Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 754/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2019-11-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 92 a ust. 1, art. 92 c ust. 1
journal: Dz.U. 2019 poz 58
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz, Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Jużków, Sędzia WSA Iwona Wiesner (spr.), Protokolant St. Sekr. Sąd. Joanna Spadek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 listopada 2019 r. sprawy ze skargi A. G. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz strony skarżącej kwotę 880 zł (słownie: osiemset osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z [...] r. wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm., dalej: kpa), art. 4 pkt 22, art. 92a ust. 1, art. 92c ust. 1 ustawy z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.j. Dz. U. z 2019r., poz. 58 ze zm.), lp. 6.1.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, art. 3 ust. 1, art. 32 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z 4 lutego 2014 r. W sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego z 4 lutego 2014 r., (dalej: rozporządzenie 165/2014, Dz. Urz. UE.L Nr 60, Str 1), po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez A. G. (dalej: strona, skarżący) od decyzji Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z [...] r. nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 10.000,00 zł utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Powyższa decyzja została wydana w opisanym poniżej stanie sprawy.

Podczas kontroli drogowej 28 stycznia 2019 r. na drodze [...], w S., zestawu pojazdów składającego się z ciągnika siodłowego marki S. o nr rej. [...] oraz naczepy marki [...] o nr rej. [...] o łącznej dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3,5 tony stwierdzono wykonywanie przewozu drogowego pojazdem niewyposażonym w wymagany tachograf posiadający świadectwo homologacji typu. Pojazdem kierował T. K., a wykonywano krajowy transport drogowy rzeczy, na podstawie licencji nr [...], w imieniu i na rzecz strony. Przebieg kontroli został utrwalony w protokole kontroli nr [...].

Śląski Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego [...] r. wydał decyzję nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 10.000 zł na stronę za naruszenie stwierdzone w toku kontroli.

Pismem z 3 kwietnia 2019 r. strona działając przez pełnomocnika wniosła odwołanie podnosząc, że w dniu kontroli przewożono kruszywo w ramach "akcji zima" z A S.A. do B w K.. W związku z powyższym organ I instancji powinien był zastosować art. 13 lit. h rozporządzenia 561/2006, gdyż przewóz wykonywany był w związku z utrzymaniem dróg. Organ I instancji naruszył przepisy postępowania administracyjnego, a to art. 75, art. 77, art. 80, art. 81 a oraz art. 107 kpa poprzez nie uwzględnienie przedstawionego przez stronę dokumentu WZ. W sprawie nie wykazano dokładnie jaki był charakter przewozu w dniu kontroli, czym naruszono art. 6 i art. 7 kpa. Skarżący wniósł o uchylenie decyzji i umorzenie postępowania.

Organ odwoławczy po analizie materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie nie znalazł podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji.

Stosownie do art. 92a ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 12.000 złotych za każde naruszenie.

Zgodnie z art. 92a ust. 3 ustawy o transporcie drogowym suma kar pieniężnych, których mowa w ust. 1, nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej, nie może przekroczyć 12.000 złotych.

Stosownie do art. 92a ust. 7 ustawy o transporcie drogowym wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w ust. 1 oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403:

1) popełnionych przez podmiot wykonujący przewóz drogowy określa lp. 1-9, - załącznika nr 3 do ustawy.

Zgodnie z art. 92 c ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli:

1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć, lub

2) za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ.

Zgodnie z art. 4 pkt 22 ustawy o transporcie drogowym obowiązki lub warunki przewozu drogowego - obowiązki lub warunki wynikające m.in. z przepisów ustawy oraz:

b) rozporządzenia WE nr 561/2006 i

h) rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z 4 lutego 2014r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych transporcie drogowym oraz zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz. Urz. UE L 60 z 28.02.2014, str. 1, dalej: rozporządzenie (UE) nr 165/2014) lub aktów wykonawczych do rozporządzenia (UE) 165/2014;

- rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2016/799 z 18 marca 2016r. w sprawie wykonania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 ustawiającego wymogi dotyczące budowy, sprawdzania, instalacji, użytkowania, naprawy tachografów oraz elementów składowych (Dz. Urz. UE L 139 z 26.05.2016, str. 1, z późno zm.);

- rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2017/548 z 23 marca 2017r. ustanawiający standardowy formularz pisemnego oświadczenia w sprawie usunięcia lub naruszenia plomby tachografu (Dz. Urz. UE L 79 z 24.03.2017, str. 1).

Zgodnie z art. 189a § 2 kpa w przypadku uregulowania w przepisach odrębnych:

1) przesłanek wymiaru administracyjnej kary pieniężnej,

2) odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej lub udzielenia pouczenia,

3) terminów przedawnienia nakładania administracyjnej kary pieniężnej,

4) terminów przedawnienia egzekucji administracyjnej kary pieniężnej,

5) odsetek od zaległej administracyjnej kary pieniężnej,

6) udzielania ulg w wykonaniu administracyjnej kary pieniężnej

- przepisów niniejszego działu w tym zakresie nie stosuje się.

Organ odwoławczy poinformował, że w niniejszej sprawie nie znajdzie zastosowania art. 189a § 2 pkt 1-3 kpa.

W rozpatrywanej sprawie kary pieniężne są nakładane na podstawie art. 92a w zw. z art. 93 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym. Treść art. 92a ust. 1 i 7 w zw. z załącznikiem nr 3 do ustawy określa w sposób sztywny wysokość kar pieniężnych za naruszenia przepisów załącznika nr 3, a organ nie ma możliwości miarkowania kar pieniężnych. W związku z powyższym regulacja wynikająca z art. 189d kpa, na mocy art. 189a § 2 pkt 1 nie miał zastosowania w niniejszej sprawie.

Ponadto zastosowania nie znajdzie również art. 189e oraz art. 189f, które regulują przesłanki odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej oraz udzielenia pouczenia. Kwestie te zostały uregulowane odrębnie przez ustawę o transporcie drogowym w art. 92c ust. 1 pkt 1, zaś w odniesieniu do naruszeń związanych z nieprzestrzeganiem przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku zastosowanie ma art. 92b ust. 1.

Reguła kolizyjna wyrażona w art. 189a § 2 kpa daje pierwszeństwo przepisom odrębnym, a nie przepisom zawartym w dziale IVa kpa.

Odnośnie naruszenia polegającego na wykonywaniu przewozu drogowego pojazdem niewyposażonym w wymagany tachograf posiadający świadectwo homologacji typu; lp. 6.1.1 załącznika nr 3 do utd organ odwołał się do mających w sprawie zastosowanie przepisów prawa unijnego.

Zgodnie bowiem z art. 2 ust. 1 Rozporządzenia (WE) nr 561/2006, rozporządzenie to ma zastosowanie do przewozu drogowego rzeczy, gdy dopuszczalna masa całkowita pojazdów łącznie z przyczepą lub naczepą przekracza 3,5 tony.

Zgodnie z art. 3 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/1985 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego, tachografy są instalowane i użytkowane w pojazdach zarejestrowanych w państwie członkowskim używanych do przewozu drogowego osób lub rzeczy oraz do których zastosowanie ma rozporządzenie (WE) nr 561/2006.

Zgodnie z art. 32 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/1985 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego, pracodawca oraz kierowcy zapewnią poprawne działanie i odpowiednie stosowanie, z jednej strony, urządzeń rejestrujących, a z drugiej strony, karty kierowcy, w przypadku, gdy kierowca zobowiązany jest prowadzić pojazd wyposażony w urządzenie rejestrujące, zgodnie z załącznikiem IB.

Stosownie do art. 2 lit. b rozporządzenia Rady (WE) nr 2135/98 z 24 września 1998 r. zmieniającego rozporządzenie (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz dyrektywę 88/599/EWG dotyczącą stosowania rozporządzeń (EWG) nr 3820/85 i (EWG) nr 3821/85, od dnia wejścia w życie przepisów określonych w lit. a), pojazdy używane do przewożenia ludzi, zawierające więcej niż osiem miejsc nie licząc miejsca dla kierowcy i o ciężarze maksymalnym przekraczającym 10 ton, a także pojazdy używane do przewozu rzeczy, o ciężarze przekraczającym 12 ton, po raz pierwszy rejestrowane po 1 stycznia 1996 r., o ile przekazywanie sygnałów do urządzenia rejestrującego, w które zostały wyposażone, jest wyłącznie elektryczne - spełniają wymagania określone w załączniku IB do rozporządzenia (EWG) 3821/85 w przypadku, gdy dane urządzenie jest wymieniane.

Rozporządzenie 3821/85 w dniu 2 marca 2016r. zostało uchylone przez rozporządzenie 165/2014. Stosownie jednakże do treści art. 47 rozporządzenia 165/2014, wszelkie odesłania do rozporządzenia (EWG) nr 3821/85 będzie uznawać się za odesłania do rozporządzenia 165/2014. Ponadto, w myśl art. 46 "W zakresie aktów wykonawczych wspomnianych w niniejszym rozporządzeniu, które nie zostały przyjęte i nie mogą być stosowane od daty rozpoczęcia stosowania niniejszego rozporządzenia, nadal obowiązują przejściowo - od daty wejścia w życie aktów wykonawczych wspomnianych w niniejszym rozporządzeniu- przepisy rozporządzenia (EWG) nr 3821/8".

Stosownie do definicji zawartej w lit. a rozdziału I załącznika I do rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym, urządzenie rejestrujące oznacza urządzenie przeznaczone do instalowania w pojazdach drogowych w celu wskazywania i automatycznego lub półautomatycznego rejestrowania szczegółowych danych dotyczących ruchu tych pojazdów oraz określonych okresów pracy ich kierowców.

Definicja zawarta powyżej różni się zatem od definicji urządzenia rejestrującego zawartego w załączniku IB do wyżej wymienianego aktu prawnego, gdzie istotnie stwierdzono, że na urządzenie rejestrujące składa się całość urządzeń zamierzonych do instalowania w pojazdach drogowych w celu automatycznego lub półautomatycznego pokazywania, rejestrowania i zapamiętywania szczegółowych danych o ruchu takich pojazdów i o pewnych okresach pracy osób kierujących tymi pojazdami. Załącznik IB odnosi się do tachografów cyfrowych, podczas gdy wymagania techniczne dla tachografów analogowych określono właśnie w załączniku 1. Nie należy zatem mylić definicji legalnej "urządzenia rejestrującego" zawartej w załączniku lB, odnoszącej się do tachografów cyfrowych, z definicją zawartą w załączniku I, odnoszącej się do tachografów analogowych.

Zgodnie z art. 2 lit. a rozporządzenia Rady (WE) nr 2135/98 z 24 września 1998r. zmieniającego rozporządzenie (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz dyrektywę 88/599/EWG dotyczącą stosowania rozporządzeń (EWG) nr 3820/85 i (EWG) nr 3821/85, w terminie 24 miesięcy od dnia opublikowania w Dzienniku Urzędowym Wspólnot Europejskich aktu, który ma zostać przyjęty na podstawie art. 17 ust. 2 rozporządzenia (EWG) nr 3821/85, zmienionego niniejszym rozporządzeniem - pojazdy wprowadzane do użytku po raz pierwszy, muszą być wyposażone w urządzenia rejestrujące, zgodnie z wymaganiami załącznika IB do rozporządzenia (EWG) nr 3821/85.

Powyższy przepis wprowadzono wraz z rozporządzeniem 561/2006, którego art. 27 ust. 1 stanowi, że artykuł 2 ust. 1 lit. a rozporządzenia Rady (WE) nr 2135/98 z 24 września 1998 r. zmieniającego rozporządzenie (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz dyrektywę 88/599/EWG dotyczącą stosowania rozporządzeń (EWG) nr 3820/85 i (EWG) nr 3821/85 otrzymuje powyższe brzmienie. Zgodnie z art. 29 rozporządzenia 561/2006, niniejsze rozporządzenie wchodzi w życie 11 kwietnia 2007 r., z wyjątkiem art. 10 ust. 5, art. 26 ust. 3 i 4 oraz art. 27, które wchodzą w życie 1 maja 2006 r. Powyższe natomiast oznacza, iż od 1 maja 2006 r. wszystkie pojazdy wprowadzone do ruchu po raz pierwszy lub takie, w których tachograf podlega wymianie, musza zostać wyposażone w tachograf zgodny z załącznikiem IB rozporządzenia 3821/85, a zatem w tachograf cyfrowy.

Konsekwencją powyższych rozwiązań jest treść lp. 6.1.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, który sankcjonuje wykonywanie przewozu drogowego pojazdem niewyposażonym w wymagany tachograf posiadający świadectwo homologacji typu karą pieniężną w wysokości 10.000zł.

W toku kontroli drogowej ustalono, że w pojeździe zainstalowany był tachograf marki Siemens VDO Automotive AG typ [...] o nr [...] (tachograf analogowy), a zgodnie z zapisami w dowodzie rejestracyjnym kontrolowanego pojazdu został on po raz pierwszy zarejestrowany 14 września 2006r. W związku z art. 2 ust. 1 lit. a i b rozporządzenia Rady (WE) z 24 września 1998 r. zmieniającego rozporządzenie (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz dyrektywę 88/599/EWG dotyczącą stosowania rozporządzeń (EWG) nr 3820/85 i (EWG) nr 3821/85 oraz w zw. z art. 27 i 29 rozporządzenia 561/2006 w kontrolowanym pojeździe powinien być zainstalowany tachograf zgodny z wymaganiami zawartymi w załączniku lB do rozporządzenia 3821/85, tj. tachograf cyfrowy.

Odnosząc się do zarzutów odwołania, że w dniu kontroli przewożono kruszywo z A S.A. w S. do B w K. w ramach "akcji zima", co implikuje zastosowanie art. 13 lit. h rozporządzenia 561/2006, zaś charakter przewozów z poprzednich dni nie miał w sprawie znaczenia, zaś organ bezzasadnie pominął treść dokumentów WZ organ stwierdził, że stosownie do art. 13 ust. 1 lit. h) Rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85, (dalej: rozporządzenie 561/2006, Dz. Urz. UE L 102 z 11.04.2006): 1. O ile nie zagraża to osiągnięciu celów określonych w art. 1, każde Państwo Członkowskie może wprowadzić wyjątki od przepisów art. 5-9 i uzależnić te wyjątki od spełnienia indywidualnych warunków na swoim terytorium lub, w porozumieniu z zainteresowanymi Państwami, na terytorium innego Państwa Członkowskiego, mające zastosowanie do następujących przewozów wykonywanych:

h) pojazdami używanymi w związku z odprowadzaniem ścieków, ochroną przeciwpowodziową, konserwacją urządzeń zaopatrujących w wodę, gaz i elektryczność, utrzymaniem i kontrolą dróg, zbieraniem odpadów z gospodarstw domowych i ich wywozem, usługami telegraficznymi i telefonicznymi, nadawaniem programów radiowych i telewizyjnych oraz wykrywaniem nadajników lub odbiorników radiowych lub telewizyjnych;

Organ odwoławczy wskazał, że przewóz może zostać wyłączony z obowiązywania przepisów art. 5-9 powyższego rozporządzenia pod warunkiem, że będzie wykonywany bezpośrednio w związku z utrzymaniem dróg. Cały zgromadzony w sprawie materiał dowodowy oraz wyjaśnienia strony wskazywały, że przewożony ładunek trafił do B w K., lecz nie było bezpośrednio związane z utrzymaniem drogi. Zaopatrzenie przedsiębiorstwa zajmującego się utrzymywaniem drogi, nie stanowi z całą pewnością podstawy do zastosowania wyłączenia z art. 13 rozporządzenia 561/2006. Ponadto kierowca regularnie stosował wykresówki i okazał je w czasie kontroli. Strona w czasie postępowania nie przedstawiła żadnych dokumentów, że w innych dniach kierowca nie miał obowiązku rejestrowania czasu pracy.

Organ odwoławczy nie uznał więc wyjaśnień strony i stwierdził, że w kontrolowanym pojeździe zamontowano tachograf nie spełniający wymogów prawa, a kara pieniężna w wysokości 10.000 zł z tytułu naruszenia sankcjonowanego przez lp. 6.1.1 załącznika nr 3 do utd została nałożona zasadnie.

Odnośnie zarzutów naruszenia przepisów postępowania podniesionych w odwołaniu, organ odwoławczy po szczegółowej analizie całości materiału dowodowego zważył, że były one niezasadne i nie zasługiwały na uwzględnienie.

Organ I instancji działał zgodnie z obowiązującymi przepisami, zarówno postępowania administracyjnego jak i regulującymi kwestie związane z przewozem drogowym (art. 6 kpa). Postępowanie było prowadzone w sposób prawidłowy, organ zebrał kompleksowo materiał dowodowy i na tej podstawie wyczerpująco ustalił stan faktyczny sprawy art. 7 kpa.

Zgodnie z art. 77 § 1 kpa, organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Natomiast stosownie do art. 78 § 1 kpa żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy. Ocena, czy przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy, należy do uznania organu, który jest jednakże związany w tej mierze przepisami prawa materialnego stanowiącymi podstawę rozstrzygnięcia (por. B. Adamiak (w:) Komentarz, 1996, s. 371). Strona w czasie postępowania nie wnosiła o przeprowadzenie dodatkowych dowodów. Organ właściwie zgromadził całokształt materiału dowodowego, niezbędnego do dokładnego wyjaśnienia sprawy. Organ I instancji rozpatrzył również przekazany przez stronę drugi dokument WZ, co czyni zarzuty strony bezzasadnymi.

W ocenie organu odwoławczego w sprawie nie wystąpiły niedające się usunąć wątpliwości co do stanu faktycznego, w związku z powyższym zarzut strony należy uznać za bezzasadny (art. 81a kpa).

Organ odwoławczy wskazał, że decyzja organu pierwszej instancji zawierała wszystkie wymagane elementy, uzasadnienie faktyczne było kompletne, uwzględniało wskazanie faktów uznanych za udowodnione, dowody, na których oparł się organ oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Uzasadnienie prawne decyzji również zawierało wszystkie wymagane elementy (art. 107 § 3).

W sprawie nie było podstaw do zastosowania art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym, gdyż do wskazanych wyżej naruszeń doszło w okolicznościach, które przedsiębiorca powinien przewidzieć i nie dopuścić do ich zaistnienia, a ciężar dowodu w tym zakresie spoczywa na przedsiębiorcy (wyrok WSA w Krakowie z 26.11.2015r., sygn. III SA/Kr 584/15).

Pismem z 24 czerwca 2019r. strona wniosła skargę na powyższą decyzję domagając się jej uchylenia w całości decyzji obu instancji.

Zaskarżonej decyzji zarzucono:

INaruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy tj.:

1.1 naruszenie art. 7 kpa, art. 75 kpa i art. 77 § 1 kpa, polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu całego materiału dowodowego oraz nie podjęciu wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a także zaniechaniu wyważenia interesu publicznego oraz słusznego interesu strony wbrew ciążącemu na organie obowiązkowi.

1.2 naruszenie art. 7a kpa poprzez nie rozstrzygnięcie wątpliwości, co do treści normy prawnej na korzyść strony, w sytuacji gdy nie sprzeciwiały się temu sporne interesy stron albo interesy osób trzecich, na które wynik postępowania miałby bezpośredni wpływ.

1.3 naruszenie art. 107 kpa, art. 6 kpa, art. 8 kpa, art. 9 kpa oraz art. 11 kpa, poprzez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji, w szczególności z uwagi na zawarcie w nim zbyt ogólnych stwierdzeń oraz odniesienie się do przepisów nie mających zastosowania w sprawie, co uniemożliwia dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji, a tym samym niedostateczne wyjaśnienie podstaw i przesłanek utrzymania w mocy niekorzystnego dla strony rozstrzygnięcia i brak pogłębiania zaufania obywateli do organów administracji publicznej, a w konsekwencji działanie poza granicami prawa.

1.4 naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 i 2 kpa, poprzez wydanie decyzji utrzymującej w mocy zaskarżoną decyzję, podczas gdy w przedmiotowej sprawie zasadnym było chylenie decyzji w całości i umorzenie postępowania pierwszej instancji w całości.

2. Naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.:

2.1 naruszenie art. 13h w zw. z art. 13 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniające rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 w zw. z art. 29 ust. 1 ustawy z 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców poprzez ich niezastosowanie i przyjęcie, że względem strony brak było podstaw do zwolnienia z obowiązku wyposażenia pojazdu w tachograf cyfrowy.

W uzasadnieniu skargi skarżący w całości podtrzymał swe stanowisko w sprawie oraz towarzyszącą mu argumentację.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2019r. poz. 2167), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 ustawy).

Zakres kontroli sprawowanej przez sądy wynika z treści art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, dalej: p.p.s.a.). Zgodnie z tą regulacją sądy rozpoznając skargi nie są związane ich zarzutami, podstawą prawną ani formułowanymi przez strony wnioskami. Sądy te rozpoznają sprawy w granicach danej sprawy biorąc z urzędu pod uwagę wszelkie naruszenia prawa w zakresie określonym w art. 145 § 1 p.p.s.a.

W rozpoznawanej sprawie Sąd stwierdził naruszenia przez organ odwoławczy przepisów postępowania administracyjnego i prawa materialnego, które skutkowałoby koniecznością wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego. Za wykonywanie przewozu pojazdem bez wskazanego wyposażenia organ nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 10.000 zł (Lp. 6.1.1. załącznika nr 3 do u.t.d.) w sytuacji, gdy skarżący twierdzi, że z uwagi na rodzaj przewożonego ładunku (kruszywo do utrzymania zimowego dróg) i specjalistyczną funkcję pojazdu podlegał wyłączeniu od obowiązku tego wyposażenia stosownie do dyspozycji art. 13 ust. 1 lit. h) rozporządzenia (WE) nr 561/2006. Według skarżącego organ odwoławczy w sposób nieuprawniony przyjął, że przewóz nie był związany z zimowym utrzymaniem dróg, nie przeprowadził w tym zakresie żadnego postępowania.

Art. 13 ust. 1 lit. h) rozporządzenia (WE) nr 561/2006 wymienia w kontekście wyłączenia z art. 5-9 rozporządzenia przewozy wykonywane bezpośrednio w związku z utrzymaniem dróg. Osią sporu w tej sprawie była ocena czy pojazd skarżącego, zatrzymany do kontroli 28 stycznia 2019 r., odpowiadał wymogowi tego przepisu, to jest czy przewóz wykonywany był w związku z utrzymaniem dróg. Rozstrzygniecie tej kwestii organ oparł na przedłożonym mu podczas kontroli dokumencie WZ transportu kruszywa grubego z A S.A. w S.. Jednocześnie organ uznał, że przedłożony przez stronę dokument WZ wskazujący jako odbiorcę kruszywa B w K., a sporządzony już po kontroli (godz. 12.45), nie ma wpływu na ostateczne stanowisko organu ujawnione w zaskarżonej decyzji. Poczynione ustalenia w ocenie organu nie potwierdziły, że przewóz kruszywa związany był bezpośrednio z utrzymaniem dróg. W ocenie organu ustalenia te były wystarczające dla podjęcia zaskarżonej decyzji, zaś równocześnie nie znaleziono podstaw faktycznych do zastosowania dyspozycji art. 92c ustawy o transporcie drogowym.

Skarżący zarówno w odwołaniu jak i w skardze konsekwentnie podnosił, że organ uchylił się od ustalenia u odbiorcy kruszywa jego przeznaczenia, co prowadziłoby do odmiennej oceny stanu faktycznego. Z oświadczenia skarżącego wynikało natomiast, że kruszywo było bezpośrednio z pojazdu użyte do zasypania nierówności w powierzchni drogi. Twierdzenia w tym zakresie nie zostały w jakiejkolwiek formie zweryfikowane przez organ.

W powyższym kontekście należało stwierdzić, że w rozpoznawanej sprawie nie zostały wyczerpująco zbadane istotne w sprawie okoliczności, nie przeprowadzono w tym celu dowodów służących ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej (art. 7 i 77 § 1 k.p.a.). W świetle argumentacji skarżącego, przedstawionych dowodów i okoliczności, zachodziła konieczność ich weryfikacji chociażby w oparciu o ustalenia poczynione u odbiorcy przewożonego kruszywa. Wydając decyzję, organ nie zachował również zasady należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego (art. 9 k.p.a.).

Zdaniem Sądu organy oparły się na materiale nieprawidłowo i w sposób nie wyczerpujący zebranym w toku kontroli, w konsekwencji dokonując jego ułomnej oceny, co znalazło odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji prowadząc do naruszenia wymogów z art. 107 § 3 k.p.a.

Zważywszy na powyższe argumenty Sąd stwierdził, że organy administracji, dokonując nieprawidłowej subsumcji i w konsekwencji wykładni art. 13 ust. 1 lit. h rozporządzenia nr 561/2006, w rezultacie nie ustaliły w sposób wyczerpujący stanu faktycznego istotnego dla rozstrzygnięcia kontrolowanej sprawy, czym dopuściły się naruszenia art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. W szczególności organy nie poczyniły ustaleń faktycznych, co do tego, czy w dniu stanowiących podstawę wykazanego wobec skarżącego naruszenia, o którym stanowi art. 92a ust. 1, art. 92c ust. 1 u.d.t. w zw. z lp. 6.1.1. załącznika nr 3 do u.t.d., przedmiotem realizowanych przewozów były kruszywa do zimowego utrzymania dróg. Ogólnie rzecz ujmując organy nie ustaliły, czy przewożone kruszywo było przeznaczone na potrzeby zimowego utrzymania dróg, zaś dokumenty ujawnione podczas kontroli, a następnie przedstawione przez skarżącego, stanowiły jedyne źródło informacji stanowiących podstawę wydania decyzji. W pozostałym zakresie stanowisko strony nie zostało w sprawie zweryfikowane, a ciężar dowodu w tym zakresie spoczywał niewątpliwie na organie, który jednak nie podjął stosownych działań.

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej wyrokiem z 13 marca 2014 r. w sprawie C-222/12 wskazał, że z przewidzianego w art. 13 ust. 1 lit. h rozporządzenia nr 561/2006 odstępstwa mogą korzystać zarówno organy władzy publicznej, jak i przedsiębiorstwa prywatne świadczące - pod kontrolą tych organów - ogólne usługi użyteczności publicznej. Odmienna wykładnia analizowanego pojęcia, a w szczególności wykładnia przyjęta w zaskarżonej decyzji, byłaby sprzeczna z celem art. 13 ust. 1 rozporządzenia nr 561/2006 polegającym na wyeliminowaniu rozbieżności mogących zakłócić konkurencję w dziedzinie transportu drogowego. Charakter usług przewozu objętych odstępstwem art. 13 ust. 1 lit. h rozporządzenia nr 561/2006 wiąże się z wspólną cechą tych przejazdów jakim jest realizowanie usług użyteczności publicznej (pkt 30 wyroku TSUE z 13.03.2014 r. C-222/12 ). Zaskarżona decyzja nie odniosła się do powyższych kwestii.

Odnośnie zarzutu skargi dotyczącego naruszenia art. 138 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. wskazać należy, że zarzut ten nie ma fundamentalnego znaczenia w sprawie, gdyż ogranicza się on do wskazania, że rozstrzygnięcie organu odwoławczego winno być w ocenie strony odmienne, co samo przez się nie narusza wskazanego przepisu.

Podstawą prawną zaskarżonej decyzji były przepisy powołanej już ustawy o transporcie drogowym; rozporządzenia (WE) Nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady, w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz.Urz.UE.L 102 z 11 kwietnia 2006; dalej: rozporządzenie 561/2006); rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/1985 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (tj. Dz.U.UE.L 2014.60.1 z późn. zm.; dalej: rozporządzenie 165/2014).

Zgodnie z art. 92a ust. 1 utd podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 10.000 złotych za każde naruszenie. Stosownie do art. 92a ust. 6 utd wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w ust. 1, oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik nr 3 do ustawy. Jednocześnie podkreślić należy, że konieczność wyposażenia pojazdu w tachograf zgodny z powołanymi przez organ przepisami prawa nie budzi wątpliwości, co nie zwalnia organu od weryfikacji tej kwestii w oparciu o powołane przepisy rozporządzenia 561/2006 określające możliwe odstępstwa od generalnych reguł.

Biorąc pod uwagę powyższe wywody Sąd na mocy art. 145 § 1 lit. a i c p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję. O kosztach postępowania orzeczono w myśl art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2018r. poz. 265 t.j.).