Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 358/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-03-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Minister Rozwoju Regionalnego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 3 § 3; art. 134 § 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 30b ust. 1 i ust. 3; art. 30c ust. 1 i ust. 3 pkt 2
journal: Dz.U. 2009 nr 84 poz 712
law: Ustawa z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński (spr.), Sędzia WSA - Małgorzata Rysz, Sędzia WSA - Beata Blankiewicz-Wóltańska, Protokolant - spec. Justyna Macewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 marca 2012 r. sprawy ze skargi Agencji Rozwoju Regionalnego "M." S.A. w M. na informację zawartą w piśmie Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...] w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie projektu oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w niniejszej sprawie jest ocena wniosku o dofinansowanie realizacji projektu złożonego przez A. S. A. z siedzibą w M. (dalej: skarżąca) w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki, Priorytet VIII. "Regionalne kadry gospodarki", Działanie 8.1 "Rozwój pracowników i przedsiębiorstw w regionie", Poddziałanie 8.1.1 "Wspierania rozwoju kwalifikacji zawodowych i doradztwo dla przedsiębiorstw", dokonana przez Ministra Rozwoju Regionalnego (dalej: Minister) – działającego jako Instytucja Zarządzająca (IZ).

Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco:

W dniu 31 maja 2011 r. skarżąca złożyła w siedzibie Wojewódzkiego Urzędu Pracy w R. (dalej: WUP) – działającego jako Instytucja Pośrednicząca (IP) oraz Instytucja Organizująca Konkurs (IOK) – wniosek o dofinansowanie realizacji projektu pod tytułem "[...]".

W uzasadnieniu potrzeby realizacji projektu (rubryka 3.1.1 wniosku) wskazano, iż problemy, na które odpowiedź stanowi cel główny projektu, związane są z kryzysem gospodarczym, brakiem wykwalifikowanych pracowników oraz z zapotrzebowaniem kadrowym zgłaszanym przez pracodawców. W szczególności podkreślono wpływ kryzysu na funkcjonowanie podkarpackich zakładów pracy oraz konieczność ciągłego podnoszenia i zmiany kwalifikacji osób pracujących. Wskazano, iż jedną z barier rozwojowych są niewystarczające umiejętności i kwalifikacje potencjału ludzkiego, brak jest narzędzi wspomagających efektywne kreowanie potencjału ludzkiego dostosowanego do potrzeb regionalnej gospodarki. Zwrócono uwagę na sytuacje pracowników niepełnosprawnych, którzy często reprezentują niski poziom wykształcenia i kompetencji zawodowych, nieadekwatny do potrzeb rynku pracy. Projekt skarżącej, zakładając 15% udział osób niepełnosprawnych ma na celu przełamanie barier i obaw pracodawców. Podniesiono, iż stymulowanie procesów nabywania i aktualizacji kompetencji zawodowych, zwłaszcza przez osoby o niskich lub szybko dezaktualizujących się kwalifikacjach powinno łączyć się z nabywaniem umiejętności "miękkich" oraz poradnictwem zawodowym. Równoległe podniesienie umiejętności interpersonalnych oraz zawodowych pozwoli na rozpoznanie predyspozycji i dostosowanie potencjału i potrzeb pracowników w kontekście podaży regionalnej gospodarki. Skarżąca wskazała, iż prowadzi badania ankietowe i rozmowy z przedsiębiorcami z sektorów innowacyjnych, w tym z branży lotniczej, telekomunikacyjnej czy metalowej pod kątem potrzeb szkoleniowych oraz dopasowania kwalifikacji pracowników do zmieniających się profili produkcji, z których wynika, iż dynamiczny rozwój w/w branż będzie generować w 2012 r. w głównej mierze popyt na zawody produkcyjne (tj. operatorzy i programiści maszyn CNC czy operatorzy wózków jezdniowych). Dodatkowo wskazano, iż przedsiębiorcy kładą również nacisk na ukierunkowany rozwój kadr zarządzających i około produkcyjnych. Diagnoza obszarów problemowych w ramach projektu pozwoliła na skonstruowanie katalogu szkoleń zawodowych, w oparciu o analizę potrzeb kadr produkcyjnych i około produkcyjnych. Skarżąca zwróciła również uwagę na istniejące w regionie nierówności w sytuacji pracujących kobiet i mężczyzn, w związku z czym zadeklarowała, iż wsparcie w ramach projektu będzie skierowane głównie do kobiet. Zdaniem wnioskującej, projekt będzie miał wpływ nie tylko na jego uczestników, ale pośrednio na rozwój firm, bowiem dzięki zdobytym wysokim kwalifikacjom, świadczona na rzecz przedsiębiorców praca podwyższy jakość oferowanych produktów i usług.

Jako główny cel projektu (rubryka 3.1.2 wniosku) wskazano nabycie, zmianę lub podwyższenie kwalifikacji i umiejętności przez pracujące osoby dorosłe zamieszkujące województwo [...] do potrzeb regionalnej gospodarki. Zamiarem wnioskującej jest objęcie projektem 216 osób, w tym 96 kobiet i 120 mężczyzn. Wśród szczegółowych celów projektu (rubryka 3.1.3 wniosku) wskazano: dostosowanie kwalifikacji i umiejętności do aktualnego zapotrzebowania zgłaszanego przez przedsiębiorców poprzez szkolenia; pobudzanie aktywnych postaw poprzez wzrost motywacji do inwestowania we własne kompetencje; podniesienie atrakcyjności osób pracujących na rynku pracy poprzez uczestnictwo w szkoleniach zawodowych.

W rubryce 3.2 wniosku wskazano, iż grupą docelową projektu są dorosłe osoby pracujące w liczbie 216, w tym w szczególności kobiety (96), które z własnej inicjatywy w czasie wolnym od pracy chcą podnosić swoje kwalifikacje, nabywać nowe umiejętności zawodowe oraz zamieszkują na terenie województwa [...], poza granicami administracyjnymi miast, w tym co najmniej 15% to osoby niepełnosprawne. Kampania rekrutacyjna prowadzona będzie przez Biuro Projektu w M. przy wykorzystaniu tradycyjnych i innowacyjnych kanałów dystrybucji tj. ogłoszenia w prasie, portale internetowe, bezpośredni mailing, plakaty, ulotki, spotkania rekrutacyjne. Nabór będzie miał charakter ciągły, rozłożony na cały okres realizacji projektu i odrębny dla każdego szkolenia do momentu zebrania kompletu uczestników na szkolenie. Zgłoszenia przyjmowane będą osobiście w Biurze Projektu, elektronicznie poprzez stronę www oraz pocztowo (zniwelowanie bariery dostępu dla uczestników z całego [...]). Wskazano ponadto, iż preferowane będą osoby spełniające dodatkowe kryterium: wiek: 50+; wykształcenie: co najwyżej średnie; płeć: kobiety; powód wykluczenia: osoby niepełnosprawne, w tym niedosłyszące. Wyjaśniono przy tym, iż sporządzona zostanie lista zgłoszeniowa, a następnie doradca zawodowy przeprowadzi indywidualną rozmowę z pracownikiem, w celu weryfikacji kryteriów formalnych, ustalenia wiedzy, umiejętności i predyspozycji do zawodu, a także udzieli wsparcia w wyborze szkolenia. Po rozmowie z doradcą zostanie stworzona lista osób zakwalifikowanych do szkoleń oraz lista rezerwowa. Ponadlimitowe zgłoszenia zostaną przeniesione na listę rezerwową i będą brane pod uwagę jako pierwsze przy kolejnej edycji szkolenia, co zapewni skuteczną rekrutację w przypadku nagłych rezygnacji. Skarżąca wskazała nadto, iż potrzeby i oczekiwania uczestników obrazują wyniki ankiet ewaluacyjnych (MARR 2010), z których wynika iż 99,5% uczestników potwierdza zasadność uczestnictwa w szkoleniach gwarantujących rozwój zawodowy, natomiast 69% deklaruje zwiększenie ich wiary we własne siły i umiejętności dzięki szkoleniom.

Zadania podejmowane przez wnioskującą w ramach projektu opisano w rubryce 3.3 wniosku. Wśród zadań wymieniono: "Kampanię rekrutacyjną"; "Szkolenia uzupełniające" i "Szkolenia zawodowe".

Opis zadania "Kampania rekrutacyjna" został wskazany – według adnotacji skarżącej – w opisie punktu 3.2 wniosku, natomiast wśród produktów, które będą wytworzone w ramach jego realizacji wymieniono: przyjęcie do projektu 216 osób, emisję ogłoszeń w prasie regionalnej (8 szt.) i lokalnej (8 szt.), emisję ogłoszeń na portalach (7 emisji), plakaty (200 szt.), ulotki (6.000 szt.), podstronę projektu (1 szt.), spotkania rekrutacyjne – bezpośrednia rekrutacja (7 spotkań) oraz przeprowadzenie 216 h doradztwa zawodowego.

Zadanie "Szkolenia uzupełniające" opisano jako trening interpersonalny w grupach w zakresie zarządzania czasem, gotowości do zmiany, twórczego rozwiązywania problemów, komunikacji, motywacji, pracy w zespole. Wskazano również, iż w ramach treningu przeprowadzone zostaną warsztaty sprawnego poruszania się na rynku pracy. Produktem, który zostanie wytworzony w ramach realizacji tego zadania będzie trening interpersonalny trwający 48 h.

W szczegółowym opisie zadania "Szkolenia zawodowe" wskazano na przeprowadzenie szkoleń zleconych wyspecjalizowanym firmom, których wybór nastąpi w oparciu o kryteria merytoryczne, doświadczenie, cenę, kwalifikacje trenerów oraz zgodnie z PZP i zasadami konkurencyjności. Szkolenia będą realizowane na terenie województwa podkarpackiego, głównie w soboty i niedziele po 6-8 h oraz w dni robocze w godzinach popołudniowych. Uczestnictwo w każdym szkoleniu będzie potwierdzone certyfikatem wydawanym przez akredytowaną lub cieszącą się powszechnym zaufaniem instytucję, potwierdzającym prawo do wykonywania określonych w nim czynności i zadań zawodowych oraz posiadanie kompetencji w zakresie określonym w certyfikacie. W przypadku każdego szkolenia przewidziano wynajem sali, zakup materiałów szkoleniowych, catering oraz zwrot kosztów dojazdu. Wśród planowanych szkoleń wymieniono: 1) operator obrabiarek CNC; 2) programista obrabiarek CNC; 3) kierowca wózka jezdniowego z gospodarką magazynową wspomaganą komputerem; 4) księgowy; 5) specjalista ds. rachunkowości; 6) specjalista ds. marketingu i handlu; 7) pracownik biurowy oraz 8) "bon rozwojowy" o wartości 6.000 zł przeznaczony na szkolenia zawodowe spoza oferowanego katalogu szkoleń.

W dalszej części wniosku opisano oddziaływanie projektu (rubryka 3.5), wskazano potencjał i doświadczenia projektodawcy (rubryka 3.6 wniosku) oraz opis sposobu zarządzania projektem (rubryka 3.7 wniosku).

Pismem z [...] listopada 2011 r. WUP poinformował skarżącą, iż wniosek uzyskał łącznie 63 punkty, jednakże w punktach 3.1 oraz 3.3 Karty Oceny Merytorycznej (KOM) uzyskał poniżej 60% punktów wymaganych do pozytywnej oceny, wobec czego zgłoszony projekt nie uzyskał dofinansowania. W dalszej części pisma zamieszono pouczenie o przysługujących środkach odwoławczych. Wśród załączników do pisma wymieniono: 1) Szczegółową punktację oraz 2) Ocenę opisową dokonaną przy pomocy KOM.

Z załącznika nr 1 wynika, iż projekt był oceniany przez dwóch oceniających. Zarówno oceniający nr 1, jak i oceniający nr 2 uznali, iż projekt spełnia kryteria horyzontalne. W zakresie kryteriów merytorycznych oceniający nr 1 przyznał projektowi 56 punktów, natomiast oceniający nr 2 – 70 punktów, co dało średnią arytmetyczną 63 punkty. Za spełnianie kryteriów strategicznych oceniający nr 1 nie przyznał projektowi punktów, zaś oceniający nr 2 przyznał 30 punktów, jednakże liczba przyznanych punktów wynosi w zakresie tego kryterium 0 (zero). W konsekwencji wskazano, iż łączna liczba uzyskanych punktów to: oceniający nr 1 – 56 punktów, oceniający nr 2 – 100 punktów, natomiast przyznana liczba punktów dla projektu wyniosła – 63 punkty. Wyjaśniono przy tym, iż zgodnie z "Zasadami dokonywania wyboru projektów w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki" z dnia 1 stycznia 2011 r., dalej: Zasady PO KL, ponieważ projekt nie uzyskał od każdego z oceniających co najmniej 60 punktów podczas oceny spełniania ogólnych kryteriów merytorycznych, a także przynajmniej 60% punktów od każdego z oceniających w poszczególnych punktach oceny merytorycznej, projekt nie uzyskał premii punktowej za spełnianie kryteriów strategicznych.

W załączniku nr 2 zawarto opisową ocenę wniosku – uzasadnienia dwóch oceniających.

Według oceniającego nr 1 wniosek uzyskał 56 punktów i nie jest rekomendowany do dofinansowania. W zakresie kryterium 3.1 oceniający podniósł, że choć opis projektu jest dość obszerny – ponieważ dotyczy wielu kwestii – to trudno w nim wyłapać konkretny problem, na który odpowiedzią ma być projekt. Zwrócił uwagę na to, że generalnie w opisie beneficjent podkreśla kwestię braku wykwalifikowanej kadry, jednakże ten problem nie został ukazany z perspektywy grupy docelowej, a nadto brak jest analizy, jak jest on postrzegany przez potencjalnych odbiorców wsparcia. Zdaniem oceniającego, ze względu na dość ogólne sformułowania (np. kadry około produkcyjne), nie do końca wiadomo o jakie konkretnie kwalifikacje chodzi, co z kolei rodzi wątpliwości w doborze niektórych typów szkoleń (specjalista ds. marketingu i handlu, pracownik biurowy – ich wybór nie wynika jasno z przytoczonych wyników badań i nie został poparty konkretnymi argumentami). Wskazuje także, iż wnioskująca nie przedstawia wystarczających argumentów przemawiających za tym, że opisane wsparcie jest faktycznie potrzebne tej konkretnej grupie docelowej, której projekt dotyczy, brak również informacji co na ten temat sądzą sami zainteresowani. Oceniający dostrzega, iż we wniosku wskazano, że wsparcie skierowane zostanie głównie do kobiet, gdy tymczasem stanowią one około 45% uczestników, co powoduje, że taki zapis nie jest zrozumiały. Ponadto, nie wiadomo w jakich konkretnych formach wsparcia beneficjent chciałby zaproponować udział uczestniczkom i czy będzie się starał o zwiększenie ich reprezentacji w jakiś konkretnych szkoleniach (zdaniem oceniającego może się zdarzyć i tak, że większość kobiet weźmie udział np. w szkoleniu dla pracowników biurowych, w związku z czym projekt nie wpłynie na zmianę, a wręcz na utrzymanie podziału na zawody typowo kobiece i męskie). Cele projektu (rubryka 3.1.2 wniosku) zostały postawione bardzo ogólnie, nie wszystkie wynikają z przedstawionej sytuacji problemowej (np. beneficjent nie sygnalizował problemu małej aktywności czy też niskiej motywacji potencjalnych uczestników projektów), nie dookreślono ich w czasie, a mierząc niektóre z nich wyłącznie za pomocą zaproponowanych przez beneficjenta wskaźników pomiaru nie uzyska się pełnego obrazu sytuacji (np. ukończenie udziału w projekcie szkoleniowym nie jest jednoznaczne ze wzrostem motywacji do inwestowania we własne kompetencje, czy też z nabyciem określonych kwalifikacji czy umiejętności – to ostatnie zależy zdaniem oceniającego, od tego, jak zostały postawione warunki zaliczenia szkolenia, natomiast w projekcie nie ma nic na ten temat; podobnie wyłącznie liczbą pracujących osób, którym zostanie udzielone poradnictwo zawodowe nie można precyzyjnie zmierzyć stopnia dostosowania kwalifikacji uczestników wsparcia do aktualnego zapotrzebowania zgłaszanego przez przedsiębiorców). Poza tym oceniający zaznacza, iż nie wszystkie cele zostały właściwie sformułowane, dla przykładu pobudzanie (aktywnych postaw) to proces, zaś sam proces nie może być celem. Odnosząc się do kryterium 3.2 wskazał, iż nie scharakteryzowano grupy docelowej, wskazano jedynie kryteria, jakie muszą spełnić potencjalni uczestnicy projektu, nie jest więc do końca jasne, do kogo beneficjent zamierza skierować wsparcie. Nie wiadomo jakie są bariery, problemy potencjalnych uczestników projektów, zaś przedstawione argumenty potwierdzają jedynie potrzebę szkolenia potencjalnych uczestników, a nie realizacji tego konkretnego projektu. W zakresie kryterium 3.3 zauważył, iż potrzeba realizacji niektórych zadań nie wynika bezpośrednio z przedstawionej sytuacji problemowej. Wybór szkoleń też nie w każdym przypadku jasno wynika z przedstawionej diagnozy sytuacji i zapotrzebowania na rynku. Podkreślił, iż wątpliwości budzi również faktyczny zasięg projektu, nie wiadomo bowiem, gdzie będą przeprowadzone szkolenia, czy w jednym miejscu, czy w kilku lokalizacjach na obszarze realizacji projektu (województwo), nie wiadomo od czego będzie zależał wybór miejsca prowadzenia szkoleń, co może znacznie utrudnić możliwość udziału w nim osobom z odległych części województwa. Oceniający zauważa, iż projektodawca nie wspomina o wymaganiach techniczno-organizacyjnych szkoleń (przystosowania budynków, sposobu prowadzenia zajęć) pod kątem osób niepełnosprawnych, a ten zakłada przecież, że co najmniej 15% uczestników będzie należało do tej kategorii. Harmonogram jest zdaniem oceniającego nr 1 bardzo nieczytelny, w szczególności wskazuje on, iż pożądane byłoby, żeby beneficjent przedstawił każdą grupę szkoleniową osobno, to ułatwiłoby weryfikację, czy projekt nie został niepotrzebnie rozciągnięty w czasie. Zarzuca także, iż opis produktów jest niepełny, nie wskazano np. liczby uzyskanych przez uczestników certyfikatów, a jest to istotne, ponieważ to certyfikaty przyznawane przez niezależne instytucje mogą służyć za potwierdzenie nabytych kwalifikacji zawodowych. Jeśli chodzi o produkt w postaci liczby przeprowadzonych godzin szkoleniowych, to nie zsumowano zajęć prowadzonych w poszczególnych grupach danego szkolenia, brak jest również informacji o wskaźnikach, za pomocą których beneficjent będzie mierzył stopień osiągnięcia wskazanych produktów oraz o częstotliwości pomiaru.

Oceniający nr 2 przyznał projektowi 100 punktów i stwierdził, że jest on rekomendowany do dofinansowania. Zauważył w szczególności, iż we wniosku wskazano dwa problemy uzasadniające potrzebę podnoszenia kwalifikacji pracowników, zaś opis sytuacji jest poparty danymi statystycznymi dotyczącymi rynku pracy w województwie podkarpackim. Cele projektu, chociaż generalnie adekwatne do wskazanych problemów, są dosyć ogólne, nie są sformułowane zgodnie z zasadą SMART. Cele szczegółowe nie przekładają się na działania. Grupa docelowa została opisana skrótowo. Zaplanowano szkolenia zawodowe, opisano w jaki sposób będą one realizowane, brak jednak analogicznego opisu dla treningu interpersonalnego. W harmonogramie oznaczono realizację wszystkich szkoleń w trybie ciągłym, co utrudnia ocenę jego racjonalności (brak informacji ile trwać będzie szkolenie dla jednej grupy). Produkty wskazano prawidłowo dla zadania "Rekrutacja", natomiast w odniesieniu do szkoleń nie zamieszczono precyzyjnego opisu, który powinien zawierać liczbę godzin przeprowadzonych zajęć łącznie, liczbę edycji zajęć łącznie, itd., brak również źródeł weryfikacji wskaźników.

Pismem z [...] listopada 2011 r. skarżąca wniosła protest, formułując – w części A –zarzuty wobec oceny merytorycznej w zakresie kryterium 3.1 oraz 3.3. Skarżąca przywołała cytaty z oceny opisowej dokonanej na KOM przez oceniającego nr 1 oraz przyporządkowała odpowiadające im – w jej ocenie – sformułowania jakie zawarła we wniosku. Dodatkowo podkreśliła, iż przedstawione we wniosku problemy uzasadniają potrzebę podnoszenia kwalifikacji pracowników, zaś konkretny problem do rozwiązania to przygotowanie "[...]". Wskazane w pkt 3.1.1 wniosku problemy to kryzys gospodarczy, czy brak narzędzi wspomagających efektywne kreowanie potencjału ludzkiego w kontekście rozwoju firm z sektorów innowacyjnych (w tym w szczególności branży lotniczej). Wskazano, iż wnioskująca argumentowała potrzebę uzupełnienia szkoleń zawodowych m.in. w oparciu o wyniki analiz Podkarpackiego Obserwatorium Rynku Pracy (PORP). Przetoczony w punkcie 3.1.1 problem badanych firm, dotyczący znalezienia pracownika spełniającego ich oczekiwania, wynika z negatywnych doświadczeń pracodawców. W konsekwencji kluczowa – zdaniem skarżącej – staje się weryfikacja umiejętności i pozytywnych postaw na etapie rekrutacji, gdyż badani przez PORP pracodawcy jasno precyzują najczęstsze przyczyny zwolnień tj. praca niskiej jakości, czy rażące naruszanie dyscypliny pracy. Wyjaśniono przy tym, iż wprowadzając te dwie dodatkowe pozycje, wnioskująca miała na celu zagwarantowanie warunków do odpowiedniego i prawidłowego rozwoju wykwalifikowanej kadry. Odnosząc się do twierdzeń oceniającego nr 1 dotyczących celów projektu podniesiono, iż wynikają one z przedstawionych problemów (kryzys gospodarczy, brak narzędzi wspomagających efektywne kreowanie potencjału ludzkiego w kontekście rozwoju firm z sektorów innowacyjnych czy brak pozytywnych postaw). Wyjaśniono przy tym, iż postawy są nabywane i modyfikowane w procesie uczenia się, przy czym istotną rolę odgrywają tu osobiste doświadczenia jednostki. Osoby posiadające "pozytywną postawę", która tak bardzo jest poszukiwana wśród potencjalnych pracowników, charakteryzują się motywacją w działaniu, otwarciem na współdziałanie i dążeniem do wytyczonego celu. Ustosunkowując się do oceny kryterium 3.3 podkreślono, iż wnioskująca wskazała potrzebę realizacji bloku "szkoleń uzupełniających" opisując "przyczyny najczęstszych zwolnień". Trening interpersonalny ma na celu wzmocnienie "pozytywnych postaw" u potencjalnych uczestników projektu, którzy poprzez uczestnictwo w projekcie uruchomią proces zmiany swoich postaw, umiejętności, kwalifikacji. Zdaniem skarżącej, już sam tytuł projektu "[...]" wskazuje branżę, której zawody będą głównym przedmiotem zainteresowania w ramach projektu. Wskazano, iż uzasadniając wybór tematyki szkoleń wnioskująca oparła się na analizach i konsultacjach oraz wprowadziła czytelny podział zawodów na: zawody produkcyjne i około produkcyjne, wyróżniając w tych ostatnich kadry zarządzające. Wzmocnieniem dla uzasadnienia doboru tematyki szkoleń są natomiast wyniki ankiet ewaluacyjnych, które zostały przedstawione w punkcie 3.1.1 wniosku. W ocenie skarżącej, opis zadań w punkcie 3.3 wniosku potwierdza otwartość w zakresie miejsca organizacji szkolenia. Istotny wpływ na wybór miejsca organizacji szkolenia będzie miała Kampania Rekrutacyjna, dzięki której wybrani zostaną uczestnicy szkoleń. Brak ograniczeń dotyczących obszaru realizacji projektu (całe województwo podkarpackie) wymusza na wnioskującej elastyczność. Dzięki tym cechom wsparcie oferowane w ramach szkoleń zniweluje potencjalne bariery geograficzne, mentalne i osobowościowe uczestników projektu, zaś potwierdzeniem elastycznego podejścia co do kwestii lokalizacji szkoleń jest – zdaniem skarżącej – budżet projektu.

Dodatkowo w proteście zauważono, iż od 2000 r. skarżąca jest ośrodkiem zarejestrowanym w KSU dla MŚP (Krajowym Systemie Usług dla Małych i Średnich Przedsiębiorstw), posiada wdrożony i utrzymywany system zapewnienia jakości świadczonych usług szkoleniowych, doradczych, informacyjnych i finansowych zgodny z wymaganiami normy PN-EN IS09001:2009. Głównym elementem Systemu Zarządzania Jakością jest Księga Jakości, która szczegółowo określa wszystkie wymagania techniczno - organizacyjne, procedury i procesy.

W odpowiedzi na protest, pismem z dnia [...] grudnia 2011 r. WUP poinformował wnioskującą, iż protest został rozpatrzony negatywnie.

W uzasadnieniu pisma zauważono, iż projektodawca nie odniósł się do żadnego zarzutu oceniajacego nr 2, wobec czego WUP dokonał analizy zarzutów protestu w odniesieniu do oceny dokonanej przez oceniajacego nr 1.

Na wstępie WUP podniósł, iż projektodawca w zapisach protestu jako uzasadnienie błędnej oceny dokonanej przez eksperta nr 1 przytacza wiele cytatów z wniosku świadczących o zidentyfikowanych wielu problemach. To w ocenie WUP świadczy o tym, że oceniający miał rację stwierdzając, że we wniosku wskazano kilka problemów, jednak trudno jest wychwycić konkretny problem. Podkreślono przy tym, iż tak przygotowany projekt nie rozwiąże problemu kryzysu i braku narzędzi wspomagających efektywne kreowanie potencjału ludzkiego, co wytłuszcza projektodawca w zapisach złożonego protestu. WUP zauważa, iż z zapisów wniosku nie wynika, że szkolenia będą specjalnie dostosowane do potrzeb firm z branży lotniczej.

Analizując kolejne, cytowane przez skarżącą fragmenty oceny eksperta oraz złożonego wniosku WUP przyjął, że ocena dokonana przez oceniajacego nr 1 była prawidłowa. Zwrócono w szczególności uwagę, iż przywoływane przez skarżącą zapisy wniosku są w wielu przypadkach nieadekwatne do oceny dokonanej przez eksperta na KOM. W tym zakresie wskazano m. in., iż oceniający nie zakwestionował wyboru wszystkich szkoleń, lecz tylko wymienionych w sporządzonej ocenie, zauważył brak wykazania potrzeb pracowników, gdy tymczasem wnioskująca formułując zatrzut powołuje się na potrzeby zgłaszane przez pracodawców.

W dalszej części podniesiono, iż przytoczone przez projektodawcę zapisy wniosku nadal nie wyjaśniają, dlaczego kobiety będą stanowić tylko 45% uczestników, oraz w jakich konkretnych formach wsparcia będą one uczestniczyły. Brak również informacji o tym, w jakich konkretnie szkoleniach projektodawca będzie starał się o zwiększenie reprezentacji kobiet. Zwrócono uwagę, iż nie wiadomo, czy projekt wpłynie na zmianę czy też utrzymanie podziału na zawody typowo kobiece i męskie. Ponadto podkreślono, że do wyliczenia wskaźnika aktywności zawodowej zostały wziete pod uwagę informacje o osobach bezrobotnych, które to nie są grupą docelową projektów realizowanych w ramach Poddziałania 8.1.1 PO KL.

Ustosunkowując się do zarzutów sformułowanych przez skarżącą w zakresie celów projektu WUP zauważył, iż przedstawia ona uzasadnienie dla celów, które wynikają z przedstawionej sytuacji problemowej i nie zostały zakwestionowane przez oceniającego. Natomiast skarżąca nie odnosi się do ocenionych negatywnie kwestii. Wskazano przy tym, iż zakwestionowany cel szczegółowy dotyczący małej aktywności, ale również motywacji brzmi: "Pobudzanie aktywnych postaw poprzez wzrost motywacji do inwestowania we własne kompetencje". Tymczasem projektodawca w zapisach protestu przytacza cytaty dotyczące aktywności zawodowej. Natomiast cel ten nie odnosi się do aktywności zawodowej, której oceniający nie kwestionował. Projektodawca, w żadnym punkcie wniosku nie informował, że przedstawia problem małej aktywności w kontekście aktywności zawodowej, a nadto nie odnosi się do pozostałych uwag oceniającego, w tym dotyczących motywacji i błędnego sformułowanych celów.

WUP podkreślił również, iż oceniający nie kwestionuje konieczności organizacji szkoleń uzupełniających, a jedynie ich zakres. Projektodawca w uzasadnieniu realizacji projektu posługuje się ogólnymi stwierdzeniami, zaś informacje te są na tyle ogólne, że nie można stwierdzić, na jakie szkolenia interpersonalne rzeczywiście jest zapotrzebowanie. Ponadto, projektodawca nie wskazuje jakie konkretnie cechy lub umiejętności interpersonalne stanowią problem dla osób pracujących, dlaczego zamierza rozwijać właśnie te wskazane w pkt. 3.3 wniosku. Jednoczesnie zwrócono uwagę, iż wnioskująca informuje, że prowadziła badania ankietowe pod kątem dopasowania kwalifikacji pracowników do zmieniających się profili produkcji, gdy tymczasem wybrane szkolenia uzupełniające nie mają nic wspólnego ze zmianą profili produkcji. Nie bez znaczenia – w ocenie WUP – jest również fakt, że oceniający zarzucił brak zidentyfikowania problemów związanych z motywacją, zaś w pkt. 3.1 wniosku wskazywał na uogólnienie opisu sytuacji problemowej. Powoduje to, iż nie można uznać, że ocena w pkt. 3.3 została przez niego przeprowadzona w sposób nieprawidłowy.

Odnosząc się do zarzutu dotyczacego nieprawidłowej oceny doboru szkoleń WUP zaaprobował stanowisko oceniajacego nr 1, że brak jest uzasadnienia dla organizacji określonych szkoleń, zaś wskazywane we wniosku pojęcia są zbyt ogólne. Podniesiono przy tym, iż analiza powinna być sporządzona w sposób szczegółowy, a problemy nie powinny być uogólniane. WUP zwrócił uwagę, iż wprawdzie tytuł wskazuje, że w jego ramach będą tworzone kadry dla lotnictwa, jednakże wybrane szkolenia nie są specjalnie dostosowywane dla tej właśnie branży, a wskazane przez wnioskującą badania są prowadzone nie tylko w branży lotniczej, ale również telekomunikacyjnej, czy metalowej.

WUP przyjeła za prawidłowe stanowisko oceniajacego nr 1 w zakresie terytorialnego zasiegu projektu. Zwrócono uwagę na wątpliwości, co do możliwości objęcia projektem całego województwa podkarpackiego ze względu na sposób organizacji szkoleń oraz brak wskazania miejsc, w których będą organizowane szkolenia. Podkreślono również, iż nie wskazano we wniosku od czego zależeć będzie wybór miejsc szkoleń. To samo dotyczy wymogów techniczno-organizacyjnego, jakie winny zostać spełnione w związku z zamiarem prowadzenia zajęć z osobami niepełnosprawnymi. Wnioskująca nie odnosi się do przystosowania budynków do potrzeb osób niepełnosprawnych oraz nie informuje o sposobie prowadzenia takich szkoleń.

Skarżąca złożyła na powyższe pismo odwołanie z dnia [...] grudnia 2011 r., w którym powtórzyła argumentację zawartą w proteście. Dodatkowo podniosła, iż nie można zgodzić się z zarzutem podniesionym przez IP w zakresie braku odniesienia się do oceny oceniającego nr 2. Wyjaśniono przy tym, iż ocena dokonana przez tego oceniającego jest dla skarżącej pozytywna, bowiem rekomendował on wniosek do dofinansowania. Ponadto zwrócono uwagę, iż przyjęty przez wnioskującą sposób wyboru dowodów i argumentacji na stawiane zarzuty, tj. cytowanie fragmentów złożonego wniosku wraz z podsumowaniem, wynika z zaleceń IP w kontekście procedury odwoławczej do wyników oceny. Skarżąca zauważyła również, iż dogłębna analiza potrzeb rynku "jest niemożliwa do wpisania dla tak rozbudowanego projektu z uwagi na ograniczoną ilość znaków". Zdaniem skarżącej struktura wniosku o dofinansowanie narzuca syntetyczność opisów i wyszczególnienie najistotniejszych kwestii, co w jej opinii zostało osiągnięte.

Zaskarżonym pismem z dnia [...] stycznia 2012 r. Minister poinformował stronę, iż odwołanie zostało rozpatrzone negatywnie.

W uzasadnieniu podniesiono, iż na podstawie zebranych informacji i dokumentacji oraz po dokonaniu wnikliwej analizy stwierdzić należało, iż ocena merytoryczna wniosku o dofinansowanie realizacji projektu oraz procedura rozpatrywania protestu zostały przeprowadzone w sposób prawidłowy. Minister zgodził się z opinią wyrażoną zarówno przez oceniającego, jak też przez osobę rozpatrującą protest, iż informacje przedstawione w części 3.1 wniosku są wielowątkowe i nie określają w sposób jednoznaczny i precyzyjny problemów grupy docelowej projektu. Zawarte we wniosku dane nie stanowią poświadczenia zdiagnozowania przez wnioskującą potrzeb uczestników projektu i ich zainteresowania proponowanymi w projekcie formami wsparcia. Podkreślono, iż zawarte w proteście twierdzenia zostały użyte jako kontrargumentacja w odniesieniu do fragmentu komentarza osoby oceniającej wyjętego z kontekstu całości jego uwagi. Minister podniósł przy tym, iż z treści wniosku nie wynika, że konkretnym problemem do rozwiązania jest przygotowanie kadr dla lotnictwa, zaś sam tytuł projektu nie może być uznany za rzeczową informację w tym zakresie.

Zdaniem Ministra, uwzględniając całość komentarza osoby weryfikującej projekt, a także udzieloną przez WUP w proteście odpowiedź w tym zakresie, wnioskującej przedstawiono stosowne wyjaśnienia w kwestii niedostatecznego uzasadnienia zastosowania w projekcie kompleksowego wsparcia tj. połączenia szkoleń zawodowych z tzw. szkoleniami miękkimi oraz poradnictwem, w kontekście potrzeb potencjalnych uczestników. Argumentacja zawarta w środkach odwoławczych odnosi się głównie do potrzeb pracodawców. Jednocześnie część dotycząca wyników badań ewaluacyjnych prowadzonych w poprzednich projektach skarżącej może być uznana jedynie jako uzasadnienie szkoleń zawodowych nie zaś pozostałych elementów wsparcia.

Za bezzasadny uznano zarzut niezgodności pomiędzy analizą przedstawioną w pkt 3.1 i opisem w pkt 3.2 wniosku, w zakresie liczby kobiet, które mają być objęte wsparciem w projekcie. Porównując dane odnośnie aktywności zawodowej kobiet (współczynnik aktywności zawodowej kobiet - 48,6% za GUS) przytoczone w uzasadnieniu potrzeby realizacji projektu oraz prognozowaną liczbę kobiet w projekcie (96 na 216 uczestników - ok. 44 - 45 %) można – zdaniem Ministra – domniemywać, iż wskaźnik z części 3.1 posłużył wnioskujacej do wyliczenia przypuszczalnej liczby uczestniczek projektu. Niemniej jednak, takie założenie nie zostało wprost wyrażone we wniosku, nie ma więc pewności, iż jest poprawne, szczególnie że ww. wartości z części 3.1 i 3.2 nie są tożsame.

Za prawidłową uznano odpowiedź udzieloną przez WUP na zarzuty dotyczące sposobu przedstawienia celów w projekcie (zbyt ogólne, nie wszystkie wynikają z sytuacji problemowej np. nie sygnalizowano problemu małej aktywności czy niskiej motywacji potencjalnych uczestników projektu). Minister podkreślił, iż zarzuty te nie zostały poparte adekwatnymi argumentami, na co wskazano w rozpatrzeniu protestu.

Minister zaznaczył, iż zdania dotyczące trudności osób niepełnosprawnych czy kobiet po urodzeniu dziecka w powrocie na rynek pracy zawierają jedynie informację, iż są spowodowane niskim poziomem wykształcenia i kompetencji zawodowych oraz barierami komunikacyjnymi (osoby niepełnosprawne). Na podstawie tych treści nie można wywieść, iż osoby te nie wiedzą w jaki sposób poszukiwać pracy lub organizować ją efektywnie.

Za zasadne uznano stanowisko oceniajacego dotyczące miejsca organizacji szkoleń. Minister zwrócił uwagę, iż w projekcie nie określono miejsc/a realizacji szkoleń, co budzi wątpliwości czy wsparcie w projekcie będzie dostępne dla wszystkich potencjalnych odbiorców z obszaru województwa. Podkreślono, iż wyjaśnienia skarżacej zawarte w proteście i odwołaniu, zgodnie z którymi opis w pkt 3.3 wniosku potwierdza otwartość wnioskującej w kwestii miejsca organizacji szkoleń, a wpływ na wybór tego miejsca będzie mieć kampania rekrutacyjna, nie zostały zawarte w złożonej aplikacji, toteż nie mogą mieć wpływu na dokonaną ocenę. To samo dotyczy uwagi osoby oceniającej o braku opisu wymagań techniczno-organizacyjnych szkoleń, szczególnie sposobu dostosowania budynków do potrzeb osób niepełnosprawnych, które zgodnie z założeniami projektu mają stanowić 15 % jego uczestników. W ocenie Ministra, powołanie się na zapis o posiadaniu certyfikatu ISO 9001-2001, nie wyjaśnia nic w omawianej kwestii, jak słusznie zauważyła osoba udzielająca odpowiedzi na protest.

W skardze Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie A. wniosła o stwierdzenie, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo.

W uzasadnieniu skargi podtrzymano dotychczasowe stanowisko prezentowane zarówno w proteście, jak i w odwołaniu. Skarżąca wskazała, iż różnice w subiektywnej ocenie zapisów wniosku dotyczą dwóch punktów 3.1 oraz 3.3. W punkcie 3.1 uzasadniono potrzeby realizacji i cele projektu. Według oceniającego nr 1 wnioskująca przedstawia obszerny opis sytuacji problemowej, uwzględniając w nim wiele kwestii, co tym samym nie pozwala oceniającemu na wyłapanie konkretnego problemu. W ocenie skarżącej natomiast, problemy uzasadniające potrzebę realizacji projektu zostały przedstawione czytelnie, co zostało dostrzeżone przez oceniającego nr 2 i potwierdzone słowami "Wskazano dwa problemy, uzasadniające potrzebę podnoszenia kwalifikacji pracowników".

Odnosząc do zarzutu nie wykazania potrzeb osób, do których adresowany jest projekt (pracowników) podkreślono, iż analiza założeń projektowych dotyczących grupy i tematyki szkoleń w kontekście osiągniętych rezultatów (które niejednokrotnie przewyższały założone pierwotnie wartości) pozwala stwierdzić, iż potencjalni odbiorcy wsparcia dostrzegają problem i aktywnie na niego reagują. Zdaniem skarżącej, odpowiedź na pytanie oceniającego nr 1, czy grupa docelowa dostrzega problem i jak na niego reaguje można również odnaleźć w punkcie 3.6 wniosku.

Skarżąca wskazała, iż w opisie grup docelowych i kierowanego do nich wsparcia wprowadziła czytelny podział na kadry produkcyjne, kadry zarządzające i kadry około produkcyjne. Jednocześnie wyjaśniła, iż z uwagi na ograniczoną ilość znaków za bezzasadne uznano utworzenie słownika pojęć pozwalających na poprawną interpretacje czytelnych – w jej opinii – zapisów. Nadto w podsumowaniu jasno wskazano, iż w oparciu o analizę potrzeb kadr produkcyjnych i około produkcyjnych powstał katalog szkoleń zawodowych, który został szczegółowo przedstawiony w tabeli w punkcie 3.3 wniosku.

Ustosunkowując się do twierdzeń w zakresie miejsc przeprowadzania szkoleń oraz warunków techniczno-organizacyjnych skarżąca podniosła, iż celowo ogólnie określiła, że szkolenia będą realizowane na terenie województwa podkarpackiego. W ocenie skarżącej, takie elastyczne podejście stanowi wyjście naprzeciw oczekiwaniom odbiorców wsparcia, przez co organizacja szkolenia może odbywać się w miejscu dogodnym dla potencjalnych uczestników projektu, aby zniwelować bariery geograficzne, które bezpośrednio wpływają na motywację uczestników i ich frekwencje. W zakresie warunków techniczno-organizacyjnych skarżąca ponownie powołała się na posiadanie certyfikatu PN-EN ISO 9001:2009, wyjaśniając jednocześnie, iż proces przeprowadzenia usługi szkoleniowej jest szczegółowo opisany w Księdze Jakości i procedurach, które corocznie badane są pod kątem utrzymania zdolności systemu.

Dalsza część uzasadnienia skargi stanowi powtórzenie wywodów skarżącej zaprezentowanych w proteście i odwołaniu.

W odpowiedzi na skargę z dnia 19 marca 2012 r. Minister wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko prezentowane w toku procedury konkursowej i odwoławczej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Wobec tego, iż przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest ocena wniosku o dofinansowanie realizacji projektu dokonana w oparciu o przepisy ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (tj. Dz. U. z 2009 r. Nr 84, poz. 712 ze zm.), dalej: u.z.p.p.r., wskazać również należy, iż prawo do jej złożenia zagwarantowane zostało w przepisie art. 30c ust. 1 u.z.p.p.r., zgodnie z którym po wyczerpaniu środków odwoławczych przewidzianych w systemie realizacji programu operacyjnego i po otrzymaniu informacji o negatywnym wyniku procedury odwoławczej przewidzianej w systemie realizacji programu operacyjnego, o której mowa w art. 30b ust. 4, wnioskodawca może w tym zakresie wnieść skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego, zgodnie z art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), dalej: p.p.s.a.

Oceniając, co będzie stanowić wzorzec kontroli sądowej, uznać należy, że prawo, wedle którego oceniana jest legalność oceny projektu, to nie tylko przepisy u.z.p.p.r., ale także postanowienia systemu realizacji programu operacyjnego. Zatem, kontrolując zgodność z prawem dokonanej przez organ oceny projektu, sąd administracyjny ma na względzie zgodność z prawem powszechnie obowiązującym, a także z postanowieniami aktów wydanych na podstawie prawa powszechnie obowiązującego przez właściwe podmioty i w granicach ich kompetencji. Wzorzec kontroli stanowią postanowienia u.z.p.p.r., postanowienia systemu realizacji programu operacyjnego oraz postanowienia regulaminu konkretnego konkursu. Sąd nie jest jednak związany aktami prawa administracyjnego innymi niż wymienione w art. 178 Konstytucji, w tym znaczeniu, że zanim je zastosuje jako wzorzec kontroli, może i powinien badać ich zgodność z przepisami prawa powszechnie obowiązującego, a więc przede wszystkim z przepisami ustaw i Konstytucji. O ile nie stwierdzi niezgodności, powinien stosować je, jako wzorzec kontroli sądowo administracyjnej (vide: wyrok NSA z 20 stycznia 2011 r., sygn. akt II GSK 1493/10, dostępny na stronach internetowej www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Powyższe regulacje wyznaczają kompetencję i zakres uprawnień oraz ograniczeń sądu administracyjnego w toku kontroli legalności oceny projektu przeprowadzonej przez właściwą instytucję zarządzająca w ramach ogłoszonego konkursu. Wśród tych uprawnień sąd posiada możliwość wzięcia pod uwagę faktów powszechnie znanych, nawet bez powołania się na nie przez strony, natomiast ograniczeniem dla sądu administracyjnego jest m.in. brak możliwości przeprowadzenia jakiegokolwiek dowodu poza dowodem uzupełniającym z dokumentu. Podkreślić również należy, iż sąd administracyjny nie może powołać biegłego celem uzyskania i przeprowadzenia dowodu z jego opinii w przypadku, gdy w sprawie wymagane są wiadomości specjalne. Oznacza także, że w sytuacji, gdy w toku oceny projektu dokonywanej w procesie wyboru projektów do dofinansowania uczestniczą eksperci posiadający specjalistyczną wiedzę lub umiejętności z poszczególnych dziedzin objętych programem operacyjnym, powołani zgodnie z przepisem art. 31 u.z.p.p.r., sąd nie może wejść w rolę kolejnego eksperta i ocenić jego usług oraz wyrażonej przez niego opinii, gdyż – jak wyżej wskazano – sąd nie dysponuje wiadomościami specjalnymi, takimi jak powołany ekspert, ani też nie ma możliwości powołania biegłego w celu uzyskania jego opinii, gdyż ww. przepisy regulujące sądową procedurę kontroli legalności oceny projektów nie dają sądowi podstawy prawnej do przeprowadzenia takiego dowodu. W tej sytuacji, sądowa kontrola legalności oceny projektu przeprowadzona przez właściwą instytucję zarządzającą w ramach ogłoszonego konkursu sprowadza się do oceny prawidłowości stosowania prawa przez tę instytucję, określonego w przepisach u.z.p.p.r. oraz jej przepisów wykonawczych, jak też w regionalnym programie operacyjnym (art. 20 ust. 3 i 3a u.z.p.p.r.), a nadto regulacji zawartych w systemie realizacji programu operacyjnego (art. 5 pkt 11 u.z.p.p.r.), określonym przez instytucję zarządzającą (art. 26 ust. 1 pkt 8 u.z.p.p.r.), jak również w regulacjach wspólnotowych dotyczących w szczególności Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (vide: wyrok WSA w Szczecinie z 18.11.2009 r., sygn. akt I SA/Sz 781/09).

Kontrolując zatem legalność oceny projektu dokonanej przez właściwe instytucje, jak również legalność działań tych instytucji podejmowanych w toku procedury odwoławczej, które znalazły ostateczny wynik w informacji Ministra z [...] stycznia 2012 r., stwierdzić należy, iż odpowiadają one prawu, zaś zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie.

Ocena Sądu sprowadza się w niniejszej sprawie do oceny zgodności postępowania WUP i Ministra z prawem powszechnie obowiązującym, w tym zgodności postępowania z Zasadami PO KL oraz dokumentem zatwierdzonym w dniu 31 marca 2011 r., zatytułowanym "Dokumentacja konkursowa Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki; Priorytet VIII Regionalne Kadry Gospodarki; Działanie 8.1 Rozwój pracowników i przedsiębiorstw w regionie; Poddziałanie 8.1.1 Wspierania rozwoju kwalifikacji zawodowych i doradztwo dla przedsiębiorstw; Konkurs zamknięty nr 25/POKL/8.1.1/2011", dalej: Dokumentacja konkursowa.

Na wstępie wskazać należy, iż z załączonej do skargi dokumentacji wynika, że złożony przez skarżącą wniosek przeszedł pomyślnie etap oceny formalnej. Podkreślić także należy, iż z załącznika do pisma WUP z [...] listopada 2011 r. zatytułowanego "Szczegółowa punktacja" (dokonana przez oceniających na KOM) wynika, iż projekt spełnia kryteria horyzontalne. W tym stanie rzeczy przyjąć należało, iż spór w sprawie sprowadza się do wyniku oceny merytorycznej dokonanej przez oceniających na KOM w zakresie spełniania ogólnych kryteriów merytorycznych.

Zgodnie z punktem 4.2.1 Dokumentacji konkursowej, wniosek poprawny pod względem formalnym przekazywany jest do Komisji Oceny Projektów (KOP) powołanej przez WUP, która dokonuje jego oceny merytorycznej. Ocena merytoryczna dokonywana jest w oparciu o Kartę oceny merytorycznej (KOM) z systemem wagowym oceny zawartym w załączniku nr 8.4 Dokumentacji konkursowej. Stosownie do postanowień punktu 4.2.3 Dokumentacji konkursowej, ocena merytoryczna prowadzona jest w oparciu o: A. kryteria horyzontalne; B. ogólne kryteria merytoryczne; C. szczegółowe kryteria strategiczne. Ogólne kryteria merytoryczne dotyczą ogólnych zasad odnoszących się do treści wniosku, wiarygodności i zdolności Projektodawcy do podjęcia realizacji projektu oraz Zasad finansowania projektów w ramach PO KL. Ocena merytoryczna każdego z projektów dokonywana jest przez dwóch członków KOP (punkt 4.2.4 Dokumentacji konkursowej). Wynikiem prac KOP jest sporządzenie listy rankingowej wszystkich wniosków przekazanych do oceny merytorycznej (punkt 4.2.5 Dokumentacji konkursowej).

Procedura oceny merytorycznej wniosku o dofinansowanie dokonywana jest zgodnie z Zasadami PO KL Rozdział 6 Wybór projektów (punkt 4.2.2 Dokumentacji konkursowej). Ocena merytoryczna każdego z projektów dokonywana jest przez dwie osoby wybrane w drodze losowania przeprowadzanego przez przewodniczącego KOP na posiedzeniu KOP w obecności co najmniej 3 członków KOP. Oceniający dokonuje sprawdzenia spełniania przez projekt wszystkich ogólnych kryteriów merytorycznych, przyznając punkty w poszczególnych kategoriach oceny. Za spełnianie wszystkich ogólnych kryteriów merytorycznych oceniający może przyznać maksymalnie 100 punktów (punkt 6.5.5 Zasad PO KL). Każdy oceniający zobowiązany jest do przedstawienia wyczerpującego (tj. odnoszącego się do przyznanej punktacji) pisemnego uzasadnienia wystawionej oceny w odpowiednich miejscach KOM (punkt 6.5.8 Zasad PO KL). W przypadku wniosków, które spełniają wszystkie kryteria dostępu weryfikowane na etapie oceny merytorycznej oraz wszystkie kryteria horyzontalne przewodniczący KOP, sekretarz KOP albo inna osoba upoważniona przez przewodniczącego KOP oblicza średnią arytmetyczną punktów przyznanych za ogólne kryteria merytoryczne (nieuwzględniająca punktów przyznanych za spełnianie kryteriów strategicznych); średnią arytmetyczną oblicza się również w odniesieniu do każdej części wniosku podlegającej ocenie (punkt 6.5.11 Zasad PO KL).

Przenosząc powyższe zasady na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, iż ocena wniosku dokonana została przez dwóch oceniających w oparciu o KOM. Z przedłożonych Sądowi załączników do pisma WUP z [...] listopada 2011 r. o numerze [...] wynika, iż oceniający nr 1 przyznał projektowi 56 punktów za kryteria merytoryczne, zaś oceniający nr 2 – 70 punktów. Średnia arytmetyczna za ogólne kryteria merytoryczne wyniosła 63 punkty. Jednocześnie oceniający przeprowadzili opisowe oceny wniosku w zakresie poszczególnych kryteriów merytorycznych, tj. w odniesieniu do każdego z punktów części B KOM. W ocenie Sądu przeprowadzona ocena jest wyczerpująca, zawiera logiczne wnioskowania, nie nosi znamion uogólniania analizowanych zagadnień ani rażąco odmiennych stanowisk oceniających w poszczególnych punktach. Podkreślić należy, że oceny ekspertów mogą się od siebie różnić, jest to poniekąd stan naturalny, a z pewnością dopuszczalny. Dla oceny prawidłowości przeprowadzonej oceny merytorycznej (wobec tego, że Sąd nie wchodzi w rolę kolejnego eksperta) znaczenie ma to, czy oceny te nie są oczywiście nieprawidłowe, bądź ze sobą sprzeczne, a co najmniej nie różnią się na tyle, by wzbudziło to wątpliwości, co do ich trafności.

Zjawisko różnicy między ocenami ekspertów zostało przewidziane w regulacjach Zasad PO KL. Zgodnie z punktem 6.5.13 Zasad PO KL, Przewodniczący KOP, sekretarz KOP albo inna osoba upoważniona przez przewodniczącego KOP oblicza różnicę w liczbie punktów przyznanych przez dwóch oceniających za spełnianie ogólnych kryteriów merytorycznych. W przypadku, gdy wniosek od przynajmniej jednego z oceniających uzyskał co najmniej 60 punktów, a także 60% punktów w poszczególnych punktach oceny merytorycznej oraz różnica w liczbie punktów przyznanych przez dwóch oceniających za spełnianie ogólnych kryteriów merytorycznych wynosi co najmniej 30 punktów projekt poddawany jest dodatkowej ocenie, którą przeprowadza trzeci oceniający, wylosowany przez przewodniczącego KOP na posiedzeniu KOP (punkt 6.5.15 Zasad PO KL). Ponadto wskazać należy również na uprawnienia Przewodniczącego KOP w tym zakresie, którymi dysponuje jeszcze przed obliczeniem średniej arytmetycznej z dwóch ocen. Stosownie do zapisów punktu 6.4 Zasad PO KL, do kompetencji Przewodniczącego KOP należy weryfikowanie prawidłowości dokonanych ocen przed zatwierdzeniem protokołu z prac KOP. W przypadku stwierdzenia, iż ocena została dokonana w sposób wadliwy lub niepełny [...] może podjąć decyzję o zwróceniu Karty oceny merytorycznej do poprawy przez oceniającego, który dokonał wadliwej lub niepełnej oceny [...], bądź o skierowaniu wniosku do ponownej oceny, którą przeprowadza inny oceniający wybrany w drodze losowania [...]. Analizując powyższe zapisy wskazać należy, iż normodawca dopuścił minimalny próg różnicy, który nie wymaga działania dodatkowego eksperta. W ocenie Sądu przyjąć należałoby, iż ów minimalny próg stanowi zarazem próg dopuszczalny, którego nieprzekroczenie zdaje się wyłączać możliwość kwestionowania trafności każdej z ocen, przy jednoczesnym przyjęciu, iż oceniający przy ich dokonywaniu nie naruszyli odpowiednich regulacji prawnych.

W rozpoznawanej sprawie bezsporne jest to, że projekt uzyskał od jednego z oceniających co najmniej 60 punktów (oceniający nr 2 przyznał projektowi 70 punktów), jak również i to, że w poszczególnych punktach oceny merytorycznej uzyskał 60% punktów od tegoż oceniającego (nr 2). Jednakże – co również pozostaje poza przedmiotem sporu – różnica w liczbie punktów przyznanych przez dwóch oceniających za spełnianie ogólnych kryteriów merytorycznych nie wyniosła co najmniej 30 punktów (70 – 58 = 12 punktów). Mając zatem na uwadze omówione wyżej regulacje, jak również i to, że Sąd nie dopatrzył się naruszania przepisów ani w zakresie przyznanej punktacji ani też w odniesieniu do opisowej oceny poszczególnych punktów części B KOM, stwierdzić należało, iż działania WUP podjęte przy ocenie merytorycznej wniosku skarżącej odpowiadały prawu.

W konsekwencji Sąd przyjął, iż ocena wniosku o dofinansowanie realizacji projektu skarżącej, która znalazła swój wynik w piśmie WUM z [...] listopada 2011 r. jest prawidłowa. Wskazać bowiem trzeba, iż zgodnie z punktem 4.2.5.1 Dokumentacji konkursowej, którego odpowiednikiem jest punkt 6.5.20 Zasad PO KL, projekt może zostać przyjęty do dofinansowania jeżeli średnia arytmetyczna ocen wynosi minimum 60 punktów ogółem za spełnianie ogólnych kryteriów merytorycznych oraz co najmniej 60% punktów w poszczególnych punktach oceny merytorycznej (zgodnie z KOM z systemem wagowym zawartym w dokumentacji konkursowej). Projekt skarżącej po wyliczeniu średniej arytmetycznej z ocen dwóch członków KOP otrzymał 63 punkty, zaś mając na uwadze system wagowy uzyskał w poszczególnych punktach części B KOM: 3.1 i 3.4 – 14,5 pkt. (58%); 3.2 – 9 pkt. (60%); 3.3 – 11 pkt. (55%); 3.5 – 7 pkt. (70%); 3.6 i 3.7 – 10 pkt. (67%); IV – 11,5 pkt. (77%). Zatem właściwie WUP przyjął, iż z uwagi na to, że projekt w punktach 3.1 oraz 3.3 nie uzyskał co najmniej 60% punktów, nie mógł zostać przyjęty do dofinansowania.

Sąd dokonał również kontroli procedury odwoławczej zainicjowanej wniesieniem sprzeciwu do WUP, a także odwołania do Ministra.

Zgodnie z punktem 4.5.3 Dokumentacji konkursowej, procedury związane ze składaniem i rozpatrywaniem protestu zostały przedstawione w Zasadach PO KL. Procedurę odwoławczą ujęto w punkcie 6.16 Zasad PO KL. W dokumencie tym protest został zdefiniowany jako pisemne wystąpienie podmiotu wnioskującego o dofinansowanie projektu o ponowne sprawdzenie zgodności złożonego wniosku z kryteriami wyboru projektów, podanymi przez IOK w dokumentacji konkursowej (regulaminie konkursu) i uprzednio przyjętymi przez Komitet Monitorujący PO KL, a także procedurami regulującymi proces oceny wniosków. Protest powinien zawierać precyzyjne wskazanie podnoszonych zarzutów, dotyczących kryteriów oceny/procedury dokonania oceny oraz ich czytelne i zwięzłe uzasadnienie, a także dane pozwalające na identyfikację wniosku oraz konkursu, w ramach którego został złożony. Protest może dotyczyć każdej fazy oceny projektów, a więc zarówno oceny formalnej, jak i merytorycznej, a także sposobu dokonania oceny (w zakresie ewentualnych naruszeń proceduralnych np. wystąpienie podejrzenia o braku dokonania oceny wniosków przez oceniających w sposób niezależny itp.). Każdemu wnioskodawcy przysługuje więc prawo do wniesienia zarówno protestu do wyników oceny formalnej, jak i oceny merytorycznej tego samego wniosku, jeśli były one negatywne. Protest jest składany do i rozpatrywany przez IOK. Instytucja rozpatrująca protest (IOK) jest związana zakresem protestu, tzn. sprawdza zgodność złożonego wniosku o dofinansowanie projektu tylko z tym kryterium lub kryteriami oceny, które zostały wskazane w proteście lub/oraz w zakresie zarzutów dotyczących sposobu dokonania oceny, podniesionych przez wnioskodawcę. Instytucja rozpatrująca protest nie może wydać rozstrzygnięcia częściowo pozytywnego lub negatywnego w przypadku uznania niektórych zarzutów przedstawionych w proteście. Podczas rozpatrywania protestu właściwa instytucja każdorazowo dokonuje analizy, czy waga zarzutów uznanych za zasadne wpływa na ogólną ocenę wniosku i na tej podstawie wydaje pozytywne lub negatywne rozstrzygnięcie protestu. W przypadku negatywnego rozpatrzenia (nieuwzględnienia) protestu instytucja go rozpatrująca (IOK) przekazuje wnioskodawcy pisemną informację w tym zakresie. Informacja ta zawiera: a) wskazanie rozstrzygnięcia i jego uzasadnienie ze wskazaniem z jakich powodów protest nie jest zasadny i w związku z tym nie może być uwzględniony, oraz b) pouczenie o przysługującym wnioskodawcy na podstawie Systemu Realizacji PO KL prawie do złożenia odwołania, ze wskazaniem do jakiej instytucji i w jakim terminie należy odwołanie złożyć, a także sposobu (trybu) wniesienia odwołania.

W niniejszej sprawie procedura odwoławcza uruchomiona przez skarżącą złożeniem protestu z dnia [...] listopada 2011 r. została przeprowadzona zgodnie z powyższymi regulacjami. WUP udzielając odpowiedzi na protest (w piśmie z dnia [...] grudnia 2011 r. o numerze [...]), ustosunkował się do przedstawionych w nim zarzutów oraz wyjaśnił dlaczego nie zostały one uwzględnione. Za prawidłowe uznać należało również spostrzeżenie WUP, iż skarżąca sformułowała zarzuty jedynie wobec oceny dokonanej przez oceniającego nr 1, nie odnosząc się natomiast do oceny (zarzutów) oceniającego nr 2. W konsekwencji zaaprobować trzeba dokonane przez WUP związanie się zakresem protestu, tzn. sprawdzenie zgodność złożonego wniosku tylko z tymi kryteriami oceny, które zostały wskazane w proteście. Dodać także należy, iż protest został rozpatrzony zgodnie z przepisem art. 30b ust. 3 u.z.p.p.r., stosownie do którego, w rozpatrywaniu środków odwoławczych nie mogą brać udziału osoby, które na jakimkolwiek etapie dokonywały czynności związanych z określonym projektem, w tym były zaangażowane w jego ocenę.

Stosując się do zawartego w odpowiedzi na protest pouczenia skarżąca skorzystała z prawa do wniesienie odwołania. Zgodnie z postanowieniami zawartymi w punkcie 6.16 Zasad PO KL, odwołanie służy co do zasady ponownemu rozpatrzeniu kwestii będących uprzednio przedmiotem protestu. Oznacza to, iż zakres przedmiotowy odwołania jest zdeterminowany zakresem wcześniej złożonego protestu. Dodatkowo przedmiotem odwołania mogą być jedynie zarzuty dotyczące nieprawidłowości w procedurze rozpatrywania protestu oraz ewentualne informacje dotyczące oceny wniosku, które nie były znane wnioskodawcy na etapie składania protestu. Poza ww. przypadkami instytucja rozpatrująca odwołanie nie odnosi się do zarzutów, które wcześniej nie zostały wskazane w proteście. Ponadto instytucja rozpatrująca odwołanie nie jest zobowiązana do odnoszenia się do argumentów wnioskodawcy pozytywnie rozpatrzonych przez IOK na etapie rozstrzygania w przedmiocie protestu. Jednocześnie skala i waga kwestii, do których IOK przychyliła się rozpatrując protest jest brana pod uwagę przy wydawaniu rozstrzygnięcia w przedmiocie odwołania. Odwołanie jest wnoszone do i rozpatrywane przez IZ. Zasady sporządzania odwołania i wydawania rozstrzygnięcia w jego przedmiocie z uwzględnieniem zapisów niniejszej części dokumentu dotyczące odwołania są tożsame z wcześniej opisanymi regułami dotyczącymi protestu.

Kontrolując legalność działania Ministra – jako IZ, właściwej do rozpatrzenia odwołania – Sąd nie dopatrzył się uchybień, które obligowałyby do uwzględnienia skargi. Odpowiedź zawarta w zaskarżonym piśmie z dnia [...] stycznia 2012 r. jest kompletna, odnosi się do podniesionych zarzutów, zważywszy dodatkowo na to, że odwołanie stanowi w istocie rzeczy powtórzenie argumentacji zawartej w proteście. Wskazać nadto należy, iż w piśmie skarżącej z dnia [...] grudnia 2011 r., którego załącznikiem jest blankiet odwołania, podniesiono wprawdzie, iż nie można zgodzić się z dodatkowym zarzutem podniesionym przez IP w odpowiedzi na protest, tj. kwestią braku odniesienia się przez projektodawcę do oceny oceniającego nr 2, by w kolejnym zdaniu zawrzeć stwierdzenie, iż wynika to z faktu, że ekspert nr 2 pozytywnie ocenił złożony wniosek. Niezależnie od tego, iż takie twierdzenie skarżącej już samo w sobie zawiera sprzeczność (bowiem z jednej strony podnosi się, że nie można się z czymś zgodzić, by następnie okoliczność, z którą nie można się zgodzić potwierdzić), wskazać trzeba, iż zawarte w proteście cytaty pochodzą z opisowej oceny dokonanej przez oceniającego nr 1, co powoduje, że odniesienie się do tak sformułowanych zarzutów zarówno w proteście, jak i w odwołaniu uznać trzeba za zgodne z omawianymi regulacjami.

Ustosunkowując się do zarzutów skargi stwierdzić należy, iż nie mogą one zostać uwzględnione. Przede wszystkim zauważyć trzeba, iż stanowią one kolejną polemikę z ocenami ekspertów, natomiast nie odnoszą się do analizy tych ocen dokonanych przez WUP i Ministra. Kierując się jednak zasadą wyrażoną w art. 134 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którą, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, ponieść należy, iż Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie w pełni akceptuje przyjęte przez WUP rozstrzygnięcie, które swój wyraz znalazło w informacji zawartej w piśmie z dnia 7 listopada 2011 r. Oceny tej nie zmienia i to, że konstrukcja omawianego pisma nie odpowiada unormowaniu zawartemu w art. 30 b ust. 1 u.z.p.p.r., w myśl którego pisemna informacja o wynikach oceny projektu winna zawierać uzasadnienie wyników oceny projektu. WUP powinien wprawdzie przedstawić analizę ocen ekspertów w uzasadnieniu pisma, jednakże uchybienie to nie mogło mieć znaczenia dla zapadłego wyroku, bowiem do informacji załączono szczegółową punktacje i ocenę opisową dokonaną przy pomocy KOM, co świadczy o tym, że organ poprzedził swoją decyzję analizą KOM, zaś skarżąca została ostatecznie poinformowana o ocenie jej wniosku.

Skupiając się na kwestionowanych przez skarżącą kryteriach zauważyć można, iż punktacja dokonana przez eksperta nr 1, który nie rekomendował projektu do dofinansowania, nie jest zerowa. Ekspert ten dostrzegł, iż w zakresie niektórych części wniosku uzasadnienie nie jest bądź nienależyte, bądź też nie jest ono wystarczające. Dostrzeżone przez oceniającego braki nie budzą jednak wątpliwości Sądu, mając na uwadze regulacje zawarte w Dokumentacji konkursowej i Zasadach PO KL.

W tym miejscu jeszcze raz przypomnieć należy, iż rolą sądu administracyjnego nie jest polemizowanie z ocenami ekspertów, którzy posiadają stosowną wiedzę i doświadczenie w zakresie oceny wniosków o dofinansowanie realizacji projektów ze środków unijnych. Sąd nie może wejść w rolę kolejnego eksperta. Zadaniem sądu jest wyłącznie kontrola prawidłowości stosowanych podczas oceny przepisów, która obejmuje również kontrolę stosowanych procedur. Wskazać trzeba, iż Sąd nie dopatrzył się błędów w działaniu WUP, jak również Ministra. Przygotowane przez te jednostki informacje są prawidłowe i zgodne z odpowiednimi regulacjami. Wątpliwości Sądu nie budzi ani analiza ocen ekspertów ani zarzutów stawianych przez skarżącą w postępowaniu odwoławczym. Warto dodać, iż instytucje te również nie posiadają uprawnień by kwestionować tezy stawiane przez oceniających. W orzecznictwie podkreśla się iż rolą Instytucji Pośredniczącej jest dochowanie przewidzianej procedury oceny wniosków zmierzającej do przyznania środków, a nie dokonywanie oceny merytorycznej danego projektu. Ocena Komisji Konkursowej, ustalenia ekspertów oraz Zespołu są dla Instytucji wiążące i nie jest ona uprawniona do samodzielnego oceniania projektowanych przez wnioskodawców czynności w aspekcie ich naukowego charakteru i ich kwalifikowania, lub nie, do danej kategorii badań (por. wyrok Naczelnego Sąd Administracyjnego z 21 września 2010 r. o sygn. akt II GSK 1025/10, dostępny na wskazanej wyżej stronie internetowej).

Skoro zatem nie można było stwierdzić naruszenia prawa przy rozpatrywaniu wniosku skarżącej, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie mógł skierować sprawy do ponownego rozpatrzenia, lecz na podstawie art. 30c ust. 3 pkt 2 u.z.p.p.r. zobligowany był skargę oddalić, o czym orzekł w sentencji wyroku.