduje, iż jego postanowienia nie mogą wpływać na sytuację prawną obywateli i ich organizacji, a więc podmiotów spoza systemu podmiotów administracji publicznej. Studium stanowi jeden z elementów poprzedzających uchwalanie planu i nie może stanowić podstawy do wydania decyzji (por. np. wyrok NSA z dnia 3 kwietnia 2008 roku, II OSK 1888/07 oraz wyroki WSA: w Krakowie z dnia 18 września 2008 roku, II SA/Kr 561/07; w Białymstoku z dnia 21 listopada 2006 roku, II SA/Bk 46/06 i inne).

Innymi słowy, ocena czy inwestycja w obecnym kształcie jest zgodna z aktualnie obowiązującymi przepisami planistycznymi nie może przebiegać w odniesieniu do zapisów studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, bowiem studium nie jest aktem prawa miejscowego. Wspomniana ocena powinna przebiegać w odniesieniu do obowiązującego planu miejscowego lub – w razie jego braku – ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy.

W dalszej argumentacji organ odwoławczy powołując się na treść art. 87 ust. 1 u.p.z.p. wskazał, iż studia uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmin oraz plany miejscowe uchwalone po dniu 1 stycznia 1995 roku zachowują moc. W sprawie tymczasem dostrzec należy, iż obowiązujący w dacie realizacji inwestycji miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego został przyjęty uchwałą z dnia 29 września 1986 roku i został oparty na przepisach ustawy z dnia 12 lipca 1984 roku o planowaniu przestrzennym (Dz. U. nr 35, poz. 185 ze zm.), która utraciła moc obowiązującą w dniu 1 stycznia 1995 roku w związku z wejściem w życie ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. nr 89, poz. 415 ze zm.). Na mocy art. 67 ust. 1 ustawy z 1994 roku, miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego, obowiązujące w dniu wejścia w życie ustawy, tracą moc po upływie 5 lat od dnia jej wejścia w życie, z zastrzeżeniem ust. 2, który stanowił, iż przepisu ust. 1 nie stosuje się do terenów objętych zmianami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, dokonanymi na zasadach określonych w ustawie.

Wobec tego w pierwszej kolejności stwierdzić wypada, iż co do zasady miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego z 1986 roku utracił moc obowiązującą z uwagi na treść przepisów przejściowych – art. 67 ust. 1 i 2 ustawy z 1994 roku. Wskazany pogląd zachowa swoją aktualność tylko gdy plan miejscowy z 1986 roku nie był zmieniany na zasadach określonych w ustawie z 1994 roku, zatem w sprawie należy ocenić czy znajduje zastosowanie przepis art. 67 ust. 2 ustawy z 1994 roku. Organ nie ustalił tej okoliczności, a dokumenty załączone do akt administracyjnych nie pozwalają na dokonanie takowej oceny. Tymczasem ustalenie przedmiotowej kwestii ma istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy niniejszej.

W ramach dalszych rozważań wskazać wypada, że ugruntowany jest w judykaturze pogląd, który podziela także skład orzekający w sprawie niniejszej, iż dopiero w sytuacji, gdy wzniesienie obiektu budowlanego lub jego części nastąpiło niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy i stwarza niebezpieczeństwo lub pogorszenie warunków, których nie można usunąć, organ ma obowiązek nakazać rozbiórkę. Samo stwierdzenie niezgodności wybudowanego obiektu z przepisami nie jest podstawą do zastosowania nakazu rozbiórki. Skutkiem naruszenia tych przepisów muszą być okoliczności wymienione w tym przepisie tj. niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Wystąpienie jednego z tych stanów musi być wykazane w sposób niebudzący wątpliwości, gdyż nie wystarczy podanie, że wystąpiło samo zagrożenie, lecz należy je ściśle określić i podać, w jakich okolicznościach organ to zagrożenie upatruje. Zagrożenie musi być realne, a nie tylko teoretyczne. Nakaz rozbiórki z art. 37 Prawa budowlanego z 1974 roku można wydać dopiero gdy nie jest możliwe doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem w trybie art. 40 Prawa budowlanego z 1974 roku. Powołane poglądy znajdują swoje potwierdzenie w orzecznictwie zarówno Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. np. wyroki NSA: z dnia 18 listopada 2014 roku, II OSK 1044/13; z dnia 9 stycznia 2014 roku, II OSK 1886/12 i inne), jak i wojewódzkich sądów administracyjnych (por. np. wyroki WSA: w Olsztynie z dnia 23 stycznia 2015 roku, II SA/Ol 1280/14; w Warszawie z dnia 15 maja 2014 roku, VIII SA/Wa 140/14; w Rzeszowie z dnia 26 listopada 2013 roku, II SA/Rz 850/13; w Bydgoszczy z dnia 24 kwietnia 2013 roku, II SA/Bd 71/13; w Krakowie z dnia 13 lutego 2013 roku, II SA/Kr 1609/12 i inne).

Przenosząc powyższe uwagi na grunt sprawy niniejszej dostrzec wypada, iż organ nadzoru budowlanego szczebla wojewódzkiego w motywach swojego rozstrzygnięcia wskazał, iż inwestycja narusza przepisy, w tym techniczno – budowlane, powodując niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia (art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 roku). Uwaga organu nie była jednakże w sprawie poświęcona ocenie, czy ewentualne naruszenia przepisów techniczno – budowlanych można wyeliminować w trybie art. 40 Prawa budowlanego z 1974 roku.

Podsumowując dotychczasowe rozważania wskazać wypada, iż przy ponownym rozpatrzeniu sprawy niezbędnym jest dokonanie przez organy oceny czy inwestycja jest zgodna z przepisami planistycznymi, w tym czy miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego obowiązujący w dacie realizacji inwestycji, czyli plan miejscowy z 1986 roku, w związku z treścią art. 67 ust. 1 i 2 ustawy z 1994 roku, zachował moc obowiązującą. Błędem w dotychczasowych rozważaniach organu było powołanie się na zapisy studium uwarunkowań, bowiem nie jest on aktem prawa miejscowego (art. 9 ust. 5 u.p.z.p.), zatem jako taki nie może kształtować zabudowy na danym terenie. Ponownie prowadząc postępowanie organ zobowiązany będzie także poczynić ustalenia czy w odniesieniu do spornej inwestycji stwierdzone naruszenie przepisów techniczno – budowlanych, o którym mowa w art. 37 Prawa budowlanego z 1974 roku można wyeliminować w trybie art. 40 Prawa budowlanego z 1974 roku. Dopiero ustalenie w tym zakresie będzie mogło stanowić podstawę do wydania nakazu rozbiórki na mocy art. 37 Prawa budowlanego z 1974 roku. Ponadto organ ponownie rozstrzygając w sprawie powinien uwzględnić oświadczenie skarżącego złożone podczas rozprawy, iż jego nieruchomość została przyłączona do miejscowej kanalizacji.

Ustosunkowując się do zarzutów skargi wskazujących na nieuwzględnienie przez organ wcześniejszych prawomocnych rozstrzygnięć organów nadzoru budowlanego i sądów administracyjnych w sprawie odmowy nakazania rozbiórki, wskazać należy, iż argument ten nie zasługuje na uwzględnienie. Istotnie decyzją z dnia [...] maja 1994 roku Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego w P. z dnia [...] marca 1994 roku o odmowie wydania nakazu rozbiórki ścian i stropu szamba realizowanego przez skarżącego. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie wyrokiem z dnia 10 maja 1995 roku, sygn. akt: SA/Lu 1612/94 SA/Lu 658/95 oddalił skargę na powyższą decyzję Wojewody [...]. W ocenie składu orzekającego wspomniane decyzje i przywołany wyrok nie tworzą jednak powagi rzeczy osądzonej wykluczającej prowadzenie postępowania i wydania rozstrzygnięcia w sprawie w odniesieniu do spornego obiektu, bowiem zarówno decyzje, jak i wyrok zostały wydane w odniesieniu do realizowanego wówczas obiektu. Po tej dacie inwestor kontynuował roboty budowlane i dokończył inwestycję realizując cały obiekt. Wobec tego organ nadzoru budowlanego orzekając w chwili obecnej odnosi się do innego stanu faktycznego, zrealizowanego w pełni obiektu, a nie jak wówczas – to obiektu wykonanego w części.

Konkludując Sąd orzekł jak w punkcie pierwszym wyroku na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" w zw. z art. 135 P.p.s.a. O zwrocie kosztów postępowania Sąd postanowił w punkcie drugim wyroku czyniąc za podstawę rozstrzygnięcia przepis art. 200 i art. 205 § 1 P.p.s.a.

LS