Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt III SA/Lu 337/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2021-01-26 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6144 Szkoły i placówki oświatowo-wychowawcze
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Oświata
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 91 ust. 1; art. 101 ust. 1
journal: Dz.U. 2020 poz 713
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym.
article: art. 29 ust. 1 pkt 1; art. 35; art. 40; art. 89 ust. 1 i ust. 3; art. 95 ust. 3 i ust. 4
journal: Dz.U. 2020 poz 910
law: Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe - tj
article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak Sędziowie: Sędzia WSA Robert Hałabis Sędzia WSA Iwona Tchórzewska (sprawozdawca) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 26 stycznia 2021 r. sprawy ze skargi [...] na uchwałę Rady Miejskiej w B. z dnia [...] kwietnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie likwidacji Szkoły Podstawowej w [...] w celu utworzenia [...] oddala skargę.


UZASADNIENIE

Rada Miejska w B. w dniu [...] lutego 2020 r. na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 506 z późn. zm.) oraz art. 89 ust. 1 i ust. 3 oraz art. 95 ust. 3 i ust. 4 w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (Dz. U. z 2019 r. poz. 1148 z późn. zm.) podjęła uchwałę nr [...] w sprawie zamiaru likwidacji Szkoły Podstawowej w [...] w celu utworzenia filii Szkoły Podstawowej nr [...] w B.. W § 6 uchwały Rada Miejska w B. zobowiązała i upoważniła Burmistrza B. do dokonania czynności niezbędnych do przeprowadzenia procesu likwidacji, w szczególności do zawiadomienia o tym zamiarze rodziców uczniów Szkoły Podstawowej w [...] oraz Kuratora Oświaty w L. wraz z wystąpieniem o wydanie stosownej opinii dotyczącej likwidacji (uchwała k. 49-51v. akt [...]).

Następnie w dniu [...] kwietnia 2020 r. Rada Miejska w B. na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy o samorządzie gminnym oraz art. 89 ust. 1 i 3 oraz art. 95 ust. 3 i ust. 4 w związku z art. 29 ust. 1 pkt. 1 ustawy Prawo oświatowe podjęła uchwałę nr [...] w sprawie likwidacji Szkoły Podstawowej w [...] w celu utworzenia F. S. P. nr [...] w B.. Zgodnie z treścią uchwały z dniem [...] sierpnia 2020 roku likwiduje się ośmioletnią Szkołę Podstawową w [...] (§ 1 uchwały). Z dniem [...] września 2020 roku w miejsce zlikwidowanej Szkoły Podstawowej w [...] tworzy się F. S. P. nr [...] w B. o strukturze organizacyjnej klas I - III wraz z oddziałem przedszkolnym (§ 2 uchwały). Uczniom klas IV-VIII likwidowanej Szkoły Podstawowej w [...] zapewnia się możliwość kontynuowania nauki w Szkole Podstawowej nr [...] (§ 3). Obwód dotychczasowej Szkoły Podstawowej w [...] zostanie włączony do obwodu Szkoły Podstawowej nr [...]. Uczniom zlikwidowanej szkoły zapewnia się bezpłatny transport i opiekę podczas dowozu (§ 4 uchwały). Wykonanie uchwały powierzono Burmistrzowi B. ( § 5 uchwały). Uchwała wchodzi w życie z dniem podjęcia (§ 6 uchwały).

W uzasadnieniu uchwały nr [...] wskazano, że w ramach procedury likwidacji Szkoły Podstawowej w W. w celu utworzenia F. S. P. nr [...] organ prowadzący szkołę pismem z dnia [...] lutego 2020 r. zwrócił się do Kuratora Oświaty w L. o wydanie opinii. Kurator Oświaty w L. postanowieniem nr [...] z dnia [...] marca 2020 r. zaopiniował pozytywnie likwidację Szkoły Podstawowej w W. z dniem [...] sierpnia 2020 r. celem utworzenia w miejsce zlikwidowanej szkoły F. S. P. nr [...] wraz z oddziałem przedszkolnym. Pozytywną opinię wyraziło również Forum Związków Zawodowych w L.. Natomiast Zarząd Regionu NSZZ "Solidarność" R. oraz Zarząd Oddziału Związku Nauczycielstwa Polskiego negatywnie zaopiniowały likwidację szkoły. Rodzice uczniów Szkoły Podstawowej w W. zostali zawiadomieni w ustawowym terminie o zamiarze likwidacji szkoły i utworzeniu filii.

Rada Miejska jako główną przesłankę uzasadniającą likwidację szkoły podała małą liczbę dzieci w oddziałach wskazując, że po reformie oświaty szkoła stała się szkołą o pełnej strukturze, co spowodowało wzrost zatrudnienia i kosztów utrzymania szkoły. Roczny koszt utrzymania szkoły w 2019 r. wyniósł [...] zł. Natomiast liczba uczniów w klasach I-VIII nie gwarantuje odpowiedniego poziomu subwencji na finansowanie placówki. Ponadto Rada Miejska przedstawiła zestawienie wydatków finansowych szkoły z ostatnich trzech lat.

Rada Miejska wskazała, że w Szkole Podstawowej w W. funkcjonuje siedem oddziałów, w których łącznie w klasach I-VIII uczy się 31 uczniów. Do oddziału przedszkolnego uczęszcza 13 dzieci. W wyniku likwidacji Szkoły Podstawowej w W. uczniowie klas I-III i oddziału przedszkolnego będą mieli możliwość nauki w dotychczasowej lokalizacji szkoły, natomiast uczniowie klas IV-VIII będą kontynuować naukę w Szkole Podstawowej nr [...] w B..

Z analizy danych demograficznych z Urzędu Stanu Cywilnego w B. wynika, że w bieżącym roku szkolnym w obwodzie szkoły zameldowanych jest 57 uczniów. Do szkoły uczęszcza 31 uczniów zameldowanych w jej obwodzie. Pozostali uczniowie spełniają obowiązek szkolny w innych placówkach oświatowych m.in.: 7 uczniów – w Szkole Podstawowej nr [...] w B., 4 uczniów – w Szkole Podstawowej w B. , 1 uczeń – w Szkole Podstawowej w P. , 5 uczniów – w Szkole Podstawowej w C. . W obwodzie szkoły zamieszkałych jest 36 dzieci w wieku 3-6 lat, z czego tylko 12 uczęszcza do oddziału przedszkolnego w W. . Pozostałe dzieci korzystają z wychowania przedszkolnego w innych placówkach min.: 1 dziecko – w Niepublicznym Przedszkolu [...], 7 dzieci – w Przedszkolu nr [...] im. J. K. w B., 4 dzieci – w oddziale przedszkolnym Szkoły Podstawowej nr [...] w B., 1 dziecko – w Przedszkolu Gminnym prowadzonym przez Gminę C., 1 dziecko – w oddziale przedszkolnym Szkoły Podstawowej w B. .

Analiza wyników sprawdzianu zewnętrznego na zakończenie klasy ósmej w roku szkolnym 2018/2019 wykazuje następujące wyniki uczniów Szkoły Podstawowej w W. : język polski - [...] 2, matematyka - [...] 2, język angielski - [...] 4. Dotychczas uczniowie nie odnosili sukcesów w konkursach przedmiotowych organizowanych przez L. Kuratora Oświaty.

Podkreślono także, że za likwidacją szkoły przemawiają czynniki społeczne i emocjonalne, potrzebne dla prawidłowego rozwoju społecznego oraz dydaktycznego dzieci i uczniów. Klasy dwu i trzyosobowe nie są w stanie wypełnić wszystkich potrzeb rówieśniczych takich jak: afirmacja, rywalizacja, uznanie, prestiż. Nauczyciele nie zawsze mogą zastosować odpowiednie metody i formy pracy (praca grupowa, metoda projektów, gry zespołowe), co przekłada się na umiejętności dydaktyczne, społeczne i emocjonalne uczniów i dzieci. W małych grupach uczniowskich zaburzona jest naturalna rywalizacja między uczniami prowadząca do większej aktywności uczniów.

Rada Miejska w B. zaznaczyła, że przewidywana reorganizacja sieci szkół w Gminie B. nie pogorszy warunków nauki i nie ograniczy powszechnej dostępności szkoły. Obwód zlikwidowanej szkoły zostanie przejęty w całości przez Szkołę Podstawową nr [...] im. J. P. II w B.. Wielkość oddziałów w Szkole Podstawowej nr [...] w B. pozwala na przyjęcie do nich uczniów Szkoły Podstawowej w W. bez konieczności zmian w organizacji nauki. Szkoła Podstawowa nr [...] w B. posiada bardzo dobre zaplecze lokalowo - dydaktyczne oraz wyposażenie w pomoce dydaktyczno - naukowe. Likwidacja Szkoły Podstawowej w W. wyeliminuje nauczanie w klasach łączonych, jak również naukę w klasach liczących po 1-3 uczniów, co w sposób zdecydowany poprawi warunki nauki dla uczniów. Organ prowadzący zapewni możliwość kontynuowania jednozmianowego systemu pracy szkoły, nawet w wypadku przyjęcia uczniów po likwidacji Szkoły Podstawowej w W. . Gmina zgodnie z art. 39. ust. 3 ustawy Prawo oświatowe zapewni nieodpłatny dowóz dla wszystkich uczniów odbywających dotychczas naukę w Szkole Podstawowej w W. do Szkoły Podstawowej nr [...] w B.. Dzieci w czasie dowozu będą miały zapewnioną opiekę. Dla dzieci korzystających z zajęć dodatkowych, jak i z dowozu zorganizowana jest świetlica szkolna w godzinach od 6.30 do 17.30, z odpowiednią opieką nauczyciela oraz bardzo bogato wyposażona biblioteka szkolna licząca 8046 woluminów. W szkole działa oddział przedszkolny, zatrudniony jest pedagog oraz logopeda. Uwzględniając potrzeby i zainteresowania uczniów w szkole zainicjowano działalność Chóru G. , Drużyny Harcerskiej P. , Zuchów, Międzyszkolnego Uczniowskiego Klubu Sportowego oraz wolontariat szkolny. Ponadto szkoła dysponuje bogatym kompleksem sportowym (sala gimnastyczna, basen). Szkoła zapewnia dożywianie w formie pełnego dwudaniowego posiłku. Placówka posiada tablice multimedialne i nowoczesne pomoce dydaktyczne zapewniające prawidłową realizację podstawy programowej. Analiza wyników sprawdzianu zewnętrznego na zakończenie klasy ósmej w roku 2018/2019 wskazuje następujące wyniki uczniów Szkoły Podstawowej nr [...] w B.: język polski - stanin 4, matematyka - stanin 4, język angielski - stanin 5. Szkoła Podstawowa nr [...] w B. w gronie swoich uczniów ma 13 laureatów i finalistów, którzy odnosili sukcesy w konkursach przedmiotowych organizowanych przez L. Kuratora Oświaty.

Nauczyciele z likwidowanej szkoły będą mogli ubiegać się o zatrudnienie w pozostałych szkołach na terenie gminy. Informacje o wolnych etatach nauczycielskich będą im niezwłocznie przekazywane przez dyrektorów szkół gminnych. Zalecenia w tym zakresie dyrektorzy otrzymają od Burmistrza B..

W ocenie Rady Miejskiej w B. biorąc pod uwagę konieczność podjęcia niezbędnych działań dla dobra uczniów poprzez zapewnienie im odpowiednich warunków nauki oraz znaczące zracjonalizowanie wydatków budżetu gminy na cele oświatowe, uzasadnione jest podjęcie uchwały w sprawie zamiaru likwidacji Szkoły Podstawowej w W. w celu utworzenia filii Szkoły Podstawowej nr [...] im. J. P. II w B..

M. C., E. P. i M. A., będący rodzicami dzieci uczęszczających do Szkoły Podstawowej w W. , wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie we własnym imieniu skargę na uchwałę Rady Miejskiej w B. nr [...] z dnia [...] kwietnia 2020 r. (pisma skarżących k. 68-70 akt). Skarżący zarzucili zaskarżonej uchwale naruszenie:

I. art 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., poprzez niewyjaśnienie w sposób należyty okoliczności sprawy oraz aprioryczne uznanie, że ogólnikowe wskazanie przyczyn podjęcia decyzji o likwidacji placówki, rozbieżne dane dotyczące zapewnienia możliwości kontynuowania nauki w innej szkole publicznej tego samego typu, informacje o organizacji i sposobie bezpłatnego dowozu jak również informacje dotyczące spraw kadrowych nauczycieli i pracowników niepedagogicznych likwidowanych szkół i placówek, podczas gdy w ocenie skarżących zamieszczenie w uchwale ogólnikowych stwierdzeń nie stwarza poczucia postępowania transparentnego, wprowadza chaos w zakresie właściwej szkoły, do której uczęszczać mają dzieci ze zlikwidowanej szkoły;

II. art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty, poprzez jego niezastosowanie, a przez to niezawiadomienie o zamiarze likwidacji szkoły w ustawowym terminie, tj. co najmniej na 6 miesięcy przed terminem likwidacji zgodnie z art. 59 ust. 1 w zw. z art. 5c pkt 1 ustawy o systemie oświaty rodziców uczniów – M. i A. C., przebywających w prawdopodobnym terminie w szpitalu z dzieckiem;

III. art. 8 k.p.a. polegające na prowadzeniu postępowania w sposób nie budzący zaufania jego uczestników do władzy publicznej, objawiający się w informowaniu rodziców o przedmiotowym postępowaniu w sposób nienależyty i nie prowadzący do dotarcia informacji do odbiorców;

IV. § 131 w zw. z § 143 w zw. z § 35 Załącznika do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej", poprzez zaniechanie wskazania postanowień dotyczących pracowników likwidowanej placówki.

Wskazując na powyższe zarzuty, skarżący wnieśli o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały, a następnie jej uchylenie jako podjętej z naruszeniem prawa.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o odrzucenie skargi, ewentualnie zaś o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie postanowieniem z dnia [...] września 2020 r., na podstawie art. 58 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm., dalej powoływanej jako "p.p.s.a"), odrzucił skargę M. C. wniesioną w niniejszej sprawie, z uwagi na zawisłą przed tym Sądem sprawę o sygn. akt [...] ze skargi A. C. i M. C. na tę samą uchwałę Rady Miejskiej w B. nr [...] z dnia [...] kwietnia 2020 r.

Następnie postanowieniem z dnia [...] października 2020 r. Sąd na podstawie art. 220 § 1 i 3 p.p.s.a. odrzucił wniesioną w niniejszej sprawie skargę M. A..

Postanowieniem z dnia [...] października 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie na podstawie art. 220 § 1 i 3 p.p.s.a. odrzucił skargę A. C. i M. C. wniesioną w sprawie o sygn. akt [...].

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Na wstępie wskazać należy, że Sąd rozpoznał niniejszą sprawę na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 1842 z poźn. zm.). Zgodnie z tym przepisem przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. W niniejszej sprawie z uwagi na zagrożenie epidemiczne Przewodniczący Wydziału zarządzeniem z dnia [...] grudnia 2020 r. skierował sprawę do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym.

Po rozpoznaniu sprawy Sąd uznał, że skarga wniesiona przez E. P. podlega oddaleniu.

Przedmiot skargi stanowiła uchwała nr [...] Rady Miejskiej w B. z dnia [...] kwietnia 2020 r. w sprawie likwidacji Szkoły Podstawowej w W. w celu utworzenia F. S. P. nr [...] im. J. w B..

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej (§ 1). Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2).

Przepisy art. 3 § 2 pkt 5 i 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poddają tak określonej kognicji sądów administracyjnych między innymi orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej (pkt 5) oraz akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej (pkt 6).

Stosownie do art. 147 § 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności.

Zaskarżona w niniejszej sprawie uchwała Rady Miejskiej w B. w sprawie likwidacji Szkoły Podstawowej w W. w celu utworzenia Filii Szkoły Podstawowej nr [...] jest podjętym w sprawie z zakresu administracji publicznej aktem organu jednostki samorządu terytorialnego, a przy tym nie ma charakteru prawa miejscowego (por. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 maja 2017 r., sygn. akt I OSK 23/17 oraz z dnia 15 stycznia 2019 r., sygn. akt I OSK 480/17). Stanowi zatem uchwałę, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a.

Przepis art. 91 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym (Dz. U. 2020, poz. 713 z poźn. zm., dalej powoływanej także jako "u.s.g.") przewiduje, że uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne. Stwierdzenie nieważności uzasadnione jest wystąpieniem istotnego naruszenia prawa. Wynika to z art. 91 ust. 4 u.s.g., który stanowi, że w przypadku nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru nie stwierdza nieważności uchwały lub zarządzenia, ograniczając się do wskazania, iż uchwałę lub zarządzenie wydano z naruszeniem prawa.

Zgodnie z art. 101 ust. 1 u.s.g. każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego.

Tym samym legitymacja oparta na przepisie art. 101 ust. 1 u.s.g. ma charakter szczególny, odmienny od legitymacji, jaką trzeba się wykazać przy zaskarżaniu decyzji administracyjnych w sprawach indywidualnych. Jest to istotne zawężenie legitymacji skargowej w stosunku do zasady ogólnej wyrażonej w art. 50 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym.

Przez pojęcie interesu prawnego należy rozumieć interes zgodny z prawem i interes chroniony przez prawo. Istotą tego interesu jest jego związek z konkretną normą prawa materialnego, tzn. taką normą, którą można wskazać jako jego podstawę i z której podmiot legitymujący się tym interesem może wywodzić swoje racje. Innymi słowy, interes prawny będzie posiadał taki podmiot, któremu obowiązujące przepisy przyznają określone uprawnienia lub nakładają na podmiot wymierne obowiązki. Szczególną cechą interesu prawnego w prawie administracyjnym i postępowaniu administracyjnym jest bezpośredniość związku pomiędzy sytuacją danego podmiotu, a normą prawa materialnego, z którego wywodzi on swój interes prawny. Jednocześnie interes prawny musi być "własny", to jest nie można go wywodzić z sytuacji prawnej innego podmiotu, nawet jeżeli w konkretnej sprawie związki pomiędzy tymi podmiotami były związkami o charakterze prawnym. Skarga stanowi środek ochrony realnego, własnego interesu prawnego i realnych, własnych uprawnień przed rzeczywistym, nielegalnym wkroczeniem w te interesy i uprawnienia przez organ wydający akt z zakresu administracji publicznej. Do wniesienia skargi nie legitymuje jedynie stan zagrożenia naruszeniem (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 stycznia 2020 r., sygn. akt I OSK 1503/18 i powołane tam stanowisko doktryny). Wymaga podkreślenia, że skarga złożona w trybie art. 101 ust. 1 u.s.g. nie ma charakteru actio popularis i do wniesienia jej nie legitymuje ani sprzeczność z prawem zaskarżonej uchwały, ani też stan zagrożenia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 marca 2013 r., sygn.. akt I OSK 1761/12 oraz z dnia 22 lutego 2017 r., sygn.. akt II OSK 1497/15). Prawo do wniesienia takiej skargi przysługuje podmiotowi, który wykaże naruszenie przez zaskarżoną uchwałę własnego interesu prawnego lub uprawnienia, a zatem gdy zaskarżona uchwała godzi w sferę prawną podmiotu. Naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia to naruszenie przysługującej podmiotowi z mocy prawa ochrony, natomiast podstawą do wyprowadzenia tej ochrony są przepisy prawa materialnego, które regulują treść działania organów administracji publicznej, na mocy których kształtowane są uprawnienia lub obowiązki jednostki.

Obowiązek wykazania się indywidualnym interesem prawnym lub uprawnieniem, a także zaistniałym w dacie wnoszenia skargi naruszeniem tego interesu lub uprawnienia, spoczywa na stronie skarżącej.

Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli interes prawny lub uprawnienie wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, tj. akt prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej lub akt organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inny niż akty prawa miejscowego, podjęty w sprawie z zakresu administracji publicznej, nie zostały naruszone stosownie do wymagań przepisu szczególnego. Przepisem szczególnym, określającym wymagania decydujące o legitymacji do zaskarżenia aktów organu gminy do sądu administracyjnego jest art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym.

Wbrew stanowisku wyrażonemu w odpowiedzi na skargę, nie zachodzą przewidziane w art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a. przesłanki do odrzucenia skargi E. P. na uchwałę w sprawie likwidacji Szkoły Podstawowej w W. w celu utworzenia Filii Szkoły Podstawowej nr [...] im.. w B.. Z treści znajdujących się w aktach sprawy zawiadomień skarżącej o zamiarze likwidacji Szkoły Podstawowej w W. w celu utworzenia Filii Szkoły Podstawowej nr [...] im. J. P. II w B. jednoznacznie wynika, że dzieci skarżącej są uczniami Szkoły Podstawowej w. . Zgodnie z treścią zawiadomień jeden z synów skarżącej od [...] września 2020 r. będzie miał możliwość kontynuowania nauki w Szkole Podstawowej nr [...] im. J. w B., natomiast dwoje młodszych dzieci będzie miało możliwość kontynuowania nauki w Filii Szkoły Podstawowej nr [...] im. J. w B.. Okoliczność, że skarżąca E. P. jest jednym z rodziców uczniów Szkoły Podstawowej w W. wynika pośrednio także z faktu, że E. P. jest członkiem Rady Rodziców tej szkoły. Podpis skarżącej widnieje pod Opinią Rady Rodziców w sprawie likwidacji Szkoły Podstawowej w W.

Z art. 35 w zw. z art. 40 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe (Dz. U. z 2020 r., poz. 910 z późn. zm.) wynikają określone obowiązki rodziców związane z realizacją przez ich dzieci obowiązku szkolnego. Jednocześnie z mocy art. 7 ust. 1 pkt 8 u.s.g. na gminie ciąży obowiązek zaspokajania zbiorowych potrzeb mieszkańców gminy w zakresie edukacji publicznej. Powyższe oznacza, że rodzic dziecka uczęszczającego do likwidowanej Szkoły Podstawowej w W. ma legitymację skargową do zaskarżenia uchwały w sprawie likwidacji tej szkoły w celu utworzenia Filii Szkoły Podstawowej nr [...] im. J. w B.. Naruszenie interesu prawnego rodzica dziecka likwidowanej szkoły obejmuje nie tylko zaniechanie poinformowania rodzica o zamiarze likwidacji szkoły w przewidzianym ustawą terminie, co w przypadku skarżącej nie miało miejsca, ale również pozbawienie możliwości kontynuacji nauki w szkole danego typu lub spowodowanie, że kontynuacja nauki będzie utrudniona lub będzie się wiązała z uciążliwością związaną np. z odległością szkoły od miejsca zamieszkania (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 maja 2017 r., sygn.. akt I OSK 23/17).

Podstawę zaskarżonej uchwały stanowiły przepisy art. 89 ust. 1 i ust. 3 oraz art. 95 ust. 3 i ust. 4 w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo oświatowe.

Stosownie do art. 89 ust. 1 i ust. 3 tej ustawy szkoła publiczna, z zastrzeżeniem ust. 2, 3 i 14-18, może być zlikwidowana z końcem roku szkolnego przez organ prowadzący szkołę, po zapewnieniu przez ten organ uczniom możliwości kontynuowania nauki w innej szkole publicznej tego samego typu, a także kształcącej w tym samym lub zbliżonym zawodzie. Organ prowadzący jest obowiązany, co najmniej na 6 miesięcy przed terminem likwidacji, zawiadomić o zamiarze likwidacji szkoły: rodziców uczniów, a w przypadku uczniów pełnoletnich - tych uczniów, właściwego kuratora oświaty oraz organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego właściwej do prowadzenia szkół danego typu. Szkoła lub placówka publiczna prowadzona przez jednostkę samorządu terytorialnego może zostać zlikwidowana po uzyskaniu pozytywnej opinii kuratora oświaty, a w przypadku publicznej szkoły artystycznej prowadzonej przez jednostkę samorządu terytorialnego - po uzyskaniu pozytywnej opinii ministra właściwego do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego. Szkoła lub placówka publiczna prowadzona przez osobę prawną inną niż jednostka samorządu terytorialnego lub osobę fizyczną może zostać zlikwidowana za zgodą organu, który udzielił zezwolenia na jej założenie.

Opinia, o której mowa w ust. 3, jest wydawana w drodze postanowienia, na które przysługuje zażalenie do ministra właściwego do spraw oświaty i wychowania - w przypadku postanowienia wydanego przez kuratora oświaty (art. 89 ust. 4 Prawa oświatowego).

Przepis art. 95 ust. 3 Prawa oświatowego stanowi, że w przypadkach uzasadnionych miejscowymi warunkami, mogą być tworzone szkoły podstawowe filialne obejmujące strukturą organizacyjną klasy I-III albo klasy I-IV. Szkoła filialna, o której mowa w ust. 3, jest podporządkowana organizacyjnie szkole podstawowej obejmującej strukturą organizacyjną klasy I-VIII (ust. 4).

Na mocy art. 29 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo oświatowe w przypadku szkół i placówek prowadzonych przez jednostki samorządu terytorialnego zadania i kompetencje organu prowadzącego, określone w: art. 10 ust. 2, art. 13 ust. 1 pkt 2 i ust. 2, art. 21 ust. 4 i ust. 6 pkt 4, art. 23 ust. 1 pkt 4, art. 24, art. 28a ust. 5 i ust. 7 pkt 2, art. 88 ust. 7, art. 89 ust. 1 i 13, art. 91 ust. 1, 1a, 2, 3 i 7 oraz art. 93 ust. 1 - wykonuje odpowiednio: rada gminy, rada powiatu, sejmik województwa.

W świetle art. 29 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo oświatowe nie budzi wątpliwości, że zaskarżona uchwała, dotycząca określonej w art. 89 ust. 1 likwidacji szkoły, została podjęta przez Radę Miejską w B. jako organ uprawniony, działający w ramach przysługujących mu kompetencji.

Zaskarżona uchwała została też poprzedzona podjęciem w dniu [...] lutego 2020 r. uchwały nr [...] w sprawie zamiaru likwidacji Szkoły Podstawowej w W. w celu utworzenia Filii Szkoły Podstawowej nr [...] im. J. w B..

Bezzasadny jest podniesiony w uzasadnieniu skargi zarzut, że stanowisko wyrażone w zaskarżonej uchwale pozostaje w sprzeczności z negatywną opinią Kuratora Oświaty w L.. W ramach tego zarzutu skarżąca podnosiła, że Kurator Oświaty w likwidowanej szkole oraz w Szkole Podstawowej nr [...] w B. nie stwierdził nieprawidłowości i nie udzielił zaleceń. W dniu [...] lutego 2020 r. przedstawiciel Kuratora Oświaty dokonał przeglądu bazy lokalowej i dydaktycznej obu szkół, podczas której stwierdzono, że obie szkoły dysponują porównywalną baza lokalową w odniesieniu do liczby uczniów. Następnie L. Kurator Oświaty uznał za zasadne wydanie opinii negatywnej, gdyż Szkoła Podstawowa w W. sprzyja bezpieczeństwu dzieci i uczniów, umożliwia indywidualizację procesu nauczania, warunki lokalowe Szkoły Podstawowej w [...] są wystarczające i sprzyjają bezpiecznej edukacji uczniów, natomiast dowożenie dzieci i uczniów do Szkoły Podstawowej nr [...] im. K. w B. wydłuży czas ich pobytu poza domem oraz, że Szkoła Podstawowa w W. stanowi aktywny ośrodek życia kulturalnego i oświatowego mieszkańców, dzięki czemu dokonuje się integracja społeczności lokalnej.

Wskazać należy, że treść przywołanego zarzutu nie odnosi się do okoliczności niniejszej sprawy. Zaskarżona uchwała dotyczy bowiem likwidacji Szkoły Podstawowej w W. i utworzenia w jej miejsce filii Szkoły Podstawowej nr [...] im. J. w B., a nie filii Szkoły Podstawowej nr [...] im. K. w B..

Przed podjęciem zaskarżonej uchwały L. Kurator Oświaty, zawiadomiony w terminie przewidzianym w art. 89 ust. 1 ustawy Prawo oświatowe, postanowieniem z dnia [...] marca 2020 r. pozytywnie zaopiniował likwidację z dniem [...] sierpnia 2020 r. Szkoły Podstawowej w W. i utworzenie w miejsce zlikwidowanej szkoły Filii Szkoły Podstawowej nr [...] im. J. w B. o strukturze organizacyjnej klas I-III wraz z oddziałem przedszkolnym.

L. Kurator Oświaty, po analizie uzasadnienia uchwały Rady Miejskiej w B. z dnia [...] lutego 2020 r. w sprawie zamiaru likwidacji Szkoły Podstawowej w W. w celu utworzenia Filii Szkoły Podstawowej nr [...] im. J. w B., a także oglądu bazy dydaktycznej obu szkół uznał, że wydanie opinii pozytywnej w uzasadniają następujące okoliczności:

1. organ prowadzący, tj. Gmina B. , zapewnia uczniom klas IV-VIII likwidowanej szkoły możliwość kontynuowania nauki w Szkole Podstawowej nr [...] im. J. w B. oraz zorganizowanie bezpiecznych warunków dowożenia do szkoły z miejsca zamieszkania i powrót do domu,

2. organ prowadzący zapewni uczniom z dotychczasowego obwodu szkoły w W. lepsze warunki do realizacji podstawy programowej w Szkole Podstawowej nr [...] im. J. w B., w szczególności wyeliminuje nauczanie w klasach łączonych,

3. możliwość kontynuowania nauki w większej grupie rówieśniczej przez uczniów Szkoły Podstawowej w W. pozytywnie wpłynie na rozwijanie u nich umiejętności pracy w zespole, a także rozwój relacji koleżeńskich, kształtowanych na poziomie emocjonalnym i społecznym,

4. bardzo dobra baza lokalowa Szkoły Podstawowej nr [...] im. J. w B. (sale wyposażone w odpowiednie pomoce dydaktyczne, biblioteka, świetlica, węzeł sanitarny, stołówka, boisko zewnętrzne, plac zabaw, parking), zapewniająca bezpieczne i higieniczne warunki nauki, wychowania i opieki oraz infrastruktura sportowa (boisko szkolne, sala gimnastyczna, basen) gwarantują właściwą realizację podstawy programowej ze wszystkich przedmiotów nauczania,

5. zapewnienie przez gminę dobrze zorganizowanego transportu (dostosowanego do zajęć pozalekcyjnych) umożliwi uczniom korzystanie z oferty zajęć pozalekcyjnych w Szkole Podstawowej nr [...] im. J. w B.,

6. spośród 57 uczniów zameldowanych na terenie obwodu szkoły, do Szkoły Podstawowej w W. uczęszcza 24 uczniów, czyli 42%. 15 uczniów z obwodu szkoły wybrało zajęcia w Szkole Podstawowej nr [...] im. J. w B., 4 w Szkole Podstawowej w B. , 5 w Szkole Podstawowej w C. , 1 w Szkole Podstawowej w C. , 1 w Szkole Podstawowej w R. ,

7. porównanie wyników egzaminów zewnętrznych w roku 2019 w Szkole Podstawowej w W. i Szkole Podstawowej nr [...] im.. w B., przekazanych przez Okręgową Komisję Egzaminacyjną jednoznacznie przemawia na korzyść placówki w B.,

8. reorganizacja oświaty na terenie Gminy B. i dostosowanie bazy do wielkości populacji wpłynie na zracjonalizowanie wydatków finansowych ponoszonych na oświatę i wydatkowanie zaoszczędzonych środków na polepszenie bazy dydaktycznej i oferty programowej pozostałych szkół.

Zaskarżona w niniejszej sprawie uchwała została zatem poprzedzona wymaganą przez ustawę Prawo oświatowe pozytywną opinią Kuratora Oświaty. Jednocześnie uzasadnienie uchwały odwołuje się do okoliczności, które zgodnie z opinią organu sprawującego nadzór pedagogiczny przemawiają za likwidacji Szkoły Podstawowej w W. w celu utworzenia Filii Szkoły Podstawowej nr [...] im. J. w B..

W odniesieniu do zarzutu niezawiadomienia co najmniej na 6 miesięcy przed terminem likwidacji szkoły rodziców uczniów – A. i M. C. wskazać należy, że przesyłki pocztowe zawierające zawiadomienia dla wymienionych osób były awizowane po raz pierwszy w dniu [...] lutego 2020 r., a zostały zwrócone do nadawcy w dniu [...] marca 2020 r. z powodu niepodjęcia w terminie.

Wymaga jednak podkreślenia, że z faktu niezachowania terminu zawiadomienia skierowanego do innych rodziców skarżąca nie może wywodzić pozytywnych dla siebie skutków prawnych, gdyż okoliczność ta pozostaje poza własnym interesem skarżącej (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 30 sierpnia 2012, sygn. akt III SA/Łd 501/12 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 30 grudnia 2016 r., sygn. akt IV SA/Wr 289/16). Jak podniesiono już wyżej, skarga wnoszona w trybie art. 101 ust. 1 u.s.g. nie ma charakteru actio popularis, ale stanowi środek ochrony realnego, własnego interesu prawnego i realnych, własnych uprawnień skarżącego przed rzeczywistym, nielegalnym wkroczeniem w te interesy i uprawnienia przez organ wydający akt z zakresu administracji publicznej.

Nie budzi natomiast wątpliwości, że skarżąca E. P. została zawiadomiona o zamiarze likwidacji Szkoły Podstawowej w W. w dniu [...] lutego 2020 r., a zatem z zachowaniem ustawowego terminu 6 miesięcy przed dniem likwidacji szkoły.

Jednocześnie trzeba zauważyć, że M. C. brał udział w wydaniu Opinii Rady Rodziców w sprawie likwidacji Szkoły Podstawowej w W. . Pod opinią widnieje między innymi podpis M. C.. Opinia została wyrażona podczas posiedzenia zespołu przedstawicieli Rady Rodziców w dniu [...] lutego 2020 r., a następnie sporządzona w dniu [...] lutego 2020 r. i w tym dniu złożona w Urzędzie Miejskim w B. (k. 2-9 akt administracyjnych). Zatem stwierdzić należy, że mimo nieodebrania awizowanej w dniu [...] lutego 2020 r. przesyłki zawierającej zawiadomienie o zamiarze likwidacji szkoły, M. C. przed upływem terminu 6 miesięcy przed dniem likwidacji szkoły miał pełną wiedzę co do zamiaru likwidacji Szkoły Podstawowej w W. oraz zamierzonych warunków likwidacji szkoły, gdyż brał aktywny udział w wyrażeniu negatywnej opinii co do zamiaru likwidacji placówki. W tym zakresie ubocznie można także wskazać, że M. C., E. P. i M. A. wnosili również do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na uchwałę Rady Miejskiej w B. nr [...] w sprawie zamiaru likwidacji Szkoły Podstawowej w W. w celu utworzenia Filii Szkoły Podstawowej nr [...] im. J. w B.. Skarga w tej sprawie, oznaczonej sygnaturą akt [...] została odrzucona na podstawie art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a.

Niezasadny jest zarzut naruszenia zaskarżoną uchwałą § 131 w zw. z § 143 i § 35 Załącznika do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" (Dz. U. z 2016 r., poz. 283) poprzez zaniechanie zawarcia w zaskarżonej uchwale postanowień dotyczących pracowników likwidowanej placówki.

Zgodnie z § 131 ust. 1 powołanego Załącznika, zawartym w Dziale I Projekt ustawy, Rozdziale 5 Układ i postanowienia przepisów przejściowych i dostosowujących, do projektu rozporządzenia dołącza się uzasadnienie. W myśl zaś zawartego w Dziale V Projekt aktu wykonawczego (rozporządzenia) przepisu § 35 ust. 1 Załącznika w przepisach dostosowujących reguluje się sprawy związane z dostosowaniem do nowej albo znowelizowanej ustawy jej adresatów, w tym organów lub instytucji, w szczególności:

1) utworzenie organów lub instytucji;

2) przekształcenie organów lub instytucji w inne organy lub instytucje tworzone przez ustawę;

3) zniesienie organów lub likwidację instytucji;

4) sposób powołania po raz pierwszy organów lub instytucji tworzonych ustawą;

5) sposób przekształcenia organów lub instytucji utworzonych na podstawie dotychczasowej ustawy w organy lub instytucje tworzone przez ustawę;

6) sposób zniesienia organów lub likwidacji instytucji przez ustawę, zasady zagospodarowania ich mienia oraz uprawnienia i obowiązki ich dotychczasowych pracowników.

Według § 35 ust. 2 Załącznika w przepisach dostosowujących można wyjątkowo wyznaczyć termin dostosowania organów lub instytucji do nowej albo znowelizowanej ustawy.

Z kolei zgodnie z § 143 Załącznika do projektów aktów prawa miejscowego stosuje się odpowiednio zasady wyrażone w dziale VI, z wyjątkiem § 141, w dziale V, z wyjątkiem § 132, w dziale I w rozdziałach 1-7 i w dziale II, a do przepisów porządkowych - również w dziale I w rozdziale 9, chyba że odrębne przepisy stanowią inaczej.

Mając na względzie, że uchwała w przedmiocie likwidacji szkoły nie ma charakteru aktu prawa miejscowego, uznać należy, że powyższe przepisy, powołane w skardze, nie znajdują zastosowania w niniejszej sprawie.

Jednocześnie w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały wskazano, że nauczyciele likwidowanej szkoły będą mogli ubiegać się o zatrudnienie w pozostałych szkołach na terenie gminy, a informacje o wolnych etatach nauczycielskich będą im niezwłocznie przekazywane przez dyrektorów szkół gminnych, którzy otrzymają w tym zakresie zalecenia od Burmistrza B.. Zarazem z akt admiracyjnych wynika, że przed podjęciem zaskarżonej uchwały zamierzona likwidacja szkoły została skonsultowana z organizacjami związków zawodowych.

O zamiarze likwidacji zawiadomiono także Radę Rodziców oraz Radę Pedagogiczną Szkoły Podstawowej w W.

Wszystkie wymienione podmioty zajęły stanowisko w związku z zamiarem likwidacji szkoły, a treść uzasadnienia zaskarżonej uchwały wskazuje, że organ miał wyrażone stanowiska na względzie.

W ocenie Sądu uchwała jest wyczerpująco uzasadniona. Zarzuty braku uzasadnienia uchwały i wywodzony stąd zarzut braku racjonalności zaskarżonej uchwały nie zasługują na podzielenie.

Wbrew zarzutom skarżącej w uzasadnieniu uchwały Rada Miejska w B. przedstawiła w sposób szczegółowy przyczyny podjęcia decyzji o likwidacji szkoły. Mianowicie wskazała na przyczyny o charakterze ekonomicznym, wynikające z niskiej subwencji związanej z małą liczbą uczniów uczęszczających do likwidowanej szkoły, w nawiązaniu do konkretnych danych co do wielkości subwencji oraz wydatków za lata 2018-2020, a nadto do danych demograficznych uzyskanych z Urzędu Stanu Cywilnego w B.. Przedstawiła także przesłanki związane z wynikami nauczania, jak również powołała się na czynniki społeczne i emocjonalne niezbędne dla prawidłowego rozwoju społecznego oraz dydaktycznego dzieci i uczniów.

Z zaskarżonej uchwały wynika też jednoznacznie, że uczniowie klas I-III będą uczęszczali do utworzonej w miejsce zlikwidowanej szkoły Filii Szkoly Podstawowej nr [...] im. J. w B., natomiast uczniom klas IV-VIII likwidowanej Szkoły Podstawowej w W. zapewnia się możliwość kontynuowania nauki w Szkole Podstawowej nr [...] im. J. w B.. Jednocześnie uczniom zlikwidowanej szkoły zapewnia się bezpłatny transport i opiekę podczas dowozu. Jak zaznaczono w opinii L. Kuratora Oświaty, zapewnienie przez gminę dobrze zorganizowanego transportu (dostosowanego do zajęć pozalekcyjnych) umożliwi uczniom korzystanie z oferty zajęć pozalekcyjnych w Szkole Podstawowej nr [...] im. J. P. II w B..

Dlatego zarzut niewyjaśnienia okoliczności stanowiących przesłanki podjęcia zaskarżonej uchwały oraz jej ogólnikowego charakteru nie zasługuje na podzielenie. Wobec jasnej treści uchwały i pozostającego z nią w zgodzie uzasadnienia, a także jednoznacznie pozytywnej opinii Kuratora Oświaty, nie znajduje podstaw zarzut skarżącej, że stwierdzenia zawarte w uchwale nie stwarzają poczucia transparentności postępowania, a tym bardziej, że wprowadzają chaos w zakresie właściwej szkoły, do której mają uczęszczać dzieci ze szkoły zlikwidowanej.

Z tych wszystkich względów i na podstawie art. 151 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę.