Wyrok NSA, sygn. akt I GSK 379/20
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2020-06-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy: article: art. 141 par. 4
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
journal: Dz.U.UE.L 2017 nr 138 poz 57 art 8a ust. 1 lit. a0, art. 9 ust. 2 lit. g)
law: Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2017/892 z dnia 13 marca 2017 r. ustanawiające zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu  Europejskiego i Rady (UE) nr 1308/2013 w odniesieniu do sektora owoców i warzyw oraz sektora przetworzonych owoców i warzyw

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Grzelak Sędzia NSA Dariusz Dudra Sędzia del. WSA Ewa Cisowska-Sakrajda (spr.) po rozpoznaniu w dniu 23 czerwca 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 września 2019 r. sygn. akt V SA/Wa 593/19 w sprawie ze skargi [...] na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] lutego 2019 r. nr [...] w przedmiocie przyznania pomocy finansowej na dofinansowanie funduszu operacyjnego z udziałem środków z budżetu Unii Europejskiej 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie; 2. zasądza na rzecz Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa od [...] kwotę [...] zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 26 września 2019r., sygn. akt V SA/593/19, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie – po rozpoznaniu skargi [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] – w pkt 1 uchylił decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] lutego 2019r. nr [...] w przedmiocie przyznania pomocy finansowej na dofinansowanie funduszu operacyjnego; w pkt 2 orzekł o kosztach postępowania sądowego.

W uzasadnieniu tego wyroku Sąd I instancji podniósł, że decyzją z dnia [...] stycznia 2016r. Marszałek Województwa Mazowieckiego w Warszawie wydał decyzję

o numerze [...] o uznaniu wstępnie uznanej grupy producentów owoców i warzyw [...] sp. z o. o. za organizację producentów owoców i warzyw w grupie produktów "owoce" i grupie produktów "warzywa", ze względu na które grupa została utworzona. Organizacja jest w trakcie realizacji programu operacyjnego na lata 2017-2019, zatwierdzonego decyzją Dyrektora OT ARR z dnia [...] stycznia 2017r. Następnie decyzją Dyrektora OT ARR z dnia [...] lipca 2017r. zatwierdzona została zmiana programu operacyjnego na bieżący rok 2017 oraz na kolejny rok 2018, zgodnie z zestawieniem stanowiącym załącznik do decyzji, a kolejną decyzją z dnia [...] lipca 2017r. zatwierdzona została zmiana wysokości funduszu operacyjnego na bieżący

2017 rok, wysokość funduszu operacyjnego została zmniejszona o kwotę [...] zł, wysokość funduszu operacyjnego po zmianie wynosi [...] zł; zmiana wysokości wydatków na działania zatwierdzone w programie operacyjnym na bieżący 2017 rok; zmiana wysokości pomocy finansowej ze środków pochodzących z Unii Europejskiej, na bieżący 2017 rok, wysokość pomocy finansowej ze środków pochodzących z Unii Europejskiej została zmniejszona o kwotę [...] zł, wysokość pomocy finansowej ze środków pochodzących z Unii Europejskiej po zmianie wynosi [...] zł.

Dyrektor wskazał, że w dniu [...] lutego 2018r. do Mazowieckiego Oddziału Regionalnego ARiMR wpłynął wniosek organizacji o przyznanie pomocy finansowej na dofinansowanie funduszu operacyjnego za rok 2017. W dniu [...] lutego 2018r. Dyrektor OR ARiMR wystosował pismo powiadamiające o poziomie zorganizowania rynku owoców i warzyw w Polsce oraz wysokości pomocy finansowej na dofinansowanie funduszy operacyjnych organizacji producentów za 2017r. Spółka została też poinformowana o konieczności złożenia korekty wniosku do dnia [...] lutego 2018r. uwzględniającego zmianę poziomu wsparcia funduszu operacyjnego za 2017r. z 60 % na 50 % faktycznie poniesionych w 2017r. wydatków. W wyniku kontroli administracyjnej stwierdzono nieprawidłowości. Dyrektor OR ARiMR wydał decyzję nr [...] o przyznaniu spółce pomocy finansowej na dofinansowanie

funduszu operacyjnego za rok 2017 w wysokości [...] zł wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości [...] zł.

Utrzymując w mocy tę decyzję – Dyrektor powołał art. 34 ust. 3 lit. f) i ust. 3 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1308/2013 z dnia 17 grudnia 2013r. ustanawiającego wspólną organizację rynków produktów rolnych oraz uchylającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 922/72, (EWG) nr 234/79, (WE) nr 1037/2001 i (WE) nr 1234/2007 (Dz. Urz. UE L 347 z 20.12.2013, s. 671), zwanej rozporządzeniem nr 1308/2013. Wskazał, że organizacja składając wniosek o zatwierdzenie programu operacyjnego i zaznaczając, że wnioskuje o limit pomocy finansowej z Unii Europejskiej na wydatki z funduszu operacyjnego na poziomie 60% powinna wziąć pod uwagę ryzyko z tym związane, bowiem art. 34 ust. 1 tego rozporządzenia wyraźnie wskazuje. że unijna pomoc finansowa jest równa faktycznie wpłaconej kwocie składek i jest ograniczona do 50 % faktycznie poniesionych wydatków, a wyłącznie po spełnieniu co najmniej jednego z określonych warunków: (art. 34 ust. 3 lit. a-g) na wyraźny wniosek organizacji producentów może zostać podwyższona do 60 %. Organizacja powinna sobie zdawać jednak sprawę, że w przypadku zaprzestania spełnienia jednego z warunków, który uprawniał ją do skorzystania z podwyższenia limitu z 50 % do 60% organy państwa członkowskiego

(w tym przypadku Dyrektor OR ARiMR) mają obowiązek weryfikacji w każdym roku realizacji spełniania warunków, o których mowa w art. 34 ust. 3 rozporządzenia. Spółka realizująca swój program operacyjny, ze względu na wzrost poziomu zorganizowania rynku owoców i warzyw w Polsce powyżej 20% w roku 2017 uprawniona jest do uzyskania wsparcia funduszu operacyjnego za 2017r. w wysokości 50%. zamiast 60% faktycznie poniesionych w 2017r. wydatków. Następnie wskazał, że zmniejszenie wnioskowanej kwoty pomocy finansowej na dofinansowanie funduszu operacyjnego

za 2017r. zostało ustalone z różnicy między wnioskowaną we wniosku kwotą pomocy finansowej ze środków pochodzących z Unii Europejskiej a ustaloną wysokością pomocy finansowej ze środków pochodzących z Unii Europejskiej obliczoną z uwzględnieniem obowiązującego limitu wsparcia funduszu operacyjnego (50%) i

wynosi 280.384,49 zł.

Uwzględniając skargę [...] sp. z o.o. na tę decyzję – Sąd I instancji stwierdził, że w sprawie organ błędnie zastosował "art. 7 i 77 § 1 k.p.a., w zw. z art.

107 § 3 k.p.a. poprzez przyjęcie, że uznane organizacje producentów owoców i

warzyw wprowadzają do obrotu w Polsce więcej niż 20% wyprodukowanych owoców

i warzyw, pomimo że w aktach sprawy nie znajduje się jakikolwiek dokument potwierdzający w/w okoliczność, jak również organ nie powołuje w treści decyzji jakiegokolwiek rzetelnego źródła, które potwierdzałoby przyjęcie takiego stopnia zorganizowania rynku owoców i warzyw. W treści zaskarżonej decyzji organ II instancji wskazał jedynie, iż w roku 2017 stopień zorganizowania rynku owoców i warzyw w Polsce przekroczył 20%. W związku z powyższym, jednostronne nie poparte jakimkolwiek źródłem uznanie, że organizacje producentów owoców i warzyw wprowadzają w Polsce powyżej 20% produkcji owoców i warzyw, nie może stanowić podstawy do właściwego zastosowania przepisów prawa materialnego w rozpoznawanej sprawie, powodując, iż stan faktyczny nie został ustalony w prawidłowy sposób".

Sąd I instancji uznał, że również przepisy prawa materialnego zostały

naruszone. Następnie przytoczył przepisy art. 8 i art. 8a ust. 2, ust. 3 i ust. 1 lit. a), art. 9 ust. 2 lit. g), art. 34 ust. 3 lit. f) oraz załącznik nr I rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2017/892 z dnia 13 marca 2017r. ustanawiającego zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1308/2013 w odniesieniu do sektora owoców i warzyw oraz sektora przetworzonych owoców i warzyw (Dz. Urz. UE L 138 z 25.5.2017, s. 57), zwanego rozporządzeniem nr 2017/892, art. 33 ust. 1 lit. a)

i ust. 2 oraz art. 54 lit. b) rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2017/891 z dnia 13 marca 2017r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1308/2013 w odniesieniu do sektora owoców i warzyw oraz sektora przetworzonych owoców i warzyw, uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do kar, które mają być stosowane w tych sektorach, a także zmieniającego rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) nr 543/2011 (Dz. Urz. UE L 138 z 25.5.2017, s. 4), zwanego rozporządzeniem nr 2017/891, po czym stwierdził, że na gruncie tych przepisów państwa członkowskie w odniesieniu do każdej organizacji producentów określają dwunastomiesięczny okres odniesienia rozpoczynający się nie wcześniej niż dnia 1 stycznia roku poprzedzającego trzy lata przed rokiem, dla którego wnioskowana jest pomoc, i kończący się najpóźniej dnia 31 grudnia roku poprzedzającego rok, dla którego wnioskowana jest pomoc. Warunek dotyczący zwiększonego procentowego pułapu pomocy na poniesione wydatki powinien być obliczony przed rokiem realizacji programu operacyjnego, tj. w tej sprawie najpóźniej na dzień 31 grudnia 2016r. Zdaniem Sądu I instancji pomimo zawartego w art. 8a ust. 1 lit. a) rozporządzenia nr 2017/892 odesłania do procedury, o której mowa w art. 9 ust. 2 lit. g) tego rozporządzenia nie określono odmiennego, niż wskazany w art. 8a ust. 2 i 3, trybu weryfikacji poziomu produkcji owoców i warzyw sprzedanej przez organizacje producentów. Sąd I instancji podkreślił, że organ odwoławczy nie wskazał w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji jaki okres odniesienia został określony dla skarżącej spółki w zatwierdzonym programie operacyjnym na lata 2017-2019. Zgodnie zaś z art. 23 ust. 1 akapit trzeci rozporządzenia nr 2017/891, do którego odesłanie zawarto w

art. 8a ust. 2 akapit pierwszy rozporządzenia nr 2017/892, metoda określania okresu odniesienia nie może zmieniać się w trakcie programu operacyjnego, z wyjątkiem należycie uzasadnionych sytuacji. W piśmie OR ARiMR z dnia 20 kwietnia 2018r. wskazano na potrzebę ustalenia wartości produktów sprzedanych w okresie referencyjnym organizacji, tj. w 2014r. Z uwagi na treść art. 8a ust. 3 rozporządzenia

nr 2017/892 poziom stopnia zorganizowania rynku owoców i warzyw, w odniesieniu

do naliczania pomocy finansowej za rok 2017, powinien być zdaniem Sądu I instancji obliczany przed rokiem realizacji programu operacyjnego. Z treści znowelizowanej strategii krajowej dla zrównoważonych programów operacyjnych organizacji producentów owoców i warzyw oraz zrzeszeń organizacji producentów owoców i warzyw w Polsce na lata 2010-2017, stanowiącej załącznik do informacji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 sierpnia 2016r. (Dz. Urz. Min. Rol. i Roz. Wsi poz.

18) nie wynikało zdaniem Sądu I instancji, iż stopień zorganizowania rynku owoców i warzyw w Polsce przekroczył 20%. Natomiast z przedłożonego na rozprawie przez pełnomocnika spółki pisma ARiMR zawierającego aktualizację stopnia

zorganizowania rynku owoców i warzyw wynika, iż stwierdzenie przekroczenia określonego w art. 34 ust. 3 lit. f) rozporządzenia nr 1308/2013 progu 20% dokonane zostało na podstawie przekazanego Komisji w dniu 15 listopada 2018r. sprawozdania rocznego z działalności grup i organizacji producentów owoców i warzyw za 2017r. Skarżąca spółka trafnie wywiodła zatem, że powyższe ustalenia nie mogą skutkować zmniejszeniem pomocy finansowej za rok 2017.

Skargę kasacyjną od tego wyroku wywiódł Prezes ARiMR, zaskarżając ten wyrok w całości.

Zaskarżonemu wyrokowi organ zarzucił:

A) na podstawie art.174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2017r. poz. 1369 z późn. zm.), zwanej p.p.s.a., naruszenia przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności:

a) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a w zw. z art.141 § 4 p.p.s.a. przez:

1) brak wyjaśnienia podstawy prawnej, a w szczególności brak wyjaśnienia przyjętego przez Sąd sposobu wykładni i zastosowania art. 8a ust. 1 w zw. z ust. 2 w zw. z ust.3

w zw. z ust. 4 rozporządzenia nr 2017/892 w zw. z art. 3 rozporządzenia nr 2018/1146;

2) pominięcie braku załączenia do wniosku skarżącego z dnia 15 lutego 2018r. o wypłatę pomocy finansowej na dofinansowanie funduszu operacyjnego za 2017 rok uzupełniających dokumentów uzasadniających zwiększenie limitu pomocy z 50% do 60% i brak wyjaśnienia podstawy prawej w zakresie interpretacji i stosowania art. 8a ust. 1 lit. a) w zw. z art. 9 ust. 2 lit. g) rozporządzenia nr 2017/892;

3) pominięcie stanowiska organu zawartego w odpowiedzi na skargę;

b) art.145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 i § 4 k.p.a. oraz art.107 § 3 k.p.a. przez pominięcie przez Sąd faktu notoryjnego, że według strategii krajowej dla zrównoważonych programów operacyjnych organizacji producentów owoców i warzyw oraz zrzeszeń organizacji producentów owoców i warzyw w Polsce na lata 2018-2022, stopień zorganizowania producentów rynku owoców i warzyw według danych na 31 grudnia 2016r. przekraczał 20%, co zwalniało organ z prowadzenia w

tym zakresie postępowania dowodowego i powoływania w uzasadnieniu decyzji, choć Sąd uwzględnił fakt notoryjny, że według strategii krajowej dla zrównoważonych programów operacyjnych organizacji producentów owoców i warzyw oraz zrzeszeń organizacji producentów owoców i warzyw w Polsce na lata 2010-2017, według

danych z okresu 2004-2008, stopień zorganizowania producentów rynku owoców i warzyw nie przekraczał 20%;

c) art.145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 8a ust. 1 lit. a) w zw. z art. 9 ust. 2 lit. g) rozporządzenia nr 2017/892 przez pominięcie zaniechania przez skarżącego inicjatywy dowodowej w zakresie wykazania istotnej przesłanki do podniesienia limitu pomocy;

d) art.145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 220 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 230 § 1 i § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 231 p.p.s.a. w zw. z art. 215 § 1 p.p.s.a. przez rozpoznanie skargi pomimo nie uiszczenia przez skarżącego całego wpisu od skargi;

e) art.145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 227 Kodeksu postępowania cywilnego w zw. z art. 106 § 3 i § 5 p.p.s.a. przez dopuszczenie na rozprawie dowodu z dokumentu, który dotyczy obliczania wysokości pomocy w odniesieniu do programu operacyjnego zrealizowanego w roku 2018 lub zatwierdzania wysokości pomocy w odniesieniu do programu operacyjnego realizowanego w roku 2019, choć niniejsza sprawa dotyczy programu operacyjnego zrealizowanego w roku 2017;

f) art.145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 233 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego w zw. z art. 106 § 3 i § 5 p.p.s.a. przez zaniechanie oceny wiarogodności i mocy dowodu z pisma ARiMR z dnia [...] maja 2019r. znak [...] na podstawie wszechstronnego rozważenia całego zebranego materiału;

B) na podstawie określonej w art.174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenia przepisów prawa materialnego, a w szczególności naruszenia:

a) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 8a ust. 1 lit. a) w zw. z art.9 ust.2 lit. g) rozporządzenia nr 2017/892 przez ich błędną interpretację i niewłaściwe zastosowanie w niniejszej sprawie poprzez przyjęcie, że odnośnie wniosku o przyznanie płatności z tytułu realizacji programu operacyjnego w roku 2017, beneficjent był zwolniony z obowiązku wykazania, i to za pomocą uzupełniających dokumentów załączonych do wniosku, że stopień zorganizowania producentów rynku owoców i warzyw nie przekraczał 20% w momencie udzielania pomocy i w roku realizacji programu operacyjnego, choć prawidłowa wykładnia przepisów wymienionych na wstępie prowadzi do odmiennego wyniku;

b) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 8a ust. 1 lit. a) w zw. z ust. 2 w zw. z ust. 3 w zw. z ust. 4 rozporządzenia nr 2017/892 w zw. z art. 3 akapit drugi rozporządzenia nr 2017/1146 przez ich błędną interpretację i niewłaściwe zastosowanie w niniejszej sprawie przez przyjęcie, że art. 8a ust. 1 lit. a) w zw. z ust. 2 w zw. z ust. 3 w zw. z

ust.4 rozporządzenia nr 2017/892 obowiązywały przed 1 stycznia 2018 i na ich podstawie państwo członkowskie miało obowiązek obliczyć stopień zorganizowania producentów na rynku owoców i warzyw na dzień 31 grudnia 2016r., choć z art. 3

akapit drugi rozporządzenia nr 2017/1146 wynika wprost, że obowiązywały one

dopiero od 1 stycznia 2018r., a więc nie mogły determinować obliczenia stopnia zorganizowania producentów na rynku owoców i warzyw we wcześniejszym okresie;

Wskazując na powyższe, skarżący kasacyjnie organ wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania, zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa przez radcę prawnego, na rzecz organu według norm przepisanych. Ponadto oświadczył, że zrzeka się rozprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje

sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę

nieważność postępowania, a mianowicie sytuacje enumeratywnie wymienione w § 2 tego przepisu. Skargę kasacyjną, w granicach której operuje Naczelny Sąd Administracyjny, można oprzeć stosownie do art. 174 p.p.s.a. na podstawie

naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli

uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega więc zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie,

lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia

wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do

jego wydania.

Wobec nie stwierdzenia okoliczności skutkujących nieważnością postępowania przed Sądem I instancji, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał wniesioną w tej sprawie skargę kasacyjną w granicach zarzutów kasacyjnych.

Skarga ta, oparta na obu określonych w art. 174 p.p.s.a. podstawach prawnych, zasługuje na uwzględnienie, bowiem zasadny okazał się zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., tj. zarzut lit. A) petitum skargi kasacyjnej.

Rozpoznając ten zarzut kasacyjny - Naczelny Sąd Administracyjny w pierwszej kolejności wyjaśnia, iż w analogicznym stanie faktycznym i prawnym zapadł w dniu 12 czerwca 2019r. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, sygn. akt V SA/Wa 250/19, uchylający decyzję Prezesa ARiMR przyznającą pomoc finansową ze środków unijnych wynikającą z pomniejszenia płatności z uwagi na zmianę poziomu wsparcia funduszu operacyjnego z 60% do 50% faktycznie poniesionych w 2017r. wydatków. Skarga kasacyjna organu od tego wyroku została przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 28 maja 2020r., sygn. akt I GSK 1833/19, oddalona. Podnieść jednakże należy, że uzasadnienie skontrolowanego przez Naczelny Sąd Administracyjny wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 czerwca 2019r. różni się zasadniczo od treści uzasadnienia wyroku poddanego obecnie kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego, bowiem została ona uzupełniona i rozszerzona w stosunku do treści uzasadnienia tegoż pierwszego wyroku. Rozważania Sądu I instancji zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego w tej sprawie wyroku w tej części pozostają jednakże w sprzeczności z jego wcześniejszymi

rozważaniami, a tożsamymi z rozważaniami wyroku z dnia 12 czerwca 2019r., co czyni skargę kasacyjną organu zasadną i uprawnia do innego rozstrzygnięcia sprawy niż w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 maja 2020r.

Wobec tego podnieść trzeba, że zgodnie z art. 141 § 4 p.p.s.a. uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeśli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. Oznacza to, że sąd

administracyjny ma nie tylko obowiązek wskazania swojego rozstrzygnięcia (wypowiedzenia się w przedmiocie zgodności z prawem skarżonego aktu administracyjnego), ale i umotywowania swojego stanowiska w tym zakresie, tj. przedstawienia toku rozumowania, który doprowadził do podjęcia rozstrzygnięcia, w

tym wskazania przyczyn zajęcia danego stanowiska, jak i powodów, dla których

zarzuty i argumenty podnoszone przez stronę są lub nie są zasadne. Argumentacja uzasadnienia musi umożliwiać stronie zrozumienie racji, jakimi kierował się sąd I instancji badając legalność zaskarżonego działania/zaniechania organu, a w

przypadku, gdy strona z wyrokiem się nie zgadza, uzasadnienie wyroku musi

umożliwić jej merytoryczną polemikę z argumentacją sądu, a sądowi odwoławczemu kontrolę instancyjną (por. np. wyroki NSA z dnia 15 czerwca 2012r., I OSK 1931/11, z dnia 27 lutego 2008r., II FSK 1771/06, z dnia 20 stycznia 2009r., I GSK 1185/07, z

dnia 17 lipca 2009r., II FSK 592/08, z dnia 10 października 2007r., II GSK 204/07, z dnia 7 czerwca 2011r., II GSK 601/10). Motywy wyroku muszą być przy tym jasne i przekonujące, stanowić konsekwentną i logiczną całość (por. wyrok NSA z dnia 9 marca 2006 r., II OSK 632/05, czy wyrok NSA z dnia 4 lutego 2015r., II GSK 2304/13). Wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić przedmiot skutecznego zarzutu kasacyjnego z art. 141 § 4 p.p.s.a. zasadniczo w sytuacji, gdy nie zawiera ono stanowiska odnośnie stanu faktycznego przyjętego, jako podstawa zaskarżonego rozstrzygnięcia, lub brak jest uzasadnienia któregokolwiek z rozstrzygnięć sądu, albo gdy uzasadnienie obejmuje rozstrzygnięcie, którego nie ma w sentencji orzeczenia,

jak również, gdy jest ono sporządzone w sposób uniemożliwiający instancyjną kontrolę zaskarżonego wyroku (wyrok NSA z dnia 19 września 2018r., II OSK 63/18, LEX nr 2578626).

Zważywszy na konsekwencje prawne płynące z powyższej regulacji prawnej, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że w uzasadnieniu poddanego kontroli instancyjnej wyroku Sąd I instancji nie przedstawił spójnego i konsekwentnego stanowiska co do rozstrzygnięcia sprawy. Najpierw uznał bowiem, że organ błędnie zastosował art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., gdyż nie przedstawił żadnych dowodów ani wiarygodnego źródła potwierdzającego, że uznane organizacje producentów owoców

i warzyw wprowadzają do obrotu w Polsce więcej niż 20% wyprodukowanych owoców

i warzyw. Takie działanie organu Sąd I instancji uznał za jednostronne i nie mogące stanowić podstawy do właściwego zastosowania przepisów prawa materialnego. W końcowej części rozważań – po przytoczeniu licznych przepisów prawa unijnego – odwołał się jednakże do znowelizowanej strategii krajowej dla zrównoważonych programów operacyjnych organizacji producentów owoców i warzyw oraz zrzeszeń organizacji producentów owoców i warzyw w Polsce za lata 2010-2017, stanowiącej załącznik do informacji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 9 sierpnia 2016r. (Dz. Urz. Min. Rol. i Roz. Wsi poz. 18), wywodząc, że nie wynika z niej stopień zorganizowania rynku owoców i warzyw w Polsce powyżej 20%. Powyższe oznacza, że Sąd I instancji zarzucając organom gołosłowne przyjęcie stopnia zorganizowania rynku owoców i warzyw w Polsce powyżej 20% jednocześnie z urzędu uwzględnił w swojej ocenie strategię krajową za lata 2010-2017, wywodząc z niej negatywne konsekwencje dla legalności zaskarżonej decyzji. Nie sposób więc zrozumieć stanowiska zaskarżonego wyroku, który wyraził przeciwstawną ocenę strategii krajowej wskazanej w

uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wskazanej przez Sąd I instancji. Tę pierwszą uznając jako pozbawioną rzetelności i mocy dowodowej, tę drugą zaś jako istotny dowód w sprawie na okoliczność przekroczenia 20% poziomu zorganizowania rynku owoców i warzyw. Odmienną kwestią są natomiast wnioski płynące z tych strategii, pozostające z tej przyczyny poza oceną na tym etapie postępowania. Sąd I instancji

nie wyjaśnił przy tym powodów tak różnego podejścia do strategii krajowej, opublikowanej wszak w urzędowym promulgatorze. Wynikające z niej okoliczności są zatem powszechnie znane i nie wymagają innego dowodu. Dodać też trzeba, że choć uzasadnienie zaskarżonego wyroku jest dość obszerne, to jednak zasadniczo sprowadza się ono do cytowania treści przepisów prawa materialnego. Sąd I instancji nie wyjaśnił natomiast w sposób zrozumiały i czytelny sposobu rozumienia tych przepisów, zwłaszcza zaś w zakresie interpretacji i zastosowania art. 8a ust. 1 lit. a) w zw. z art. 9 ust. 2 lit. g) rozporządzenia nr 2017/892.

W tych okolicznościach przedwczesne jest rozważenie pozostałych zarzutów kasacyjnych. Zasada dwuinstancyjności postępowania sądowoadministracyjnego wymaga bowiem, aby sprawa sądowoadministracyjna była rozpoznana dwukrotnie przez sądy administracyjne obu instancji.

Ponownie rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie obowiązany będzie uwzględnić fakt, iż strategie krajowe, opublikowane w

odpowiednich dzienniku urzędowym, stanowią dowód okoliczności z nich

wynikających, a następnie dokonać ponownej oceny zaskarżonej decyzji z uwzględnieniem powołanej przez organ odwoławczy strategii krajowej, w zależności

zaś od wyników tej oceny ocenić wykazanie przez skarżącą warunków udzielenia pomocy ponad zasadniczy pułap. Wynik przeprowadzonej przez Sąd I instancji oceny legalności zaskarżonej decyzji winien znaleźć swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu wyroku, spełniającym wymogi art. 141 § 4 p.p.s.a.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a., uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. O kosztach postępowania, obejmujących wpis od skargi kasacyjnej oraz wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika, orzekł na podstawie art. 203 pkt 2 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b) w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 września 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015r. poz. 1804 ze zm.).