Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt III SA/Po 677/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2022-12-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym
Hasła tematyczne: Kara administracyjna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 15zzzzzn2
journal: Dz.U. 2021 poz 2095
law: Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t. j.)
article: art. 78 ust. 2 pkt 1, art. 140n ust. 1, art. 140mb
journal: Dz.U. 2021 poz 450
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - t.j.

SENTENCJA

Dnia 13 grudnia 2022 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Szymon Widłak Sędzia WSA Mirella Ławniczak (spr.) Asesor sądowy WSA Piotr Ławrynowicz Protokolant: Sekretarz sądowy Ewa Chybowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 grudnia 2022 roku sprawy ze skargi B Sp. z o.o. w P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia 31 maja 2022 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie obowiązku zawiadomienia o zbyciu pojazdu w przewidzianym terminie I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Poznania z dnia 15 kwietnia 2022 r., [...]; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu na rzecz skarżącej Spółki kwotę 207,00,- (słownie: dwieście siedem złotych 00/100) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z 31 maja 2022 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania B. sp. z o.o. z siedzibą w P. (dalej: strona, skarżąca) od decyzji Prezydenta Miasta P. z 15 kwietnia 2022 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie obowiązku zawiadomienia o zbyciu pojazdu, utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Powyższe rozstrzygnięcie wydane zostało w następującym stanie faktycznym.

W dniu 08 lutego 2021 r. strona zbyła pojazd marki [...] nr rejestracyjny [...]. O powyższym organ został zawiadomiony, przez stronę, w dniu 22 marca 2021 r.

Prezydent Miasta P. ww. decyzją z 15 kwietnia 2022 r., działając na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm. zwanej "K.p.a."), art. 78 ust. 2 pkt 1, art. 140n ust. 1 oraz art. 140mb ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2021 r. poz. 450 ze zm. zwanej "P.r.d."), nałożył karę pieniężną w wysokości 300 zł za naruszenie obowiązku zawiadomienia, w przewidzianym terminie, o zbyciu przedmiotowego pojazdu.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ II instancji, powołując się na przepisy art. 78 ust. 2 pkt 1 i art 140 mb pkt 2 P.r.d. wskazał, że strona przekroczyła 30-dniowy termin do zawiadomienia o zbyciu pojazdu o 12 dni. Powyższe stanowi okoliczność bezsporną. W związku z niedopełnieniem przez stronę wskazanego obowiązku zaistniała przesłanka do nałożenia kary pieniężnej. Przy ustaleniu wysokości kary uwzględniono, że strona jest spółką prawa handlowego, prowadzi działalność gospodarczą, specjalizując się w handlu samochodami i która to działalność narażona jest na ryzyko. Wobec powyższego, organ wskazał, że można było wymagać od strony dołożenia należytej staranności w prowadzeniu spraw, w tym postępowania zgodnego z przepisami prawa, nawet w sytuacji gdy przepisy te ulegają ciągłym zmianom. W ocenie organu waga naruszenia nie była znikoma, a poprzestanie jedynie na pouczeniu nie pozwoliłoby na spełnienie celów, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna. Organ, powołując się na treść przepisów art. 31i ust. 1 oraz art. 31ia ust. 1 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 2095 zwanej "ustawą COVID-19") wskazał, że żaden z ww. przepisów nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu B. sp. z o.o. z s. w P., zastępowana przez zawodową pełnomocnik, wniosła o uchylenie obu decyzji wydanych w sprawie oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Pełnomocnik zarzuciła naruszenie następujących przepisów:

1) art. 7, art. 8 § 1, art. 77 § 1, art. 107 § 3 K.p.a. w zw. z art. 189a § 1 w zw. z art. 189f § 1-3 K.p.a. poprzez zaniechanie wyjaśnienia okoliczności mających wpływ na rozstrzygnięcie sprawy i uznanie, że nie zachodzą podstawy do odstąpienia od wymierzenia skarżącej kary administracyjnej,

2) art. 189a w zw. z art. 189f § 1-3 K.p.a. poprzez zaniechanie ustalenia przesłanek, o których mowa w tym przepisie mimo, iż w sprawie zachodziły podstawy do odstąpienia od wymierzenia skarżącej kary administracyjnej.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Materialnoprawną podstawą zaskarżonej decyzji jest przepis art. 140mb pkt 2 P.r.d., zgodnie z treścią którego, kto będąc właścicielem pojazdu zarejestrowanego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wbrew przepisowi art. 78 ust. 2 pkt 1 P.r.d., nie zawiadamia starosty o nabyciu lub zbyciu pojazdu, podlega karze pieniężnej w wysokości od 200 do 1000 zł. Wskazany przepis art. 78 ust. 2 pkt 1 P.r.d., nakłada na właściciela pojazdu zarejestrowanego obowiązek zawiadomienia starosty o nabyciu lub zbyciu pojazdu w terminie nieprzekraczającym 30 dni.

Ustalony w niniejszej sprawie stan faktyczny był bezsporny. Skarżąca przyznała, że obowiązek zawiadomienia o zbyciu pojazdu nie został dopełniony w terminie, powołując się na epidemię COVID-19 oraz na zmiany przepisów w zakresie terminu na zawiadomienie organu o zbyciu pojazdu. Organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji powołał się na przepisy art. 31i ust. 1 oraz art. 31ia ustawy COVID-19 wskazując, że nie znajdują one zastosowania w niniejszej sprawie. Organ pominął jednak przepis art.15zzzzzn˛ ustawy COVID-19, zgodnie z którym, w przypadku stwierdzenia uchybienia przez stronę w okresie obowiązywania stanu epidemii, ogłoszonego z powodu COVID-19 przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów: 1) od zachowania których jest uzależnione udzielenie ochrony prawnej przed organem administracji publicznej, 2) do dokonania przez stronę czynności kształtujących jej prawa i obowiązki, 3) przedawnienia, 4) których niezachowanie powoduje wygaśnięcie lub zmianę praw rzeczowych oraz roszczeń i wierzytelności, a także popadnięcie w opóźnienie, 5) zawitych, z niezachowaniem których ustawa wiąże ujemne skutki dla strony, 6) do dokonania przez podmioty lub jednostki organizacyjne podlegające wpisowi do właściwego rejestru czynności, które powodują obowiązek zgłoszenia do tego rejestru, a także terminów na wykonanie przez te podmioty obowiązków wynikających z przepisów o ich ustroju – organ administracji publicznej zawiadamia stronę o uchybieniu terminu. Zgodnie z przepisem art. 15zzzzzn˛ ust. 2 ustawy COVID-19 w zawiadomieniu, o którym mowa w ust. 1, organ administracji publicznej wyznacza stronie termin 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu. W myśl natomiast art. 15zzzzzn˛ ust. 3 ustawy COVID-19 w przypadku, o którym mowa w art. 58 § 2 K.p.a. prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w terminie 30 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu.

Powyższa regulacja odnosi się do zdarzeń, które nastąpiły w okresie obowiązywania epidemii COVID-19. Stan epidemii został ogłoszony 20 marca 2020 r. na mocy rozporządzenia Ministra Zdrowia z 20 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii (Dz. U. z 2020, poz. 491 ze zm.) i trwał do 16 maja 2022 r., w związku z jego odwołaniem, na mocy rozporządzenia Ministra Zdrowia z 12 maja 2022 r. w sprawie odwołania na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii (Dz. U. z 2022 r. poz. 1027).

Powyższy przepis znajduje zastosowanie również w przypadku uchybienia terminowi przewidzianemu w art. 78 ust. 2 pkt 1 P.r.d., który jest terminem zawitym, w przypadku niezachowania którego, następują ujemne skutki dla strony, w postaci nałożenia kary pieniężnej przewidzianej w art. 140mb pkt 2 P.r.d. Stwierdzając zatem uchybienie przez skarżącą 30-dniowego terminu dotyczącego zgłoszenia zbycia pojazdu, które miało miejsce 22 marca 2021 r. – organ powinien w pierwszej kolejności zawiadomić stronę o tym uchybieniu i wyznaczyć jej 30 - dniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. Spełnienie wyżej wskazanego obowiązku miało istotne znaczenie, zważywszy na argumentację skarżącej dotyczącą okoliczności, które także powinny być przedmiotem rozważań organu tj. często zmieniające się przepisy w trakcie trwania pandemii COVID-19. Powyższe działania nie zostały jednak przez organ podjęte, przez co doszło do istotnego naruszenia art. 7, art. 8 § 1 oraz art. 9 K.p.a. Wskazane powyżej zaniechanie organu nie tylko stanowi uchybienie spoczywającego na nim obowiązku należytego informowania strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania (art. 9 zd. 1 K.p.a.), ale również jest to naruszenie obowiązku prowadzenia postępowania administracyjnego w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej (art. 8 § 1 K.p.a.). Ewentualne przywrócenie wskazanego terminu spowoduje bowiem, że skarżącej nie będzie można przypisać naruszenia art. 78 ust. 2 pkt 1 P.r.d.

Wobec powyższego przedwczesne byłoby odnoszenie się przez Sąd do zarzutów skargi. Dopiero jednoznaczne wykazanie, że skarżąca co do zasady powinna ponieść odpowiedzialność z art. 140mb pkt 2 P.r.d., co nie nastąpiło w kontrolowanej sprawie, pozwoli na dalsze rozważenie kwestii merytorycznych. Konieczne zatem pozostaje, zgodnie z art. 15zzzzzn˛ ust. 2 ustawy COVID-19, otwarcie skarżącej terminu do wystąpienia z wnioskiem o przywrócenie terminu z art. 78 ust. 2 pkt 1 P.r.d. i w przypadku złożenia takiego wniosku, rozstrzygnięcie w sprawie przywrócenia terminu.

Ponownie rozpatrując sprawę organ administracji zastosuje się do oceny prawnej zawartej w niniejszym uzasadnieniu i wynikającej z niej wskazań do dalszego postępowania.

Mając powyższe na względzie Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z 30 sierpnia 2022 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm. dalej P.p.s.a.) w związku z art. 135 P.p.s.a., orzekł jak w pkt I sentencji wyroku. Sąd w pkt II sentencji wyroku, na podstawie art. 200 w z zw. z art. 205 § 1 P.p.s.a. oraz § 2 pkt 1 w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. poz. 1800) zasądził od organu na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania w łącznej kwocie 207 zł jako sumę pobranego wpisu od skargi (100 zł), stawki wynagrodzenia pełnomocnika (90 zł) oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictwa (17 zł).