Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 118/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-11-02 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6170 Adwokaci i aplikanci adwokaccy
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak, Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Fularski (sprawozdawca), Sędzia WSA Justyna Mazur, Protokolant Referent stażysta Magdalena Krawczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 października 2016 r. w Radomiu sprawy ze skargi P. C. na uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II stopnia nr 2 przy Ministrze Sprawiedliwości do rozpoznania odwołań od uchwał o wynikach egzaminu adwokackiego, który został przeprowadzony w dniach 11-13 marca 2015 r. z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu adwokackiego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Uchwałą z dnia [...] listopada 2015r. nr [...] Komisja Egzaminacyjna II Stopnia Nr 2 przy Ministrze Sprawiedliwości do rozpoznania odwołań od uchwał o wynikach egzaminu adwokackiego na podstawie art. 78 h ust. 1, ust. 9 i ust. 12 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (Dz.U. z 2015 r., poz. 615 ze zm., dalej jako "ustawa - Prawo o adwokaturze") w związku z art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., dalej jako "k.p.a.") po rozpatrzeniu odwołania P. C. (dalej: "skarżący") od uchwały nr [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r. Komisji Egzaminacyjnej Nr [...] do przeprowadzenia egzaminu adwokackiego w 2015 r. z siedzibą w [...]

w sprawie ustalenia wyniku egzaminu adwokackiego – utrzymała zaskarżoną uchwałę w mocy.

Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

Uchwałą nr [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r. Komisja Egzaminacyjna Nr [...] do przeprowadzenia egzaminu adwokackiego z siedzibą w [...] stwierdziła, że skarżący uzyskał wynik negatywny z egzaminu adwokackiego. W uzasadnieniu wskazano, że egzaminowany uzyskał następujące oceny z poszczególnych części egzaminu: z zadania z zakresu prawa karnego, gospodarczego i administracyjnego - dostateczne, a z zadania z zakresu prawa cywilnego - ocenę niedostateczną.

Powołując się na przepis art. 78 f ust. 2 ustawy - Prawo o adwokaturze, Komisja stwierdziła, że egzaminowany uzyskał wynik negatywny z egzaminu adwokackiego.

W odwołaniu skarżący zarzucił naruszenie art. 7, art. 77, art. 80 k.p.a. poprzez:

- przyjęcie, że skierowanie apelacji także do pozwanej Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" we [...] jest niezasadne, niekorzystne dla powoda (tak adw. A. C.-R.) i nie daje szansy na uwzględnienie apelacji w tym zakresie (tak SSA I. P.) - podczas gdy dokładna lektura kazusu, a w szczególności zwrócenie uwagi na zachowanie się w czasie wykonywania robót budowlanych pracownika wskazanej Spółdzielni – T. K. (zwłaszcza w kontekście jego obowiązków pracowniczych w tym czasie), uzasadnia skierowanie apelacji także przeciwko Spółdzielni w oparciu o art. 430 k.c. i przy wykorzystaniu rozpowszechnionego w doktrynie i literaturze poglądu, że nawet skuteczne powierzenie czynności osobie trzeciej, które na podstawie art. 429 k.c. zwalnia od odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przez przedsiębiorstwo trudniące się zawodowo wykonywaniem danych czynności, nie wyklucza odpowiedzialności powierzającego za szkodę wyrządzoną jej własnym zaniedbaniem;

- przyjęcie, że sformułowany w rozwiązaniu zadania egzaminacyjnego zarzut naruszenia art. 430 k.c. dotyczy stosunków pomiędzy Spółdzielnią Mieszkaniową "[...]" we [...], a J. N. prowadzącym działalność gospodarczą pod firmą "[...]", podczas gdy z samej treści wskazanego zarzutu, jak i uzasadnienia apelacji wynika, że został on postawiony tylko z uwagi na relacje pomiędzy wskazaną Spółdzielnią, a jej pracownikiem T.K.;

- przyjęcie, że pominięcie w apelacji zarzutów procesowych zasadzających się na sprzeczności zeznań świadków i stron postępowania oraz na brakach w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku było niezasadne, podczas gdy z samej treści apelacji wynika, że był to zabieg zamierzony, znajdujący uzasadnienie w treści zadania egzaminacyjnego, gdyż bez względu na przyjętą wersję zdarzenia i tak nie było podstaw dla sformułowania oceny, że teren, na którym doszło do zdarzenia był dobrze zabezpieczony, a poza tym, w wersji przedstawionej przez powoda, jego córkę oraz przyjaciela można doszukać się elementów podważających jej wiarygodność;

- potraktowanie jako niezasadne nieustosunkowania się w apelacji do oddalenia wniosku o dopuszczenie dowodu z opinii neurologa, podczas gdy treść kazusu nie uzasadniała postawienia takiego zarzutu, a to z tego względu, że nowa opinia nie dawała gwarancji, że jej wynik będzie pomyślny dla powoda, wydłużała postępowanie, a poza tym dla sądu pierwszej instancji przeszkodą dla zasądzenia zadośćuczynienia był fakt, że pozwany wszedł na dobrze zabezpieczony teren robót budowlanych, nie stanowił natomiast takiej przeszkody brak dowodów w tym zakresie;

- uznanie, że niepoprawne jest sformułowanie wniosku apelacji polegające na zażądaniu uwzględnienia powództwa (według egzaminatora adw. A.C.-R. wniosek o zmianę zaskarżonego wyroku powinien zawierać żądanie zasądzenia konkretnie podanej kwoty wraz z odsetkami), podczas gdy z treści art. 368 § 1 pkt 5 k.p.c., jak i z wypowiedzianych na tle wskazanego przepisu poglądów nauki i praktyki postępowania cywilnego, taki sposób formułowania w apelacji żądań, jest całkowicie dopuszczalny;

- przyjęcie, że wobec braku zaskarżenia rozstrzygnięcia w zakresie kosztów procesu korekta wyroku w tej części nie będzie możliwa (tak egzaminator SSA I. P.), podczas gdy z uwagi na treść wniosków apelacji istniała możliwość naprawienia tego uchybienia na podstawie art. 370 k.p.c.;

- przyjęcie, że błędne ustalenia sądu pierwszej instancji polegały na tym, że chodnik był należycie zabezpieczony, a nie na tym, że powód wtargnął na dobrze zabezpieczony i oznakowany teren robót budowlanych (tak SSA I.P.), podczas gdy w uzasadnieniu wyroku sądu pierwszej instancji wprost wskazano na "Fakt wtargnięcia przez powoda na dobrze zabezpieczony i oznakowany teren prowadzenia robót (...)", a poza tym fakt ten wynika również pośrednio z szeregu dokonanych przez ten sąd ustaleń.

Skarżący wniósł o:

1) zmianę ocen cząstkowych z zadania z zakresu prawa cywilnego na oceny pozytywne;

2) uchylenie zaskarżonej uchwały;

3) podjęcie uchwały w sprawie ustalenia wyniku egzaminu adwokackiego złożonego w 2015 r. przez skarżącego, stwierdzającej pozytywny wynik z tego egzaminu.

Komisja Egzaminacyjna II stopnia we wskazanej na wstępie uchwale z [...] listopada 2015 r. w pierwszej kolejności zawarła rozważania co do sposobu orzekania. Wyjaśniła, że przepis art. 78h ust. 12 ustawy - Prawo o adwokaturze stanowi, iż do postępowania przed komisją odwoławczą stosuje się odpowiednio przepisy k.p.a. Niewątpliwym jest - w ocenie Komisji - że posłużenie się przez ustawodawcę w tym przepisie terminem "odpowiednio", wyłącza stosowanie k.p.a. wprost w sytuacji, gdy kwestie związane z postępowaniem zostały uregulowane w przepisach ustawy - Prawo o adwokaturze. W pozostałym zakresie, przepisy k.p.a. winny znaleźć zastosowanie, z uwzględnieniem specyfiki postępowania przed Komisją II stopnia, uregulowanej w rozporządzeniu wykonawczym. Wniosek ten potwierdzają przepisy ustawy - Prawo o adwokaturze i rozporządzenia wykonawczego do tej ustawy. Do rozpatrywania spraw w obu instancjach powołane zostały wieloosobowe organy szczególne o specyficznych kompetencjach (art. 78 ust. 1, art. 78h ustawy), podstawy wyłączenia członków tych organów uregulowane zostały w szczególny sposób (art. 75g ust. 1, art. 78h ust. 7 ustawy), kwestie związane z funkcjonowaniem tych organów reguluje Minister Sprawiedliwości rozporządzeniem (art. 78h ust. 14 ustawy). W drodze rozporządzenia Minister Sprawiedliwości określił między innymi tryb i sposób działania komisji odwoławczej (art. 78h ust. 14 pkt 4 ustawy). Na tej podstawie Minister Sprawiedliwości wydał rozporządzenie z dnia 24 września 2009 r. w sprawie komisji egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości do spraw odwołań od wyników egzaminu adwokackiego (Dz.U. z 2014 r., poz. 1192 ze zm.).

W § 5 ust. 2 pkt 1 i ust. 3 wskazanego rozporządzenia mowa jest o konieczności sporządzenia w toku postępowania odwoławczego pisemnej opinii dotyczącej zasadności "zarzutów podniesionych w odwołaniu", mowa jest także o "zakresie odwołania" oraz o "zasadności poszczególnych zarzutów podniesionych w odwołaniu". Komisja II stopnia podkreśliła, że te wymogi dotyczą w tym akcie prawnym jedynie opinii, a więc nie odnoszą się wprost do zakresu kontroli sprawy w postępowaniu odwoławczym. W konsekwencji organ wyraził pogląd, że skoro w taki sposób ujęto sposób i zakres opiniowania, to przez to określono również zakres i granice kontroli odwołania przez Komisję II stopnia. W tym zakresie znane są Komisji II stopnia wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego, który orzekł, iż Komisja odwoławcza winna rozpoznawać sprawę tylko w części zakwestionowanej w odwołaniu i tylko w zakresie określonej zarzutami tego odwołania.

Następnie organ dokonał omówienia instytucji zakazu reformationis in peius.

Podkreślił, że z ugruntowanego orzecznictwa NSA wynika, iż nie dochodzi do naruszenia tego zakazu tylko wówczas, gdy Komisja II stopnia nie uwzględnia podniesionych zarzutów zawartych w odwołaniu, a dodatkowo, wskazuje na istnienie innych mankamentów pracy dostrzeżonych przy ocenie zasadności określonych zarzutów odwołania (np. wyrok w sprawie II GSK 352/13; II GSK 293/13). Natomiast do naruszenia tego zakazu może dojść w sytuacji, gdy Komisja odwoławcza uwzględni jako słuszne określone zarzuty odwołania, a zatem przyzna rację w tym zakresie skarżącemu, przy czym jednocześnie przywoła inne mankamenty i uchybienia w pracy, które nie były wytknięte skarżącemu, i co do których nie mógł on się w odwołaniu wypowiedzieć i ustosunkować w formie zarzutów, by następnie w oparciu o te właśnie "nowe" uchybienia i mankamenty utrzymać negatywną ocenę pracy (por. np. wyroki NSA z dnia 22 maja 2014 r., II GSK 447/13; II GSK 293/13). W tym zakresie Komisja Egzaminacyjna II stopnia zwróciła uwagę, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 17 lipca 2012 r., II GSK 899/11; wyrok NSA z dnia 20 czerwca 2012 r., II GSK 510/11; uchwała 7 sędziów NSA z dnia 4 maja 1998 r., FPS 2/98, ONSA 1998, nr 3, poz. 79; glosa J. Zimmermanna do wyroku NSA z dnia 26 czerwca 1997 r., II SA/Wr 854/96, OSP 1998, nr 6, poz. 108) zakaz reformationis in peius nie obowiązuje w przypadku wydania przez organ administracyjny decyzji kasacyjnej w trybie art. 138 § 2 k.p.a., jak też decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji w następstwie kasacyjnej decyzji organu odwoławczego na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. Adresatem przepisu art. 139 k.p.a. jest organ odwoławczy, tylko wówczas gdy wydaje decyzje merytoryczne. Kończąc ten wątek Komisja II stopnia dodała, że przywołanie nowych wad pracy może nastąpić, gdy kwestie te pojawią się przy konieczności oceny określonego zarzutu postawionego przez zdającego. W takim układzie nie można tym "nowym" uchybieniem oprzeć decyzji o utrzymaniu w mocy negatywnej uchwały (II GSK 447/13), albowiem strona byłaby pozbawiona możliwości wypowiedzenia się co do zmiany tych zarzutów jej pracy (art. 10 § 1 k.p.a.).

Komisja odwoławcza przytoczyła treść art. 78 d ust. 1 ustawy - Prawo o adwokaturze, zgodnie z którym egzamin adwokacki polega na sprawdzeniu przygotowania prawniczego osoby przystępującej do egzaminu adwokackiego do samodzielnego i należytego wykonywania zawodu adwokata. W myśl art. 78e ust. 2 wskazanej ustawy, oceny rozwiązania każdego z zadań z części pierwszej do czwartej egzaminu adwokackiego dokonują niezależnie od siebie dwaj egzaminatorzy z dziedzin prawa, których dotyczy praca pisemna, jeden spośród wskazanych przez Ministra Sprawiedliwości, drugi spośród wskazanych przez Naczelną Radę Adwokacką, biorąc pod uwagę w szczególności zachowanie wymogów formalnych, zastosowanie właściwych przepisów prawa i umiejętność ich interpretacji, poprawność zaproponowanego przez zdającego sposobu rozstrzygnięcia problemu z uwzględnieniem interesu strony, którą zgodnie z zadaniem reprezentuje. Przesłanki te mają charakter pojęć niedookreślonych (szacunkowych), których indywidualizacja dokonywana jest przez egzaminatorów i komisje podejmujące uchwały w odniesieniu do konkretnego przypadku. Specyfika postępowania w sprawach ustalenia wyniku egzaminu wyraża się tym, że ocena dokonywana przez egzaminatora zawsze będzie zawierała element subiektywny, stąd dla wyważenia tego czynnika i uzyskania możliwie obiektywnej oceny przewidziano obowiązek sprawdzenia każdej pracy przez dwóch egzaminatorów, a ocena stanowi średnią ocen cząstkowych. Jak wskazała Komisja odwoławcza, sama możliwość wystawienia różnych ocen nie oznacza jednak, iż sama uchwała podejmowana jest w warunkach uznania administracyjnego. Określone w przytoczonym przepisie art. 78e ust. 2 ustawy - Prawo o adwokaturze, kryteria muszą być analizowane łącznie, bo tylko wtedy uprawniona jest ocena, że zdający jest przygotowany do samodzielnego i należytego wykonywania zawodu adwokata. Taka regulacja, mająca na celu ochronę interesu społecznego, ma gwarantować dopuszczenie do wykonywania zawodu zaufania publicznego osób, których przygotowanie pod względem samodzielności i należytej wiedzy nie może budzić wątpliwości. Dokonując więc oceny prac z poszczególnych części od pierwszej do czwartej należy kierować się wskazówkami zawartymi w tym przepisie i odnosić je indywidualnie do każdej pracy, dostrzegając wszakże i to, iż inna może być "jakość" i waga tych uchybień w poszczególnych obszarach podlegających ocenie (np. braki formalne o nieistotnym charakterze - zob. wyrok NSA z dnia 22 maja 2014 r., II GSK 447/13). Za trafne Komisja Egzaminacyjna II stopnia uznała również stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, że opis istotnych zagadnień (art. 77a ust. 8), ujęty w akcie wykonawczym (wydanym na podstawie art. 77a ust. 12) nie może stanowić żadnego kryterium ocen.

W dalszej części zaskarżonej uchwały Komisja Egzaminacyjna II Stopnia dokonała szczegółowego przytoczenia stanowisk egzaminatorów zawartych w uzasadnieniach ocen cząstkowych zadania z prawa cywilnego (str. 7-10 zaskarżonej uchwały). Odnosząc się do zarzutów odwołania Komisja odwoławcza zauważyła, iż egzaminatorzy oceniający pracę nie mogą brać pod uwagę jedynie takich aspektów, które bierze pod uwagę sąd drugiej instancji, ale również te wymogi, które wynikają z przepisów ustawy - Prawo o adwokaturze, a w szczególności z art. 78 e ust. 2. Samo spełnienie wymogów formalnych przez apelację nie jest zatem wystarczające dla uzyskania oceny pozytywnej.

Komisja odwoławcza zgodziła się z egzaminatorami, że skarżący nieprawidłowo zaskarżył wyrok w całości, chociaż należało go zaskarżyć w zakresie oddalenia powództwa przeciwko J. N.. Nie ma racji skarżący, zarzucając w odwołaniu egzaminatorom, że przyjęli, iż skierowanie apelacji również do pozwanej Spółdzielni jest niezasadne, podczas gdy zachowanie się pracownika Spółdzielni T. K. uzasadnia skierowanie apelacji także przeciwko Spółdzielni w oparciu o art. 430 k.c. Powołany przepis jest przepisem szczególnym wobec regulacji prawnej zawartej w art. 429 k.c., znajdując zastosowanie do przypadków wyrządzenia szkody przy wykonywaniu powierzonej czynności, jednak wyłącznie wówczas, jeżeli powierzający, działając na własny rachunek, powierzył wykonanie czynności swemu podwładnemu, a ten wyrządził szkodę czynem zawinionym. Zwierzchnik ponosi wówczas niezależną od winy odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną przez podwładnego. Przepis ten w stanie faktycznym wynikającym z zadania egzaminacyjnego nie ma zastosowania, bowiem Spółdzielnia powierzyła remont chodnika J.N., prowadzącemu działalność gospodarczą, a nie swojemu pracownikowi T. K. i wbrew stanowisku skarżącego, relacje występujące pomiędzy Spółdzielnią, a T. K. są tu bez znaczenia. Komisja odwoławcza zgodziła się z egzaminatorami, że odpowiedzialność pozwanej Spółdzielni, w świetle art. 429 k.c., jest wyłączona, a rozważania na temat jej podstaw prawnych należy ocenić jako bezprzedmiotowe. Co prawda nawet w przypadku powierzenia czynności profesjonaliście, powierzający może ponosić odpowiedzialność za własne działania czy zaniechania na podstawie art 415 k.c., jednak w oparciu o wynikający z zadania egzaminacyjnego stan faktyczny, Spółdzielni nie można przypisać odpowiedzialności za szkodę powoda.

Następnie Komisja odwoławcza nie zgodziła się z zarzutem skarżącego, iż egzaminatorzy nie zrozumieli postawionego przez niego w apelacji, zarzutu naruszenia art. 233 k.p.c. Wskazała, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, skuteczne postawienie zarzutu naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. wymaga wskazania, które zasady oceny dowodów zostały naruszone i w jaki sposób oraz jaki miało to wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Do wykazania naruszenia powyższego przepisu mogłoby dojść tylko wówczas, gdyby skarżący wykazał uchybienie podstawowym regułom służącym ocenie wiarygodności i mocy poszczególnych dowodów, tj. regułom logicznego myślenia, zasadzie doświadczenia życiowego i właściwego kojarzenia faktów. Tymczasem zarzut naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. postawiony w apelacji skarżącego wymogu powyższego nie spełnia. Skoro skarżący stawiając zarzut naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. nie wskazał konkretnie, które dowody - zeznania których świadków i stron zostały źle ocenione czy pominięte i dlaczego, i które konkretnie wnioski i ustalenia sądu są błędne i dlaczego, a w apelacji brak rzeczowej analizy materiału dowodowego z powołaniem się na konkretne dowody i rzeczowej konkluzji wynikającej z tej analizy, to nie można, zdaniem Komisji odwoławczej uznać, że skarżący prawidłowo sformułował zarzut naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. Takie postawienie zarzutu, jak to uczynił skarżący, nie przyniosłoby oczekiwanego przez niego rezultatu w postaci wzruszenia poczynionych przez sąd I instancji ustaleń stanu faktycznego. Skutecznie zarzucić sądowi I instancji naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. należało poprzez pominięcie w całości spójnych zeznań świadków T. W. i J. G. oraz powoda i bezkrytyczne oparcie się na zeznaniach świadków A. M. i T. K. oraz pozwanego J. N. i uznanie ich zeznań za spójne, podczas gdy co do zabezpieczenia terenu, na którym prowadzono prace, były one rozbieżne i sprzeczne z zeznaniami pozostałych świadków i powoda, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego ustalenia faktycznego, że chodnik, na którym prowadzono prace, był należycie zabezpieczony. Ani z treści postawionego przez skarżącego zarzutu naruszenia art. 233 § 1 k.p.c., ani z treści uzasadnienia apelacji nie wynika, aby dostrzeżono te konkretnie nieprawidłowości w ocenie zeznań świadków i stron i nie przeprowadzono analizy skutków tej błędnej oceny dowodów w postaci wadliwych ustaleń faktycznych.

Komisja odwoławcza zauważyła, że chociaż skarżący sporządzając apelację działał na korzyść strony, którą reprezentował, to koniecznym jest prawidłowe postawienie zarzutów naruszenia prawa procesowego, czego skarżący nie uczynił, bo nie dostrzegł najistotniejszych uchybień sądu odnośnie podstawy faktycznej rozstrzygnięcia, a one miały podstawowy wpływ na wynik sprawy. Bez postawienia zarzutów wytykających błędy w zakresie podstawy faktycznej rozstrzygnięcia formułowanie zarzutowi naruszenia prawa materialnego, przepisów dotyczących odpowiedzialności odszkodowawczej pozwanych byłoby w ogóle bezcelowe, bowiem sąd drugiej instancji nie jest związany zarzutami prawa materialnego podczas, gdy związany jest zarzutami procesowymi, które dotyczą podstawy faktycznej rozstrzygnięcia, zatem sąd drugiej instancji z urzędu nie będzie kwestionował ustaleń faktycznych sądu pierwszej instancji.

Komisja odwoławcza podniosła, że skarżący w apelacji nie postawił też zarzutu naruszenia art. 328 § 2 k.p.c. W apelacji nie zgłoszono wniosku o rozpoznanie niezaskarżalnego postanowienia sądu I instancji oddalającego wniosek o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego neurologa (art. 380 k.p.c.) oraz wniosku o dopuszczenie tego dowodu na okoliczności wskazane w pozwie, co wbrew stanowisku skarżącego wyrażonemu w odwołaniu, sprzeczne jest z interesem powoda, którego reprezentował, bo to na powodzie, w oparciu o art. 6 k.c., spoczywał ciężar wykazania zasadności i wysokości dochodzonego roszczenia.

Następnie Komisja odwoławcza wskazała, że skarżący w odwołaniu podniósł, iż w jego ocenie prawidłowo, wbrew zarzutowi postawionemu przez drugiego z egzaminatorów sformułował wniosek apelacji, wnosząc o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uwzględnienie powództwa w całości. Powyższy zarzut Komisja odwoławcza uznała za zasadny, gdyż Sąd Najwyższy uznał, m.in. w cytowanym w odwołaniu orzeczeniu, iż takie sformułowanie wniosku apelacji, jak to uczynił skarżący, odpowiada wymaganiu przewidzianemu w art. 368 § 1 pkt. 4 k.p.c.

Konkludując Komisja Egzaminacyjna II Stopnia stwierdziła, że sporządzenie apelacji przez skarżącego nie może przesądzać pozytywnej oceny rozwiązania zadania, bowiem równie ważna jest też merytoryczna zawartość apelacji, gdyż to ona pozwala na ocenę przydatności zdającego do wykonywania zawodu adwokata, ocenę znajomości prawa materialnego i procesowego oraz umiejętności posługiwania się nim i argumentowania. Przy ocenie apelacji sporządzonej w ramach egzaminu zawodowego adwokackiego, należy kierować się nie tym, czy apelacja zostałaby przyjęta i rozpoznana przez sąd II instancji, a nawet czy odniosłaby skutek, ale tym czy pozwala ona na uznanie, że egzaminowany posiada umiejętności zawodowe niezbędne do świadczenia pomocy prawnej w ramach wykonywania zawodu adwokata. Apelacja sporządzona przez profesjonalnego pełnomocnika powinna określać zarzuty precyzyjnie ze wskazaniem przepisów naruszonych przez sąd. Profesjonalny pełnomocnik powinien w apelacji tak sformułować zarzuty, aby trafić w istotę wadliwości wyroku i sporządzić uzasadnienie zawierające logiczny wywód przystający treścią do postawionych zarzutów, a sprowadzający się do wytknięcia wyrokowi I instancji popełnionych błędów.

Komisja odwoławcza uznała, że w ramach zadania egzaminacyjnego należało sporządzić apelację na poziomie zawodowego prawnika, a nie apelację niespełniającą standardów profesjonalizmu. Analizując ponownie pracę skarżącego nie można, zdaniem Komisji odwoławczej stwierdzić, aby praca ta została oceniona przez egzaminatorów w sposób dowolny, odbiegający od kryteriów określonych przez przepisy ustawy - Prawo o adwokaturze. Egzaminatorzy ocenili pracę prawidłowo, biorąc pod uwagę zarówno jej pozytywne aspekty, jak i wagę popełnionych błędów.

Na uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II Stopnia z dnia [...] listopada 2015 r. skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o jej uchylenie. Zarzucił naruszenie przepisów postępowania tj. art. 7, art. 77 art. 80 i art. 107 k.p.a. mające istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez:

1) przyjęcie, że art. 430 k.c. w stanie faktycznym wynikającym z zadania egzaminacyjnego nie ma zastosowania, bowiem Spółdzielnia powierzyła remont chodnika J. N., prowadzącemu działalność gospodarczą, a nie swojemu pracownikowi T. K., i wbrew stanowisku skarżącego, relacje występujące pomiędzy Spółdzielnią a T. K. są tu bez znaczenia, podczas gdy takie podejście:

- jest sprzeczne z wiedzą prawniczą, albowiem powierzenie prowadzącemu działalność gospodarczą wykonanie zadania nie wyklucza odpowiedzialności na zasadzie art. 430 k.c., jeśli jednocześnie pracownik powierzającego monitorujący wykonywanie zadania przez prowadzącego działalność gospodarczą miał wiedzę, że zadanie to jest wykonywane w sposób mogący wyrządzić szkodę innym osobom, a mimo to zaniechał zareagowania, co właśnie miało miejsce w stanie faktyczny zadania egzaminacyjnego;

- jest pozbawione związku z rozwiązaniem zadania egzaminacyjnego, albowiem z treści tego rozwiązania w żadnym razie nie wynika, aby jego autor twierdził, że Spółdzielnia powierzyła remont chodnika swojemu pracownikowi, wynika natomiast, iż remont chodnika powierzyła prowadzącemu działalność gospodarczą J. N. oraz że miała wgląd w wykonywanie robót poprzez swojego pracownika T. K., który jednak zaniechał zareagowania na nieodpowiedni stan zabezpieczeń robót budowlanych;

- jest całkowicie oderwane nawet od stanowiska Komisji Egzaminacyjnej I stopnia, która zapewne na skutek niedokładnego zapoznania się z rozwiązaniem zadania egzaminacyjnego przyjęła, że autor rozwiązania odnosi art. 430 do relacji Spółdzielni z prowadzącym działalność gospodarczą J. N., podczas gdy z treści rozwiązania zadania egzaminacyjnego wyraźnie wynika, że chodzi o relacje Spółdzielni z jej pracownikiem T. K.;

- jest niekonsekwentne, albowiem dalej Komisja Egzaminacyjna II stopnia przyznaje rację skarżącemu, że powierzenie zadania profesjonaliście nie wyklucza odpowiedzialności na zasadzie art. 415 k.c. (przy czym od razu zastrzega, że w stanie faktycznym zadania egzaminacyjnego nie było zaczepienia dla tej odpowiedzialności), a przecież ta sama myśl przemawiająca za dopuszczalnością odpowiedzialności z art. 415 k.c. przemawia również za dopuszczalnością odpowiedzialności na zasadzie art. 430 k.c., a różnica tkwi w tym, że art. 415 k.c. ma zastosowanie, gdy podmiot powierzający zadanie profesjonaliście sam nie zareagował na wykonywanie przez profesjonalistę zadania niezgodnie z warunkami bezpieczeństwa, a art. 430 k.c. - gdy nie zareagował jego pracownik;

2) nieustosunkowanie się do wynikającego z treści zadania egzaminacyjnego, a także z treści rozwiązania tego zadania i podkreślonego w odwołaniu od uchwały Komisji Egzaminacyjnej I stopnia faktu, że nawet przy przyjęciu wersji podanej przez pozwanych i powołanych przez nich świadków teren budowy nie był zabezpieczony tak, jak tego wymagało załączone do kazusu egzaminacyjnego rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 6 lutego 2003 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy podczas wykonywania robót budowlanych (Dz.U. Nr 47, poz. 401);

3) nie odniesienie się do podniesionych w odwołaniu od uchwały Komisji Egzaminacyjnej I stopnia uwag, że wersja podana przez powoda i powołanych przez niego świadków również miała słabe punkty, co dodatkowo przemawiało za nieangażowaniem się w formułowanie zarzutów dotyczących oceny zeznań, a postawieniem prostego zarzutu dokonania istotnych ustaleń faktycznych niewynikających z przeprowadzonych dowodów, u którego podstawy leżał fakt, że nawet z zeznań pozwanych i powołanych przez nich świadków nie wynika, że teren remontu chodnika był zabezpieczony zgodnie z obowiązującym prawem;

4) pominięcie okoliczności, że opinia, o której przeprowadzenie wnosił powód, do czego sąd się nie ustosunkował, miała być sporządzona odnośnie okoliczności, z których większość była już przedmiotem zainteresowania innego biegłego dopuszczonego na wniosek powoda, natomiast odnośnie tych zagadnień, co do których biegły ten nie wypowiadał się (cierpienia psychiczne), były zeznania powoda i świadków wystarczające do uznania, że doznane urazy fizyczne wywarły negatywny wpływ na samopoczucie psychiczne powoda, co zdecydowanie wystarczało, a przecież sąd pierwszej instancji nie zasądził żądanej przez powoda kwoty nie dlatego, że powód nie udowodnił cierpienia psychicznego, ale dlatego, że zdaniem tego sądu powód wkroczył w odpowiednio zabezpieczony teren;

5) nieuwzględnienie okoliczności, że uzasadnienie sądu pierwszej instancji, choć obarczone brakami, to jednak poddaje się kontroli instancyjnej, a w związku z tym formułowanie zarzutu naruszenia 328 § 2 k.p.c. (przepis ten określa elementy uzasadnienia wyroku) nie miało znaczenia, co jednoznacznie podkreśla się w praktyce wymiaru sprawiedliwości;

6) mające istotny wpływ na treść uchwały naruszenie przepisów prawa materialnego, a to art. 78d ust. 1 oraz art. 78e ust. 2 p.a. poprzez niezastosowanie tych przepisów i dokonanie oceny rozwiązania zadania z części cywilnej bez zwracania uwagi na zachowanie wymogów formalnych sporządzonej apelacji, a przede wszystkim bez wnikania w poprawność zaproponowanego przez zdającego sposobu rozstrzygnięcia problemu z uwzględnieniem interesu strony, którą zgodnie z zadaniem reprezentuje, bez zwracania uwagi na zastosowanie właściwych przepisów prawa i umiejętność ich interpretacji.

Organ w odpowiedzi na skargę z dnia 27 stycznia 2016 r. wniósł o jej oddalenie w całości, podnosząc argumentację jak w zaskarżonej uchwale, uznając zarzuty za niezasadne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2014 r. poz. 1647 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy wojewódzki sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postepowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. z 2016 r. poz. 718; dalej: "p.p.s.a.").

Mając powyższe kryteria na uwadze Sąd uznał, że skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżona uchwała nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.

Zgodnie z brzmieniem art. 78d ust. 1-10 ustawy – Prawo o adwokaturze, egzamin adwokacki polega na sprawdzeniu przygotowania prawniczego osoby przystępującej do egzaminu adwokackiego, zwanej dalej "zdającym", do samodzielnego i należytego wykonywania zawodu adwokata. Egzamin adwokacki składa się z pięciu części pisemnych. Pierwsza część egzaminu adwokackiego obejmuje rozwiązanie zadania z zakresu prawa karnego, polegającego na przygotowaniu aktu oskarżenia albo apelacji, a w przypadku uznania, że jest brak podstaw do ich wniesienia, na sporządzeniu opinii prawnej w oparciu o akta lub przedstawiony stan faktyczny opracowane na potrzeby egzaminu. Druga część egzaminu adwokackiego obejmuje rozwiązanie zadania z zakresu prawa cywilnego lub rodzinnego, polegającego na przygotowaniu pozwu lub wniosku albo apelacji, a w przypadku uznania, że jest brak podstaw do ich wniesienia, na sporządzeniu opinii prawnej w oparciu o akta lub przedstawiony stan faktyczny opracowane na potrzeby egzaminu. Trzecia część egzaminu adwokackiego obejmuje rozwiązanie zadania z zakresu prawa gospodarczego, polegającego na przygotowaniu umowy albo sporządzeniu pozwu, wniosku lub apelacji, a w przypadku uznania, że jest brak podstaw do ich wniesienia, na sporządzeniu opinii prawnej w oparciu o akta lub przedstawiony stan faktyczny opracowane na potrzeby egzaminu. Czwarta część egzaminu adwokackiego obejmuje rozwiązanie zadania z zakresu prawa administracyjnego, polegającego na przygotowaniu skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego lub skargi kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego, a w przypadku uznania, że jest brak podstaw do ich wniesienia, na sporządzeniu opinii prawnej w oparciu o akta lub przedstawiony stan faktyczny opracowane na potrzeby egzaminu. Piąta część egzaminu adwokackiego obejmuje rozwiązanie zadania z zakresu zasad wykonywania zawodu lub zasad etyki polegającego na przygotowaniu opinii prawnej w oparciu o akta lub przedstawiony stan faktyczny opracowane na potrzeby egzaminu. Egzaminatorzy dokonują oceny każdej z części egzaminu adwokackiego z zastosowaniem następującej skali ocen:

1) oceny pozytywne:

a) celująca (6),

b) bardzo dobra (5),

c) dobra (4),

d) dostateczna (3),

2) ocena negatywna – niedostateczna (2).

Stosownie do treści art. 78e ust. 2-6 ww. ustawy – Prawo o adwokaturze, oceny rozwiązania każdego z zadań z części od pierwszej do czwartej egzaminu adwokackiego dokonują niezależnie od siebie dwaj egzaminatorzy z dziedzin prawa, których dotyczy praca pisemna, jeden spośród wskazanych przez Ministra Sprawiedliwości, drugi spośród wskazanych przez Naczelną Radę Adwokacką, biorąc pod uwagę w szczególności zachowanie wymogów formalnych, zastosowanie właściwych przepisów prawa i umiejętność ich interpretacji, poprawność zaproponowanego przez zdającego sposobu rozstrzygnięcia problemu z uwzględnieniem interesu strony, którą zgodnie z zadaniem reprezentuje. Egzaminatorzy wyznaczeni przez przewodniczącego komisji egzaminacyjnej dokonując oceny biorą pod uwagę w szczególności zachowanie wymogów formalnych, zastosowanie właściwych przepisów prawa i umiejętność ich interpretacji, poprawność zaproponowanego przez zdającego sposobu rozstrzygnięcia problemu z uwzględnieniem interesu publicznego. Każdy z egzaminatorów sprawdzających pracę pisemną wystawia ocenę cząstkową i sporządza pisemne uzasadnienie wystawionej oceny cząstkowej i przekazuje je niezwłocznie przewodniczącemu komisji egzaminacyjnej, który załącza wszystkie uzasadnienia ocen cząstkowych dotyczące prac zdającego do protokołu z przebiegu egzaminu adwokackiego. Ostateczną ocenę z pracy pisemnej dotyczącej danego zadania z części egzaminu adwokackiego stanowi średnia ocen cząstkowych przyznanych przez każdego z egzaminatorów, przy czym:

1) oceny pozytywne to:

a) celująca – jeżeli średnia arytmetyczna wystawionych ocen wynosi 6,00,

b) bardzo dobra – jeżeli średnia arytmetyczna wystawionych ocen wynosi 5,00 lub 5,50,

c) dobra – jeżeli średnia arytmetyczna wystawionych ocen wynosi 4,00 lub 4,50,

d) dostateczna – jeżeli średnia arytmetyczna wystawionych ocen wynosi 3,00 lub 3,50,

2) ocena negatywna – niedostateczna – jeżeli średnia arytmetyczna wystawionych ocen wynosi 2,00 lub 2,50.

W przypadku gdy przynajmniej dwie oceny cząstkowe z prac pisemnych zdającego dotyczących zadań z różnych części egzaminu adwokackiego są negatywne, a średnia arytmetyczna, o której mowa w ust. 4, wskazuje na pozytywną ostateczną ocenę tych prac, komisja egzaminacyjna:

1) odstępuje od wystawienia ostatecznych ocen z tych prac oraz

2) przekazuje Komisji Egzaminacyjnej II Stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości, o której mowa w art. 78h ustawy – Prawo o adwokaturze, prace pisemne zdającego oraz ich oceny cząstkowe, wraz z uzasadnieniami, w celu ustalenia ostatecznych ocen tych prac.

W przypadku, o którym mowa w ust. 5, Komisja Egzaminacyjna II Stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości stosuje odpowiednio przepisy art. 78f ust. 1 i 2 oraz art. 78h ust. 11 ww. ustawy.

W świetle art. 78f ust. 1 ww. ustawy - Prawo o adwokaturze, pozytywny wynik z egzaminu adwokackiego otrzymuje zdający, który z każdej części egzaminu adwokackiego otrzymał ocenę pozytywną.

Wydane na podstawie art. 78h ust. 14 ww. ustawy - Prawo o adwokaturze rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 września 2009 r. w sprawie Komisji Egzaminacyjnej II Stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości do spraw odwołań od wyników egzaminu adwokackiego (t. j.: Dz. U. z 2016 r., poz. 101) określa m.in. tryb i sposób działania tej Komisji jako organu odwoławczego. Zgodnie z § 5 ust. 1-4 tego rozporządzenia, prace komisji odwoławczej odbywają się na posiedzeniach. Przewodniczący Komisji odwoławczej wyznacza miejsce i terminy posiedzeń komisji oraz kieruje jej pracami, w szczególności:

1) rozdziela pracę pomiędzy siebie i członków Komisji odwoławczej, wskazując osobę odpowiedzialną za sporządzenie pisemnej opinii dotyczącej zasadności poszczególnych zarzutów podniesionych w odwołaniu, mając na uwadze zakres odwołania lub zakres pracy pisemnej z zadania z danej części egzaminu adwokackiego podlegającej ocenie w trybie art. 78e ust. 5 ww. ustawy – Prawo o adwokaturze, doświadczenie i wiedzę członków Komisji odwoławczej z zakresu prawa objętego odwołaniem, a także zapewnienie możliwie równego rozdziału prac;

2) wskazuje członka Komisji odwoławczej lub członków Komisji odwoławczej, którzy referują daną sprawę komisji odwoławczej;

3) wyznacza członka Komisji odwoławczej, który sporządza protokół każdego posiedzenia Komisji odwoławczej oraz protokół zbiorczy prac tej Komisji.

Przewodniczący lub członek Komisji odwoławczej, o którym mowa w ust. 2 pkt 2, sporządza pisemną opinię dotyczącą zasadności poszczególnych zarzutów podniesionych w odwołaniu wraz ze stanowiskiem. Głosowanie jest jawne. Komisja odwoławcza w pierwszej kolejności głosuje nad ostateczną oceną pracy pisemnej zawierającej rozwiązanie zadania z tej części egzaminu adwokackiego, której dotyczy odwołanie, a następnie głosuje w sprawie zaskarżonej uchwały.

Zatem postępowanie odwoławcze jest postępowaniem szczególnym, którego zakres strona określa w odwołaniu. Komisja kontroluje tylko te części egzaminu, które zostały zakwestionowane przez stronę. Nie jest to więc drugoinstancyjne postępowanie administracyjne, w rozumieniu k.p.a., tylko szczególne postępowanie odwoławcze, które ma na celu przede wszystkim rozpatrzenie zasadności zarzutów odwołania, nie zaś skontrolowanie całego przebiegu egzaminu ani też ponowne sprawdzenie wszystkich prac egzaminacyjnych.

Mając na względzie zakres zaskarżenia, jeżeli Komisja Egzaminacyjna II Stopnia, rozpatrując odwołanie, dostrzeże mankamenty w kwestionowanej pracy, niepodnoszone przez egzaminatorów Komisji I Stopnia, to ma obowiązek brania ich pod uwagę. Organ odwoławczy, związany zakresem zaskarżenia, winien wziąć pod uwagę pozytywne elementy pracy, które zostały pominięte przez egzaminatorów, a co do których odwołujący nie sformułował zarzutów w swoim odwołaniu.

Obowiązek Komisji Egzaminacyjnej II Stopnia ponownego rozpatrzenia sprawy w jej całokształcie polega na ponownej, ostatecznej ocenie propozycji rozwiązania zadania egzaminacyjnego z zakwestionowanej przez zdającego części egzaminu w kontekście zarzutów i argumentacji odwołania.

W niniejszej sprawie skarżący kwestionuje dokonany przez Komisję Egzaminacyjną II Stopnia sposób oceny jego pracy z prawa cywilnego. Komisja bowiem, rozpoznając jego odwołanie, nie podzieliła argumentacji skarżącego co do zarzutów dotyczących oceny jego pracy z tej części egzaminu adwokackiego. W tym też zakresie skarżący formułuje zarzuty w skardze do Sądu, jednakże nie można przyjąć, by były one trafne.

Oceniając legalność podjętych w rozpoznawanej sprawie uchwał, zauważyć należy, że postępowanie w sprawie egzaminu zostało przeprowadzone z zachowaniem wymagań formalnych, określonych przepisami ustawy - Prawo o adwokaturze, zaś procedując na skutek odwołania, Komisja Egzaminacyjna II Stopnia rozpoznała sprawę w odniesieniu do zakresu zaskarżenia, wskazanego przez skarżącego, i w pełni zasadnie uznała, że praca z kwestionowanej części egzaminu z prawa cywilnego nie pozwala na uzyskanie pozytywnej oceny.

Bezzasadnie skarżący zarzuca, że Komisja Egzaminacyjna II stopnia naruszyła art. 7, art. 77, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a., albowiem w sposób niewystarczający rozpatrzyła i ustosunkowała się do treści zarzutów podnoszonych przez niego w odwołaniu. W tym miejscu należy podkreślić, że skarżący uzyskał negatywny wynik z egzaminu adwokackiego z uwagi na wystawienie mu oceny niedostatecznej z prawa cywilnego. Wbrew twierdzeniom skarżącego Komisja Egzaminacyjna II stopnia podtrzymując stanowisko o błędnym rozwiązaniu przez skarżącego zadania egzaminacyjnego z prawa cywilnego wskazała w sposób szczegółowy na wady sporządzonej przez niego apelacji mając na uwadze ustawowe kryteria oceny wynikające z art. 78 e ust. 2 ustawy - Prawo o adwokaturze. W myśl art. 78 d ust. 1 ww. ustawy egzamin adwokacki polega na sprawdzeniu przygotowania prawniczego osoby przystępującej do egzaminu adwokackiego do samodzielnego i należytego wykonywania zadań adwokata. Oceny tego przygotowania dokonuje się na podstawie kryteriów z art. 78 e ust. 2 ustawy Prawo o adwokaturze, które muszą być spełnione łącznie. Stopień ich spełnienia warunkuje wydanie jednej z ocen pozytywnych. Niespełnienie jednego bądź kilku skutkuje wystawieniem oceny negatywnej.

W zaskarżonej uchwale wskazano na uchybienia, jakich dopuścił się skarżący w pracy z zakresu prawa cywilnego z punktu widzenia ustawowych kryteriów. Zdaniem egzaminatorów sporządzona przez skarżącego apelacja, we wszystkich płaszczyznach oceny, nie uprawniała do wystawienia mu oceny pozytywnej z prawa cywilnego. Ocenę tę podzieliła Komisja II stopnia, aczkolwiek podzieliła zarzut skarżącego, iż prawidłowo sformułował wniosek apelacji, co zakwestionował jeden z egzaminatorów, wnosząc o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uwzględnienie powództwa w całości. Mimo wszystko jednak organ II stopnia nie znalazł podstaw do podwyższenia uzyskanych przez skarżącego ocen, co skutkowało utrzymaniem rozstrzygnięcia o negatywnym wyniku całego egzaminu.

Sąd podziela stanowisko Komisji Egzaminacyjnej II Stopnia, że samo sporządzenie przez skarżącego apelacji, która spełnia wymogi formalne określone w art. 368 § 1 i 2 k.p.c. nie jest wystarczające dla uzyskania oceny pozytywnej z tej części egzaminu adwokackiego. Skarżący, co zostało szczegółowo wskazane w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały, popełnił istotne błędy polegające m.in. na nieprawidłowym zaskarżeniu wyroku w całości, mimo, iż wyrok należało zaskarżyć w zakresie oddalenia powództwa przeciwko J. N.; niewskazaniu w zarzucie naruszenia art. 233 § 1 k.p.c., które dowody - zeznania których świadków i stron zostały źle ocenione, czy pominięte i dlaczego oraz które konkretnie wnioski i ustalenia sądu są błędne i dlaczego; brak rzeczowej analizy materiału dowodowego z powołaniem się na konkretne dowody i rzeczowej konkluzji wynikającej z tej analizy; nie dostrzeżenie najistotniejszych uchybień sądu odnośnie podstawy faktycznej rozstrzygnięcia, które miały podstawowy wpływ na wynik sprawy, niepostawienie zarzutu naruszenia art. 328 § 2 k.p.c.; brak zgłoszenia wniosku o rozpoznanie niezaskarżalnego postanowienia sądu I instancji oddalającego wniosek o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego neurologa (art. 380 k.p.c.) oraz wniosku o dopuszczenie tego dowodu na okoliczności wskazane w pozwie.

W ocenie Sądu Komisja Egzaminacyjna II Stopnia w sposób dostateczny wyjaśniła jakimi przesłankami kierowała się utrzymując zaskarżoną uchwałę, wydaną w I instancji i Sąd nie znalazł podstaw do podważenia ich trafności. Uzasadnienie zaskarżonej uchwały zawiera wszystkie wymagane przez przepisy prawa elementy pozwalające na zapoznanie się z motywami podjętego rozstrzygnięcia. Komisja II stopnia w sposób wszechstronny i dokładny zbadała sprawę, czemu w sposób jasny, precyzyjny i wyczerpujący dała wyraz w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia. Uzasadnienie uchwały zawiera także wyjaśnienie, dlaczego argumenty skarżącego nie zostały uwzględnione.

Reasumując Sąd stwierdza, że nie dopatrzył się w ocenach dokonanych przez egzaminatorów takich uchybień, które mogłyby rzutować na wynik egzaminu z prawa cywilnego. Komisje egzaminacyjne obu instancji ustalając, że skarżący uzyskał wynik negatywny z egzaminu adwokackiego, działały w granicach prawa. Dokonana przez Sąd kontrola zaskarżonych uchwał nie potwierdziła słuszności zarzutów skarżącego, ani co do naruszenia przepisów postępowania, jak również prawa materialnego, co w ostatecznym wyniku skutkowało oddaleniem skargi w całości na podstawie art. 151 p.p.s.a.