Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 394/09
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2010-02-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 4, art. 9
journal: Dz.U. 2008 nr 44 poz 262
law: Ustawa z dnia 29 lutego 2008 r. o zmianie ustawy o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej oraz ustawy o opłacie skarbowej
article: § 4ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2007 nr 46 poz 309
law: ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI z dnia 13 marca 2007 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością  uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania tej płatności

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Kabat-Rembelska Sędziowie NSA Kazimierz Brzeziński Małgorzata Korycińska (spr.) Protokolant Marcin Chojnacki po rozpoznaniu w dniu 17 lutego 2010 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. z dnia 25 lutego 2009 r. sygn. akt II SA/Łd 901/08 w sprawie ze skargi K. K. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. z dnia [...] października 2008 r. nr [...] w przedmiocie przyznania uzupełniającej płatności obszarowej oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

I

Wyrokiem, zaskarżonym skargą kasacyjną Wojewódzki Sąd Administracyjny w Ł., uchylił decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. z dnia [...] października 2008 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w K. z dnia [...] maja 2008 r. w części odmawiającej przyznania K. K. uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych.

W uzasadnieniu orzeczenia Sąd podał, że organ I instancji decyzją z dnia [...] maja 2008 r. przyznał skarżącemu – K. K. jednolitą płatność obszarową, uzupełniającą płatność obszarową do powierzchni upraw podstawowych oraz płatność cukrową, natomiast odmówił przyznania uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych. W odwołaniu od decyzji K. K. zakwestionował odmowę przyznania mu uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę tzw. płatności zwierzęcej. Utrzymując w mocy decyzję organu I instancji Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR wskazał, że w odniesieniu do kwestii spornej płatności, szczegółowe warunki jej przyznania określało rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2007 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania tej płatności (Dz. U. Nr 46, poz. 309 ze zm., zwane dalej: rozporządzenie z dnia 13 marca 2007 r.). Stosownie do przepisów tego rozporządzenia ustalając uprawnienia do płatności organ badał przede wszystkim, czy rolnik był w okresie referencyjnym (czyli od dnia 1 kwietnia 2005 r. do dnia 31 marca 2006 r.) posiadaczem zwierząt, które w tym czasie były wpisane lub zostały przez niego zgłoszone do rejestru zwierząt gospodarskich oznakowanych lub do rejestru koniowatych. Nie kwestionując faktu, że K. K. przejął od rodziców gospodarstwo rolne wraz z inwentarzem żywym w maju 2003 r., organ stwierdził, że wnioskujący zgłosił pierwsze przemieszczenie stada do swojej siedziby w dniu [...] czerwca 2006 r. Okres referencyjny, na podstawie którego ustalana była liczba zwierząt kończył się z dniem 31 marca 2006 r., zatem wnioskodawca w okresie referencyjnym nie był posiadaczem zwierząt, które w tym okresie były wpisane lub zostały przez niego zgłoszone do rejestru zwierząt gospodarskich oznakowanych. Wobec powyższego zdaniem organu nie został spełniony warunek przyznania płatności, o którym stanowił § 4 ust. 4 rozporządzenia z dnia 13 marca 2007 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny uwzględniając skargę K. K. stwierdził, iż zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji w części odmawiającej przyznania płatności zwierzęcej wydane zostały z naruszeniem przepisów prawa materialnego, gdyż w dacie wydania decyzji przez organ I instancji, tj. w dniu [...] maja 2008 r. obowiązywało już nowe rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 marca 2008 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. Nr 44, poz. 265 ze zm., zwane dalej: rozporządzenie z dnia 14 marca 2008 r.), które weszło w życie z dniem 15 marca 2008 r. i to przepisy tego właśnie rozporządzenia winny mieć zastosowanie w sprawie. W ocenie Sądu w nowym rozporządzeniu odpowiednikiem powołanego przez organy § 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z dnia 13 marca 2007 r. jest § 5, który w ust. 1 pkt 1 stanowi, iż płatność zwierzęca w danym roku kalendarzowym przysługuje, jeżeli rolnik w okresie od dnia 1 kwietnia 2005 r. do dnia 31 marca 2006 r. był posiadaczem bydła, lub owiec, lub kóz, lub koni, które w tym okresie były wpisane lub zostały przez tego rolnika zgłoszone do rejestru zwierząt gospodarskich oznakowanych lub do rejestru koniowatych, o których mowa w przepisach o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt przez tego rolnika lub jego małżonka, także w przypadku, gdy osoby te nie pozostawały w związku małżeńskim w tym okresie. Z porównania treści obu przepisów Sąd wywiódł, że przesłanki przyznania płatności zwierzęcej w odniesieniu do wymogu posiadania zwierząt oraz wpisania do rejestru nie uległy zmianie. W świetle § 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia "posiadaczem" była przede wszystkim osoba faktycznie sprawująca w okresie referencyjnym władztwo nad zwierzętami, a nie osoba ujawniona w rejestrze zwierząt oznakowanych jako posiadacz zwierząt, która nie była w tym okresie ich faktycznym posiadaczem. Odnosząc się do drugiej przesłanki zastosowania § 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z dnia 13 marca 2007 r. Sąd zaznaczył, że warunek, aby posiadane przez rolnika w okresie referencyjnym zwierzęta były wpisane do rejestru zwierząt oznakowanych jest spełniony, gdy zwierzęta zostały wpisane przed okresem referencyjnym lub w czasie tego okresu zostały zgłoszone do rejestru przez rolnika. Przepis § 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia wprowadził wymóg, aby to zwierzęta będące w posiadaniu rolnika były wpisane w okresie referencyjnym do rejestru zwierząt, a nie ich posiadacz.

Z ustaleń poczynionych w toku postępowania administracyjnego Sąd wywiódł, że stado było zarejestrowane w rejestrze zwierząt, z tym że z numerem identyfikacyjnym poprzedniego posiadacza, którym był ojciec skarżącego. Przepisy powołanego rozporządzenia nie przewidywały zaś zdaniem Sądu negatywnych konsekwencji w stosunku do rolnika, który nie dopełnił obowiązku zgłoszenia zmiany posiadacza zwierzęcia gospodarskiego, o którym stanowi art. 12 ust. 8a ustawy z dnia 2 kwietnia 2004 r. o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt (Dz. U. Nr 91, poz. 872 ze zm.). U podstaw wyroku Sąd powołał art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.).

II

W skardze kasacyjnej Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR zaskarżył orzeczenie Sądu I instancji w całości oraz domagał się jego uchylenia w całości i oddalenia skargi K. K., ewentualnie uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Ł., a także zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych.

Wyrokowi zarzucono naruszenie prawa materialnego, tj.:

1) art. 4 ustawy z dnia 29 lutego 2008 r. o zmianie ustawy o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej oraz ustawy o opłacie skarbowej (Dz. U. Nr 44, poz. 262) oraz art. 23 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej (Dz. U. Nr 35, poz. 217 i Nr 99, poz. 666) w brzmieniu obowiązującym do dnia 14 marca 2008 r., art. 24c ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. Nr 35, poz. 217 i Nr 99, poz. 666 oraz z 2008 r. Nr 44, poz. 262) w brzmieniu obowiązującym po dniu 15 marca 2008 r., § 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2007 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania tej płatności (Dz. U. Nr 46 poz. 309) poprzez ich błędne niezastosowanie i w rezultacie przyjęcie, iż w przedmiotowej sprawie winny mieć zastosowanie przepisy rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 marca 2008 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. Nr 44, poz. 265), mimo, iż rozporządzenie z dnia 14 marca 2008 r. zostało wydane w oparciu o przepisy ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. Nr 35, poz. 217 i Nr 99, poz. 666 oraz z 2008 r. Nr 44, poz. 262) w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 29 lutego 2008 r. o zmianie ustawy o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej oraz ustawy o opłacie skarbowej (Dz. U. Nr 44, poz. 262), a zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 29 lutego 2008 r. "do postępowań w sprawach przyznania płatności lub płatności cukrowej, o których mowa w ustawie wymienionej w art. 1, wszczętych i niezakończonych decyzją ostateczną do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe", a wobec powyższego w sprawie wszczętej a niezakończonej do dnia wejścia w życie ww. ustawy nie może mieć zastosowania rozporządzenie, które zostało wydane na podstawie ww. ustawy;

2) § 5 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 marca 2008 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. Nr 44, poz. 265) poprzez jego błędne zastosowanie, mimo że rozporządzenie z dnia 14 marca 2008 r. zostało wydane w oparciu o przepisy ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. Nr 35, poz. 217 i Nr 99, poz. 666 oraz z 2008 r. Nr 44, poz. 262) w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 29 lutego 2008 r. o zmianie ustawy o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej oraz ustawy o opłacie skarbowej (Dz. U. Nr 44, poz. 262), a zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 29 lutego 2008 r. "do postępowań w sprawach przyznania płatności lub płatności cukrowej, o których mowa w ustawie wymienionej w art. 1, wszczętych i niezakończonych decyzją ostateczną do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe", a wobec powyższego w sprawie wszczętej a niezakończonej do dnia wejścia w życie ww. ustawy nie może mieć zastosowania rozporządzenie, które zostało wydane na podstawie ww. ustawy;

3) § 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2007 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania tej płatności (Dz. U. Nr 46, poz. 309) oraz § 5 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 marca 2008 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. Nr 44, poz. 265) poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, iż przesłanki przyznania płatności zwierzęcej w odniesieniu do wymogu posiadania zwierząt oraz wpisania do rejestru nie uległy zmianie, oraz poprzez przyjęcie, iż warunkiem przyznania płatności zwierzęcej nie było zarejestrowanie stada i przypisanie go imiennie do danego właściciela, w sytuacji gdy porównanie, treści ww. przepisów wskazuje, iż ich brzmienie różni się, a ponadto treść przepisu oraz jego wykładnia dokonana w oparciu o dyrektywy wykładni celowościowej prowadzi do odczytania z brzmienia tego przepisu normy prawnej dotyczącej warunku przyznania płatności zgodnej ze stanowiskiem organu, a mianowicie, iż płatność przysługuje rolnikowi, który w okresie od dnia 1 kwietnia 2005 r. do dnia 31 marca 2006 r. był posiadaczem bydła, owiec, lub kóz, lub koni, które w tym okresie były wpisane (uprzednio, przed okresem referencyjnym) na podstawie zgłoszenia dokonanego przez tego rolnika lub zostały przez tego rolnika zgłoszone (w formie papierowej, poprzez wniesienie formularza zgłoszenia w okresie referencyjnym) do rejestru zwierząt gospodarskich oznakowanych lub do rejestru koniowatych, o których mowa w przepisach o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną K. K. wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej, a w przypadku jej uwzględnienia o nieobciążanie go kosztami postępowania.

III

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do treści art.184 p.p.s.a skarga kasacyjna podlega oddaleniu zarówno wtedy, gdy nie ma usprawiedliwionych podstaw, jak i wówczas, gdy wprawdzie podstawy takie zawiera, jednakże zaskarżone orzeczenie - mimo tkwiących w nim błędów wskazanych przez kasatora - odpowiada prawu. Ta druga przesłanka, o której stanowi art. 184 p.p.s.a zachodzi wówczas, gdy nie ulega wątpliwości, że po usunięciu błędów zawartych w uzasadnieniu, sentencja orzeczenia nie uległaby zmianie. Taka właśnie sytuacja wystąpiła w rozpoznawanej skardze kasacyjnej, której autor trafnie zarzucił Sądowi I instancji naruszenie przepisów prawa określonych w punkcie 1 i 2 petitum skargi kasacyjnej, skutkujące przyjęciem błędnego poglądu, że w sprawie miały zastosowanie przepisy rozporządzenia z dnia 14 marca 2008 r. Mimo tego błędu kontrolowane orzeczenie odpowiada jednak prawu.

Sąd I instancji wskazując, iż w dacie orzekania przez organ I instancji obowiązywało już rozporządzenie z dnia 14 marca 2008 r., wywiódł z tego faktu obowiązek stosowania jego przepisów, a nie przepisów rozporządzenia z dnia 13 marca 2007 r., na podstawie których wydano uchylone przez Sąd I instancji decyzje. Zarówno rozporządzenie z dnia 13 marca 2007 r. jak i rozporządzenie z dnia 14 marca 2008 r. zostały wydane na podstawie delegacji ustawowej zawartej w przepisach ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej. Ustawa ta z dniem 15 marca 2007 r. zmieniła tytuł i jego obecne brzmienie to ustawa o płatnościach w ramach systemu wsparcia bezpośredniego. Nowe brzmienie tytułu wprowadził art.1 pkt 1 ustawy z dnia 29 lutego 2008 r. o zmianie ustawy o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej oraz ustawy o opłacie skarbowej (Dz. U. Nr 44, poz. 262, zwana dalej ustawą zmieniającą). Ustawa zmieniająca wprowadziła szereg zmian w przepisach dotychczasowych obejmujących m.in. przepisy zawierające delegację ustawową do wydania rozporządzenia w sprawie rodzaju roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania płatności w ramach systemu wsparcia bezpośredniego. W myśl art. 4 ustawy zmieniającej do postępowań w sprawach przyznania płatności lub płatności cukrowej, o których mowa w ustawie wymienionej w art. 1, wszczętych i niezakończonych decyzją ostateczną do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe. Ustawa zmieniająca weszła w życie w dniu 15 marca 2008 r., a zatem w dacie, kiedy w tej sprawie toczyło się postępowanie administracyjne. Zgodnie więc z treścią art. 4 ustawy zmieniającej zastosowanie miały przepisy dotychczasowe, w tym rozporządzenie z dnia 13 marca 2007 r. Utrata mocy tego rozporządzenia w oparciu o zasadę zawartą w art. 9 ustawy zmieniającej, w związku z wejściem w życie rozporządzenia z dnia 14 marca 2008 r., nie oznaczała, że jego przepisy nie miały zastosowania w sytuacjach określonych w art. 4 ustawy zmieniającej. Rację ma zatem autor skargi kasacyjnej wywodząc, iż Sąd I instancji błędnie zastosował przepisy rozporządzenia z 14 marca 2008 r. i pominął w wykładni art. 4 ustawy zmieniającej. To uchybienie Sądu I instancji nie ma jednak znaczenia dla oceny zaskarżonego wyroku, który mimo częściowo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu. Zważyć bowiem trzeba, że uznając wadliwość decyzji organów obydwu instancji w części odmawiającej przyznania skarżącemu płatności zwierzęcej Sąd I instancji w istocie oparł się na orzecznictwie odnoszącym się do przepisów rozporządzenia z dnia 13 marca 2007 r. Przytaczając obszerne fragmenty uzasadnienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P. z dnia 28 sierpnia 2008 r., o sygn. akt III SA/Po 297/08 dotyczące wykładni § 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z dnia 13 marca 2007 r., Sąd I instancji stwierdził, że po pierwsze w pełni podziela pogląd zaprezentowany w tym orzeczeniu, po wtóre, że mimo zmiany stanu prawnego przesłanki przyznania płatności zwierzęcej w odniesieniu do wymogu posiadania zwierząt oraz wpisania do rejestru nie uległy zmianie. Inaczej rzecz ujmując, według Sądu I instancji zarówno pod rządami rozporządzenia z dnia 13 marca 2007 r. jak i rozporządzenia z dnia 14 marca 2008 r. przesłanką uzyskania płatności zwierzęcej jest faktyczne posiadanie zwierząt zarejestrowanych w rejestrze zwierząt.

Ponieważ przepisy rozporządzenia z dnia 14 marca 2008 r. nie miały w tej sprawie zastosowania, prawidłowość kontrolowanego rozstrzygnięcia z zakresie objętym 3 zarzutem skargi kasacyjnej należy odnieść do § 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z dnia 13 marca 2007 r. Przepis ten stanowił, że płatność zwierzęca w danym roku kalendarzowym przysługuje, jeżeli rolnik, w okresie od dnia 1 kwietnia 2005 r. do dnia 31 marca 2006 r. był posiadaczem bydła lub owiec, lub kóz, lub koni, które w tym okresie były wpisane lub zostały przez tego rolnika zgłoszone do rejestru zwierząt gospodarskich oznakowanych lub do rejestru koniowatych, o których mowa w przepisach o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt. Według autora skargi kasacyjnej komentowany przepis dotyczy dwóch odrębnych sytuacji faktycznych, "pierwszy przypadek dotyczy sytuacji, w której zwierzęta zostały zgłoszone do rejestru przed dniem 1.04.2005 r., a zatem w okresie referencyjnym były już wpisane w rejestrze jako będące w posiadaniu rolnika, zaś drugi przypadek dotyczy sytuacji, w której rolnik dokonał zgłoszenia zdarzenia skutkującego zmianą stanu ilościowego zwierząt dopiero w okresie referencyjnym". Z kolei Sąd I instancji uznał, że w świetle § 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z dnia 13 marca 2007 r. "posiadaczem jest przede wszystkim osoba faktycznie sprawująca w okresie referencyjnym władztwo nad zwierzętami, a nie osoba ujawniona w rejestrze zwierząt oznakowanych jako posiadacz zwierząt, która nie była ich faktycznym posiadaczem".

Naczelny Sąd Administracyjny w dotychczasowym orzecznictwie odnoszącym się do wykładni tego przepisu konsekwentnie prezentował pogląd, że przesłankami umożliwiającymi przyznanie rolnikowi płatności zwierzęcej są: posiadanie przez rolnika określonego gatunku zwierząt w okresie referencyjnym (od 1 kwietnia 2005 r. do 31 marca 2006 r.) i fakt umieszczenia tychże zwierząt we właściwym rejestrze (por. wyroki NSA z dnia 24 września 2009 r., o sygn. akt II GSK 58/09 oraz II GSK 74/09, wyrok NSA z dnia 15 października 2009 r., sygn. akt II GSK 135/09). W powołanych orzeczeniach Naczelny Sąd Administracyjny wskazywał, że brak jest podstaw prawnych umożliwiających przyjęcie, że organ odmawia przyznania płatności osobie, która nie widnieje w rejestrze, bez zbadania rzeczywistego stanu posiadania. Wpis w rejestrze jest jednym z elementów, które można wziąć pod uwagę przy ustaleniu stanu posiadania, nie można jednak ograniczać się jedynie do tej kwestii. Naczelny Sąd Administracyjny w tym składzie podziela ten pogląd prawny.

Autor skargi kasacyjnej wskazując na odmienną wykładnię § 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z dnia 13 marca 2007 r. powołuje się na "wnioski płynące z wykładni literalnej i celowościowej". Równocześnie jednak trafnie zauważa, że "wykładnia tego przepisu przy zastosowaniu wyłącznie dyrektyw wykładni gramatycznej nie prowadzi do jednoznacznych wniosków" w zakresie uznania, czy rolnik powinien być wpisany w rejestrze jako posiadacz zwierząt, czy też zwierzęta winny zostać wpisane do rejestru i nie ma znaczenia, czy z rejestru wynika, iż ich posiadaczem w okresie referencyjnym był wnioskujący o płatność zwierzęcą, czy też inna osoba. Z tym poglądem należy się zgodzić tak jak i ze stwierdzeniem, że skoro przepisy komentowanego rozporządzenia dotyczą pomocy przyznawanej na podstawie przepisów wspólnotowych to wykładni § 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia należy dokonać w oparciu o reguły wykładni celowościowej. Zauważyć zatem należy, że płatność, o którą ubiegał się skarżący należy do uzupełniającej płatności obszarowej, o której mowa w art. 143c Rozporządzenia Rady (WE) Nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników oraz zmieniającego rozporządzenia (EWG) nr 2019/93, (WE) nr 1452/2001, (WE) nr 1453/2001, (WE) nr 1454/2001, (WE) nr 1868/94, (WE) nr 1251/1999, (WE) nr 1254/1999, (WE) nr 1673/2000, (EWG) nr 2358/71 i (WE) nr 2529/2001 (Dz. Urz. UE Nr L 270 z 21.10.2003 r., s. 1 ze zm.; zwanego dalej Rozporządzeniem Nr 1782/2003).

Płatności określone w tym akcie jak i w przepisach krajowych przyznawane są rolnikowi (producentowi rolnemu) prowadzącemu określoną działalność rolniczą. Przepis art. 2 Rozporządzenia Nr 1782/2003 zawiera definicje pojęć "rolnik" i "działalność rolnicza". W myśl art. 2a Rozporządzenia "rolnik" oznacza osobę fizyczną lub prawną, bądź grupę osób fizycznych lub prawnych, bez względu na status prawny takiej grupy i jej członków w świetle prawa krajowego, których gospodarstwo znajduje się na terytorium Wspólnoty, określonym w art. 299 Traktatu, oraz które prowadzą działalność rolniczą. Natomiast zgodnie z art. 2c "działalność rolnicza" oznacza produkcję, hodowlę lub uprawę produktów rolnych, włączając w to zbiory, dojenie, chów zwierząt oraz utrzymywanie zwierząt dla celów gospodarczych, lub utrzymywanie gruntów w dobrej kulturze rolnej zgodnej z ochroną środowiska, zgodnie z art. 5.

W procesie wykładni celowościowej, przy wyjaśnieniu treści norm prawnych obejmujących uprawnienia do płatności uzupełniającej należy odnieść się do przepisów Rozporządzenia Nr 1782/2003 i użytych w nim pojęć. Błędne jest stanowisko zaprezentowane w skardze kasacyjnej, iż temu celowi mogą służyć przepisy Rozporządzenia (WE) Nr 1760/2000 z dnia 17 lipca 2000 r. ustanawiającego system identyfikacji i rejestracji bydła i dotyczącego etykietowania wołowiny i produktów z wołowiny oraz uchylającego rozporządzenia Rady (WE) 820/97 (Dz. Urz. UE Nr L 204 z 11.8.2000 r., s.1).

Zgodnie z art. 7 ust. 2 pkt 2 ustawy o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej (w brzmieniu obowiązującym do dnia 14 marca 2008 r.) płatność uzupełniająca do roślin przeznaczonych na paszę uprawianych na trwałych użytkach zielonych przysługiwała rolnikowi, który w danym roku spełnia warunki do przyznania jednolitej płatności obszarowej. Warunki przyznania jednolitej płatności obszarowej określał art. 7 ust. 1 tej ustawy i pozostaje poza sporem, iż K. K. je spełniał. Omawiana ustawa oprócz przytoczonego art. 7 ust. 2 pkt 2 nie wprowadzała wprost żadnych innych dodatkowych przesłanek, przy czym w art. 17 ust. 1 pkt 2a zawierała delegację dla ministra właściwego do spraw rolnictwa do wydania rozporządzenia określającego rodzaje roślin, o których mowa w art. 7 ust. 2 pkt 2 i 3, uwzględniającego wykaz systemów wsparcia określony w załączniku I do Rozporządzenia Nr 1782/2003, założenia Wspólnej Polityki Rolnej oraz biorącego pod uwagę, że uprawy roślin, do których przysługują płatności uzupełniające, prowadzi się zgodnie z przepisami Unii Europejskiej dotyczącymi udzielania wsparcia do tych upraw. Upoważnienie ustawowe zawarte w art. 17 ust. 3 omawianej ustawy pozwalało ministrowi właściwemu do spraw rolnictwa przy wydaniu rozporządzenia, o którym mowa w ust. 1 pkt 2 lit. na uzależnienie objęcia danego rodzaju roślin płatnościami uzupełniającymi od liczby zwierząt danego gatunku posiadanych przez rolnika w danym okresie lub w danym dniu. Z możliwości tej skorzystał normodawca uzależniając przyznanie płatności zwierzęcej, o której mowa w § 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z dnia 13 marca 2007 r., od posiadania przez rolnika w danym okresie (od dnia 1 kwietnia 2005 r. do dnia 31 marca 2006 r.) bydła lub owiec lub kóz lub koni wpisanych lub zgłoszonych do rejestru zwierząt gospodarskich oznakowanych lub do rejestru koniowatych.

Mając na względzie unormowania zawarte w Rozporządzeniu Nr 1782/2003 jak i w przytoczonych przepisach krajowych przyjąć należy, że wykładnia celowościowa § 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z dnia 13 marca 2007 r. pozwala na ustalenie, że uprawnionym do uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę uprawianych na trwałych użytkach zielonych jest rolnik, który w danym roku spełnia warunki do przyznania jednolitej płatności obszarowej, uprawia w plonie głównym rodzaje roślin wymienionych w § 1 ust.1 pkt 1-11 i 13 rozporządzenia oraz w okresie od dnia 1 kwietnia 2005 r. do dnia 31 marca 2006 r. był posiadaczem bydła lub owiec, lub kóz lub koni, które w tym okresie były wpisane lub zostały zgłoszone do rejestru zwierząt gospodarskich oznakowany lub do rejestru koniowatych. Istotne jest zatem posiadanie zwierząt danego gatunku w okresie referencyjnym przez rolnika ubiegającego się o płatność zwierzęcą, czy inaczej rzecz ujmując, prowadzenie w tym okresie działalności rolniczej polegającej na chowie danego gatunku zwierząt oraz utrzymywaniu zwierząt dla celów gospodarczych (art. 2c Rozporządzenia Nr 1782/2003). Niedopełnienie formalności związanych z przekazaniem stada wpisanego do rejestru zwierząt gospodarskich oznakowanych lub rejestru koniowatych przy takiej wykładni przesłanek uprawniających do płatności zwierzęcej jest prawnie obojętnie. Przyjęcie poglądu przeciwnego prowadziłoby do sytuacji, w której uprawnionym do płatności zwierzęcej byłby rolnik figurujący w rejestrze zwierząt jako posiadacz zwierzęcia, niezależnie od tego, czy wpis w rejestrze dotyczący posiadacza odpowiada faktycznemu stanowi rzeczy.

Z tych powodów Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art.184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.