Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt II SA/Op 622/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2015-05-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6168 Weterynaria i ochrona zwierząt
Hasła tematyczne: Inspekcja weterynaryjna
Skarżony organ: Wojewódzki Lekarz Weterynarii
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 16
journal: Dz.U. 2006 nr 17 poz 127
law: Ustawa z dnia 16 grudnia 2005 r. o produktach pochodzenia zwierzęcego.
journal: Dz.U.UE.L 2004 nr 165 poz 1 art. 54 ust. 1 i 2
law: Rozporządzenie (WE) Nr 882/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie kontroli urzędowych przeprowadzanych w celu sprawdzenia zgodności z prawem paszowym i żywnościowym oraz regułami dotyczącymi zdrowia zwierząt i  dobrostanu zwierząt
journal: Dz.U.UE.L 2009 nr 300 poz 1 art. 8 lit.c
law: Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1069/2009 z dnia 21 października 2009 r. określające przepisy sanitarne dotyczące  produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego, nieprzeznaczonych do spożycia przez ludzi, i uchylające rozporządzenie (WE) nr 1774/2002  (rozporządzenie o produktach ubocznych pochodzenia zwierzęcego).
journal: Dz.U.UE.L 2002 nr 31 poz 1 art. 5
law: Rzozporządzenie (WE) Nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiające ogólne zasady i wymagania  prawa żywnościowego, powołujące Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiające procedury w zakresie bezpieczeństwa  żywności

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Janowska Sędziowie Sędzia WSA Teresa Cisyk Sędzia WSA Daria Sachanbińska – spr. Protokolant Sekretarz sądowy Mariola Krzywda po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 maja 2015 r. sprawy ze skargi A Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa w [...] na decyzję Opolskiego Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii w Opolu z dnia 22 października 2014 r., nr [...] w przedmiocie zakazu zużywania do dalszej produkcji oraz wprowadzania na rynek produktów pochodzenia zwierzęcego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiot zaskarżenia w niniejszej sprawie sądowoadministracyjnej stanowi decyzja Opolskiego Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii (OWLW) w Opolu z dnia 22 października 2014 r., nr [...], wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267, z późn. zm.- zwanej dalej K.p.a.), utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Lekarza Weterynarii (PLW) w Opolu z dnia 23 sierpnia 2013 r., nr [...], w przedmiocie zakazu zużywania do dalszej produkcji oraz wprowadzania na rynek produktów pochodzenia zwierzęcego. Wniesienie skargi poprzedziło postępowanie o następującym przebiegu.

Wyrokiem z dnia 25 marca 2014 r., sygn. akt II SA/Op 75/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu, po rozpoznaniu skargi B Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowo-akcyjna z siedzibą w [...], Oddział w [...] (zwana dalej również jako Spółka) na decyzję OWLW w Opolu z dnia 16 grudnia 2013 r., nr [...], w przedmiocie zakazu zużywania do dalszej produkcji oraz wprowadzania na rynek produktów pochodzenia zwierzęcego, uchylił zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu tego wyroku Sąd wskazał, że decyzją z dnia 23 sierpnia 2013 r., nr [...], PLW w Opolu zakazał Spółce B Sp. z o.o. Sp. k.a. zużywania do dalszej produkcji oraz wprowadzania na rynek produktów pochodzenia zwierzęcego będących w Zakładzie Spółki w [...] lub będących w jego dyspozycji, pozyskanych z tuszek drobiowych pochodzących z kurcząt poddanych ubojowi w dniu 16 sierpnia 2013 r., a dostarczonych z fermy M. K. w [...] oraz produktów pochodzenia zwierzęcego wyprodukowanych z udziałem tego surowca, w przypadku braku pełnej identyfikowalności. Zakazał poza tym wprowadzania na rynek wszystkich produktów pochodzenia zwierzęcego, do wytworzenia których użyto ww. surowiec, w przypadku braku możliwości bezspornego ustalenia identyfikowalności partii produkcyjnej. Ponadto organ nakazał: ustalenie listy odbiorców (listy dystrybucyjne) wszystkich produktów pochodzenia zwierzęcego wyprodukowanych z ww. surowca lub do produkcji których użyto ten surowiec, jak również nakazał wycofanie z obrotu wszystkich tych produktów pochodzenia zwierzęcego i właściwe ich zagospodarowanie poprzez przekazanie ich podmiotom uprawnionym, jako produkty uboczne pochodzenia zwierzęcego kategorii 1, zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1069/2009 z dnia 21 października 2009 r. określającego przepisy sanitarne dotyczące produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego, nieprzeznaczonych do spożycia przez ludzi, i uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1774/2002 (rozporządzenie o produktach ubocznych pochodzenia zwierzęcego) - zwanego dalej rozporządzeniem nr 1069/2009 (Dz. Urz. UE z 2009 r. nr L 300, s. 1, z późn. zm.). W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że z pisma PLW w [...] z dnia 22 sierpnia 2013 r. powziął informację, iż w próbkach wody przeznaczonej do pojenia drobiu na fermie M. K. w [...] wykryto obecność pozostałości antybiotyków lub innych substancji o działaniu przeciwbakteryjnym i że drób pochodzący z tej fermy dostarczono w dniu 16 sierpnia 2013 r. do zakładu Spółki. Drób ten zaopatrzony był w świadectwo zdrowia wydane w dniu 14 sierpnia 2013 r. Natomiast z przedłożonej przez M. K. ewidencji leczenia zwierząt wynika, że w dniach 10-12 sierpnia 2013 r. stado leczone było preparatem Soludox 50%, a wskazany przez lekarza weterynarii w dokumentacji lekarsko-weterynaryjnej okres karencji wynosił 3 dni, podczas gdy zgodnie z zaleceniem producenta przy zastosowaniu tego preparatu w dawce 20 mg/1 kg m.c. okres karencji wynosi 12 dni. Dalej organ podał, że toku kontroli przeprowadzonej w zakładzie Spółki w dniu 23 sierpnia 2013 r. ustalono, iż drób w liczbie 4073 sztuk z fermy M. K. dostarczono do ubojni prowadzonej przez Spółkę i poddano ubojowi w dniu 16 sierpnia 2013 r. w ilości 4071 szt., a następnie tuszki zostały wprowadzone do dalszego przetwarzania. W wystawionym przez właściciela dokumencie "Informacje dotyczące łańcucha żywnościowego zwierząt kierowanych do uboju" z dnia 16 sierpnia 2013 r., w jaki był zaopatrzony drób dostarczony do ubojni, odnośnie leczenia zwierząt skreślono zapis "tak" w pozycji "Zwierzęta były leczone", a pozostawiono zapis "nie". Nie zamieszczono też żadnych zapisów w pozycji "Stosowane preparaty lecznicze". Ponadto organ wyjaśnił, że w dniu 23 sierpnia 2013 r. otrzymał dokument "Karta leczenia zwierząt nr [...]" z wykonania czynności lekarsko-weterynaryjnych w dniu 10 sierpnia 2013 r. PLW w Opolu. Wskazał na wynikający z przepisu art. 16 ustawy z dnia 16 grudnia 2005 r. o produktach pochodzenia zwierzęcego (Dz. U. z 2006 r. nr 17, poz. 127, z późn. zm.) zakaz wprowadzania na rynek produktów pozyskanych ze zwierząt, którym podawano produkty lecznicze, jeżeli produkty te pozyskano przed upływem okresu karencji określonego dla danego produktu leczniczego. Na tej podstawie uznał, że stwierdzenie w próbce wody służącej do pojenia obecności pozostałości antybiotyków lub innych substancji o działaniu przeciwbakteryjnym dowodzi bezspornie niezachowania okresu karencji dla produktu leczniczego weterynaryjnego lub stosowania innych produktów o takim działaniu. Organ zauważył, że skoro właściciel gospodarstwa zataił fakt podawania kurczętom preparatów leczniczych weterynaryjnych, a w karcie leczenia zwierząt lekarz weterynarii zadeklarował w dniu 14 sierpnia 2013 r. stosowanie produktów leczniczych weterynaryjnych od dnia 10 sierpnia 2013 r., to nie ma gwarancji, że w badanej próbce wody stwierdzono obecność leczniczego produktu weterynaryjnego, o którym mowa w karcie leczenia. Zaznaczył, że w myśl § 14 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 28 lipca 2006 r. w sprawie sposobu postępowania z substancjami niedozwolonymi, pozostałościami chemicznymi, biologicznymi, produktami leczniczymi i skażeniami promieniotwórczymi u zwierząt i w produktach pochodzenia zwierzęcego (Dz. U. nr 147, poz. 1067, z późn. zm.), zwanego dalej rozporządzeniem z dnia 28 lipca 2006 r., w przypadku podejrzenia lub stwierdzenia w rzeźni podawania zwierzętom substancji niedozwolonych organ ma obowiązek nakazania uboju tych zwierząt oddzielnie od pozostałych zwierząt, pobrania próbek do badań oraz zatrzymania tusz i narządów wewnętrznych do dnia uzyskania wyników tych badań oraz - w przypadku potwierdzenia obecności substancji niedozwolonych w próbkach - nakazania przekazania tusz i narządów wewnętrznych zwierząt, od których pobrano próbki, do zakładu przetwarzającego surowiec kategorii 1 w rozumieniu rozporządzenia nr 1774/2002. Ponadto organ stwierdził, że stosowana procedura wewnątrzzakładowa HACCP Spółki przewiduje w pkt 5 sposób partiowania polegający na oznaczeniu numeru partii określającego datę uboju poprzez wskazanie kolejnego numeru tygodnia oraz kolejnego numeru dnia w tygodniu w bieżącym roku produkcyjnym, w związku z czym nie jest możliwe ustalenie ilości i rodzaju produktów pochodzenia zwierzęcego wyprodukowanych z tej partii surowca. Z tego względu zakresem rozstrzygnięcia należy objąć wszystkie produkty pochodzenia zwierzęcego pochodzące z produkcji w dniu 16 sierpnia 2013 r. oraz produkty pochodzenia zwierzęcego wyprodukowane z użyciem surowca tej partii produkcyjnej, z wyłączeniem partii produkcyjnych, co do których istnieje gwarancja, że do ich wyprodukowania użyto surowca bez udziału mięsa pochodzącego z tuszek pozyskanych od kurcząt pochodzących z fermy M. K..

Zdaniem Powiatowego Lekarza Weterynarii w Opolu, konieczne było nakazanie właściwego zagospodarowania produktów wycofanych z obrotu poprzez przekazanie ich podmiotom uprawnionym, jako produkty uboczne pochodzenia zwierzęcego kategorii 1, o których mowa art. 8 lit. c i d rozporządzenia nr 1069/2009. Ponadto, nakaz ustalenia i przygotowania listy odbiorców, wycofania z obrotu produktów pochodzenia zwierzęcego oraz właściwego jego zagospodarowania uzasadnia przepis art. 54 rozporządzenia (WE) nr 882/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie kontroli urzędowych przeprowadzanych w celu sprawdzenia zgodności z prawem paszowym i żywnościowym oraz regułami dotyczącymi zdrowia zwierząt i dobrostanu zwierząt (Dz. Urz. UE z 2004 r. nr L 165, s. 1, z późn. zm.), zwanego dalej rozporządzeniem nr 882/2004. Organ wyjaśnił też, że z uwagi na konieczność ochrony zdrowia i życia konsumentów nadał decyzji nadał rygor natychmiastowej wykonalności oraz odstąpił od zasady zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu.

W odwołaniu od powyższej decyzji Spółka zarzuciła naruszenie § 14 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z dnia 28 lipca 2008 r. i art. 8 rozporządzenia nr 1069/2009 poprzez ich nieprawidłowe zastosowanie, będące konsekwencją błędnego i arbitralnego zakwalifikowania produktów do grupy produktów ubocznych kategorii 1 w rozumieniu art. 1 ust. 2 lit. d dyrektywy Rady 96/22/WE z dnia 29 kwietnia 1996 r., tj. jako pochodzących od zwierząt, którym podawano substancje niedozwolone lub które poddawano nielegalnym zabiegom. Ponadto zarzuciła naruszenie przepisów art. art. 7, 8, 11, 77 § 1, 80, 107 § 1 i 3 K.p.a., polegające na zaniechaniu wnikliwego rozpoznania sprawy i wyjaśnienia całokształtu okoliczności faktycznych oraz prawnych istotnych dla jej rozstrzygnięcia, i w konsekwencji - wydanie zaskarżonej decyzji w oparciu o materiał dowodowy oceniony nieobiektywnie. Spółka argumentowała, że organ ogólnikowo odniósł się do ustalenia dotyczącego niedochowania przez hodowcę okresu karencji preparatu leczniczego Soludox 50%. W piśmie z dnia 11 września i 7 października 2013 r. Spółka wnioskowała o dopuszczenie szeregu dołączonych do pism dowodów oraz przeprowadzenia dowodu z przesłuchania w charakterze świadków M. K. i A. F., na okoliczność, że produkty, których dotyczy decyzja pozyskane zostały już po upływie okresu karencji dla podawanej kurczętom dawki preparatu leczniczego Soludox 50%, określonego przez producenta jako 3 dni, niepodawania kurczętom substancji niedozwolonych i niepoddawania kurcząt nielegalnym zabiegom, a nadto na okoliczność dawkowania zastosowanego preparatu leczniczego Soludox 50%, okresu stosowania preparatu i jego faktycznie podanej ilości, okoliczności dostarczenia do M. K. oraz zwrotu A. F. opakowań preparatu Soludox 50%, a także zapisów w "Karcie leczenia zwierząt nr [...]" z dnia 10 sierpnia 2013 r.

W wyniku rozpatrzenia odwołania, OWLW w Opolu decyzją z dnia 16 grudnia 2013 r., nr [...], utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji, a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu, wyrokiem z dnia 25 marca 2014 r., sygn. akt II SA/Op 75/14, uchylił decyzję organu odwoławczego. W uzasadnieniu prawnym wyroku Sąd zarzucił organowi niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy. Organ nie wykazał związku pomiędzy wykryciem w próbce wody z dnia 19 sierpnia 2013 r. obecności doksycykliny a niezachowaniem okresu karencji preparatu Soludox 50%. Podkreślił Sąd, że w sprawie wątpliwa jest przede wszystkim wielkość dawki preparatu Soludox 50% rzeczywiście zastosowanej w dniu 10 sierpnia 2013 r., a także fakt podawania preparatu w dniach następnych oraz wielkość tych dawek. Akcentował dalej, że analizując zapisy karty leczenia organ przyznaje, iż wynika z nich dawkowanie 20 mg środka leczniczego Soludox 50% na 1 kg masy ciała, co odpowiada 10 mg substancji czynnej, dla której to dawki leku, stosowanej przez okres 4 dni, karencja wynosi 3 dni. Jednocześnie, na podstawie samodzielnie przeprowadzonych wyliczeń organ przyjął, że faktycznie zastosowana dawka na 1 kg masy ciała wynosiła 41,91 mg substancji czynnej, czyli dwukrotnie przekraczała dawkę, dla której okres karencji wynosi 12 dni. Ponadto organ uznał, że A. F. w dniu 10 sierpnia 2013 r., tj. w pierwszym z trzech wskazanych w "Karcie leczenia nr [...]" dni leczenia, osobiście zastosował zawyżoną dawkę, czyli 4 kg preparatu i pozostawił jeszcze 8 kg preparatu na kolejne dwa dni: 11 i 12 sierpnia 2013 r. Natomiast, oceniając dowody w postaci oświadczeń M. K. i A. F., wnioskowanych przez skarżąca Spółkę, organ sam poddaje w wątpliwość fakt leczenia kurcząt w dniach 11 i 12 sierpnia 2013 r. w związku ze zwrotem przez M. K. 8 kg preparatu Soludox 50%, potwierdzonym dokumentem w postaci "Faktury korygującej nr [...]". W ocenie Sądu, prawidłowe wyświetlenie tych kwestii wymagało skonfrontowania ich z dowodami w postaci zeznań świadków. W ocenie Sądu, organ nie wyjaśnił również, na jakiej podstawie uznał, że w pierwszym dniu leczenia została osobiście przez A. F. zastosowana zwiększona dawka preparatu Soludox, przy czym akcentował, iż w odniesieniu do faktów wynikających z "Karty leczenia nr [...]" przepisy procedury administracyjnej nie wykluczają możliwości przeprowadzenia innego dowodu, zwłaszcza gdy strona zgłasza wniosek dowodowy na istotne w sprawie okoliczności, co do których organ administracji sformułował odmienne stanowisko, a ponadto istnieje inny dokument w postaci "Faktury korygującej nr [...]", dotyczącej zwrotu 8 kg preparatu Soludox 50%. Organ nie przeanalizował również "Karty leczenia nr [...]", dotyczącej czynności lekarsko-weterynaryjnych dokonywanych w dniu 12 sierpnia 2013 r., z której wynika fakt podawania w dniach 12 i 13 sierpnia 2013 r. preparatów Giraxa i Ostacillin. Nie ustalił nadto składu tych preparatów, ani nie wyjaśnił, jaki jest okres karencji preparatu Soludox 50% przy dawce, którą sam określił, wynoszącej 40 mg substancji czynnej na 1 kg masy ciała, przy ewentualnym jednorazowym tylko podaniu preparatu w takiej dawce. Zauważył też Sąd, że wskazywany okres karencji, wynoszący 12 dni, odnosi się do dawki podawanej przez 4 kolejne dni. Na tej podstawie organ nie ocenił - pod kątem art. 2 lit. b Dyrektywy Rady 96/23/WE - czy dopuszczalne było podawanie środków preparatów Giraxa i Ostacillin przy założeniu, że bezpośrednio wcześniej preparat Soludox 50% został zastosowany w dwukrotnie wyższej niż dopuszczalna dawce. Reasumując, Sąd stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie brak należytego wyjaśnienia wskazanych wyżej, istotnych w sprawie okoliczności faktycznych oraz brak przeprowadzenia dowodów stanowi naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 P.p.s.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż przedwcześnie uznano, że w odniesieniu do partii kurcząt dostarczonych w dniu 16 sierpnia 2013 r. z fermy M. K. nie został zachowany okres karencji.

W wyniku ponownego rozpoznania sprawy, Opolski Wojewódzki Lekarz Weterynarii w Opolu, wskazaną na wstępie decyzją z dnia 22 października 2014 r., działając na podstawie 138 § 1 pkt 1 K.p.a. oraz art. 3 ust. 2 pkt 5 lit. a, art. 5 ust. 1 pkt 2, art. 15 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej (Dz. U. z 2010 r. nr 112, poz. 744, z późn. zm.), utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy zrelacjonował stan faktyczny sprawy oraz przedstawił i szczegółowo omówił zgromadzony w sprawie materiał dowodowy. Wskazał, że dodatkowo do akt sprawy włączył m.in.: notatkę służbową z dnia 15 maja 2014 r. sporządzoną przez A. K. z załącznikami, tj. kserokopie dwóch kart leczenia o nr [...] z dnia 20.05.2013 r. i nr [...] z dnia 12.08.2013 r., wystawione przez lek. wet. A. F. w związku z leczeniem drobiu produktem leczniczym weterynaryjnym (plw) Soludox 50% na fermie B. D. w [...]; protokół przesłuchania A. F. z dnia 3 lipca 2014 r.; kserokopię pisma A. F. z dnia 27 sierpnia 2013 r. o przyjęciu do zwrotu 8 kg plw Soludox 50%; kserokopię dokumentu zwrotu nr [...]; kserokopię faktury korygującej nr [...]; kserokopię pisma Komisariatu Policji w [...] z dnia 5 września 2013 r.; kserokopię postanowienia Komisariatu Policji w [...] z dnia 22 października 2013 r. o umorzeniu dochodzenia w sprawie kradzieży z włamaniem do samochodu osobowego A. F.; protokół przesłuchania M. K. z dnia 3 i 17 lipca 2014 r. oraz kserokopię opinii przesłanej przez Państwowy Instytut Weterynaryjny - Państwowy Instytutu Badawczy w Puławach z dnia 4 lipca 2014 r., dotyczącą podejrzenia sprowadzenia w sierpniu 2013 r. niebezpieczeństwa dla życia lub zdrowia wielu osób poprzez przekazanie do zakładu ubojowego Spółki B 4071 sztuk kurcząt z fermy M. K., w sytuacji uprzedniego stosowania leku Soludox 50% bez zachowania właściwego dla tego preparatu okresu karencji, a także dokument pn. "Charakterystyka produktu leczniczego weterynaryjnego" Soludox 500 mg/g, udostępniony przez Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.

Na podstawie całego zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego organ odwoławczy rozważał dwie zasadnicze kwestie. Po pierwsze, niezachowania okresu karencji u drobiu skierowanego do uboju 16 sierpnia 2013 r. do zakładu Spółki B Oddział w [...]. Po drugie, podejrzenia obecności w mięsie drobiu ubitego 16 sierpnia 2013 r., pochodzącego z fermy M. K., pozostałości antybiotyków lub innych substancji o działaniu przeciwbakteryjnym na podstawie wyniku z badań próbki wody przeznaczonej do pojenia drobiu, pobranej w dniu 19 sierpnia 2013 r. na ww. fermie. Uwzględniając informacje otrzymane od PLW w [...], nadesłane próbki wody z dnia 19 sierpnia 2013 r., wyniki kontroli z dnia 23 sierpnia 2013 r. w zakładzie Spółki B Oddział w [...], kartę leczenia zwierząt nr [...] i charakterystykę produktu leczniczego weterynaryjnego, organ ustalił, że uboju drobiu należącego do M. K. w dniu 16 sierpnia 2013 r. dokonano w okresie karencji, który powinien zostać określony na 12 dni. Wskazał również, że z uwagi na stosowane procedury w zakładzie Spółki, nie było możliwe pobranie do badań próbek zwierząt dostarczonych przez M. K. W tych okolicznościach uznał, że wystąpiło podejrzenie nielegalnego zastosowania antybiotyków, co skutkowało obowiązkiem niezwłocznego podjęcia decyzji, adekwatnych do zagrożenia. Ponadto organ ustalił, że w tym samym stadzie oraz dla tej samej ilości zwierząt, po rozpoznaniu nieżytu jelita, zastosowano w dniach 12-13 sierpnia 2013 r. leczenie preparatem Giraxa 50 mg/g (substancja czynna - kolistyna) oraz Octacillin 500 g (substancja czynna - amoksycylina) - karta leczenia nr [...] z dnia 12 sierpnia 2013 r. O powyższym leczeniu M. K. nie poinformował lekarza – K. M., w trakcie wystawiania przez nią świadectwa zdrowia w dniu 14 sierpnia 2013 r. na fermie. Nie miała ona zatem wiedzy o wszystkich lekach zastosowanych u zwierząt, dla których wystawiała świadectwo zdrowia. W ocenie organu odwoławczego, nie ma tu znaczenia okres karencji zalecony przez lekarza wystawiającego kartę leczenia dla powyższych leków w mięsie, ponieważ właściciel miał obowiązek przed wystawianiem świadectwa zdrowia zwierząt przedstawić urzędowemu lekarzowi weterynarii wszystkie karty leczenia, a mimo, że w dniu wystawiania świadectwa zdrowia nie było drugiej karty leczenia na fermie, zapis dotyczący także tego leczenia musiał się znaleźć w dokumencie "Informacje dotyczące łańcucha żywnościowego zwierząt kierowanych do uboju". W tym stanie rzeczy zastosowanie znajduje art. 16 ustawy o produktach pochodzenia zwierzęcego.

Odnosząc się do stwierdzonej w próbce wody do pojenia drobiu obecności antybiotyku i innych substancji przeciwbakteryjnych, organ odwoławczy stwierdził, że po analizie sprawozdania z badania próbki wody, informacji o zastosowanym leczeniu zwierząt, jak również po wykryciu faktu zatajenia przez właściciela zwierząt informacji w dokumencie "Informacje dotyczące łańcucha żywnościowego zwierząt kierowanych do uboju" o przeprowadzonym leczeniu (brak ujawnienia stosowania w dniach 12-13 sierpnia 2013 r. leczenia drobiu dwoma antybiotykami: Giraxa 50 mg/g oraz Octacillin 500g), nie ma pewności, że w badanej próbce wody stwierdzono obecność leczniczego produktu weterynaryjnego, o którym mowa w przesłanej przez PLW w [...] "Karcie leczenia", ponieważ mógł to być inny antybiotyk lub inna dodana substancja o działaniu przeciwbakteryjnym, o której właściciel również nie poinformował PLW i rzeźni (również mogąca pochodzić z nielegalnego źródła, tj. zakupiona nielegalnie). W świetle tego oraz z uwagi na brak możliwości pobrania próbek zwierząt, w ocenie OWLW w Opolu, organ pierwszej instancji nie mógł wykluczyć, że zwierzętom dostarczonym przez M. K. do uboju w dniu 16 sierpnia 2013 r. nie podawano stwierdzonych w wodzie pobranej do badania w dniu 19 sierpnia 2013 r. antybiotyków lub innych substancji o działaniu przeciwbakteryjnym, zwłaszcza że produkty lecznicze stwierdzone w wodzie mogły być niewiadomego pochodzenia i mogły również znajdować się w tkankach zwierząt dostarczonych do uboju w dniu 16 sierpnia 2013 r. Przy braku możliwości bezspornego ustalenia pełnej identyfikowalności przez zakład produktów pochodzenia zwierzęcego, do wytworzenia których użyto surowiec pochodzący z fermy M. K., mając na uwadze również zagrożenie zdrowia publicznego, PLW słusznie nie dopuścił do wprowadzenia na rynek produktów pochodzenia zwierzęcego wyprodukowanych z udziałem spornego surowca. Organ odwoławczy akcentował, że stwierdzenie antybiotyku w wodzie po okresie leczenia, czyli po 13 sierpnia 2013 r., jest działaniem niedozwolonym i nielegalnym, nawet jeżeli jest to pozostałość leku po wcześniejszym leczeniu. Do hodowcy należy obowiązek każdorazowego oczyszczenia systemu pojenia z pozostałości leków po przeprowadzonym leczeniu. Stwierdzenie w wodzie obecności leku po okresie leczenia nasuwa podejrzenie o prowadzeniu nielegalnych zabiegów u zwierząt, a poza tym powoduje konieczność przedłużenia okresu karencji. Ponadto hodowca nie może samowolnie stosować leków wydawanych na receptę, a do nich należą antybiotyki. Nie można również stwierdzić, że nie jest to nielegalne leczenie, ponieważ leki nie były zastosowane w innych warunkach niż to zostało przewidziane (np. przy wystąpieniu przeciwwskazań oraz przy niedozwolonym łączeniu leków). "Inne warunki" to także podawanie zwierzętom leku po wyznaczonym przez lekarza okresie stosowania lub pozostałości leków w systemie pojenia. Leki mogą być stosowane wyłącznie w celach leczniczych (legalnie), natomiast nie jest dozwolone podawanie ich ze względów handlowych, jako substancje stosowane w celu zwiększenia masy mięsnej drobiu. Dalej, organ akcentował, że właściciel zwierząt nie przedstawił żadnej karty leczenia oraz oświadczenia na stosowanie leków zawierających doksycyklinę w dniach 13-19 sierpnia 2014 r. Zatem, niekoniecznie musiał być to zastosowany przez lekarza Soludox 50%. Nawet jeżeli jest to ten sam produkt zastosowany przez lekarza (biorąc pod uwagę zastosowany przez lekarza okres karencji dla plw Soludox, tj. 3 dniowy), to tym bardziej należy uznać, że nieoczyszczenie systemu pojenia przez hodowcę doprowadziło do podawania leku będącego w systemie pojenia w dniach od 12-19 sierpnia 2013 r., i pomimo, że w tym wypadku hodowca niesamowolnie, to jednak świadomie dopuścił do jego podawania z wodą, a jest to poddawanie zwierząt nielegalnym zabiegom. Wprawdzie w dniu wydania decyzji pierwszoinstancyjnej nie było wiadomo, jakie antybiotyki lub substancje przeciwbakteryjne znajdują się w pobranej wodzie, jednak takie okoliczności jak: brak leczenia w dniach 14-19 sierpnia 2013 r., brak rzetelnie prowadzonej dokumentacji dotyczącej łańcucha pokarmowego i kart leczenia oraz oświadczenie producenta o osobistym podawaniu antybiotyków, rodziły podejrzenie stosowania nielegalnych zabiegów, a to dawało podstawę do potraktowania przedmiotowych produktów mięsnych jako uboczne produkty pochodzenia zwierzęcego o kat. 1.

Zestawiając fakty ustalone na podstawie posiadanego materiału dowodowego, w tym głównie dotyczące stosowanego leczenia w okresie od 10 do 20 sierpnia 2013 r., organ odwoławczy uznał, że doksycyklina, której obecność stwierdzono w wodzie do pojenia drobiu jest niewiadomego pochodzenia, ponieważ zostały wykluczone oficjalne źródła jej pochodzenia, zatem istnieje uzasadnione podejrzenie, że była stosowana u drobiu przekazanego do uboju w dniu 16 sierpnia 2013 r. do zakładu Spółki B Oddział w [...]. Nie można również wykluczyć, że wobec tego drobiu nie prowadzono nielegalnych działań, czyli, że zwierzęta nie były poddawane nielegalnym zabiegom.

Odnosząc się do kwestii ilości zużytego preparatu Soludox 50%, organ wskazał na niewłaściwie prowadzoną dokumentację lekarsko-weterynaryjną, sprzeczności w zeznaniach świadków co do okoliczności zwrócenia 8 kg tego preparatu i wykonania sekcji chorych zwierząt oraz brak odnotowania zmian w stosowaniu antybiotyku. Zwrócił również uwagę na ujawnienie tylko jednej karty leczenia, co w konsekwencji wprowadziło w błąd lekarza wystawiającego świadectwo zdrowia dla zwierząt kierowanych do uboju. Wszystkie stwierdzone uchybienia, w tym także określenie zbyt krótkiego okresu karencji świadczą, świadczą w ocenie organu odwoławczego o prawidłowym zastosowaniu wskazanych przez organ pierwszej instancji przepisów.

Dokonując analizy zeznań złożonych przez A. F. i M. K. stwierdził organ, że nie może dać wiary zeznaniom świadka F. o popełnieniu pomyłki co do pozostawienia na fermie aż 11 kg produktu leczniczego Soludox 50%, zwłaszcza że oświadczenia o zwrocie 8 kg leku były wygenerowane przez lekarza już po wydaniu decyzji pierwszoinstancyjnej, jak również mogły być sporządzone ze względu na prowadzone postępowanie przez PLW w [...], które dotyczyło niedochowania okresu karencji u drobiu należącego do M. K. oddanego do uboju w dniu 16 sierpnia 2013 r. do zakładu B w [...]. Ponadto zeznania świadków różniły się w kwestii zauważenia pomyłki dotyczącej pozostawienia w leczeniu 8 kg Soludoxu 50%. Porównując informacje wynikające z oświadczenia oraz zeznań o zwrocie 8 kg leku i o zastosowaniu w ciągu 3 dni 3,3 kg leku, informacje wynikające z zeznań lekarza z dnia 3 sierpnia 2014 r. i zeznań hodowcy z 17 sierpnia 2014 r., a także rozważając, czy doksycyklina stwierdzona w wodzie jest pozostałością po stosowanym leczeniu, organ stwierdził, że drób oddany do uboju dostawał wodę zawierającą doksycyklinę, która nie może być pozostałością po leczeniu ze względu na brak w badanej wodzie innych leków stosowanych już po produkcie Soludox, tj. Giraxa - substancja czynna - kolistyna i Octacillin - substancja czynna - amoksycylina. W związku z powyższym organ uznał, że doksycyklina stwierdzona w wodzie pobranej do badania w dniu 19 sierpnia 2013 r. znalazła się w wodzie nielegalnie. Podkreślił przy tym, że hodowca nie ma prawa nabywać leków na receptę, a takimi są antybiotyki, w tym przypadku doksycyklina. Również ze względu na to, że hodowca nie przyznał się do jej stosowania i nie ma innych kart potwierdzających jej zastosowanie, organ przyjął, że zakupiono ją z nielegalnego źródła i zastosowano nielegalnie, a zwierzęta poddawane były nielegalnym zabiegom. W ocenie OWLW, nie można również definitywnie stwierdzić, że hodowca dodał doksycyklinę po dniu 16 sierpnia 2014 r., tj. po oddaniu drobiu do uboju, ponieważ nie można było przeprowadzić badania mięsa drobiu, dlatego tym bardziej należało wszystkie produkty pozyskane z mięsa i z nim przetworzone w dniu 16 sierpnia 2013 r., zaliczyć do kat. 1. Dodatkowo wskazał organ odwoławczy na trudności w określeniu zakupu i zbycia - w ramach leczenia - produktu Soludox z uwagi na kradzież komputera i dokumentacji za okres 5 lat, należących do lekarza.

W dalszej kolejności organ odwoławczy w sposób bardzo szczegółowy omówił powody uznania, że lekarz określił niewłaściwy okres karencji, tzn. 3 dni, a nie 12 dni, wskazując przy tym na wiele nieścisłości w zeznaniach i dokumentach, w tym także w porównaniu do dokumentacji prowadzonej u innych hodowców drobiu. Akcentował organ, że stosując dawki Soludoxu zgodnie z wyjaśnieniami lekarza, byłyby one zbyt małe w stosunku do zaleconych przez producenta jako leczniczych. Po analizie zeznań świadków i dokumentów przez nich przedstawionych, odmówił wiarygodności zeznaniom świadków, a wydając rozstrzygnięcie w sprawie oparł się m.in. na dokumentach, które były podstawą wydania decyzji organu pierwszej instancji oraz na podstawie opinii PIW-PIB w Puławach, która potwierdza potrzebę podjęcia działań zapobiegawczych.

Na powyższą decyzję Opolskiego Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii w Opolu skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu wniosła Spółka A Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa z siedzibą w [...] (jak wynika z wypisu z Krajowego Rejestru Sądowego z dnia 28 stycznia 2015 r. ww. Spółka powstała w wyniku przekształcenia B Spółka z o.o. Spółka komandytowo-akcyjna z siedzibą w [...]), reprezentowana przez pełnomocnika. Skarżonej decyzji zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego. W zakresie naruszenia prawa materialnego wskazała na § 14 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 28 lipca 2008 r. oraz art. 8 rozporządzenia nr 1069/2009 przez błędne zakwalifikowanie przedmiotowych produktów, jako pochodzących od zwierząt, które poddawane były nielegalnym zabiegom w rozumieniu art. 1 ust. 2 lit. d Dyrektywy Rady 96/22/WE z dnia 29 kwietnia 1996 r. lub art. 2 lit. b Dyrektywy Rady 96/23/WE z dnia 29 kwietnia 1996 r., do produktów ubocznych kategorii pierwszej. Odnośnie zarzutu naruszenia przepisów postępowania wskazała Spółka na art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 1 i 3 K.p.a. Zdaniem skarżącej, naruszenie prawa procesowego polegało na zaniechaniu wnikliwego rozpoznania sprawy i wyjaśnienia całokształtu okoliczności faktycznych oraz prawnych istotnych dla jej rozstrzygnięcia, a w konsekwencji doprowadziło do wydania zaskarżonej decyzji w oparciu o materiał dowodowy oceniony jednostronnie, selektywnie i nieobiektywnie, zwłaszcza w zakresie ustalenia, że nie został dochowany przez hodowcę okres karencji. W związku z tymi zarzutami skarżąca domagała się uchylenia obu wydanych w sprawie decyzji oraz zasądzenia kosztów procesu.

W uzasadnieniu skargi Spółka wskazała, że w świetle § 14 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 28 lipca 2008 r. warunkiem koniecznym dla zakwalifikowania produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego, jako materiał kategorii 1, jest uprzednie stwierdzenie lub podejrzenie podawania zwierzętom substancji niedozwolonych. Z samego faktu stosowania przez M. K. preparatu leczniczego, jak również niepodania przez tego hodowcę informacji o stosowaniu leku Soludox 50% w dokumencie dotyczącym łańcucha żywnościowego, nie sposób wyprowadzić twierdzenia o podawaniu lub podejrzeniu podawania zwierzętom substancji niedozwolonych lub poddawania zwierząt nielegalnym zabiegom. W ocenie skarżącej, organ drugiej instancji podtrzymał również błędną wykładnię przepisu art. 8 lit. c i d rozporządzenia nr 1069/2009 w zestawieniu z art. 2 lit. b Dyrektywy Rady nr 96/23/WE z dnia 29 kwietnia 1996 r., przyjmując arbitralnie, że mają one zastosowanie w sprawie. Akcentowała także, że w okolicznościach sprawy brak jest uzasadnionych podstaw dla przyjęcia, iż miał miejsce wskazywany przez organ drugiej instancji przypadek nielegalnego leczenia, z którym, zdaniem skarżącej, możemy mieć do czynienia np. w razie podawania leków przy wystąpieniu ku temu przeciwwskazań, czy też łącznie z innymi lekami, które nie powinny być razem stosowane. Taka sytuacja nie miała miejsca i w efekcie błędnie zakwalifikowano sporne produkty do kategorii 1. W końcowym fragmencie skargi Spółka zarzuciła, że organ drugiej instancji w dalszym ciągu nie wyjaśnił stwierdzonych w decyzji sprzeczności i wątpliwości co do rzetelności przedstawionej dokumentacji i składanych oświadczeń, w tym prawidłowości ustaleń, iż nie został dochowany przez hodowcę okres karencji przewidziany przez producenta dla stosowanej przez hodowcę dawki preparatu leczniczego Soludox 50%.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodatkowo, odnosząc się do zarzutów skargi, organ stwierdził, że nie naruszył prawa procesowego i zastosował się do uwag oraz wskazań wyroku z dnia 25 marca 2014 r., jak również szczegółowo odniósł się do zarzutów strony. Podkreślił, że na dzień wydania decyzji z dnia 23 sierpnia 2013 r. PLW w Opolu nie miał wiedzy, jakie substancje stwierdzono w badanej wodzie pobranej na fermie M. K.. Jednak sam fakt, że wynik badania wody wskazuje na obecność antybiotyków lub substancji przeciwbakteryjnych po zakończonym okresie leczenia, a jednocześnie nie wskazano całego leczenia w dokumencie dotyczącym łańcucha żywnościowego zwierząt kierowanych do uboju, dawało podstawę PLW w Opolu do podejrzenia zastosowania produktów leczniczych, do stosowania których właściciel nie chciał się przyznać, a w efekcie także do podejrzenia o stosowaniu nielegalnego leczenia, przez które należy rozumieć również podawanie leku bez wiedzy lekarza lub przez okres dłuższy niż określony w karcie leczenia oraz leku niewiadomego pochodzenia. Organ przypomniał, że wykrycie w dniach 19 sierpnia 2013 r. w wodzie do pojenia doksycykliny świadczy o nielegalnym leczeniu, do którego nikt nie chce się przyznać. Ponadto podkreślił, że w zaskarżonej decyzji wskazano, na czym polegają sprzeczności w wyjaśnieniach i zeznaniach świadków, zaś w kwestii dokumentacji zachodzi podejrzenie podrabiania i fałszowania.

Przy piśmie z dnia 1 kwietnia 2015 r. organ przesłał kopię wyroku Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...], sygn. akt [...], skazującego M. K. za czyn polegający na zatajeniu w dokumencie "informacja dotycząca łańcucha żywnościowego zwierząt kierowanych do uboju" w dniu 16 sierpnia 2013 r. informacji o leczeniu drobiu i stosowaniu preparatów leczniczych Soludox 50%, co skutkowało przekazaniem do uboju 4071 sztuk brojlerów - kurczaków do Zakładu B.

Na rozprawie sądowej pełnomocnik organu podtrzymał stanowisko zawarte w odpowiedzi na skargę. Ponowił argumentację przedstawioną w obu decyzjach organu odwoławczego. Podkreślił, że zalecenia Sądu zostały w całości wykonane przez organ.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga podlega oddaleniu.

Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej czy celowościowej. Badana jest wyłącznie legalność aktu administracyjnego, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego, trafność ich wykładni oraz prawidłowość przyjętej procedury.

Na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a., uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). W przypadku braku wskazanych uchybień, jak również braku przyczyn uzasadniających stwierdzenie nieważności aktu, bądź stwierdzenia wydania go z naruszeniem prawa (art. 145 § 1 pkt 2 i pkt 3 P.p.s.a.), skarga podlega natomiast oddaleniu, na podstawie art. 151 P.p.s.a.

Przeprowadzona przez Sąd, w granicach tak określonej kognicji, kontrola legalności zaskarżonej decyzji wykazała, że nie została ona wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego ani przepisów postępowania, które mogłoby uzasadniać jej uchylenie.

Na wstępie odnotować należy, że sprawa, której dotyczy niniejsze postępowanie była już przedmiotem kontroli i oceny sądowej. W sprawie tej Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu wypowiedział się w wyroku z dnia 25 marca 2014 r., sygn. akt II SA/Op 75/14. Przy rozpatrywaniu niniejszej sprawy należało zatem mieć na uwadze regulację prawną zawartą w art. 153 P.p.s.a., zgodnie z którym ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu Sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność były przedmiotem zaskarżenia. Wyrażona w powołanym przepisie zasada związania orzeczeniem sądu oznacza, że orzeczenie to oddziałuje na przyszłe postępowanie, tak administracyjne, jak i sądowoadministracyjne. Zarówno organ administracji, jak i sąd, rozpatrując sprawę ponownie, obowiązane są zastosować się do oceny prawnej oraz wskazań zawartych w uzasadnieniu wyroku. W pojęciu "ocena prawna" mieści się, przede wszystkim, wykładnia przepisów prawa materialnego i prawa procesowego, a także sposobu ich zastosowania w rozpoznawanej sprawie. Związanie oceną prawną oznacza, że ani organ administracji, ani sąd administracyjny, nie mogą w przyszłości formułować innych, nowych ocen prawnych, które pozostawałyby w sprzeczności z poglądem wcześniej wyrażonym w uzasadnieniu wyroku, i mają obowiązek podporządkowania się mu w pełnym zakresie. Podkreślić także należy, że po uprawomocnieniu się orzeczenia, zawarte w nim stanowisko będzie wiążące nie tylko dla organów wymienionych w art. 153 P.p.s.a., bowiem po myśli art. 170 P.p.s.a., orzeczenie prawomocne wiąże zarówno strony i sąd, który je wydał, oraz inne sądy i organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych również inne osoby. Jeżeli więc strona doprowadzi do uprawomocnienia się danego wyroku, wówczas kwestie prawne przesądzone w tym wyroku i zawarte w nim wskazania są wiążące dla organów administracyjnych orzekających w sprawie, tegoż sądu, jak i innych organów (por. wyrok NSA z dnia 10 lutego 2011 r., sygn. akt I OSK 1241/10, zamieszczony na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych (CBOSA) -www.orzeczeniansa.gov.pl). Jeśli natomiast organ administracyjny pomija przy ponownym wydawaniu decyzji ocenę prawną wyrażoną przez sąd w wyroku, narusza tym samym zasadę związania tą oceną, a to z kolei oznacza, że podjęty akt lub czynność są wadliwe (tak: NSA w wyroku z dnia 20 listopada 2008 r., sygn. akt I OSK 1850/07, LEX nr 526070).

Rozstrzygając niniejszą skargę, Sąd był związany zatem zarówno ustaleniami, które zapadły w toku rozpoznawania skargi B Sp. z o.o. Sp. komandytowo-akcyjna, zakończonej prawomocnym wyrokiem WSA w Opolu z dnia 25 marca 2014 r. uwzględniającym skargę Spółki, jak i oceną prawną Sądu oraz wskazaniami zawartymi w tym wyroku.

Dokonując oceny zakresu związania organu odwoławczego w ponownym rozpoznaniu sprawy ustaleniami Sądu, wynikającymi z prawomocnego wyroku z dnia 25 marca 2014 r., celowe jest przeprowadzenie analizy jego uzasadnienia. Uchylając wcześniejszą decyzję organu odwoławczego z dnia 16 grudnia 2013 r., Sąd stwierdził, że organ odwoławczy nie wyjaśnił stanu faktycznego sprawy, w szczególności co do wielkości dawki preparatu Soludox 50% rzeczywiście zastosowanej w dniu 10 sierpnia 2013 r., oraz faktu podawania preparatu w dniach następnych i wówczas stosowanych dawek. Nie dokonał również prawidłowej interpretacji dokumentu w postaci "Karty leczenia nr [...]" w kontekście pozostałych dowodów zgromadzonych w sprawie, a także nie wyjaśnił, na jakiej podstawie uznał, że w pierwszym dniu leczenia została osobiście przez A. F. zastosowana zwiększona dawka preparatu Soludox. Akcentując szczególną moc dowodową dokumentu urzędowego, jakim jest "Karta leczenia nr [...]", wskazywał Sąd na możliwość przeprowadzenia innego dowodu, zwłaszcza jeśli dotyczy to kwestii związanej z prawidłową interpretacją treści dokumentu. Tym innym dowodem była m.in. "Faktura korygująca nr [...]" dotycząca zwrotu 8 kg preparatu Soludox 50%. Z tego też względu, zdaniem Sądu, stwierdzenie organu odwoławczego o nieprzydatności zeznań świadków w sprawie nie jest przesłanką negatywną do przeprowadzenia żądanego dowodu. W ocenie Sądu, błędem było również nieprzeprowadzenie analizy "Karty leczenia nr [...]", dotyczącej czynności lekarsko-weterynaryjnych dokonywanych w dniu 12 sierpnia 2013 r., z której wynika fakt podawania w dniach 12 i 13 sierpnia 2013 r. preparatów Giraxa i Ostacillin oraz brak ustalenia składu tych preparatów, jak również niewyjaśnienie, jaki jest okres karencji preparatu Soludox 50% przy dawce wynoszącej 40 mg substancji czynnej na 1 kg masy ciała, przy ewentualnym jednorazowym tylko podaniu preparatu w takiej dawce. W konsekwencji, Sąd uznał, że organ nie ocenił pod kątem art. 2 lit. b dyrektywy Rady 96/23/WE, czy dopuszczalne było podawanie środków preparatów Giraxa i Ostacillin przy założeniu, że bezpośrednio wcześniej preparat Soludox 50% został zastosowany w dwukrotnie wyższej niż dopuszczalna dawce. Formułując wiążące wskazania dla organu, Sąd stwierdził, że rzeczą organu będzie wyjaśnienie sprawy w podanym wyżej zakresie, w tym również poprzez przeprowadzenie - przy uwzględnieniu procedury przewidzianej w art. 52 K.p.a. - dowodu z przesłuchania świadków A. F. i M. K. odnośnie sposobu podawania preparatu leczniczego w dniach 10-12 sierpnia 2013 r., a następnie zinterpretowanie znajdującego się w aktach administracyjnych materiału dowodowego i wydanie stosownej decyzji.

Oceniając zaskarżoną decyzję w kontekście przepisów prawa oraz wytycznych wynikających z ww. wyroku, należy stwierdzić, że organ prawidłowo wykonał zalecenia Sądu. Z przesłanego materiału dokumentacyjnego wynika, że ponownie rozpoznając sprawę organ odwoławczy przeprowadził dodatkowe postępowanie wyjaśniające, włączając do akt sprawy nowe dowody, a następnie ocenił cały zgromadzony materiał dowodowy, wykazując - bardzo szczegółowo - sprzeczności w zeznaniach świadków oraz odniósł się do zarzutów strony, co znalazło wyraz w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Uzasadnienie tej nowej decyzji jest zgodne z dyrektywami wynikającymi z art. 107 § 3 K.p.a., ponieważ w uzasadnieniu faktycznym wskazano fakty uznane za udowodnione, jak też dowody, na których organ się oparł. Z kolei, uzasadnienie prawne kontrolowanej decyzji to obszerne i wnikliwe wyjaśnienie jej podstawy prawnej, według aktualnego stanu prawnego, z przytoczeniem przepisów prawa materialnego mających w sprawie zastosowanie. W konsekwencji Sąd uznał, że decyzja będąca przedmiotem skargi jest prawidłowa, zaś zarzuty i argumenty podniesione w skardze nie zasługują na uwzględnienie.

Wyjaśniając bliżej to stanowisko, przypomnieć należy, że skarga Spółki A została wywiedziona od decyzji Opolskiego Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii w Opolu, utrzymującej w mocy - opisaną wcześniej - decyzję Powiatowego Lekarza Weterynarii w Opolu z dnia 23 sierpnia 2013 r., nr [...], w której zawarto kilka zakazów i nakazów w związku z wykryciem - w pobranej w dniu 19 sierpnia 2013 r. próbce wody przeznaczonej do pojenia drobiu - obecności pozostałości antybiotyków lub innych substancji o działaniu przeciwbakteryjnym, co świadczy o niezachowaniu okresu karencji dla produktu leczniczego weterynaryjnego lub stosowania innych produktów o takim działaniu, a także z uwagi na nieujawnienie w stosownej dokumentacji ("Informacje dotyczące łańcucha żywnościowego zwierząt kierowanych do uboju") faktu leczenia drobiu, zgodnie z kartą leczenia nr [...]. OWLW w Opolu, rozpoznając ponownie sprawę, również uznał, dysponując dodatkowym materiałem dowodowym, że wykryta w wodzie obecność doksycykliny uzasadnia podejrzenie poddawania zwierząt niedozwolonym zabiegom, czyli działaniom nielegalnym. Nadto stwierdził, niezachowanie okresu karencji u drobiu skierowanego do uboju oraz zatajenie istotnych informacji dotyczących leczenia zwierząt. Kwestionując prawidłowość powyższych decyzji, Spółka A zarzuciła im szereg uchybień proceduralnych, a w szczególności nieprawidłowe i niewystarczające przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego oraz błędną ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Zanegowała także legalność zastosowanych względem niej środków zaradczych, nie godząc się z nałożonymi na mocy decyzji nr [...] zakazami i nakazami.

Odnosząc się do przedmiotu sprawy należało przede wszystkim ocenić, czy w wyniku ponownego rozpoznania sprawy organ wykazał w sposób zgodny z prawem, niebudzący wątpliwości i przekonujący, że w odniesieniu do partii kurcząt dostarczonych z fermy M. K. i poddanych ubojowi w dniu 16 sierpnia 2013 r. w zakładzie Spółki, zaistniały podstawy, w szczególności dowodowe, do nałożenia na skarżącą Spółkę określonych środków zaradczych sformułowanych w decyzji organu pierwszej instancji. Trzeba bowiem podkreślić, że niezbędnym i koniecznym elementem możliwości prawidłowego zastosowania norm prawa materialnego (w tym i tych uprawniających do zastosowania środków zaradczych) oraz stwierdzenia wystąpienia przesłanek w nich określonych, jest poczynienie przez orzekające organy jasnych, wyczerpujących i niebudzących wątpliwości ustaleń faktycznych, co powinno znaleźć wyraz w uzasadnieniu podjętych decyzji, sporządzonych zgodnie z wymogami art. 107 § 3 K.p.a. Podjęte w rozpoznawanej sprawie rozstrzygnięcie dotyczy m.in. zakazu zużycia do dalszej produkcji i wprowadzania na rynek produktów pochodzenia zwierzęcego oraz nakazu wycofania ich z obrotu. Kompetencja do zastosowania przez organy w niniejszej sprawie przepisów art. 54 rozporządzenia nr 882/2004 wynika z art. 7 ust. 1 obowiązującej w dacie orzekania ustawy z dnia 16 grudnia 2005 r. o produktach pochodzenia zwierzęcego (cyt. wyżej - zwana w skrócie "ustawą"), zgodnie z którym powiatowy lekarz weterynarii albo urzędowy lekarz weterynarii z upoważnienia powiatowego lekarza weterynarii wydają decyzje administracyjne lub wykonują czynności w celu realizacji zadań wynikających z przepisów rozporządzenia nr 853/2004, rozporządzenia nr 854/2004 i rozporządzenia nr 882/2004 lub z przepisów Unii Europejskiej wydanych w trybie tych rozporządzeń.

Ponadto przepis § 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 października 2006 r. w sprawie określenia spraw rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych przez powiatowego lekarza weterynarii albo urzędowego lekarza weterynarii z upoważnienia powiatowego lekarza weterynarii (Dz. U. z 2012 r., poz. 1367, z późn. zm.) - wydany na podstawie art. 7 ust. 4 ustawy - stanowi, że powiatowy lekarz weterynarii, w celu realizacji zadań wynikających z przepisów rozporządzenia nr 882/2004, wydaje decyzje administracyjne w sprawie zastosowania środków, o których mowa w art. 54 ust. 2 oraz cofnięcia środków, o których mowa w art. 54 ust. 2. Kompetencja Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii, jako organu wyższego stopnia wynika natomiast z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej (Dz. U. z 2010 r. nr 112, poz. 744, z późn. zm.).

Zgodnie z art. 54 ust. 1 rozporządzenia nr 882/2004, w sytuacji, gdy właściwy organ wykryje niezgodności, podejmuje on działanie zapewniające, że podmiot gospodarczy zastosuje środki zaradcze. Podczas decydowania, jakie podjąć działanie, właściwy organ uwzględnia rodzaj niezgodności oraz poprzednie dane podmiotu gospodarczego w zakresie niezgodności. Stosownie do ust. 2 tego przepisu, działanie o którym mowa w ust. 1 zawiera, gdzie jest to stosowne, następujące środki:

a) nałożenie procedur sanitarnych lub podjęcie wszelkich innych działań uważanych za niezbędne do zapewnienia bezpieczeństwa paszy lub żywności lub zgodności z prawem paszowym i żywnościowym, zasadami dotyczącymi zdrowia zwierząt lub dobrostanem zwierząt;

b) ograniczenie lub zakaz wprowadzania do obrotu, przywozu lub wywozu paszy, żywności lub zwierząt;

c) monitorowanie, oraz w razie konieczności, nakazanie wycofania i/lub zniszczenia paszy lub żywności;

d) upoważnienie do wykorzystania paszy lub żywności do celów innych niż te, do których były początkowo przeznaczone;

e) zawieszenie działania lub zamknięcie całego lub części danego przedsiębiorstwa na właściwy okres czasu;

f) zawieszenie lub wycofanie zatwierdzenia zakładu;

g) środki określone w art. 19 dotyczące przesyłek z państw trzecich;

h) wszelkie inne środki jakie właściwy organ uznaje za właściwe.

Dostrzec trzeba, że z preambuły do rozporządzenia nr 882/2004 wynika, że m.in. żywność powinna być bezpieczna i zdrowa, a prawodawstwo wspólnotowe zawiera zestaw reguł mających na celu zapewnienie osiągnięcia tego celu, przy czym reguły te obejmują produkcję i wprowadzanie żywności do obrotu (pkt 1).

W świetle powyższego wskazać przyjdzie, że w okolicznościach faktycznych zaistniałych w niniejszej sprawie, kompetencje organu wynikające z art. 54 ust. 1 i 2 rozporządzenia nr 882/2004, w sensie materialnym, na gruncie prawa unijnego związane są z wymogami wynikającymi z art. 8 (wykaz materiału kategorii 1) i art. 12 (usuwanie i stosowanie materiału kategorii 1) rozporządzenia nr 1069/2009, a na gruncie prawa krajowego - z zakazem wynikającym z art. 16 ust. 1 i ust 2a ustawy. Po myśli ostatnio wskazanej regulacji, niedopuszczalne jest podawanie zwierzętom, z których lub od których pozyskuje się produkty pochodzenia zwierzęcego, substancji niedozwolonych oraz pozyskiwanie takich produktów od zwierząt lub ze zwierząt, w których tkankach lub narządach stwierdzono obecność tych substancji. Zakazuje się wprowadzania na rynek produktów pochodzenia zwierzęcego:

1) pozyskanych ze zwierząt lub od zwierząt, którym podawano produkty lecznicze, jeżeli produkty te pozyskano przed upływem okresu karencji określonego dla danego produktu leczniczego;

2) będących zwierzętami, którym podawano produkty lecznicze, jeżeli zwierzęta te są wprowadzane na rynek przed upływem okresu karencji określonego dla danego produktu leczniczego.

Prawidłowo zatem przepisy te wskazane zostały w zaskarżonej decyzji jako podstawa prawna dokonanej oceny. Organy obu instancji legitymowały się więc podstawami prawnymi do działania i wydania decyzji w sprawie, a podstawy te wynikają nie tylko z przepisów prawa krajowego, lecz również z przepisów prawa unijnego.

Wbrew zarzutom skargi, na podstawie zebranego materiału dowodowego organ odwoławczy prawidłowo stwierdził, że wykrycie w wodzie przeznaczonej do pojenia drobiu antybiotyku, tj. doksycykliny, uzasadniało wniosek, że drób pochodzący z hodowli M. K., poddany w dniu 16 sierpnia 2013 r. ubojowi w zakładzie skarżącej Spółki, leczony był nielegalnie, co uprawniało i zobowiązywało organ do podjęcia stosowanych działań i środków zaradczych. Wszczęcie postępowania w niniejszej sprawie nastąpiło na skutek uzyskania przez PLW w [...] informacji o stosowaniu na fermie M. K. dużej ilości antybiotyków w trakcie tuczu brojlerów. Organ ten pobrał na fermie w dniu 19 sierpnia 2013 r. próbkę wody do badania w kierunku wykrycia substancji przeciwbakteryjnych. W dniu 22 sierpnia 2013 r. organ pierwszej instancji otrzymał z laboratorium ZHW w Łodzi wynik badania stwierdzający w badanej próbce wody obecność pozostałości antybiotyków lub innych substancji o działaniu przeciwbakteryjnym. Z kolei, w sprawozdaniu z badań nr [...], wykonanym przez Państwowy Instytut Weterynaryjny Państwowy Instytut Badawczy w Puławach, stwierdzono w pobranej próbce wody przeznaczonej do pojenia drobiu obecność doksycykliny w stężeniu 3,06 +/- 1,11 ug/l. W związku z powyższym wskazać należy, że wobec braku wiarygodnego przeciwdowodu organ nie mógł odrzucić faktu stwierdzonego w dokumencie urzędowym, który na zasadzie art. 76 § 1 K.p.a. korzysta z tzw. "zwiększonej mocy dowodowej". Tym samym, brak było podstaw do kwestionowania wyniku przeprowadzonego badania próbki wody. Zatem, fakt wykrycia w dniu 19 sierpnia 2013 r. obecności doksycykliny w wodzie przeznaczonej do pojenia drobiu, jak słusznie akcentował organ odwoławczy, stanowić mógł bądź o legalnym leczeniu - w sytuacji wykazania tej okoliczności, co jednak nie nastąpiło, bądź o nielegalnym leczeniu.

W tym miejscu odnotowania wymaga, że w wyniku ponownego rozpoznania sprawy organ odwoławczy, uwzględniając zalecenia Sądu, szczegółowo odniósł się do zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w tym w szczególności: kart leczenia drobiu wystawionych na fermie M. K., świadectwa zdrowia drobiu oraz wyjaśnień lekarza weterynarii – A. F. oraz M. K. Analizując powyższe dowody, organ ustalił, że oprócz leczenia, o jakim mowa w karcie leczenia zwierząt nr [...] z dnia 10 sierpnia 2013 r., a z której to karty wynika, iż w dniach 10-12 sierpnia 2013 r., po stwierdzonej "sepsie", zastosowano leczenie preparatem Soludox 500 mg/g (substancja czynna - doksycyklina), w tym samym stadzie oraz dla tej samej ilości zwierząt, po rozpoznaniu "nieżytu jelita", w dniach od 12-13 sierpnia 2013 r. zastosowano również leczenie preparatem Giraxa 50 mg/g (substancja czynna - kolistyna) oraz Octacillin 500 g (substancja czynna - amoksycylina), co wynika z karty leczenia nr [...] z dnia 12 sierpnia 2013 r. Ponadto w dniach 19-20 sierpnia 2013 r. zastosowano Octacillin 500 g, z kolei w okresie od 14-18 sierpnia 2013 r. nie stosowano leczenia drobiu (brak kart leczenia oraz oświadczeń o prowadzonym leczeniu). Uwzględniając zatem wynik badania stwierdzający obecność doksycykliny w wodzie służącej do pojenia drobiu, organ trafnie wywodził, że gdyby przyjąć, że doksycyklina jest pozostałością stosowanego w dniach 10-12 sierpnia 2013 r. Soludoxu 500 mg/g w systemie pojenia zwierząt, to należy uznać, że drób oddany do uboju w dniu 16 sierpnia 2013 r. poddawany był niedopuszczalnym zabiegom, ponieważ prowadzono nielegalne, dalsze podawanie antybiotyku. Jednak brak obecności w badanej wodzie antybiotyków, tj. Giraxa 50 mg/g (sustancja czynna - kolistyna) i Octacillin 500 g (substancja czynna - amoksycylina), zastosowanych w dniach 12-13 sierpnia 2013 r., czyli o dzień dłużej niż Soludox 500mg/g, wyklucza przypuszczenie, że mogła to być pozostałość produktu leczniczego z pierwszego okresu leczenia. Odnosząc się z kolei do karty leczenia prowadzonego na fermie M. K. w dniach 19-20 sierpnia 2013 r., gdzie zastosowano produkt leczniczy Octacillin 500 g, oraz do oświadczenia M. K. z dnia 22 sierpnia 2013 r. o osobistym stosowaniu w wodzie produktów leczniczych Giraxa 50 mg/g oraz Octacillin 500 g, organ uznał, że ww. substancje lecznicze musiałyby zostać stwierdzone w badanej wodzie i to w wysokim leczniczym stężeniu, ponieważ podane zostały w dniu pobrania próbki i miały być stosowane w dniu następnym, więc hodowca nie mógł oczyszczać systemu pojenia wody, a ponadto, jak wynika z badania wody, nie stwierdzono obecności tych substancji. Powyższe, także zdaniem Sądu, świadczy o nielegalnym stosowaniu doksycykliny, czyli bez zgody lekarza i z niewiadomego źródła. Brak jest przy tym jakiegokolwiek dowodu (np. oświadczenia hodowcy), że środek ten był stosowany po 16 sierpnia 2013 r. W efekcie, wystąpiły wystarczające podstawy do stwierdzenia, że wykryta w wodzie dosycyklina była stosowana u drobiu przekazanego do uboju w dniu 16 sierpnia 2013 r., a jej pozostałości znajdowały się w tkankach ubitych zwierząt. Poza tym brak udowodnienia przez hodowcę legalności stosowanego antybiotyku powoduje uznanie, że jest to lek niewiadomego pochodzenia, stąd produkty mięsne należy potraktować jako uboczne produkty pochodzenia zwierzęcego kategorii pierwszej.

Organ wyjaśnił również, że karty leczenia o numerze 22/08/13 nie było w dniu 14 sierpnia 2013 r., tj. w dniu wystawiania świadectwa zdrowia dla zwierząt na fermie, ponieważ hodowca przedłożył ją dopiero w dniu 22 sierpnia 2013 r. Ponadto, informacji dotyczącej zastosowania leczenia preparatem Giraxa 50 mg/g oraz Octacillin 500 g nie było w dokumencie "Informacje dotyczące łańcucha żywnościowego zwierząt kierowanych do uboju" wypełnianym przez hodowcę M. K. Skoro zatem, właściciel zwierząt nie przedstawił żadnej karty leczenia oraz oświadczenia na stosowanie leków zawierających doksycyklinę w dniach 13-19 sierpnia 2013 r., celnie organ argumentował, że niekoniecznie musiał być to zastosowany przez lekarza Soludox 500 mg/g. Nawet jeżeli to ten sam produkt użyty przez lekarza i nawet biorąc pod uwagę określony przez lekarza 3-dniowy okres karencji, to nieoczyszczenie systemu pojenia przez hodowcę doprowadziło do podawania leku będącego w systemie pojenia od 12-19 sierpnia 2013 r. W tym wypadku hodowca niesamowolnie, ale jednak świadomie dopuścił do podawania leku z wodą, a takie działanie trzeba uznać za poddawanie zwierząt nielegalnym zabiegom.

Odnosząc się z kolei do ilości zużytego preparatu Soludox 500 mg/g, organ nie dał wiary wyjaśnieniom złożonym na tę okoliczność przez lekarza wet. A. F. oraz i M. K. W ocenie Sądu, zgodzić należało się ze stanowiskiem, że zalecenie przez lekarza zastosowania dawki leku 20 mg/kg m.c. produktu na 1 kg nie przesadza o tym, że w rzeczywistości tej wielkości dawkę zastosowano u drobiu M. K., tym bardziej, że u drobiu rozpoznano sepsę - chorobę przebiegającą z ostrymi stanami posocznicowymi, zmianami anatomopatologicznymi - której leczenie, zgodnie ze sztuką lekarską, wymaga zastosowania większych dawek. Organ wyjaśnił, że na okoliczność prawidłowej interpretacji zapisów dawki prowadzonego leczenia dołączył do akt sprawy, jako dodatkowe dowody, uzyskane przez inspektorów karty leczenia nr [...] z dnia 12 sierpnia 2013 r. i nr [...] z dnia 20 maja 2013 r. wystawione przez tego samego lekarza weterynarii na leczenie drobiu na fermie B. D. w [...]. Badając powyższe dowody stwierdził, że zapisy w kartach leczenia dotyczą dawki produktu leczniczego, czyli dawki substancji czynnej. Kierując się tym ustaleniem oraz danymi z karty leczenia nr [...], wyliczył, że zastosowano 83,82 mg preparatu na 1 kg m.c. Następnie, wskazując na charakterystykę produktu Soludox 500 mg/g, podał, że producent zaleca stosowanie u kur dawki 10 mg hyklanu doksycykliny (20 mg produktu) na 1 kg m.c. na dobę przez 3-4 kolejne dni w przypadku zakażeń wywołanych przez P. multocida albo 20 mg hyklanu doksycykliny (40 mg produktu) na 1 kg m.c. na dobę przez 3-4 kolejne dni w przypadku zakażeń wywołanych przez O. rhinotracheale. W związku z powyższym podzielić należało stanowisko organu, że skoro w karcie charakterystyki producent nie podał innych dawek, to choć lekarz stwierdza, że np. zastosował 10 mg/1 kg m.c. produktu, tj. 5 mg/kg m.c. substancji czynnej (w niniejszej sprawie "4 szt. 20 mg/kg m.c. wody per Os. przez 1 dni, a dla leków pozostawionych przez 2 dni"), wystąpiły podstawy do uznania, że we wszystkich kartach leczenia, tj. nr [...], nr [...], nr [...], wpisuje lub wpisywał substancję czynną, pomimo wyjaśnienia, że wpisuje produkt. Słusznie OWIW nie dał wiary zeznaniom lekarza, bo dawki podane w kartach leczenia nr [...] i [...], tj. 10 mg/kg m.c produktu leczniczego, czyli 5 mg/kg m.c. substancji czynnej w przeliczeniu na ilość zwierząt oraz ilość dni stosowania, świadczyłyby o błędzie lekarskim i stosowaniu dawek podprogowych, które nie powinny dać efektu leczniczego. Dawki te mogą natomiast działać jako niedozwolony stymulator wzrostu.

Podsumowując, organ uprawiony był do stwierdzenia, że okres karencji, przy zastosowanej dawce produktu leczniczego (4 kg na dzień, przez trzy dni, a nawet 4 kg tylko w jednym, pierwszym dniu) powinien wynosić 12 dni, zatem przedmiotowego uboju w dniu 16 sierpnia 2013 r. dokonano w okresie karencji. W tej kwestii organ wskazał na wiele nieścisłości w zeznaniach i dokumentach, w tym także w porównaniu do dokumentacji prowadzonej u innych hodowców drobiu. Dla potwierdzenia swojego stanowiska zasadnie też powołał się na opinię PIW-PIB w Puławach, z której wynika, że przy wielkości dawki wynoszącej 10 mg hyklanu doksycykliny (20 mg produktu) na kg masy ciała na dobę, stosowanej przez przez 3-4 kolejne czas karencji wynosi 3 dni, a 12 dni przy dawce wynoszącej 20 mg hyklanu doksycykliny (40 mg produktu) na kg masy ciała na dobę. W komentowanej opinii odnotowano, że z uwagi na rozbieżności w podanej liczbie opakowań Soludoxu 50 użytych do leczenia i informacjami zawartymi w innych dokumentach, nie ma możliwości jednoznacznego określenia wielkości zastosowanej dawki i związanego z tym okresu karencji. Wskazano jednak, że w przypadku zostawienia 4 opakowań plw Soludox 50 w dawce 20mg/kg m.c., używając w pierwszym dniu 1 kg, a pozostałą część przez następne dwa dni, to przy takim zaordynowaniu po pierwszym dniu pozostawały jeszcze 3 kg produktu, które albo zostały podzielone na dwa kolejne dni po 1,5 kg albo też podawanie zostało przedłużone jeszcze o jeden dzień - w sumie 4 dni po 1 kg. Zatem, zachowując 3-dniową karencję nie można było poddać kur ubojowi w dniu 16 sierpnia 2013 r., tylko przynajmniej dzień później. W świetle ustaleń opinii, przy rozpoznaniu "sepsy" mało prawdopodobne jest zastosowanie Soludoxu 50 w dawce 20mg/kg m.c. przez trzy dni, ponieważ przy takiej dawce zachodzi duże ryzyko braku efektów terapeutycznych. Istnieje więc duże prawdopodobieństwo, że zastosowano wyższą dawkę (np. 40 mg/kg m.c.) niż wskazano w dokumencie, co wiąże się z koniecznością zastosowania okresu karencji 12 dni. W opinii wskazano również, że niedotrzymanie warunków dotyczących wysokości dawki, czasu podawania i okresu karencji może prowadzić do pojawienia się ich pozostałości leku w żywności. Przy zastosowaniu niższej dawki - 20 mg/kg m.c. i niedochowaniu okresu karencji mogło zaistnieć ryzyko, że w przypadku szczególnie wrażliwych konsumentów, głównie dzieci, wystąpią reakcje alergiczne i ewentualne zaburzenia w funkcjonowaniu przewodu pokarmowego. Z kolei, przy zastosowaniu wyższej dawki - 40 mg/kg m.c. i zastosowaniu 3-dniowego okresu karencji nie można wykluczyć wystąpienia mocniejszych efektów negatywnego oddziaływania pozostałości doksycykliny. Końcowo, w opinii stwierdzono, że w związku z możliwością wystąpienia działań niepożądanych w organizmie konsumentów po spożyciu mięsa drobiowego zawierającego pozostałości doksycykliny, działania zapobiegawcze podjęte w tym zakresie są zasadne.

W kontrolowanej decyzji organ odwoławczy prawidłowo zaznaczył, że nie jest uprawniony do oceny, czy zastosowanie dwóch leków w jednym dniu jest niedozwolone, w sytuacji gdy nie jest to wyraźnie znaczone w charakterystyce danych produktów leczniczych. Każdorazowo musi odnosić się do dawki zastosowanych leków, gdyż od tego uzależniony jest okres karencji. Powinien ustalić, czy lek pochodzi z legalnego źródła, czy lekarz zakupił go w legalny sposób, czy lek jest zarejestrowany w Urzędzie Rejestracji Produktów Leczniczych Wyrobów Medycznych i Produktów Bakteriobójczych. Trafnie zwrócił ponadto uwagę na niewłaściwie prowadzoną dokumentację lekarsko-weterynaryjną, zarówno co do okoliczności zwrócenia 8 kg preparatu leczniczego, jak i nieodnotowania wykonania sekcji zwłok oraz zmian w stosowaniu antybiotyku. To wszystko oraz ujawnienie tylko jednej karty leczenia niewątpliwie wprowadziło w błąd lekarza wystawiającego świadectwo zdrowia dla zwierząt kierowanych do uboju. Słusznie także zauważył organ, że zeznania hodowcy i lekarza tylko w części się zgadzają, czyli odnośnie miejsca wystawienia karty, natomiast nie zgadzają się w kwestii zwrotu leku. W ocenie organu, nie można mówić o pomyłce w zakresie pozostawienia ilości opakowań leku, tym bardziej, że nie był w tym dniu podawany oraz nie wyliczono dawek innych leków, jak i nie pozostawiono żadnych innych leków na farmie. W związku z powyższym podzielić należało argumentację, że skoro oświadczenie złożone przez lekarza weterynarii o zwrocie 8 kg nastąpiło już po wydaniu decyzji pierwszoinstancyjnej, to mogło być również sporządzone ze względu na prowadzone przez PLW w [...] postępowanie dotyczące niedochowania okresu karencji u drobiu należącego do M. K.

Uwzględniając dotychczas powiedziane, Sąd zgadza się z poglądem, że w sprawie wystąpiło zagrożenie zdrowia i życia ludzkiego produktem pochodzenia zwierzęcego, sporządzonym z tuszek drobiowych pochodzących z kurcząt poddanych ubojowi w dniu 16 sierpnia 2013 r. Takie stwierdzenie uzasadniało natomiast nałożenie na Spółkę B środków zaradczych określonych w decyzji organu pierwszej instancji. Z uwagi na brak możliwości określenia partii drobiu pochodzącego z fermy M. K., a poddanego ubojowi w dniu 16 sierpnia 2013 r. łącznie z drobiem z innych ferm, wszystkie produkty wytworzone tego dnia musiały zostać objęte zakazami określonymi w zaskarżonej decyzji. Zgodzić się trzeba również z organem, że przy wystąpieniu podejrzenia nielegalnego zastosowania antybiotyków, przede wszystkim należało wziąć pod uwagę zagrożenie zdrowia publicznego, co oznacza, że działania podejmowane przez podmiot i wydane decyzje przez organ nadzoru mające na celu ochronę zdrowia publicznego musiały być podejmowane niezwłocznie i adekwatnie do zagrożenia.

Na ocenę w powyższym zakresie nie mogły wpłynąć zeznania słuchanych w sprawie świadków. Organ odwoławczy zasadnie wskazywał, że takie okoliczności jak: brak kart leczenia na fermie w trakcie kontroli i dostarczanie ich w późniejszych okresach; brak zgodności danych z kart leczenia z wcześniejszymi oświadczeniami hodowcy w sprawie rodzaju i daty zastosowania dwóch dodatkowych leków (Giraxa 50 mg/g oraz Octacillin 500 g); brak informacji w karcie leczenia o wycofaniu 8 kg plw Soludox 50%, o zmianie leczenia i o dokonaniu sekcji zwierząt; niepoinformowanie będących na fermie inspektorów o leczeniu drobiu w dniach 12-13 sierpnia 2013 r. i nieokazanie im niewykorzystanego leku Soludox; niepodanie przez hodowcę w dokumentacji składanej w rzeźni informacji o stosowaniu produktów leczniczych, sprzeczności w zeznaniach świadków co do okoliczności zauważenia pomyłki dotyczącej pozostawienia w leczeniu zbyt dużej ilości Soludoxu oraz różniące się od siebie stanowiska lekarza i hodowcy w kwestii rodzaju leków stosowanych w leczeniu 19-20 sierpnia 2013 r. - podważają wiarygodność zeznań właściciela drobiu i lekarza oraz przedstawionej dokumentacji, a w efekcie nie dają podstaw do ich uwzględnienia.

Podkreślenia wymaga, że w odniesieniu do produktów pochodzenia zwierzęcego przepisy prawa dopuszczają wydanie decyzji w trybie art. 54 rozporządzenia nr 882/2004 zarówno w sytuacji, gdy stwierdzona zostanie obecność substancji niedozwolonych w próbkach produktów pochodzenia zwierzęcego (takich próbek nie można było pozyskać w niniejszej sprawie), jak również - niezależnie od tego - także w sytuacji, gdy w odniesieniu do zwierząt poddanych ubojowi ustalone zostanie niedochowanie wymaganego okresu karencji danego produktu leczniczego weterynaryjnego oraz zatajenie istotnych informacji dotyczących leczenia zwierząt. Jednym z zasadniczych celów działań podejmowanych przez organy w odniesieniu do reguł prawa żywnościowego, zgodnie z art. 5 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołującego Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiającego procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności (Dz. Urz. UE z 2002 r. nr L 31, s. 1, z późn. zm.), jest bowiem zapewnienie wysokiego poziomu ochrony zdrowia i życia ludzi oraz ochrony interesów konsumentów. W preambule do tego rozporządzenia wskazano na konieczność przyjęcia środków, których celem jest zagwarantowanie, aby niebezpieczna żywność nie była wprowadzana do obrotu i zagwarantowanie istnienia systemów, które identyfikują i odpowiadają na problemy bezpieczeństwa żywności w celu zapewnienia właściwego funkcjonowania rynków wewnętrznych oraz, aby chronić zdrowie ludzkie (pkt 10). Ponadto zaznaczono, że konieczne jest uwzględnienie wszystkich aspektów łańcucha produkcji żywności począwszy od produkcji podstawowej, aż do sprzedaży lub dostawy żywności do konsumenta, ponieważ każdy element może mieć potencjalny wpływ na bezpieczeństwo żywności (pkt 12).

W kontekście omówionych założeń i celów Unii dotyczących prawa żywnościowego, a także służących ich realizacji reguł i działań przewidzianych w przepisach obowiązującego prawa unijnego i krajowego, powtórzyć przyjdzie, że przeprowadzona w niniejszej sprawie kontrola i dokonane ustalenia dotyczące wymogów z art. 16 ustawy - w związku z ujawnieniem, że produkty pochodzenia zwierzęcego pozyskano przed upływem wymaganego okresu karencji, a także ustalenia odnośnie podawania zwierzętom poddanym ubojowi w zakładzie skarżącej niedozwolonych substancji oraz zatajenie faktu leczenia drobiu kierowanego do uboju (powyższa okoliczność potwierdzona w wyroku SR w [...] z dnia [...]) - stanowiły wystarczającą podstawę do zastosowania art. 54 ust. 1 i 2 rozporządzenia nr 882/2004, czyli do sformułowania zakazu zużywania do dalszej produkcji i wprowadzenia przedmiotowych produktów do obrotu, wycofania ich z obrotu oraz nakazu właściwego ich zagospodarowania oraz przygotowania listy odbiorców. Dodać trzeba, że organy nie muszą ustalać za pomocą badań, jaki wpływ na stan zdrowia zwierząt miało spożycie wody oraz wykazywać związku pomiędzy potencjalnym zagrożeniem dla życia i zdrowia ludzi a obecnością w wodzie podanej zwierzętom niedozwolonych składników.

W tym miejscu zauważenia wymaga, z uwagi na argumentację i zarzuty skargi, że przepis § 14 ust. 1 rozporządzenia z dnia 28 lipca 2006 r. znajduje zastosowanie w postępowaniu wyjaśniającym w zakładzie i chodzi w nim o potwierdzenie obecności substancji niedozwolonych w próbkach pobranych od zwierząt. Taka sytuacja, wobec braku możliwości ustalenia partii drobiu podanego ubojowi w dniu 16 sierpnia 2013 r. w zakładzie Spółki, nie miała miejsca. Wskazanie tej regulacji w decyzjach nie stanowiło jednak naruszenia, które mogło mieć jakikolwiek wpływ na wynik sprawy.

Ponadto, zdaniem Sądu, prawidłowo organy zakwalifikowały produkty wycofane z rynku, mocą decyzji, do produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego kategorii 1, o jakich mowa w art. 8 rozporządzenia nr 1069/2009. Zgodnie z art. 3 pkt 1 tego rozporządzenia, w granicach jego stosowania produkty uboczne pochodzenia zwierzęcego oznaczają całe zwierzęta martwe lub ich części, produkty pochodzenia zwierzęcego lub inne produkty otrzymane ze zwierząt nieprzeznaczone do spożycia przez ludzi, w tym komórki jajowe, zarodki i nasienie. Stosownie natomiast do art. 7 ust. 1 omawianego rozporządzenia zostały one sklasyfikowane w specjalnych kategoriach odzwierciedlających poziom zagrożenia dla zdrowia ludzi i zwierząt stwarzanego przez takie produkty, zgodnie z wykazami ustanowionymi w art. 8, art. 9 i art. 10. W myśl art. 8 lit. c materiał kategorii 1 obejmuje produkty uboczne pochodzenia zwierzęcego pochodzące ze zwierząt, które zostały poddane nielegalnym zabiegom, w rozumieniu art. 1 ust. 2 lit. d dyrektywy Rady 96/22/WE z dnia 29 kwietnia 1996 r. dotyczącej zakazu stosowania w gospodarstwach hodowlanych niektórych związków o działaniu hormonalnym, tyreostatycznym i ß-agonistycznym i uchylającej dyrektywy 81/602/EWG, 88/146/EWG oraz 88/299/EWG (Dz. Urz. UE z 1996 r., nr L 125, s. 3, z późn. zm.) lub w art. 2 lit. b dyrektywy Rady 96/23/WE z dnia 29 kwietnia 1996 r. w sprawie środków monitorowania niektórych substancji i ich pozostałości u żywych zwierząt i w produktach pochodzenia zwierzęcego oraz uchylającej dyrektywy 85/358/EWG i 86/469/EWG oraz decyzje 89/187/EWG i 91/664/EWG (Dz. Urz. UE z 1996 r., nr L 125, s. 10, z późn. zm.). Wskazany przepis art. 1 ust. 2 lit. d dyrektywy Rady 96/22/WE stanowi, że przez "nielegalne zabiegi" rozumieć natomiast należy używanie niedozwolonych substancji lub produktów, albo używanie substancji lub produktów dozwolonych w ustawodawstwie Wspólnoty do celów lub w warunkach innych niż te określone w ustawodawstwie Wspólnoty. "Nielegalne leczenie", w myśl art. 2 lit. b dyrektywy Rady 96/23/WE, oznacza z kolei stosowanie niedozwolonych substancji bądź produktów lub używanie substancji bądź produktów dozwolonych przez ustawodawstwo Wspólnoty do innych celów lub w innych warunkach, niż to zostało przewidziane w ustawodawstwie Wspólnoty, albo, gdzie jest to właściwe, w różnych ustawodawstwach krajowych. W świetle tych regulacji "nielegalne leczenie" będzie zatem polegało m.in. na stosowaniu produktów dozwolonych, lecz w innych warunkach niż przewidziano w ustawodawstwie, zaś "legalne stosowanie leków" to stosowanie zleconych przez lekarza w celach leczniczych produktów - jeśli lek jest na receptę i pochodzi z legalnego źródła. Skoro w stanie faktycznym niniejszej sprawy drób pojony były wodą z antybiotykiem zawierającym doksycyklinę już po zakończeniu leczenia tym lekiem, zleconego przez lekarza, a jednocześnie nie jest znane źródło, z jakiego antybiotyk ten pochodził, to drób nie mógł być przeznaczony do spożycia przez ludzi i stanowił produkt uboczny pochodzenia zwierzęcego pochodzący ze zwierząt, które zostały poddane nielegalnym zabiegom. Właściwe było więc uznanie ich za materiał kategorii pierwszej.

Reasumując, Sąd stwierdził, że rozstrzygnięcie podjęte w niniejszej sprawie znajduje umocowanie prawne. Brak jest zatem podstaw do wyeliminowania zaskarżonej decyzji z porządku prawnego. Wprawdzie uzasadnienia decyzji organów obarczone było wadami, gdyż powołano w nich również przepisy prawa, które w sprawie nie miały zastosowania, co mogło rodzić wątpliwości strony w kwestii zasadności i prawidłowości rozstrzygnięcia, niemniej jednak dostrzeżone przez Sąd i omówione wyżej wadliwości - choć uchybiające zasadom wynikającym z art. 8 (zasada pogłębiania zaufania uczestnika postępowania do władzy publicznej) i art. 11 (zasada przekonywania) K.p.a. - nie były istotne i nie mogły mieć żadnego wpływu na wynik sprawy. Prawidłowo dokonano bowiem ustaleń i oceny w zakresie stanu faktycznego, a rozstrzygnięcie wydane zostało w ramach posiadanych przez organy kompetencji i znajduje podstawy w obowiązujących przepisach prawa materialnego. Z uwagi na zagrożenie zdrowia ludzkiego, którego ochrona jest jednym z zasadniczych celów wskazanych powyżej regulacji prawnych, istniała również podstawa do odstąpienia od zasady zapewnienia stronie czynnego udziału na każdym etapie postępowania i zastosowania rygoru natychmiastowej wykonalności na podstawie art. 108 § 2 K.p.a.

Dokonując oceny zaskarżonej decyzji, Sąd z urzędu nie dopatrzył się innych uchybień stanowiących naruszenie prawa materialnego bądź przepisów postępowania, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia i które powinny skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji w trybie art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.