Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt I SA/Go 745/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2011-11-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt. 1 lit. b
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 130 par. 1 pkt. 6
journal: Dz.U. 1997 nr 137 poz 926
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Rzepecka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jacek Niedzielski Sędzia WSA Barbara Rennert Protokolant Sekretarz sądowy Anna Pakuła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 listopada 2011 r. sprawy ze skargi T S.A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2007 r. 1. Uchyla zaskarżoną decyzję. 2. Określa, ze zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. 3. Zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej Spółki 257 zł (dwieście pięćdziesiąt siedem) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

T S.A. (zw. dalej Strona, Skarżąca,) wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (zw. dalej Kolegium Odwoławcze, SKO, organ II instancji) z dnia [...] czerwca 2011r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2011r. nr [...] odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji SKO z dnia [...] marca 2010r. nr [...] utrzymującej w mocy decyzję Wójta Gminy z dnia [...] października 2009r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2007r.

W sprawie został ustalony następujący stan faktyczny:

Wnioskiem z dnia [...] kwietnia Skarżąca na podstawie art.248 §2 pkt 2 wystąpiła do Kolegium Odwoławczego o stwierdzenie nieważności decyzji SKO z dnia

[...] czerwca 2010r. utrzymującej w mocy rozstrzygnięcie Wójta Gminy z dnia [...] października 2009r. W motywach powołała się na przesłankę rażącego naruszenia prawa (art.247 §1 pkt3 Ordynacji podatkowej) gdyż w jej ocenie orzeczenie rażąco narusza art.21 §3 w związku z art.207 §2 Ordynacji podatkowej oraz art.6 ust.9 pkt1 i art.2 ust.1 pkt2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Wskazała, że w 2007r. złożyła dwie deklaracje na podatek od nieruchomości od obiektów znajdujących się na terenie gminy. W każdej z nich zadeklarowano inne obiekty, przy czym obie deklaracje zostały złożone do Urzędu Gminy.

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2011r. Kolegium Odwoławcze odmówiło stwierdzenia nieważności własnej decyzji z dnia [...] marca 2010r.

W pierwszej kolejności organ zwrócił uwagę na szczególny charakter przedmiotowej instytucji procesowej, z naciskiem na przesłankę z art.247 §1 pkt3 Ordynacji podatkowej tj. rażącego naruszenia prawa.

Wskazał, że postawienie zarzutu rażącego naruszenia prawa musi być związane z konkretnym przepisem, którego treść nie budzi wątpliwości, a interpretacja w zasadzie nie wymaga sięgania po inne metody wykładni poza językową. Rażące naruszenie prawa zachodzi wtedy, gdy istnieje oczywista sprzeczność pomiędzy treścią przepisu

a rozstrzygnięciem objętym decyzją. Naruszenie prawa tylko wtedy powoduje nieważność aktu administracyjnego, gdy ma ono charakter rażący, tzn. gdy decyzja została wydana wbrew nakazowi lub zdarzeniu ustanowionemu w przepisie prawa.

W tego typu przypadkach nie chodzi o błędy w wykładni prawa, ale o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny.

Odnosząc się do wniosku strony, Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że zarówno przepis art.21 §3 i art.207 §2 Ordynacji podatkowej, jak i art.6 ust.9 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych nie dowodzą wprost słuszności tezy postawionej przez Stronę. Również pozostałe przepisy wymienionych ustaw, zarówno w brzemieniu aktualnym jak i obowiązującym w dacie orzekania przez organy obu instancji nie nakazywały aby wójt, burmistrz czy prezydent miasta dokonywał wymiaru podatku od nieruchomości, obejmując w jednej decyzji wszystkie posiadane przez podatnika na terenie jednej gminy nieruchomości.

Wskazał też, że podatek od nieruchomości jest podatkiem majątkowym od posiadania rzeczy. Każda z posiadanych przez podatnika nieruchomości jest w istocie odrębnym przedmiotem opodatkowania. Powoduje to, że sytuacja, w której wobec podatnika zostanie wydana jedna decyzja obejmująca wymiarem wszystkie posiadane przez niego nieruchomości i zostanie wydanych kilka decyzji, które łącznie obejmą wszystkie nieruchomości, to nie ma to wpływu na wysokość zobowiązania podatkowego danego podatnika.

Na potwierdzenie powyższego powołał wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 8.03.2010r., I SA/Ol 110/10 i I SA/OI 109/10, w których stwierdzono również, że wydanie jednej decyzji powinno być traktowane jako działanie modelowe, nie zawsze jednak możliwe do zrealizowania. Przeszkodą do jego zrealizowania może być, między innymi to, że dotychczas nie została wdrożona ewidencja podatkowa nieruchomości prowadzona w zintegrowanym systemie informatycznym, a także fakt, że niektórzy podatnicy dysponują mieniem nieruchomym znacznych rozmiarów, które może być zarządzane przez odrębne jednostki organizacyjne, co - jak w omawianym przypadku - powoduje, że jednostki te składają odrębne deklaracje w podatku od nieruchomości dotyczące różnych przedmiotów opodatkowania.

Organ podkreślił również, ze analogiczne stanowisko zajął Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w wyrokach z dnia 16.07.2009r. I SA Gd 320/09 oraz I SA Gd/321/09. Odnosząc się do konstrukcji podatku od nieruchomości, Sąd ten wskazał, że zgodnie z art.6 ust.1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych obowiązek

w tym podatku powstaje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu,

w którym powstały okoliczności uzasadniające powstanie tego obowiązku, a więc np. nabycie nieruchomości. Jeżeli zatem podatnik, wobec którego z początkiem roku została wydana decyzja wymiarowa, nabędzie w tym samym roku kolejną nieruchomość, to fakt ten nie będzie oznaczał konieczności uchylenia dotychczasowej decyzji, ale spowoduje powstanie odrębnego obowiązku podatkowego w odniesieniu do kolejnej nieruchomości. Przedstawiony przykład ilustruje zatem fakt, że każda

z posiadanych przez podatnika nieruchomości jest w istocie odrębnym przedmiotem opodatkowania.

W ocenie Kolegium przesądza o tym treść art.21 §2 i 3 Ordynacji podatkowej, zgodnie

z którym, jeżeli przepisy prawa podatkowego nakładają na podatnika obowiązek złożenia deklaracji, a zobowiązanie podatkowe powstaje z dniem zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania, to podatek wykazany w deklaracji jest podatkiem do zapłaty, chyba że w postępowaniu podatkowym organ podatkowy stwierdzi, że podatnik, mimo ciążącego na nim obowiązku, nie zapłacił w całości lub w części podatku, nie złożył deklaracji albo że wysokość zobowiązania jest inna niż tam wykazana i wyda decyzję, w której określi wysokość zobowiązania podatkowego. Jest zatem oczywiste, że do czasu wydania przez organ podatkowy decyzji podatkowej obejmującej przedmiot opodatkowania ujęty w deklaracji, zachowuje ona swoje znaczenie prawne jako dokument wskazujący podatek do zapłaty od przedmiotu opodatkowania w niej ujętego.

Mając powyższe na uwadze, skoro powołane wyżej przepisy nie nakazują, aby organ podatkowy dokonywał wymiaru podatku od nieruchomości, obejmując obligatoryjnie w jednej decyzji wszystkie posiadane przez podatnika nieruchomości położone na terenie danej gminy, to nie zachodzi podstawa do stwierdzenia nieważności przedmiotowej decyzji jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa. Bezspornie podatek od nieruchomości ma charakter majątkowy i każda nieruchomość stanowi odrębny przedmiot opodatkowania.

Skarżąca, z zachowaniem ustawowego terminu złożyła na powyższą decyzję odwołanie. Wniosła o jej uchylenie oraz stwierdzenie nieważności rozstrzygnięcia Wójta Gminy. W motywach wskazała, że pominięcie przy wydawaniu decyzji w sprawie zobowiązania w podatku od nieruchomości przez organ podatkowy niektórych obiektów podlegających opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości stanowi rażące naruszenie art.207 §2, art.21 §3 ordynacji podatkowej oraz art.6 ust.9 pkt1 ustawy o podatkach

i opłatach lokalnych.

Kolegium Odwoławcze, podzielając w pełni stanowisko prezentowane

w zaskarżonym orzeczeniu, decyzją z dnia [...] czerwca 2011r. utrzymało je w mocy.

W skardze wniesionej do Sądu Strona reprezentowana przez pełnomocnika zarzuciła naruszenie art.247 §1 pkt 3 Ordynacji podatkowej. Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Kolegium Odwoławczego.

Podkreśliła, że wniosek o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji jest zasadny, albowiem organy podatkowe określając wysokość zobowiązania podatkowego

w podatku od nieruchomości za 2007r., pominęły niektóre obiekty podlegające opodatkowaniu tym podatkiem. Według niej, okoliczność ta stoi w sprzeczności z art.21 §3 i art.207 §2 Ordynacji podatkowej, które to przepisy stanowią że ustalenie zobowiązania podatkowego wymaga określenia skutków podatkowych wszystkich zdarzeń stanowiących przedmiot opodatkowania. Tym samym pominięcie niektórych obiektów jest rażącym naruszeniem tych przepisów. Na poparcie swojego stanowiska strona powołała wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku

z dnia 25.10.2010r. (I SA/Bk 390/10) oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego

w Warszawie z dnia 27.01.2010 r. (III SA/Wa 1297/09).

Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę podtrzymując dotychczas prezentowane stanowisko wniosło o jej oddalenie.

W piśmie procesowym stanowiącym uzupełnienie skargi z dnia [...] października 2011r. pełnomocnik dodatkowo zarzucił, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja z dnia [...] kwietnia 2011r. zostały wydane z naruszeniem art.130 §1 pkt 6 w związku z art.130 §5 Ordynacji podatkowej, wskutek wydania tych decyzji przez członków SKO podlegających wyłączeniu.

Wskazał bowiem, że decyzja "wymiarowa" z dnia [...] marca 2010r. została wydana przez Kolegium Odwoławcze w następującym składzie: [...]. Natomiast zaskarżoną decyzję organ wydał w składzie: [...]. Tym samym, [...] orzekały zarówno w składzie, który wydał decyzję z dnia [...] marca 2010r., jak i w składzie, który badał, czy wskazana decyzja nie została wydana z rażącym naruszeniem prawa.

Podkreślił, że tego typu sytuacja w świetle przepisu art.130 § 1 pkt 6 w zw. z art.130 §5 Ordynacji podatkowej nie stanowi wprost podstawy wyłączenia członka organu kolegialnego. Niemniej, w jego ocenie, opisana sytuacja procesowa stwarza również podstawy do wyłączenia członka organu kolegialnego.

Zaznaczył, że kwestia wyłączenia osoby, która orzekała w postępowaniu "zwykłym"

od orzekania w postępowaniu wznowionym była przedmiotem rozważań Trybunału Konstytucyjnego na gruncie przepisów regulujących wyłączenie sędziego

w postępowaniu sądowoadministracyjnym. W wyroku z dnia 14 października 2008r. sygn. akt SK 6/07 Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że art.18 §1 pkt 6 ppsa

w zakresie, w jakim pomija jako podstawę wyłączenia sędziego od udziału

w orzekaniu w postępowaniu sądowym toczącym się po wznowieniu postępowania administracyjnego, jego wcześniejszy udział w orzekaniu w sprawie dotyczącej decyzji wydanej we wznawianym postępowaniu administracyjnym, jest niezgodny z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP. Wskazał też, że o konieczności wyeliminowania wszelkich zastrzeżeń co do obiektywizmu sędziego na gruncie innych procedur Trybunał zwracał też uwagę w wyrokach z dnia 20 lipca 2004r. sygn. SK 19/02 i z dnia 13 grudnia 2005r. sygn. SK 53/04.

Orzekając zaś o zgodności art.24 w związku z art.141 §1 Kpa z art.2 i 45 ust.1 Konstytucji, Trybunał Konstytucyjny podkreślił, że instytucja wyłączenia pracownika ma charakter procesowy, gwarantujący stronie obiektywne rozstrzygnięcie sprawy przez jej poddanie instancyjnej kontroli w postępowaniu administracyjnym, a następnie - kontroli sądowej (wyrok z dnia 7 marca 2005r. P 8/03).

Idea zawarta w przedstawionym orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego - stworzenie i zapewnienie stronie maksymalnych gwarancji w obiektywnym rozstrzygnięciu sprawy -stanowi wskazówkę interpretacyjną w odniesieniu do przepisów art.130 § 1 pkt 6 w zw. z art.130 §5 Ordynacji podatkowej. Stąd też istnieją podstawy wyłączenia członka organu kolegialnego od orzekania w sprawie z wniosku o stwierdzenie nieważności, jeżeli ten członek organu kolegialnego orzekał w trybie "zwykłym" w tej sprawie. Analogiczny pogląd, choć na gruncie postępowania wznowieniowego, wyraził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w prawomocnym wyroku z dnia

18 lutego 2009 r., sygn. akt II SA/Rz 405/08.

Taki wniosek można również wesprzeć treścią uchwały składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 lutego 2007r., sygn. akt II GPS 2/06 oraz wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 15 grudnia 2008r., sygn. akt P 57/07, stosownie do którego art.24 §1 pkt 5 związku z art.27 §1 i art.127 §3 kpa w zakresie,

w jakim nie wyłącza członka samorządowego kolegium odwoławczego z postępowania z wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, gdy członek ten brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji, jest niezgodny z art.2 w związku z art.78 Konstytucji RP, a także wyroku NSA w składzie siedmiu sędziów z dnia 10 marca 2009r., sygn. akt II OPS 2/09. Jeśli członek samorządowego kolegium odwoławczego nie może orzekać w opisanej wyżej sytuacji, tym bardziej powinien być wyłączony od orzekania w trybie nadzwyczajnym o decyzji "wymiarowej", w której wydaniu uczestniczył.

W konsekwencji pełnomocnik podkreślił, że decyzja SKO z dnia [...] czerwca 2011r. została wydana z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania (art.240 §1 pkt 3 Ordynacji podatkowej), co uzasadnia jej uchylenie na podstawie art.145 §1 pkt 1 lit. b) ppsa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skargę należało uznać za zasadną.

Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art.3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. - oznaczanej dalej jako p.p.s.a.), uprawniony jest do badania czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art.134 p.p.s.a.).

Orzekanie w myśl art.135 p.p.s.a. następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Żądanie skargi może być uwzględnione w razie stwierdzenia przez sąd, że rozstrzygnięcie zostało wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub przepisów postępowania, jeżeli takie naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bądź z naruszeniem prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art.145 §1 pkt 1 ustawy).

Rozpatrując skargę w ramach tak zakreślonej kognicji, Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, w rozumieniu art.145 §1 pkt1 lit.b cytowanej ustawy.

W przedmiotowej sprawie postępowanie przed Kolegium Odwoławczym zostało zainicjowane wnioskiem Skarżącej z dnia [...] kwietnia 2011r. zawierającym żądanie stwierdzenia nieważności decyzji SKO z dnia [...] czerwca 2010r. utrzymującej w mocy rozstrzygnięcie Wójta Gminy z dnia [...] października 2009r.

Powyższa decyzja "wymiarowa" z dnia [...] marca 2010r. została wydana przez Kolegium Odwoławcze w składzie: [...].

W wyniku rozpatrzenia wniosku Strony, SKO orzekając w składzie – [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2011r. odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji, której dotyczył wniosek skarżącej.

Następnie, po rozpatrzeniu odwołania, Kolegium Odwoławcze w składzie [...], decyzją z dnia [...] czerwca 2011r. utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie.

Tym samym, [...] orzekały zarówno w składzie, który wydał decyzję z dnia [...] marca 2010r., jak i w składzie, który badał, czy decyzja ta nie została wydana z rażącym naruszeniem prawa.

Wobec powyższego, zasadnym staje się odwołanie do art.130 §1 pkt 6 Ordynacji podatkowej, z którego wynika, że podmioty wymienione, w tym członek samorządowego kolegium odwoławczego, podlegają wyłączeniu od udziału

w postępowaniu w sprawach dotyczących zobowiązań podatkowych oraz innych spraw normowanych przepisami prawa podatkowego, w których brali udział w wydaniu zaskarżonej decyzji.

Dokonując analizy przedmiotowej normy należy stwierdzić, że określone w niej wyłączenie odnosi się do osoby, która "brała udział w wydaniu zaskarżonej decyzji",

a nie tylko "uczestniczyła w postępowaniu". Chodzi tu zatem o branie udziału w fazie decyzyjnej, w której podjęto rozstrzygnięcie. Członek Kolegium Odwoławczego, który brał udział w wydaniu decyzji w pierwszej instancji przez to kolegium, nie może uczestniczyć w rozpatrzeniu odwołania od tej decyzji (wyrok NSA z dnia 3 czerwca 2003 r., I SA/Łd 77/02, niepubl.).

Należy podkreślić, że "branie udziału w wydaniu zaskarżonej decyzji" w rozumieniu art.130 §1 pkt 6 Ordynacji podatkowej obejmuje również przypadki, kiedy zaskarżenie decyzji realizowane jest w trybach nadzwyczajnych weryfikacji ostatecznej decyzji podatkowej. Ustawodawca nie ogranicza się tu bowiem wyłącznie do środka zaskarżenia w postaci odwołania, ale używa sformułowania o charakterze ogólnym - zatem obejmującym zarówno środki zaskarżenia zwyczajne jak i nadzwyczajne. Tym samym np. ten sam skład członków samorządowego kolegium odwoławczego, który wydał decyzję ostateczną nie może brać udziału w wydaniu decyzji w postępowaniu związanym z weryfikacją poprzedniej decyzji - ostatecznej.

Powyższe poglądy znajdują potwierdzenie w orzeczeniu Składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 marca 2009r. sygnatura akt II OPS 2/09. Sformułowano je co prawda na gruncie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, lecz zdaniem tutejszego Sądu – pozostają one aktualne również na tle niniejszej sprawy. Skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni je podziela.

W tym miejscu należy zaznaczyć, że kluczowym dla przyjętego przez NSA stanowiska był w głównej mierze wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 15 grudnia 2008r. sygn. akt P 57/07, którym w wyniku rozpoznania pytania prawnego orzeczono, że "Artykuł

24 §1 pkt 5 w związku z art.27 § i art.127 §3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) w zakresie, w jakim nie wyłącza członka samorządowego kolegium odwoławczego w postępowaniu z wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, gdy członek ten brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji, jest niezgodny z art.2 w związku z art.78 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej".

NSA stwierdził, że o zdolności organu do prowadzenia postępowania przesądza - obok instytucji właściwości - instytucja wyłączenia. Wskazał, że Trybunał Konstytucyjny wywiódł, że w wypadku wyłączenia członka organu kolegialnego nie ustanowiono odrębnych przesłanek wyłączenia, gdyż członek organu kolegialnego podlega wyłączeniu w okolicznościach określonych w art.24 §1 K.p.a., to jest na takich samych podstawach jak pracownik. Przesłanki wyłączenia pracownika i członka organu kolegialnego są tożsame i rozważania dotyczące wyłączenia pracownika można

w sposób bezpośredni stosować do członków organu kolegialnego.

Co znamienne, ( szczególnie dla potrzeb niniejszej sprawy), stwierdził, że członek organu kolegialnego podlega wyłączeniu od udziału w sprawie zawisłej przed organem administracji publicznej, niezależnie od rodzaju i charakteru sprawy, w każdym stadium tej sprawy oraz w każdej instancji trybu zwykłego lub trybów nadzwyczajnych. Członek organu kolegialnego podlega wyłączeniu "od udziału w postępowaniu".

Z kolei, przez udział w postępowaniu w sprawie należy rozumieć podejmowanie przez pracownika organu administracji publicznej przewidzianych w przepisach prawa czynności procesowych niezbędnych do załatwienia sprawy w formie decyzji, a jeżeli pracownik jest upoważniony do wydawania decyzji w imieniu organu administracji publicznej lub pełni funkcje organu - również do załatwienia sprawy w formie decyzji.

NSA powołując się na poglądy Trybunału Konstytucyjnego wskazał, że instytucja wyłączenia ma podstawowe znaczenie dla gwarancji prawnych prawidłowości decyzji administracyjnych. Wydanie decyzji z naruszeniem przepisów o wyłączeniu pracownika prowadzi do wadliwości tej decyzji. Jedną z przesłanek obligatoryjnego wyłączenia pracownika / członka organu kolegialnego od udziału w postępowaniu jest okoliczność, że brał on udział w niższej instancji w wydaniu zaskarżonej decyzji. Ratio legis tego przepisu było uniknięcie sytuacji, w której pracownik raz już uczestniczący

w czynnościach postępowania administracyjnego i mający przez to ugruntowany pogląd na stan faktyczny sprawy (jeżeli brał udział wyłącznie w postępowaniu dowodowym) czy też na sposób rozstrzygnięcia sprawy (gdy wydawał decyzję z upoważnienia organu), byłby niejako determinowany przez swoje wcześniejsze doświadczenia związane

z udziałem w postępowaniu (W. Chróścielewski: glosa do uchwały NSA z dnia 22

lutego 2007r. sygn. akt II GPS 2/06, ZNSA 2007, nr 3, s. 137). Osoba taka mogłaby

być "przywiązana" do swojego stanowiska wyrażonego we wcześniejszej decyzji administracyjnej. Nie służyłoby to obiektywności postępowania administracyjnego

i treści wydawanych w nim decyzji. Ponowne postępowanie administracyjne w tej samej sprawie, zarówno klasyczne (toczące się przed dwoma różnymi organami), jak

i postępowanie przed samorządowym kolegium odwoławczym, powinno umożliwiać stronie weryfikację decyzji, sprawa administracyjna zaś powinna zostać dwukrotnie merytorycznie rozpoznana. Nie można akceptować sytuacji, w której osoba biorąca udział w wydaniu zaskarżonej decyzji będzie następnie brała udział w postępowaniu, którego celem jest ocena prawidłowości tej decyzji.

Identyczna decyzja, tzn. taka sama jak w wypadku pierwszego rozstrzygnięcia samorządowego kolegium odwoławczego, wydana przez inny skład takiego kolegium

w wyniku ponownego rozpoznania sprawy, świadczy o tym, że sprawa administracyjna była identycznie merytorycznie oceniona przez dwa różne składy orzekające. Zatem,

to względy prawdy obiektywnej nakazują wyłączyć członka SKO od udziału

w postępowaniu, gdy brał wcześniej udział w wydaniu zaskarżonej decyzji

Reasumując, skoro w składzie Samorządowego Kolegium Odwoławczego ponownie rozpoznającym sprawę (w trybie nadzwyczajnym) brały udział osoby, które wydały w tej sprawie pierwszą decyzję - merytoryczną, to postępowanie prowadzące do wydania zaskarżonej decyzji dotknięte jest wadą w postaci naruszenia przepisów art.130 §1 pkt6 Ordynacji podatkowej stanowiącą podstawę wznowienia postępowania określoną w art. 145 § 1 pkt 3 k.p.a.

Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art.145 §1 pkt1 lit.b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) uchylił zaskarżoną decyzję.

Jednocześnie wypada wyjaśnić, iż w świetle powyższych ustaleń rozstrzyganie

o zasadności decyzji wydanej przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w dniu

[...] czerwca 2011r. byłoby przedwczesne, albowiem to ten organ, uwzględniając wyłączenie od ponownego rozpoznania sprawy członków składu, którzy wydali to rozstrzygnięcie musi najpierw ponownie rozpatrzyć niniejszą sprawę i w tym celu przeprowadzić postępowanie administracyjne w sposób zgodny z przepisami Ordynacji podatkowej, i jako organ orzekający w sprawie w drugiej instancji - dokonać oceny, czy w świetle poczynionych ustaleń zachodzą przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji

z dnia [...] czerwca 2010r.

O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art.200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) określając jednocześnie, iż zaskarżona decyzja nie może być wykonana, do czego obligował go przepis art.152 tej ustawy

Sędzia WSA Sędzia WSA Sędzia WSA

Barbara Rennert Alina Rzepecka Jacek Niedzielski