Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 1152/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2014-12-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
journal: Dz.U.UE.L 1992 nr 302 poz 1 art. 215
law: Rozporządzenie Rady (EWG) NR 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Jużków, Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz, Sędzia WSA Marzanna Sałuda (spr.), Protokolant st. sekr. sąd. Marta Mielczarek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 grudnia 2014 r. przy udziale – sprawy ze skargi "A" sp. z o. o. w K. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie połączenia postępowania oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] r r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej w K. działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 w związku z art. 239 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2012r. poz. 749 z późn. zm.- zwanej dalej O. p.) art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004r. - Prawo celne (t.j. Dz. U. z 2013r. poz. 127 z późn. zm.), utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Celnego w B. nr [...] z dnia [...] r. Stan sprawy jest następujący: Postanowieniem nr [...] z dnia [...] r. Naczelnik Urzędu Celnego w B. połączył toczące się równolegle postępowania wszczęte z urzędu postanowieniem Naczelnika Urzędu Celnego w B. : nr [...] z dnia 25.09.2009r. skierowanym do "A" Spółki z o.o.; nr [...] z dnia 11.04.2014r. skierowanym do A. W. ; nr [...] z dnia 14.05.2014r. skierowanym do J. M. Jako podstawę rozstrzygnięcia Naczelnik Urzędu Celnego w B. wskazał art. 166 §1 O. p., który to stanowi, że w sprawach, w których prawa i obowiązki stron wynikają z tego samego stanu faktycznego oraz z tej samej podstawy prawnej i w których właściwy jest ten sam organ podatkowy, można wszcząć i prowadzić jedno postępowanie dotyczące więcej niż jednej strony. Uzasadniając opisane rozstrzygnięcie Naczelnik Urzędu Celnego w B. wyjaśnił, iż w dniu 23.07.2009r. w Oddziale Celnym w C. objęto procedurą tranzytu zewnętrznego T1 nr [...] towar w postaci butów. W procedurze tej jako główny zobowiązany występowała [..]. Spółka z o.o. Wobec tej Spółki wszczęte zostało postanowieniem nr [...] z dnia 25.09.2009r. postępowanie w sprawie usunięcia spod dozoru celnego podlegającego należnościom przywozowym i określenia kwoty należności wynikających z długu celnego w odniesieniu do opisanego towaru objętego zgłoszeniem nr [...] z dnia 23.07.2009r.

W tym samym zakresie wszczęte zostały postępowania A. W. postanowieniem nr [...] z dnia 11.04.2014r. i wobec J. M. - postanowieniem nr [...] z dnia 14.05.2014r. Naczelnik Urzędu Celnego w B. uznał, iż w ww. sprawach zostały spełnione przesłanki, o których mowa w art. 166 §1 Ordynacji podatkowej i połączył toczące się postępowania. Na powyższe postanowienie reprezentujący "A" Spółkę z o.o. radca prawny E. C. złożył zażalenie pismem z dnia 09.06.2014r., wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia jako wydanego z naruszeniem właściwości miejscowej. Wskazał, iż Naczelnik Urzędu Celnego w B. zwrócił się do Sądu Rejonowego w C. o udostępnienie akt sprawy o sygnaturze [..]. , w których to aktach znajdują się dowody, że kontenery, których dotyczy postępowanie zostały przewiezione do W. pod W. i tam rozładowane. Podniósł, że właściwym do prowadzenia postępowania jest Urząd Celny w P. , zatem postanowienie powinno zostać uchylone, a sprawa przekazana według właściwości miejscowej. Dyrektor Izby Celnej w K. po rozpoznaniu zażalenia stwierdził, że zgodnie z art. 166 §1 O. p. w sprawach, w których prawa i obowiązki stron wynikają z tego samego stanu faktycznego oraz z tej samej podstawy prawnej i w których właściwy jest ten sam organ podatkowy, można wszcząć i prowadzić jedno postępowanie dotyczące więcej niż jednej strony. Wskazał na komentarz do art. 166 O. p. Piotra Piertasza (J. Brolik, R. Dowgier, L. Etel, C.Kosikowski, P. Pietrasz, M. Popławski, S. Presnarowicz, W. Stachurski - Ordynacja podatkowa. Komentarz LEX, 2013), który stwierdził, iż komentowany przepis odnosi się do zagadnienia współuczestnictwa formalnego. Dopuszcza on możliwość załatwienia kilku spraw w jednym postępowaniu. Jest to wyjątek od generalnej zasady, że jedna sprawa wiąże się z prowadzeniem jednego postępowania. Ponadto, sprawy te dotyczą więcej niż jednej strony. Jedno - wspólne - może być natomiast postępowanie. Prowadzenie takiego postępowania nie oznacza, że musi ono zakończyć się podjęciem jednej, skierowanej do wszystkich stron, decyzji. Artykuł 166 o.p. ma charakter fakultatywny i to organ podatkowy ocenia potrzebę wszczęcia oraz prowadzenia jednego postępowania. Łączenie spraw różnych podmiotów w jedno postępowanie, poza przypadkiem określonym w art. 166 O.p., jest niedopuszczalne.

Organ podkreślił, iż Istotą współuczestnictwa w ujęciu ordynacji podatkowej jest łączne spełnienie następujących przesłanek: stwierdzenie analogicznego stanu faktycznego, analogicznej podstawy prawnej oraz właściwość jednego organu podatkowego. Pomimo, iż z literalnego brzmienia ustawy można wywnioskować, że chodzi tu o "ten sam stan faktyczny", a nie analogiczny stan faktyczny, w literaturze zasadnie przyjmuje się, że jest to przesłanka identycznego stanu faktycznego, przez który należy rozumieć istnienie w rzeczywistości w różnych sprawach takiego samego stanu faktycznego. Analogiczna podstawa prawna oznacza, że źródłem stosunków materialnoprawnych jest ten sam przepis prawa. Organ wskazał, iż jak wynika z akt sprawy postanowieniem nr [...] z dnia 25.09.2009r. Naczelnik Urzędu Celnego w B. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie usunięcia spod dozoru celnego towaru podlegającego należnościom przywozowym i określenia kwoty długu celnego w odniesieniu do towarów objętych procedurą tranzytu na podstawie zgłoszenia [...] z dnia 23.07.2009r. Decyzją nr [...] z dnia 08.02.2010r. Naczelnik Urzędu Celnego w B. stwierdził, że towar w postaci obuwia sportowego w ilości 37920 szt. objęty procedurą zewnętrznego tranzytu wspólnotowego na podstawie [...] z dnia 23.07.2009r. został usunięty spod dozoru celnego w dniu 31.07.2009r. Stwierdził jednocześnie powstanie długu celnego w dniu 31.07.2009r., określił dłużnika "A" Spółkę z o.o. oraz określił kwotę długu celnego w wysokości [...] PLN. W wyniku wniesionego odwołania Dyrektor Izby w K. decyzją nr [...] z dnia 03.12.2010 r. uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej kwoty wynikającej z długu celnego i określił kwotę cła na łączną kwotę [...] PLN. Na opisaną decyzję Dyrektora Izby w K. złożona została skarga do WSA w Gliwicach, który wyrokiem z dnia 30.09.2011lr. sygn. akt III SA/G1 338/11oddalił skargę a, który to wyrok w wyniku wniesionej skargi kasacyjnej wyrokiem z dnia 12.03.2013r. sygn. akt I GSK 184/12 został przez NSA uchylony a sprawę przekazano temu Sądowi do ponownego rozpoznania. WSA w Gliwicach wyrokiem z dnia 1 sierpnia 2013r. - sygn. akt III SA/Gl 1190/13 uchylił decyzję Dyrektora Izby w K. nr [...] z dnia 03.12.2010r. oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w B. nr [...] z dnia 08.02.2010r. W wyroku tym WSA orzekł m.in., iż: w stanie faktycznym rozpoznawanej sprawy organ celny błędnie zatem przyjął, że okoliczność ujawnienia innej osoby, która mogłaby zostać dłużnikiem celnym solidarnym, nie ma wpływu na odmienne rozstrzygnięcie, w stosunku do głównego zobowiązanego. Organ celny, stosownie do art. 122 Ordynacji podatkowej winien podjąć wszystkie działania niezbędne do ustalenia stanu rzeczywistego sprawy. Ustalenie wszystkich dłużników celnych jest w tym kontekście niezbędne. Ujęcie nowego dłużnika w decyzji celnej wpływa bowiem w sposób niepodważalny na zakres odpowiedzialności głównego zobowiązanego. Sąd stanął na stanowisku, że w związku z tym, iż istota sporu sprowadza się do obowiązku ustalenia przez organy celne i objęcia jednym postępowaniem wszystkich podmiotów zobowiązanych do wykonania obowiązków wynikających ze stosowania procedury celnej i odpowiedzialnych za dług celny wynikający z usunięcia towaru spod dozoru celnego, dlatego też za uznał, że organy celne naruszyły art. 122 Ordynacji podatkowej, nie obejmując jednym postępowaniem innych dłużników ani nie podejmując czynności dowodowych celem ich ustalenia, o co wnioskowała strona. Realizując zalecenia Sądu Naczelnik Urzędu Celnego w B. podjął działania w kierunku ustalenia pozostałych dłużników solidarnych. W tym celu zwrócił się m.in. do Sądu Rejonowego w C. o udostępnienie akt sprawy sygn. [...] . Po przeprowadzeniu postępowania Naczelnik Urzędu Celnego w B. wszczął postępowanie wobec A. W. postanowieniem nr [...] z dnia 11.04.2014r. oraz wobec J. M. postanowieniem nr [...] z dnia 14.05.2014r. w sprawie usunięcia spod dozoru celnego towaru podlegającego należnościom przywozowym i określenia kwoty długu celnego w odniesieniu do towarów objętych procedurą tranzytu na podstawie zgłoszenia [...] z dnia 23.07.2009r. Organ stwierdził, iż w świetle cytowanego przepisu art. 166 §1 O.p., oraz mając na uwadze wyrok WSA w Gliwicach z dnia 1 sierpnia 2013r. - sygn. akt III SA/Gl 1190/13, jego zdaniem zostały spełnione przesłanki do połączenia wszczętych odrębnie postępowań zostały spełnione. W kwestii występowania analogicznego stanu faktycznego i analogicznej podstawy prawnej w odrębnie wszczętych sprawach - wątpliwości nie występują. WSA w Gliwicach w ww. wyroku stwierdził: iż nie podziela stanowiska organu jakoby w świetle art. 96 ust. 1 i 2 WKC, podmioty wymienione w tym przepisie, ponosiły odpowiedzialność na podstawie różnych przepisów prawa i w różnym zakresie, co stwarza możliwość prowadzenia postępowania celnego w stosunku do każdej ze stron samodzielnie. Skoro skarżąca wskazywała na innych dłużników celnych organ winien ich ustalić i wezwać do udziału w postępowaniu, jak również określić ich odpowiedzialność za dług celny. Prawidłowo zatem skarżąca domagała się ustalenia osób odpowiedzialnych za usuniecie towaru spod dozoru celnego. W sytuacji prowadzenia postępowania przez organy celne tylko w stosunku do znanego dłużnika, pojawia się bowiem problem, gdy ujawni się inny dłużnik po wydaniu decyzji celnej, która stała się ostateczna. W ocenie Sądu przepis art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej wskazuje na konieczność wznowienia postępowania w takim przypadku, wezwania tego podmiotu do udziału w sprawie w celu ujęcia tego nowego dłużnika w decyzji. Jest to istotna okoliczność mogąca mieć wpływ na rozstrzygnięcie. Bowiem właściwe ustalenie podmiotów postępowania celnego, nie pozostaje bez wpływu na zakres odpowiedzialności skarżącej spółki jako głównego zobowiązanego. W myśl art. 213 WKC, jeżeli w stosunku do tego samego długu celnego występuje kilku dłużników są oni solidarnie zobowiązani do pokrycia długu celnego. Tymczasem Dyrektor Izby Celnej powołując się na zbieg przepisów art. 96 ust. 2 i art. 203 ust. 3 WKC, pominął istotę problemu, iż w świetle tych przepisów stroną postępowania jest każda osoba, na której przed powstaniem długu celnego ciążą szczególne obowiązki. Prawidłowa wykładnia przedstawionych przepisów prowadzi przecież do wniosku, że organ celny wszczynając z urzędu postępowanie w sprawie dotyczącej wspólnotowego tranzytu zewnętrznego obowiązany jest wezwać do udziału w postępowaniu wszystkich dłużników, którzy nie wykonali obowiązków wynikających ze stosowania tej procedury (art. 96 WKC) oraz osoby odpowiedzialne za powstanie długu celnego w sytuacjach określonych w art. 203 ust. 3 WKC (por. wyrok NSA z dnia 9.10. 2007 r. sygn. akt I GSK 2525/06, http:/cbosa.nsa.gov.pl). W stanie faktycznym rozpoznawanej sprawy organ celny błędnie zatem przyjął, że okoliczność ujawnienia innej osoby, która mogłaby zostać dłużnikiem celnym solidarnym, nie ma wpływu na odmienne rozstrzygnięcie, w stosunku do głównego zobowiązanego. W sprawie zatem organ uznał, że prawidłowo uznano, iż występuje analogiczny stan faktyczny i podstawa prawna.

Dyrektor Izby celnej w K. stwierdził, ze kwestią sporną jest właściwość organu podatkowego (celnego) w sprawie. Zdaniem pełnomocnika "A" Spółkę z o.o. właściwym organem do prowadzenia postępowania w sprawie jest Naczelnik Urzędu Celnego w P. , bowiem kontenery z towarem, którego dotyczy postępowanie zostały przewiezione do Wólki Kosowskiej. Organ drugiej instancji nie podzielił stanowiska Strony składającej zażalenie uznając, iż organem właściwym w sprawie określenia kwoty długu celnego w niniejszej sprawie jest Naczelnik Urzędu Celnego w B. Organ odwoławczy nadto wskał, iż miejscowość W. , leżąca w powiecie piaseczyńskim, znajduje się we właściwości miejscowej Naczelnika Urzędu Celnego I w W. , a nie Naczelnika Urzędu Celnego w P. (rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 23 kwietnia 2004r. w sprawie właściwości miejscowej organów celnych /tekst jednolity Dz. U z 2013r., poz.192/). Dyrektor Izby Celnej w K. podkreślił, iż ustalając właściwość miejscową organu prowadzącego sprawę w przedmiocie określenia kwoty długu celnego powstałego w wyniku usunięcia spod dozoru celnego towaru podlegającego należnościom celnym, objętego procedurą tranzytu należy mieć na uwadze przepis art.215 ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 302 z 19.10.1992r., str. 1, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, roz. 2, t. 4, str. 307, z późn. zm. ) (dalej Wspólnotowy Kodeks Celny; WKC) oraz art.450a rozporządzenia Komisji (EWG) Nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 253 z dnia 11 października 1993r., str. 1 z późn. zm.; Dz. Urz UE Polskie Wydanie specjalne, roz. 2, t. 6 str. 3 z poźn. zm.) (dalej rozporządzenia wykonawczego; RWKC). Podkreślił, że zgodnie z art. 215 ust. 1 Wspólnotowego Kodeksu Celnego dług celny powstaje: w miejscu, w którym nastąpiły zdarzenia powodujące powstanie tego długu, lub, gdy miejsce to nie może zostać określone, w miejscu, w którym organy celne stwierdzą, że towar znajduje się w sytuacji powodującej powstanie długu celnego, lub, gdy towar został objęty procedurą celną, która nie jest zamknięta i miejsca tego nie można określić zgodnie z tiret pierwszym lub drugim w wyznaczonym terminie, gdzie właściwe zgodnie z procedurą Komitetu w miejscu, w którym towary zostały objęte procedurą albo zostały wprowadzone na obszar celny Wspólnoty w ramach tej procedury. Wskazał również, iż zgodnie z art.450a rozporządzenia Komisji (EWG) Nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993r. - termin określony w art. 215 ust. 1 tiret trzecie Kodeksu wynosi: siedem miesięcy, licząc od ostatniego dnia, w którym towary powinny być przedstawione w urzędzie przeznaczenia, chyba że został wysłany wniosek o egzekucję zgodnie z art. 365a, w takim przypadku okres jest przedłużany maksymalnie o jeden miesiąc, lub jeden miesiąc od upływu terminu określonego w art. 365 ust. 5, jeżeli główny zobowiązany nie dostarczył informacji lub dostarczył niewystarczające informacje. Zdaniem organu niezależnie zatem od miejsca, w którym nastąpiło zdarzenie powodujące powstanie długu celnego, właściwość organu wynika z art. 215 ust. 1 tiret trzecie WKC, gdyż określenie miejsca powstania długu celnego zgodnie z art.215 ust. 1 tiret pierwsze i tiret drugie powinno nastąpić w terminach określonych w art. 450a RWKC, a terminy te zostały przekroczone. W opinii organu odwoławczego Naczelnik Urzędu Celnego w B. prawidłowo uznał, iż jest organem właściwym w sprawie zgodnie z art.215 ust. 1 tiret trzecie WKC. Organ odwoławczy stwierdził, że towar, którego dotyczy postępowanie w sprawie określenia kwoty długu celnego, w związku z usunięciem spod dozoru celnego w procedurze tranzytu, został objęty tą procedurą w Oddziale Celnym w C. na podstawie zgłoszenia [...] z dnia 23.07.2009r., a zatem we właściwości miejscowej Naczelnika Urzędu Celnego w B. . Końcowo na poparcie powyższego stanowiska, Dyrektor Izby Celnej w K. przywołał dodatkowo wyrok WSA w Gliwicach z dnia 18 lutego 2011r. - sygn. akt III SA/G1 1530/10 (LEX 994349), w którym Sąd stwierdził m.in.: artykuł 215 WKC określa kryteria pozwalające ustalić, gdzie powstał dług celny. Poszczególne kryteria muszą być stosowane w kolejności wynikającej z niniejszego artykułu. Przepis ten wpływa także na określenie właściwości miejscowej organów celnych w danym kraju. Artykuł 215 WKC wiąże powstanie długu celnego ze zdarzeniem określonym w przepisach art. 201-205 i 209-211 WKC. W niniejszym przypadku zastosowanie znajdują również przepisy art. 450 a do 450 d RWKC. Zatem zgodnie z art.215 ust. 1 tiret trzecie dług celny powstaje: "gdy towar został objęty procedurą celną, która nie jest zamknięta i miejsca tego nie można określić zgodnie z tiret pierwszym lub drugim w wyznaczonym terminie, gdzie właściwe zgodnie z procedurą Komitetu w miejscu, w którym towary zostały objęte procedurą tranzytową albo zostały wprowadzone na obszar celny Wspólnoty w ramach tej procedury". Z kolei z pkt 8 Preambuły do rozporządzenia nr 955/1999, które dokonało zmiany tego przepisu, wynika że "w przypadku nie zamknięcia procedury celnej, zasadę określania tego miejsca należy dostosować do potrzeb oznaczenia, na tyle, na ile to możliwe, miejsca, w którym faktycznie miało miejsce zdarzenie powodujące powstanie długu celnego". Termin, o którym mowa w art.215 WKC został określony w art.450 a RWKC na dziesięć miesięcy (dziesięć miesięcy w ówczesnym stanie prawnym - przyp. Dyrektora IC) od przyjęcia zgłoszenia tranzytowego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Admnistarcyjnego w Gliwicach pełnomocnik Strony zarzucił naruszenie art.215 ust. 1 i 2 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 2, t. 4, str. 307-356). W oparciu o tak sformułowany zarzut Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu skargi podniósł, iż podstawą do ustalenia organu właściwego do prowadzenia postępowania w niniejszej sprawie jest przepis art.215 WKC. Przepis ten nie tylko określa kraj właściwy do prowadzenia postępowania, ale wpływa także na określenie właściwości miejscowej organów celnych w danym kraju. W Polsce właściwość miejscową określa rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 23 kwietnia 2004 r. w sprawie właściwości miejscowej organów celnych. Wskazał, iż przepis art. 215 WKC jest skonstruowany w ten sposób, że ust. 1 zawiera trzy kryteria, którymi organ ma obowiązek kierować się przy ustalaniu właściwości miejscowej. Zaskarżonym postanowieniem organ uznał, iż w niniejszej sprawie powinno zostać zastosowane kryterium zawarte w tirecie 3 przepisu uzasadniajac to faktem, że w terminie 7 miesięcy od dnia, w którym towary miału zostać dostarczone do miejsca przeznaczenia nie zostało określone miejsce powstania długu celnego, co wyłącza stosowanie kryteriów zawartych w tiretach 1 i 2. Organ nie wskazał natomiast, że wyłączną winę za brak ustalenia miejsca powstania długu celnego była odmowa przeprowadzenia wskazanych przez zobowiązanego dowodów. Ten fakt, a nie wskazany przez organ w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia brak wezwania do udziałuw sprawie wszystkich dłużników, był wyłączną przyczyną uchylenia przez sądy administracyjny poprzednio wydanej w tej sprawie decyzji. Artykuł 215 WKC oprócz ustępu 1 zawiera ustęp 2, zgodnie, z którym "Jeżeli informacje, którymi dysponują organy celne, pozwalają na stwierdzenie, że dług celny powstał już wtedy, gdy towar znajdował się wcześniej w innym miejscu, uważa się, że dług celny powstał w miejscu co, do którego można stwierdzić, że towar znajdował się tam w najwcześniejszej chwili, pozwalającej na stwierdzenie istnienia długu celnego. ’’ Pełnomocnik podkreślil iż w niniejszej sprawie poza sporem jest, że w W. j, przed upływem terminu dostarczenia towarów do urzędu celnego przeznaczenia, zostały usunięte zamknięcia celne a towary zostały rozładowane i wprowadzone do obrotu. Dług celny w niniejszej sprawie powstał wskutek usunięcia zamknięć celnych i wprowadzenia towaru do obrotu bez uiszczenia należności celnych w Wólce Kosowskiej, a nie wskutek niedostarczenia towaru do urzędu odbiorczego w wyznaczonym terminie. Zgodnie, więc z przepisem art. 215 ust. 2 w.k.c. właściwym do prowadzenia postępowania jest Urząd Celny w P. .

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie gdyż sporne postanowienie odpowiada prawu.

Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 - dalej p.p.s.a.), uprawniony jest do badania czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Wady, skutkujące koniecznością uchylenia aktu administracyjnego, stwierdzeniem jego nieważności bądź wydania z naruszeniem prawa, przewidziane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. W wypadku braku podstaw do uwzględnienia skargi, sąd oddala ją, co wynika z art. 151 p.p.s.a. Jak wynika z akt sprawy towar w obuwia sportowego został objęty procedurą tranzytu w dniu 21.07.2009r. w Urzędzie Celnym w H na podstawie zgłoszenia [..], a następnie w dniu 23.07.2009r. w Oddziale Celnym w C. na podstawie zgłoszenia T1 nr [...] . W procedurze tej jako główny zobowiązany występowała "A" Spółka z o.o.

Wobec tej Spółki wszczęte zostało postanowieniem nr [...] z dnia 25.09.2009r. - postępowanie w sprawie usunięcia spod dozoru celnego podlegającego należnościom przywozowym i określenia kwoty należności wynikających z długu celnego w odniesieniu do ww. towarów objętych zgłoszeniem nr [...] z dnia 23.07.2009r. W tym samym zakresie wszczęte zostały postępowania wobec A. W. postanowieniem nr [...] z dnia 11.04.2014r. i wobec J. M. - postanowieniem nr [...] z dnia 14.05.2014r.

Dyrektor Izby Celnej w K. zaskarżonym postanowieniem utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji nr [...] z dnia 02.06.2014r. którym organ ten połączył toczące się równolegle postępowania wszczęte z urzędu postanowieniem Naczelnika Urzędu Celnego w B. : nr [...] z dnia 25.09.2009r. skierowanym do "A" Spółki z o.o.; nr [...] z dnia 11.04.2014r. skierowanym do A. W. ; nr [...] z dnia 14.05.2014r. skierowanym do J. M. . Organ odowławczy w ślad za organem pierwszej instancji uznał, iż zachodzą podstawy faktyczne i prawne do połączenia spraw i prowadzenia jednego postępowania wobec "A" , A. W. , J. M. .

Kwestię możliwości połączenia spraw i prowadzenia jednego postępowania w sprawach dotyczących usunięcia spod dozoru celnego towaru podlegającego należnościom przywozowym i określenia kwoty należności wynikających z długu celnego dotyczącego więcej niż jednej strony reguluje art. 166 § 1 Ordynacji podatkowej w związku z art. 73 Prawa Celnego. Zgodnie z powołaną regulacją w sprawach, w których prawa i obowiązki stron wynikają z tego samego stanu faktycznego oraz z tej samej podstawy prawnej i w których właściwy jest ten sam organ podatkowy, można wszcząć i prowadzić jedno postępowanie dotyczące więcej niż jednej strony W sprawie połączenia postępowań organ podatkowy wydaje postanowienie, na które służy zażalenie. (§ 2). Zaś art. 73 Prawa Celnego stanowi, iż do postępowania w sprawach celnych stosuje się odpowiednio przepisy art. 12 oraz działu IV ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, z uwzględnieniem zmian wynikających z przepisów prawa celnego.

Spór sprowadza się do oceny legalności spornego postanowienia gdzie organy stoją na stanowisku, iż w sprawie zaistniały podstaw faktyczne i prawne do jego wydania i Sąd podziela ten pogląd. Niewątpliwe w sprawie prawa i obowiązki stron: "A" , wynikają z tego samego stanu faktycznego oraz z tej samej podstawy prawnej.

W tym miejscu przypomnieć należy zaistniały w sprawie stan faktyczny. Decyzją z dnia 03.12.2010r. Dyrektor Izby w K. stwierdził, że towar w postaci obuwia sportowego w ilości 37.920 szt. objęty procedurą zewnętrznego tranzytu wspólnotowego na podstawie [...] z dnia 23.07.2009 r. został usunięty spod dozoru celnego w dniu 31.07.2009r i stwierdził powstanie długu celnego w dniu 31.07.2009r. określając dłużnika "A" Spółkę z o.o. oraz kwotę długu celnego w wysokości [...] PLN. Ta decyzja została objęta skargą do WSA w Gliwicach, który wyrokiem z dnia 30.09.2011r. sygn. akt III SA/Gl 338/11 oddalił skargę, a który to wyrok został orzeczeniem z dnia 12.03.2013r. - sygn. akt I GSK 184/12 przez NSA uchylony, a sprawę przekazano temu Sądowi do ponownego rozpoznania. WSA w Gliwicach wyrokiem z dnia 1 sierpnia 2013r. - sygn. akt III SA/Gl 1190/13 uchylił decyzję Dyrektora Izby w K. nr [...] z dnia 03.12.2010r. oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. W wyroku tym Sąd orzekł m.in., w ślad za wyrokiem NSA z dnia 12 marca 2013r. sygn. akt I GSK 184/12, iż nie podziela stanowiska organu jakoby w świetle art. 96 ust. 1 i 2 WKC, podmioty wymienione w tym przepisie, ponosiły odpowiedzialność na podstawie różnych przepisów prawa i w różnym zakresie, co stwarza możliwość prowadzenia postępowania celnego w stosunku do każdej ze stron samodzielnie. Skoro skarżąca wskazywała na innych dłużników celnych organ winien ich ustalić i wezwać do udziału w postępowaniu, jak również określić ich odpowiedzialność za dług celny. Wskazał WSA, iż właściwe ustalenie podmiotów postępowania celnego, nie pozostaje bez wpływu na zakres odpowiedzialności skarżącej spółki jako głównego zobowiązanego. W myśl art. 213 WKC, jeżeli w stosunku do tego samego długu celnego występuje kilku dłużników są oni solidarnie zobowiązani do pokrycia długu celnego. Tymczasem Dyrektor Izby Celnej powołując się na zbieg przepisów art. 96 ust. 2 i art. 203 ust. 3 WKC, pominął istotę problemu, iż w świetle tych przepisów stroną postępowania jest każda osoba, na której przed powstaniem długu celnego ciążą szczególne obowiązki. Prawidłowa wykładnia przedstawionych przepisów prowadzi do wniosku, że organ celny wszczynając z urzędu postępowanie w sprawie dotyczącej wspólnotowego tranzytu zewnętrznego obowiązany jest wezwać do udziału w postępowaniu wszystkich dłużników, którzy nie wykonali obowiązków wynikających ze stosowania tej procedury (art. 96 WKC) oraz osoby odpowiedzialne za powstanie długu celnego w sytuacjach określonych w art. 203 ust. 3 WKC (por. wyrok NSA z dnia 9.10. 2007 r. sygn. akt I GSK 2525/06, http:/cbosa.nsa.gov.pl). Wyrok ten jest prawomocny albowiem nie został zaskarżony przez żadną ze stron postępowania. W konsekwencji powyższego wskazany wyrok z dnia 1 sierpnia 2013r. sygn. akt III SA/Gl 1190/13 przesądza tożsamość podstawy prawnej i faktycznej w sprawach usunięcia spod dozoru celnego towaru podlegającego należnościom przywozowym i określenia kwoty długu celnego w odniesieniu do towarów objętych procedurą tranzytu na podstawie zgłoszenia [...] z dnia 23.07.2009r. I w tym też zakresie sporu pomiędzy stronami nie ma. Spór dotyczy uznania Naczelnika Urzędu Celnego w B. jako właściwego w sprawie organu celnego. Sprowadza się zatem do oceny czy ten właśnie organ jest właściwy w sprawie usunięcia spod dozoru celnego towaru podlegającego należnościom przywozowym i określenia kwoty długu celnego w odniesieniu do towarów objętych procedurą tranzytu na podstawie zgłoszenia [...] z dnia 23.07.2009r., w których wszczęto postępowania wobec "A" . .

Organy stoją na stanowisku, iż w niniejszej sprawie właściwy jest Naczelnik Urzędu Celnego w B. , co wynika z tiretu 3 art. 215 WKC. Natomiast pełnomocnik strony skarżącej wywodzi, iż właściwym organem do prowadzenia postępowania w sprawie jest Naczelnik Urzędu Celnego w P. , bowiem kontenery z towarem, którego dotyczy postępowanie zostały przewiezione do W. a organy dysponowały wiedzą pozwalającą na ustalenie, iż dług celny powstał w tym miejscu, stąd w sprawie winien mieć zatem zastosowanie ust. 2 art. 215 WKC. Podkreślił, iż organ nie wskazał, że wyłączną winę za brak ustalenia miejsca powstania długu celnego była odmowa przeprowadzenia wskazanych przez zobowiązanego dowodów.

Rozpoznając sprawę co do właściwości miejscowej organu prowadzącego sprawę w przedmiocie określenia kwoty długu celnego powstałego w wyniku usunięcia spod dozoru celnego towaru podlegającego należnościom celnym, objętego procedurą tranzytu należy mieć na względzie art.215 ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.Urz. WE L 302 z 19.10.1992r., str. 1, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, roz. 2, t. 4, str. 307, z późn. zm. ) oraz art. 450a rozporządzenia Komisji (EWG) Nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.Urz. WE L 253 z dnia 11 października 1993r., str.l z późn. zm.; Dz.Urz UE Polskie Wydanie specjalne, roz.2, t. 6 str.3 z poźn. zm.) (dalej rozporządzenia wykonawczego; RWKC).

Zgodnie z art.215 ust. 1 Wspólnotowego Kodeksu Celnego dług celny powstaje:

- w miejscu, w którym nastąpiły zdarzenia powodujące powstanie tego długu,

- lub, gdy miejsce to nie może zostać określone, w miejscu, w którym organy celne stwierdzą, że towar znajduje się w sytuacji powodującej powstanie długu celnego,

- lub, gdy towar został objęty procedurą celną, która nie jest zamknięta i miejsca tego nie można określić zgodnie z tiret pierwszym lub drugim w wyznaczonym terminie, gdzie właściwe zgodnie z procedurą Komitetu w miejscu, w którym towary zostały objęte procedurą albo zostały wprowadzone na obszar celny Wspólnoty w ramach tej procedury.

Zgodnie natomiast z art. 450a rozporządzenia Komisji (EWG) Nr 2454/93 termin określony w art. 215 ust. 1 tiret trzecie Kodeksu wynosi:

- siedem miesięcy, licząc od ostatniego dnia, w którym towary powinny być przedstawione w urzędzie przeznaczenia, chyba że został wysłany wniosek o egzekucję zgodnie z art. 365a, w takim przypadku okres jest przedłużany maksymalnie o jeden miesiąc, lub

- jeden miesiąc od upływu terminu określonego w art. 365 ust. 5, jeżeli główny zobowiązany nie dostarczył informacji lub dostarczył niewystarczające informacje.

W związku z brzmieniem powyższych regulacji niezależnie od miejsca, w którym nastąpiło zdarzenie powodujące powstanie długu celnego, właściwość organu wynika z art.215 ust. 1 tiret trzecie WKC, gdyż określenie miejsca powstania długu celnego zgodnie z art.215 ust. 1 tiret pierwsze i tiret drugie powinno nastąpić w terminach określonych w art. 450a RWKC, które zostały w sprawie przekroczone i ta okoliczność nie jest sporna pomiędzy stronami.

Prawidłowo zatem organy uznały, że wobec wszystkich podmiotów: "A" . właściwy jest Naczelnik Urzędu Celnego w B. . Mając na uwadze treść załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 29 października 2009 r. w sprawie właściwości miejscowej organów Służby Celnej w zakresie, w jakim właściwość ta nie wynika z przepisów regulujących zadania organów celnych i organów podatkowych (Dz. U. Nr 182, poz.1422), organ ten działał jako właściwy miejscowo organ Służby Celnej dla zdarzenia mającego miejsce w powiecie cieszyńskim. Był on organem celnym właściwym miejscowo dla sprawy określenia kwoty długu celnego, w związku z usunięciem spod dozoru celnego w procedurze tranzytu towaru objętego tą procedurą w Oddziale Celnym w C. na podstawie zgłoszenia [...] z dnia 23.07.2009r.

Odnosząc się natomiast do podniesionych w skardze kwestii, iż powodem przekroczenia terminów, o których mowa w przepisach rozporządzenia wykonawczego do WKC była wina organu celnego, który odmówił przeprowadzenia dowodów wskazywanych przez zobowiązanego to nie mogą one wywrzeć zamierzonego przez stronę skutku prawnego. W sytuacji, gdy przedmiotem sporu jest postanowienie o prowadzeniu jednego postępowania dotyczącego więcej niż jednej strony wydanego w trybie art. 166 O.p. bez znaczenia dla rostrzygnięcia podjętego w tym zakresie pozostają argumenty, co do istnienia nieprawidłowości w sposobie prowadzenia postępowania wyjaśniającego przez organy celne w przedmiocie postepowania celnego w sprawie usunięcia spod dozoru celnego towaru podlegającego należnościom przywozowym i określenia kwoty należności wynikających z długu celnego w odniesieniu do towarów objętych procedurą traznzytu za zgłoszeniem nr [...] z dnia 23.07.2009r.

W tym stanie rzeczy Sąd skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił.