Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 965/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2020-02-06 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 59 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2019 poz 1438
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.

SENTENCJA

Dnia 6 lutego 2020 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Rutkowska, Sędziowie Sędzia NSA Janusz Nowacki, Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski (spr.), , , Protokolant Specjalista Dominika Janicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 lutego 2020 roku sprawy ze skargi P. M. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

III SA/Łd 965/19

UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...], nr [...] wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz.U. z 2018 r. poz. 2096) – dalej: k.p.a.; art. 17 §1 , art. 8, art. 59 §1 pkt 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn.: Dz.U. z 2019 r. poz. 1438)- dalej: u.pe.a. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w [...] utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego [...]z dnia [...] nr [...] wydane w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec P. M., na podstawie tytułów wykonawczych: z dnia 20 kwietnia 1998 r., nr [...]; z dnia 18 maja 1998 r., nr [...]; z dnia 29 maja 1998 r., nr [...]; z dnia 15 lipca 1998 , nr [...]; z dnia 13 sierpnia 1998 r., nr [...]; z dnia 14 września 1998 r., nr [...]; z dnia 12 października 1998 r., nr [...]; z dnia 18 listopada 1998 r., nr [...]; z dnia 3 grudnia 1998 r., nr [...]; z dnia 12 stycznia 1999 r., nr [...]; z dnia 16 lutego 1999 r., nr [...].

Z ustalonego w sprawie stanu faktycznego wynika, iż Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] prowadził wobec skarżącego postępowanie egzekucyjne na podstawie w/w tytułów wykonawczych, obejmujących należności z tytułu zaległych składek na ubezpieczenia społeczne w łącznej kwocie 3.201,70 zł, których wierzycielem jest Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Odpisy powyższych tytułów wykonawczych zostały doręczone zobowiązanemu w dniu 21 października 1999 r. W toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego wyegzekwowano łączną kwotę 563,98 zł. Ponadto jak wynika z przedłożonej do sprawy dokumentacji, od daty wszczęcia postępowania egzekucyjnego na podstawie przedmiotowych tytułów wykonawczych, prowadzone były postępowania w przedmiocie: wniosku skarżącego o restrukturyzację (umorzone z uwagi na niespełnienie przez stronę warunków restrukturyzacji); skargi na czynność egzekucyjną – zajęcie rachunku bankowego zobowiązanego, wniesiona na podstawie art. 227 k.p.a. (zakończone prawomocnym wyrokiem WSA w Warszawie z dnia 11 maja 2017 r., sygn. akt V SA/Wa 771/16 oddalającym skargę); zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne (zakończone prawomocnym wyrokiem WSA w Łodzi z dnia 28 lutego 2017 r., sygn. akt III SA/Łd 14/17 oddalającym skargę); umorzenia postępowania egzekucyjnego (zakończone prawomocnymi wyrokami WSA w Łodzi z dnia 30 października 2018 r., sygn. akt III SA/Ł 133/17 oraz dnia 9 kwietnia 2019 r., sygn. akt III SA/Łd 495/19, uwzględniającymi skargi odpowiednio na postanowienie o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego oraz umorzeniu tego postępowania w oparciu o niewłaściwą podstawę prawną).

Z akt sprawy wynika także, że objęte niniejszą skargą postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] z dnia [...] wydane zostało w wyniku ponownego rozpatrzenia wniosku skarżącego o umorzenie postępowania egzekucyjnego, zgodnie z oceną prawną oraz wskazaniami, co do dalszego postępowania, zawartymi w uzasadnieniu prawomocnego wyroku WSA w Łodzi z dnia 30 października 2018 r., sygn. akt III SA/Łd 133/17. Powołanym powyżej wyrokiem sąd uwzględniając skargę P.M. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] (ówcześnie Dyrektora Izby Skarbowej w [...]) z dnia 30 listopada 2016 r. o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec skarżącego na podstawie przedmiotowych tytułów wykonawczych stwierdził wadliwą podstawę prawną dochodzonego obowiązku wskazaną w tytułach egzekucyjnych o nr: [...],[...], [...], [...], [...], co dyskwalifikowało przyjęcie w/w tytułów wykonawczych do realizacji przez organ egzekucyjny. Ponadto sąd stwierdził, iż z akt sprawy nie wynika aby organy egzekucyjne obu instancji rozważyły w sposób należyty kwestię przedawnienia egzekwowanych należności.

W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] postanowieniem z dnia 17 lipca 2019 r. umorzył, na podstawie art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a., postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec P. M. na podstawie tytułów wykonawczych nr [...]; nr [...]; nr [...]; nr [...]; nr [...]; nr [...]; nr [...]; nr [...] nr [...]; nr [...]; nr [...]. Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie organ odwołał się do wyjaśnień wierzyciela zawartych w pismach z dnia 12 marca 2019 r. i z dnia 1 lipca 2019 r., wadliwej podstawy prawnej wskazanej jako podstawa egzekucji w tytułach wykonawczych o nr: [...],[...],[...],[...],[...], dokonywanych przez organ czynności egzekucyjnych mających wpływ na bieg terminu przedawnienia przedmiotowych należności oraz do przeprowadzanych przez ustawodawcę nowelizacji ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, w tym miedzy innymi w zakresie terminów przedawnienia należności z tytułu składek.

W zażaleniu na powyższe postanowienie P.M. wnosił o jego uchylenie lub zmianę z powodu:

- naruszenia przepisów postępowania w sposób istotny dla wyniku sprawy, wskazania błędnej podstawy wskazanej przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych jak i organ egzekucyjny do egzekwowanych 9, a nie 6 tytułów wykonawczych - zob. orzeczenie WSA w Łodzi o sygn. akt III SA/Łd 133/17 i III SA/Łd 495/17,

- naruszenia przepisów postępowania w sposób istotny dla wyniku sprawy, w tym bezprawnego naruszenia przepisów prawa materialnego z szeregu wymienionych w tym jak i w poprzednim postępowaniu aktów prawnych,

- naruszenia art. 59 § 1 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji,

- naruszenia przepisów postępowania w sposób istotny dla wyniku sprawy, w szczególności art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. poprzez bezprawne uznawanie stanowiska wierzyciela o zasadności dalszego prowadzenia egzekucji zamiast podjąć samodzielną decyzję i wydać postanowienie w trybie art. 59 § 1 pkt 2 ww. ustawy, o niedopuszczalności egzekucji, ponieważ składki objęte tytułami wykonawczymi były przedawnione,

- naruszenia zasady retroakcji przez Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] oraz Zakład Ubezpieczeń Społecznych, tj. zasady zakazującej nadawania normom prawnym mocy wstecznej.

W ocenie skarżącego, organ nie wziął pod uwagę naruszonych przepisów wskazanych mu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w wyrokach o sygn. akt III SA/Łd 133/17 i III SA/Łd 495/17, uważając, że nie istnieje podstawa do -umorzenia postępowania egzekucyjnego i dlatego "stosuje do umorzenia bezczynność (...) aby móc bezprawnie w przyszłości ponownie egzekwować nienależne składki ZUS". Skarżący wniósł przy tym o ponowne wydanie postanowienia w oparciu o art. 59 § 1 pkt 2, pkt 3, pkt 7 i pkt 10 u.p.e.a. oraz w oparciu o wszystkie okoliczności faktyczne. Zarzucił także brak doręczenia mu zawiadomienia z dnia 5 września 2014 r. o zajęciu rachunku bankowego w [...] S.A., które to pouczenie co istotne zawierało skreślone informacje o przysługującym mu prawie wniesienia skargi na czynność egzekucyjną. Odniósł się również do zawiadomienia z dnia 30 lipca 2010 r. o zajęciu nadpłaty, wskazując, że nie zawiera ono podpisu osoby uprawnionej oraz pieczęci organu egzekucyjnego oraz że nie wydano mu pokwitowania za bezprawnie zajętą nadpłatę. Skarżący przytoczył nadto szereg przepisów, m.in. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności (Europejskiej konwencji praw człowieka) żądając stwierdzenia, że doszło do ich naruszenia przez organ administracyjny.

Zaskarżonym niniejszą skargą postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w [...] utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Uzasadniając wskazał na dotychczas dokonane w sprawie ustalenia faktyczne oraz odwołał się do art. 59 § 1 u.p.e.a regulującego instytucję umorzenia postępowania egzekucyjnego, w tym stanowiącego podstawę prawną wydanego rozstrzygnięcia pkt 2, zgodnie z którym postępowanie egzekucyjne umarza się, jeżeli obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu albo jeżeli obowiązek nie istniał.

Organ odwoławczy wskazał, iż w jego ocenie brak jest podstaw do zmiany wydanego w sprawie rozstrzygnięcia, gdyż wbrew stanowisku skarżącego, organ I instancji ponownie rozpatrując sprawę zastosował się do oceny prawnej wyrażonej w uzasadnieniu wyroku WSA w Łodzi z dnia 30 października 2018 r., III SA/Łd 133/17. Powyższe stanowisko potwierdza dokonana przez organ egzekucyjny ocena dopuszczalności wszczęcia i prowadzenia egzekucji na podstawie tytułów wykonawczych o nr: [...][...][...][...][...], w których wadliwie wskazana została podstawa prawna określonych w nich należności, co skutkowało stwierdzeniem wadliwego wszczęcia postępowania egzekucyjnego w tym zakresie, a w konsekwencji uznaniem tych należności za przedawnione. Co istotne fakt przedawnienia należności objętych w/w tytułami potwierdził ich wierzyciel – Zakład Ubezpieczeń Społecznych w piśmie z dnia 1 lipca 2019 r.

W odniesieniu natomiast do kwestii przedawnienia pozostałych należności z tytułu składek za okres od maja do października 1998 r. organ odwoławczy odniósł się do nowelizacji przepisów ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, w tym art. 24 ustawy regulującego termin przedawnienia należności z tytułu składek konkludując, że dla należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, pierwotnie obowiązywał 5-letni okres przedawnienia, zaś w dniu 1 stycznia 2003 r. weszła w życie zmiana przepisów, wprowadzająca w miejsce 5-letniego - 10-letni okres przedawnienia tych należności. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy organ odwoławczy stwierdził, iż do należności objętych przedmiotowymi tytułami wykonawczymi zastosowanie znajduje wydłużony 10 letni okres przedawnienia w związku z zastosowaniem pierwszej czynności egzekucyjnej, to jest doręczenia zobowiązanemu tytułów wykonawczych, co nastąpiło w dniu 21 października 1999 r., skutkując przerwaniem biegu terminu przedawnienia i rozpoczęciem jego biegu od nowa. Z uwagi na powyższe bieg terminu przedawnienia wydłużył się więc odpowiednio do dnia: 11 czerwca 2008 r. - dla składki za maj 1998 r., 11 lipca 2008 r. - dla składki za czerwiec 1998 r., 11 sierpnia 2008 r. - dla składki za lipiec 1998 r., 11 września 2008 r. - dla składki za sierpień 1998 r., 13 października 2008 r. - dla składki za wrzesień 1998 r., 11 listopada 2008 r. - dla składki za październik 1998 r. Ponadto jak wynika z akt sprawy organ egzekucyjny przed upływem wskazanego, wydłużonego terminu przedawnienia omawianych należności, nie zastosował żadnych czynności, które skutkowałyby - na podstawie nowych przepisów - przerwaniem biegu terminu ich przedawnienia. Bez wpływu na bieg przedawnienia pozostaje także złożony wniosek skarżącego o restrukturyzację należności, który skutkował jedynie zawieszeniem terminu przedawnienia do czasu wydania decyzji o umorzeniu postępowania restrukturyzacyjnego, to jest do dnia 30 kwietnia 2004 r. Tym samym zdaniem organu odwoławczego należy uznać, że należności te uległy przedawnieniu w w/w wskazanych termiach.

Natomiast, co do pozostałych zarzutów zażalenia, to jest naruszenia art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. (poprzez jego niezastosowanie), czy wskazanych w zażaleniu przepisów k.p.a. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w [...] wyjaśnił, że wbrew twierdzeniu skarżącego, organ egzekucyjny - w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy - umorzył przedmiotowe postępowanie egzekucyjne w oparciu w/w przepis. Powyższe oznacza, że nie będzie możliwe ponowne wszczęcie egzekucji składek objętych tytułami wykonawczymi o numerach: [...][...][...][...][...][...][...][...][...][...] i [...]. Ponadto zdaniem organu organ egzekucyjny I instancji podjął kroki niezbędne do wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy, a także uwzględnił ocenę prawną i zalecenia dokonane w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 30 października 2018 r., sygn. akt III SA/Łd 133/17. Z kolei co do powołanego przez stronę wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 9 kwietnia 2019 r. sygn. akt III SA/Łd 495/17 organ podkreślił, że wyrok ten zapadł w innym postępowaniu, dotyczącym umorzenia postępowania prowadzonego w oparciu o tytuły wykonawcze o numerach: [...][...][...][...][...][...][...][...][...][...]i[...], na podstawie art. 59 § 2 u.p.e.a., tj. z uwagi na bezskuteczność egzekucji. W niniejszym postępowaniu organ egzekucyjny nie badał kwestii bezskuteczności egzekucji..

Odnośnie kwestii związanych z prawidłowością wystawienia zawiadomienia z dnia 30 lipca 2010 r. o dokonanym zajęciu wierzytelności pieniężnej zobowiązanego "z tytułu nadpłaty za 2009 r." w kwocie 17 zł, w tym braku podpisu osoby uprawnionej, wskazał, że w/w zawiadomienie zostało skierowane do zobowiązanego po upływie terminu przedawnienia należności z tytułu składek. Powyższa czynność egzekucyjna była więc nieskuteczna i nie mogła już wywrzeć żadnego wpływu na prowadzone postępowanie egzekucyjne. Natomiast co do powołanych przez stronę okoliczności związanych z zawiadomieniem z dnia 5 września 2014 r. o zajęciu rachunku bankowego zobowiązanego w [...] S.A. organ wskazał, ze kwestia ta była przedmiotem wniesionej przez stronę skargi na czynność egzekucyjną, a tym samym była przedmiotem oceny w toku innego postępowania, co wynika ze stanu faktycznego niniejszego rozstrzygnięcia.

Organ za bezpodstawne uznał również żądania strony dotyczące stwierdzenia, że doszło do naruszenia przepisów, ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności (Europejskiej Konwencji Praw Człowieka). Stwierdził że w niniejszej sprawie zastosowanie znajdują przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zawierającej własne regulacje procesowe dotyczące prowadzenia postępowania oraz przepisy materialnoprawne, które są podstawą wydawania rozstrzygnięć. W związku tym brak jest podstaw do stwierdzenia ich naruszenia.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi P. M., podtrzymując dotychczasowe stanowisko, wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia organu I instancji w części dotyczącej bezprawnej odmowy organów administracji zawarcia podstaw umorzenia postępowania egzekucyjnego, w tym wskazywanych przez stronę art. 7 ust. 1, art. 2 ust 1, art. 3, art. 8 ust. 2, EKPC, art. 38, art. 45 ust. 1, art. 68 Konstytucji RP.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w [...]wnosił o jej oddalenie argumentując, jak w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Kolejnym pismem procesowym z dnia 7 stycznia 2020 r. P. M. wniósł dodatkowo o stwierdzenie przez sąd naruszenia organu polegającego na braku powołania podstawy prawnej i faktycznej wydanego rozstrzygnięcia, co stanowiło naruszenie art. 124 k.p.a. Wyjaśnił, że nie neguje samego postanowienia o niedopuszczalności egzekucji administracyjnej. Zaskarża bezprawne pominięcie powołania wszystkich podstaw prawnych i okoliczności mających na celu umorzenie bezprawnie prowadzonej egzekucji administracyjnej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Instytucja umorzenia postępowania egzekucyjnego ma na celu jego zakończenie wówczas, gdy w konkretnej sytuacji zaistniałej w jego toku wykonanie obowiązku przez zobowiązanego jest niemożliwe lub niedopuszczalne. Jedną z takich przyczyn, skutkujących koniecznością umorzenia postępowania przez organ egzekucyjny, jest upływ terminu przedawnienia egzekwowanej należności. Przyczyną wygaśnięcia obowiązku jest w takiej sytuacji przedawnienie, które wiąże się z umarzającym działaniem czasu ( v. wyrok Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 16 października 2019 r. sygn. akt II FSK 2082/18 – System informacji Prawnej LEX nr 2742397).

Taka właśnie sytuacja wystąpiła w niniejszej sprawie.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w [...],uwzględniając ocenę prawną dokonaną przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w prawomocnym wyroku z dnia 30 października 2018 r. sygn. akt III SA/Łd 133/17, trafnie przyjął, że egzekucja prowadzona na podstawie tytułów wykonawczych o numerach [...][...][...][...] i [...] nie była dopuszczalna – dotyczy należności z tytułu składek za miesiące luty, marzec, kwiecień, listopada i grudzień 1998. W wymienionych wyżej tytułach wykonawczych nie zostały wskazane podstawy prawne obowiązku zapłaty składek. Wobec nieistnienia okoliczności przerywających bieg terminu przedawnienia tych należności uległy one przedawnieniu.

Przedawnione są także pozostałe należności egzekwowane na podstawie tytułów wykonawczych o numerach [...] (składki za maj 1998.), [...] (czerwiec 1998), [...] (lipiec 1998), [...] (sierpień 1998), [...] (wrzesień 1998), [...] (październik 1998).

Organ odwoławczy, zgodnie z oceną prawną wyrażoną w ww. wyroku WSA w Łodzi sygn. akt III SA/Łd 133/17, przyjął że przedawnienie należności z tytułu składek za okres maj - październik 1998 r. nastąpiło w 2008 roku, odpowiednio: 11 czerwca, 11 lipca, 11 sierpnia, 11 września, 13 października i 11 listopada.

Wobec wygaśnięcia obowiązków skarżącego z powodu ich przedawnienia organ odwoławczy jako podstawę wydanej decyzji zasadnie wskazał art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a.

Nie zasługuje zatem na uwzględnienie zarzut skargi dotyczący niewskazania przez organ innych podstaw umorzenia postępowania egzekucyjnego.

P. M. nie neguje zasadności umorzenia postępowania egzekucyjnego. Zarzuca jednak organom administracji prowadzenie tego postępowania z naruszeniem przepisów art. 2 ust. 1, art. 3, art. 7 ust. 1 oraz art. 8 ust. 2 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r. ( Dz.U. z 1993 r., nr 61, poz. 284) – dalej: Konwencja, a także przepisów art. 38, art. 45 ust. 1 i art. 68 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

W myśl art. 2 ust. 1 Konwencji prawo każdego człowieka do życia jest chronione przez ustawę. Nikt nie może być umyślnie pozbawiony życia, wyjąwszy przypadki wykonania wyroku sądowego, skazującego za przestępstwo, za które ustawa przewiduje taką karę.

Zgodne z art. 3 Konwencji nikt nie może być poddany torturom ani nieludzkiemu lub poniżającemu traktowaniu lub karaniu.

W art. 7 ust. 1 Konwencji stwierdzono, że nikt nie może być uznany za winnego popełnienia czynu polegającego na działaniu lub zaniechaniu działania, który według prawa wewnętrznego lub międzynarodowego nie stanowił czynu zagrożonego karą w czasie jego popełnienia. Nie będzie również wymierzona kara surowsza od tej, którą można było wymierzyć w czasie , gdy czyn zagrożony karą został popełniony.

Art. 8 ust. 1 stwierdza, że każdy ma prawo do poszanowania swojego życia prywatnego i rodzinnego, swojego mieszkania i swojej korespondencji.

Zgodnie z ust. 2 tego artykułu niedopuszczalna jest ingerencja władzy publicznej w korzystanie z tego prawa, z wyjątkiem przypadków przewidzianych przez ustawę i koniecznych w demokratycznym społeczeństwie z uwagi na bezpieczeństwo państwowe, bezpieczeństwo publiczne lub dobrobyt gospodarczy kraju, ochronę porządku i zapobieganie przestępstwom, ochronę zdrowia i moralności lub ochronę praw i wolności innych osób.

Powołane przez skarżącego przepisy Konstytucji RP dotyczą zapewnienia każdemu człowiekowi prawnej ochrony życia (art. 38), prawa do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przez właściwy sąd ( art. 45 ust.1), prawa do ochrony zdrowia (art. 68).

W ocenie sądu powyższe zarzuty skargi nie są zasadne.

Organ egzekucyjny prowadzi postępowanie na podstawie przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

W przypadku uznania, że przepisy te są przez organ egzekucyjny naruszane osoba zobowiązana uprawniona jest do podjęcia działań umożliwiających ochronę jej praw. Może wystąpić ze skargą na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora oraz ze skargą na przewlekłość postępowania egzekucyjnego ( art. 54 § 1 u.p.e.a.).

Skarżący w toku postępowania korzystał z ww. uprawnień, a jego skargi były przedmiotem rozpoznania przez organy egzekucyjne i sąd administracyjny.

Skarżący może dochodzić także, na podstawie art. 168 b u.p.e.a., odszkodowania od organu egzekucyjnego lub wierzyciela na podstawie przepisów kodeksu cywilnego za szkody wyrządzone wskutek niezgodnego z przepisami prawa wszczęcia lub prowadzenia egzekucji administracyjnej.

Działania organów egzekucyjnych, podejmowane w ramach władztwa przyznanego im na podstawie przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, niewątpliwie mogą być odczuwane przez osobę zobowiązaną jako dyskomfort. Nie mogą być jednak uznane za traktowanie nieludzkie lub poniżające w rozumieniu art. 3 Konwencji. Skarżący nie wskazał, by konkretne czynności realizowane przez organ egzekucyjny stanowiły tortury lub poniżały go.

Skarżący w trakcie postępowania egzekucyjnego posiadał status zobowiązanego, a nie winnego popełnienia czynu zagrożonego karą. Tym samym nie jest trafny zarzut naruszenia art. 7 ust. 1 Konwencji.

Podejmowanie czynności egzekucyjnych wymienionych w u.p.e.a. nie może być utożsamiane z naruszeniem wynikającego z art. 8 Konwencji prawa do poszanowania życia prywatnego i rodzinnego zobowiązanego. W art. 8 ust. 2 Konwencji przewidziana jest możliwość ingerencji władzy publicznej w korzystanie prawa do poszanowania życia prywatnego i rodzinnego w przypadku ochrony praw i wolności innych osób. Egzekucja administracyjna prowadzona jest w celu ochrony praw wierzyciela, którego roszczenia nie zostały zaspokojone przez zobowiązanego. Zatem w przypadku nieuiszczenia składek na rzecz wierzyciela Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, wierzyciel miał obowiązek ( art. 6 § 1 u.p.e.a.) podjąć czynności zmierzające do zastosowana środków egzekucyjnych. Egzekucja zaległych składek należy do organu egzekucyjnego.

Zdaniem sądu nie zasługują także na uwzględnienie zarzuty skargi naruszenia przepisów art. 38, art. 45 ust. 1 i 68 Konstytucji RP.

Prowadzenie postępowania egzekucyjnego wobec strony skarżącej nie naruszało przewidzianego w art. 38 Konstytucji prawa do ochrony życia oraz w art. 68 Konstytucji prawa do ochrony zdrowia. Skarżący nie uprawdopodobnił, by w trakcie postępowania egzekucyjnego wystąpiły okoliczności stwarzające zagrożenie jego życia lub zdrowia.

Także nietrafny jest zarzut naruszenia przez organy administracji art. 45 ust. 1 Konstytucji RP. Powołany przepis dotyczy prawa dostępu obywatela do sądu w celu umożliwienia obrony jego interesów. Przepis ten nie dotyczy natomiast działania organów administracji publicznej.

Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. z 2019 r., poz. 2325), skargę oddalił.

ab/