Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 1113/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2010-05-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Hasła tematyczne: Wywłaszczanie nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 136 ust. 1 i ust. 3  i art. 137 ust. 1
journal: Dz.U. 2004 nr 261 poz 2603
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jedn.
article: art. 3, art. 6
journal: Dz.U. 1974 nr 10 poz 64
law: Ustawa z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Bogucka, Sędzia WSA Włodzimierz Kubik (spr.), Protokolant Referent-stażysta Grzegorz Śliwa, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 maja 2010 r. sprawy ze skargi E. M. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu wywłaszczonej nieruchomości 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty C. z dnia [...] r. nr [...], 2) orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, 3) zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Umową sprzedaży, zawartą w dniu [...] r. w trybie art. 6 ustawy z dnia 12 marca 1958 o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U. z 1974 r. nr 10, poz.64), Skarb Państwa nabył od M. i A. małżonków K. prawo własności nieruchomości o powierzchni 0,1456 ha, oznaczonej jako pgr [...] oraz prawo własności 1/5 części nieruchomości oznaczonej jako pgr [...] ha, położonych w B. , gm. kat. Kamienica. Z § 3 aktu notarialnego Rep. [...], sporządzonego w Państwowym Biurze Notarialnym w B., wynika, że nieruchomości nabyte na podstawie umów sporządzonych tym aktem były niezbędne dla potrzeb Urzędu Miejskiego w B. , w związku z realizacją zatwierdzonych planów budowy Politechniki (tereny zastępcze) stosownie do przedłożonej decyzji Wydziału Gospodarki Przestrzennej tego urzędu z dnia [...]r. nr [...].

Pismem z dnia [...] roku A. K. wystąpił do Wydziału Geodezji, Gospodarki Gruntami i Rolnictwa Urzędu Miejskiego w B. o zwrot nieruchomości pgr [...] stanowiącej wówczas własność miasta B.

Decyzją z dnia [...] roku, nr [...] , Kierownik Urzędu Rejonowego w B. orzekł o zwrocie A. i M. K. pgr [...] oraz 1/5 części pgr [...] oraz zobowiązał małżonków K. do zwrotu zrewaloryzowanej kwoty za którą zbyli przedmiotowe nieruchomości.

Decyzja ta nie utrzymała się w obrocie prawnym, bowiem została uchylona decyzją Wojewody [...] z dnia [...] roku, którą umorzono jednocześnie postępowanie I instancji. W motywach tego orzeczenia organ odwoławczy podał, że grunty wskazane w decyzji I instancji zostały, decyzją Geodety Miejskiego w B. z dnia [...] roku, oddane w zarząd na czas nieokreślony Zarządowi Zieleni Miejskiej w B . Aktem notarialnym z dnia [...]roku w miejsce "A" Sp. z o.o. z siedzibą w B. będąca jednoosobową spółką gminy. Spółka ta jednocześnie przejęła majątek zlikwidowanej jednostki, w której skład wchodziły m.in. działki pgr [...] i pgr [...]. Tym samym wobec tego, że miasto B. nie było posiadaczem przedmiotowych gruntów brak było możliwości prawnych ich zwrotu byłym właścicielom.

Wyrokiem z dnia 17 maja 1995 roku, II SA/Ka 979/94, Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w K. oddalił skargę na opisaną decyzję Wojewody [...] W uzasadnieniu wyroku NSA wskazał, że przedmiotowe działki przeszły [...] roku na własność gminy B. , co potwierdził Wojewoda [...] decyzją komunalizacyjną. Następnie w oparciu o przepis art. 2a ustawy z dnia 29 września 1990 roku o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. Nr 79, poz. 464 ze zm.), który wprowadzony został ustawą z dnia 7 października 1992 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości ( Dz. U. Nr 91, poz. 455), grunty te stały się z mocy prawa przedmiotem użytkowania wieczystego przedsiębiorstwa komunalnego Zarząd Zieleni Miejskiej w B. Wreszcie aktem notarialnym z dnia [...] roku, repertorium A nr [...], własność działek pgr [...]i pgr [...] nabyła "A" Sp. z o.o. w B. Stan taki, zdaniem NSA, wykluczał możliwość zwrotu nieruchomości jej poprzednim właścicielom dopóki organ administracji nie odzyska władztwa na przedmiotowym gruntem. Prawomocnym wyrokiem z dnia [...]roku, sygn. akt [...], Sąd Okręgowy w B. stwierdził nieważność, sporządzonej w formie aktu notarialnego z dnia [...]roku, umowy przeniesienia własności w części dotyczącej pgr [...] i 1/5 udziału w pgr [...]. Sąd ten uznał, że przedmiotowa umowa przeniesienia prawa własności opisanych gruntów przez miasto B. na rzecz "A" Sp. z o.o. w B. naruszyła bezwzględnie obowiązujące normy z art. 69 pkt 1 oraz art. 47 ust. 4 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości.

W związku z opisanym wyrokiem pismem z dnia [...]roku A.K. ponownie złożył do Prezydenta Miasta B. wniosek o zwrot nieruchomości oznaczonej jako pgr [...]. M. K. będąca współwłaścicielką tej nieruchomości zmarła w dniu [...] roku, a spadek po niej nabyli A.K. oraz A. S., E. M. i F. K. Pismami z dnia [...]roku pozostali spadkobiercy M. K. podtrzymali wniosek złożony przez A. K. Postanowieniem z dnia [...]roku Wojewoda [...] wyznaczył Starostę [...], jako organ właściwy do rozpatrzenia sprawy zwrotu przedmiotowej nieruchomości. Postanowieniem z dnia [...]roku, nr [...], Prezydent Miasta B. zawiesił z urzędu postępowanie w sprawie z wniosku "A" Sp. z o.o. w B. w sprawie stwierdzenia nabycia z mocy prawa, z dniem [...]roku, użytkowania wieczystego nieruchomości oznaczonej jako pgr [...] i 1/5 nieruchomości pgr [...]. W uzasadnieniu tego postanowienia organ powołał się na art. 200 ust. 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami ( Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm. – dalej zwanej u.g.n.).

W dniu [...] roku zmarł A. K. , a spadek po nim zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego w B. z dnia [...] roku, [...], nabyli A. S., E. M. i F. K.

Decyzją z dnia [...] roku Starosta [...] orzekł o zwrocie spadkobiercom byłych właścicieli przedmiotowej nieruchomości oraz nakazał im zwrot na rzecz gminy B. zrewaloryzowanego odszkodowania w kwocie 33 611,76 zł. Uzasadniając to orzeczenie Starosta stwierdził, że celem wywłaszczenia była budowa Filii Politechniki [...], a skoro inwestycja ta nie została zrealizowana to nieruchomość podlega zwrotowi na rzecz spadkobierców byłych właścicieli. Organ stwierdził także, że nie podzielił stanowiska "A" Sp. z o.o., której zdaniem wywłaszczenie zostało dokonane na cele związane z prowadzeniem upraw rolnych.

Opisana decyzja Starosty [...] nie utrzymała się w obrocie prawnym, gdyż została uchylona decyzją Wojewody [...] z dnia [...] roku, a sprawę przekazano do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ odwoławczy stwierdził, że sprawa nie została dostatecznie wyjaśniona. W szczególności – zdaniem Wojewody - uzupełniona winna zostać zgromadzona w sprawie dokumentacja, w tym m.in. plan realizacyjny budowy politechniki oraz pozostałe akta wywłaszczeniowe.

Ponownie rozpatrując sprawę Starosta [...] decyzją z dnia [...] roku, nr [...] odmówił zwrotu działek pgr [...] oraz 1/5 części pgr [...]. Stwierdził, że w sporządzonej w formie aktu notarialnego umowie sprzedaży z [...] roku wskazana została decyzja Wydziału Gospodarki Przestrzennej U.M. w B. z dnia [...] roku, którą zatwierdzono uproszczony plan realizacyjny terenu dla upraw rolnych dla Zarządu Zieleni Miejskiej w B. Tym samym organ I instancji doszedł do przekonania, że został zrealizowany cel wywłaszczenia, a zatem brak jest, wynikających z art. 137 u.g.n., przesłanek uzasadniających zwrot nieruchomości. Starosta uznał zatem, że celem wywłaszczenia nie była, jak wcześniej stwierdził, rozbudowa politechniki lecz zapewnienie gruntów niezbędnych do realizacji upraw rolnych przez Zarząd Zieleni Miejskiej. Na stanowiącej przedmiot postępowania nieruchomości od wiosny [...]roku aż do [...] roku prowadzona była produkcja szkółkarska drzew i krzewów liściastych, którymi następnie obsadzane były tereny miejskie, a część z nich była sprzedawana. Starosta [...] powołał się także na archiwalne dokumenty dotyczące planów rozbudowy w rejonie ul. [...] Filii Politechniki [...] w B. . Z dokumentów tych wynika, że planowana rozbudowa miała mieć miejsce na terenach dotychczas użytkowanych przez Zarząd Zieleni Miejskiej w B.

Odwołanie od tej decyzji wniosła E. M. działająca w sprawie także jako pełnomocnik siostry A. S.. Zakwestionowała stanowisko Starosty [...] stwierdzające, że planowana rozbudowa politechniki nie była celem wywłaszczenia. Wskazała, że powołanie się w akcie notarialnym na decyzję UM w B. z [...] roku nie ma i nie mogło mieć żadnego znaczenia dla określenia celu nabycia wskazanych w nim nieruchomości. Odwołująca powołała się także na przepis art. 3 ust. 1 ustawy o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości dowodząc, że zamiar przekazania przejętej nieruchomości Zarządowi Zieleni Miejskiej w B. nie mógł stanowić celu wywłaszczenia wskazanego w tym przepisie, gdyż działania takie nie mieściły się w celach użyteczności publicznej. Przejęte grunty stanowiły bowiem rekompensatę za grunty, które miały być niezbędne do rozbudowy politechniki.

Decyzją z dnia [...] roku Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Starosty [...]. W uzasadnieniu wskazał, że w świetle zgromadzonych w sprawie dowodów nie ulega wątpliwości iż na przejętej nieruchomości prowadzona była produkcja szkółkarska krzewów ozdobnych i drzew liściastych. Organ dotarł także do dokumentacji geodezyjnej z [...] roku, która potwierdza przejęcie od Zarządu Zieleni Miejskiej w B. terenów przeznaczonych dla Zarządu Inwestycji Szkół Wyższych w G. , co miało związek z planowaną rozbudową politechniki. Dokumentacja ta obejmuje m.in. grunty wywłaszczone od małżonków K. i przekazane Zarządowi Zieleni Miejskiej jako tereny upraw rolnych. Zdaniem Wojewody postępowanie wyjaśniające przeprowadzone przez organ I instancji wykazało więc, że celem wywłaszczenia przedmiotowej nieruchomości było zapewnienie Zarządowi Zieleni Miejskiej gruntów (zastępczych) niezbędnych do realizowania upraw rolnych, w zamian za odebrane temu zarządowi grunty przeznaczone pod budowę politechniki. Prowadzenie zaś upraw polowych przez Zarząd Zieleni Miejskiej w ocenie organu odwoławczego mieści się w pojęciu celu "użyteczności publicznej", bowiem było to przedsiębiorstwo komunalne służące ogółowi mieszkańców, a nie tylko określonej grupie społecznej.

Skargę na tę decyzję do WSA w Gliwicach wniosła E.M., zastępowana przez adwokata J. G., domagając się jej uchylenia i zasądzenia kosztów postępowania. Zarzuciła wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, a to: art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. Naruszenia tych przepisów upatrywała w niedostatecznym zebraniu materiału dowodowego oraz rozpatrzenia go z naruszeniem zasady obiektywizmu poprzez przyjęcie, że celem wywłaszczenia nie była budowa politechniki, ale zapewnienie gruntów (zastępczych) Zarządowi Zieleni Miejskiej. Zdaniem skarżącej zebrany materiał dowodowy nie zezwala na przyjęcie tezy, że od daty wywłaszczenia na przedmiotowej nieruchomości prowadzona była produkcja szkółkarska. Zaskarżona decyzja, w jej ocenie, wydana została także z naruszeniem art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak zamieszczenia w jej uzasadnieniu wszystkich koniecznych elementów. Podniosła, że decyzja Wojewody narusza również wyrażoną w art. 8 k.p.a. zasadę zaufania obywateli do organów państwa. Naruszenia tej zasady upatrywała zaś w braku uwzględnienia okoliczności towarzyszących wywłaszczeniu, prowadzeniu postępowania przez ponad 17 lat oraz nieuwzględnienia wyroku Sądu Okręgowego w B. z dnia [...] roku.

Skarżąca zarzuciła wreszcie naruszenie zaskarżoną decyzją przepisów prawa materialnego, a w szczególności art. 136 w zw. z art. 137 u.g.n. w zw. z art. 216 ust. 1 tej ustawy oraz w zw. z art. 6 i art. 3 ust. 1 ustawy o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości. W jej ocenie Wojewoda bez żadnego uzasadnienia przyjął, że cel wywłaszczenia wskazany w jego decyzji był zgodny z wówczas obowiązującym prawem, a to art. 3 ust. 1 ustawy o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda Śląski wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zajęte w uzasadnieniu zaskarżonego aktu. Odnosząc się do zarzutu skargi dotyczącego nie uwzględnienia ustaleń zawartych w wyroku Sądu Okręgowego w B., wskazał, że stanowisko tego Sądu w części dotyczącej realizacji celu wywłaszczenia nie może być wiążące. Zagadnienia dotyczące zwrotu nieruchomości nie leżą bowiem w kompetencji sądu cywilnego lecz organu administracji. W kwestii zarzutu naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego organ stwierdził, że wydane w sprawie decyzje zawierają wszystkie niezbędne elementy przewidziane w art. 107 § 3 k.p.a., a przed wydaniem decyzji Starosta [...] umożliwił stronom zapoznanie się z aktami sprawy i wypowiedzenie się w sprawie zgromadzonych dowodów. Wreszcie Wojewoda wyjaśnił, że w ramach prowadzonego postępowania o zwrot wywłaszczonej nieruchomości nie mógł dokonać oceny zgodności z prawem umowy z 1975 roku, a w szczególności ocenić zgodność celu wywłaszczenia z ówczesnym prawem.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna. Wojewódzki Sąd Administracyjny dokonujący - zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) - kontroli zaskarżonej decyzji w aspekcie jej zgodności z prawem uznał, że została ona wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy oraz z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego mającego istotny wpływ na wynik sprawy.

Sprawy zwrotu wywłaszczonych nieruchomości uregulowane zostały w rozdziale 6 działu III ustawy o gospodarce nieruchomościami. Stosownie do art. 136 ust. 1 tej ustawy nieruchomość wywłaszczona nie może być użyta na cel inny niż określony w decyzji o wywłaszczeniu, z uwzględnieniem art. 137, chyba że poprzedni właściciel lub jego spadkobierca nie złożą wniosku o zwrot tej nieruchomości. W świetle ust. 3 tego artykułu poprzedni właściciel lub jego spadkobierca mogą żądać zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub jej części jeżeli, stosownie do przepisu art. 137, stała się ona zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu. Z wnioskiem o zwrot nieruchomości lub jej części występuje się do starosty, wykonującego zadanie z zakresu administracji rządowej, który zawiadamia o tym właściwy organ. Warunkiem zwrotu nieruchomości jest zwrot przez poprzedniego właściciela lub jego spadkobiercę odszkodowania lub nieruchomości zamiennej stosownie do art. 140 u.g.n. Nieruchomość zaś uznaje się za zbędną na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, jeżeli: 1) pomimo upływu 7 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, nie rozpoczęto prac związanych z realizacją tego celu albo 2) pomimo upływu 10 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, cel ten nie został zrealizowany (art. 137 ust. 1 u.g.n.). Z kolei w świetle art. 216 ust. 1 u.g.n. . przepisy rozdziału 6 działu III niniejszej ustawy stosuje się odpowiednio m.in. do nieruchomości przejętych lub nabytych na rzecz Skarbu Państwa na podstawie art. 6 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U. z 1974 r. Nr 10, poz. 64 i z 1982 r. Nr 11, poz. 79).

W kontrolowanym postępowaniu podstawowy spór sprowadza się do zbadania prawidłowości ustaleń dotyczących celu wywłaszczenia nieruchomości oznaczonej jako pgr [...]oraz 1/5 części nieruchomości pgr [...], położonych w B., gm. kat. K.. W ocenie strony skarżącej w sprawie spełnione zostały przesłanki do zwrotu wywłaszczonej nieruchomości, bowiem celem wywłaszczenia była rozbudowa Filii Politechniki [...] i cel ten nie został zrealizowany. Zdaniem orzekających w sprawie organów obu instancji do nabycia przez Skarb Państwa przedmiotowej nieruchomości doszło natomiast z uwagi na konieczność przydzielenia Zarządowi Zieleni Miejskiej w B. terenów zastępczych, w związku z przekazaniem przez ten podmiot znajdujących się jego zarządzie gruntów pod rozbudowę Filii Politechniki [...]. Cel ten, w ocenie Wojewody [...] i Starosty [...], wynika wprost z decyzji Wydziału Gospodarki Przestrzennej Urzędu Miejskiego w B. z dnia [...]roku, nr [...]. Orzekającym w sprawie organom nie udało się jednak dotrzeć do tej decyzji, bowiem najprawdopodobniej nie zachowała się ona do dnia dzisiejszego. Ze znajdujących się w aktach sprawy innych dokumentów wynika jednak, że decyzją tą zatwierdzono uproszczony plan realizacyjny terenu dla upraw rolnych dla Zarządu Zieleni Miejskiej w B.

W świetle § 3 umowy sprzedaży z dnia [...]roku M. P. [...] w B. (działający w imieniu Skarbu Państwa, w oparciu o pełnomocnictwo Prezydenta B. ,) stwierdził, że objęte umową nieruchomości "są niezbędne dla potrzeb Urzędu Miejskiego w B., w związku z realizacją zatwierdzonych planów budowy politechniki /tereny zastępcze/ stosownie do przedłożonej decyzji Wydziału Gospodarki Przestrzennej tego Urzędu z dnia [...]Nr [...]".

Należy w tym miejscu zauważyć, że zasada zwrotu wywłaszczonej nieruchomości, jeżeli nie została ona użyta na cel publiczny będący przesłanką jej wywłaszczenia, ma rangę konstytucyjną i jest "oczywistą konsekwencją" art. 21 ust. 2 Konstytucji ( por. wyroki Trybunału Konstytucyjnego z dnia 24 października 2001 r., SK 22/01, [w:] OTK ZU nr 7/2001, poz. 216 oraz z dnia 3 kwietnia 2008 r., K 6/05, [w:] OTK-A nr 3/2008 poz. 41). Przywołany przepis Konstytucji dopuszczając wywłaszczenie "jedynie na cele publiczne" tworzy nierozerwalny związek pomiędzy określeniem tych celów w decyzji o wywłaszczeniu i faktycznym sposobem użycia wywłaszczonej rzeczy. Nakłada to obowiązek dopuszczenia zwrotu wywłaszczonej nieruchomości w tych wszystkich wypadkach, gdy nie zostanie ona wykorzystana na ten cel publiczny, który był przesłanką jej wywłaszczenia ( por. wyrok T.K. K. 6/05). W cytowanym wyroku Trybunał podkreślił jednocześnie, że ten bezwzględnie sformułowany obowiązek odnosi się do ustawodawstwa wywłaszczeniowego, które zostało ustanowione na gruncie obowiązywania obecnej Konstytucji. Nie formułowały go natomiast wcześniejsze przepisy konstytucyjne, a zasada zwrotu miała jedynie rangę ustawową.

Stosownie do art. 3 ust. 1 ustawy o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości wywłaszczenie było dopuszczalne, jeżeli wywłaszczana nieruchomość była ubiegającemu się o wywłaszczenie niezbędna na cele użyteczności publicznej, na cele obrony Państwa albo dla wykonania zadań określonych w zatwierdzonych planach gospodarczych. Pod rządami tej ustawy na obszarze miasta mogła być również wywłaszczona nieruchomość lub kompleks nieruchomości niezbędny dla planowej realizacji na ich terenie budownictwa ogólnomiejskiego i zorganizowanego budownictwa mieszkaniowego (art. 3 ust. 2 omawianej ustawy). Wreszcie na obszarze miasta lub gminy mogła być również wywłaszczona nieruchomość lub kompleks nieruchomości z przeznaczeniem dla organizacji spółdzielczych i dla organizacji kółek rolniczych, o ile było to uzasadnione interesem społecznym lub państwowym ( art. 3 ust. 3). Tym samym nie mają podstawy prawnej twierdzenia orzekających w sprawie organów, że zapewnienie zarządowi zieleni miejskiej terenów zastępczych mieściło się w ramach ustawowych celów wywłaszczenia.

Zgodzić się należy równocześnie ze stanowiskiem organu odwoławczego zamieszczonym w odpowiedzi na skargę, że badanie prawidłowości postępowania wywłaszczeniowego, a w szczególności badanie zgodności w przepisami prawa celu, na jaki nieruchomość została nabyta przez Skarb Państwa, nie może mieć miejsca w postępowaniu o zwrot wywłaszczonej nieruchomości. Żądanie zbadania celu w związku, z którym Skarb Państwa wystąpił o zawarcie umowy w trybie art. 6 ustawy o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości, może bowiem zostać skutecznie zgłoszone w drodze wniesionego do sądu powszechnego powództwa o stwierdzenie nieważności takiej umowy.

Stanowisko takie nie oznacza, że dokonując ustaleń dotyczących celu wywłaszczenia, czy nabycia nieruchomości przez Skarb Państwa w trybie art. 6 ustawy o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości, można abstrahować od wskazanych w tej ustawie celów wywłaszczenia. W kontrolowanej sprawie dostrzec trzeba, że w § 3 umowy przenoszącej własność przedmiotowej nieruchomości jako cel wywłaszczenia wskazana została w pierwszym rzędzie planowana rozbudowa politechniki. Bez wątpienia cel ten mieścił się w grupie przesłanek wywłaszczenia wskazanych w art. 3 ust. 1 ustawy o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości. Odmiennie sytuacja przedstawia się w przypadku nabycia przez Skarb Państwa gruntów mających stanowić tereny zamienne dla komunalnej jednostki organizacyjnej, które jednostka ta miała otrzymać w zamian za grunty przekazane pod rozbudowę politechniki. Inaczej mówiąc do nabycia przedmiotowej nieruchomości przez Skarb Państwa w drodze umowy, o jakiej mowa w art. 6 ustawy o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości, mogło dojść tylko w związku z planowaną rozbudową politechniki. Orzekając w przedmiocie zbędności nieruchomości na cel określony w takiej umowie i biorąc pod uwagę brzmienie art. 3 ustawy o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości, organy nie mogły upatrywać celu wywłaszczenia jedynie w konieczności zapewnienia terenów zastępczych dla komunalnej jednostki organizacyjnej oraz w oderwaniu od realizacji podstawowego celu wywłaszczenia.

W świetle przeprowadzonych wywodów nie do odparcia jest także zarzut naruszenia przepisów art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 nakazujących kierowanie się w ocenie zebranego w sprawie materiału dowodowego zasadą prawdy obiektywnej.

Odnosząc się do stanowiska organu odwoławczego dowodzącego braku jego związania prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w B., którym stwierdzona została nieważność umowy z dnia [...]r. przenoszącej na [...] Sp. z o.o. własność nieruchomości oznaczonej jako pgr [...]i 1/5 udziału w pgr [...], należy wskazać na art. 365 § 1 k.p.c. Zgodnie z tym przepisem orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej, a w wypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Tym samym nie ulega wątpliwości, że wyrok ten wiąże nie tylko orzekające w kontrolowanej sprawie organy, ale także i sąd administracyjny orzekający w tej sprawie.

Ponownie rozpatrując sprawę Starosta [...] przyjmie, że celem nabycia przez Skarb Państwa nieruchomości oznaczonej jako pgr [...] i 1/5 udziału w pgr [...], który określono w umowie sprzedaży z dnia [...]r. było zaspokojenie potrzeb związanych z planowaną budową Filii Politechniki [...]

Z powyższych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 a i c oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.- dalej p.p.s.a. ) orzeczono jak w punkcie 1 sentencji. O niewykonalności zaskarżonej decyzji orzeczono po myśli art. 152 p.p.s.a. O kosztach postępowania orzeczono na wniosek skarżącej na podstawie art. 200 , art. 205 § 2 i art. 209 p.p.s.a., a na ich wysokość składa się uiszczony przez skarżącą wpis sądowy w kwocie 200,00 złotych oraz wynagrodzenie adwokata w kwocie określonej zgodnie z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. 2002, Nr 163, poz. 1348 z późn. zm.).