Wyrok NSA, sygn. akt IV SA 1439/95
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 1997-06-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 999
Powołane przepisy: article: art. 2, art. 56 ust. 1
journal: Dz.U. 1974 nr 38 poz. 230
law: Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo wodne.
Teza: Wody podziemne, w odróżnieniu od wód powierzchniowych, o których mowa w art. 2 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo wodne /Dz.U. nr 38 poz. 230 ze zm./, zawsze stanowią własność Państwa, bez względu na to, czyją własność stanowi grunt; ma do nich zastosowanie art. 56 ust. 1 tej ustawy.

TEZY

Wody podziemne, w odróżnieniu od wód powierzchniowych, o których mowa w art. 2 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo wodne /Dz.U. nr 38 poz. 230 ze zm./, zawsze stanowią własność Państwa, bez względu na to, czyją własność stanowi grunt; ma do nich zastosowanie art. 56 ust. 1 tej ustawy.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ skargę Okręgowej Spółdzielni Mleczarskiej w W. na decyzję Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 21 sierpnia 1995 r. w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie opłat za szczególne korzystanie z wód.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 21 sierpnia 1995 r. Minister Ochrony środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa, działając na podstawie art. 157 par. 3 Kpa, po rozpatrzeniu wniosku Okręgowej Spółdzielni Mleczarskiej w W. odmówił stwierdzenia nieważności sześciu decyzji Wojewody (...), którymi wymierzone zostały tej Spółdzielni opłaty za szczególne korzystanie z wód w II i IV kwartale 1992 r. oraz w 1993 r. W uzasadnieniu decyzji stwierdzono, iż błędne jest stanowisko strony, że nie powinna ona ponosić opłat za wodę, ponieważ pobiera ją z ujęcia znajdującego się na gruntach stanowiących jej własność. W ocenie organu nadzoru, zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo wodne /Dz.U. nr 38 poz. 230 ze zm./ wody podziemne stanowią własność Państwa, a nie własność prywatną. Opłaty za korzystanie zwykłe z wody podziemnej nie są pobierane, natomiast strona korzysta z wody podziemnej w sposób szczególny i zgodnie z art. 56 prawa wodnego obowiązana jest ponosić opłaty.

Decyzja Ministra została zaskarżona do Naczelnego Sądu Administracyjnego przez Okręgową Spółdzielnię Mleczarską w W., która jest zdania, że nałożone na nią opłaty za szczególne korzystanie z wód i urządzeń wodnych rażąco naruszają prawo. Naruszenie prawa strona upatruje w fakcie, iż jest właścicielką gruntu, na którym znajdują się ujęcia wodne, z jakich korzysta. Przytaczając treść przepisów prawa wodnego oraz komentarz do tej ustawy, strona skarżąca jest zdania, że nastąpiło rażące naruszenie przepisu art. 2 i art. 56 prawa wodnego.

W odpowiedzi na skargę Minister Ochrony środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja prawa nie narusza. Jak wynika z materiału dowodowego, a w szczególności z raportów kwartalnych, sporządzanych i składanych przez stronę skarżącą Wojewodzie (...), Okręgowa Spółdzielnia Mleczarska w W. dokonywała poboru wód z ujęcia podziemnego do celów produkcyjnych.

Zgodnie z dyspozycją art. 53 ust. 1 oraz ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo wodne /Dz.U. nr 38 poz. 230 ze zm./ pobór wód podziemnych stanowi szczególne korzystanie z wód, za które, w myśl art. 56 ust. 1 tej ustawy, pobiera się opłaty, jeżeli wody te stanowiły własność Państwa. O tym, jakie wody stanowią własność Państwa, rozstrzyga art. 1 prawa wodnego, ustalając generalną zasadę, iż wszelkie wody stanowią własność Państwa, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Wyjątek od tej generalnej zasady stanowią wody wymienione w art. 2, a więc powierzchniowe wody stojące oraz wody w studniach i rowach, stanowiące własność właścicieli gruntów, na których się znajdują. Z wyliczenia zawartego w art. 2 prawa wodnego wynika, że nie są nim objęte wody podziemne, co implikuje, iż wody takie zawsze stanowią własność Państwa, bez względu na to, czyją własność stanowi grunt. Skoro wody podziemne, w odróżnieniu od wód otwartych, o których mowa w art. 2 prawa wodnego, zawsze stanowią własność Państwa, to ma do nich zastosowanie art. 56 ust. 1 tej ustawy. W związku z powyższym wymierzenie stronie skarżącej spornych opłat nie tylko nie było obarczone rażącym naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 156 par. 1 pkt 2 Kpa, lecz było całkowicie zgodne z obowiązującym prawem.

W tym stanie rzeczy należało orzec o oddaleniu skargi na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./.