Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1537/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2009-12-03 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6017 Samodzielne funkcje techniczne w budownictwie
Skarżony organ: Minister Infrastruktury
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Kowalska, , Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), Sędzia WSA Elżbieta Zielińska – Śpiewak, Protokolant Katarzyna Zychora, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi D. K. na decyzję Krajowej Rady Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uznania kwalifikacji zawodowych I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.


UZASADNIENIE

Krajowa Rada Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa decyzją z dnia [...] czerwca 2009r. nr [...], po rozpatrzeniu wniosku D. K. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją w/w organu z dnia [...] kwietnia 2009 r. Nr [...], utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu decyzji II instancji organ wskazał, że decyzją z dnia [...] kwietnia 2009r. odmówiono D. K. uznania kwalifikacji zawodowych odpowiadających samodzielnym funkcjom technicznym w budownictwie w Polsce w specjalności konstrukcyjno-budowlanej do projektowania i kierowania robotami budowlanymi w ograniczonym zakresie.

Organ podniósł, że zgodnie z art. 12a ustawy z dnia 7 lipca 1994 Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.) samodzielne funkcje techniczne w budownictwie, określone w art. 12 ust. 1 mogą również wykonywać osoby, których odpowiednie kwalifikacje zawodowe zostały uznane na zasadach określonych w przepisach odrębnych, wobec czego ma tutaj zastosowanie art. 33a ust. 4 pkt 1-4 oraz art. 33a ust. 5 pkt 1-3 ustawy o samorządach zawodowych architektów, inżynierów budownictwa oraz urbanistów (Dz. U. z 2001 r. Nr 5, poz. 42, z późn. zm.), na podstawie którego prowadzona jest procedura uznawania kwalifikacji zawodowych zainteresowanego. Uznanie kwalifikacji zawodowych zdobytych w krajach członkowskich Unii Europejskiej następuje po spełnieniu przez wnioskodawcę przesłanek zawartych w art. 33a ust. 4 pkt 1-4 oraz art. 33a ust. 5 pkt 1-3, które muszą być spełnione łącznie. Zainteresowany zobowiązany jest dołączyć do wniosku następujące dokumenty: - dokument potwierdzający obywatelstwo; -dokumenty potwierdzające kwalifikacje zawodowe inżyniera budownictwa oraz zaświadczenie o doświadczeniu zawodowym; - zaświadczenie wydane przez właściwy organ państwa członkowskiego, że inżynierowi budownictwa nie zawieszono prawa do wykonywania działalności lub nie zakazano mu wykonywania zawodu.

Organ podniósł, że D. K. do wniosku o uznanie kwalifikacji zawodowych nie dołączył dokumentów potwierdzających posiadane kwalifikacje do wykonywania samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie wydanych przez

uprawnioną instytucję w państwie wnioskodawcy, czyli odpowiednią do miejsca wykonywania prac [...] oraz doświadczenia zawodowego we wnioskowanej specjalności.

Organ wskazał, że zakres wnioskowanej przez D. K. specjalności uprawnia do projektowania i kierowania robotami budowlanymi związanymi z obiektem budowlanym o kubaturze do 1000 m3 oraz: o wysokości do 12 m nad poziomem terenu, do 3 kondygnacji nadziemnych i o wysokości kondygnacji do 4,8 m; posadowionego na głębokości do 3 m poniżej poziomu terenu, bezpośrednio na stabilnym gruncie nośnym;

przy rozpiętości elementów konstrukcyjnych do 6 m i wysięgu wsporników do 2 m; niezawierającego elementów wstępnie sprężanych na budowie; nie wymagającego uwzględniania wpływu eksploatacji górniczej.

Zdaniem organu z dołączonego do wniosku o uznanie kwalifikacji zawodowych doświadczenia zawodowego nie wynika, że wnioskodawca wykonywał prace w wyżej wymienionym zakresie, nie można zatem uznać przedstawionego przez D. K. doświadczenia zawodowego z uwagi na fakt, że strona nie pełniła samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie we wnioskowanej specjalności.

Skargę na decyzję Krajowej Rady Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa nr [...] z [...] czerwca 2009 r. złożył D. K., wskazując, że organ ten w postępowaniu weryfikacyjnym o uznanie kwalifikacji zawodowych architekta dobrał niestosowny system uznawania, zastosował mianowicie system, jaki przewidziano dla uznawania zawodu inżyniera budownictwa.

Skarżący wskazał, że w myśl uregulowań Dyrektywy 2005/36/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 7.09.2005r. w sprawie uznawania kwalifikacji zawodowych istnieją różne systemy uznawania dokumentów potwierdzających posiadanie kwalifikacji zawodowych: jeden z nich to ogólny system uznawania (Tytuł III, Rozdział I Dyrektywy), inny system to zasada automatycznego uznawania na podstawie koordynacji minimalnych wymogów w zakresie kształcenia (Tytuł III, Rozdział III Dyrektywy). Ogólny system uznawania, którego implementacją na płaszczyznę polskich przepisów prawnych jest system zawarty w ustawie z 18 marca 2008 r. o zasadach uznawania kwalifikacji zawodowych nabytych w państwach członkowskich Unii Europejskiej (Dz.U. z 2008 r. Nr 63, poz. 394), dotyczy wg art. 10 Dyrektywy 2005/36/WE "wszystkich zawodów, które nie są objęte przepisami

rozdziałów II i III niniejszego tytułu"- jednym z tych zawodów jest zawód inżyniera budownictwa. Zasada automatycznego uznawania, której implementacja to Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 19.07.2004r. w sprawie wykazu dyplomów, certyfikatów i innych dokumentów oraz tytułów naukowych potwierdzających posiadanie kwalifikacji zawodowych w dziedzinie architektury, które są uznawane w Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2004 r. Nr 179 poz. 1848), dotyczy m. in. zawodu architekta.

Skarżący podniósł, że ukończył studia na kierunku architektury, posiada kwalifikacje zawodowe i tytuł zawodowy "architekt", a w nawiązaniu do uregulowań zawartych w Dyrektywie 2005/36/WE kwalifikacje zawodowe architekta są automatycznie uznane z mocy w/w Rozporządzenia w sprawie wykazu dyplomów (...), jeśli dokument potwierdzający kwalifikacje zawodowe jest wymieniony w załączniku do tego rozporządzenia. Skarżący wskazał, że jego dyplom jest wymieniony w ust. 1 pkt 17 litera c w/w załącznika i długość odbytych przez skarżącego studiów nie jest krótsza niż cztery lata, wobec czego uznaje się jego kwalifikacje zawodowe bez żądania zaświadczenia o czteroletnim stażu pracy w zawodzie w R..

D. K. wskazał, że "polskiemu architektowi" na podstawie przepisów zawartych w Rozporządzeniu Ministra Transportu i Budownictwa z dnia 28 kwietnia 2006 r. w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie, w oparciu o art. 12-14 Prawa Budowlanego mogą być nadane uprawnienia budowlane w następujących specjalnościach: architektonicznej do projektowania bez ograniczeń; architektonicznej do kierowania robotami budowlanymi bez ograniczeń; konstrukcyjno-budowlanej do projektowania w ograniczonym zakresie; konstrukcyjno-budowlanej do kierowania robotami budowlanymi w ograniczonym zakresie. Skarżący podniósł, że pod pojęciem architekt w Polsce kryją się cztery w/w rodzaje uprawnień budowlanych i dlatego dla tych rodzajów uprawnień należy stosować zasadę automatycznego uznawania kwalifikacji zawodowych architekta. Podejmowanie więc działalności zawodowej w charakterze architekta, o której mowa w art. 21 Dyrektywy 2005/36/WE polega w Polsce na pełnieniu funkcji nie tylko projektanta, ale również odpowiednio do potrzeb na pełnieniu funkcji kierownika budowy lub inspektora nadzoru inwestorskiego, tzn. w oparciu o terminologię ustawy Prawo budowlane, na pełnieniu "samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie" w w/w specjalnościach.

Skarżący wskazał, iż w dobraniu odpowiedniego systemu uznawania kwalifikacji nie ma znaczenia fakt, że specjalność konstrukcyjno-budowlana w ograniczonym zakresie jest specjalnością inżynieryjną, ponieważ specjalność architektoniczna jest również specjalnością inżynieryjną, dlatego też z tytułem zawodowym architekta związany jest również tytuł naukowy inżyniera.

D. K. wskazał, że zgodnie z art. 21 ust. 1 Dyrektywy 2005/36/WE " każde Państwo Członkowskie uznaje dokumenty potwierdzające posiadanie kwalifikacji (...) uprawniające do podejmowania działalności zawodowej w charakterze (...) architekta wyszczególnione odpowiednio w załączniku V, pkt (...) 5.7.1 spełniające minimalne wymogi w zakresie kształcenia, o których mowa odpowiednio w art. (...) 46 i nadaje tym dokumentom potwierdzającym posiadanie kwalifikacji, na potrzeby podejmowania i prowadzenia działalności zawodowej taką samą moc na swoim terytorium, jak dokumentom potwierdzającym posiadanie kwalifikacji, które samo wydaje". Zasada automatycznego uznawania kwalifikacji oparta jest na koordynacji minimalnych wymogów w zakresie kształcenia. D. K. podniósł, że skoro wykształcenie "polskiego architekta" (z tytułem magistra) spełnia wymogi art. 46 Dyrektywy 2005/36/WE i uprawnia go do pełnienia samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie w specjalności konstrukcyjno-budowlanej w ograniczonym zakresie, to również wykształcenie np. "niemieckiego lub francuskiego architekta" spełniające wymogi w/w artykułu uprawnia go do pełnienia tych samych funkcji w tej samej specjalności. Nie ma tutaj znaczenia, w jakim zakresie wnioskodawca posiada uprawnienia budowlane w kraju pochodzenia, wystarczy, że posiada kwalifikacje zawodowe architekta, a dyplom potwierdzający ich posiadanie jest wymieniony w załączniku V, pkt 5.7.1 Dyrektywy 2005/36/WE i spełnia minimalne wymogi w zakresie kształcenia, o których mowa w art. 46 Dyrektywy 2005/36/WE.

D. K. podniósł, że jego dyplom jest wymieniony w w/w załączniku V i spełnia wymogi w/w art. 46, skarżący spełnił wszystkie przesłanki określone w art. 33a ust. 5 pkt 1-3 ustawy o samorządach zawodowych architektów, inżynierów budownictwa oraz urbanistów. Skarżący stwierdził, iż przedłożył wszystkie dokumenty, jakie są potrzebne, aby wydać pozytywną decyzję w sprawie uznania kwalifikacji zawodowych architekta w oparciu o zasadę automatycznego uznawania kwalifikacji. W postępowaniu weryfikacyjnym opierającym się o zasadę automatycznego uznawania kwalifikacji, tzn. opierającym się o Rozporządzenie

Ministra Infrastruktury z dnia 19.07.2004 w sprawie wykazu dyplomów (...), zaświadczenie o doświadczeniu zawodowym byłoby wymagane tylko w przypadku, jeśli okres odbytych studiów byłby krótszy niż cztery lata. Skarżący wskazał, że taki przypadek nie zachodzi w jego sprawie i żądanie od niego takiego zaświadczenia nie ma podstaw prawnych. Jednocześnie skarżący podniósł, że choć nie było to konieczne, przedłożył zaświadczenie [...] Izby Architektów z 27 kwietnia 2009 r., dotyczące praktyki w zakresie [...] projektanta, jak również kierownika budowy i inspektora nadzoru inwestorskiego. Ponadto D. K. wskazał, że zaświadczenie wydane przez właściwy organ państwa członkowskiego, że architektowi nie zawieszono prawa do wykonywania działalności bądź nie zakazano mu wykonywania zawodu, zostało przez skarżącego zastąpione oświadczeniem, o którym mowa w art. 33a ust. 6 "ustawy o samorządach".

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Sąd uwzględnił skargę lecz z innych przyczyn niż wskazane w zarzutach skargi.

Zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( dz.U. nr 153, poz 1270 ze zm ) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Brak związania zarzutami i wnioskami skargi oznacza, że sąd ma obowiązek zbadać w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu.

W rozpoznawanej sprawie zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem pominiętych w skardze przepisów art. 24 § 1 pkt 5 w związku z art. 127 § 3 kpa.

Zgodnie z art. 24 § 1 pkt 5 kpa pracownik organu administracji publicznej podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie, w której brał udział w niższej instancji w wydaniu zaskarżonej decyzji.

W myśl art. 27 § 1 kpa członek organu kolegialnego podlega wyłączeniu w przypadkach określonych w art. 24 § 1 kpa.

Instytucja wyłączenia jest zapewnieniem realizacji zasady prawdy obiektywnej przez stworzenie warunków do rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy przez pracownika organu administracji, a także sam organ, który nie jest zainteresowany w sposobie jej rozstrzygnięcia.

Przepisy prawa procesowego o wyłączeniu mają zapewnić bezstronność i obiektywizm orzekania przez uniknięcie sytuacji w której pracownik mający już wyrobiony pogląd na rozstrzygnięcie sprawy ponownie bierze udział w rozpoznaniu sprawy.

Osoba taka mogłaby być " przywiązana" do swojego stanowiska wyrażonego we wcześniejszej decyzji administracyjnej.

W niniejszej sprawie zaskarżona decyzja zapadła po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy ( art. 127 § 3 kpa ) i wydana została w tym samym składzie, który orzekał w pierwszej instancji.

Wprawdzie postępowanie toczące się na skutek wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nie jest klasycznym postępowaniem dwuinstancyjnym, podlega jednak ogólnym regułom określonym przez przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczącym postępowania odwoławczego.

Naruszenie przepisów o wyłączeniu pracownika, polegające na wydaniu decyzji przez członków składu orzekającego Krajowej Rady Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa, którzy podlegali wyłączeniu na podstawie art. 24 § 1 pkt 5 kpa stanowi przesłankę do wznowienia postępowania co uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( dz.U. nr 153, poz 1270 ze zm ).

Rozpoznając wniosek w trybie art. 127 § 3 kpa organ powinien ustosunkować się do treści pisma [...] Izby Architektów z dnia 27 kwietnia 2009 r oraz pisma [...] Izby Inżynierów Budownictwa z dnia 24 listopada 2009 r przedłożonego przez skarżącego na rozprawie w uzupełnieniu skargi.