Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2270/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-12-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6254 Usługi telekomunikacyjne i eksploatacja sieci telekomunikacyjnych
Hasła tematyczne: Telekomunikacja
Skarżony organ: Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność postanowienia I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 127 § 3, art. 144 i art. 97 § 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Grzegorz Nowecki Sędziowie Sędzia WSA Dorota Dziedzic-Chojnacka Sędzia WSA Grażyna Śliwińska (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 7 grudnia 2021 r. sprawy ze skargi C. S.A. z siedzibą w [...] na postanowienie Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z dnia [...] czerwca 2021 r., nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie ustalenia przedsiębiorców telekomunikacyjnych i wskaźnika procentowego udziału w dopłacie 2009 r. w odniesieniu do D.S.A. z siedzibą w [...] 1. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z dnia [...] stycznia 2021 r.; 2. zasądza od Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej na rzecz strony skarżącej C. S.A. z siedzibą w [...] kwotę 597 (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

VI SA/Wa 2270/21

Uzasadnienie

C. S.A. z siedzibą w W. (dalej także: "strona" lub "skarżący") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na postanowienie Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej (dalej: "Prezes UKE", "organ") z [...] czerwca 2021 r., nr [...]. Zaskarżonym postanowieniem organ utrzymał w mocy swoje postanowienie z [...] stycznia 2021 r., znak: [...] o zawieszeniu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia przedsiębiorców telekomunikacyjnych zobowiązanych - zgodnie z art. 97 Pt - do udziału w pokryciu dopłaty do kosztów świadczenia w roku 2009 usługi udzielania informacji o numerach telefonicznych oraz udostępniania spisów abonentów, w łącznej kwocie w wysokości 18 430 152,00 zł (dalej: "Dopłata 2009.2") i ustalenia jednolitego wskaźnika procentowego udziału w tej dopłacie, o którym mowa w art. 98 ust. 2 Pt, wszczętego z urzędu z uwagi na wydanie [...] sierpnia 2018 r. przez Prezesa UKE decyzji nr [...] w odniesieniu do D. S.A. (dalej również "D.") z siedzibą w W..

Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazał art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3, art. 144 i art. 97 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 735, dalej "k.p.a.") oraz z art. 206 ust. 1 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 576, dalej "Pt").

Do wydania niniejszych postanowień doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Zawiadomieniem z 12 lutego 2019 r., powołując się na dyspozycję art. 61 § 1 i § 4 Kpa, Prezes UKE wszczął z urzędu, na podstawie art. 98 ust. 1 i 2 Pt, postępowanie administracyjne w sprawie ustalenia przedsiębiorców telekomunikacyjnych zobowiązanych, zgodnie z art. 97 Pt, do udziału w pokryciu Dopłaty 2009.2 i ustalenia jednolitego wskaźnika procentowego udziału w tej dopłacie, o którym mowa w art. 98 ust. 2 Pt (dalej także "Postępowanie"). W jego toku organ ustalił, na podstawie danych z rejestru przedsiębiorców – rejestru KRS (nr [...]), że D. S.A. z siedzibą w W. nie ma powołanego organu uprawnionego do reprezentowania spółki. Z rejestru przedsiębiorców - rejestru KRS wynikało również, że spółka nie ma powołanego kuratora, który mógłby ją reprezentować w postępowaniu administracyjnym. Z tego względu organ, postanowieniem z 29 stycznia 2021 r., na podstawie art. 97 § 1 pkt 3 k.p.a. zawiesił z urzędu, w odniesieniu do D. S.A. z siedzibą w W., postępowanie w sprawie ustalenia przedsiębiorców telekomunikacyjnych zobowiązanych, zgodnie z art. 97 Pt, do udziału w pokryciu dopłaty do kosztów świadczenia w roku 2009 usługi udzielania informacji o numerach telefonicznych oraz udostępniania spisów abonentów, w łącznej kwocie w wysokości 18 430 152,00 zł (dalej: "Dopłata 2009.2") i ustalenia jednolitego wskaźnika procentowego udziału w tej dopłacie, o którym mowa w art. 98 ust. 2 Pt, wszczęte z urzędu z uwagi na wydanie przez Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej decyzji z [...] sierpnia 2018 r., nr [...].

Na powyższe postanowienie skarżący złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, w którym wniósł o uchylenie postanowienia Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z [...] stycznia 2021 r.

Ponownie rozpoznając sprawę organ powtórzył dotychczasowe ustalenia i uznał, że w spółce D., brak jest organu uprawnionego do jej reprezentowania. Na tej podstawie uznał, że zachodzą przesłanki wynikające z art. 97 § 1 pkt 3 k.p.a., co powoduje zasadność zawieszenia postępowania wobec D. S.A. z siedzibą w W. i pozwala Prezesowi UKE na utrzymanie w mocy swojego postanowienia z [...] stycznia 2021 r.

Stwierdził, że z rejestru przedsiębiorców - rejestru KRS wynikało, że spółka nie ma też powołanego kuratora, który mógłby ją reprezentować w toczącym się nadal, po wydaniu decyzji z [...] stycznia 2021 r., znak: [...], postępowaniu w sprawie ustalenia przedsiębiorców telekomunikacyjnych zobowiązanych do udziału w pokryciu Dopłaty 2009.2 i ustalenia jednolitego wskaźnika procentowego udziału w tej dopłacie, o którym mowa w art. 98 ust. 2 Pt. Organ ocenił, że skoro stan faktyczny nie uległ zmianie, nadal nie został obsadzony organ uprawniony do jej reprezentowania, jak również nie został ustanowiony kurator do jej reprezentowania w toczącym się postępowaniu, to stanowi podstawę do wydania decyzji o umorzeniu postępowania wobec spółki D. S.A., a obecnie uzasadnia wydanie wobec niej postanowienia o zawieszeniu postępowania. Powyższa ocena wynika z ustalenia, że D. S.A. 21 maja 2020 r. została wykreślona z Rejestru Przedsiębiorców Telekomunikacyjnych na mocy art. 12a ust. 5 Pt, a co za tym idzie, nie była na dzień wydania postanowienia z 29 stycznia 2021 r., oraz nadal, przedsiębiorcą telekomunikacyjnym. Zdaniem organu, wykreślenie przedsiębiorcy z tego rejestru oznacza, że w postępowaniu w zakresie ustalenia przedsiębiorców telekomunikacyjnych zobowiązanych, zgodnie z art. 97 Pt, do udziału w pokryciu Dopłaty 2009.2 i ustalenia jednolitego wskaźnika procentowego udziału w tej dopłacie, o którym mowa w art. 98 ust. 2 Pt - spółka w toku postępowania straciła status przedsiębiorcy telekomunikacyjnego, zobowiązanego do udziału w dopłacie w zakresie określonym w rzeczonym postępowaniu. Zdaniem organu, konsekwencją ww. okoliczności jest konieczność umorzenia postępowania prowadzonego wobec spółki, jako bezprzedmiotowego.

W skardze złożonej na postanowienie Prezesa Komunikacji Elektronicznej, skarżący zarzucił naruszenie:

1. przepisów postępowania, które to uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy:

a) art. 98 ust. 1 Pt,

b) art. 7 w zw. z art. 104 § 2 i art. 123 § 1 i art. 97 § 1 pkt 3 k.p.a. oraz w zw. z art. 206 ust. 1 Pt,

c) art. 15 w zw. z art. 127 § 3 i art. 144 k.p.a. i w zw. z art. 206 ust. 1 Prawa telekomunikacyjnego,

d) art. 8 k.p.a. w zw. z art. 206 ust. 1 Pt,

e) art. 126 w zw. z art. 107 § 1 pkt 6 k.p.a. oraz w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. i art. 206 ust. 1 Pt.

2. naruszenie przepisu prawa materialnego, tj. art. 2 pkt 27 Prawa telekomunikacyjnego (w brzmieniu do 21 stycznia 2013 r. i w brzmieniu od dn. 21 stycznia 2013 r.), polegające na błędnej wykładni pojęcia "przedsiębiorcy telekomunikacyjnego" przez przyjęcie, że "przedsiębiorcą telekomunikacyjnym" jest podmiot wpisany do Rejestru Przedsiębiorców Telekomunikacyjnych i wykreślenie takiego przedsiębiorcy z przedmiotowego Rejestru powoduje, że przedsiębiorca ten przestaje być stroną "w sprawie ustalenia przedsiębiorców telekomunikacyjnych obowiązanych do pokrycia dopłaty i wysokości ich udziału w dopłacie''.

W oparciu o stawiane zarzuty, uzasadnione w skardze, skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności w całości, zaskarżanego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z dnia 29 stycznia 2021 r. i zasądzenie od Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej na jego rzecz kosztów postępowania sądowoadministracyjnego według norm przepisanych. Na wypadek nieuwzględnienia powyższego wniosku, wniósł o uchylenie w całości: zaskarżanego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia Prezesa UKE z [...] stycznia 2021 r. i zasądzenie od Prezesa UKE na rzecz skarżącego kosztów postępowania sądowoadministracyjnego według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę Prezes UKE wniósł o oddalenie skargi. Jednocześnie wyjaśnił, że podjął działania zmierzające do ustanowienia dla D. S.A. kuratora, który mógłby ją reprezentować z niniejszym postępowaniu administracyjnym. Wystąpił do właściwego sądu powszechnego z wnioskiem o ustanowienie kuratora w celu reprezentowania jej w postępowaniu administracyjnym. Sąd Rejonowy dla [...] W. 8 kwietnia 2021 r., sygn. akt: [...] wydał postanowienie, którym ustanowił kuratora dla spółki D. S.A., celem m.in. jej reprezentowania i podejmowania czynności procesowych w postępowaniu toczącym się przed Prezesem UKE, prowadzonym pod sygnaturą [...]. Jednocześnie na wniosek Prezesa UKE, Sąd Rejonowy dla [...] W. potwierdził 29 czerwca 2021 r., że powyższe postanowienie stało się prawomocne z dniem 8 maja 2021 r. Tym samym ustąpiła przyczyna uzasadniająca zawieszenie przedmiotowego postępowania w odniesieniu do D. S.A. Prezes UKE wskazał również, że postanowieniem z dnia [...] lipca 2021 r. podjął z urzędu zawieszone wobec D. S.A. postępowanie w sprawie ustalenia przedsiębiorców telekomunikacyjnych zobowiązanych, zgodnie z art. 97 Pt, do udziału w pokryciu dopłaty do kosztów świadczenia w 2009 r. usługi udzielania informacji o numerach telefonicznych oraz udostępniania spisów abonentów i ustalenia jednolitego wskaźnika procentowego udziału w tej dopłacie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga podlega uwzględnieniu. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021, poz. 137) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów lub czynności wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj.. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej "p.p.s.a." - sprawowana jest na zasadzie kryterium zgodności z prawem.

Wyeliminowanie z obrotu prawnego aktu wydanego przez organ administracji wymaga stwierdzenia przez Sąd, że doszło w nim do naruszenia bądź prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, bądź naruszenia przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.), jak i wówczas, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte są wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.), jak i wtedy, gdy wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w k.p.a. lub innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 3 p.p.s.a.).

Niewątpliwie skarga wnoszona do sądu administracyjnego służy osiągnięciu bezpośredniego skutku zaskarżenia w postaci obalenia aktu lub czynności, ale cel zasadniczy skarżący osiągnie dopiero wtedy, gdy zostanie usatysfakcjonowany ponownym załatwieniem sprawy przez organ administracyjny zgodnie ze swoim żądaniem. W przypadku ujawnienia naruszeń prawa niewpływających na załatwienie sprawy administracyjnej trzeba uznać za w pełni uzasadnioną sanację (uznanie za nieistotne) pomniejszych wadliwości stosowania prawa przez moc ostateczną aktu lub czynności, co służy stabilizacji obrotu prawnego. Nawiązuje to do teorii gradacji wad indywidualnych aktów administracyjnych, zgodnie z którą najcięższe wady są podstawą stwierdzenia nieważności aktu, co niweczy jego skutki z mocą wsteczną, wady ciężkie dają podstawę do wzruszenia (obalenia) aktu ze skutkiem ex nunc, a wady o niewielkim ciężarze gatunkowym nie mają bezpośredniego wpływu na ważność i obowiązywanie aktu oraz prawa lub obowiązki jego adresatów. (E. Ochendowski, Prawo..., s. 189–192; B. Adamiak, J. Borkowski, Postępowanie..., s. 287–292.) .

Rozstrzygając skargę, Sąd doszedł do przekonania, że organ wydając wskazane postanowienia rażąco naruszył prawo.

W pierwszej kolejności wskazać w tym miejscu należy, iż w myśl art. 97 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej obligatoryjnie zawiesza postępowanie:

1) w razie śmierci strony lub jednej ze stron, jeżeli wezwanie spadkobierców zmarłej strony albo zarządcy sukcesyjnego do udziału w postępowaniu nie jest możliwe i nie zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 30 § 5, a postępowanie nie podlega umorzeniu jako bezprzedmiotowe (art. 105);

2) w razie śmierci przedstawiciela ustawowego strony;

3) w razie utraty przez stronę lub przez jej ustawowego przedstawiciela zdolności do czynności prawnych;

3a) w razie wygaśnięcia zarządu sukcesyjnego, gdy postępowanie toczyło się z

udziałem zarządcy sukcesyjnego, jeżeli wezwanie spadkobierców zmarłego do udziału w postępowaniu nie jest możliwe i nie zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 30 § 5, a postępowanie nie podlega umorzeniu jako bezprzedmiotowe (art. 105);

4) gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd;

5) na wniosek Bankowego Funduszu Gwarancyjnego, w przypadku gdy stroną postępowania jest podmiot w restrukturyzacji, o którym mowa w art. 2 pkt 44 ustawy z dnia 10 czerwca 2016 r. o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym, systemie gwarantowania depozytów oraz przymusowej restrukturyzacji (Dz. U. z 2019 r. poz. 795, z późn. zm.).

Wyliczone wyżej okoliczności stanowią przesłanki obligatoryjnego zawieszenia postępowania administracyjnego. W przypadkach tych, postanowienie o zawieszeniu nie jest podejmowane w drodze uznania administracyjnego lecz organ, w razie zajścia którejś z wskazanych przesłanek, zobowiązany jest prowadzone przez siebie postępowania zawiesić.

W sprawie niniejszej organ słusznie powołał jako podstawę prawną swojego działania przepis art. art. 97 § 1 pkt 3 k.p.a., jednakże sposób jego zastosowania nie odpowiada obowiązującemu prawu. Przesłanka art. 97 § 1 pkt 3 k.p.a. w postaci utraty przez stronę lub przez jej przedstawiciela ustawowego zdolności do czynności prawnych co do zasady odnosi się jedynie do osób fizycznych. Osoba prawna zawsze obdarzona jest bowiem pełną zdolnością do czynności prawnych – por. art. 38 k.c. "Osoba prawna działa przez swoje organy w sposób przewidziany w ustawie i w opartym na niej statucie" (w odniesieniu do postępowania administracyjnego por. też art. 30 § 3 k.p.a.: "Strony nie będące osobami fizycznymi działają przez swych ustawowych lub statutowych przedstawicieli"). Jak wskazuje się w doktrynie prawa oraz orzecznictwie, przepis ten w przypadku osób prawnych ma odpowiednie zastosowanie do sytuacji braków w składzie organów uprawnionych do reprezentacji (por. Wojciech Chróścielewski (red.), Zbigniew Kmieciak (red.), Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz oraz Grzegorz Łaszczyca, Czesław Martysz, Andrzej Matan, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, System Informacji Prawnej LEX, a także wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 marca 2017 r., II OSK 3088/15).

Zważyć nadto należy, iż art. 97 § 1 pkt 3 k.p.a., co podkreśla organ w odpowiedzi na skargę, traktuje o utracie zdolności do czynności prawnych, wskazując tym samym, iż chodzi jedynie o przypadki, gdy utrata ta nastąpiła w czasie prowadzonego postępowania administracyjnego - nie zaś o sytuacje, w których brak takiej zdolności występował już w dacie wszczęcia postępowania. Wykładnia funkcjonalna przepisu zezwala jednak, jak się wydaje, na szersze od literalnego brzmienia pojmowanie określonego w nim stanu faktycznego. Celem normy jest bowiem niedopuszczenie do sytuacji, w której postępowanie wszczęte na wniosek, prowadzone byłoby z udziałem innych stron, w tym strony nienależycie reprezentowanej. Tym samym za niedopuszczalne należy uznać przyjęcie, by cytowany przepis obejmował przypadki, w których organ administracji publicznej dopuszcza, w trakcie trwającego postępowania z udziałem wielu stron, wyłączenie z niego jednej, nienależycie reprezentowanej strony, w stosunku do której zawiesza postępowanie, a względem pozostałych stron prowadzi je dalej. Oznacza to w praktyce prowadzenie postępowania z rażącym naruszeniem prawa - art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., a w konsekwencji niemożliwe do zaakceptowania kontynuowanie prowadzonego postępowania bez strony, której udział w nim przewidują normy prawa materialnego.

Należy bowiem stwierdzić, że utrata przez jedną ze stron (D. S.A.) zdolności do czynności prawnych, stanowi oddzielną, niezależną i obligatoryjną przesłankę zawieszenia, w odniesieniu do D. S.A. z siedzibą w W., prowadzonego z urzędu postępowania w sprawie ustalenia przedsiębiorców telekomunikacyjnych zobowiązanych, zgodnie z art. 97 Pt, do udziału w pokryciu dopłaty do kosztów świadczenia w roku 2009 usługi udzielania informacji o numerach telefonicznych oraz udostępniania spisów abonentów, w łącznej kwocie w wysokości 18 430 152,00 zł (dalej: "Dopłata 2009.2") i ustalenia jednolitego wskaźnika procentowego udziału w tej dopłacie, o którym mowa w art. 98 ust. 2 Pt, wszczęte z urzędu z uwagi na wydanie przez Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej decyzji z [...] sierpnia 2018 r., nr [...].

Zgodnie z art. 97 § 1 pkt 3 k.p.a., organ administracji publicznej zawiesza postępowanie administracyjne w razie utraty przez stronę lub przez jej ustawowego przedstawiciela zdolności do czynności prawnych. Wykładnia tej normy nie budzi żadnych wątpliwości interpretacyjnych. Zawieszenie postępowania w konkretnej sprawie dotyczy i odnosi się całości tej sprawy, szczególnie w jej ujęciu podmiotowym, skoro obecność w nim ponad 100 uczestników wynika ze współuczestnictwa materialnego. Z przepisem tym koresponduje nakaz z art. 99 k.p.a., godnie z którym, organ administracji publicznej, który z przyczyny określonej w art. 97 § 1 pkt 1-3 zawiesił postępowanie wszczęte z urzędu, poczyni równocześnie niezbędne kroki w celu usunięcia przeszkody do dalszego prowadzenia postępowania. Tak samo postąpi organ w razie zawieszenia z tej samej przyczyny postępowania wszczętego na żądanie strony, jeżeli interes społeczny przemawia za załatwieniem sprawy.

W sprawie niniejszej Prezes UKE wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie ustalenia przedsiębiorców telekomunikacyjnych zobowiązanych, zgodnie z art. 97 Pt, do udziału w pokryciu dopłaty do kosztów świadczenia w roku 2009 usługi udzielania informacji o numerach telefonicznych oraz udostępniania spisów abonentów, w łącznej kwocie w wysokości 18 430 152,00 zł i ustalenia jednolitego wskaźnika procentowego udziału w tej dopłacie, o którym mowa w art. 98 ust. 2 Pt, z uwagi na wydanie decyzji nr [...]. w dniu 7 sierpnia 2018 r. Jak w sposób bezsporny wynika z akt administracyjnych, w postępowaniu tym bierze udział ponad sto stron, w tym D. S.A. z siedzibą w W.. Tymczasem Prezes UKE zaskarżonym postanowieniem i poprzedzającym je postanowieniem tego organu, zawiesił postępowanie administracyjne tylko i wyłącznie w odniesieniu do jednego podmiotu, czyli D. S.A. z siedzibą w W..

W ocenie Sądu, takie rozstrzygnięcie stoi w sposób jawny w sprzeczności z brzmieniem art. 97 § 1 pkt 3 k.p.a. Zobowiązuje on organ do zawieszenia postępowania administracyjnego w sprawie, czyli w całości. Przepis ten, ani żaden inny zawarty w kodeksie postępowania administracyjnego nie daje podstaw prawnych do cząstkowego zawieszenia postępowania względem jednej z wielu stron tego postępowania (zawieszenie podmiotowe). Należy podkreślić, że zawieszenie postępowania administracyjnego, o którym mowa w art. 97 § 1 k.p.a., polega na wstrzymaniu toku całego postępowania (czynności procesowych), do czasu ustąpienia przyczyn uzasadniających to zawieszenie. (art. 97 § 2 k.p.a.).

Inaczej się ma z częściowym rozstrzygnięciem przedmiotowym, zarówno co zawieszenia postępowania w części przedmiotu sporu, jak i umorzenia w części istoty sporu. Innymi słowy, obligatoryjne zawieszenie postępowania z uwagi na braki podmiotowe, w tym w razie utraty przez stronę lub przez jej ustawowego przedstawiciela zdolności do czynności prawnych, służy zabezpieczeniu praw tej strony, jak i zabezpieczeniu praw pozostałych stron – uniemożliwiając kontynuację postępowania i naruszenia praw strony nieobecnej, dopóki nie zostanie ustanowiony przedstawiciel osoby prawnej, o czym np. stanowi art. 42 § 2 k.c. Powyższe wynika także z art. 98 ust. 1 Pt, który stanowi, że Prezes UKE, niezwłocznie po ustaleniu dopłaty należnej przedsiębiorcy wyznaczonemu za dany rok kalendarzowy, rozpoczyna postępowanie w sprawie ustalenia przedsiębiorców telekomunikacyjnych obowiązanych do pokrycia dopłaty i wysokości ich udziału w dopłacie.

Przepis ten kreuje przesłankę materialną do współuczestnictwa wielu podmiotów w postępowaniu w sprawie ustalenia przedsiębiorców telekomunikacyjnych obowiązanych do pokrycia dopłaty i wysokości ich udziału w dopłacie. Co więcej, organ administracji publicznej, który zawiesił postępowanie z przyczyny określonej w art. 97 § 1 pkt 3 k.p.a., nie może pozostawać bezczynny, lecz jest obowiązany poczynić niezbędne kroki w celu usunięcia przeszkody do dalszego prowadzenia postępowania. W razie zawieszenia postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 3 k.p.a. organ administracji publicznej był obowiązany, stosownie do art. 34 § 1 k.p.a., wystąpić do sądu o ustanowienie przedstawiciela dla osoby, która utraciła zdolność do czynności prawnych, chyba że przedstawiciel został już wyznaczony. W razie bowiem, gdy postępowanie zawieszono z przyczyny określonej w art. 97 § 1 pkt 3 k.p.a. obowiązkiem organu było zapewnienia stronie odpowiedniej reprezentacji.

Jak wynika z akt sprawy, takie czynności organ wprawdzie podjął dopiero po wydaniu postanowienia o zawieszeniu postępowania względem spółki "D." (29 stycznia 2021r.) i na jego wniosek, 8 kwietnia 2021 r. Sąd Rejonowy dla [...] W., sygnatura akt: [...], wydał postanowienie, którym ustanowił kuratora dla tego podmiotu, celem m.in. jego reprezentowania i podejmowania czynności procesowych w postępowaniu toczącym się przed Prezesem UKE, prowadzonym pod sygnaturą [...].

Reasumując, w sprawie niniejszej, organ zawieszając postępowanie prowadzone w oparciu o przepis art. 98 ust. 1 Pt., w odniesieniu do tylko jednej ze stron postępowania rażąco naruszył art. 97 § 1 pkt 3 k.p.a. Taki sposób procedowania stoi w jawnej sprzeczności z art. 98 ust. 1 Pt, z istoty rzeczy mającym na celu prowadzenie jednego postępowania administracyjnego, którego celem jest ustalenie przedsiębiorców telekomunikacyjnych obowiązanych do pokrycia dopłaty i wysokości ich udziału w dopłacie. Jest to jedno postępowanie administracyjne, w którym bierze udział znaczna liczba stron, a jego zawieszenie, o czym była mowa wyżej, było konieczne, ale wobec wszystkich stron, a nie w "odniesieniu" do spółki "D.".

Należy podkreślić, że w prawie administracyjnym obowiązuje zasada legalizmu. Oznacza to, że wydane na wniosek rozstrzygnięcie winno odpowiadać prawu. Stosownie do art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. Postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej jest nadzwyczajnym środkiem prawnym wyeliminowania z obrotu prawnego ostatecznej decyzji administracyjnej i stanowi odstępstwo od zasady trwałości decyzji wyrażonej w art. 16 § 1 k.p.a. Dlatego do stwierdzenia nieważności może dojść wyłącznie z przyczyn określonych w wyczerpującym katalogu art. 156 § 1 pkt 1 do 7 k.p.a. i to z wyłączeniem wykładni rozszerzającej, a nie z powodu każdej, nawet niewielkiej wadliwości (por. B. Adamiak, J. Borkowski "Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz" Wyd. 8, C.H. Beck Warszawa 2006, str. 729). Takie (rażące) naruszenie prawa zachodzi, gdy czynności zmierzające do wydania decyzji administracyjnej oraz treść załatwienia sprawy w niej wyrażona, stanowią zaprzeczenie stanu prawnego sprawy w całości lub znacznej części (cyt. B. Adamiak, J. Borkowski str. 746). Inaczej mówiąc "rażące naruszenie prawa" to naruszenie wyraźnej, nie budzącej wątpliwości normy prawa materialnego lub normy prawa procesowego. Jak stwierdził NSA w wyroku z 9 lutego 2006 r. w sprawie o sygn. akt OSK 1134/04, lex nr 165717 – o rażącym naruszeniu prawa decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze - skutki, które wywołuje decyzja. Oczywistość naruszenia prawa polega na rzucającej się w oczy sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia, a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną. W sposób rażący może zostać naruszony wyłącznie przepis, który może być stosowany w bezpośrednim rozumieniu, to znaczy taki, który nie wymaga stosowania wykładni prawa. Skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszającą prawo, to skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności - skutki gospodarcze lub społeczne naruszenia, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji jako aktu wydanego przez organy praworządnego państwa ( wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 lipca 2021 r. III OSK 1310/21).

W sprawie niniejszej wszystkie trzy wymienione przesłanki zostały spełnione łącznie. Zawieszenie postępowania administracyjnego cząstkowo, wobec jednej z wielu stron toczącego się postępowania, nie licuje z powszechnie obowiązującymi zasadami postępowania administracyjnego i oznaczało zaistnienie przesłanek do stwierdzenia nieważności postanowienia z 9 czerwca 2021 r. i poprzedzającego go postanowienia z 29 stycznia 2021 r. o zawieszeniu z urzędu postępowania administracyjnego w odniesieniu do D. S.A. z siedzibą w W..

Z tych wszystkich względów, na mocy art. 145 § 1 pkt 2) p.p.s.a. Sąd stwierdził nieważność zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia Prezesa UKE z 29 stycznia 2021r. orzekając na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na mocy art. 119 i 120 p.p.s.a.

O kosztach postępowania w kwocie 497 złotych Sąd rozstrzygnął na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U.2018.265 t.j.) oraz na podstawie § 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2021.535 t.j.). Na powyższą kwotę składa się koszt zastępstwa prawnego radcy prawnego w wysokości 480 zł, zwrot wpisu sądowego w wysokości 100 zł i koszt opłaty skarbowej za pełnomocnictwo procesowe w wysokości 17 zł.