Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 664/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2014-11-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 8, art. 76 par. 2-3, art. 107, art. 108 par. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: par. 4 ust. 1-2, par. 12, par. 13 ust. 2
journal: Dz.U. 2013 poz 133
law: Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do  kierowania pojazdami - tekst jednolity.
article: art. 80 ust. 1, ust. 2 pkt 1, art. 103 ust. 1 pkt 1, art. 137
journal: Dz.U. 2011 nr 30 poz 151
law: Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Krzyżaniak Sędziowie Sędzia WSA Ewa Cisowska – Sakrajda (spr.) Sędzia NSA Irena Krzemieniewska Protokolant asystent sędziego Anna Dębowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 listopada 2014 r. sprawy ze skargi G. Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] o cofnięciu G. Ł. uprawnienia do kierowania pojazdami silnikowymi w zakresie prawa jazdy kategorii A, B, C, D, B+E, C+E, D+E, T oraz nadaniu tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji podniosło, że G. Ł. posiada uprawnienia do kierowania pojazdami silnikowymi w zakresie prawa jazdy kategorii A, B, C, D, B+E, C+E, D+E, T. W dniu 12 grudnia 2014r. do organu pierwszej instancji wpłynęło orzeczenie lekarskie nr [...]z dnia [...]grudnia 2013r. wystawione przez lekarza uprawnionego do badań lekarskich osób kierujących pojazdami z Przychodni Konsultacyjno – Diagnostycznej WOMP w Ł., z treści którego wynika, że w wyniku przeprowadzonych badań lekarskich u G. Ł. stwierdzono istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi, do których wymagane jest posiadanie pozwolenia do kierowania pojazdami silnikowymi, tj. prawa jazdy kategorii: A. A1, B, B1, T, B+E, C, C1, D, D1, C+E, D+E, C1+E, D1+E. W dniu 24 lutego 2014r. do organu wydającego uprawnienia do kierowania pojazdami wpłynęło orzeczenie lekarskie nr [...]z dnia [...] lutego 2013 r. wystawione przez lekarza uprawnionego do badań lekarskich osób kierujących pojazdami Instytutu Medycyny Pracy w Ł., z treści którego wynika, że po przeprowadzeniu badań lekarskich w trybie odwoławczym stwierdzono u G. Ł. istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi, do których wymagane jest posiadanie prawa jazdy kategorii: A, A1, B, B1, T, B+E, C, C1, D, D1, C+E, D+E, C1+E, D1+E oraz pozwolenie do kierowania pojazdami. Prezydent Miasta Ł. pismem z dnia 11 marca 2014r. poinformował skarżącego o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdem silnikowym, bezskutecznie wzywając jednocześnie skarżącego do zajęcia stanowiska w sprawie. Organ pierwszej instancji, jako postawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji powołał art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 5 stycznia 2011r. o kierujących pojazdami (Dz.U. z 2014r., poz. 600). Decyzja o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym podjęta przez Prezydenta Miasta Ł. na podstawie wyżej przytoczonej normy nie należy – jak argumentowało Kolegium - do kategorii decyzji uznaniowych, w związku z czym organ administracji publicznej, stosując przepisy ustawy – Prawo o ruchu drogowym, obowiązany jest do jej wydania. Nie jest sporne, że zarówno orzeczenie nr[...], jak i orzeczenie nr[...], stwierdzają jednoznacznie u skarżącego istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, do których wymagane jest posiadanie prawa jazdy kategorii: A, A1, B, B1, T, B+E C, C1, D, D1, C+E, D+E, C1+E, D1+E oraz pozwolenia do kierowania pojazdami. Skarżący, kwestionując prawidłowość orzeczenia lekarskiego z dnia [...] grudnia 2013r., stosownie do § 12 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz.U. nr 2, poz. 15) wniósł od niego odwołanie. Podjęte przez lekarza uprawnionego do badań lekarskich osób kierujących pojazdami Przychodni Konsultacyjno – Diagnostycznej WOMP w Ł. orzeczenie z dnia [...] lutego 2014r., które w swojej treści jest tożsame z orzeczeniem z dnia [...] grudnia 2013r. zostało wydane w trybie § 13 tego rozporządzenia i jest ostateczne. Ocena, czy u kierowcy występują przeciwwskazania zdrowotne do kierowania pojazdem, leży zatem w gestii uprawnionych lekarzy, wykonujących stosowne badania w upoważnionych do tego jednostkach. Orzeczenia lekarskie uprawnionych lekarzy podmiotu odwoławczego mają walor ostateczności. Bez tych orzeczeń lub sprzecznie z nimi organ nie może dokonywać samodzielnych ocen, co do tego, czy kierowca – ze względu na stan zdrowia – jest w stanie kierować pojazdem w sposób niezagrażający bezpieczeństwu ruchu drogowego. W piśmiennictwie dotyczącym omawianej kwestii podkreśla się, że cofnięcie uprawnień do prowadzenia pojazdów ma charakter prewencyjny, zabezpieczający, na co wskazują przyczyny uzasadniające decyzję o cofnięciu. Objęte są nimi sytuacje, w których jest wielce prawdopodobne, że kierowca – ze względu na stan zdrowia – nie jest w stanie kierować pojazdem w sposób niezagrażający bezpieczeństwu ruchu drogowego i nienarażający kogokolwiek na szkodę. Ważną, zatem rzeczą staje się problem nie tylko niedopuszczenia do udziału w ruchu kierujących osób niemających wymaganego stanu zdrowia, ale także eliminowanie z ruchu tych, którzy utracili warunki zdrowotne po uzyskaniu uprawnień do prowadzenia pojazdów lub u których przeciwwskazania do prowadzenia pojazdów nie zostały ujawnione w toku badania przed wydaniem prawa jazdy. Treść załączonych do akt orzeczeń lekarskich z dnia [...] grudnia 2013r. i [...] lutego 2014r. nie pozostawia wątpliwości, że zostały one wydane przez lekarzy uprawnionych do badań kierowców. W związku z tym, że organy związane są takimi orzeczeniami lekarskimi i nie mają podstaw formalnoprawnych do kwestionowania okoliczności objętych treścią tych orzeczeń, należy uznać, że cofnięcie skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi było obligatoryjne. Związanie organów ostatecznym orzeczeniem lekarskim wykluczało ponadto ewentualną możliwość przeprowadzenia w postępowaniu o cofnięcie prawa jazdy dowodu z opinii biegłego, co do treści zawartych w tym orzeczeniu. Uwzględniając powyższe okoliczności należy przyjąć, że Prezydent Miasta Ł. prawidłowo uznał, że w przypadku skarżącego istnieje konieczność cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi, co w konsekwencji stanowi o treści podjętego w sprawie rozstrzygnięcia. Stosownie do art. 80 ust. 1 ustawy o kierujących pojazdami, jakiekolwiek zarzuty odnośnie prawidłowości przeprowadzenia badania podlegają ocenie wyłącznie przez Marszałka Województwa, który sprawuje nadzór nad wykonywaniem badań lekarskich i wydawaniem orzeczeń lekarskich do kierowania pojazdem. W ocenie organu drugiej instancji dla potrzeb prowadzonego postępowania bez znaczenia pozostaje ustalenie, jakie konkretnie schorzenie dyskwalifikuje skarżącego, co do kierowania przez niego pojazdami silnikowymi, do których wymagane jest posiadanie prawa jazdy. Istotnym z punktu widzenia prowadzonego postępowania jest to, że stan zdrowia skarżącego nie pozwala na kierowanie takimi pojazdami, a ustalenia tego dokonał uprawniony lekarz. Powołując orzeczenia sądów administracyjnych organ drugiej instancji nie podzielił stanowiska skarżącego, że wydanie decyzji przez starostę musi być poprzedzone badaniem przez uprawnionego lekarza, który wydać musi orzeczenie, w którym określa konkretne i uzasadnione przeciwskazania zdrowotne do prowadzenia pojazdów. Pomimo braku szczegółowego uzasadnienia przez organ pierwszej instancji – zastosowanie w rozpatrywanej sprawie ma określony na gruncie art. 108 k.p.a. – rygor natychmiastowej wykonalności. Niewątpliwie w interesie społecznym jest nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji o cofnięciu kierowcy uprawnień do prowadzenia pojazdów silnikowych, co do którego to kierowcy, bezsprzecznie już stwierdzono istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi. Trudno bowiem uznać, że skarżący kierując samochodem pomimo stwierdzonego istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi – takiego zagrożenia nie powoduje. Uprawnienia do kierowania pojazdami silnikowymi – cofnięte w wyniku podjęcia zaskarżonej decyzji – mogą być – stosownie do art. 103 ust. 3 ustawy o kierujących pojazdami przywrócone na podstawie decyzji starosty. Warunkiem sine qua non podjęcia takiej decyzji jest – oprócz uiszczenia opłaty – ewidencyjnej – ustanie przyczyn, które spowodowały jego cofnięcie – czyli w tym konkretnym przypadku, przedstawienie orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi wystawione przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy (§ 9 rozporządzenia w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami). Zgodnie z art. 49 ust. 1 pkt 3 lit. a) ustawy o kierujących pojazdami osoba ubiegająca się o przywrócenie uprawnienia do kierowania motorowerem, pojazdami silnikowymi lub tramwajem cofniętego na okres przekraczający rok lub cofniętego w związku z utratą kwalifikacji, podlega sprawdzeniu kwalifikacji w formie egzaminu państwowego.

W skardze na powyższą decyzję G. Ł. wniósł o jej uchylenie.

W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że na podstawie uzasadnienia orzeczenia z dnia [...] lutego 2014r. nie można w żaden sposób jednoznacznie stwierdzić, jakie medyczne przesłanki powodują istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi. Opinia lekarska oparta została jedynie na spostrzeżeniach lekarza, któremu nie podobał się wyrażany przez skarżącego światopogląd, który uznał, że skarżącemu brak krytycyzmu co do sposobu spożywania alkoholu. Na tej podstawie lekarz opiniujący wydał orzeczenie, że zaburzenia te stanowią przeciwwskazanie do kierowania pojazdami silnikowymi. Ponadto w niniejszym orzeczeniu brak było pouczenia, co do możliwości jego zaskarżenia. W związku z tym nie mógł się bronić przed niesprawiedliwie wydaną decyzją z uwagi na brak wiedzy o przysługujących mu prawach. Opinia lekarska jest jedynie subsydiarna, a sposób, w jaki została przedstawiona nie powinna być wzięta jako zasadnicza podstawa wydania decyzji. Organ administracyjny nie widział w nim obywatela posiadającego jakiekolwiek prawa i nie rozpatrzył sprawy indywidualnie, lecz w sposób szablonowy i kazuistyczny. Skarżący podkreślił, że posiadał wszystkie kategorie prawa jazdy i rozpoczynając pracę w MPK Ł. na stanowisku kierowcy autobusu został skierowany na identyczne badania do tego samego ośrodka przy ul. A w Ł. Tamto badanie odbyło się w identyczny sposób, co to kwestionowane. Zadawano mu identyczne pytania, na które udzielał identycznych odpowiedzi. Skarżący stwierdził następnie, że pije piwo i jako dorosły mężczyzna ma do tego prawo. Nie uważa, aby kierowanie pojazdem po spożyciu alkoholu było dopuszczalne. Tłumaczył wielokrotnie, że był to jedyny raz, gdy postąpił tak lekkomyślnie. Poniósł za to zasłużoną karę i wie, że nigdy więcej tego nie powtórzy. Wielokrotnie także wspominał, że gdy miał zamiar jeździć, to nigdy wcześniej nie pił alkoholu, a sytuacja ta była spowodowana nagłym przypadkiem i była jednorazowa. Obecnie porusza się skuterem w ruchu drogowym i nie spowodował zagrożenia życia lub zdrowia ludzi ani nie prowadził pod wpływem alkoholu lub innych środków odurzających. W przekonaniu skarżącego jego stan zdrowia czy zachowanie nie stanowią bezpośredniego zagrożenia dla innych. Powyższy argument przemawia nie tylko za uchyleniem decyzji o cofnięciu uprawnień, ale także uzasadnia niesłuszność nadania przez organ tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Nadto skarżący stwierdził, że skoro z uwagi na zatrzymanie prawa jazdy na mocy postanowienia Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Z. z dnia 3 grudnia 2012r. nie posiada dokumentu stwierdzającego uprawnienia do kierowaniu pojazdami, to nadanie rygoru nieprawomocnej decyzji w tej sprawie jest zbędne i nie ma odzwierciedlenia w art. 108 k.p.a. Po ustaniu środka karnego orzeczonego przez sąd, pomimo wniosku, odmówiono mu zwrotu dokumentu. Ustawa różnicuje pojęcia zwrot i wydanie oraz enumeratywnie wymienia jakie przesłanki muszą zostać spełnione w poszczególnych przypadkach. Organ naruszył prawo materialne, odmawiając mu zwrotu prawa jazdy po ustaniu środka karnego.

W toku rozprawy sądowej skarżący – popierając skargę - wyjaśnił, że "zła jest jada samochodem pod wpływem alkoholu, natomiast alkohol nie jest niczym złym. Alkohol od początku ludzkości jest dla ludzi. Orzeczenie lekarskie pozbawione jest przyczyn medycznych. Ma złe doświadczenia z psychiatrami, gdyż w młodości był hospitalizowany psychiatrycznie. Ma złe nastawienie dla psychiatrów, dlatego uważa, że terapia, o której pisał lekarz w orzeczeniu, nic nie da. Urzędnik powinien uzupełnić orzeczenie lekarskie o ustalenie jednostki chorobowej stanowiącej przeciwskazania do kierowania pojazdami".

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W myśl art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, tj. jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zmienić zaskarżonej decyzji, a jedynie uwzględniając skargę może stosownie do unormowania zawartego w art. 145 § 1 p.p.s.a., uchylić ją jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. a-c); stwierdzić jej nieważność, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach (pkt 2); stwierdzić wydanie jej z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w k.p.a. lub w innych przepisach (pkt 3). W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 p.p.s.a., skarga zgodnie z art. 151 p.p.s.a. podlega oddaleniu.

Kontrolując w tak zakreślonej kognicji zaskarżoną decyzję, Sąd uznał, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie, w sprawie nie doszło bowiem do mającego wpływ na wynik sprawy naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. przepisów ustawy z dnia 5 stycznia 2011r. o kierujących pojazdami (Dz. U. 2014r., poz. 600), zwanej dalej ustawą o kierujących pojazdami; jak i mogących mieć istotny wpływ na ten wynik przepisów prawa procesowego, tj. przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz.U. z 2013r., poz. 267), zwanej k.p.a.

Sporną między stronami okolicznością faktyczną w niniejszej sprawie jest stwierdzony orzeczeniem lekarskim z dnia [...] grudnia 2013r. i z dnia [...] lutego 2014r. stan zdrowia skarżącego, stanowiący przeciwskazanie do kierowania pojazdami silnikowymi. Skarga nie została przy tym oparta na zarzucie naruszenia jakiegokolwiek konkretnego przepisu prawa procesowego i materialnego. Jednakże podnoszona przez skarżącego w skardze argumentacja wskazuje przede wszystkim na zarzut wadliwego zgromadzenia materiału dowodowego sprawy i jego wadliwą ocenę, a więc na zarzuty naruszenia przepisów prawa procesowego. Skarżący kwestionuje oparcie decyzji na orzeczeniu lekarskim z dnia [...]lutego 2014r., ponieważ nie wskazuje ono medycznych przesłanek powodujących istnienie przeciwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi, zostało ono oparte jedynie na spostrzeżeniach lekarza, któremu nie podobał się wyrażony przez niego światopogląd co do braku krytycyzmu w zakresie sposobu spożywania alkoholu. Zdaniem skarżącego światopogląd nie stanowi zaburzenia, a decyzje wydano na podstawie życiowej filozofii bez jednoznacznej diagnozy medycznej. Skarżący kwestionuje to orzeczenie także dlatego, że nie zawierało ono pouczenia o sposobie jego zaskarżenia, opinia lekarska jest subsydiarna i nie powinna stanowić zasadniczej podstawy wydania zaskarżonej decyzji. Przyczyn wadliwości orzeczenia lekarskiego skarżący upatruje też w odmiennej ocenie jego stanu zdrowia przez tę samą placówkę medyczną i przy tym samym zakresie badań oraz tych samych udzielanych przez niego odpowiedziach na pytania, stwierdzonym w prowadzonych w dwu trybach badaniach: wstępnych w związku z ubieganiem się o zatrudnienie jako kierowca autobusu w MPK Ł. i w związku ze zdarzeniem skutkującym zatrzymaniem mu prawa jazdy. W przekonaniu skarżącego to jego światopogląd co do spożywania alkoholu (piwa) powoduje, że jego osoba jest oceniana kontrowersyjnie i negatywnie odbierana nie tylko przez lekarzy. Według skarżącego dowodem jego stanu zdrowia jest okoliczność poruszania się przez niego skuterem w ruchu drogowym, niespowodowanie zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzi, nieprowadzenie skutera pod wpływem alkoholu lub innych środków odurzających.

Tak sformułowane zarzuty nie zasługują na uwzględnienie na gruncie mającej zastosowanie w sprawie normy materialnoprawnej, w szczególności zaś stanowiącej podstawę prawną zaskarżonej decyzji normy art. 103 ust. 1 pkt 1 oraz powołanej w jej uzasadnieniu normy art. 80 ustawy o kierujących pojazdami. Stosownie do tych przepisów starosta wydaje decyzję administracyjną o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami w przypadku stwierdzenia na podstawie orzeczenia lekarskiego istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem (art. 103 ust. 1 pkt 1), zaś marszałek województwa sprawuje nadzór nad wykonywaniem badań lekarskich i wydawaniem orzeczeń lekarskich do kierowania pojazdem (art. 80 ust. 1), w ramach którego prowadzi kontrolę: a) wykonywania badań lekarskich, b) dokumentacji prowadzonej w związku z tymi badaniami, c) wydawanych orzeczeń (art. 80 ust. 2 pkt 1). Szczegółowy tryb przeprowadzania badań kierowców i osób ubiegających się o upoważnienie do kierowania pojazdami określa na mocy art. 137 ustawy o kierujących pojazdami rozporządzenie ministra zdrowia z dnia 7 stycznia 2004r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami (tekst jedn.: Dz. U. z 2013r., poz. 133), zwane dalej rozporządzeniem. Na mocy § 4 ust. 1 i ust. 2 tegoż rozporządzenia w ramach badania lekarskiego uprawniony lekarz ocenia u osoby badanej ogólny stan zdrowia, a w szczególności stan układu krążenia, układu oddechowego, układu nerwowego, sprawność narządu ruchu i stan psychiczny (ust. 1); w wyniku badania lekarskiego uprawniony lekarz stwierdza zaś u osoby badanej istnienie lub brak: 1) chorób narządu wzroku; 2) chorób narządu słuchu i równowagi; 3) chorób układu sercowo-naczyniowego; 4) chorób narządu ruchu; 5) chorób układu nerwowego; 6) zaburzeń psychicznych; 7) cukrzycy, przy uwzględnieniu wyników badania poziomu cukru we krwi; 8) niewydolności nerek; 9) objawów wskazujących na uzależnienie od alkoholu lub jego nadużywanie; 10) objawów wskazujących na uzależnienie od środków o działaniu podobnym do alkoholu lub ich nadużywanie; 11) przyjmowania leków, mogących mieć wpływ na zdolność do prowadzenia pojazdu; 12) innych poważnych zaburzeń stanu zdrowia istotnych dla oceny zdolności do prowadzenia pojazdu. Uprawniony lekarz na podstawie badania lekarskiego wydaje orzeczenie lekarskie stwierdzające brak lub istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, zwane dalej "orzeczeniem lekarskim" (§ 10 ust 1), według wzoru określonego w załączniku nr 5 do rozporządzenia (§ 10 ust. 4). Wzór orzeczenia lekarskiego zawiera przy tym dane dotyczące orzeczenia, dane osoby badanej oraz najistotniejsze z punktu widzenia zaistniałego w sprawie sporu stwierdzenie braku/istnienia przeciwskazań do kierowania pojazdami silnikowymi wraz ze wskazaniem kategorii lub ograniczenie w korzystaniu z uprawnień do kierowania pojazdami ze względu na stan zdrowia; datę ponownego lub kontrolnego badania lekarskiego, datę wystawienia orzeczenia oraz podpis i pieczątkę uprawnionego lekarza.

Analiza tych przepisów dowodzi, iż postępowanie administracyjne dotyczące weryfikacji uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi ze względu na stan zdrowia kierowcy odbywa się dwuetapowo. W pierwszym etapie prowadzone jest postępowanie diagnostyczno-orzecznicze przez uprawnionych lekarzy. Regulacja prawna tego postępowania, tj. tryb wydawania orzeczeń lekarskich stwierdzających istnienie przeciwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, jest szczególna i odrębna od procedury administracyjnej. Ta szczegółowa regulacja stanowi gwarancję właściwej realizacji niedopuszczenia do ruchu drogowego kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami z uwagi na przeciwskazania zdrowotne (por. wyrok NSA z dnia 29 stycznia 2008r., I OSK 2028/06). Nie mają tu zastosowania ogólne zasady postępowania administracyjnego. W ramach tego etapu postępowania są podejmowane czynności specjalistyczne, jakim są badania lekarskie, sposób ich przeprowadzania. Postępowanie to ma na celu ocenę stanu zdrowia kierowcy lub kandydata na kierowcę w zakresie przeciwskazania zdrowotnego do kierowania pojazdami mechanicznymi, jest prowadzone przez uprawnionych lekarzy posiadających szczególne uprawnienia i kwalifikacje w tym zakresie, wykonujących stosowne badania w upoważnionych do tego jednostkach. Na tym etapie, strona może kwestionować wyniki badań, przedstawiać posiadane dokumenty lekarskie, w tym zgromadzone wyniki innych badań mających znaczenie w sprawie, może korzystać z możliwości wniesienia odwołania od orzeczenia lekarskiego organu I instancji. Rozporządzenie przewiduje bowiem tryb postępowania oraz prawo do odwołania od orzeczenia lekarskiego do wojewódzkiego ośrodka medycyny pracy właściwego ze względu na miejsce zamieszkania badanego, a jeżeli pierwsze orzeczenie lekarskie wydał lekarz zatrudniony w wojewódzkim ośrodku medycyny pracy, to "podmiotami odwoławczymi" są wymienione w § 12 rozporządzenia ośrodki medycyny pracy. Oceny zgodności sposobu przeprowadzenia badań wskazanych w omawianym rozporządzeniu dokonuje natomiast ośrodek medyczny, który w wyniku odwołania kierowcy przeprowadza ponowne jego badanie. Sposób wydawania orzeczeń polega nadto kontroli marszałka województwa. Natomiast ostateczne orzeczenia lekarskie nie podlegają weryfikacji tak pod względem ich treści, jak i procedowania (por. wyrok NSA z dnia 17 marca 2005r., OSK 1273/04, Lex nr 189224). Orzeczenie instytutu medycyny pracy w przedmiocie stwierdzenia istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi nie należy do kategorii aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Nie stanowi ono ani o prawach, ani o obowiązkach osoby badanej wynikających z przepisów prawa. Dopiero bowiem decyzja wydana na podstawie takiego orzeczenia przez organ administracji publicznej ma charakter władczy i rozstrzygający. Orzeczenia tego rodzaju stanowią jedynie stwierdzenie stanu zdrowia określonej osoby (por. postanowienie NSA z dnia 25 maja 2011r., I OSK 837/11, LEX nr 795298, czy postanowienie NSA z dnia 1 lutego 2006r., I OSK 531/05). Analizowana regulacja rozporządzenia, w szczególności zaś przepis § 4 ust. 2 rozporządzenia, nie odnosi się do treści orzeczenia lekarskiego, lecz do przeprowadzenia samego badania. Natomiast wzór orzeczenia lekarskiego określony w załączniku nr 5 do rozporządzenia nie przewiduje uzasadnienia medycznego orzeczenia, lecz tylko zamieszczenie kodu lub subkodu orzeczenia lekarskiego dotyczącego ograniczenia w korzystaniu z uprawnień do kierowania pojazdami ze względu na stan zdrowia. W tym zakresie więc – wbrew skardze - dopuszczalne jest zamieszczenie tylko rozstrzygnięcia pozytywnego lub negatywnego (zob. wyrok NSA z dnia 11 stycznia 2007r., I OSK 251/06).

W razie wydania ostatecznego orzeczenia lekarskiego stwierdzającego istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami po zakończeniu postępowania diagnostyczno-orzeczniczego, przeprowadzane jest postępowanie w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami ze względu na stan zdrowia uprawnionego, a po jego zakończeniu jest wydawana decyzja w tej sprawie (wyrok WSA w Gliwicach z dnia 29 lipca 2010r., II SA/Gl 141/10). Organy są związane ostatecznym orzeczeniem stwierdzającym przeciwwskazania do kierowania pojazdami mechanicznymi i nie mają jakichkolwiek podstaw formalnoprawnych do kwestionowania okoliczności objętych treścią tych orzeczeń, zaś jedyną podstawę do weryfikacji takich decyzji lekarskich stanowią przepisy rozporządzenia (por. wyrok NSA z dnia 8 lutego 2011r., I OSK 532/10). NSA negatywnie wręcz ocenił rozstrzygnięcie sądu pierwszej instancji uchylające rozstrzygnięcie administracji publicznej, nakazujące uzupełnić wydane orzeczenie lekarskie o uzasadnienie w zakresie schorzenia ujawnionego u skarżącego oraz dołączenie dokumentacji lekarskiej i ponowną jej ocenę (zob. wyrok NSA z dnia 11 stycznia 2007r., I OSK 251/06). W kompetencjach tego organu nie mieści się bowiem dokonywanie kontroli zasadności orzeczenia lekarskiego. Orzeczenia lekarskie wydane w trybie rozporządzenia w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami nie podlegają weryfikacji przez organy administracji publicznej (starostę) w prowadzonych przez nie postępowaniach o wydanie lub cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi (por. wyrok NSA z dnia 27 lipca 2011r., I OSK 1298/10, wyrok NSA z dnia 8 lutego 2011r., I OSK 532/10, wyrok NSA z dnia 22 czerwca 2009r., I OSK 840/08, wyrok NSA z dnia 17 marca 2005 r., I OSK 1273/04; wyrok NSA z dnia 11 stycznia 2007r., I OSK 251/06, Lex nr 291185). Orzeczenie lekarskie nie ma cech opinii biegłego w rozumieniu art. 75 § 1 k.p.a., która podlega kontroli organu administracji, a następnie sądu administracyjnego, a która w związku z tym powinna być uzasadniona w sposób umożliwiający jej kontrolę sądową. Stanowi ono natomiast środek dowodowy, o którym mowa w art. 76 § 2 k.p.a., i podlega ocenie organu jak każdy środek dowodowy (wyrok NSA z dnia 16 października 2013r., I OSK 952/12, LEX nr 1396546, tak też wyrok NSA z dnia 7 lutego 2006r., I OSK 420/2005, Lex nr 194056, 11 stycznia 2007r., I OSK 251/2006, Lex nr 291185, z dnia 26 czerwca 2007r., I OSK 1078/06, wyrok NSA z dnia 11 stycznia 2007r., I OSK 251/06). Orzeczenie lekarskie stanowi dokument urzędowy, korzystający z domniemania prawdziwości jako pochodzący od organu, który go wystawił, oraz potwierdzający zgodność z prawdą tego co wynika z jego treści. Przyjęcie stanowiska, że orzeczenie lekarskie stanowi dokument urzędowy sporządzony w przepisanej formie przez uprawnionego lekarza państwowej jednostki organizacyjnej oznacza, że w myśl art. 76 § 3 k.p.a. należy przyjąć za dopuszczalne przeprowadzenie dowodu tylko przeciwko treści dokumentu. Przepisy k.p.a. nie wprowadzają ograniczeń w odniesieniu do środków dowodowych, które organ orzekający może dopuścić w celu obalenia mocy dowodowej dokumentu urzędowego. Jednakże niektóre składy orzekające sądów administracyjnych wręcz przyjmują, że związanie ostatecznym orzeczeniem lekarskim wyklucza możliwość przeprowadzenia w postępowaniu o cofnięcie uprawnień dowodu z opinii biegłego co do treści zawartych w tym orzeczeniu, a weryfikacja orzeczeń lekarskich winna być prowadzona przed uprawnionymi jednostkami służby zdrowia (zob. wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 9 maja 2014r., II SA/Rz 163/14). W razie obalenia domniemania zgodności z prawdą lub domniemania prawdziwości dokumentu urzędowego - orzeczenia lekarskiego - nie może on być potraktowany jako dowód w sprawie. Dokonywana kontrola legalności zaskarżonych decyzji winna uwzględniać ten charakter orzeczenia lekarskiego jako środka dowodowego w rozumieniu art. 76 § 2 k.p.a. (tak np. wyrok NSA z dnia 16 października 2013r., I OSK 952/12, LEX nr 1396546).

Przenosząc powyższe teoretycznoprawne rozważania na grunt niniejszej sprawy zasadnie organy przyjęły, że orzeczenie lekarskie z dnia [...] lutego 2014r. stanowi wiarygodny dowód co do stanu zdrowia skarżącego, zostało ono sporządzone – jak wynika z jego treści – przez uprawnioną jednostkę medyczną i uprawnionego lekarza, w formie przewidzianej w rozporządzeniu, zawiera wszystkie wymagane elementy, było poprzedzone przeprowadzeniem badań lekarskich, których to okoliczności nie kwestionował skarżący, wynik badania jest jednoznaczny, nie pozostawiający żadnych wątpliwości. Wręcz sam skarżący w skardze przyznał, że badania te zostały przeprowadzone przez tę samą jednostkę, która przeprowadzała wstępne badania kiedy ubiegał się o zatrudnienie na stanowisku kierowcy autobusu w MPK w Ł., jednakże ocena jego stanu zdrowia w obu badaniach jest odmienna, co zostało w przekonaniu skarżącego spowodowane przyczyną ich przeprowadzenia. Badania te były ukierunkowane na stwierdzenie u skarżącego istnienia lub braku przeciwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi, co oznacza, iż były to badania specjalistyczne przeprowadzone w tym właśnie kierunku, nie zaś badania na okoliczność ogólnego stanu zdrowia skarżącego. Organy nie miały więc najmniejszych podstaw do tego by mieć wątpliwości co do treści tego orzeczenia, jak i poprzedzającego go orzeczenia lekarskiego pierwszoinstancyjnego, co z kolei obligowałoby je do przeprowadzania dodatkowego postępowania wyjaśniającego na okoliczność stanu zdrowia skarżącego w kierunku przeciwskazań do kierowania pojazdami silnikowymi. Nie miały też jak już wyżej wskazano kompetencji do oceny ostatecznych orzeczeń lekarskich pod względem merytorycznym, a to dlatego, że nie posiadają one w tym względzie specjalistycznej wiedzy medycznej, zaś weryfikacja orzeczeń medycznych dokonywana jest przez jednostkę medyczną. Kompetencji takich nie posiada też sąd administracyjny obecnie oceniający legalność zaskarżonej decyzji. Za nietrafnie należy zatem uznać podniesione przez skarżącego w skardze argumenty, iż organ powinien był dokonać analizy podstaw wydania wspomnianych wyżej orzeczeń lekarskich tak, aby dowiedzieć się czy rzeczywiście istniały przesłanki zdrowotne do cofnięcia uprawnienia do kierowania pojazdami silnikowymi. Natomiast sam skarżący – pomimo zapewnienia mu czynnego udziału w postępowaniu, w tym zawiadomienia o prawie wypowiedzenia się co do zgromadzonego materiału dowodowego, jak i wezwania do zajęcia stanowiska w sprawie - nie przedstawił żadnego dowodu, z którego wynikałby odmienny niż wskazany w spornym orzeczeniu i poprzedzającym je orzeczeniu pierwszoinstancyjnym stan jego zdrowia w aspekcie wskazań do prowadzenia pojazdów mechanicznych. Natomiast załączone przez skarżącego do odwołania uzasadnienie orzeczenia lekarskiego z dnia [...] lutego 2014r. – którego treść tak mocno sam skarżący eksponuje, a które zapewne z powodu jego niekorzystnej dla skarżącego treści zostało pominięte w argumentacji organu – nie dość, że nie podważa treści orzeczenia z dnia [...] lutego 2014r., to na dodatek wskazuje istotne okoliczności faktyczne z punku widzenia niniejszej sprawy – kierowania pojazdami mechanicznymi - jakimi są problemy alkoholowe skarżącego. Ponadto uzasadnienie to zgodnie z mającymi zastosowanie w sprawie powołanymi przepisami nie stanowiło elementu orzeczenia lekarskiego, zaś sama przyczyna skutkująca stwierdzeniem przeciwskazań do prowadzenia pojazdu mechanicznego nie ma większego znaczenia, bowiem niezależnie z jakiego powodu stwierdza się te przeciwskazania ich stwierdzenie uniemożliwia wydanie pozytywnego orzeczenia dla skarżącego. Z uzasadnienia tegoż orzeczenia wynikają pomijane przez skarżącego wskazania co do dalszego postępowania skarżącego w zakresie stanu jego zdrowia. W uzasadnieniu tym lekarz stwierdza wszak u skarżącego "brak krytycyzmu co do sposobu spożywania alkoholu – obserwacja w kierunku zespołu zależności alkoholowej (...) konieczne podjęcie leczenia lub odbycie spotkań edukacyjnych w Poradni Leczenia Uzależnień na terenie miejsca zamieszkania. Kolejne badanie możliwe za 6 miesięcy po odbyciu udokumentowanej terapii i utrzymywania absencji". Dowodem braku u skarżącego oporu co do kierowania pojazdu mechanicznego po spożyciu alkoholu jest zresztą zdarzenie, jakie miało miejsce w dniu 26 listopada 2012r. o około godz. 06.15, a więc w poniedziałek o dość wczesnej godzinie rannej, z powodu którego postanowieniem z dnia 3 grudnia 2012r., [...], PR w Z. zatrzymała skarżącemu prawo jazdy, a wyrokiem z dnia 27 grudnia 2012r., [...], SR w Z. uznał skarżącego winnym kierowania w tej dacie samochodu osobowego marki Volvo w ruchu lądowym, będąc w stanie nietrzeźwości, wyrażającym się stężeniem alkoholu w wydychanym powietrzu 0,41 mg/l. Orzeczenia te bez wątpienia wskazują, że skarżący mimo świadomości spożywania kilka godzin wcześniej alkoholu w dość znacznych ilościach zdecydował się na to, by w tym stanie kierować pojazdem mechanicznym i godził się na ewentualne skutki spowodowania zdarzenia o znacznych skutkach prowadząc pojazd w tym stanie, podczas gdy skarżący - gdyby był osobą należycie oceniającą sytuację, skutki swoich zachowań oraz należycie postrzegającą rzeczywistość - będąc w tym stanie powinien zaniechać użycia pojazdu mechanicznego. Zresztą powszechnie znane i akceptowane zasady współżycia społecznego nakazują oczekiwać od skarżącego – będącego wówczas zawodowym kierowcą autobusu – taki sposób postępowania. Tym swoim postępowaniem stworzył potencjalne niebezpieczeństwo uszkodzenia mienia, zdrowia innych uczestników ruchu drogowego a nawet utraty życia. Nie ma przy tym znaczenia to, iż do tego potencjalnego zdarzenia nie doszło, gdyż już sam fakt postąpienia w ten właśnie sposób jest zabroniony nie tylko przez obowiązujący porządek prawny, ale wręcz jest naganny moralnie. Nie można też wykluczyć, że w tym dniu skarżący nie spowodował takim postępowaniem tak dalekich skutków tylko dlatego, iż w odpowiednim momencie został zatrzymany przez funkcjonariuszy, którzy uniemożliwili mu dalsze użycie pojazdu w stanie nietrzeźwości. W sytuacji zatrzymania prawa jazdy, co z kolei uniemożliwia legalne użycie pojazdu mechanicznego, argument skarżącego, iż po tym jednorazowym zdarzeniu nie spowodował wypadku, ani nie został zatrzymany w charakterze kierującego pojazdem pod wpływem alkoholu nie zasługuje na uwzględnienie. Zatrzymanie prawa jazdy uniemożliwiało bowiem skarżącemu prowadzenie pojazdu mechanicznego. Bez znaczenia jest i to, że skarżący używał skutera, gdyż warunki korzystania z tego rodzaju pojazdu są zgoła inne niż kierowania pojazdami, objętymi zatrzymanym prawem jazdy. Analizowana postawa skarżącego jest tym bardziej zaskakująca, że skarżący uprzednio był zawodowym kierowcą autobusu MPK w Ł. i z racji tej roli powinien był zaniechać użycia prywatnego pojazdu pod wpływem alkoholu, gdyż powinien liczyć się ze skutkami takiego postępowania, w tym utratą zatrudnienia w tym charakterze. Zwłaszcza poczucie odpowiedzialności zawodowego kierowcy powinno było wywołać u skarżącego odstąpienie od użycia samochodu w tym stanie, tym bardziej, że pracę kierowcy skarżący wykonywał na terenie Ł., podczas gdy wspomniane zdarzenie miało miejsce o oddalonej o kilkanaście kilometrów od Ł. miejscowości W. gm. S. Wiedza co do skutków użycia pojazdu w stanie nietrzeźwości nie stanowiła dla skarżącego przeszkody do użycia samochodu w stanie nietrzeźwości o tak dużym stężeniu alkoholu, co z kolei bez wątpienia dowodzi zaburzeń w racjonalnej ocenie sytuacji i własnych możliwości/umiejętności, będących konsekwencją nadużywania alkoholu. Sam skarżący w skardze przyznaje, że lubi spożywać piwo, co nie jest niczym złym. Rzecz jednak w tym, że po jego spożyciu czy innego alkoholu skarżący nie jest w stanie kontrolować swojego postępowania. Przywrócenie skarżącemu prawa jazdy pomimo stwierdzonych przeciwskazań jest tym bardziej ryzykowne z punktu widzenia bezpieczeństwa ruchu lądowego, że skarżący nie widzi ani potrzeby ani skuteczności zalecanej terapii. Jak bowiem sam przyznał w toku rozprawy sądowej "ma złe nastawienie dla psychiatrów, dlatego uważa, że terapia, o której pisał lekarz w orzeczeniu, nic nie da". W skardze wręcz stwierdził, że jego stan zdrowia nie stanowi przeciwskazań do kierowania pojazdami silnikowymi, objętymi zatrzymanym prawem jazdy. Z powyższego wynika, iż skarżący jako zawodowy kierowca nie mający – bez wątpienia wiedzy medycznej – czuje się kompetentny nie tylko do bezkrytycznej i bezrefleksyjnej oceny własnego dobrego stanu zdrowia, ale i z góry zakłada nieskuteczność zalecanej mu terapii antyalkoholowej. Tym samym nie wykazuje nawet woli podjęcia jakichkolwiek działań celem zmiany swojej sytuacji faktycznej, a w konsekwencji i prawnej – poprzez uzyskanie prawa jazdy. Skarżący zdawał sobie też sprawę z tego, w jakim trybie będzie przeprowadzane badanie, bowiem otrzymał skierowanie z dnia 15 stycznia 2013r. na badania lekarskie wystawione przez właściwą jednostkę policji. Resztą tryb ten nie powinien budzić żadnych wątpliwości skarżącego, skoro zatrzymano mu prawo jazdy w związku ze stwierdzeniem prowadzenia pojazdu silnikowego w stanie nietrzeźwości. Sposób przeprowadzania badania nie mógł więc stanowić zaskoczenia dla skarżącego. Mając też wiedzę o własnej sytuacji nie przedłożył ani w toku postępowania administracyjnego, ani w toku postępowania sądowego żadnego przeciwdowodu podważającego wiarygodność stanowiących podstawę zaskarżonej decyzji orzeczeń, a potwierdzających jego twierdzenia o braku przeciwwskazań do prowadzenia pojazdów silnikowych. Z tego względu nie sposób dać wiary gołosłownym twierdzeniom skarżącego, że jego stan zdrowia nie stanowi przeciwskazania zdrowotnego do prowadzenia pojazdów silnikowych. Także argument o pozytywnym wyniku badań wstępnych przeprowadzanych przez tę samą jednostkę medyczną w związku z uprzednim ubieganiem się przez skarżącego o stanowisko kierowcy autobusu nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem jak dowodzą wyniki spornych badań stan zdrowia skarżącego w badanym aspekcie uległ wraz z upływem czasu zmianie dyskwalifikującej skarżącego jako kierowcę pojazdów silnikowych, do prowadzenia których wymagane jest stosowne pozwolenie. Skłonności do nadmiernego używania alkoholu połączone z brakiem oporu w użyciu samochodu w stanie nietrzeźwości stanowi niewątpliwe przeciwskazanie zdrowotne go kierowania pojazdami, zaś zaburzenia w tym zakresie są wymienione we wskazanych wyżej przepisach jako przeciwskazania medyczne do kierowania pojazdami silnikowymi (§ 4 ust. 2 pkt 9 rozporządzenia), a ustawodawca - rozróżniając badania lekarskie i psychologiczne mające zresztą różny zakres i cel - jednocześnie wymaga pozytywnego wyniku obu tychże badań, co oznacza, iż sam wynik pozytywny badania psychologicznego nie ma decydującego znaczenia w sprawie.

Chybiony jest również zarzut skargi, wedle którego skarżący nie mógł poddać weryfikacji orzeczenia lekarskiego z dnia [...] lutego 2014r. z uwagi na brak pouczenia o możliwości jego zaskarżenia. Przede wszystkim skarżący nie zauważa tego, że orzeczenie to zostało sporządzone na druku stanowiącym wzór orzeczenia zgodnie z załącznikiem 5 do rozporządzenia. Po drugie orzeczenie to zostało – jak wynika z jego treści – podjęte przez organ drugiej instancji, a więc stosownie do § 13 ust. 2 rozporządzenia jest ono ostateczne. Orzeczenie to nie stanowi też jak szczegółowo wykazano aktu podlegającego kontroli sądowoadministracyjnej, natomiast nadzór nad wydawaniem orzeczeń sprawuje marszałek województwa. Postępowanie instancyjne i nadzorcze nad placówką medyczną dokonującą spornych badań są odrębnymi postępowaniami mającymi z założenia inny cel ich przeprowadzenia. Skarżący w zarzutach skargi koncentruje się na orzeczeniu z dnia [...] lutego 2014r. i braku możliwości jego weryfikacji, podczas gdy orzeczenie to w tej sprawie było trzecim z rzędu orzeczeniem lekarskim, bezpośrednio je poprzedzającym orzeczeniem było orzeczenie z dnia [...]grudnia 2013r., zawierające pouczenie o możliwości odwołania od niego w terminie 14 dni za pośrednictwem uprawnionego lekarza, stanowiło ono orzeczenie pierwszoinstancyjne w sprawie. To ostatnie poprzedzało orzeczenie z dnia 27 czerwca 2013r. Orzeczenia te zostały sporządzone w znacznych odstępach czasu, co oznacza, że stwierdzone nimi u skarżącego przeciwwskazania zdrowotne do kierowania pojazdami silnikowymi mają charakter długotrwały. Ponadto wszystkie one stwierdzają jednoznacznie przeciwskazania zdrowotne do kierowania pojazdami silnikowymi przez skarżącego, a skarżący nie podjął nawet próby przeprowadzenia przeciwdowodu przeciwko ich treści.

Niezasadny jest również zarzut bezpodstawnego nadania decyzji pierwszo -instancyjnej rygoru natychmiastowej wykonalności. Stosownie bowiem do art. 108 § 1 zd. I k.p.a. decyzji, od której służy odwołanie, może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności, gdy jest to niezbędne ze względu na ochronę zdrowia lub życia ludzkiego albo dla zabezpieczenia gospodarstwa narodowego przed ciężkimi stratami bądź ze względu na inny interes społeczny lub wyjątkowo ważny interes strony. W okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy zasadnie organy przyjęły, że inny interes społeczny zasługuje na ochronę poprzez nadanie decyzji pierwszo - instancyjnej rygoru natychmiastowej wykonalności. Rację ma organ odwoławczy twierdząc, że "w interesie społecznym jest nadanie przedmiotowego rygoru natychmiastowej wykonalności co do decyzji o cofnięciu kierowcy uprawnień do prowadzenia pojazdów silnikowych, co do którego to kierowcy, bezsprzecznie już stwierdzono istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi; trudno bowiem uznać, ze Strona kierując samochodem – pomimo stwierdzonego istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi – takiego zagrożenia nie powoduje". Z powyższego niewątpliwie wynika, że nieodpowiedni stan zdrowia, uzasadniający cofnięcie uprawnień do prowadzenia pojazdów, stanowi – zdaniem organu - okoliczność stwarzającą potencjalne niebezpieczeństwo dla ruchu drogowego w przypadku użycia samochodu przez osobę co do której orzeczono istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi. Z tego względu, aby uniknąć sytuacji użycia przez taką osobę samochodu, a przez to umożliwienia jej stwarzania potencjalnego zagrożenia spowodowania uszczerbku na zdrowiu lub pozbawienia życia innego uczestnika lub jej samej konieczne było nadanie decyzji kwestionowanego przez skarżącego rygoru natychmiastowej wykonalności. W ocenie sądu chronione poprzez nadanie rygoru dobro, jakim jest ochrona życia i zdrowia nieokreślonej liczby uczestników ruchu drogowego, ma pierwszeństwo (priorytet) przez indywidualnym dobrem (interesem) skarżącego wyrażającym się w uprawnieniu do kierowania pojazdem silnikowym. Rygor ten – co należy podkreślić - zmierza też do ochrony zdrowia i życia samego skarżącego, który kierując samochodem przy stwierdzonych u niego zaburzeniach, mógłby wyrządzić krzywdę także sobie. Nadanie tego rygoru jest tym bardziej uzasadnione, że skarżący jest zawodowym kierowcą. Oczywiste jest, iż kierowca autobusu publicznej komunikacji miejskiej przewozi w ciągu tylko jednego dnia swojej pracy niezliczoną rzeszę pasażerów, którzy poprzez zakup biletu zawarli z przewoźnikiem umowę usługi przewozu i mają prawo oczekiwać od przewoźnika zgodnego z prawem jej zrealizowania, tj. w sposób nie zagrażający ich życiu lub zdrowiu, bezpieczeństwu. Przecież poprzez zawarcie tej umowy powierzyli oni przewoźnikowi swoje życie i bezpieczeństwo. Mają prawo oczekiwać tego, iż przewóz nie będzie dokonywała osoba, co do której stwierdzono przeciwskazania zdrowotne do kierowania pojazdami silnikowymi, w tym autobusami czy tramwajami; jak i podjęcia przez właściwe organy działań przeciwdziałających takim sytuacjom. Nie można więc zarzucić organowi, że dokonane przez niego ważenie interesu społecznego i interesu skarżącego zostało dokonane z naruszeniem reguł tego ważenia. Nie ma tu też kolizji między oboma tymi interesami, skoro rygor zmierza do ochrony najwyższego dobra – życia - także samego skarżącego, choć oczywiście z punktu widzenia skarżącego takie działanie organu może być w subiektywnym odczuciu skarżącego odbierane przez niego jako krzywdzące. Skarżący w toku postępowania, zwłaszcza odwoławczego, nie podjął nawet próby wykazania własnego ważnego interesu uzasadniającego odstąpienie od nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Ograniczył się jedynie do złożenia środka zaskarżenia, w którym zakwestionował podjęte rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne. Zauważyć nadto należy, iż wobec przyznania przez skarżącego o poruszaniu się skuterem po drogach publicznych (do czego nie są wymagane żadne uprawnienia) pomimo świadomości podjętych wobec niego orzeczeń lekarskich zagrożenie dla tak rozumianego interesu społecznego i indywidualnego skarżącego należy uznać za realne. W okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy uzasadnione było więc danie prymatu interesowi społecznemu. Nie bez znaczenia dla oceny przyjętej przez organ przesłanki nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności ma istota i natura instytucji cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi. Cofnięcie tych uprawnień ma charakter prewencyjny, zabezpieczający, dotyczy sytuacji, gdy jest wielce prawdopodobne, że kierowca - ze względu na stan zdrowia (lub kwalifikacje) - nie jest w stanie kierować pojazdem w sposób niezagrażający bezpieczeństwu ruchu drogowego i nienarażający kogokolwiek na szkodę. Stan zdrowia kierowcy stanowi istotną przesłankę bezpieczeństwa ruchu. Niedomagania zdrowotne kierowcy są ważnym czynnikiem wpływającym na zagrożenie bezpieczeństwa ruchu. Niewątpliwie ochrona bezpieczeństwa ruchu drogowego wymaga, aby organ uprawniony do wydawania uprawnień do prowadzenia pojazdów czuwał nie tylko nad tym, aby otrzymywały je osoby mające odpowiedni stan zdrowia, ale także kontrolował, czy nie utraciły one tych warunków (wyrok NSA z dnia 29 stycznia 2008r., I OSK 2028/06, LEX nr 453989). Ważną rzeczą jest zatem zarówno niedopuszczanie do ruchu takich osób, jak i ich eliminowanie z ruchu (zob. R.A. Stefański, Prawo o ruchu drogowym. Komentarz, Dom Wydawniczy ABC 2005, s. 800, 663-670). Powyższej oceny nie zmienia podnoszony w skardze argument, że skarżący nie dysponuje dokumentem prawa jazdy, które zostało mu zatrzymane, a którego zwrotu organ bezzasadnie odmówił. Co prawda wobec fizycznego nieposiadania przez skarżącego tegoż dokumentu nie mógł on legalnie używać pojazdu silnikowego poprzez jego osobiste prowadzenie, niemniej jednak decyzja pierwszoinstancyjna o cofnięciu prawa jazdy, od której skarżący wniósł odwołanie, a której nie nadano by rygoru natychmiastowej wykonalności, nie podlegałaby wykonaniu do czasu rozpatrzenia wniesionego przez skarżącego odwołania (art. 130 § 2 k.p.a.). To zaś oznaczałoby, że do czasu jej uostatecznienia skarżącemu przysługiwałoby uprawnienie do kierowania pojazdami samochodowymi i prawo skutecznego żądania wydania dokumentu prawa jazdy i to w sytuacji stwierdzonych w sposób niewątpliwy przeciwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi. W konsekwencji ochrona bezpieczeństwa w ruchu drogowym mogłaby nie zostać zapewniona.

Uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia wymogi art. 107 k.p.a., zamieszczono w nim mające zastosowanie przepisy prawne, wskazano okoliczności faktyczne, jak również rozważono i wskazano przyczyny cofnięcia prawa jazdy. Organ odwoławczy wyeliminował wskazane w zaskarżonej decyzji wadliwości uzasadnienia decyzji pierwszoinstancyjnej. Wynikająca z tego przepisu zasada informowania o motywach rozstrzygnięcia organu i przekonywania o zasadności tego rozstrzygnięcia, została więc w niniejszej sprawie zrealizowana. Okoliczność, iż strona nie została przekonana co do przyjętego w sprawie rozstrzygnięcia nie oznacza naruszenia zasady przekonywania. Strona ma prawo do własnego subiektywnego przekonania o zasadności jej zarzutów, zaś przekonanie to nie musi mieć odzwierciedlenia w obowiązujących przepisach prawnych i ich wykładni. O uchybieniu tych zasad nie stanowi podjęcie przez organ rozstrzygnięcia odmiennego od oczekiwanego przez stronę postępowania, w sytuacji, gdy organ prawidłowo zebrał materiał dowodowy, nie przekroczył zasady swobodnej oceny dowodów, oraz wskazał i wyjaśnił zastosowaną podstawę prawną. Nie sposób zatem postawić organom zarzutu naruszenia zasady pogłębiania zaufania od organów państwa (art. 8 k.p.a.). Skarżący miał też zapewniony czynny udział w sprawie, był wzywany do zajęcia stanowiska, a przed wydaniem decyzji do zapoznania się z materiałem dowodowym sprawy oraz wypowiedzenia się co do tego materiału. Nie wykazał jednak żadnej aktywności w sprawie, ograniczając się jedynie do wniesienia odwołania.

Zarzuty skargi dotyczące naruszenia prawa materialnego przy wydawaniu decyzji odmawiającej zwrotu prawa jazdy po ustaniu środka karnego jako wykraczające poza granicę tej sprawy nie mogły być przedmiotem oceny sądu. Postępowanie w sprawie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdem silnikowym z uwagi na stan zdrowia jest postępowaniem odrębnym od postępowania w sprawie zwrotu prawa jazdy po ustaniu orzeczonego prawomocnym wyrokiem skazującym środka zabezpieczającego. Oba one są zatem prowadzone w innym trybie i w oparciu o inne przesłanki. Z tego względu nie ma związku i znaczenia wynik sprawy zwrotu prawa jazdy dla rozstrzygnięcia cofnięcia prawa jazdy. W konsekwencji zarzut ten wykracza poza granice rozpoznania niniejszej sprawy.

Mając powyższe na uwadze sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.

k.ż.