Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 289/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-05-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6076 Sprawy objęte dekretem o gruntach warszawskich
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 2,200,205 par. 2
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 138 par. 1 pkt 1, 156 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 1960 nr 30 poz 168
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska Sędziowie: Sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz Sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik (spr.) Protokolant referent stażysta Beata Lewandowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 maja 2016 r. sprawy ze skargi M. G., H. N., J. W., E. D., K. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia ostatecznej decyzji 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz M. G., H. N., J. W., E. D., K. S. solidarnie kwotę 765 (siedemset sześćdziesiąt pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2015 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy własną decyzję z dnia [...] lipca 2012 r., nr [...].

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Decyzją z dnia [...] lipca 2012 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] stwierdziło, że w części odnoszącej się do gruntu skomunalizowanego, decyzja administracyjna Prezydium Rady Narodowej w [...] z dnia [...] października 1968 r., nr [...] w części odnoszącej się do gruntu pozostającego we współużytkowaniu wieczystym [...] oraz w odniesieniu do sprzedanych lokali mieszkalnych o nr [...] usytuowanych w budynku położonym przy ul. [...]; lokali o nr [...] (lokale użytkowe) usytuowanych w budynku położonym przy ul. [...]; lokali o nr [...] (lokale użytkowe) usytuowanych w budynku położonym przy ul. [...]; lokali o nr [...] usytuowanych w budynku położonym przy ul. [...]; oraz lokali o nr [...] usytuowanych w budynku położonym przy ul. [...] - wydana została z naruszeniem prawa, jednakże z powodu wywołania przez tę decyzję (we wskazanej części) nieodwracalnych skutków prawych odmówiło stwierdzenia jej nieważności w tej części, przy czym wskazano, że dotyczy to działki nr ewidencyjny [...] z obrębu [...]. Natomiast w pozostałej części Kolegium stwierdziło nieważność decyzji Prezydium Rady Narodowej w [...] z dnia [...] października 1968 r., nr [...] - z powodu rażącego naruszenia przepisów dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz.U. Nr 50, poz. 279).

Wnioskiem z dnia 12 lutego 2015 r. M. G., H. N., J. W., K. S. i E. D. zwrócili się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] lipca 2012 r., nr [...].

Postanowieniem z dnia [...] marca 2015 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wznowiło postępowanie zakończone decyzją z dnia [...] lipca 2012 r.

Decyzją z dnia [...] maja 2015 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] odmówiło uchylenia ostatecznej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2012 r. W uzasadnieniu decyzji Kolegium podniosło, że w aktach sprawy znajduje się pismo Biura Geodezji i Katastru Urzędu [...] z dnia 4 listopada 2008 r., w którym wskazano, że w skład dawnej nieruchomości hipotecznej oznaczonej Hip. [...] wchodzi działka ewidencyjna nr [...] z obrębu [...]. Z kolei, opinia biegłego - opracowanie geodezyjne z dnia 15 stycznia 2015 r., mająca na celu odtworzenie granic nieruchomości Hip. [...], nie istniała w dacie wydania decyzji z dnia [...] lipca 2012 r. Tak więc nie została spełniona przesłanka z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.

Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z dnia [...] maja 2015 r. złożyli M. G., H. N., J. W., K. S. i E. D.

Decyzją z dnia [...] grudnia 2015 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy decyzję z dnia [...] lipca 2012 r., nr [...]. W uzasadnieniu decyzji Kolegium wskazało, że nie można zgodzić się z poglądem wyrażonym przez odwołujących, jakoby nową okolicznością w sprawie było stwierdzenie przez geodetę, że [...] m2, pochodzące z dawnej nieruchomości hipotecznej [...] stanowią obecnie część działki ewidencyjnej nr [...]. Grunt dawnej nieruchomości hipotecznej [...], wchodzi obecnie w skład działek ewidencyjnych nr [...], wszystkie działki stanowią własność [...]. Kwestia, ile metrów kwadratowych pochodzących z dawnej nieruchomości hipotecznej [...] wchodzi w skład danej działki nie jest nową okolicznością faktyczną (z opinii geodety wynika, że w skład działki nr [...] wchodzą [...] m2, a nie [...] m2). Następnie organ wskazał, że w sentencji decyzji z dnia [...] lipca 2012 r. stwierdzono, iż w części dotyczącej gruntu wchodzącego w skład działki nr [...], związanego z własnością lokali oraz pozostającego w użytkowaniu wieczystym spółdzielni [...] decyzja Prezydium Rady Narodowej w [...] z dnia [...] października 1968 r. wydana została z naruszeniem prawa, zaś w pozostałej części – a więc będącej własnością [...] i nieoddanej w użytkowanie wieczyste - stwierdziło jej nieważność. Kwestia więc, ile metrów kwadratowych gruntu pochodzącego z dawnej hipoteki wchodzi w skład danej działki ewidencyjnej nie jest okolicznością istotną, natomiast numery tych działek ewidencyjnych, które do dziś nie zostały zmienione, były Kolegium znane przy rozpoznawaniu sprawy.

M. G., H. N., J. W., E. D. i K. S., reprezentowani przez radcę prawnego K. W. oraz adwokata J. C., złożyli skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] grudnia 2015 r., zaskarżając ją w całości, oraz zarzucając jej naruszenie przepisów mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez jego wadliwe zastosowanie i utrzymanie w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzji z dnia [...] lipca 2012 r., nr [...], która to decyzja nie była objęta wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy; podczas gdy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] rozpoznając wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy w trybie wznowieniowym mogło skontrolować jedynie własną decyzję wydaną w tym trybie w I instancji, tj. decyzję z dnia [...] maja 2015 r., nr [...], na mocy której odmówiono uchylenia ostatecznej decyzji z dnia [...] lipca 2012 r., co w konsekwencji skutkowało wydaniem zaskarżonej decyzji z rażącym naruszeniem prawa w myśl art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.;

2) art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. poprzez jego wadliwą wykładnię skutkującą błędnym uznaniem, iż:

- określenie powierzchni, tzn. ile metrów kwadratowych pochodzących z dawnej nieruchomości hipotecznej nr hip. [...] wchodzi obecnie w skład danej działki nie jest nową okolicznością, gdyż Kolegium dysponowało informacją, że grunt dawnej nieruchomości wchodzi w skład działek nr [...]; podczas gdy nową okolicznością wskazywaną przez Skarżących jest fakt, iż teren o powierzchni [...] m2 stanowiący część dawnej nieruchomości hipotecznej nr hip. [...], a objęty decyzją Prezydium Rady Narodowej [...] z dnia [...] października 1968 r., której stwierdzenia nieważności domagali się Skarżący, stanowi obecnie cz. działki nr [...], a nie jak stwierdziło w 2012 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] cz. działek nr [...] z obrębu [...]; przy czym okoliczność ta ujawniła się po sporządzeniu opracowania geodezyjnego przez geodetę S. S. w dniu 16 stycznia 2015 r., jest więc okolicznością nową;

- określenie ile metrów kwadratowych gruntu pochodzącego z dawnej nieruchomości hipotecznej nr hip. [...] wchodzi w skład danej działki ewidencyjnej nie jest okolicznością istotną, a numery tych działek ewidencyjnych, które do dziś nie zostały zmienione były Kolegium znane; podczas gdy okoliczność, w jakiej obecnie działce ewidencyjnej znajduje się powierzchnia [...] m2 objęta decyzją Prezydium Rady Narodowej [...] z dnia [...] października 1968 r. miała istotne znaczenie dla sprawy, gdyż prawidłowe jej ustalenie skutkowałoby wydaniem innego niż dotychczas rozstrzygnięcia - zarówno w zakresie wskazania innej działki ewidencyjnej, tzn. części działki nr [...], która obecnie stanowi ul. [...] - drogę publiczną (a nie cz. działek [...] jak pierwotnie wskazało Kolegium), jak również skutków jakie wywołała decyzja Prezydium Rady Narodowej [...] z dnia [...] października 1968 r., gdyż z uwagi na przeznaczenie działki nr [...] objętej tą decyzją pod drogę, niemożliwe byłoby stwierdzenie nieważności tej decyzji w części, lecz jedynie wydanie decyzji z naruszeniem prawa z uwagi na zaistnienie nieodwracalnych skutków prawnych zgodnie z art. 156 § 2 k.p.a., jest więc okolicznością istotną.

Skarżący wnieśli o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji w całości, ewentualnie o uchylenie decyzji w całości. Ponadto wnieśli o zwrot kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych.

W odpowiedzi na skargę, Kolegium wskazało, że w komparycji i sentencji decyzji z dnia [...] grudnia 2015 r., nr [...] omyłkowo wpisany został numer sprawy głównej [...], jednakże uzasadnienie decyzji jest prawidłowe. W konsekwencji, Kolegium pozostawia sprawę do oceny Sądu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga jest uzasadniona.

Przedmiotem kontroli sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] grudnia 2015 r., nr [...] utrzymująca w mocy, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., decyzję tego organu z dnia [...] lipca 2012 r., nr [...].

Decyzja Kolegium z dnia [...] lipca 2012 r. została wydana w przedmiocie oceny, w postępowaniu nadzorczym, decyzji Prezydium Rady Narodowej w [...] z dnia [...] października 1968 r. i w wyniku wznowienia postępowania administracyjnego, zakończonego tą decyzją, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] maja 2015 r., nr [...] odmówiło jej uchylenia.

Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, złożony przez M. G., H. N., J. W., K. S. i E. D. dotyczył ww. decyzji z dnia [...] maja 2015 r.

Sąd rozpoznający niniejszą sprawę wskazuje, że organ odwoławczy, zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania zobligowany jest ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę w takim zakresie, w jakim została ona rozstrzygnięta przez organ pierwszej instancji, albowiem organ odwoławczy rozpatruje sprawę ponownie merytorycznie w jej całokształcie. Oznacza to, że ma on obowiązek rozpatrzyć wszystkie żądania strony i ustosunkować się do nich w uzasadnieniu swojej decyzji. W sprawie niniejszej stanowisko organu odwoławczego powinno odnosić się do zarzutów podniesionych w ww. wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, zakończonej decyzją Kolegium z dnia [...] maja 2015 r., wydaną w postępowaniu wznowieniowym.

Natomiast, w kontrolowanej przez Sąd decyzji z dnia [...] grudnia 2015 r., organ wyraźnie wskazał, iż jego ocena odnosi się do decyzji Kolegium jednakże z dnia [...] lipca 2012 r., nr [...], tj. wydanej w postępowaniu nadzorczym. Wskazuje na to wprost rozstrzygnięcie decyzji. Wprawdzie w odpowiedzi na skargę Kolegium podniosło, że omyłkowo wpisało numer sprawy głównej, tj. [...] oraz to, że uzasadnienie decyzji z dnia [...] grudnia 2015 r. jest prawidłowe, jednakże zdaniem Sądu, brak właściwej osnowy (rozstrzygnięcia) decyzji, nie może sanować jej uzasadnienie. Tym bardziej, iż organ w rozstrzygnięciu decyzji nie tylko dokonał wadliwego oznaczenia numeru kontrolowanej decyzji ale i wadliwego oznaczenia daty jej wydania.

W konsekwencji, jak słusznie podniosła strona skarżąca, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] rozpoznając wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy w trybie wznowieniowym mogło skontrolować jedynie własną decyzję wydaną w tym trybie w pierwszej instancji, tj. decyzję z dnia [...] maja 2015 r., na mocy której odmówiono uchylenia ostatecznej decyzji z dnia [...] lipca 2012 r. W związku z powyższym, w ocenie Sądu, kwestionowana decyzja z dnia [...] grudnia 2015 r. została wydana z rażącym naruszeniem art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.

W zaistniałej sytuacji badanie legalności zaskarżonej decyzji pod kątem zarzutów skargi należało uznać za przedwczesne.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] winno uwzględnić podniesioną wyżej okoliczność i stosując się do warunkujących prawidłowość postępowania administracyjnego przepisów i zasad postępowania wydać rozstrzygnięcie odpowiadające prawu.

Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. zobligowany był stwierdzić jej nieważność (punkt 1 sentencji wyroku). O kosztach postępowania (pkt 2 sentencji) orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 tej ustawy.