Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 5/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2009-01-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne: Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono decyzje I i II instancji
Powołane przepisy: article: Art. 1 par. 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: Art. 134 par. 1, art. 145 , art. 152, art. 200
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
journal: Dz.U.UE.L 1992 nr 302 poz 1 Art. 21, art. 220
law: Rozporządzenie Rady (EWG) NR 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia NSA Krystyna Kutzner spr. Sędziowie : WSA Bożenna Blitek AWSA Janusz Kasprzycki Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 stycznia 2009 r. sprawy ze skarg A. W. - P.H.U ,, A " na decyzje Dyrektora Izby Celnej z dnia 19 listopada 2007 r. Nr : [...] Nr : [...] w przedmiocie długu celnego I uchyla zaskarżone decyzje oraz poprzedzające je decyzje organu pierwszej instancji II określa , że uchylone decyzje nie mogą być wykonane III zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz strony skarżącej kwotę 11.161 zł (jedenaście tysięcy sto sześćdziesiąt jeden złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

W dniach [...] 2004 i [...] 2004 r w Oddziale Celnym [...] A. W. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą P.H.U. "A" , ul. [...] w K., działając przez swojego przedstawiciela Agencję Celną "B" Spółka z o.o. , dokonał zgłoszenia celnego do procedury dopuszczenia do obrotu dwóch helikopterów [...] C i C II, przywiezionych ze Stanów Zjednoczonych Ameryki. W zgłoszeniach celnych nr [...] oraz nr [...] skarżący zadeklarował ww. towar do kodu CN 8802 11 10 ( kod TARIC 8802 11 10 00 ) .

Organ celny w chwili przyjęcia przedmiotowych zgłoszeń celnych dokonał ich częściowej weryfikacji, a następnie helikoptery te zostały zwolnione do wnioskowanej procedury.

Odnośnie zgłoszenia celnego z dnia [...] 2005r nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego postanowieniem z dnia [...] 2004 r wydanym na wniosek skarżącego, dokonał zmiany tego dokumentu w następujących polach: 22 - waluta i ogólna wartość towaru , 42 - wartość pozycji , 46 - wartość statystyczna , 47 - obliczanie opłat.

Następnie w wyniku kontroli postimportowej Naczelnik Urzędu Celnego stwierdził, że skarżący zaklasyfikował przedmiotowe helikoptery do kodów, dla których przewidziane było uprzywilejowane traktowanie taryfowe ze względu na ich przeznaczenie, a wśród dokumentów załączonych do ww. zgłoszeń celnych nie stwierdzono pozwoleń wydanych zgodnie z art. 291 - 300 Rozporządzenia Komisji (EWG) Nr 2454/93 z dnia 02.07.1993 r określające niektóre przepisy wykonawcze do Rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny ) Dz.Urz.WE L 253 z 11.10.1993 r ze zm.), zwanego dalej rozporządzeniem wykonawczym do WKC.

W toku prowadzonego postępowania celnego skarżący przyznał, że klasyfikacja helikopterów do kodu podanego w zgłoszeniach celnych wymagała stosownego pozwolenia. Zdaniem skarżącego, w rozpatrywanej sprawie zostały spełnione warunki do uprzywilejowanego traktowania przedmiotowych towarów, gdyż "uprzywilejowane traktowanie dotyczyło tylko polskiej administracji celnej, dokument SAD dotyczył tylko jednej sztuki towaru w całości zgłoszonego do pozycji 8802 11 10 oraz zabezpieczona została prosta możliwość kontroli, gdyż każdy śmigłowiec posiada indywidualny numer seryjny nadany przez producenta. Każdy śmigłowiec znajdujący się na terenie Polski podlega rejestracji w Rejestrze Cywilnych Statków Powietrznych w Urzędzie Lotnictwa Cywilnego i w każdej chwili można ustalić sposób jego wykorzystania oraz finalnego właściciela i miejsce hangarowania." W ocenie skarżącego, przyjęcie zgłoszenia celnego i zwolnienie towaru zostało uznane przez niego za udzielenie w uproszczonej formie pozwolenia koniecznego do zastosowania uprzywilejowanego traktowania taryfowego tych towaru. Skarżący potraktował zgłoszenie celne jako wniosek o wydanie pozwolenia, a organ celny przyjmujący zgłoszenie nie kwestionował wniosku, nie żądał również uzupełnienia danych zawartych w zgłoszeniu celnym, ani w dokumentach do niego dołączonych.

Skarżący podniósł, że warunkiem korzystania z uprzywilejowanego traktowania statków powietrznych jest ich cywilne przeznaczenie. Jest faktem powszechnie znanym, a więc nie wymagającym dowodu, że ani Wojsko Polskie, ani inne służby mundurowe na terenie Polski nie wykorzystują śmigłowców "[...]" w swoich działaniach." W ocenie skarżącego, "z uwagi na charakter towaru nie było konieczności zamieszczania w pozwoleniu innych danych niż określone w art. 293 ust. 3 lit. A i B rozporządzenia Komisji nr 2454/93. Te dane znajdują się w zgłoszeniu i dla takich przypadków przepisy przewidują możliwość wydania przez organ celny pozwolenia na uprzywilejowane traktowanie poprzez przyjęcie zgłoszenia."

Ponadto w ocenie skarżącego w rozpatrywanej sprawie nie istniały żadne przesłanki, które pozwalałyby na dokonanie ponownego wymiaru należności celnych.

Skarżący zarzucił organowi celnemu brak przeprowadzenia jakiegokolwiek postępowania mającego na celu ustalenie okoliczności badanej sprawy i wniósł o przeprowadzenie dowodów w postaci: 1/ ustalenia daty, w której rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 22.04.2004r. w sprawie szczegółowych wymogów, jakie powinno spełniać zgłoszenie celne, było dostępne na terenie K. ; 2/ ustalenia daty opublikowania oficjalnego tłumaczenia na język polski rozporządzenia wykonawczego do WKC oraz przepisów wstępnych Nomenklatury Scalonej. Skarżący wniósł także o przeprowadzenie dowodów z przesłuchań świadków, a to funkcjonariuszy celnych uczestniczących w odprawie celnej lub odpowiedzialnych za weryfikację zgłoszeń celnych oraz agentki celnej, która przygotowywała sporne zgłoszenia celne. Skarżący wniósł o dołączenie do akt sprawy wydruków komunikatów z systemu CELINA, dotyczących przedmiotowych helikopterów i dołączenie odpisów wewnętrznych przepisów regulujących wówczas obowiązek weryfikacji zgłoszeń celnych.

Skarżący zarzucił błąd organu celnego w zakresie dokonanych przez organ ustaleń okoliczności sprawy, a także wskazał na swoją dobrą wiarę i staranność działania.

Naczelnik Urzędu Celnego postanowieniem z dnia [...] 2007r. odmówił uwzględnienia wniosku skarżącego o przeprowadzenie wnioskowanych dowodów podnosząc, że są one zbędne dla postępowania i nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy .

Naczelnik Urzędu Celnego wydał decyzje, w których dokonał określenia kwoty długu celnego podlegającej retrospektywnemu zaksięgowaniu: w dniu [...] 2007 r w odniesieniu do zgłoszenia celnego [...] w wysokości 103.847,00 zł. oraz w dniu [...] 2007 r w odniesieniu do zgłoszenia celnego nr [...] w wysokości 98.058,00 zł .

Organ celny orzekł, że kwoty długów celnych należy wpłacić wraz z samodzielnie obliczonymi odsetkami za okres od dnia powstania długu celnego do dnia zapłaty.

W uzasadnieniu wydanych decyzji organ celny stwierdził, że zgłoszenia celne nie były wnioskami o wydanie stosownych pozwoleń, a przyjęcie tych zgłoszeń nie stanowiło udzielenia takich pozwoleń. Konsekwencją braku pozwolenia jest zmiana deklarowanej klasyfikacji przedmiotowych helikopterów i zastosowanie wyższej stawki celnej.

Ponadto Naczelnik Urzędu Celnego w wydanych rozstrzygnięciach dokonał analizy art. 220 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12.10.1992r ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.Urz. WE L 302 z dnia 19.10.1992r ze zm), zwanego dalej WKC, uznając że nie ma podstaw do odstąpienia od retrospektywnego zaksięgowania kwoty długu celnego.

Od powyższych decyzji zostały złożone odwołania (kolejno przez dwóch pełnomocników), w których wnieśli o uchylenie zaskarżonych decyzji i umorzenie postępowań.

W odwołaniu sporządzonym przez adwokat A. S. podniesiono następujące zarzuty :

Naruszenie przepisów prawa postępowania, a to: art. 121 § 1, art. 122, art. 187 § 1 oraz art. 191 Ordynacji podatkowej, mające wpływ na wydane rozstrzygnięcia, poprzez odmowę, mimo wniosku skarżącego, przeprowadzenia dowodu na okoliczność oficjalnej publikacji w języku polskim aktów prawnych Wspólnot Europejskich stanowiących podstawę dokonania odpraw celnych przedmiotowych helikopterów oraz wydania zaskarżonych decyzji. Wskazując na orzecznictwo Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości oraz sądów administracyjnych, zdaniem pełnomocnika, ustalenie daty publikacji aktów prawnych wspólnotowych w języku polskim było konieczne do wyjaśnienia, czy skarżącemu można postawić zarzut zastosowania niewłaściwej stawki celnej przy dokonywaniu odprawy celnej towaru, a także czy można było wymagać od skarżącego, że powinien mieć świadomość uzyskania pozwolenia dla celów zastosowania preferencyjnych stawek celnych, które zadeklarował w zgłoszeniach celnych.

W odwołaniu przedstawiono daty publikacji w języku polskim stosownych aktów prawnych Wspólnot Europejskich - wszystkie były po dniu dokonania zgłoszeń celnych.

Kolejne zarzuty dotyczyły naruszenie przepisów prawa materialnego, a to: art. 21, art. 201 ust. 1 i 2, art. 220 ust. 1 oraz art. 221 ust.1 i 3 WKC ; art. 292 ust. 1 i ust.3, art. 293 ust. 1 i 2 oraz załącznika nr 37 rozporządzenia Komisji nr 2454/93; rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej; naruszenie art. 51 i art. 65 ust. 3 i ust. 5 Prawa celnego. Pełnomocnik nie zgodził się ze stanowiskiem Naczelnika Urzędu Celnego, że tryb składania wniosku o wydanie pozwolenia, określony w art. 292 ust. 3 rozporządzenia wykonawczego do WKC, może dotyczyć tylko takiej sytuacji, kiedy wnioskodawca przeznacza do procedury końcowego przeznaczenia , co miałoby oznaczać , że nie może zaistnieć żadne przeniesienie towarów lub kolejna sprzedaż osobom trzecim. W ocenie pełnomocnika, zgodnie z ww. przepisem warunkiem możliwości zastosowania wskazanej procedury jest to, aby " osoba składająca wniosek w całości nadawała towarom określone przeznaczenie". Interpretacja dokonana przez organ celny jest, zdaniem pełnomocnika, niezgodna z literalnym brzmieniem powołanego przepisu.

Pełnomocnik nie zgodził się również z twierdzeniem Naczelnika Urzędu Celnego, że "zgłaszający wniosek ma obowiązkowo dołączyć do zgłoszenia (...) dokument zawierający informacje wskazane w przepisach, a do organu celnego należy jedynie ocena, czy są one zbędne, czy nie. W ocenie pełnomocnika, obowiązkiem organu celnego jest dokonanie oceny, czy informacje zawarte w zgłoszeniu celnym są wystarczające do wydania pozwolenia, a jeżeli informacje te okażą się niewystarczające, organ powinien zażądać od wnioskodawcy dołączenia dodatkowego dokumentu.

Ponadto pełnomocnik poddał w wątpliwość stwierdzenie Naczelnika Urzędu Celnego, że dokonując zgłoszenia celnego skarżący powinien był w polu 36 dokumentu SAD dotyczącego preferencji zamieścić kod 140, zamiast wpisanego kodu 100. Zgodnie z powołaną przez organ celny instrukcją wypełniania i stosowania dokumentu SAD, pierwsza cyfra kodu "1" oznacza środki taryfowe erga omnes, zaś dwie następne cyfry kodu "40" oznaczają " szczególne użycie końcowe wynikające ze Wspólnej Taryfy Celnej".

Do kodu 8802 11 10 kwalifikowane były " śmigłowce cywilne". Nazwa tej grupy wskazuje na przeznaczenie klasyfikowanych towarów. Chodzi tu o przeznaczenie wynikające z istoty tych towarów , stąd trudno uznać , że jest ono równoznaczne ze " szczególnym użyciem końcowym", o którym mowa we wskazanej instrukcji w odniesieniu do kodu "40". W takiej sytuacji wydaje się uzasadnione użycie przy dokonywaniu odprawy celnej przedmiotowego towaru kodu "00" oznaczającego preferencje nie wymienione szczegółowo w żadnym z dalszych kodów.

Pełnomocnik nie zgodził się również z twierdzeniem Naczelnika Urzędu Celnego, że dla uznania, iż złożone przez skarżącego zgłoszenie celne jest równocześnie wnioskiem o wydanie pozwolenia w trybie art. 292 ust. 3 rozporządzenia wykonawczego do WKC konieczne było wskazanie w polu 44 zgłoszenia celnego kodu 9DK9 - wniosek o wydanie pozwolenia na uprzywilejowane traktowanie taryfowe. Zgodnie z postanowieniami tytułu II części C załącznika nr 37 do ww. rozporządzenia, w polu 44 zgłoszenia celnego wskazuje się dodatkowe informacje, przedłożone dokumenty oraz świadectwa i pozwolenia. Zgodnie z instrukcją wypełniania dokumentu SAD, " kod 9DK9 przewidziany jest dla oznaczenia rodzaju dokumentów dołączonych do zgłoszenia celnego". Skoro skarżący nie dołączał do zgłoszenia celnego żadnego dokumentu, który mógłby być zakwalifikowany do grupy dokumentów oznaczonych powołanym wyżej kodem, to nie mógł przy dokonywaniu zgłoszenia zastosować takiego kodu w polu 44. Żaden z obowiązujących przepisów nie wskazuje, czy i w jaki sposób podmiot dokonujący zgłoszenia w trybie art. 292 ust. 3 rozporządzenia wykonawczego do WKC ma oznaczyć w zgłoszeniu celnym fakt składania wniosku , o którym mowa w tym przepisie."

Powyższe argumenty przemawiają , zdaniem pełnomocnika, za uznaniem, że zgłoszenie celne było równoznaczne ze złożeniem wniosku o udzielenie pozwolenia, przyjęcie zaś zgłoszenia celnego oznaczało udzielenie pozwolenia zgodnie z art. 293 ust. 2 rozporządzenia wykonawczego do WKC.

W przypadku, gdyby jednak uznać, że zgłoszenie celne nie mogło zostać uznane za wniosek o wydanie pozwolenia, pełnomocnik zwrócił uwagę na brak zakwestionowania przez organ celny zgłoszeń celnych w chwili ich przyjęcia, mimo iż w obu przypadkach dokumenty te były poddane weryfikacji. W sytuacji, gdy organ celny dokonuje weryfikacji zgłoszenia celnego, w którym zastosowana została obniżona lub zerowa stawka celna , co wynika z samej treścią zgłoszenia celnego , nie powinno ulegać wątpliwości , że kontrola powinna również dotyczyć tego , czy do zgłoszenia celnego zostały załączone wszystkie dokumenty , w tym zezwolenie , o którym mowa w art. 292 rozporządzenia wykonawczego do WKC.

W odwołaniu podniesiono, że w 2004 r miały miejsce odprawy celne tego samego rodzaju towarów i przy żadnej z nich organ celny nie kwestionował zastosowanej stawki celnej i nie wymagał zezwolenia. Zmieniło się to dopiero w 2006 r, co nasuwa przypuszczenie, że przepisy celne, które weszły w życie z dniem 01.05.2004 r były niezrozumiałe również dla osób działających w imieniu organu celnego i dopiero po pewnym czasie zorientowano się , że pewne przepisy były stosowane nieprawidłowo.

W ocenie pełnomocnika , brak było uzasadnienia dla naliczania odsetek w oparciu o art. 65 Prawa celnego. W rozpatrywanej sprawie zachodzą okoliczności , o których mowa w art. 65 ust. 5 Prawa celnego. Przepis ten stanowi, że organ celny pobiera odsetki w przypadku, gdy kwota wynikająca z długu celnego została zaksięgowana na podstawie nieprawidłowych lub niekompletnych danych podanych przez zgłaszającego w zgłoszeniu celnym, z wyjątkiem, gdy dłużnik udowodni, że podanie nieprawidłowych lub niekompletnych danych spowodowane było okolicznościami nie wynikającymi z jego zaniedbania lub świadomego działania.

Zdaniem pełnomocnika, w niniejszej sprawie okoliczności takie miały miejsce, gdyż zgłoszenie celne i wszelkie formalności związane z odprawa celną załatwiane były przez agencję celną, a nie bezpośrednio przez skarżącego. Stąd też naliczanie odsetek we wskazanym trybie jest nieuzasadnione.

Z kolei w odwołaniach sporządzonych przez adwokata P. G. podniesiono następujące zarzuty: rażące naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 73 Prawa celnego w związku z art. 122, art. 123 i art. 180 § 1, art. 187 § 1 i art. 188 Ordynacji podatkowej oraz rażące naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, a w szczególności art. 20, art. 71, art. 78 ust. 2 i art. 220 WKC .

Naruszenie podstawowych zasad postępowania administracyjnego spowodowane zostało nieuzasadnioną odmową przeprowadzenia dowodów, o które wnioskował skarżący, a tym samym organ celny nie wyjaśnił wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych , postępując wbrew zasadzie prawdy obiektywnej oraz wbrew przepisom stanowiącym podstawę przeprowadzenia postępowania dowodowego.

Ponadto pełnomocnik podniósł, że wśród dokumentów dotyczących helikopterów znajdowało się świadectwo zdolności do lotu, którego oryginał jest w posiadaniu Urzędu Lotnictwa Cywilnego, a to oznacza, że towar taki korzystał z autonomicznego zawieszenia stawek przewidującego zwolnienie od należności celnych. Ten typ preferencji zawieszających cło nie był uzależniony od objęcia towaru procedurą przeznaczenia końcowego ,a w konsekwencji w takim przypadku nie maja zastosowania art. 291 - 300 rozporządzenia wykonawczego do WKC.

Pełnomocnik zwrócił uwagę na prawną możliwość przedstawienia świadectwa po dopuszczeniu towaru do swobodnego obrotu.

Reasumując pełnomocnik stwierdził, że podstawą zwolnienia winno być Rozporządzenie Rady (WE) nr 1147/2002 z dnia 25.06.2002 r w sprawie tymczasowego zawieszenia autonomicznych ceł Wspólnej Taryfy Celnej na niektóre przywożone towary posiadające świadectwo zdatności do lotu , a nie przepisy rozporządzenia Rady (EWG) z dnia 23.07.1987 r Nr 2658/97 Kwota długu , zdaniem pełnomocnika, została wyliczona prawidłowo , aczkolwiek na podstawie innego przepisu.

W związku z powyższym, w ocenie pełnomocnika, w niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki do zastosowania art. 220 UST.1 WKC, gdyż przepis ten może być stosowany tylko wówczas, gdy zaksięgowana kwota długu jest niższa niż prawnie należna, a nie wówczas " gdy ze sposobu wypełnienia dokumentu SAD wynika, że zaksięgowana kwota długu jest niższa , ale faktycznie nie różni się od kwoty należnej biorąc pod uwagę obowiązujące w chwili zgłoszenia przepisy ".

Z ostrożności procesowej pełnomocnik podniósł, że w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki określone w art. 220 ust. 2 lit.b WKC , gdyż skarżący " znajdował się zdecydowanie w bardziej niż Urząd Celny pasywnej pozycji i nie miał żadnej możliwości zweryfikowania działalności Urzędu a nadto działał w dobrej wierze i z należytą starannością".

W aktach sprawy znajdują się przedłożone przez skarżącego kserokopie Eksportowego Certyfikatu Zdatności do Lotu nr [...] z dnia 30.04.2004r. i nr [...] z dnia 10.06.2004, dotyczące przedmiotowych zgłoszeń celnych wraz z wnioskiem o skorygowanie pola 44 oraz pola 36 ww. dokumentów SAD.

Dyrektor Izby Celnej, po rozpatrzeniu odwołań skarżącego, decyzjami z dnia 19.11.2007 r utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji. W ich uzasadnieniach organ odwoławczy szczegółowo odniósł się do zarzutów podniesionych w odwołaniach.

Organ odwoławczy podniósł, że regulacje odnoszące się do uprzywilejowanego traktowania taryfowego w rozumieniu art. 21 WKC, uzależniają zastosowanie takiego traktowania od uzyskania stosownego zezwolenia na piśmie od organu celnego. Co do zasady, wnioski o uzyskanie takiego zezwolenia składa się w formie pisemnej według określonego wzoru.

W szczególnych okolicznościach możliwe jest złożenie takiego wniosku w formie uproszczonej , jednak w takiej sytuacji musza być spełnione kumulatywnie trzy przesłanki : 1/ wniosek dotyczy tylko jednej administracji celnej , 2/ składający wniosek w całości nadaje towarom określone przeznaczenie oraz 3/ zabezpieczony jest prawidłowy przebieg operacji. Wniosek taki może być złożony w formie zgłoszenia celnego.

W rozpatrywanej sprawie skarżący twierdzi, że złożone przez niego zgłoszenia celne stanowiły takie wnioski. Przyjmując to stanowisko za prawidłowe, zdaniem Dyrektora Izby Celnej, można by w zasadzie uznać, że spełniona została przesłanka pierwsza, tj.: wniosek dotyczy tylko jednej administracji celnej.

Wątpliwości jednak budzi przesłanka nadania towarowi określonego przeznaczenia towaru. Z instrukcji wypełnienia zgłoszenia celnego SAD obowiązującej w dacie przyjęcia zgłoszeń celnych wynika, że w przypadku, gdy wobec konkretnego towaru mają zostać zastosowane preferencje taryfowe wymagające pozwolenia właściwych organów celnych, obowiązkowemu wypełnieniu podlegają pola tego zgłoszenia, tj. pole 36 (preferencje) oraz pole 44 (dodatkowe informacje/ załączone dokumenty / świadectwa i pozwolenia). W polu 36 powinien znaleźć się zapis o taryfowym uprzywilejowanym traktowaniu towarów, natomiast w polu 44 powinien znaleźć się zapis dotyczący albo załączonego do zgłoszenia celnego pozwolenia na takie traktowanie, albo wniosku o wydanie takiego pozwolenia. W szczególności w polu 36 należy umieścić kod 140 - odnoszący się do szczególnego użycia końcowego wynikającego ze Wspólnej Taryfy Celnej, środek erga omnes; w polu 44 powinien zaś zostać wpisany kod 9DK9 - odnoszący się do wniosku o wydanie pozwolenia na uprzywilejowane traktowanie taryfowe. Zastosowanie uprzywilejowanego traktowania taryfowego znajduje odniesienie w stosunku do towarów wymienionych w pkt 5 sekcji II B postanowień wstępnych taryfy,

Umieszczenie w polu 36 kodu 100 dotyczącego stawki celnej erga omnes i wskazującego, że nie chodzi o żadne z wymienionych konkretnych przeznaczeń towaru, zdaniem organu odwoławczego oznacza, że skarżący przedkładając zgłoszenie celne nie zawnioskował o wydanie pozwolenia w sensie przepisów art.291 i następne rozporządzenia wykonawczego do WKC. Brak wpisania w wymienionych polach SAD odpowiednich kodów spowodowało, że zgłoszenie takie potraktowane zostało jako "zwykłe" zgłoszenie celne do procedury celnej dopuszczenia do swobodnego obrotu. Wpisanie natomiast kodu taryfy celnej 8802 11 10 00 oraz stawki celnej 0% samo w sobie nie było, zdaniem organu celnego odwoławczego, wystarczające, aby organ celny pierwszej instancji, w którym dokonywana była odprawa celna, podjął czynności określone w przepisach art. 291 i następne rozporządzenia wykonawczego do WKC.

Organ odwoławczy nie zgodził się z zarzutem skarżącego , że z żadnego przepisu nie wynikał sposób, w jaki zgłaszający miałby zawnioskować o wydanie mu stosownego pozwolenia. Sposób ten , zdaniem Dyrektora Izby Celnej , pośrednio wynikał z treści art. 292 rozporządzenia wykonawczego do WKC oraz z instrukcji wypełniania SAD.

Przechodząc do trzeciej przesłanki tj. zabezpieczenia prawidłowego przebiegu czynności, o której mowa w art. 292 ust.3 tiret trzecie rozporządzenia wykonawczego do WKC, Dyrektor Izby Celnej stwierdził, że skoro zgłoszenia celne nie były wnioskami o wydanie pozwolenia, to nie było potrzeby analizowania, czy zabezpieczono prawidłowy przebieg czynności związanych z procesem udzielania pozwolenia i stosowania w późniejszym czasie określonego przeznaczenia towaru.

Ustalenie w wyniku kontroli postimportowej zgłoszenia celnego, że towar został nieprawidłowo zaklasyfikowany do kodu, który wymaga posiadania stosownego zezwolenia na uprzywilejowane traktowanie towaru w związku z określonym przeznaczeniem, spowodowało zmianę togo kodu przez organ celny i zastosowanie do wyliczenia należności celnych innej - wyższej niż zadeklarowana - stawki celnej.

W rozpatrywanej sprawie organ celny nie zakwestionowali zadeklarowanej w zgłoszeniach celnych pozycji CN 8802 11, obejmującej śmigłowce o masie własnej nie przekraczającej 2.000 kg, zakwestionował natomiast zadeklarowaną podpozycję 8802 11 10 (śmigłowce cywilne1) ze stawką celną 0% , której stosowanie uzależnione jest od posiadania zezwolenia na uprzywilejowane traktowanie taryfowe ze względu na przeznaczenie. Jak wykazano , skarżący nie spełnił tego warunku , dlatego w ocenie organu odwoławczego prawidłowa jest klasyfikacja przedmiotowych śmigłowców do kodu CN 8802 11 90 (pozostałe) zew stawką celną 7,5%.

Odnosząc się zarzutu odwołania sporządzonego przez radcę prawnego P. G. dotyczącego rozporządzenia Rady (WE) nr 1147/2002 z dnia 25.06.2002r. (Dz. U. L m- 170, z 29.06.2002r., str. 8-10) w sprawie tymczasowego zawieszenia autonomicznych ceł Wspólnej Taryfy Celnej na niektóre przywożone towary posiadające świadectwo zdatności do lotu, Dyrektor Izby Celnej stwierdził , że powołane rozporządzenie , zgodnie z art. 1 dotyczy zawieszenia ceł autonomicznych w odniesieniu do elementów, części składowych i innych towarów przeznaczonych do zamontowania lub wykorzystania w cywilnych statkach powietrznych i objętych w działach 25-97 Wspólnej Taryfy Celnej, dla których zostało wystawione świadectwo zdatności do lotu przez instytucję upoważnioną przez władze lotnicze we Wspólnocie lub w państwie trzecim. Zakres przedmiotowy powołanego rozporządzenia został więc ograniczony do elementów i części, jakie wykorzystywane są w statkach powietrznych i nie obejmuje samych statków. W związku z tym przedstawienie świadectwa zdatności do lotu samo w sobie nie wpływa w żaden sposób na zastosowanie zerowej stawki celnej w imporcie.

Odnośnie powstania długu celnego, Dyrektor Izby Celnej stwierdził, że dług celny powstał w okolicznościach opisanych w przepisie art. 204 ust. l pkt b), ust. 2 WKC. Zgodnie z tym przepisem, dług celny w przywozie powstaje w wyniku niedopełnienia jednego z warunków wymaganych do objęcia towaru procedurą celna lub do zastosowania obniżonych lub zerowych stawek należności celnych przywozowych ze względu na przeznaczenie towaru. Dług powstaje w tym przypadku w chwili zaprzestania spełniania obowiązku, którego niewykonanie powoduje powstanie długu celnego, bądź w chwili objęcia towaru odpowiednią procedurą, jeżeli zostało później stwierdzone, że nie dopełniono jednego z warunków wymaganych dla objęcia towaru tą procedurą bądź dla zastosowania obniżonych lub zerowych stawek należności celnych przywozowych ze względu na jego przeznaczenie.

Z uwagi na to, że w chwili zgłoszenia celnego brakowało pozwolenia, które warunkowało zastosowanie określonego koda taryfy celnej oraz stawki celnej 0%, a więc brakowało spełnienia warunku, o którym mowa w art. 204 WKC, organ celny obliczył kwotę cła według stawki 7,5%.

Jeżeli chodzi o powiadomienie dłużnika o wysokości długu celnego, to powiadomienie takie nie może nastąpić po upływie 3 lat , licząc od dnia powstania długu celnego. Bieg tego terminu zostaje zawieszony z chwilą złożenia odwołania w rozumieniu art. 243 na czas trwania procedury odwoławczej. Przyjęcie zgłoszenia celnego, a tym samym powstanie długu celnego, miało miejsce odpowiednio w dniu [...] 2004r. oraz w dniu [...] 2004 r , a więc termin trzech lat upływał odpowiednio z dniem [...] 2007 i [...] 2007 .

W niniejszej sprawie powiadomienie miało miejsce odpowiednio w dniu 08.05.2007r i 06.06.2007 r. , a tym samym nie został naruszony art. 221 ust. 1 i ust. 3 WKC .

Odnosząc się do zarzutu bezzasadnej odmowy przeprowadzenia dowodu na okoliczność oficjalnej daty publikacji w języku polskim aktów prawnych wspólnoty, mających zastosowanie w analizowanej sprawie, organ odwoławczy stwierdził, że data publikacji aktów prawnych ma charakter faktu powszechnie znanego i jako taki nie wymaga dowodu.

Na etapie postępowania dowodowego skarżący przedstawił wyniki własnych ustaleń w tym zakresie i ustalenia te mają wpływ na treść art. 220 ust. 1 WKC. Zgodnie z tym przepisem, jeżeli kwota należności wynikających z długu celnego nie została zaksięgowana zgodnie z art. 218 i art. 219 lub została zaksięgowana kwota niższa od prawnie należnej, to zaksięgowania kwoty należności do pokrycia lub pozostającej do pokrycia należy dokonać w terminie dwóch dni, licząc od dnia, w którym orany celne dowiedziały się o tej sytuacji i miały możliwość obliczyć kwotę prawnie należną, jak również określić dłużnika (zaksięgowanie retrospektywne).

W rozpatrywanej sprawie pierwotnie zarejestrowana kwota należności celnych była nieprawidłowa, z uwagi na brak wymaganych dokumentów, dlatego zasadne było zataryfikowanie towarów do innego kodu Taryfy celnej i zastosowanie wyższej stawki celnej.

W art. 220 ust. 2 pkt.b WKC zawarte zostały przesłanki ,których kumulatywne zaistnienie prowadzi do obligatoryjnego odstąpienia od retrospektywnego zaksięgowania należności celnych tj. 1/ pierwotne określenie kwoty długu celnego wskutek błędów organów celnych , 2/ brak racjonalnej możliwości wykrycia błędu przez dłużnika (przy uwzględnieniu jego staranności, profesjonalnego doświadczenia, charakteru błędu ) . 3/ działanie dłużnika w dobrej wierze , 4/ przestrzeganie przez dłużnika wszystkich przepisów w zakresie zgłoszenia celnego.

Dyrektor Izby Celnej podniósł , że - jak wyżej wskazano - zgłoszenie celne nie stanowiło wniosku o wydanie pozwolenia. Organ celny pierwszej instancji przyjął przedmiotowe zgłoszenia celne bez zastrzeżeń.

Z jednej strony, uznać by można, że skoro zgłaszający przygotowuje zgłoszenie celne i wypełnia wszystkie jego pola, opierając się na konkretnych przepisach prawnych, ma takie same możliwości weryfikacji prawidłowości zapisów zawartych w zgłoszeniu celnym, jakimi dysponuje organ celny, tym bardziej, że w niniejszej sprawie skarżący działał za pośrednictwem agencji celnej.

Z drugiej strony można by uznać, iż organ celny uczestniczący w odprawie celnej powinien czuwać nad prawidłowością wypełnienia zgłoszenia celnego oraz nad kompletnością i prawidłowością dokumentów załączanych do tego zgłoszenia.

Wskazując na orzecznictwo Europejskiego trybunału Sprawiedliwości, Dyrektor Izby Celnej stwierdził , że od organu celnego oczekuje się , iż ujawni on w trakcie kontroli zgłoszenia celnego przed jego przyjęciem co najmniej te nieprawidłowości , które nie z podejmowaniem dodatkowych skomplikowanych czynności. W przypadku więc, gdy wykrycie błędnego zapisu wymaga jedynie zestawienia dokładnego opisu towarów ze zgłoszoną pozycją taryfy, a organ celny tego nie uczynił przyjmując bezkrytycznie zadeklarowane dane, można uznać, że był to błąd organu celnego.

W niniejszej sprawie zadeklarowanie kodu Taryfy celnej z opisem towaru przypisanym do tego kodu pozwoliłoby ujawnić, że do kodu tego dołączono przypis odsyłający do przepisów wykonawczych do WKC wymagających posiadania pozwolenia na uprzywilejowane traktowanie taryfowe ze względu na przeznaczenie , a tym samym na zastosowanie zerowej stawki celnej. W związku z tym, zdaniem Dyrektora Izby Celnej , można przyjąć, że w niniejszej sprawie z uwagi na rodzaj towaru oraz fakt, iż ten sam importer dokonał w krótkim okresie czasu kilku zgłoszeń celnych , organ celny powinien był wykryć nieprawidłowość zgłoszenia, tym bardziej, że wykrycie takie wymagało jedynie porównania zadeklarowanego kodu Taryfy celnej z zapisami w samej Taryfie. Jak wynika z zapisów umieszczonych w systemie Celina zgłoszenie celne było weryfikowane w momencie jego przyjmowania. Weryfikacja ta obejmowała sprawdzenie dokumentów i rewizję celną towaru, a jej wynik ustalono jako "zgodny". Organ odwoławczy zgodził się z zarzutem skarżącego , że organ celny popełnił błąd , o którym mowa w art. 220 ust. 2 pkt b WKC.

Kolejną przesłanką podlegającą ocenie w niniejszej sprawie jest to, czy błąd organu celnego mógł zostać w racjonalny sposób wykryty przez importera. Sam fakt, że organ celny popełnił błąd, nie jest wystarczający, aby uznać ten błąd za niewykrywalny, z racjonalnego punktu widzenia, przez podmiot. Dyrektor Izby Celnej przyznał, że możliwość wykrycia błędu organu celnego przez importera była ograniczona z tego powodu, że teksty aktów prawnych wspólnotowych stanowiących podstawę wydania zaskarżonych rozstrzygnięć stały się dostępne w polskim tłumaczeniu w oficjalnym publikatorze dopiero w miesiącach: sierpień, wrzesień i październik 2004 r.

W rozpatrywanej sprawie zgłoszenia celne zostały sporządzone i złożone w imieniu skarżącego przez agencję celną , a więc przez podmiot, " który profesjonalnie zajmuje się obrotem towarowym z zagranicą". Do obowiązków takiego podmiotu należy zbadanie, jakie przepisy stosowane są do dokonywanej przez niego czynności, oraz jakie są związane z tym należności. O ile wiec można uznać, że w czasie gdy przygotowywano, przedstawiano oraz przyjmowano zgłoszenie celne, opieranie się na oficjalnej polskiej wersji językowej wspólnotowych aktów prawnych było w zasadzie niemożliwe, o tyle z chwilą ich opublikowania istniała możliwość sprawdzenia , czy wymagane jest uzyskanie

pozwolenia, o którym mowa w Taryfie celnej w odniesieniu do kodu 8802 11 10. Art. 294 rozporządzenia wykonawczego do WKC przewiduje możliwość wydania pozwolenia z mocą wsteczną , a w konsekwencji skarżący działający za pośrednictwem agencji celnej mógł wystąpić do organu celnego o wydanie pozwolenia uprawniającego do stosowania zerowej stawki celnej w ramach uprzywilejowanego traktowania taryfowego przedmiotowego towaru.

W świetle powyższych wyjaśnień , w ocenie Dyrektora Izby Celnej , trudno mówić o braku racjonalnej możliwości wykrycia w niniejszej sprawie błędu organu i o działaniu skarżącego w dobrej wierze , co oznacza że nie zostały spełnione przesłanki określone w przepisie art. 220 ust. 2 pkt b WKC obligujące organ celny do odstąpienia od dokonania retrospektywnego zaksięgowania należności celnych .

Odnośnie odsetek skarżący podniósł, że w niniejszej sprawie zaistniały okoliczności pozwalające na odstąpienie od ich naliczania , gdyż działał za pośrednictwem agencji celnej, która dysponowała wszelkimi dokumentami dotyczącymi towarów objętych przedmiotowymi zgłoszeniami celnymi. Agencja nie żądała dostarczenia innych dokumentów, bądź informacji.

Ponadto skarżący podniósł , że w art. 65 Prawa celnego jest mowa o dłużniku , a nie o zgłaszającym , którym była w tej sprawie agencja celna.

Odnosząc się z kolei do zarzutu naruszenia art. 65 ust. 5 Prawa celnego przez nieuzasadnione obciążenie skarżącego odsetkami, Dyrektor Izby Celnej wyjaśnił, że Agencja Celna B działała w charakterze przedstawiciela bezpośredniego , a więc w imieniu i na rzecz osoby mocodawcy (art. 5 ust. 2 WKC). Oznacza to, że skutki tych działań odnoszą się bezpośrednio do skarżącego . W niniejszej sprawie dłużnikiem w rozumieniu art. 65 Prawa celnego i zgłaszającym w rozumieniu art. 4 pkt. 18 WKC jest ta sama osoba - skarżący A. W. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą PHU A.

Podanie nieprawidłowych danych w trakcie odprawy celnej, na podstawie których doszło do zaksięgowania nieprawidłowej, bo niższej, kwoty długu celnego, nastąpiło przez skarżącego, w imieniu którego działała agencja celna.

Na powyższe decyzje wpłynęły skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie , w których w których skarżący zarzucił zaskarżonym decyzjom rażące naruszenie podstawowych zasad postępowania podatkowego określonych w art. 122 i art. 123 Ordynacji podatkowej wynikające z naruszenia przepisów postępowania, a to 172 § 2, 180 § 1, 187 § 1, 188 - w związku z art. 235 Ordynacji podatkowej oraz art. 127 Ordynacji podatkowej , a także przepisów prawa materialnego, a to: art. 2, 4 i 5 Rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 z dnia 23 lipca 1987 r. w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej, a także art. 1 i 2 Rozporządzenia Rady (WE) nr 1147/2002 z dnia 25 czerwca 2002 r. w sprawie tymczasowego zawieszenia autonomicznych ceł Wspólnej Taryfy Celnej na niektóre przywożone towary posiadające świadectwo zdatności do lotu, art. 20 ust 4 i 220 ust.2 lit. b Rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny, art. 292 ust. 1 i ust. 3 Rozporządzenia Komisji (EWG) Nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993r. ustanawiającego przepisy wykonawcze do rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny.

Skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, oraz o stwierdzenie nieważności poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, wydanie postanowienia sygnalizacyjnego do władz zwierzchnich nad organem administracyjnym o stwierdzeniu istotnych naruszeń prawa oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Skarżący podniósł, że zgodnie z zasadą dwuinstancyjności organ odwoławczy obowiązany jest ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę, a ewentualne niedostatki postępowania dowodowego na etapie postępowania pierwszoinstancyjnego, winny być uzupełnione na etapie postępowania odwoławczego.

W niniejszej sprawie organ I instancji oparł rozstrzygnięcie wyłącznie na domniemanych okolicznościach faktycznych, którymi zastąpił przeprowadzenie wskazanych przez skarżącego dowodów. We wniosku dowodowym z dnia 24.04.2007r. skarżący wniósł o przesłuchanie czterech świadków, podając okoliczności na temat których winni być przesłuchani oraz przedłożył 5 innych wniosków dowodowych. Wnioski 1 do 3 dotyczyły daty publikacji bądź też dostępności aktów prawnych. Okoliczność dostępności aktów prawnych ma kluczowe znaczenie dla oceny możliwości obciążenia stron skutkami ewentualnego niedochowania wymogów wynikających z tych aktów. Skoro w decyzji organ odwoławczy przyznaje, że w dniu zgłoszenia towaru do odprawy celnej niedostępne były akty prawne, z których wynikał obowiązek uzyskania zezwolenia warunkujący zastosowanie stawki celnej 0 %, a mimo to w tejże decyzji nakłada na stronę obowiązek zapłacenia wyższych opłat, to taką decyzją rażąco narusza prawo i z tego tytułu zasadny jest wniosek o stwierdzenie jej nieważności na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami).

Dyrektor Izby Celnej usprawiedliwił błąd organu administracji polegającego w tym przypadku na przyjęciu złożonego zgłoszenia brakiem dostępnych przepisów i równocześnie nałożył wyższe opłaty celne na podmiot z powodu " rzekomego błędu spowodowanego przez zgłaszającego z powodu braku znajomości tych przepisów".

W tej konkretnej sprawie to samo zgłoszenie celne w czasie jego przyjęcia było prawidłowe. Następnie po trzech latach bez dokonywania żadnych czynności sprawdzających okazało się, że "Wśród dokumentów załączonych nie stwierdzono pozwolenia wydanego zgodnie ...." W ocenie skarżącego ponieważ to nie importer, ale agent celny wypełniał wszystkie dokumenty dołączone do zgłoszenia, on jako pierwszy powinien zostać przesłuchany na okoliczność, czy występował z wnioskiem o wydanie pozwolenia, czy uzyskał takie i tylko zapomniał go dołączyć do zgłoszenia, czy też wystąpił o pozwolenie i Naczelnik Urzędu Celnego odmówił mu wydania pozwolenia, czy też pomimo, że wiedział o obowiązku uzyskania pozwolenia nie wystąpił o jego wydanie.

Zaskarżona decyzja rażąco narusza art. 220 ust. 1 lit. b WKC. Zgodnie z tym przepisem zaksięgowania retrospektywnego nie dokonuje się, gdy kwota należności zgodnie z przepisami prawa nie została zaksięgowana w następstwie błędu samych organów celnych, który to błąd nie mógł zostać w racjonalny sposób wykryty przez osobę zobowiązaną do uiszczenia należności działającą w dobrej wierze i przestrzegającą przepisów obowiązujących w zakresie zgłoszenia celnego.

Dyrektor Izby Celnej potwierdził w uzasadnieniach zaskarżonych decyzji, że nie zaksięgowanie długu nastąpiło w wyniku błędu samych organów celnych, jednak uznał, że w tych konkretnych przypadkach zaksięgowanie było możliwe prawdopodobnie dlatego, że zgłoszenia towarów dokonywała agencja celna. W ocenie skarżącego , organ celny wadliwie odczytał treść wskazanego przepisu , gdyż wystarczającą przesłanką nie dokonanie retrospektywnego zaksięgowania długu celnego jest , aby błąd nie mógł być w racjonalny sposób wykryty przez "osobę zobowiązana do uiszczenia należności celnych" , a nie przez " zgłaszającego" , jak przyjął to organ odwoławczy. Skoro profesjonalni pełnomocnicy skarżącego, jakim byli agenci celni nie dostrzegli błędu, to tym bardziej nie mógł go dostrzec importer, który działał w dobrej wierze.

Ponadto skarżący zarzucił, że w dniu przyjęcia przedmiotowych zgłoszeń celnych według systemu TARIC zarówno towary objęte poz. 8802 11 10 , jak i towary objęte poz. 8802 11 90 mogły być objęte tymczasowym zawieszeniem ceł autonomicznych WKC na niektóre towary posiadające świadectwo zdatności do lotu. Takie świadectwa zostały przedłożone , jednak organy celne nie uwzględniły tej okoliczności , rażąco naruszając art. 2, 4 i 5 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 z dnia 23.07.1987 , co stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności zaskarżonych decyzji.

W odpowiedzi na skargi Dyrektor Izby Celnej podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Odnośnie zarzutów naruszenia przepisów postępowania organ celny wyjaśnił, że wnioskowane przez skarżącego dowody nie wniosłyby do sprawy niczego nowego i nie wpłynęłyby w żaden sposób na zmianę ustaleń okoliczności faktycznych. Przesłanki zarówno zastosowania uprzywilejowanego traktowania taryfowego w rozumieniu art. 292 - art. 300 rozporządzenia wykonawczego do WKC, jak i warunki pozwalające na odstąpienie od retrospektywnego zaksięgowania kwoty powstałego długu celnego w rozumieniu przepisu art. 220 ust. 2 lit. b WKC, opierają się głównie na elementach obiektywnych; tam zaś, gdzie bierze się pod uwagę czynniki o charakterze subiektywnym ocenie podlegają w pierwszej kolejności fakty zaistniałe w rzeczywistości, które dopiero pozwalają określić, czy pewne zdarzenia były wynikiem działań świadomych, czy też czynności nie posiadających tej cechy. Z akt sprawy wynikało, że o wydanie pozwolenia nie ubiegano się , a samo zgłoszenie celne wypełnione w sposób , w jaki przedstawiono je organowi celnemu , wnioskiem o takie pozwolenie nie było.

Odnosząc się do kwestii braku dostępu do przepisów , Dyrektor Izby Celnej stwierdził, że skoro w dacie zgłoszeń celnych skarżący wypełniał określone pola dokumentu SAD zgodnie z obowiązującymi w tym czasie regulacjami , to musiało być znane skarżącemu źródło takich regulacji i to niezależnie od tego , czy akt prawny jest dostępny w oficjalnej bądź roboczej wersji językowej. Odnosi się to także w pewnym sensie - zdaniem organu celnego - do zarzutu braku zgodności zaskarżonych decyzji z orzecznictwem ETS.

Dyrektor Izby Celnej odpowiadając na zarzut skarg dotyczący stosownych protokołów pokontrolnych z przeprowadzonej już po przyjęciu zgłoszenia celnego jego weryfikacji ex post stwierdził , że weryfikacja własnych dokumentów organu nie rodzi obowiązku sporządzania takich protokołów. Jeżeli wyniki takiej kontroli powodują dla strony jakieś obowiązki, to organ zawiadamia tę stronę poprzez doręczenie postanowienia.

W zakresie zarzutów dotyczących naruszenia przepisów prawa materialnego Dyrektor Izby Celnej stwierdził, iż są one "całkowicie bezzasadne" i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje :

Stosownie do art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem . Oznacza to , że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność z prawem zaskarżonej decyzji . Usunięcie z obrotu prawnego decyzji może nastąpić tylko wtedy, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art. 145 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. z 2002 r Nr 153, poz.1270) . Z kolei art. 134 § 1 w/w ustawy stanowi , że sąd nie jest związany granicami skargi. Oznacza to , że Sąd ma prawo , a nawet obowiązek wziąć pod uwagę wszelkie naruszenia prawa , a także wszystkie przepisy , które powinny znaleźć zastosowanie w rozpatrywanej sprawie niezależnie od żądań i zarzutów podniesionych w skardze i dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji nawet , gdy dany zarzut nie został podniesiony ( wyrok WSA w Warszawie , z dnia 25.02.2004 r , syg.akt III S.A. 1456/02 , Lex nr 113588 ).

W rozpatrywanej sprawie towary objęte zgłoszeniami celnym celnych nr OGL [...] z dnia [...] 2004 r. i nr OGL [...] z dnia [...] 2004 r. zostały zadeklarowane do kodu 8802 11 10 Taryfy celnej, dla których przewidziane było uprzywilejowane traktowanie taryfowe ze względu na ich końcowe przeznaczenie. Sąd w całości podzielił stanowisko organów celnych, że warunkiem zataryfikowania przedmiotowych helikopterów do wskazanego w zgłoszeniach celnych kodu było uzależnione od spełnienia warunków określonych w odpowiednich przepisach wspólnotowych i krajowych ( art. 291 - 300 rozporządzenia wykonawczego do WKC, art. 21 WKC , § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22.04.2004 r w sprawie szczegółowych wymogów , jakie powinno spełniać zgłoszenie celne w związku z rozporządzenie Komisji (WE) nr 2286/2003 załącznik nr IV ). W aktach sprawy brak jest dowodu na okoliczność, że skarżący posiadał stosowne pozwolenie od organów celnych na uprzywilejowane traktowanie sprowadzonych towarów .

Sąd podzielił również stanowisko organów celnych, że sposób wypełnienia przedłożonych zgłoszeń celnych wykluczał uznanie, iż w dokumentach SAD został zawarty wniosek w uproszczonej formie o wydanie pozwolenia na uprzywilejowane traktowanie towarów opisanych w tych dokumentach.

Zgodzić należy się także ze stanowiskiem organów celnych, że w odniesieniu do takich towarów, jak helikoptery, uzyskanie zawieszenia autonomicznych ceł na te towary nie było uzależnione od przedstawienie świadectwa zdatności do lotu , gdyż rozporządzenie Rady (WE) nr 1147/2002 z dnia 25.06.2002r w sprawie tymczasowego zawieszenia autonomicznych ceł Wspólnej Taryfy Celnej na niektóre przywożone towary posiadające świadectwo zdatności do lotu nie obejmowało samych statków powietrznych , a jedynie miało zastosowanie do elementów i części wykorzytywany6ch w statkach powietrznych.

Mając na uwadze powyższe okoliczności organy celne zasadnie przyjęły, że w rozpatrywanej sprawie towary objęte przedmiotowymi zgłoszeniami celnymi nie spełniały warunków , aby przypisać im kod zadeklarowany w tych zgłoszeniach.

Sąd, co do zasady, podzielił stanowisko organów celnych w kwestii dotyczącej taryfikacji towarów objętych przedmiotowymi zgłoszeniami celnymi przyjętej w rozstrzygnięciach tych organów , a także jeżeli chodzi o datę powstania długu celnego . Natomiast odmiennie , niż przyjęły to organy celne , Sąd ocenił przesłanki dotyczące retrospektywnego zaksięgowania kwoty długu celnego.

Art. 220 ust. 2 pkt.b WKC stanowi , że zaksięgowania retrospektywnego kwoty należności wynikającej z długu celnego nie dokonuje się , gdy kwota opłat celnych należnych zgodnie z przepisami prawa nie została wykazana w rachunkach w następstwie błędu samych organów , który to błąd nie mógł zostać w racjonalny sposób wykryty przez osobę zobowiązaną do uiszczenia opłat celnych działającą w dobrej wierze i przestrzegającą przepisów obowiązujących w zakresie zgłoszenia celnego.

W rozpatrywanej sprawie Dyrektor Izby Celnej przyznał , że organ celny przy przyjęciu przedmiotowych zgłoszeń celnych popełnił błąd w rozumieniu przytoczonego wyżej art.22o ust.2 pkt.b WKC, gdyż wykrycie tego błędu wymagało jedynie porównanie zadeklarowanego kodu Taryfy celnej z zapisami w samej Taryfie. Podkreślić należy , że oba zgłoszenia były poddane kontroli w momencie ich przyjęcia , także później , na wniosek skarżącego o zmianę niektórych pól dokumentu SAD. Dodać należy, że decydująca jest tu chwila przyjęcia zgłoszenia celnego.

Kolejną przesłanką wynikającą z ww. przepisu jest brak racjonalnej możliwości wykrycia błędu organu celnego przez dłużnika. W ocenie tut. Sądu , decydująca jest tu także chwila przyjęcia zgłoszenia celnego , dlatego stanowisko organu II instancji odwołujące się do okoliczności zaistniałych po przyjęciu zgłoszenia celnego (data publikacji aktów wspólnotowych mających zastosowanie w niniejszej sprawie), nie zasługuje na uwzględnienie.

Skarżący zarzucił brak podstaw do obciążenia go skutkami ewentualnego niedochowania wymogów wynikających z niepublikowanych oficjalnie w dacie przyjęcia zgłoszeń celnych w polskiej wersji językowej aktów prawnych. Z zarzutem tym wiąże się problem, czy akty takie mogą być źródłem obowiązków dla podmiotów prawa na terytorium Polski, a w szczególności czy okoliczność ta może wykluczyć retrospektywne zaksięgowanie długu celnego z powodu niemożliwości wykrycia błędu przez osobę zobowiązaną do uiszczenia tych należności.

W prawie wspólnotowym przyjęto zasadę, że tylko błąd niewykrywalny przez osobę zobowiązana do uiszczenia należności może stanowić podstawę do nie księgowania retrospektywnego należności celnych. Zasada ta zakłada, że każda osoba musi dochować pewnej staranności przy wykonywaniu swoich obowiązków. Aby ustalić możliwość wykrycia błędu należy zbadać naturę błędu, doświadczenie profesjonalne przedsiębiorcy oraz jego stopień staranności.

Jeżeli chodzi o naturę błędu organu celnego, to był on trudny do wykrycia dla skarżącego chociażby z tego powodu , że organ celny nie kwestionując stawki celnej i nie żądając dodatkowych dokumentów dokonywał kolejnych odpraw celnych tego samego rodzaju towarów w 2004 r i praktyka ta została zmieniona dopiero w 2006 r. Okoliczność ta podnoszona przez skarżącego w toku postępowania nie była kwestionowana przez organy celne. Błędna interpretacja przepisów przez organy celne oznacza , że problem był trudny do wykrycia, a przepisy miały skomplikowany charakter. Oceny tej nie zmienia okoliczność, że skarżący był przedsiębiorcą posiadającym doświadczenie w handlu podobnymi towarami.

Oceny tej nie zmienia również fakt, że skarżący działał przez swojego przedstawiciela bezpośredniego, jakim była agencja celna . Sąd podzielił stanowisko organów celnych , że agent taki działa w imieniu i na rzecz skarżącego . Przepisy mające zastosowanie w sprawie , obowiązywały stosunkowo przez krótki okres czasu przed dokonaniem przedmiotowych zgłoszeń celnych ; była to nowa , trudna regulacja prawna. Zgłoszenia celne były dokonane w maju i czerwcu 2004 r. Oczywiście istnieje domniemanie znajomości prawa , ale prawa ogłoszonego w przepisanej formie. Nie można wykryć błędu , gdy błąd organu celnego dotyczył przepisów wspólnotowych , niepublikowanych w wersji polskiej. Uwagi te odnoszą się również do agencji celnej.

Fakt , że skarżący działał za pośrednictwem agencji celnej należy ocenić , że działał w dobrej wierze i przestrzegał przepisów obowiązujących w zakresie zgłoszenia celnego , dostarczając swojemu przedstawicielowi danych i dokumentów , którymi dysponował .

Reasumując dotychczasowe rozważania należy stwierdzić , że brak oficjalnej publikacji w języku polskim przepisów wspólnotowych tj. w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej, które miały zastosowanie w rozpatrywanej sprawie , nie powoduje , że są to akty nieobowiązujące . Od dnia przystąpienia do Unii Europejskiej Polska jest związana postanowieniami Traktatów założycielskich i aktów przyjętych przez instytucje Wspólnot przed dniem przystąpienia i ich obowiązywanie nie jest uzależnione od ich ogłoszenia w języku polskim w Dzienniku Urzędowym UE . Okoliczność ta jednak wyklucza , zdaniem tut. Sądu , aby można było powoływać się na obowiązki zawarte w tym przepisach , nawet gdy istniała możliwość zapoznania się z ich treścią przy użyciu innych środków.

Z kolei przyjęcie, że niepublikowane w nakazanej przez prawo formie przepisy wspólnotowe są jednak obowiązujące, wyklucza możliwość orzeczenia nieważności zaskarżonych decyzji .

Odnośnie braku protokołu pokontrolnego z przeprowadzonej kontroli postimportowej zgłoszeń celnych , Sąd w całości podzielił stanowisko Dyrektora Izby Celnej zawarte w odpowiedzi na skargi .

Uznając zatem, że w rozpatrywanej sprawie nie zaistniały przesłanki do retrospektywnego zaksięgowania kwoty długów celnych, bezprzedmiotowa staje się kwestia odsetek od tych kwot.

Mając na uwadze , że zaskarżone decyzje zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego w zakresie wyżej opisanym, Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt.1 a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270) - orzekł jak w sentencji.

Na podstawie art. 152 w/w ustawy Sąd orzekł , że uchylone rozstrzygnięcia organów celnych nie podlegają wykonaniu , co oznacza , iż w/w rozstrzygnięcia nie wywołują skutków prawnych od chwili wydania wyroku , mimo że wyrok ten nie jest jeszcze prawomocny.

Rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy.

.