Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt I SA/Go 103/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2011-04-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Podatek od spadków i darowizn
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 4a ust. 1 pkt 1 i 2
journal: Dz.U. 2009 nr 93 poz 768
law: Ustawa z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn - tekst jednolity.
article: art. 151 a
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stefan Kowalczyk Sędziowie Sędzia WSA Krystyna Skowrońska - Pastuszko (spr.) Sędzia WSA Alina Rzepecka Protokolant Sekretarz sądowy Alicja Rakiej po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 kwietnia 2011 r. sprawy ze skargi A.W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od spadków i darowizn oddala skargę.


UZASADNIENIE

A.W. reprezentowana przez pełnomocnika doradcę podatkowego wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] września 2010 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia podatku od spadków i darowizn.

Organy podatkowe ustaliły w sprawie następujący stan faktyczny.

Według twierdzenia skarżącej w dniu [...] marca 2010 r. otrzymała ona darowiznę od ojca J.W. w wysokości 50.000 zł. Środki pieniężne z tytułu darowizny zostały przekazane obdarowanej w formie gotówki, do "rąk własnych". W dniu [...] marca 2010 r. skarżąca złożyła w Urzędzie Skarbowym zeznanie podatkowe o nabyciu rzeczy i praw majątkowych.

W toku postępowania podatkowego Naczelnik Urzędu Skarbowego stwierdził, że w okresie ostatnich pięciu lat A.W. otrzymała od ojca J.W. darowizny środków pieniężnych w wysokości 650.000,00 zł, z czego kwota 600.000,00 zł była objęta zwolnieniem z podatku od spadków i darowizn.

Organ pierwszej instancji wydał swoją decyzję w oparciu o następujące ustalenia:

- obdarowana w dniu [...] marca 2010 r. złożyła zgłoszenie o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych SD-Z2, w związku z otrzymaniem kwoty

50.000 zł od ojca, potwierdzeniem tego faktu była umowa darowizny z dnia [...] marca 2010 r. zawarta pomiędzy A.W. i jej rodzicami I. i J.W. opiewająca na kwotę 100.000,00 zł,

- do zgłoszenia strona załączyła umowę darowizny, na druku SD-Z2 dokonała adnotacji, że darowiznę otrzymała w formie gotówki do rąk własnych, po czym sama dokonała wpłaty na rachunek bankowy,

- obdarowana dołączyła dowód wpłaty kwoty 100.000,00 zł, dokonanej w dniu [...] marca 2010 r.

Zapoznając się z materiałem dowodowym zgromadzonym przez organ pierwszej instancji pełnomocnik strony stwierdził, że nieuzasadnione są wątpliwości organu podatkowego dotyczące udokumentowania przekazania otrzymanych środków pieniężnych na rachunek bankowy nabywcy. Obdarowana dokonała wpłaty na własny rachunek bankowy kwoty 100.000,00 zł w dniu następnym po podpisaniu umowy darowizny, lecz nie zmienia to faktu, że przedmiotem darowizny była gotówka, a obdarowana nie mogła być jednocześnie sama dla siebie darczyńcą.

W decyzji z dnia [...] września 2010 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego ustalił A.W. podatek w wysokości 2.209,00 zł od dokonanej przez ojca podatniczki darowizny w wysokości 50.000 zł.

W odwołaniu od powyższej decyzji strona zarzuciła obrazę art. 4a ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz.U. z 2009 r. Nr 93, poz.768) przez uznanie, że w przypadku darowizny pieniężnej otrzymanej przez skarżącą nie został wypełniony warunek udokumentowania otrzymania środków dowodem ich przekazania na rachunek bankowy.

Po rozpatrzeniu odwołania Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy motywował między innymi, że art. 4a ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn przewiduje, iż zwalnia się z tego podatku nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych przez małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, rodzeństwo, ojczyma i macochę, o ile: 1) zgłoszą nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego, a w przypadku nabycia w drodze dziedziczenia w terminie 6 miesięcy od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku oraz 2) udokumentują - w przypadku gdy przedmiotem nabycia tytułem darowizny lub polecenia darczyńcy są środki pieniężne, a wartość majątku nabytego łącznie od tej samej osoby w okresie 5 lat, poprzedzających rok, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, doliczona do wartości rzeczy i praw majątkowych ostatnio nabytych, przekracza kwotę 9637 zł - ich otrzymanie dowodem przekazania na rachunek bankowy nabywcy albo jego rachunek prowadzony przez spółdzielczą kasę oszczędnościowo-kredytową lub przekazem pocztowym.

Następnie organ wskazał, że skarżąca twierdziła, iż otrzymane pieniądze zostały jej przekazane przez darczyńcę "do ręki", a ona sama dokonała wpłaty tych środków na rachunek bankowy. Kwestię sporną stanowiło zatem rozstrzygnięcie, czy otrzymana przez skarżącą darowizna środków pieniężnych została udokumentowana w sposób określony w art. 4a ust. 1 pkt 2 ustawy, to jest czy została spełniona druga z przytoczonych powyżej przesłanek zwolnienia. Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej, przesłanka ta nie została spełniona, gdyż obdarowany ma udokumentować otrzymanie środków pieniężnych dowodem przekazania na rachunek nabywcy w sposób zapewniający identyfikację stron umowy. Środki pieniężne na rachunek przekazała natomiast sama obdarowana. Organ podał jeszcze, że wprowadzenie w ustawie podatkowej warunków zgłoszenia i udokumentowania darowizny miało na celu zapewnienie szczelności systemu podatkowego oraz uzyskanie pewności prawnopodatkowej odnośnie nabytego majątku, a co za tym idzie dążenie do zapobiegania fikcyjnym umowom darowizny sporządzanym wyłącznie dla zmniejszenia obciążeń podatkowych.

Na powyższą decyzję Dyrektora Izby Skarbowej skargę wniósł pełnomocnik strony doradca podatkowy, z zarzutami analogicznymi do zgłoszonych wcześniej w odwołaniu a mianowicie o obrazie art. 4a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn przez uznanie, iż w przypadku darowizny pieniężnej otrzymanej przez skarżącą nie został wypełniony warunek udokumentowania otrzymania środków dowodem ich przekazania na rachunek bankowy.

W uzasadnieniu skargi zostało podniesione, że w rozpatrywanym stanie faktycznym bezsporne jest, iż darowiznę nabyła zstępna a więc osoba, o której mowa w art. 4a ust. 1 cyt. ustawy. Ponadto darowizna została zgłoszona właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego na druku SD-Z2 w dniu [...] marca 2010r.,

a więc wymóg zgłoszenia darowizny, o którym mowa w art. 4a ust. 1 pkt 1 ustawy został wypełniony przed upływem terminu, o którym mowa w tym przepisie.

W związku z tym, że przedmiotem darowizny były środki pieniężne, a wartość majątku nabytego łącznie od tej samej osoby (osób) w okresie 5 lat, poprzedzających rok, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, doliczona do wartości rzeczy i praw majątkowych ostatnio nabytych, przekracza kwotę określoną w art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy, konieczne stało się udokumentowanie ich otrzymania dowodem przekazania na rachunek bankowy nabywcy, albo jego rachunek prowadzony przez spółdzielczą kasę oszczędnościowo – kredytową lub przekazem pocztowym. W rozpatrywanym przypadku otrzymanie środków pieniężnych udokumentowano dowodem przekazania otrzymanych pieniędzy na rachunek bankowy obdarowanej A.W.. Dowód przekazania otrzymanych pieniędzy na rachunek bankowy w dniu [...] marca 2010 r. znajduje się w aktach sprawy. Już z treści tego dowodu wynika, że właścicielem rachunku, na który dokonano wpłaty, jest obdarowana A.W.. Organ podatkowy uważa zaś, że wpłaty na rachunek obdarowanej musi dokonać darczyńca i nie może zrobić tego obdarowany. Stoi też na stanowisku, że nie jest wypełnieniem dyspozycji art. 4a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn dowód wpłaty otrzymanych pieniędzy przez obdarowaną na swój rachunek bankowy. Według strony skarżącej stanowisko organu jest nieuzasadnione. Wykładnia językowa przepisu art. 4a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn nie pozwala

na jednoznaczne odczytanie, że zawarto w nim hipotezę, co do zakresu udokumentowania przekazania darowizny w sposób, jaki w niniejszej sprawie prezentuje organ podatkowy. Przepis wyraźnie określa, że należy udokumentować fakt otrzymania darowizny dowodem przekazania na rachunek bankowy nabywcy. Brak jest dyspozycji, kto technicznie tę funkcje ma wykonać. Istotny jest jedynie dowód wskazujący, że doszło do umieszczenia tej kwoty na rachunku bankowym obdarowanej. Ta niejednoznaczność powoduje konieczność zastosowania wykładni celowościowej. Zdaniem skarżącej określenie "udokumentują ich otrzymanie dowodem przekazania na rachunek bankowy nabywcy, albo jego rachunek prowadzony przez spółdzielczą kasę oszczędnościowo-kredytową lub przekazem pocztowym" nie pozwala na jednoznaczne stwierdzenie, że udokumentowanie ma jednoznacznie potwierdzać, że wpłacającym jest darczyńca czy też, że to on ma wykonać osobiście dyspozycję wpłaty. Zarówno wpłaty w drodze przekazu pocztowego, jak i wpłaty na rachunek bankowy (o ile regulamin konkretnego banku nie przewiduje inaczej) może dokonać dowolna osoba, której dane osobowe nie są sprawdzane i może podać jako dane osoby wpłacającej dowolne dane, o ile transakcja nie wymaga rejestracji transakcji i osób jej dokonujących, zgodnie z przepisami art. 8 i następnych ustawy z dnia 16 listopada 2000r. o przeciwdziałaniu wprowadzaniu do obrotu finansowego wartości majątkowych pochodzących z nielegalnych lub nieujawnionych źródeł oraz o przeciwdziałaniu finansowaniu terroryzmu (Dz.U. z 2003 r. Nr 153, poz. 1505 ze zm.). Przedmiotowa umowa darowizny kwoty powodującej taki obowiązek, to jest równowartości 15.000 EUR, nie przekraczała.

Dalej skarżąca podniosła, że z całą pewnością w treści omawianego przepisu ustawy podatkowej nie można się również doszukać nakazu udokumentowania otrzymania środków pieniężnych dowodem przekazania na rachunek nabywcy w sposób zapewniający identyfikację stron umowy, co stwierdził Dyrektor Izby Skarbowej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wykładnia językowa nie prowadzi do jednoznacznych, wykluczających wszelkie wątpliwości wniosków, zatem konieczna jest wykładnia celowościowa, która musi być oparta na ratio legis analizowanego przepisu, w czym pomocna jest analiza uzasadnienia wprowadzenia takiego przepisu przez ustawodawcę.

Skarżąca wskazała, że przepis w analizowanym brzmieniu został wprowadzony do ustawy o podatku od spadków i darowizn od 1 stycznia 2007 r. ustawą z dnia 16 listopada 2006 r. o zmianie ustawy o podatku od spadków i darowizn oraz ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz. U. Nr 222, poz. 1629). Jak wynika z uzasadnienia rządowego projektu nowelizacji zmiany te mają na celu zapewnienie ochrony interesów majątkowych członków najbliższej rodziny (druk Nr 736 z dnia 26 czerwca 2006r.; http://orka.sejm.gov.pl/Druki5ka/nsf/wgdruku/736) przez zniesienie obciążeń podatkowych dla nabywających nieodpłatnie majątek od osób najbliższych. Zacytowała także fragment o następującej treści: "mając na względzie konieczność szczególnej ochrony sytuacji majątkowej rodziny oraz uwzględniając fakt, że nieodpłatne przekazywanie majątku odbywa się, co do zasady, między osobami najbliższymi, przyjęte w projekcie rozwiązania prowadzą do całkowitego zwolnienia od podatku nieodpłatnego nabycia majątku od osób najbliższych. Szczególne powiązania osobiste i rodzinne między krewnymi w linii prostej oraz małżonkami uzasadniają całkowite zwolnienie od podatku nabycie rzeczy lub praw majątkowych przez małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, ojczyma i macochę (art. 1 pkt 4 projektu). Jednocześnie proponuje się, aby wprowadzenie całkowitego zwolnienia od podatku następowało pod warunkiem zgłoszenia faktu nabycia majątku organowi podatkowemu, a dodatkowo w przypadku, gdy wartość majątku nabytego łącznie od tej samej osoby w okresie 5 lat, poprzedzających rok, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, przekracza kwotę wolną od podatku dla nabywców zaliczonych do l grupy podatkowej (9.637 zł), a przedmiotem nabycia tytułem darowizny lub polecenia darczyńcy są środki pieniężne, udokumentowania ich otrzymania dowodem przekazania na rachunek bankowy obdarowanego albo jego rachunek prowadzony przez spółdzielczą kasę oszczędnościowo-kredytową lub przekazem pocztowym (art. 1 pkt 4 projektu). Wprowadzenie tych warunków ma na celu zapewnienie szczelności systemu podatkowego. Obowiązek zgłaszania organowi podatkowemu majątku nabytego pod tytułem darmym przez nabywców zwolnionych od podatku, który zastąpi składanie przez te osoby zeznań podatkowych o nabyciu rzeczy lub praw majątkowych, ma na celu uzyskanie pewności prawnopodatkowej odnośnie nabytego majątku".

Skarżąca twierdziła, że z powyższego wynika, iż obowiązki udokumentowania otrzymania darowizny pieniężnej dowodem przekazania na rachunek bankowy nabywcy, albo jego rachunek prowadzony przez spółdzielczą kasę oszczędnościowo-kredytową lub przekazem bankowym wprowadzono jedynie po to, aby podatnicy nie mogli powoływać się na rzekome (fikcyjne) kwoty uzyskane z darowizn od najbliższych członków rodziny, np. w postępowaniach dotyczących tzw. nieujawnionych źródeł przychodów poprzez uzyskanie pewności prawnopodatkowej odnośnie nabytego majątku. Cel wprowadzenia tych regulacji jest istotny i powinien zostać uwzględniony przy ich wykładni.

Podniosła jeszcze, że prawo podatkowe przewidujące określone ulgi ma za zadanie spełnienie określonych celów społecznych czy ekonomicznych, uznawanych przez ustawodawcę za pożądane. Prawodawca nie może jednak przewidzieć wszystkich możliwych sytuacji, które mogą się zrealizować i to wówczas rolą organów podatkowych jest taka wykładnia przepisów w odniesieniu do zaistniałego stanu faktycznego, aby uwzględniała jego cele i założenia. Ograniczanie uprawnień do ulg naruszałoby zasadę równości, która nie może odnosić się tylko do ponoszenia obciążeń publicznoprawnych, ale także do równego dostępu do preferencji podatkowych. Zwolnienia podatkowe określone w ustawach są tak samo istotnym ich elementem, jak zakres podmiotowy opodatkowania, czy podstawa opodatkowania,

o czym świadczy chociażby treść art. 217 Konstytucji RP. Zatem wykładnia przepisów dotyczących zwolnień nie może ograniczać się wyłącznie do analizy językowej, zwłaszcza gdy ta nie daje jednoznacznych rezultatów.

W przedmiotowej sprawie wykładnia przepisu art. 4a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn uwzględniająca ratio legis przepisu w odniesieniu do ustalonego w sprawie stanu faktycznego, pozwala na przyjęcie, że zachowanie darczyńców i obdarowanej, w szczególności polegające na jednoznacznym udokumentowaniu daty i wysokości wpłaty na rachunek obdarowanej oraz wskazaniu w umowie darowizny, że wydanie kwoty nastąpi poprzez dokonanie wpłaty na rachunek bankowy obdarowanej spełniają cele, jakim ma służyć ten przepis, to jest ochrony przed nieograniczoną możliwością powoływania się na rzekome darowizny od najbliższych dla uzyskania niezgodnych z prawem korzyści polegających na uniknięciu opodatkowania.

W końcu skarżąca podniosła, że podobne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w orzeczeniu w sprawie o sygn. akt II FSK 1394-1395/09 z dnia 8 grudnia 2010 r.

Dyrektor Izby Skarbowej w odpowiedzi na skargę wniósł o oddalenie skargi, z argumentacją przyjętą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Spór pomiędzy stroną skarżącą a organami dotyczy prawidłowości zastosowania art. 4a ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz. U. z 2009 r. Nr 93, poz. 768).

Zdaniem strony skarżącej organy bezpodstawnie i niezgodnie z wyżej wymienionym przepisem przyjęły, że nie został wypełniony warunek udokumentowania otrzymania środków pieniężnych w ramach darowizny dowodem ich przekazania na rachunek bankowy.

Należy przypomnieć, że spór dotyczył w istocie oceny, czy w przypadku skarżącej wystąpiły przesłanki do zwolnienia z podatku od spadku i darowizn otrzymanej przez nią od ojca jako darowizny kwoty 50.000 zł. Warunki takiego zwolnienia, mogące mieć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, reguluje art. 4a ust. 1 cytowanej ustawy. Zwolnienie od podatku w przypadku nabycia własności rzeczy lub praw majątkowych przez małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, rodzeństwa, ojczyma i macochę występuje jeżeli zostaną spełnione dwa warunki. Pierwszy dotyczy terminu zgłoszenia (6 miesięcy) i nie jest kwestionowany, natomiast drugi związany z udokumentowaniem otrzymania przedmiotu darowizny stał się osią sporu w rozpoznawanej sprawie.

Zgodnie z regulacją art. 4a ust.1 pkt 2 ustawy podatkowej w przypadku, tak jak w niniejszej sprawie, gdy przedmiotem darowizny były środki pieniężne, udokumentowanie ich otrzymania ma nastąpić dowodem przekazania na rachunek bankowy nabywcy albo jego rachunek prowadzony przez spółdzielczą kasę oszczędnościowo – kredytową lub przekazem pieniężnym.

Spór dotyczący tego, czy strona skarżąca udokumentowała otrzymanie darowizny dowodem ich przekazania na rachunek bankowy powstał w związku z tym, że pieniądze zostały wpłacone na rachunek obdarowanej A.W. [...] marca 2010 r. i wpłaty tej dokonała ona sama.

Pełnomocnik skarżącej podnosił, że z cytowanej powyżej regulacji dotyczącej udokumentowania przekazania na rachunek bankowy nabywcy środków pieniężnych nie wynika, kto technicznie ma dokonać przekazania pieniędzy na rachunek bankowy. Jego zdaniem istotnym jest jedynie dowód wskazujący, że doszło do umieszczenia tej kwoty na rachunku bankowym obdarowanej.

Z taką interpretacją nie można się zgodzić. Należy bowiem mieć także na uwadze, że art. 4a ust. 1 reguluje warunki zastosowania ulgi w podatku od spadków i darowizn co oznacza, że dokonana wykładnia przepisów powinna być ścisła a nie rozszerzająca, gdyż mogłoby to doprowadzić do zastosowania ulg wobec osób, które zdaniem ustawodawcy nie spełniają ustanowionych przez niego wymogów.

Dokonując interpretacji art. 4a ust 1 pkt 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn należy dokonywać wykładni tej regulacji mając na uwadze czynność, której ona dotyczy. Nie należy też dokonywać interpretacji części regulacji w oderwaniu od pozostałej. Z art. 4a ust. 1 cytowanej ustawy wynika, że zwalnia się od podatku nabycie tytułem darowizny środków pieniężnych, jeżeli udokumentuje się ich otrzymanie dowodem przekazania na rachunek bankowy. Zatem istotnym warunkiem skorzystania z ulgi jest udokumentowanie przez osobę, która chce skorzystać z ulgi, otrzymania środków pieniężnych na rachunek bankowy.

Strona skarżąca podniosła, że nie ma wymogu, aby pieniądze były przelane przez darczyńcę na rachunek bankowy nabywcy, że może to zrobić sam nabywca wpłacając pieniądze na swój rachunek. Jednak strona skarżąca traci z pola widzenia fakt, że w sytuacji, gdy nabywca sam dokonuje wpłaty pieniędzy na swój rachunek bankowy, działa on w imieniu własnym, a nie darczyńcy, dokonując jednocześnie czynności dotyczącej już jego majątku. W takim przypadku nie można uznać, że są to środki otrzymane przez nabywcę od obdarowanego.

Podkreślić trzeba, że zwolnieniu podlegają tylko te środki pieniężne, które zostały przekazane na rachunek bankowy obdarowanego. Wówczas w momencie dokonywania polecenia przekazu, właścicielem tych środków jest darczyńca, własność tych środków przechodzi na nabywcę dopiero w momencie ich uznania na rachunku bankowym obdarowanego. W takiej sytuacji jest wiadomym, kto przed przekazaniem pieniędzy był ich właścicielem.

Natomiast w sytuacji, gdy pieniądze wpłaca na swój rachunek nabywca, jest jedynie pewne, że przed dokonaniem wpłaty był on ich właścicielem, a nie darczyńca.

Strona skarżąca uważa, że okoliczność pochodzenia pieniędzy została wykazana

i jest bezsporna. Jednak należy zauważyć, że ustawodawca wprowadził określoną przesłankę, dopiero której spełnienie skutkuje nabyciem ulgi. Przesłanka ta dotyczy sposobu udokumentowania otrzymania środków pieniężnych w postaci dowodu przekazania na rachunek bankowy. Jej spełnienie nie może więc być wykazane

za pomocą innego dowodu.

Pamiętać należy, że pieniądze będące w obiegu powszechnym są rzeczami oznaczonymi co do gatunku i podzielnymi, do przeniesienia ich własności poza umową należy jeszcze przeniesienie ich posiadania, co następuje w momencie wydania pieniędzy (zob. System Prawa Cywilnego, tom I pod redakcją Marka Safina C. H. Beck Warszawa 2008 r. s. 1210).

Z przedłożonych dokumentów wynika, że umowa darowizny została zawarta [...] marca 2010 r. W jej treści w § 3 ustalono, że wydanie przedmiotu darowizny nastąpi przez dokonanie wpłaty na rachunek bankowy obdarowanej w ciągu 14 dni od dnia zawarcia umowy. Z powyższego wynika zastrzeżony przez strony tej umowy sposób przekazania pieniędzy, którym miała być "wpłata na rachunek bankowy obdarowanej w ciągu 14 dni od dnia zawarcia niniejszej umowy".

Strona skarżąca nie przedłożyła zmiany tej umowy, mimo istniejącego w niej zapiosu,

że "wszelkie zmiany niniejszej umowy wymagają dla swej ważności formy pisemnej".

Przedłożyła natomiast dowód dokonania wpłaty na swój rachunek bankowy

[...] marca 2010 r. gotówki w wysokości 100.000 zł. Do zgłoszenia SD – Z2 z dnia [...] marca 2010 r. załączyła dowód wpłaty KP nr [...] z dnia [...] na kwotę 110.000 zł sporządzony przez Prywatne Przedsiębiorstwo "P" wskazując, że jest to dokument potwierdzający źródło pochodzenia darowizny.

Z powyższego dokumentu oraz wniosku o zaliczkę I.W. z [...] marca 2010 r. wynika jedynie, że matka skarżącej w tej dacie była w posiadaniu kwoty 110.000 zł. Nie wynika jednak z tego, aby wydanie tych pieniędzy było związane z wykonaniem umowy darowizny z dnia [...] marca 2010 r.

Ponadto z przedłożonych dokumentów wynika, że matka skarżącej już [...] marca 2010 r. była w posiadaniu 110.000 zł. Skoro te pieniądze miałyby być przekazane gotówką jako darowizna i to od obojga rodziców skarżącej, to oczywistym wydaje się, że w umowie zawartej osiem dni później tj. [...] marca 2010 r., taki sposób wydania pieniędzy zostałby przez strony zastrzeżony.

Z zebranego materiału nie wynika zatem, aby środki pieniężne, które strona skarżąca wpłaciła [...] marca 2010 r., pochodziły z wykonania umowy darowizny z dnia

[...] marca 2010 r.

Pełnomocnik skarżącej w skardze powołał się na uzasadnienie rządowego projektu nowelizacji ustawy o podatku od spadków i darowizn, która została wprowadzona od 1 stycznia 2007 r. ustawą z dnia 16 listopada 2006 r. o zmianie ustawy o podatku od spadków i darowizn oraz ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz. U. Nr 222, poz. 1629). W zacytowanym fragmencie stwierdzono "wprowadzenie tych warunków ma na celu zapewnienie szczelności systemu podatkowego. Obowiązek zgłaszania organowi podatkowemu majątku nabytego pod tytułem danym przez nabywców zwolnionych od podatku, który zastąpi składanie przez te osoby zeznań podatkowych o nabyciu rzeczy lub praw majątkowych, ma na celu uzyskanie pewności prawnopodatkowej odnośnie nabytego majątku". Z tego uzasadnienia wynika, że celem wprowadzonej regulacji dotyczącej sposobu udokumentowania nabytych środków pieniężnych było "uzyskanie pewności prawnopodatkowej odnośnie nabytego majątku". W rozpoznawanej sprawie to nie wystąpiło, albowiem bezsporne jest posiadanie przez matkę skarżącej I.W. [...] marca 2010 r. kwoty 110.000 zł, bezsporne jest zawarcie [...] marca 2010 r. umowy darowizny oraz dokonanie przez skarżącą [...] marca 2010 r. wpłaty na swój rachunek bankowy.

W świetle powyższych okoliczności nie można jednak stwierdzić w sposób odpowiadającej "pewności prawnopodatkowej odnośnie nabytego majątku", źródła pochodzenia wpłaconych pieniędzy, gdyż nie można ustalić, czy dokonana

[...] marca 2010r. wpłata dotyczyła środków posiadanych przez matkę skarżącej [...] marca 2010r., a tym bardziej stwierdzić, że były to środki uzyskane tytułem darowizny od ojca skarżącej.

Zdaniem Sądu "pewność prawnopodatkowa odnośnie nabytego majątku" wystąpiłaby, gdyby wydanie przedmiotu darowizny nastąpiło zgodnie z warunkami

§ 3 zawartej umowy.

Strona skarżąca przywołała orzeczenia wydane 8 grudnia 2010 r. przez NSA

w sprawach II FSK 1394-1395/09, gdzie jednak zasadniczo inny był stan faktyczny.

Za NSA można zacytować bowiem, że w sprawach tych nie ulegało wątpliwości "że w rozpoznawanym przypadku przekazanie darowizny polegało jedynie na przeksięgowaniu środków pieniężnych w wysokości 90.000 zł z konta darczyńcy na konto obdarowanego. Nie dokonano tego jak zauważył sąd – w formie przelewu, lecz poprzez dowód wypłaty i bankowy dowód wpłaty. Trzeba jednocześnie pamiętać, że dokumenty te z uwagi na przyjętą do wiadomości przez organy podatkowe jednoczesność transakcji (opatrzono je kolejnymi numerami, zaś obsługę transakcji przeprowadził ten sam pracownik banku) potwierdziły w sposób wystarczający dokonanie darowizny pomiędzy osobami bliskimi, stwarzającej podstawę do skorzystania ze zwolnienia podatkowego".

W rozpoznawanym przez NSA sprawach, z bezspornego stanu faktycznego wynika, że "uzyskano pewność prawnopodatkową odnośnie nabytego majątku", co nie wystąpiło w niniejszej sprawie.

Biorąc powyższe pod uwagę, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), skargę jako niezasadną należało oddalić, gdyż organy podatkowe prawidłowo uznały, że do zaistniałego w sprawie stanu faktycznego nie można zastosować regulacji z art. 4a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn.

( - ) Alina Rzepecka ( - ) Stefan Kowalczyk ( - ) Krystyna Skowrońska-Pastuszko