Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 108/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2016-05-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6181 Zajęcie nieruchomości i wejście na nieruchomość, w tym pod autostradę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1
journal: Dz.U. 2014 poz 1647
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych - tekst jednolity
article: art. 124 ust. 1,
journal: Dz.U. 2014 poz 518
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jednolity.
article: art. 7,8
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Jankowski, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel (spr.), Sędzia NSA Stefan Kłosowski, Protokolant starszy sekretarz sądowy Anita Jałoszyńska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 25 maja 2016 r. sprawy ze skargi A. P. na decyzję Wojewody Z. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z części nieruchomości oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...], znak: [...], Starosta B., działając na podstawie art. 124 ust. 1, 2, 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2014 r., poz. 518 ze zm.), po rozpatrzeniu wniosku Spółki A. z dnia [...], ograniczył sposób korzystania z nieruchomości gruntowej obejmującej działkę ewidencyjną nr [...], położoną w obrębie ewidencyjnym K., gmina B., zapisaną w księdze wieczystej [...], stanowiącą własność A.P., poprzez zezwolenie Spółce A. na założenie i przeprowadzenie na części przedmiotowej nieruchomości odcinków kablowych linii energetycznych 30 kV wraz z liniami światłowodowymi, tj. przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji energii elektrycznej i sygnalizacji, do GPO D. w gminie B., o przebiegu zgodnym z decyzją Wójta Gminy B. nr [...] o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego z dnia [...], znak: [...].

Wojewoda Z. decyzją z dnia [...], po rozpatrzeniu odwołania A.P., uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W ocenie organu odwoławczego, w zaskarżonej decyzji nie został zachowany wymóg ścisłego określenia zakresu ograniczenia. Jednocześnie wskazał, że w sentencji decyzji Starosta nie określił terminu, na który udzielono zezwolenia. Zaznaczono również, że organ I instancji nie uzupełnił zebranego w sprawie materiału o niezbędne dokumenty, w tym dotyczące przeprowadzenia rokowań.

Następnie po uzupełnieniu wniosku oraz zgromadzonych materiałów w sprawie Starosta B. decyzją z dnia [...], znak: [...] - działając na podstawie art. 124 ust. 1, 2, 3, 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2015 r. poz. 782 ze zm.) po rozpatrzeniu wniosku Spółki A.:

1. Ograniczył sposób korzystania z części nieruchomości gruntowej obejmującej działkę ewidencyjną nr [...] o pow. [...] ha, położoną w obrębie ewidencyjnym K., gmina B., ujawnioną w księdze wieczystej [...], stanowiącą własność A.P., poprzez zezwolenie Spółce A. na założenie i przeprowadzenie na części przedmiotowej nieruchomości odcinków kablowych linii energetycznych 30 kV wraz z liniami światłowodowymi, tj. przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji energii elektrycznej i sygnalizacji, do GPO D. w gminie B., o przebiegu zgodnym z decyzją Wójta Gminy B. nr [...] z dnia [...], znak: [...], o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego;

Ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości dotyczy części nieruchomości zaznaczonych na załączonej do decyzji mapie zasadniczej:

- powierzchni 6000 m2 - w okresie budowy (założenie i przeprowadzenie odcinków kablowych linii energetycznych wraz z liniami światłowodowymi) - 2 miesiące (zaznaczonej na mapie kolorem czerwonym i żółtym),

- powierzchni 2000 m2 - w okresie użytkowania - na czas nieoznaczony (zaznaczonej na mapie kolorem czerwonym),

- powierzchni 6000 m2 - w okresie użytkowania w celu konserwacji i usuwania awarii - na czas nieoznaczony (zaznaczonej na mapie kolorem czerwonym i żółtym);

2. Nałożył na Spółkę A. obowiązek przywrócenia nieruchomości opisanej w pkt 1 do stanu poprzedniego, niezwłocznie po założeniu lub przeprowadzeniu przewodów i urządzeń, o których mowa w pkt 1.

Odwołanie od przedmiotowej decyzji wniosła A.P., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zarzucając: wydanie decyzji z rażącym naruszeniem prawa : art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami; art. 8 K.p.a., nakazującego organowi administracji publicznej prowadzenie postępowania w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej; art. 6 i 7 K.p.a., nakazującego organowi działanie na podstawie przepisów prawa oraz podejmowanie wszelkich niezbędnych działań do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

Wojewoda Z. decyzją z dnia [...],[...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm.), dalej zwanej "K.p.a." oraz art. 9a w związku z art. 124 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami ( Dz. U. z 2015 r. poz. 1774 ze zm.), dalej zwanej "u.g.n.", po rozpatrzeniu odwołania A.P. od powyższej decyzji, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Wojewoda stwierdził, że materialnoprawną podstawę wydania decyzji stanowi art. 124 ust. 1 u.g.n., w myśl którego starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może ograniczyć, w drodze decyzji, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego.

W art. 124 ust. 3 u.g.n. zawarty jest wymóg, aby udzielenie zezwolenia, o którym mowa w ust. 1, było poprzedzone rokowaniami z właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości o uzyskanie zgody na wykonanie prac, o których mowa w ust. 1. Rokowania przeprowadza osoba lub jednostka organizacyjna zamierzająca wystąpić z wnioskiem o zezwolenie. Do wniosku należy dołączyć dokumenty z przeprowadzonych rokowań.

Wynikające z art. 124 u.g.n. uprawnienie organu administracyjnego do ograniczenia prawa właściciela ma charakter wyjątkowy. Ustawodawca uzależnił możliwość udzielenia przez starostę zezwolenia na ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości przez podmiot realizujący konkretne przedsięwzięcie od spełnienia dwóch ściśle określonych przesłanek. Ingerencja w konstytucyjnie chronione prawo własności możliwa jest tylko w sytuacji, gdy plan miejscowy przewiduje dla danej nieruchomości realizację celu publicznego lub wydana została decyzja o lokalizacji celu publicznego w przypadku braku planu miejscowego. Drugim wymogiem jest aby wystąpienie z wnioskiem dany podmiot poprzedził przeprowadzeniem z właścicielem nieruchomości rokowań mających na celu udostępnienie przez niego nieruchomości w sposób dobrowolny. W sytuacji, gdy właściciel nie odpowiedział na zaproszenie do rokowań, sprzeciwił się wyrażeniu zgody albo strony postawiły sobie wzajemnie takie warunki, że uznały je za niemożliwe do przyjęcia - rokowania należy uznać za bezskuteczne. Przepis art. 124 u.g.n. nie określa ani formy rokowań, ani sposobu ich dokumentowania, jak też nie określa wiążąco momentu, w którym przesądzone zostaje, że rokowania należy uznać za nieprzynoszące skutku w postaci porozumienia stron.

W wydanej decyzji zakres ograniczenia prawa własności lub użytkowania wieczystego musi być ściśle określony, co oznacza, że konieczne jest jednoznaczne wskazanie przebiegu inwestycji przez nieruchomość, jak i zakresu uszczuplenia władztwa właściciela, i to tylko w zakresie niezbędnym do wykonania danej inwestycji. Istnienie planu zagospodarowania przestrzennego lub decyzji lokalizacyjnej, przewidującej realizację na danym terenie inwestycji realizującej cel publiczny, w rozumieniu art. 6 u.g.n., jest jedynie warunkiem niezbędnym do podjęcia negocjacji z właścicielem nieruchomości celem jej udostępnienia, a w przypadku gdyby do ugody nie doszło - do wydania decyzji na podstawie art. 124 u.g.n.

W ocenie organu odwoławczego, w przedmiotowej sprawie zostały spełnione przesłanki zastosowania instytucji ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości, o której mowa w art. 124 ust. 1 u.g.n. Wydanie decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości możliwe jest wyłącznie w związku z realizacją celu publicznego. W art. 6 pkt 2 u.g.n. określono, że celem publicznym jest budowa i utrzymywanie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń.

Dla omawianej inwestycji inwestor uzyskał ostateczną decyzję Wójta Gminy B. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego nr [...] z dnia [...]. Z decyzji tej wynika, że zakres inwestycji określony został na kolejnych załącznikach graficznych ponumerowanych od 1 do 7, stanowiących mapy zasadnicze w skali 1:500, na których określony został liniami rozgraniczającymi teren przebiegu sześciu odcinków kablowej linii energetycznej 30 kV. Zgodnie z ww. decyzją załącznik nr 6 dotyczy 6 odcinka kablowej linii energetycznej w liniach rozgraniczających teren inwestycji 1-19, obejmujący m.in. część działki nr [...] w obrębie K.

Zdaniem Wojewody, organ I instancji precyzyjnie wskazał w treści zaskarżonej decyzji sposób uszczuplenia władztwa nad przedmiotową nieruchomością, w zakresie niezbędnym do wykonania inwestycji. Ponadto, decyzja zawiera załącznik graficzny - mapę zasadniczą w skali 1:2000, obrazującą przebieg inwestycji przez ww. nieruchomość.

Właściwy organ przed wydaniem decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości powinien dokonać analizy jak najmniejszej uciążliwości dla właściciela (użytkownika wieczystego) nieruchomości. Jednakże organ ten nie może odmówić wydania decyzji, o której mowa w art. 124 ust 1 u.g.n., jeżeli zostaną spełnione wszystkie pozostałe warunki, a ograniczenie to ma nastąpić zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Jeżeli z prawomocnej decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego jednoznacznie wynika, że inwestycja ta ma być zlokalizowana na nieruchomości, której dotyczy wniosek o wydanie decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania, organ orzekający w tej sprawie nie może odmówić (przy spełnieniu pozostałych warunków) wydania takiej decyzji tylko z tej przyczyny, że istnieje możliwość lokalizacji inwestycji na innych gruntach. Organ ten nie jest bowiem upoważniony do zmiany ustaleń decyzji lokalizacyjnej (por.: wyrok WSA w Poznaniu z dnia 16.04.2014 r., sygn. akt II SA/Po 1318/13).

Na podstawie znajdujących się w aktach przedmiotowej sprawy materiałów z przebiegu rokowań Wojewoda Z. stwierdził, że przed wystąpieniem z wnioskiem inwestor przeprowadził z właścicielem nieruchomości rokowania dotyczące uzyskania zgody na wykonanie prac, jednakże do porozumienia nie doszło. Z okoliczności sprawy wynika, że wnioskodawca miał rzeczywistą wolę załatwienia sprawy na drodze cywilnoprawnej. Z zebranej dokumentacji jasno wynika, co stanowiło przedmiot rokowań i jaki był ich zakres. W świetle zgromadzonego w aktach sprawy materiału dowodowego nie ma wątpliwości, że właścicielka nieruchomości nigdy nie udzieliła pisemnej zgody, na podstawie której inwestor uzyskałby uprawnienie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W niniejszej sprawie rokowania w rozumieniu art. 124 ust. 3 u.g.n. zostały przeprowadzone, jednakże zakończyły się wynikiem negatywnym z uwagi na rozbieżności w zakresie warunków udzielenia zgody na wykonanie prac.

Wojewoda podkreślił, że prawo własności można ograniczyć tylko ze względu na ważną wartość mocniej chronioną. W przedmiotowej sprawie wartością wyżej chronioną jest interes publiczny, jako że ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości skarżącej nastąpiło na cele publiczne. Starosta uznał prymat interesu inwestora, co nie oznacza, że nie analizował sytuacji właściciela nieruchomości.

W odniesieniu do wniosku o przeprowadzenie rozprawy administracyjnej, w ocenie organu odwoławczego nie było potrzeby przeprowadzenia rozprawy, gdyż istotne dla sprawy okoliczności znalazły potwierdzenie w zgromadzonym materiale dowodowym. W postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n. organ nie ma obowiązku przeprowadzenia rozprawy administracyjnej. W rozpatrywanej sprawie Starosta nie odniósł się do wniosku strony o przeprowadzenie rozprawy; nie wynika to z uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Powyższe, w ocenie Wojewody, nie stanowi jednak naruszenia przepisów prawa, skutkującego uchyleniem zaskarżonej decyzji.

Organ odwoławczy dodał, że Starosta B. dokładnie wyjaśnił wszystkie istotne okoliczności mające znaczenie dla podejmowanego w sprawie rozstrzygnięcia i w wyczerpującym zakresie zgromadził materiał dowodowy, nie naruszając zasad ogólnych postępowania administracyjnego, zawartych w art. 6, 7 i 8 K.p.a.

Powyższa decyzja została zaskarżona przez A.P. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. Skarżąca zarzuciła:

1) naruszenie przepisu prawa materialnego, tj. art. 124 ust 1 u.g.n., poprzez:

a) ograniczenie sposobu korzystania z przedmiotowej nieruchomości na okresy dalsze związane z użytkowaniem już założonych i przeprowadzonych linii energetycznych i światłowodowych;

b) brak określenia co ma być przedmiotem użytkowania, a tym samym czego okres użytkowania ma dotyczyć.

2) naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7 i art. 8 K.p.a., poprzez prowadzenie postępowania w sposób, który uwzględniał wyłącznie interesy inwestora nie biorąc pod rozwagę argumentów właściciela.

Mając na uwadze powyższe wniosła o:

1) uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Wojewody Z.,

2) uchylenie w całości poprzedzającej ją decyzji Starosty B. i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania temu organowi,

3) zasądzenie zwrotu kosztów postępowania na rzecz skarżącej.

Stosownie do treści art. 124 ust. 1 u.g.n. starosta może ograniczyć w drodze decyzji sposób korzystania z nieruchomości, poprzez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzanie na nieruchomości określonych urządzeń jeśli właściciel nieruchomości nie wyraża na to zgody. Zaskarżoną decyzją Wojewoda Z. utrzymał w mocy decyzję ograniczającą sposób korzystania z nieruchomości gruntowej działki ewidencyjnej nr [...] o powierzchni [...] ha położonej w obrębie ewidencyjnym K. gmina B., nie tylko na cele zakładania i przeprowadzania linii energetycznej wraz z liniami światłowodowymi do czego uprawniał go art. 124 ust 1 ustawy, ale również na okresy dalsze związane z użytkowaniem już założonych i przeprowadzonych linii energetycznych i światłowodowych. Cytowany wyżej przepis nie daje Staroście B. takich uprawnień, w konsekwencji również decyzja Wojewody Z. utrzymująca ją w mocy jest decyzją błędną, co skutkować powinno jej uchyleniem.

Powyższe znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądów administracyjnych, w których wskazuje się, że "zakres ograniczenia prawa własności musi być ściśle określony, a zatem należy wskazać jednoznacznie przebieg inwestycji przez nieruchomość, jak i zakres uszczuplenia władztwa właściciela i to tylko w zakresie niezbędnym do wykonania danej inwestycji", zatem ograniczenie w przedmiotowej decyzji korzystania z nieruchomości nie może dotyczyć okresu użytkowania ani też w okresie użytkowania w celu konserwacji i usuwania awarii, (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 13.01.2015 r., sygn. akt II SA/Ol 757/14 oraz wyrok Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 04.07.2014 r., sygn. akt II SA/Kr 326/14).

Starosta B., jak i Wojewoda Z. prowadzili postępowanie administracyjne z rażącym naruszeniem art. 7 i art. 8 K.p.a. prowadząc je w sposób, który uwzględniał wyłącznie interesy inwestora nie biorąc pod rozwagę argumentów właściciela. Wojewoda Z. bez jakiejkolwiek analizy wyłącznie opierając się na wniosku inwestora, określił obszar oraz przebieg inwestycji na działce. Zarówno organ pierwszej jak i organ drugiej instancji pominął wnioski składane w tym zakresie przez stronę. Strona w piśmie z dnia [...], podniosła ona fakt zmiany klasyfikacji gruntu na rolny oraz wnosiła o dokonanie rzetelnej uwzględniającej jej prawa właścicielskie analizy przebiegu inwestycji i obszaru pod nią przewidzianego. Z uzasadnienia decyzji nie wynika aby taka analiza była dokonana. W okolicznościach sprawy jest bowiem bezsporne, że w interesie właściciela nieruchomości leży, aby linie energetyczne i światłowodowe przeprowadzone zostały po granicy działki nr [...], gdyż taki przebieg planowanej inwestycji, w stopniu najmniej uciążliwym, naruszy słuszny interes właściciela nieruchomości.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda Z. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.).

Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowi art. 124 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2014 r., poz. 518 ze zm.), Zgodnie z tym przepisem, starosta wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej może w drodze decyzji ograniczyć sposób korzystania z nieruchomości poprzez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje – jak stanowi cytowany przepis – zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o lokalizacji inwestycji celu publicznego.

Z powyższego przepisu wynikają następujące przesłanki uzasadniające decyzyjne ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości:

1/ uzasadniona miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego lub decyzją o lokalizacji inwestycji celu publicznego potrzeba przeprowadzenia przez daną nieruchomość inwestycji liniowej celu publicznego, służącej przesyłaniu lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, łączności publicznej i sygnalizacji wraz z niezbędnymi do korzystania z tych przewodów i urządzeń obiektów;

2/ brak zgody właściciela nieruchomości na przeprowadzenie przez jego nieruchomość opisanej wyżej inwestycji.

Zdaniem składu orzekającego w niniejszej sprawie, materiał dowodowy zawarty w aktach administracyjnych uprawniał do stwierdzenia, że spełnione zostały wszystkie wymienione wyżej przesłanki ustawowe pozwalające na decyzyjne ograniczenie sposobu korzystania z opisanej na wstępie działki stanowiącej własność skarżącej.

Po pierwsze budowa linii energetycznej została przesądzona ostateczną decyzją Wójta Gminy B. o lokalizacji inwestycji celu publicznego nr [...] z dnia [...], w której to decyzji określony został także przebieg linii. Planowane zamierzenie jest niewątpliwie inwestycją celu publicznego w rozumieniu art. 6 pkt 2 u.g.n.

Nie budzi wątpliwości sądu, że w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, kwestia prowadzenia rokowań i nie dojścia do porozumienia między inwestorem a właścicielem gruntu jest oczywista. Nie doszło bowiem do złożenia takich oświadczeń, które pozwoliłyby w sposób bezkonfliktowy zrealizować cel, którego dotyczy wniosek złożony w trybie wskazanego powyżej przepisu materialnoprawnego. W realiach badanej sprawy nie jest przedmiotem sporu, że strony nie dokonały żadnych wspólnych ustaleń umożliwiających sprawne i swobodne wykonanie prac, dla zrealizowania których nastąpiło decyzyjne ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości poprzez udzielone inwestorowi zezwolenie.

Na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n. właściciel lub użytkownik wieczysty, ograniczany jest w swoim prawie w ten sposób, że musi znosić korzystanie z nieruchomości przez osoby trzecie w sposób wynikający z komentowanego artykułu i określony w decyzji zezwalającej na korzystanie z nieruchomości. Ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości ustalone w decyzji nie może wykraczać poza dopuszczalny zakres określony w komentowanym artykule. Na podstawie omawianego artykułu wydawane są zezwolenia na zakładanie i przeprowadzanie ciągów, przewodów i urządzeń na nieruchomości objętej decyzją, jednak z istoty tego zezwolenia wynikają trzy różne sposoby korzystania z nieruchomości.

Po pierwsze, skoro jest to zezwolenie na "zakładanie", to niewątpliwie decyzja ta uprawnia do czasowego zajęcia nieruchomości przez inwestora w celu wybudowania tych ciągów, przewodów i urządzeń, a z drugiej strony - zobowiązuje właściciela bądź użytkownika wieczystego do znoszenia takiego czasowego zajęcia nieruchomości.

Po drugie, konsekwencją tego zakładania jest pozostanie wybudowanych ciągów, przewodów i urządzeń na nieruchomości. Za niewątpliwe należy zatem uznać, że decyzja ta stanowi podstawę do pozostawienia wybudowanych ciągów, przewodów i urządzeń na nieruchomości, a zatem do ciągłego korzystania z nieruchomości przez osobę trzecią w ten właśnie sposób.

Po trzecie, na mocy ust. 6 komentowanego artykułu, już po założeniu urządzeń lub przewodów właściciel lub użytkownik wieczysty obowiązany jest udostępnić nieruchomość w celu wykonania czynności związanych z konserwacją oraz usuwaniem awarii tych ciągów, przewodów i urządzeń. W tym przypadku chodzi zatem o incydentalne korzystanie z nieruchomości, z którym może być związane czasowe zajęcie nieruchomości, jeśli tego będzie wymagać usunięcie awarii lub konserwacja ciągów, przewodów lub urządzeń.

Tak więc w świetle przedstawionych powyżej sposobów rozumienia ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości przez właściciela decyzja Starosty B. nie wyszła poza dopuszczony art. 124 u.g.n. zakres ograniczenia właściciela (patrz: wyrok NSA sygn.. akt I OSK 1192/15 z dnia 8 grudnia 2015 r.). Dodać należy, że organ I instancji jednoznacznie wskazał zarówno przebieg inwestycji przez przedmiotową nieruchomość, jak i zakres uszczuplenia władztwa skarżącej w zakresie niezbędnym do przeprowadzenia inwestycji, zgodnie z warunkami wynikającymi z decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego. Przebieg planowanej linii elektroenergetycznej, jak i zakres ograniczenia, został szczegółowo określony na mapie - załączniku graficznym obrazującym przebieg inwestycji, który z uwagi na jednoznaczność nie budzi, w ocenie sądu, kontrowersji.

Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 18 lutego 2016 r. sygn. akt I OSK 2864/15 zwrócił uwagę, "że charakter zezwolenia uregulowanego w przepisie art. 124 ust.1 u.g.n. bywa w literaturze różnie oceniany – jako rodzaj ograniczonego prawa rzeczowego (co nie wydaje się szczególnie trafne), jako rodzaj administracyjnego ograniczenia prawa własności znajdującego podstawę w art. 140 k.c., bądź jako ograniczenia, które "odpowiadają w istocie służebności gruntowej" lub "zbliża się treściowo do służebności przesyłu". Trzeba jednak zaznaczyć, że trwały administracyjny tytuł prawny do nieruchomości, jaki powstaje na podstawie decyzji wydanej na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n., i służebność przesyłu ustanawiana na podstawie art. 3051 k.c. to dwa różne tytuły prawne, z których przedsiębiorca może korzystać według swego wyboru, przy czym uzyskanie jednego z nich, w zasadzie wyklucza potrzebę uzyskania drugiego."

Skarżąca zarzuca organom, że prowadziły postępowanie administracyjne z rażącym naruszeniem art. 7 i art. 8 K.p.a. prowadząc je w sposób, który uwzględniał wyłącznie interesy inwestora nie biorąc pod rozwagę argumentów właściciela. Dotyczy to, przede wszystkim, przebiegu kablowych linii energetycznych 30 kV wraz z liniami światłowodowymi. Podkreślić jeszcze raz należy, że zakres ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości przez skarżącą, przesądzony został w decyzji o lokalizacji celu publicznego, która wytyczyła przebieg linii energetycznej. W tej sytuacji, organ wydający decyzję na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n. nie miał swobody w ustaleniu przebiegu inwestycji celu publicznego, której usytuowanie wynika z wcześniejszych zdarzeń prawnych, wiążących w postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n. Tym samym, nie doszło do nadmiernie uciążliwego ukształtowania zakresu ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości.

Reasumując sąd stwierdza, że decyzje wydawane na podstawie ww. przepisu ze swej istoty naruszają interes własny strony (właściciela nieruchomości), ograniczając sposób korzystania z nieruchomości w celu umożliwienia uprawnionym jednostkom realizację inwestycji celu publicznego, a więc takich, które są realizowane w interesie społecznym i mają służyć ogółowi. Należy jednak podkreślić, że chociaż wynik przeprowadzonego postępowania jest niezgodny z oczekiwaniami strony skarżącej, nie może to oznaczać, że zaskarżona decyzja narusza prawo.

W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w S., na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.