Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1338/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2021-12-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 31zq ust. 7
journal: Dz.U. 2021 poz 371
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 26 lutego 2021 r. w sprawie wsparcia uczestników obrotu gospodarczego poszkodowanych wskutek  pandemii COVID-19
article: art. 145 par. 1 pkt c
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Urszula Zięba (spr.) Sędziowie: WSA Piotr Głowacki WSA Inga Gołowska Protokolant: st.sekr.sąd. Anna Boczkowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 14 grudnia 2021 r. sprawy ze skargi K. C. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 3 listopada 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek uchyla zaskarżoną decyzję


UZASADNIENIE

Zaskarżoną do WSA w Krakowie decyzją z 3 listopada 2020 r., znak: [...], Zakład Ubezpieczeń Społecznych, na podstawie art. 31zq ust. 7 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 374, ze zm., dalej: ustawa o Covid) w związku z art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2020 r. poz. 266, ze zm., dalej: s.u.s.), odmówił K. C. (skarżąca) prawa do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne za marzec 2020 r., maj 2020 r. w kwotach wykazanych w deklaracjach ZUS DRA z 30 czerwca 2020 r.

W uzasadnieniu decyzji podał, że zgodnie z art. 31zo, ust 4, art. 31zq ust. 3,4 ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych warunkiem zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek, o których mowa w art. 31zo, jest przesłanie deklaracji rozliczeniowych lub imiennych raportów miesięcznych należnych za marzec, kwiecień i maj 2020 r. nie później niż do dnia 30 czerwca 2020 r, chyba że płatnik składek zwolniony jest z obowiązku ich składania. Zwolnieniu z obowiązku opłacania podlegają należności z tytułu składek, o których mowa w art. 3120, znane na dzień rozpatrzenia wniosku o zwolnienie z opłacania składek. W przypadku osoby prowadzącej pozarolniczą działalność, zwolnieniu z obowiązku opłacania podlegają należności z tytułu składek ustalone od obowiązującej ją najniższej podstawy wymiaru tych składek.

20 września 2020 r. weszła w życie ustawa z dnia 24 lipca 2020 r. o zmianie ustawy o delegowaniu pracowników w ramach świadczenia usług oraz niektórych innych ustaw, wprowadzającej zmiany do art. 31zo ustawy covidowej. W przypadku złożenia do dnia 30 czerwca 2020 r. wniosku o zwolnienie z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek, zwalnia się z obowiązku opłacenia należnych składek wykazanych w deklaracji rozliczeniowej za marzec, kwiecień i maj 2020 r. także wówczas, gdy składki te zostały opłacone lub na poczet tych składek zostały zaliczone z urzędu nienależnie opłacone składki.

Skarżąca złożyła wniosek RDZ o zwolnienie z opłacania składek za marzec, kwiecień, maj 2020 r., który wpłynął do ZUS 6 kwietnia 2020 r. 28 kwietnia 2020 r. ZUS zwolnił skarżącą z opłacenia składek za m-c marzec 2020 r. w kwocie 362,34 zł, 20 września 2020 r. za m-c kwiecień w kwocie 1 277,80 zł oraz 20 czerwca 2020 r. za m-c maj 2020 r. w kwocie 362,34 zł, o czym poinformował stronę odrębnymi pismami. Zwolnienie obejmowało całość składek nieopłaconych znanych na dzień zwolnienia. Korekty dokumentów rozliczeniowych za marzec i maj 2020 r. skarżąca złożyła 30 czerwca 2020 r., a więc po dokonaniu zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie zarzucono, że decyzja jest nielogiczna i brak w niej jakiejkolwiek spójności z dokumentami złożonymi przez skarżącą oraz wydanymi przez organ na wcześniejszym etapie postępowania. W decyzji organ pomija istotne fakty z przebiegu postępowania i nie bierze pod uwagę dokumentów złożonych przez skarżącą oraz wydanych przez organ na wcześniejszym etapie postępowania. Mając na uwadze powyższe skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w całości lub jej zmianę poprzez zwolnienie skarżącej z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne i ubezpieczenie zdrowotne za marzec 2020 r. i maj 2020 r. w kwotach wykazanych w deklaracji ZUS DRA z 30 czerwca 2020 r.

Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, w pełni podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.

`Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

W myśl art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., powoływanej dalej jako "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Decyzja administracyjna podlega uchyleniu, jeśli Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.) lub też naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia jej nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). W przypadku stwierdzanie braku podstaw do uwzględnienia skargi, sąd skargę oddala (art. 151 p.p.s.a.).

Jednocześnie zaznaczyć trzeba, że korzystając z uprawnienia, które przyznaje sądowi administracyjnemu art. 119 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 120 p.p.s.a., dopuszczający możliwość rozpoznania w postępowaniu uproszczonym skargi, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy (w rozpoznanych sprawach obie strony złożyły wnioski o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym), Sąd procedował w niniejszych sprawach na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.

Rozpoznając niniejszą sprawę w granicach tak zakreślonej kognicji Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja została wydana z istotnym naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.).

Powodem, dla którego ZUS odmówił skarżącej zwolnienia z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek za marzec i maj 2020 r. było niezłożenie w terminie, tj. do dnia 30 czerwca 2020r. wymaganej dokumentacji rozliczeniowej.

Zgodnie z art. 31zo ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVlD-19 ... na wniosek płatnika składek zwalnia się z obowiązku opłacania nieopłaconych należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych, należne za okres od dnia 1 marca 2020 r. do dnia 31 maja 2020 r., wykazanych w deklaracjach rozliczeniowych złożonych za ten okres, jeżeli był zgłoszony, jako płatnik składek:

1) przed dniem 1 lutego 2020 r. i na dzień 29 lutego 2020 r.,

2) w okresie od dnia 1 lutego 2020 r. do dnia 29 lutego 2020 r. i na dzień 31 marca 2020 r.,

3) w okresie od dnia 1 marca 2020 r, do dnia 31 marca 2020 r, i na dzień 30 kwietnia 2020 r.

- zgłosił do ubezpieczeń społecznych mniej niż 10 ubezpieczonych.

Warunkiem zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek, o których mowa w art. 31zo, jest zatem przesłanie, w myśl art. 31zq ust. 3 tej ustawy, deklaracji rozliczeniowych lub imiennych raportów miesięcznych należnych za marzec, kwiecień i maj 2020 r. nie później niż do dnia 30 czerwca 2020 r. w przypadku, o którym mowa w art. 31zo ust. 8, należnych za lipiec, sierpień, wrzesień 2020 r. - do dnia 31 października 2020 r., a w przypadku, o którym mowa w art. 31zo ust. 10, należnych za listopad 2020 r. - do dnia 31 grudnia 2020 r., chyba że płatnik składek zwolniony jest z obowiązku ich składania.

W zaskarżonej decyzji organ stwierdził, że płatnik tego obowiązku nie spełnił. Zatem w okolicznościach sprawy kwestią sporną jest niedopełnienie przez stronę obowiązku terminowego złożenia dokumentów rozliczeniowych za okres, za który ubiegała się o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek.

Stanowisko organu jest nieprawidłowe. Zauważyć bowiem należy, że skarżąca 6 kwietnia 2020 r. wystąpiła z wnioskiem o zwolnienie z opłacania należności z tytułu składek za miesiące marzec, kwiecień, maj 2020 (oznaczenie formularza RDZ) w związku z epidemią COVID - 19. Organ w związku ze złożonym wnioskiem wydał następujące decyzje: z 30 kwietnia 2020 r. o zwolnieniu z opłacania należności z tytułu składek za marzec 2020 r. w kwocie 362,34 zł, która została ustalona na podstawie dokumentów rozliczeniowych złożonych do 27 kwietnia 2020 r. oraz stanu konta na ten dzień; z 9 czerwca 2020 r. o zwolnieniu z opłacania należności z tytułu składek za kwiecień 2020 r. w kwocie 287,31 zł, która została ustalona na podstawie dokumentów rozliczeniowych złożonych do 29 maja 2020 r. oraz stanu konta na ten dzień, jak i decyzję z 23 czerwca 2020 r. o zwolnieniu z opłacania należności z tytułu składek za maj 2020 r. w kwocie 362,34 zł, która z kolei została ustalona na podstawie dokumentów rozliczeniowych złożonych do 19 czerwca 2020 r. oraz stanu konta na ten dzień.

Następnie pismem z 24 czerwca 2020 r. skarżąca otrzymała z ZUS informację o konieczności skorygowania dokumentacji rozliczeniowej od października 2019 r. do czerwca 2020 r. z uwagi na nieprawidłowo zmniejszoną podstawę wymiaru składek i konieczność opłacania jako rencistka pełnych składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne. W zaistniałej sytuacji w dniu 30 czerwca 2020 r. skarżąca sporządziła i wysłała korekty deklaracji za okres wskazany w ww. piśmie ZUS. Jednocześnie wobec powstania nowych okoliczności związanych z naliczeniem dodatkowych składek za miesiące marzec, kwiecień, maj 2020 r., nie objętych pierwotnymi decyzjami o zwolnienie skarżąca w dniu 30 czerwca 2020 r., a więc w ostatnim dniu terminu, za pośrednictwem portalu PUE, wystąpiła z ponownym wnioskiem o zwolnienie z obowiązku zapłaty składek za okres marzec, kwiecień, maj 2020 r. w związku z epidemią COVID -19. Decyzją z 24 września 2020 r. została zwolniona z opłacania składek za kwiecień 2020 r. w kwocie 1 277,80 zł ustalonej na podstawie dokumentów rozliczeniowych złożonych do 19 września 2020 r. oraz stanu konta na ten dzień. Jednocześnie organ zaskarżoną obecnie do WSA w Krakowie decyzją odmówił skarżącej zwolnienia z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne i ubezpieczenie zdrowotne za marzec 2020 r. i maj 2020 r. w kwotach wykazanych w deklaracjach ZUS DRA z 30 czerwca 2020 r.

Jak zatem wynika z powyższego, w stanie faktycznym sprawy ZUS bezpodstawnie uznał, że skarżąca nie przełożyła wymaganych do uzyskania zwolnienia dokumentów w terminie do 30 czerwca 2020 r. Skarżąca zmieściła się we wszystkich przewidzianych prawem terminach, korekty deklaracji oraz ponowny wniosek RDZ zostały złożone w dniu 30 czerwca 2020 r., w związku z powyższym skarżącej przysługuje zwolnienie z obowiązku opłacania składek również za marzec oraz maj 2020 r., zgodnie z korektami deklaracji z 30 czerwca 2020 r. Rację ma zatem skarżąca, że wydana decyzja jest nielogiczna, bowiem jednym wnioskiem o zwolnienie objęto okres marzec-maj 2020 r., przedkładając jednocześnie wymagane dokumenty. Jednakże ZUS przyznał skarżącej prawo do zwolnienia z obowiązku opłacania składek tylko za kwiecień 2020 r., dysponując przecież pełną dokumentacją złożoną w terminie. Organ zastosował zatem prawo wybiórczo, odmawiając zwolnienia za miesiące marzec i maj 2020 r., choć w przypadku tych okresów sytuacja jest identyczna, jak w przypadku składki za kwiecień 2020 r.

Ponownie rozpatrując sprawę organ weźmie pod uwagę dokumentację złożoną przez skarżącą w dniu 30 czerwca 2020 r. i w oparciu o pełny materiał dowodowy rozstrzygnie ponownie kwestię zwolnienia skarżącej z obowiązku opłacania składek za okres marzec i maj 2020 r.

Z uwagi na powyższe, stwierdzając naruszenie wyżej powołanych przepisów, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję. O kosztach postepowania nie orzeczono ponieważ skarżąca była z urzędu zwolniona od obowiązku ich ponoszenia.