Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 2269/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2011-03-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 134, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 152, art. 200
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 47 pkt 2
journal: Dz.U. 2001 nr 62 poz 627
law: Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska.
article: art. 33 ust. 1 i ust. 2
journal: Dz.U. 2004 nr 92 poz 880
law: Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody
article: art. 156 § 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Aneta Dąbrowska, Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska (spr.) Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Protokolant st. ref. Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 marca 2011 r. sprawy ze skargi G. na decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] października 2010 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska na rzecz skarżącej G. kwotę 200 (słownie: dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

IVSA/Wa2269/10

UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] października 2010 r. nr [...] Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska, zwany dalej Dyrektorem, utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...], stwierdzającą nieważność decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2007 r. nr [...] o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia pn. "rozbudowa drogi krajowej nr [...] na odcinku S. – G.".

Dyrektor ustalił następujący stan faktyczny i prawny sprawy.

Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2007 r. zostało wszczęte z urzędu postanowieniem Dyrektora z dnia [...] stycznia 2010 r., w związku z żądaniem E.

Stwierdzając nieważność ww. decyzji z dnia [...] października 2007 r. Dyrektor wskazał, że przedmiotowe rozstrzygnięcie w sposób rażący narusza:

* art. 47 pkt 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008 r. Nr 25, poz.150 ze zm., zwanej dalej P.o.ś.), poprzez brak określenia, analizy i oceny możliwości oraz sposobów zapobiegania i ograniczania negatywnego oddziaływania na środowisko,

* art. 33 ust. 1 i 2 oraz art. 34 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2009 r. Nr 151, poz. 1220 ze zm., zwanej dalej u.o.p.), poprzez nieprzeanalizowanie, czy podejmowane działanie może w znaczący sposób pogorszyć stan siedlisk przyrodniczych oraz w znaczący sposób wpłynąć negatywnie na gatunki, dla których ochrony zostały wyznaczone dwa obszary sieci Natura 2000 i tym samym poprzez niewykazanie braku konieczności spełnienia przesłanek zezwolenia na realizację przedsięwzięcia, określonych w art. 34 u.o.p.,

* art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., zwanej dalej K.p.a.), poprzez niezebranie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego.

Jak podniósł Dyrektor, autorzy raportu o oddziaływaniu przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko wskazali, że teren inwestycji ma najwyższą, I kategorię wartości przyrodniczej, co wynika z faktu, iż planowany przebieg drogi o długości 11,728 km przecinać będzie pięć ustanowionych obszarów ochrony przyrody, m.in.

IV SA/Wa 2269/10

Obszar Specjalnej Ochrony Ptaków "D.", kod obszaru: [...] i obszar mający znaczenie dla Wspólnoty "R", kod obszaru: [...].

W ocenie organu nadzorczego decyzja Wojewody [...] z dnia [...] października 2007 r. nie nakłada na inwestora wielu środków minimalizujących negatywne oddziaływanie przedsięwzięcia, zalecanych w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Nie wyjaśnia również przesłanek takiej rezygnacji, przy czym na podstawie akt sprawy nie można stwierdzić, czy mogły to być przesłanki o charakterze przyrodniczym lub naukowym.

Dyrektor wskazał, że w miejscu planowanego węzła "P.", tj. w km ok. [...], nowy ślad drogi wkraczać będzie w Obszar Specjalnej Ochrony Ptaków "D.i". Natomiast w rejonie rzeki P. planowana droga przecinać będzie obszar mający znaczenie dla Wspólnoty "R", który został przekazany Komisji Wspólnot Europejskich w kwietniu 2004 r. na liście proponowanych obszarów mających znaczenie dla Wspólnoty.

Przywołując treść art. 33 ust. 1 i 2 oraz 34 ust. 1 u.o.p. organ stwierdził, że w podstawie prawnej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2007 r. nie wymieniono przepisu art. 34 u.o.p., a ponadto z treści tej decyzji nie wynika, aby Wojewoda rozważał przesłanki zezwolenia od zakazu określonego w art. 33 ust. 1 u.o.p., które zgodnie z art. 35a u.o.p. zastępuje się decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. W związku z powyższym, tylko wykazanie, że przedsięwzięcie nie będzie oddziaływać w sposób i w zakresie przewidzianym w art. 33 ust. 1 u.o.p. pozwalało na odstąpienie od stosowania przepisów ochronnych zawartych w art. 33 ust. 1 i 2 oraz art. 34 przedmiotowej ustawy.

Z raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko wynika, że brak znaczącego negatywnego wpływu na gatunki i siedliska, dla których ochrony został wyznaczony Obszar Specjalnej Ochrony Ptaków "D." był uzależniony od nałożenia na inwestora obowiązków zastosowania wymienionych w raporcie środków minimalizujących, czego decyzja Wojewody [...] z dnia [...] października 2007 r. nie uwzględnia. Wskazana decyzja charakteryzuje się brakiem precyzji rozstrzygnięcia w zakresie warunków realizacji przedsięwzięcia. W sposób zbyt ogólny i pozostawiający pole do swobodnego działania nakazuje w pkt 2 lit. i, aby "podjąć działania eliminujące i ograniczające możliwość wystąpienia negatywnych oddziaływań na obszary Natura 2000 "D." ([...]) oraz "R." ([...]), w tym ograniczenie wycinki nadrzecznych zadrzewień

IVSA/Wa2269/1

łęgowych do minimum oraz nie dokonywania zmian stosunków wodnych oraz regulacji

koryta".

W ocenie Dyrektora, taki zapis w zaskarżonej decyzji umożliwia rezygnację z ważnego czynnika ograniczającego potencjalne negatywne oddziaływanie, jakim jest chociażby dobór terminu wykonywania prac inżynieryjnych. Potrzeba uwzględnienia takiego zapisu była tym bardziej istotna, że w przedmiotowej decyzji w sposób pośredni organ wskazał na potencjalny wpływ fragmentaryzacji terenów otwartych na ptaki, bez określenia o jaką fazę przedsięwzięcia chodziło, zatem można przyjąć, że stwierdzenie to dotyczyło również fazy realizacji przedsięwzięcia.

Zaskarżona decyzja nie odnosi się także w żaden sposób do zaleceń zawartych w raporcie, aby zaplanować zadrzewienia buforowe na odcinkach zalesionych, zastosować "nadzór" nad poszczególnymi etapami budowy (szczególnie w kwestii wycinki drzew), czy też wprowadzić ograniczenie prędkości ruchu na odcinku przejazdu przez obszar mający znaczenie dla Wspólnoty "R.".

Jak wskazał Dyrektor, decyzja Wojewody [...] z dnia [...] października 2007 r. rażąco narusza art. 33 ust. 1 u.o.p., ponieważ przesłanką zakazu określonego w tym przepisie jest uzasadnione prawdopodobieństwo wystąpienia negatywnego wpływu przedsięwzięcia na dane gatunki zwierząt i siedliska, a organ bez uzasadnienia nie nałożył obowiązków wykonania działań minimalizujących, które mogłyby takie prawdopodobieństwo wykluczyć. Rażące naruszenie art. 33 ust. 1 u.o.p. dotyczy również oceny wpływu inwestycji na obszar mający znaczenie dla Wspólnoty "R.".

Przedmiotowa decyzja nie przewiduje wskazań co do zapewnienia ochrony ryb, będących przedmiotem ochrony obszaru mającego znaczenie dla Wspólnoty "R.", w okresie tarła, poprzez ograniczenie lub zakaz realizacji budowy mostu w tym okresie lub zastosowania środków zapobiegających zanieczyszczeniu rzeki w czasie rozbiórki istniejącego mostu i budowy nowego mostu.

Uznając że przedsięwzięcie nie będzie oddziaływać, co należało udowodnić, w sposób i w zakresie przewidzianym w art. 33 ust. 1 u.o.p., Wojewoda [...] powinien był, zgodnie z zasadą przezorności, nałożyć na inwestora przynajmniej obowiązek niewykonywania prac w okresie tarłowym, jednak taki zapis nie znalazł się w decyzji z dnia [...] października 2007 r. Ponadto na stronie nr [...] raportu wskazano, iż należy przemyśleć sposób zabezpieczenia rzeki P. przed sezonowymi zrzutami wód roztopowych bogatych w jony chlorkowe. W ww. decyzji kwestia ta nie została poruszona.

IVSA/Wa2269/10

W związku z powyższym decyzja Wojewody [...] z dnia [...] października 2007 r. narusza także w sposób rażący przepis art. 47 pkt 2 P.o.ś. stanowiący, że w postępowaniu w sprawie oceny oddziaływania na środowisko określa się, analizuje oraz ocenia możliwości oraz sposoby zapobiegania i ograniczania negatywnego oddziaływania na środowisko.

W ocenie Dyrektora nie miało podstaw w aktach sprawy założenie, iż zastosowanie wskazanych wyżej środków minimalizujących spowoduje, że przedsięwzięcie nie będzie oddziaływać w sposób i w zakresie przewidzianym w art. 33 ust. 1 u.o.p. i że jego realizacja nie wymaga stosowania zasad ochronnych określonych w art. 33 i 34 przedmiotowej ustawy.

Nie znajduje poparcia w materiale dowodowym stanowisko autorów raportu oraz Wojewody [...] o braku znaczącego negatywnego oddziaływania przedsięwzięcia na gatunki ptaków, dla których ochrony wyznaczono Obszar Specjalnej Ochrony Ptaków "D.".

Akta sprawy nie zawierają wyników inwentaryzacji przyrodniczej, o jakiej mowa na stronie nr [...] raportu, wykonanej na zlecenie biura inżynieryjno-technicznego "K.", przez [...] L. K., w formie opracowania pt. "Analiza wpływu przebudowy odcinka drogi krajowej nr [...], S. – G., na awifaunę Specjalnego Obszaru Ochrony – R. i Obszaru Specjalnej Ochrony – D.", podczas gdy to na jej podstawie wyprowadzono powyższy wniosek. Decyzja z dnia [...] października 2007 r. przytacza treść zdania zawartego na stronie nr [...] raportu oraz stwierdzenie ze strony nr [...] raportu, z którego wynika, że wśród ptaków lęgowych na obszarze planowanej inwestycji stwierdzono występowanie tylko trzech gatunków z załącznika nr 1 Dyrektywy Rady z 2 kwietnia 1979 r. 79/409/EWG, w sprawie ochrony dzikiego ptactwa, tj. bociana białego, żurawia i lerki.

Również z powodu braku wyników inwentaryzacji przyrodniczej nie znajduje uzasadnienia w aktach sprawy stanowisko autorów raportu oraz stwierdzenie zawarte w przedmiotowej decyzji, iż "obszar ten nie jest miejscem zimowiskowym, ani nie przebiega tędy szlak intensywnej migracji ptaków".

Decyzja Wojewody [...] z dnia [...] października 2007 r. powołuje się na wyniki wspomnianej inwentaryzacji przyrodniczej (strona nr [...] zaskarżonej decyzji) "według której planowana inwestycja nie spowoduje rozerwania ciągłości i zaburzenia funkcjonowania obszarów Natura 2000". W ocenie organu nadzorczego, powołując się na wyniki inwentaryzacji przyrodniczej, których nie

IVSA/Wa2269/10

zawierały akta sprawy, Wojewoda naruszył w sposób rażący art. 77 § 1 K.p.a., gdyż nie

zebrał w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego w sprawie.

Braki w materiale dowodowym sprawy dotyczą także wpływu wycinki zadrzewień łęgowych na cele ochrony obszaru mającego znaczenie dla Wspólnoty "R.".

Wojewoda [...] nie miał podstaw, aby uznać, iż powierzchnia siedlisk utracona wskutek rozbudowy drogi jest nieistotna i nie wpłynie negatywnie na integralność tego obszaru.

Zdaniem Dyrektora akta sprawy i wyniki postępowania dowodowego nie dawały podstaw do tego, aby uznać, że zastosowanie wskazanych w raporcie środków minimalizujących wykluczy wystąpienie przesłanek zakazu podejmowania działań, o których mowa w przepisie art. 33 ust 1 u.o.p. oraz przesłanek do zezwolenia na realizację przedsięwzięcia określonych w art. 34 u.o.p.

Przepis art. 34 u.o.p., wymaga wykazania istnienia nadrzędnego interesu publicznego, braku rozwiązań alternatywnych i zapewnienia wykonania kompensacji przyrodniczej, zatem również zapewnienia możliwych działań minimalizujących.

Mając na uwadze stwierdzone uchybienia odnośnie oceny wpływu przedsięwzięcia na cele ochrony Obszaru Specjalnej Ochrony Ptaków "D.", Dyrektor zauważył, że Wojewoda [...] nie uwzględnił propozycji środków minimalizujących oddziaływanie inwestycji na ptaki w rejonie znajdującym się ok. 5 km na zachód od ww. obszaru ochrony.

Ponadto rażące naruszenie art. 47 pkt 2 u.o.p. wynika z nieuwzględnienia określonych środków minimalizujących, wymienionych w raporcie. Przykładowo, decyzja z dnia [...] października 2007 r. nie nakłada obowiązków, polegających na utwardzeniu terenu budowy oraz wykonaniu wiaty lub magazynu na składowanie materiałów budowlanych,

Zgodnie z informacją na stronie nr [...] raportu, należy w każdym zadrzewionym terenie drogi istniejącej przeprowadzać wycinkę jednostronnie, poszerzając ślad zawsze tylko z jednej strony, co pozwoli na zachowanie kilkudziesięcioletnich drzew, chociaż wzdłuż jednej strony drogi. Zgodnie natomiast z informacją na stronie nr [...] raportu, dotyczącą budowy wiaduktu nad suchą doliną w km [...], "jeśli do realizacji drogi na tym odcinku zostanie wybrany wariant nr 2 (...) niezbędne jest zaprojektowanie dłuższej niż dla wariantu 1 estakady tak, aby ilość podpór- o ile to możliwe była jak najmniejsza (w dalszym ciągu tylko 2), aby zachować otwartość doliny

IVSA/Wa2269/10

i ograniczyć prace ziemne związane z wymianą gruntu pod te podpory do niezbędnego

minimum".

Nieuwzględnienie dwóch ostatnich zaleceń stanowi również naruszenie art. 73 ust. 2 pkt ł P.o.ś., zgodnie z którym linie komunikacyjne, napowietrzne i podziemne rurociągi, linie kablowe oraz inne obiekty liniowe przeprowadza się i wykonuje w sposób zapewniający ograniczenie ich oddziaływania na środowisko, w tym ochronę walorów krajobrazowych.

Dyrektor wskazał ponadto na istotne braki decyzji z dnia [...] października 2007 r. w opisie zakresu przedsięwzięcia. Decyzja i charakterystyka przedsięwzięcia, stanowiąca jej integralną część, nie opisują jego zakresu w sposób wystarczający.

Skargę na decyzję Dyrektora z dnia [...] października 2010 r. oraz poprzedzającą ją decyzję tegoż organu z dnia [...] czerwca 2010 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła G., wnosząc o uchylenie przedmiotowych rozstrzygnięć.

W uzasadnieniu skargi zakwestionowano stanowisko Dyrektora, że decyzja Wojewody [...] z dnia [...] października 2007 r. charakteryzuje się brakiem precyzji rozstrzygnięcia w zakresie warunków realizacji przedsięwzięcia. Stosowny zapis w decyzji, zdaniem skarżącego zawiera wiele warunków realizacji przedsięwzięcia wymaganych w raporcie o oddziaływaniu na środowisko, np. zaniechanie osuszania jakichkolwiek oczek wodnych, zastosowanie urządzeń podczyszczających: piaskowników, osadników, separatorów ropopochodnych, budowę sieci systemów rozsączających wody podczyszczone po gruncie, w celu zminimalizowania oddziaływania na Obszar Specjalnej Ochrony Ptaków "D." oraz na obszar mający znaczenie dla Wspólnoty "R.". Wymienione powyżej wymagania zostały nałożone na inwestora w decyzji Wojewody [...] w pkt. 3 lit. e cyt. W celu podczyszczenia zanieczyszczonych spływów powierzchniowych, przed odbiornikami, należy zaprojektować urządzenia podczyszczające w postaci osadników piasku i separatorów zawiesin. Dodatkowo przed zrzutem wód do rzeki P. należy zainstalować separatory substancji ropopochodnych. W obszarze rzeki P. należy zaprojektować zbiorniki retencyjne z możliwością awaryjnego zamknięcia, natomiast w pkt. 3 lit. f. nakazano cyt. budowę sieci systemów rozsączających wody podczyszczone po gruncie zamiast zrzutów punktowych. W związku z powyższym w ocenie skarżącego, po spełnieniu przedmiotowych wymagań, nie będzie negatywnego oddziaływania na gatunki i siedliska chronione w ramach ww. obszarów Natura 2000.

IV SA/Wa 2269/10

Dlatego też niewłaściwe jest stanowisko Dyrektora, że decyzja z dnia [...] października 2007 r. w rażący sposób narusza art. 33 ust. 1 i art. 34 u.o.p. oraz art. 47 pkt 2 P.o.ś. Wojewoda [...] prawidłowo przeanalizował warunki realizacji przedsięwzięcia i określił działania jakie podjąć ma inwestor w celu wyeliminowania negatywnego oddziaływania na środowisko.

Niezasadny jest również zarzut, iż decyzja Wojewody [...] nie określa obowiązku zabezpieczenia rzeki P. przed sezonowymi zrzutami wód roztopowych bogatych w jony chlorkowe. Pkt 3 iit. f decyzji wskazuje, aby w projekcie budowlanym uwzględnić budowę sieci systemów rozsączających wody podczyszczone po gruncie zamiast zrzutów punktowych. Takie same wymagania wyznaczał raport o oddziaływaniu na środowisko (str. 87), gdzie cyt. sugeruje się rozważenie w przyszłym projekcie budowy sieci systemów rozsączających wody podczyszczone po gruncie, na odpływach ze zlewni do rzek, na teren zabagniony, czy na obszarze zalesionym, zamiast zrzutów punktowych, co jest zwłaszcza konieczne w związku z zanieczyszczeniami wynikającymi z obecności chlorków.

W ocenie skarżącego niezasadnym jest również twierdzenie Dyrektora, iż fakt niezałączenia inwentaryzacji przyrodniczej do raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko stanowi rażące naruszenie art. 77 § 1 K.p.a. Wnioski przedmiotowej inwentaryzacji zostały przytoczone w raporcie z podaniem źródła zaczerpniętych informacji, co zdaniem skarżącego jest poprawne i zgodne z obowiązującymi przepisami prawa.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor podtrzymał stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm., zwanej dalej P.p.s.a.) sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jak stanowi art. 134

IVSA/Wa2269/10

§ 1 P.p.s.a. Sąd badając legalność zaskarżonego aktu, nie jest związany zarzutami i

wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Uwzględnienie skargi następuje wówczas, gdy Sąd stwierdza, że doszło do naruszenia prawa (art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a.), przy czym ocena tego naruszenia następuje w świetle prawa obowiązującego w dacie wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia.

W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju naruszenia wystąpiły, wobec czego należy uznać, iż skarga jest zasadna.

Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] października 2010 r., utrzymująca w mocy własną decyzję z dnia [...] czerwca 2010 r., stwierdzającą nieważność decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2007 r. o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia pn. "rozbudowa drogi krajowej nr [...] na odcinku S. – G.".

Przede wszystkim należy podkreślić, że kontrolowana przez Sąd decyzja została wydana w nadzwyczajnym trybie postępowania administracyjnego, jakim jest postępowanie nieważnościowe. Ocena organu administracji, orzekającego w trybie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, dotyczy wyłącznie tego, czy kwestionowana w tym trybie decyzja jest dotknięta wadą, określoną w art. 156 § 1 K.p.a. W postępowaniu tym organ nadzorczy nie poddaje analizie całego postępowania zwykłego, lecz jedynie mając na uwadze zaskarżoną decyzję, kontroluje, czy jej wydanie może się wiązać z zaistnieniem którejkolwiek z przesłanek, określonych w tym przepisie. W postępowaniu nieważnościowym nie ma więc co do zasady miejsca na prowadzenie postępowania dowodowego w takim zakresie, jaki jest wymagany w zwykłym postępowaniu administracyjnym (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 maja 2010 r., sygn. akt II OSK 739/09).

Stwierdzona przez Dyrektora podstawa nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2007 r., określona w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. daje podstawę do wyeliminowania rozstrzygnięcia jedynie wówczas, gdy zostało ono wydane z rażącym naruszeniem prawa.

Naruszenie prawa tylko wtedy ma charakter "rażący", gdy akt administracyjny został wydany wbrew nakazowi lub zakazowi ustanowionemu w przepisie prawnym, wbrew wszystkim przesłankom przepisu nadano prawa albo ich odmówiono, albo też wbrew tym przesłankom obarczono stronę obowiązkiem albo uchylono obowiązek. Cechą rażącego naruszenia prawa jest to, że treść aktu pozostaje w sprzeczności z

IVSA/Wa2269/10

treścią przepisu przez proste zestawienie ich ze sobą, a nadto gdy tak wydana decyzja nie może być zaakceptowana przez organy praworządnego państwa i powinna zostać wyeliminowana z obrotu prawnego.

W orzecznictwie, a także w literaturze dominuje pogląd, że obok oczywistego naruszenia prawa i charakteru przepisu który został naruszony - jako kryterium rażącego naruszenia prawa winny być dodatkowo traktowane społeczno-gospodarcze skutki wywołane wadliwą decyzją (v. wyrok NSA z dnia 6 sierpnia 1984 r., sygn. akt II SA 738/84). W konsekwencji, traktowanie naruszenia prawa jako rażące może mieć miejsce tylko wyjątkowo, a mianowicie, gdy jego waga jest znacznie większa niż stabilność ostatecznej decyzji, a więc wówczas, gdy pozostawienie w obrocie prawnym decyzji jest nie do pogodzenia z porządkiem prawnym, a wobec tego decyzja musi być wyeliminowana w tym celu, aby możliwe było przywrócenie porządku publicznego zakłóconego wydaniem tej decyzji.

Badając legalność decyzji Dyrektora z dnia [...] października 2010 r. Sąd doszedł do przekonania, że organ, weryfikując decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2007 r., nie zachował wymogów wynikających z istoty postępowania nieważnościowego i analizował przedmiotową sprawę tak jak czyni się to w zwykłym postępowaniu administracyjnym. Do wniosku takiego skłania lektura uzasadnienia zaskarżonego rozstrzygnięcia, w którym organ nadzorczy wielokrotnie wypowiada się w taki sposób, jakby ponownie merytorycznie rozpatrywał sprawę administracyjną, rozstrzygniętą już decyzją z dnia [...] października 2007.

Sąd nie kwestionuje stanowiska Dyrektora, iż decyzja Wojewody [...] z dnia [...] października 2007 r. może naruszać prawo. Organ winien jednak mieć na uwadze, że tylko rażące naruszenie prawa może stanowić podstawę stwierdzenia nieważności decyzji. Organ jednak nie odróżnił naruszenia prawa o charakterze rażącym od "zwykłego" naruszenia prawa, nie będącego podstawą stwierdzenia nieważności decyzji. Takie stanowisko organu jest wadliwe, bowiem nie każde, nawet oczywiste, naruszenie prawa może być uznane za rażące. Konieczne jest, by stwierdzone naruszenie miało znacznie większą wagę aniżeli stabilność decyzji ostatecznej.

Rzeczą organu nadzorczego było dokonanie analizy stwierdzonych w decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2007 r. uchybień prawa pod kątem łącznego spełnienia trzech przesłanek: oczywistości naruszenia prawa, charakteru przepisu, który został naruszony oraz społeczno-gospodarczych skutków wywołanych wadliwą decyzją. Tylko analiza dokonana z punktu widzenia łącznego

IV SA/Wa 2269/10

spełnienia ww. przesłanek dawała podstawę do uznania stwierdzonych w decyzji Wojewody z dnia [...] października 2007 r. naruszeń prawa jako rażących, a w konsekwencji, do stwierdzenia nieważności ostatnio powołanej decyzji. Taka analiza przez organ nadzorczy nie została jednak przeprowadzona, co skutkuje koniecznością uchylenia decyzji Dyrektora z dnia [...] października 2010 r.

Ponownie rozpatrując sprawę zakończoną decyzją Dyrektora z dnia [...] czerwca 2010 r. organ nadzorczy oceni stwierdzone w decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2007 r. naruszenia prawa pod kątem ww. przesłanek, dokonując ich należytej subsumpcji do ustalonego stanu faktycznego sprawy.

Z powyższych względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 152 P.p.s.a., Sąd orzekł jak w pkt. I i II sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 wskazanej ustawy.