Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 1663/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2021-01-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów
Skarżony organ: Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku: Zmieniono wyrok

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Busz (spr.) Sędzia WSA Donata Starosta Asesor sądowy WSA Katarzyna Witkowicz - Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 14 stycznia 2021 r. sprawy ze skargi M. W. na decyzję Rektora [...] w P. z dnia [...] stycznia 2020 r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia [...] sierpnia 2020 r. sygn. akt IV SA/Po [...] 1. zmienia wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia [...] sierpnia 2020 r. wydany w sprawie o sygn. akt IV SA/Po [...] w ten sposób, że uchyla zaskarżoną decyzję Rektora [...] w P. z dnia [...] stycznia 2020 r. nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Prodziekana [...] w P. z dnia [...] grudnia 2019 r. nr [...]; 2. zasądza od Collegium [...] w P. na rzecz skarżącej M. W. kwotę [...]zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

IVSA/Po 1663/20

Uzasadnienie

M. W. (dalej skarżąca) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę o wznowienie postępowania wnosząc o :

1. wznowienie postępowania z powodu jego nieważności z uwagi na pozbawienie strony możności działania wskutek naruszenia przepisów prawa, tj. w szczególności art. 67 § 1 p.p.s.a. oraz art. 69 p.p.s.a.;

2. uchylenie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wydanego w sprawie o sygnaturze akt IV SA/Po 376/20 w dniu 6 sierpnia 2020 r. i ponowne rozpoznanie sprawy.

W uzasadnieniu skargi wskazała, że dnia [...] marca 2020 r. skarżąca złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, za pośrednictwem Rektora [...], skargę na decyzję Rektora [...] w P. nr [...] z dnia [...] stycznia 2020 r. W jej komparycji skarżąca wskazała swój właściwy adres do doręczeń korespondencji, tj. M. W., ul. [...], [...] W. .

Przez okres ponad pół roku skarżąca nie otrzymywała żadnej korespondencji z Sądu w sprawie złożonej skargi. W konsekwencji zasięgnęła informacji na temat statusu sprawy drogą telefoniczną. Podczas rozmowy telefonicznej z pracownikiem sekretariatu Sądu w dniu [...] października 2020 r. została poinformowana, że dnia [...] sierpnia 2020 r. odbyła się rozprawa i Sąd wydał wyrok, którym oddalił skargę.

Ponadto pracownik Sądu poinformował skarżącą, że zawiadomienie o terminie rozprawy zostało skierowane do skarżącej w dniu [...] lipca 2020 r. na błędny adres. Z informacji przekazanych przez pracownika Sądu wynika, że korespondencja do skarżącej była kierowana na adres "ul. [...] w W.", a nie na poprawnie wskazany w komparycji skargi adres do doręczeń skarżącej, tj. ul. [...] w W.. W konsekwencji, zawiadomienie o terminie rozprawy po dwukrotnej awizacji zostało zwrócone do Sądu jako nie podjęte. Skarżącej nie została doręczona również odpowiedź Rektora [...] na skargę. Tym samym została ona pozbawiona możliwości odniesienia się do zawartych w niej twierdzeń w formie pisma procesowego, czy też w trakcie rozprawy.

Wobec powyższego, skarżąca pomimo podania właściwego adresu do doręczeń w treści skargi, bez swojej winy została pozbawiona zarówno możliwości uczestniczenia w rozprawie w dniu [...] sierpnia 2020 r. i bronienia swojego stanowiska, jak również możliwości złożenia w terminie ustawowym wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku, a w konsekwencji także możliwości złożenia środka odwoławczego od wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skarżąca nie mogła bowiem mieć wiedzy o tym, że wyrok ten został wydany.

Z powyższych względów niezwłocznie po powzięciu informacji o błędnym adresowaniu korespondencji do skarżącej złożyła skargę o wznowienie postępowania.

Zgodnie z przepisami Działu III Rozdział 4 [Doręczenia] p.p.s.a. sąd powinien dokonywać doręczeń pism w postępowaniu sądowym na adres wskazany przez stronę. Tymczasem, Sąd dokonywał doręczeń pism w kwestionowanym postępowaniu na niepoprawny adres, inny niż wskazany przez skarżącą, czym pozbawił skarżącą możliwości powzięcia wiedzy o terminie rozprawy, a w konsekwencji również możności działania.

Zgodnie z art. 270 p.p.s.a., w przypadkach przewidzianych w Dziale VII [Wznowienie postępowania] można żądać wznowienia postępowania, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem.

Zgodnie z kolei w myśl art. 271 pkt 2 p.p.s.a. strona może żądać wznowienia postępowania z powodu nieważności m.in. w sytuacji, w której strona wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania.

Skarżąca wskazała, że poprzez kierowanie korespondencji na nieprawidłowy adres skarżącej naruszone zostały przepisy p.p.s.a. z Działu III Rozdział 4 [Doręczenia], tj. w szczególności art. 67 § 1 p.p.s.a. oraz art. 69 p.p.s.a.

Ponadto poprzez niedoręczenie odpisu odpowiedzi na skargę zostało także naruszone jej prawo do obrony swojego stanowiska w sprawie, gdyż nie miała możliwości odnieść się do twierdzeń i dowodów przedłożonych przez organ.

Skarżąca podniosła, że "Niemożność działania, czyli niemożność obrony swych praw, jest pozbawieniem możliwości podejmowania w procesie czynności procesowych. Podkreśliła, że konieczne jest wykazanie, iż zachodzi związek przyczynowy między naruszeniem prawa procesowego, a pozbawieniem strony możliwości działania. Zapewnienie możności działania strony rozumieć należy przede wszystkim jako umożliwienie jej dokonywania czynności procesowych poprzez np. składanie pism i wniosków, otrzymanie prawidłowych pouczeń o przysługujących środkach zaskarżenia od wydanego orzeczenia, prawidłowe zawiadamianie o rozprawach i umożliwienie w nich uczestniczenia (jeśli oczywiście sprawa jest kierowana na rozprawę), bądź doręczenie stronie z urzędu odpisu wydanego wyroku, w sprawach w których wyrok zapadł na posiedzeniu niejawnym". (wyrok WSA w Warszawie z [...].7.2020 r., sygn. akt III SA/Wa [...], Lex)

Skarżąca wykazała związek przyczynowy między naruszeniem prawa procesowego, a pozbawieniem jej możliwości do działania. Naruszenie prawa procesowego przez Sąd przejawiające się w doręczaniu przesyłki z zawiadomieniem o terminie rozprawy na błędny adres spowodowało, że skarżąca nie pozyskała informacji na temat terminu rozprawy. W konsekwencji, nie stawiła się na terminie rozprawy (gdyż nie wiedziała o jego wyznaczeniu) i nie miała możliwości obrony swojego stanowiska procesowego. Tym samym niewątpliwie została pozbawiona możności działania, o której mowa w art. 271 pkt 2 p.p.s.a.

Związek przyczynowy pomiędzy naruszeniem prawa procesowego a pozbawieniem możności działania istnieje również w przypadku niedoręczenia odpisu odpowiedzi na skargę. Poprzez jego niedoręczenie skarżąca została bowiem pozbawiona możliwości ustosunkowania się do treści zawartej w odpowiedzi na skargę, co mogło mieć wpływ na treść wyroku.

Skarżąca dochowała odpowiedniej staranności w prowadzeniu własnych spraw poprzez wskazanie prawidłowego adresu do doręczeń w komparycji skargi.

Zawiadomienie o terminie rozprawy nie zostało skarżącej doręczone z uwagi na pomyłkę Sądu, polegającą na błędnym adresowaniu korespondencji do skarżącej. Nie ulega wątpliwości, że jest to okoliczność, za którą skarżąca winy nie ponosi oraz pozostająca całkowicie poza sferą jej kontroli. Odpowiedzialność za nieprawidłowe doręczanie przesyłek spoczywa w tym przypadku na pracownikach administracyjnych Sądu.

Skarżąca wskazała, że okres kilku miesięcy oczekiwania na rozstrzygnięcie skargi nie wzbudzał w niej zaskoczenia z dwóch powodów. Po pierwsze, doświadczenie życiowe wskazuje, że zarówno w sądach administracyjnych, jak i w sądach powszechnych w Polsce rozstrzygnięcie sprawy zajmuje często więcej niż rok. Po drugie, okres rozpoznania skargi przypada na czas występowania pandemii koronawirusa. W okresie tym funkcjonowanie sądów w całym kraju zostało w znacznej mierze opóźnione, a co za tym idzie - również rozpoznanie poszczególnych sprawę uległo przedłużeniu. Skarżąca mogła zatem mieć uzasadnione przeświadczenie, że skarga nie została w okresie tych kilku miesięcy rozpoznana. Tym samym podjęcie kontaktu telefonicznego z Sądem w zakresie statusu sprawy po upływie około pół roku było uzasadnione.

Z powyższych względów, skarga o wznowienie postępowania jest uzasadniona, co w konsekwencji powinno skutkować uchyleniem wyroku oraz ponownym rozpoznaniem sprawy.

Zgodnie z art. 277 p.p.s.a., skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzymiesięcznym, liczonym od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, a gdy podstawą jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji - od dnia, w którym o orzeczeniu dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy. Skarżąca dowiedziała się o wydanym orzeczeniu w dniu [...] października 2020 r. podczas rozmowy telefonicznej z pracownikiem sekretariatu Sądu, a zatem należy uznać, że niniejsza skarga o wznowienie postępowania została wniesiona w terminie zakreślonym ustawą.

Od dnia wniesienia skargi, tj. [...] marca 2020 r. do dnia [...] września 2020 r. aktualnym adresem do doręczeń był wskazany w komparycji skargi, tj. M. W., ul. [...], [...] W. . Na ten adres Sąd winien był doręczyć skarżącej zawiadomienie o terminie rozprawy, które zostało skierowane na błędny adres w lipcu 2020 r.

Rektor [...] w P. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.

Rektor wyjaśnił, że niezależnie od ewentualnego udziału skarżącej w rozprawie w dniu [...] sierpnia 2020 roku, czy złożenia przez skarżącą odpowiedzi na pismo z dnia [...] sierpnia 2020 roku, w niniejszej sprawie nie mogłoby zapaść rozstrzygnięcie inne niż to wydane dnia [...] sierpnia 2020 roku. Skarga z dnia [...] marca 2020 roku dotyczyła bowiem nie meritum zaskarżonej decyzji organu, lecz elementu niestanowiącego części jej merytorycznego rozstrzygnięcia - kwestii płatności czesnego, która wynika ze stosunku cywilnoprawnego (umowy) łączącego organ ze skarżącą. W związku z tym nie stanowi materii właściwej dla postępowania administracyjnego, czy sądowo administracyjnego. W stanie faktycznym sprawy nie było możliwości odmiennego orzeczenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu. Skarżąca w skardze o wznowienie postępowania nie wskazała na nowe, nieznane dotychczas zarówno organowi jak i Sądowi okoliczności faktyczne i dowody bądź inne okoliczności, które mogłyby znacząco wpłynąć na ocenę sprawy i wydanie innego rozstrzygnięcia.

Możliwość oddalenia skargi z dnia [...] października 2020 roku znajduje poparcie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, gdyż oddalenie skargi o wznowienie postępowania możliwe jest także wtedy, gdy mimo wystąpienia przesłanki nieważności postępowania z art. 271 pkt 1 i 2 p.p.s.a. ponowne rozpoznanie sprawy ze skargi doprowadzi do konstatacji, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie (wyrok NSA z dnia [...] stycznia 2010 r., II OSK [...], a także wyrok NSA z dnia [...] stycznia 2012 r., sygn. akt II FSK [...]). W tego rodzaju sytuacji nie ma konieczności uwzględniania skargi o wznowienie postępowania, nawet jeśli w sprawie wystąpiły przesłania wskazane w art. 271 pkt 2 p.p.s.a.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 2107) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej p.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze.

Na wstępie wskazać należy, że niniejsza sprawa została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym, zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału IV z 24 listopada 2020 r. (k.26 akt), wydanym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.), zmienionej ustawą z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz. U. z 2020 r., poz. 875).

Przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie jest wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wydanym w sprawie o sygnaturze akt IV SA/Po [...] w dniu [...] sierpnia 2020 r. i ponowne rozpoznanie sprawy.

W literaturze przyjmuje się, że wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego stanowi podstawową instytucję obalania prawomocnych orzeczeń NSA i WSA (zob. B. Adamiak (w:) B. Adamiak, J. Borkowski, Postępowanie administracyjne..., 2007, s. 469). W ujęciu przepisów działu VII p.p.s.a. wznowienie postępowania jest instytucją wyjątkową. Owa wyjątkowość wyraża się w tym, że wymieniona instytucja przysługuje od ściśle określonych orzeczeń (prawomocnych, kończących postępowanie) i na ściśle określonych podstawach. Według poglądów doktryny wyjątkowość tej instytucji ma zapewnić racjonalną stabilność merytorycznego orzeczenia oraz autorytet sądu, który je wydał (K. Sobieralski, Wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego, K. 2003, s. 49–50 i podana tam literatura).

Instytucję wznowienia postępowania normują przepisy działu VII p.p.s.a. Artykuł 270 p.p.s.a. stanowi, że w przypadkach przewidzianych w w/w dziale można żądać wznowienia postępowania, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem. Z kolei art.271 p.p.s.a. stanowi, iż można żądać wznowienia postępowania z powodu nieważności:

1) jeżeli w składzie sądu uczestniczyła osoba nieuprawniona albo jeżeli orzekał sędzia wyłączony z mocy ustawy, a strona przed uprawomocnieniem się orzeczenia nie mogła domagać się wyłączenia;

2) jeżeli strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana lub jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania; nie można jednak żądać wznowienia, jeżeli przed uprawomocnieniem się orzeczenia niemożność działania ustała lub brak reprezentacji był podniesiony w drodze zarzutu albo strona potwierdziła dokonane czynności procesowe.

W myśl art.277 p.p.s.a. skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzymiesięcznym. Termin ten liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, a gdy podstawą jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji - od dnia, w którym o orzeczeniu dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy.

W ocenie Sądu orzekającego rozpoznawana skarga została wniesiona w terminie ustawowym. Skarżąca dowiedziała się o wydanym orzeczeniu w dniu [...] października 2020 r. podczas rozmowy telefonicznej z pracownikiem sekretariatu Sądu. Rozpoznawana skarga o wznowienie postępowania wpłynęła do tut. Sądu już w dniu [...] października 2020 r. Tym samym spełniona została przesłanka określona w art.277 p.p.s.a., gdyż przedmiotowa skarga wpłynęła do tut. Sądu zaledwie 6 dni po uzyskaniu przez skarżącą informacji o zakończeniu postępowania w sprawie o sygn. IV SA/Po [...].

Przedmiotowa skarga o wznowienie postępowania spełniała również przesłanki określone w art.279 p.p.s.a., a więc zawierała oznaczenie zaskarżonego orzeczenia, podstawę wznowienia i jej uzasadnienie, okoliczności stwierdzające zachowanie terminu do wniesienia skargi oraz żądanie uchylenia zaskarżonego orzeczenia sądowego wydanego w sprawie o sygnaturze akt IV SA/Po [...] w dniu [...] sierpnia 2020 r. i ponownego rozpoznania sprawy.

Przyjmuje się, że co do zasady wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego uzasadniają tylko te przesłanki, które są następstwem zdarzeń powstałych w postępowaniu sądowym, nie zaś w postępowaniu administracyjnym w którym ostatecznie rozstrzygnięto co do istoty sprawę administracyjną. (tak w wyroku NSA z dnia [...].05.2006r., II FSK [...], publ. CBOSA oraz w "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – komentarz" pod red. R.Hausera, Wyd. Beck,W-wa 2011, s.874). W rozpatrywanym przypadku ta przesłanka występuje, ponieważ podstawą żądania skarżącej jest wadliwe zawiadomienie jej o terminie rozprawy sądowej i niedoręczenie odpowiedzi na skargę.

Skarga ta była również oparta na ustawowej przesłance wznowienia bowiem skarżąca powołała się na pozbawienie jej możności działania w sprawie prowadzonej przez Sąd pod sygn. IV SA/Po [...], a więc na przesłance określonej w art.271 pkt 2 p.p.s.a.

W związku z tym, że przedmiotowa skarga o wznowienie postępowania została wniesiona w ustawowym terminie i została oparta na ustawowej podstawie wznowienia, to stosownie do treści art. 280 § 1 p.p.s.a. sprawa została skierowana na rozprawę.

Artykuł 281 p.p.s.a. wskazuje, że badanie dopuszczalności wznowienia może przybrać dwojaką postać:

Po pierwsze, polegać ono może jedynie na badaniu dopuszczalności wznowienia, a więc sprawdzeniu, czy skarga została wniesiona z zachowaniem terminu oraz czy rzeczywiście opiera się na ustawowej przesłance. Negatywny wynik tego badania skutkuje odrzuceniem skargi o wznowienie postępowania zaś pozytywny przystąpieniem do rozpoznania sprawy. Uwzględniając powyższe Sąd przyjął, że skarga złożona została w terminie, spełniała wymogi formalne i została oparta na ustawowej przesłance wznowienia. Nie zaistniały więc przesłanki do odrzucenia skargi.

Po drugie, sąd może połączyć oba te stadia i wydać - po merytorycznym rozpoznaniu sprawy - orzeczenie rozstrzygające o zasadności skargi, które implicite zawiera decyzję o dopuszczeniu wznowienia.

Wybór jednego z tych sposobów uwarunkowany jest "rozważeniem stanu sprawy". Połączenie badania dopuszczalności wznowienia z rozpoznaniem sprawy będzie uzasadnione wówczas, gdy skarga o wznowienie opiera się na przyczynach restytucyjnych. Przyczyny te skutkują bowiem uchyleniem prawomocnego orzeczenia, gdy jest ono niesłuszne, a więc wówczas jeżeli jest ono niezgodne ze stanem faktycznym. Istotne jest, więc ustalenie istnienia związku przyczynowego pomiędzy stanem faktycznym, a treścią prawomocnego orzeczenia, co może mieć miejsce jedynie w przypadku łącznego rozpoznania zasadności skargi o wznowienie postępowania z ponownym rozpoznaniem sprawy.

Jednakże samo sformułowanie podstawy wznowienia w sposób odpowiadający przepisom p.p.s.a. nie oznacza jeszcze, że skarga opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. Sąd rozpatrujący niniejszą sprawę podziela – znajdujące tu zastosowanie na zasadzie analogii - stanowisko wyrażane niejednokrotnie przez Sąd Najwyższy, iż samo sformułowanie podstawy wznowienia w sposób odpowiadający przepisom art. 401 - 404 Kodeksu postępowania cywilnego nie oznacza, że skarga opiera się na ustawowej podstawie wznowienia (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia [...] października 1999 r., II UKN [...] oraz z dnia [...] stycznia 1968 r., I CZ [...], OSNCP 1968 nr [...], poz. 154, postanowienie NSA z [...] lipca 2007 r. sygn. akt I OSK [...] Lex nr 364671).

W pierwszej kolejności Sąd był zmuszony rozstrzygnąć, czy skarżąca była podmiotem legitymowanym (uprawnionym) do wniesienia skargi o wznowienie postępowania prowadzonego przez tut. Sąd pod sygn. IV SA/Po [...]. Artykuł 270 p.p.s.a, jak również inne przepisy działu VII nie określają wyraźnie, kto jest uprawniony do wniesienia skargi o wznowienie postępowania. Oparcie jednak tej instytucji wyłącznie na zasadzie skargowości, a także treść tych przepisów działu VII, które określają terminy do wniesienia skargi, uzasadnia przyjęcie, że legitymację do wniesienia skargi mają:

1/ strona postępowania sądowego, a więc skarżący oraz organ administracji, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe postępowanie jest przedmiotem skargi (art. 32 p.p.s.a.),

2/ uczestnik na prawach strony, a więc osoba, która brała udział w postępowaniu administracyjnym, a nie wniosła skargi, jeżeli wynik postępowania dotyczy jej interesu prawnego (art. 33 § 1 p.p.s.a.)

3/ uczestnik dopuszczony przez sąd do udziału w postępowaniu, a więc osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jednak wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego (art. 33 § 2 p.p.s.a.),

4/ stosownie do art. 8 p.p.s.a. legitymację do żądania wznowienia postępowania ma również prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich i Rzecznik Praw Dziecka.

Sąd w niniejszym składzie podziela także pogląd w ślad za stanowiskiem doktryny i judykatury (por. J. Drachal, A. Wiktorowska, K. Wojciechowska [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, W. 2015, art. 271 Nb 10, s. 1098, i tam przywołane orzecznictwo) – zgodnie z którym żądać wznowienia postępowania w oparciu o art. 271 pkt 2 p.p.s.a. może tylko ta strona, której gwarancje procesowe zostały naruszone, a nie inna strona tego samego postępowania.

Dominuje pogląd, że żądać wznowienia postępowania w oparciu o art. 271 pkt 2 p.p.s.a. może tylko ta strona, której gwarancje procesowe zostały naruszone, a nie inna strona tego samego postępowania. (tak w uzasadnieniu postanowienia NSA z dnia [...].06.2005r., sygn. II GSK [...], publ. CBOSA oraz w "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – komentarz" pod red. R.Hausera, Wyd. Beck,W-wa 2011, s.873) W rozpatrywanym przypadku taka sytuacja niewątpliwie występuje, gdyż to skarżącą pominięto wadliwie zawiadamiając o terminie rozprawy sądowoadministracyjnej. W ustalonym stanie faktycznym nie ulega wątpliwości, że w postępowaniu sądowoadministracyjnym winna brać udział także skarżąca, gdyż to ona wniosła skargę i zainicjowała postępowanie, a decyzja o skreśleniu skarżącej z listy studentów dotyczy wprost jej interesu prawnego.

Skarżąca spełnia powyższe kryteria, gdyż w zakończonej prawomocnym wyrokiem sprawie o sygn. II SA/Po [...] była stroną skarżącą, która złożyła skargę, a także to właśnie jej prawidłowo nie zawiadomiono o terminie rozprawy po której zapadł wyrok. W świetle powyższych rozważań stosując opisane wyżej zasady ogólne należy przyjąć, że skarżąca jest legitymowana do wniesienia w tym przypadku skargi o wznowienie postępowania, gdyż formalnie jest jednym z podmiotów wymienionych w art.32 i 33 p.p.s.a., gdyż była skarżącą w rozumieniu art.32 p.p.s.a.

Zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie, utrwalił się pogląd, że dla zaistnienia przesłanki wznowieniowej określonej w art. 271 pkt 2 p.p.s.a. niezbędne jest wykazanie 3 elementów: naruszenie przepisów prawa, pozbawienie strony możliwości działania oraz związku przyczynowego między tymi elementami (tak m.in. H. Knysiak - Molczyk w: "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz" T. Woś i in., W. 2005 r., s. 668, także wyrok WSA w Warszawie z [...] grudnia 2005 r. III SA/Wa [...] LEX nr 188424). Skoro pozbawienie strony możności obrony swoich praw musi nastąpić wskutek naruszenia przepisów prawa, to wykluczyć należy tzw. obiektywny stan tego pozbawienia, co oznacza, że może ono nastąpić tylko z winy sądu.

W okolicznościach faktycznych sprawy niniejszej można przypisać sądowi orzekającemu w sprawie IV SA/Po [...] winę w pozbawieniu skarżącej możliwości obrony swoich praw na etapie postępowania sądowoadministracyjnego. Brak możności działania strony jako przesłanka wznowienia postępowania jest wyrazem naruszenia procedury, polegającego na tym, że dany podmiot miał ustawowe prawo czynnego udziału w postępowaniu, lecz został tego prawa w praktyce pozbawiony.

Sądowi orzekającemu znany jest pogląd, że w procesie badania dopuszczalności wniesienia skargi o wznowienie postępowania nie jest możliwe stosowanie wykładni rozszerzającej. Przesłanki wznowieniowe muszą być interpretowane w sposób ścisły. (tak wyrok NSA z dnia [...].08.2012r., sygn. I FSK [...], publ. LEX nr 1243834)

Stosownie do art. 282 § 2 p.p.s.a. ponowne rozpoznanie sprawy sąd może zakończyć orzeczeniem oddalającym skargę o wznowienie postępowania, zmieniającym zaskarżone orzeczenie, uchylającym zaskarżone orzeczenie i odrzucającym skargę bądź uchylającym zaskarżone orzeczenie i umarzającym postępowanie.

Oddalenie skargi o wznowienie postępowania nastąpić powinno wówczas, gdy zgłoszona podstawa wznowienia postępowania jest bezzasadna lub stwierdzona przyczyna restytucyjna nie miała wpływu na treść uprzednio wydanego orzeczenia. Natomiast w każdym innym przypadku skarga o wznowienie postępowania powinna być uwzględniona.

Co do zasady uwzględnienie skargi o wznowienie postępowania wiązać się musi z ustaleniem, czy stwierdzona podstawa wznowienia miała wpływ na treść uprzednio wydanego rozstrzygnięcia. Zasada ta nie dotyczy jednak podstaw wznowienia postępowania unormowanych w art. 271 pkt 1 i 2 p.p.s.a. Ustaleń takich nie prowadzi się więc wówczas, gdy skarga o wznowienie postępowania opiera się na zarzucie nieważności postępowania zakończonego uprzednio wydanym w sprawie orzeczeniem. W przypadku nieważności postępowania bada się jedynie to. czy w chwili wydania prawomocnego orzeczenia zaistniała przyczyna nieważności.

Stwierdzenie zaistnienia przyczyny nieważności postępowania w dacie wydawania prawomocnego orzeczenia skutkować powinno zawsze uchyleniem tego orzeczenia tylko już z tego powodu, choćby nieważność postępowania pozostawała bez wpływu na rozstrzygnięcie sprawy (por. A. Kabat [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka - Medek Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz., ZAKAMYCZE 2005, s. 639; H. Knysiak - Molczyk [w:] T. Woś, H. Knysiak - Molczyk, M. Romańska Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz., Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis 2005, s. 667; J.P. T. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz., Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis 2006, s. 548). Każde orzeczenie wydane w toku postępowania dotkniętego wadą nieważności winno zawsze być usunięte z obrotu prawnego niezależnie od wyniku zakończanego postępowania i niezależnie od słuszności zapadłego w nim rozstrzygnięcia. Nieważność postępowania stanowi bowiem z jednej strony kwalifikowaną wadę zarówno dotkniętego nią postępowania jak i kończącego je orzeczenia a z drugiej bezwzględną podstawę wznowienia postępowania. (wyrok NSA o sygn. II OSK [...] z dnia [...].04.2008r., publ. CBOSA)

Analogiczny pogląd wyraził NSA w wyroku z dnia [...].04.2012r. o sygn. II OSK [...], publ. LEX nr 1167138. Sąd ten stwierdził w tezie w/w wyroku, że:

1. Dla zaistnienia przesłanki określonej w art. 183 § 2 pkt 5 p.p.s.a nie ma znaczenia kwestia ewentualnego braku wpływu udziału strony na wynik sprawy, albowiem każde orzeczenie dotknięte wadą nieważności winno zostać wyeliminowane z obrotu prawnego bez względu na to, czy nieważność ta ma wpływ na rozstrzygnięcie.

2. Aby doszło do wznowienia postępowania na podstawie art. 271 pkt 2 p.p.s.a., dotyczącej naruszenia przepisów postępowania, wskutek których strona była pozbawiona możliwości działania, muszą zostać spełnione łącznie trzy przesłanki: w sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania, strona została pozbawiona możności działania bez własnej winy oraz bezpośrednią i wyłączną przyczyną pozbawienia strony możności działania było naruszenie przepisów prawa.

Dalej NSA w uzasadnieniu swego orzeczenia wskazał, że o pozbawieniu możności działania można mówić jedynie wówczas, gdy z powodu naruszenia przez Sąd lub stronę przeciwną określonych przepisów lub zasad procedury, strona nie mogła brać i nie brała udziału w postępowaniu lub istotnej jego części i nie miała możliwości usunięcia skutków tych uchybień na następnych rozprawach poprzedzających wydanie orzeczenia kończącego postępowanie w danej instancji (por. motywy do wyroków NSA: z dnia [...] sierpnia 2010 r., sygn. akt II OSK [...], LEX nr 746461, z dnia [...] lutego 2006 r., sygn. akt II GSK [...], LEX nr 193342, wyrok NSA z dn. [...] lipca 2007 r., sygn. akt II OSK [...], LEX nr 354265 oraz Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Pod red. T. Wosia, str. 1024, wydanie LexisNexis 2011).

Sąd orzekający co do zasady w pełni podziela pogląd NSA wyrażony w wyroku z dnia [...].04.2012r. o sygn. II OSK [...] oraz w wyroku o sygn. II OSK [...] z dnia [...].04.2008r. Należy podkreślić, że w sprawie o sygn. II OSK [...] stan faktyczny był zbliżony do niniejszej sprawy, gdyż skarżąca gmina w toku postępowania sądowoadministracyjnego dotyczącego ustalenia warunków zabudowy nie została powiadomiona o terminie rozprawy, a jej skarga została oddalona.

W kontrolowanej sprawie zaistniała przesłanka do wznowienia postępowania z uwagi pozbawienie skarżącej możności działania w sprawie o sygn. akt IV SA/Po [...] (art. 271 pkt 2 p.p.s.a) W konsekwencji Sąd był zobligowany rozpoznać sprawę na nowo, w granicach, jakie zakreśla podstawa wznowienia (art. 282 § 1 p.p.s.a.). Ta zaś w kontrolowanej sprawie została zakreślona bardzo szeroko, gdyż zarzucone przez skarżącą "pozbawienie możności działania" w postępowaniu sądowoadministracyjnym skutkuje jednocześnie nieważnością tego postępowania (zob. art. 271 pkt 2 i art. 183 § 2 pkt 5 p.p.s.a.).

Wznowić postępowanie można jedynie łącznie z orzeczeniem co do istoty sprawy, wydając rozstrzygnięcie z katalogu określonego w art. 282 § 2 p.p.s.a. Nie jest więc konieczne wydawanie odrębnego postanowienia o wznowieniu postępowania (tak trafnie: W. Piątek [w:] R. Hauser, W. Piątek, A. Skoczylas, Środki zaskarżenia..., s. 434; podobnie np. postanowienie NSA z [...].07.2010 r., I FSK [...], CBOSA).

Sytuacja, gdy strona postępowania sądowoadministracyjnego w pierwszej instancji została bez swojej winy pozbawiona możliwości udziału w tym postępowaniu i przedstawienia swoich racji, stanowi wadę postępowania przed sądem pierwszej instancji, skutkującą nieważnością tego postępowania z przyczyny określonej w art. 183 § 2 pkt 5 p.p.s.a. W konsekwencji należało wznowić postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Poznaniu w sprawie o sygn. akt IV SA/Po [...] i na podstawie art. 282 § 1 i 2 p.p.s.a. odpowiednio zmienić zapadły w tej sprawie wyrok z [...] sierpnia 2012 r.

W tym miejscu Sąd wyjaśnia, że znane są jemu wypowiedzi doktryny, w których wskazuje się, że w sytuacji nieważności postępowania sądowoadministracyjnego niezbędne jest każdorazowe uchylenie zapadłego w takich warunkach wyroku, nawet jeżeliby następnie należało wydać wyrok tej samej treści.

Jednakże, w ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie, dla pełnego uwzględnienia wyników ponownego jej rozpatrzenia przez tut. Sąd wystarczającym było dokonanie stosownej zmiany wyroku WSA o sygn. akt IV SA/Po [...] zgodnie z dyspozycją art. 282 § 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c p.p.s.a. (pkt 1 sentencji niniejszego wyroku) – tak, aby doprowadzić do wyeliminowania z obrotu prawnego wadliwych decyzji organów administracji obu instancji w całości. W ocenie Sądu takie działanie proceduralne znajduje dostateczne oparcie:

- w tych orzeczeniach Naczelnego Sądu Administracyjnego, w których wskazuje się, że można oddalić skargę o wznowienie postępowania także w sytuacji wystąpienia przesłanki nieważności postępowania (zob. np. wyroki NSA: z [...].01.2010 r., II OSK [...]; z [...].01.2012 r., II FSK [...] – CBOSA). Skoro w świetle przywołanych orzeczeń, w sytuacji zaistnienia nieważności postępowania dopuszcza się jednak w określonych przypadkach nawet oddalenie skargi o wznowienie postępowania, to tym bardziej za dopuszczalną należy uznać zmianę zapadłego w takich warunkach wyroku, bez konieczności jego uprzedniego uchylenia w całości;

- w konstatacji, że podobną formułę "zmiany wyroku" w wyniku wznowienia postępowania zastosował WSA w Poznaniu w zapadłym wyroku w sprawie o sygn. akt IV SA/Po [...] i że nie spotkało się to z negatywną oceną ze strony kontrolującego ów wyrok Sądu drugiej instancji, w uzasadnieniu wyroku o sygn. akt II OSK [...], a także w wyroku WSA w Poznaniu z [...] stycznia 2016 r. o sygn. IV SA/Po [...].

Mając powyższe na uwadze Sąd orzekający w niniejszej sprawie zmienił zaskarżony wyrok z przyczyn wskazanych poniżej.

Przechodząc ad meritum należy wskazać, że z akt sprawy o sygn. IV SA/Po [...] wynika, że w dniu [...] marca 2020 r. skarżąca złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, za pośrednictwem Rektora [...], skargę na decyzję Rektora [...] w P. nr [...] z dnia [...] stycznia 2020 r. W komparycji skargi skarżąca wskazała swój właściwy adres do doręczeń korespondencji, tj. M. W., ul. [...], [...] W. . Z akt sprawy wynika, że w dniu [...] sierpnia 2020 r. odbyła się rozprawa w przedmiotowej sprawie, po której Sąd wydał wyrok oddalający skargę. Z akt sprawy o sygn. IV SA/Po [...] wynika, że zawiadomienie o terminie w/w rozprawy zostało skierowane do skarżącej w dniu [...] lipca 2020 r. na błędny adres "ul. [...] w W.", a nie na poprawnie wskazany w komparycji skargi adres do doręczeń skarżącej tj. ul. [...] w W.. W konsekwencji, zawiadomienie o terminie rozprawy po dwukrotnym awizowaniu zostało zwrócone do Sądu jako niepodjęte (k.102 akt sprawy).

Analiza akt sprawy o sygn. IV SA/Po [...] prowadzi do wniosku, że skarżąca istotnie nie została prawidłowo zawiadomiona o terminie rozprawy, nie otrzymała odpisu odpowiedzi na skargę, nie miała możliwości ustosunkowania się do stanowiska organu, nie miała możliwości złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku oddalającego jej skargę, a co za tym idzie nie mogła skorzystać z możliwości rozpoznania swojej sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny.

W świetle powyższego Sąd orzekający nie miał najmniejszych wątpliwości co do tego, że w poddanym analizie przypadku skarżąca w wyniku naruszenia przepisów prawa została pozbawiona możności działania (art. 271 pkt 2 p.p.s.a.) i zaistniała nieważność postępowania w rozumieniu tego przepisu. Jak już wspomniano wystąpienie powodów nieważności postępowania skutkuje uchyleniem prawomocnego orzeczenia bez względu na to, czy stanowiące je naruszenie prawa ma wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Jest to bowiem bezwzględna podstawa wznowienia, a każde orzeczenie wydane w toku postępowania dotkniętego wadą nieważności winno zawsze być usunięte z obrotu prawnego niezależnie od wyniku zakończanego postępowania i niezależnie od słuszności zapadłego w nim rozstrzygnięcia.

W przypadku uwzględnienia skargi o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego Sąd miał obowiązek zastosować odpowiednio przepisy o postępowaniu przed sądem który wznowił postępowanie (art.282 § 2 p.p.s.a.).

Po ponownym rozpoznaniu sprawy sąd może:

1) oddalić skargę o wznowienie postępowania;

2) uwzględnić skargę o wznowienie postępowania, stosując odpowiednio przepisy o postępowaniu przed sądem, który wznowił postępowanie (to jest art. 145–150 lub art. 185–186 i art. 188);

3) uwzględnić skargę o wznowienie postępowania i uchylić zaskarżone orzeczenie i skargę odrzucić lub umorzyć postępowanie.

Uwzględnienie skargi o wznowienie postępowania musi się wiązać z wyeliminowaniem orzeczenia, którego skarga dotyczy i ponownym rozstrzygnięciem sprawy sądowoadministracyjnej, to jest rozpoznaniem skargi lub skargi kasacyjnej. Chociaż ustawodawca wyraźnie nie wskazał w § 2 komentowanego przepisu, że uwzględnienie skargi wiąże się z uchyleniem czy też zmianą zaskarżonego orzeczenia, w istocie takie właśnie rozstrzygnięcie powinno zapaść w wyniku uwzględnienia skargi o wznowienie postępowania. Wynikiem ponownego rozpoznania sprawy będzie orzeczenie wydane w oparciu o przepisy określające możliwości orzecznicze sądów administracyjnych, a to art. 145–150 w odniesieniu do wojewódzkich sądów administracyjnych.

Przechodząc do merytorycznego rozpoznania pierwotnej skargi należy wskazać, że podstawę prawną rozstrzygnięcia w tej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz.U. poz.1669).

Z akt administracyjnych wynika, że skarżąca w dniu [...] listopada 2019 r. złożyła rezygnację ze studiów na kierunku [...] na uczelni [...]. Na skutek tej rezygnacji Dziekan Wydziału [...] w P. decyzją z dnia [...].12.2019 r. nr [...] skreślił skarżącą z listy studentów. Podstawą prawną tej decyzji jest art. 108 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, zgodnie z którym studenta skreśla się z listy studentów w przypadku rezygnacji ze studiów. W pouczeniu tej decyzji organ wskazał m.in., że obowiązkiem skarżącej jest uregulowanie należności wynikających z zawartej umowy.

W odwołaniu od powyższej decyzji skarżąca wskazała, że w ogóle nie podjęła studiów i nie może zostać zobowiązana do dokonania jakichkolwiek płatności. Wskazała, że rezygnację złożyła z ostrożności w związku z otrzymywaniem wiadomości SMS dotyczących konieczności uregulowania należności finansowych wobec uczelni. Podkreśliła, że kwota rzekomych zaległości została naliczona bezzasadnie i odmówiła ich zapłaty.

Rektor [...] w P. decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2020 r. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Podstawą prawną decyzji organu II instancji był art. 108 ust. 2 pkt 3 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, czyli zupełnie inny przepis, niż wskazano w decyzji organu I instancji. Zgodnie z art. 108 ust. 2 pkt 3 ww. ustawy "student może być skreślony z listy studentów w przypadku nieuzyskania zaliczenia semestru lub roku w określonym terminie". Przepis ten w sposób oczywisty nie odnosi się do ustalonego stanu faktycznego sprawy oraz argumentacji organu I instancji. Ponadto organ odwoławczy jako podstawę wskazał § 8 ust. 2 lit. c regulaminu studiów, zgodnie z którym "dziekan może skreślić studenta z listy studentów w przypadku nieuzyskania zaliczenia semestru lub roku w określonym terminie". Jest to o tyle nielogiczne, że student nie ma możliwości zaliczenia semestru lub roku w określonym terminie jeżeli w ogóle nie podjął nauki na danym kierunku. Organ odwoławczy nie odniósł się też do faktu, że organ I instancji jako podstawę prawną swej decyzji wskazał m.in. § 8 ust. 1 lit. b regulaminu studiów, zgodnie z którym "dziekan skreśla studenta z listy studentów w przypadku rezygnacji ze studiów".

Dysonans, a właściwie rozbieżność, pomiędzy wskazanymi podstawami prawnymi w decyzjach organów obu instancji w połączeniu ze wskazaną przez skarżącą w odwołaniu okolicznością niepodjęcia przez nią studiów w ocenie Sądu stanowi przesłankę do uchylenia decyzji organu I i II instancji. W uzasadnieniach decyzji organy obu instancji w sposób lakoniczny, a wręcz szczątkowy, opisały stan faktyczny sprawy. Podstawy prawne zaskarżonych decyzji są rozbieżne, a w przypadku decyzji organu odwoławczego podstawy prawne w niej powołane nie odnoszą się do stanu faktycznego w zaistniałej sprawie. Ponadto w decyzji organu II instancji nie odniesiono się w sposób szczegółowy do zarzutów skarżącej w zakresie niepodjęcia przez nią studiów. Wskazano jedynie, że skarżąca podpisała z uczelnią umowę w dniu [...].08.2019 r., Regulamin opłat oraz Ślubowanie. Uczelnia nie ma obowiązku sprawdzania obecności studenta na zajęciach, a student nie ma obowiązku odbioru legitymacji.

Organy obu instancji wskazały, że skarżąca jest zobligowana do zapłacenia zaległych opłat za studia. Sąd stoi na stanowisku, że kwestia płatności poruszana przez skarżącą w istocie dotyczy stosunków cywilnoprawnych między skarżącą, a uczelnią. Ugruntowany już w judykaturze jest pogląd, że postępowanie w sprawie skreślenia studenta z listy studentów z powodu zalegania z opłatami za studia nie jest postępowaniem o zasądzenie należności wynikających z zawartej pomiędzy studentem a uczelnią umowy, do czego właściwy jest sąd powszechny. Niemniej fakt istnienia zaległości w w/w opłatach może stanowić podstawę skreślenia studenta z listy studentów. (tak trafnie m.in. WSA w Łodzi w wyroku z [...].03.2020 r. o sygn. III SA/Łd [...], publ. CBOSA).

Sąd orzekający w pełni podziela pogląd, że skoro skreślenie z listy studentów następuje w drodze decyzji administracyjnej, to zastosowanie do całego postępowania znajdują przepisy k.p.a. (tak WSA w Poznaniu w wyroku z [...].11.2019r. sygn. IV SA/Po [...]). Decyzja o skreśleniu z listy studentów jest indywidualnym aktem administracyjnym, do którego stosuje się odpowiednio przepisy k.p.a. Odpowiednie stosowanie k.p.a polega na zachowaniu przez organ minimum procedury administracyjnej niezbędnej do załatwienia sprawy i zagwarantowania ustawowych uprawnień strony. (wyrok WSA w Gliwicach z [...].04.2019r. o sygn. akt IV SA/Gl [...]). Przyjmuje się, że uzasadnienie decyzji o skreśleniu studenta z listy studentów powinno odpowiadać dwóm kryteriom, a mianowicie pozwolić studentowi na obronę jego interesów, zaś sądowi na przeprowadzenie skutecznej kontroli sądowadministracyjnej. (wyrok WSA w Opolu z [...].02.2019r., sygn. II SA/Op [...]). Przy czym należy wskazać, że skreślenie z listy studentów na podstawie art. 108 ust. 1 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym ma charakter obligatoryjny (związany), natomiast na podstawie art. 108 ust. 2 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym ma charakter fakultatywny i uznaniowy. W tym drugim przypadku z uwagi na uznaniowość decyzji wymaga ona szczególnie wnikliwego wyjaśnienia sprawy i rzetelnego, dokładnego uzasadnienia decyzji zawierającego pełne ustalenie stanu faktycznego, wskazującego prawidłową podstawę prawną jej wydania oraz wyjaśniającego szczegółowo motywy i przesłanki na podstawie których organ wydał taką, a n nie inna decyzję.

W ocenie Sądu wobec zastosowania odmiennych podstaw prawnych i lakonicznych uzasadnień decyzje organów obu instancji wymykają się spod kontroli Sądu. Najbardziej istotne w niniejszej sprawie jest prawidłowe ustalenie stanu faktycznego sprawy, poprzez właściwe określenie podstawy skreślenia skarżącej z listy studentów. W istocie skarżąca złożyła rezygnację ze studiów, jednak już w odwołaniu wskazała na okoliczność niepodjęcia studiów. Ponadto wskazała, że rezygnację złożyła z ostrożności w związku z wiadomościami SMS z uczelni w zakresie płatności. Zdaniem Sądu ta kwestia powinna zostać szczegółowo przez organ zweryfikowana i ustalona. Organ powinien przeanalizować ewentualne listy obecności na zajęciach, a także przeprowadzić rozmowy z wykładowcami na okoliczność uczestnictwa skarżącej w zajęciach. W niniejszej sytuacji organ powinien udowodnić, że skarżąca podjęła studia, skoro z tej okoliczności wywodzi brak możliwości skreślenia jej z listy studentów z powodu niepodjęcia studiów.

Podsumowując, kwestia płatności nie podlega ocenie Sądu Administracyjnego, jednak organy zobowiązane są do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego i ewentualnego udowodnienia, że skarżąca podjęła studia. Jeśli organ nie jest w stanie tego udowodnić powinien wydać decyzję o skreśleniu z listy studentów z uwagi na niepodjęcie studiów. Ponadto organy winny oprzeć swe decyzje na podstawie prawnej adekwatnej do ustalonego stanu faktycznego. Przedmiotowe rozstrzygnięcie (z określoną podstawą prawną skreślenia z listy studentów) może wówczas stanowić prejudykat w postępowaniu cywilnym w zakresie obowiązku poniesienia przez skarżącą płatności z tytułu czesnego.

W tym stanie rzeczy z przyczyn wskazanych i opisanych wyżej na podstawie art. 282 § 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c p.p.s.a. po wznowieniu postępowania sądowoadministracyjnego zmieniono wyrok WSA w Poznaniu z [...] sierpnia 2020 r. o sygn. IV SA/Po [...] w ten sposób, że uchylono zaskarżoną decyzję Rektora [...], a na podstawie art.135 p.p.s.a. także poprzedzająca ją decyzję Dziekana Wydziału [...] w P. z dnia [...].12.2019 r. nr [...]

W pkt 2 sentencji wyroku na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 Sąd orzekł o kosztach postępowania mając na uwadze, że skarga okazała się zasadna.

Ponownie rozpoznając sprawę organy administracji uwzględnią powyższe uwagi, wskazania i oceny prawne Sądu i wydając decyzje prawidłowo je uzasadnią.