Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt I SA/Lu 760/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2020-05-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 27 § 1 pkt 9, art. 34 § 1
journal: Dz.U. 2019 poz 1438
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.
article: art. 134 § 1, art. 135
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 13 ust. 1 pkt 1, art. 13f ust. 1
journal: Dz.U. 2020 poz 470
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Grzegorz Wałejko (sprawozdawca) Sędziowie WSA Halina Chitrosz-Roicka WSA Ewa Kowalczyk po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi R. K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej - oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z [...] r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej (organ II instancji) utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w [...] (organ egzekucyjny I instancji) z [...] r. w przedmiocie uznania za nieuzasadnione zarzutów zobowiązanego R. K. (zobowiązany, skarżący) w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego przez Prezydenta Miasta [...] w dniu [...] r.

Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia oraz z akt sprawy wynika, że Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w [...] prowadził postępowanie egzekucyjne na wniosek Prezydenta Miasta [...] na podstawie wystawionego przez ten organ tytułu wykonawczego z [...] r., którym objęto powstałą z mocy prawa opłatę dodatkową w kwocie [...]zł za nieopłacony w dniu [...] r. postój pojazdu o numerze rejestracyjnym [...] w strefie płatnego parkowania w B. .

W celu wyegzekwowania należności objętej tytułem wykonawczym organ egzekucyjny zawiadomieniami z [...] r. zajął rachunki bankowe zobowiązanego w Banku [...] oraz wierzytelności pieniężne w stosunku do O. i S. Odpisy zawiadomień o zajęciach z odpisem tytułu wykonawczego doręczono zobowiązanemu [...] r. Należności objęte tytułem wykonawczym wyegzekwowano w całości.

W dniu [...] r. zobowiązany, powołując się na przepis art. 33 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2019 r. poz. 1438 ze zm., dalej: "u.p.e.a."), złożył pismo z dnia [...] r. zawierające zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, zarzucając, że obowiązek wymieniony w tytule wykonawczym nie istnieje. W uzasadnieniu zarzutu zobowiązany wskazał, że jeżeli rzeczywiście zaparkował samochód w strefie płatnego parkowania w B. w dniu [...] r., to oczywiście opłatę uiścił. Podkreślił, że wobec nieprzedstawienia jakichkolwiek dowodów mających uzasadnić egzekwowanie opłaty dodatkowej, nie jest w stanie odnieść się szerzej do stanowiska Prezydenta Miasta [...].

Organ egzekucyjny I Instancji, stosownie do art. 34 § 1 u.p.e.a., zwrócił się do wierzyciela - P. B. o zajęcia stanowiska w sprawie zgłoszonych zarzutów.

Prezydent Miasta [...] postanowieniem z [...] r. uznał zarzuty zobowiązanego za nieuzasadnione. W uzasadnieniu postanowienia wskazał, że z przepisów ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U . z 2018 r. poz. 2068 ze zm., dalej "u.d.p.") wynika generalna zasada odpłatności za postój pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania (art. 13 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 13b ust. 1 ustawy). W odniesieniu do opłat dodatkowych obowiązek ich uiszczenia wynika bezpośrednio z przepisów prawa – art. 13f ust. 1 ustawy o drogach publicznych. Odnosząc się do okoliczności faktycznych sprawy wierzyciel stwierdził, że dowodem na to, że pojazd był zaparkowany w strefie płatnego parkowania bez wniesionej opłaty za postój jest kopia wezwania – raportu, w którym oznaczono markę oraz numer rejestracyjny pojazdu. Wezwanie - raport jest dokumentem urzędowym, którego cechą jest formalna i materialna moc dowodowa. Formalna moc dowodowa dokumentu wynika z tego, że został on wydany przez osobę uprawnioną, którą był pracownik Urzędu Miejskiego w B. - kontroler w Biurze Strefy Płatnego Parkowania. Natomiast materialna moc dowodowa jest związana z treścią samego dokumentu. Wezwanie – raport zawiera między innymi rubrykę "uwagi", w której pełniący obowiązki kontroler zapisuje informacje dotyczące kontroli. W przypadku zdarzenia z dnia [...] r. kontroler stwierdził, że w pojeździe marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] znajduje się nieaktualna karta postojowa godzinna podstrefy B, o wskazanej serii i numerze, zakreślona na godzinę 10.15. Opłata za postój pojazdu zakończyła się o godzinie 11.15, w związku z czym wobec braku opłaty za postój pojazdu na czas kontroli o godzinie 12.18, kontroler wystawił wezwanie – raport do wniesienia opłaty dodatkowej. Zdjęcia pojazdu sporządzone w dniu [...] r. w czasie przeprowadzanej kontroli potwierdzają pozostawienie wezwania – raportu za wycieraczką pojazdu. Dane zobowiązanego jako właściciela pojazdu ustalono na podstawie informacji z Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców. Upomnienie doręczono na adres zobowiązanego w trybie przewidzianym w art. 44 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (obecnie Dz. U. z 2020 r. poz. 256 ze zm., dalej "k.p.a.") ze skutkiem na dzień [...] r.

Postanowieniem z [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...], po rozpatrzeniu zażalenia zobowiązanego, utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta [...] z [...] r. Organ odwoławczy wierzyciela wskazał w uzasadnieniu postanowienia, że zobowiązany w zażaleniu, podtrzymując zarzut nieistnienia obowiązku, uzasadniał go tym, że nie zaparkował pojazdu w miejscu do tego wyznaczonym i należycie oznaczonym w strefie płatnego parkowania, twierdząc, że ze względu na brak wydzielonego stanowiska do parkowania brak było podstaw do pobierania opłaty. Odnosząc się do tak uzasadnionego zarzutu organ przypomniał, że w sprawie prawidłowego oznaczania miejsc parkingowych wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny, który w uchwale z 9 października 2017 r., II GPS 2/17 stwierdził, że opłatę za postój pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania pobiera się od korzystającego z drogi publicznej wyłącznie za postój w odpowiednio wyznaczonym do tego miejscu. Za Naczelnym Sądem Administracyjnym organ wywodził, że z § 58 ust. 4 rozporządzenia Ministrów Infrastruktury oraz Spraw Wewnętrznych i Administracji z 31 lipca 2002 r. w sprawie znaków i sygnałów drogowych wynika, że wjazd do strefy płatnego postoju oznacza się znakiem D-44 "strefa płatnego parkowania". Na tym znaku obok napisu "Postój płatny" wskazuje się sposób wnoszenia opłaty za postój pojazdu samochodowego przez umieszczenie napisu lub symbolu parkometru, karty zegarowej lub biletu. Jeżeli obowiązek wnoszenia opłaty za postój pojazdu samochodowego dotyczy określonych dni roboczych lub godzin, pod napisem "Postój płatny" umieszcza się informację określającą zakres stosowania znaku D-44 (pkt 5.2.50. załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 3 lipca 2003 r.). Natomiast wyjazd ze strefy płatnego parkowania jest oznaczony znakiem D-45 "koniec strefy płatnego parkowania". W strefie płatnego parkowania określonej znakami D-44 i D-45 miejsca do postoju pojazdu samochodowego wyznacza się znakami pionowymi D-18 "parking" oraz znakami poziomymi - liniami: znakiem P-18 "stanowisko postojowe", P-19 "linia wyznaczająca pas postojowy", P-20 "stanowisko postojowe zastrzeżone "koperta" i P-24 "miejsce dla pojazdu osoby niepełnosprawnej" (pkt 5.2.50, załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 3 lipca 2003 r.). Umieszczona pod znakiem D-18 tabliczka T-3a wskazuje koniec miejsca przeznaczonego na postój (§ 52 ust. 3 rozporządzenia z 31 lipca 2002 r.). W dolnej części znaku D-18 jest dopuszczalne umieszczenie napisu określającego rodzaj parkingu, np. płatny, strzeżony (pkt 5.2.18. załącznika nr 1 do rozporządzenia z 3 lipca 2003 r.).

W ocenie organu odwoławczego wierzyciela w analizowanej sprawie ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że miejsca postojowe oznaczone są za pomocą znaków D-18 "parking". Zdjęcia są na tyle mało czytelne, że nie można stwierdzić, czy oprócz oznaczenia "P" zawierają oznaczenie co do tego, że parking jest płatny, ale z przytoczonego orzeczenia NSA wynika, że pod znakiem D-18 jedynie "dopuszczalne" jest umieszczenie napisu określającego rodzaj parkingu – czyli nie jest to element obligatoryjny dla prawidłowego oznaczenia miejsc parkingowych. Zgodnie z projektem stałej organizacji ruchu strefy płatnego parkowania z podziałem na podstrefę A i podstrefę B w B. przy ulicach wjazdowych do strefy płatnego parkowania oznaczono strefę płatnego parkowania wraz z informacją o tym, że płatność odbywa się za pośrednictwem biletów. Jednocześnie na parkingu znajdują się linie poziome wskazujące na miejsca postojowe. Nie można więc twierdzić, że w miejscu zaparkowania pojazdu skarżącego brak było wydzielonego stanowiska parkingowego. Skarżący wiedział, że znajduje się w prawidłowo oznakowanej strefie płatnego parkowania, miał również świadomość co do formy płatności za parkowanie w strefie płatnego parkowania.

Po otrzymaniu ostatecznego stanowiska wierzyciela organ egzekucyjny I instancji postanowieniem z [...] r. uznał zarzut za nieuzasadniony. Organ ten przytoczył stanowisko wierzyciela co do tego, że zarzut jest nieuzasadniony a także ustalenia zawarte w postanowieniach wierzyciela i Samorządowego Kolegium Odwoławczego.

W zażaleniu na to postanowienie zobowiązany zarzucił błędne uznanie za niezasadny zgłoszonego zarzutu nieistnienia obowiązku, w sytuacji gdy skarżący nie zaparkował auta w miejscu do tego wyznaczonym i należycie oznaczonym w strefie płatnego parkowania. W uzasadnieniu zażalenia stwierdził, że w czasie wskazanym przez wierzyciela nie zaparkował pojazdu w miejscu wyznaczonym w rozumieniu art. 13 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 13b ust. 1 ustawy z dnia 31 marca 1985 r. o drogach publicznych, bowiem w miejscu postoju pojazdu nie było wyznaczonych miejsc do parkowania - tak oznakowanych, by móc je uznać za miejsca wyznaczone. Brakowało tam choćby znaku P-19. Widać to, według skarżącego, wyraźnie na zdjęciach załączonych do postanowienia wierzyciela. Zobowiązany zarzucił, że organ egzekucyjny I instancji nie odniósł się do skutków braku pełnego oznakowania miejsc parkingowych, które to pełne oznakowanie jest warunkiem koniecznym powstania obowiązku uiszczenia opłaty parkingowej. Według skarżącego na wyznaczonym do parkowania - należycie oznakowanym stanowisku auto na pewno nie było zaparkowane w B. w czasie wskazanym przez organ. Wówczas przy ul. [...] w B. nie było wydzielonego żadnego takiego stanowiska. Jeśli organy utrzymują, że na parkingu znajdują się znaki poziome, to co najwyżej opisują stan aktualny na daty wydania swoich orzeczeń (2019 r.), nie zaś stan na rok zdarzenia (2015 r.).

Postanowieniem z [...] r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu egzekucyjnego I instancji. W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, że stosownie do art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej dotyczącej należności pieniężnych może być między innymi nieistnienie obowiązku. Zgodnie z art. 34 1 u.p.e.a. przy egzekucji obowiązków o charakterze pieniężnym, zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-7, 9 i 10 organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 § 1 pkt 1 - 5 i 7, stanowisko wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążące.

Organ wskazał, że skarżący w piśmie z dnia [...] r. sformułował zarzut nieistnienia obowiązku objętego tytułem wykonawczym, a więc powołał się na podstawę do zgłoszenia zrzutów określoną w art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. W związku powołaną podstawą zarzutów stanowisko wierzyciela, że wniesione zarzuty są nieuzasadnione, wyrażone postanowieniem z [...] r., utrzymanym w mocy postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z [...] r. – wiąże organy egzekucyjne. W tej sytuacji zaskarżone postanowienie organu egzekucyjnego I instancji powinno być utrzymane w mocy. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wskazał, że w postanowieniach w sprawie stanowiska wierzyciela powołano się na mające zastosowanie w sprawie przepisy ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, zobowiązujące użytkowników dróg publicznych do ponoszenia opłat za postój pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania oraz dotyczące wyznaczenia i organizacji stref płatnego parkowania (art. 13 ust. 1 pkt 1, art. 13b ust. 1-3). W niniejszej sprawie ma zastosowanie przepis art. 13f ust. 1 ustawy o drogach publicznych, zgodnie z którym za nieuiszczenie opłat, o których mowa w art. 13 ust. 1 pkt 1, pobiera się opłatę dodatkową. Podstawę prawną poboru opłat za parkowanie w strefie płatnego parkowania, w tym opłaty dodatkowej, stanowi uchwała nr XVI/158/03 Rady Miejskiej [...] z dnia 1 grudnia 2003 r. w sprawie ustalenia na terenie Miasta [...] strefy płatnego parkowania (Dz. Urz. Woj. [...] z 2016 r. poz. 3925 ze zm.). Organ II instancji przytoczył ustalenia faktyczne przedstawione w postanowieniu wierzyciela uznającego zarzut za nieuzasadniony.

Odnosząc się do podniesionej przez zobowiązanego okoliczności, że ze względu na brak wydzielonego stanowiska do parkowania nie było podstaw o pobierania opłaty, organ II instancji przytoczył stanowisko organu odwoławczego wierzyciela, który szczegółowo przedstawił zawartą w uchwale NSA z dnia 9 października 2017 r. sygn. akt II GPS 2/17 interpretację przepisów rozporządzenia Ministrów Infrastruktury oraz Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 31 lipca 2002 r. w sprawie znaków i sygnałów drogowych w zakresie oznaczenia granic strefy płatnego parkowania, wyznaczenia przedziałów czasowych, w których postój w strefie podlega opłacie oraz oznaczenia miejsc przeznaczonych na postój pojazdów samochodowych w strefie płatnego parkowania. Organ przytoczył również dalsze ustalenia faktyczne i oceny prawne przedstawione przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...].

W związku z powyższym organ II instancji uznał za niezasadny argument, że w miejscu zaparkowania przez zobowiązanego pojazdu brak było wydzielonego stanowiska parkingowego. Zatem pozostawiając pojazd w dniu [...] r. zobowiązany miał świadomość, że znajduje się w prawidłowo oznakowanej strefie płatnego parkowania oraz miał wiedzę co do formy płatności w strefie płatnego parkowania. W ocenie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej świadczy o tym również to, że bilet godzinny zobowiązany umieścił w swoim samochodzie. Organ stwierdził, że ryzyko związane z koniecznością dłuższego parkowania pojazdu niż czas przewidywany i opłacony ponosi użytkownik pojazdu.

W skardze do sądu zobowiązany, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia organu I instancji, zarzucił:

1) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy - art. 13b ust. 1, 3, 4 i 6 pkt 1 w związku z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 roku o drogach publicznych w związku z § 2 ust. 1 uchwały Rady Miejskiej [...] Nr XVl/l58/03 z dnia 1 grudnia 2003 roku w sprawie ustalenia na terenie Miasta [...] strefy płatnego parkowania - poprzez jego błędną wykładnię (i w konsekwencji nieprawidłowe zastosowanie), polegającą na nieprawidłowym uznaniu, że obowiązek uiszczenia opłaty za postój i opłaty dodatkowej powstaje przy postoju pojazdu w miejscu niewyznaczonym do parkowania, co skutkowało błędnym stwierdzeniem istnienia obowiązku zapłaty tej opłaty;

2) naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy - art. 34 § 1 w związku z art. 17 § 1 u.p.e.a. poprzez błędne uznanie, że organ egzekucyjny jest związany także nieprawidłowym stanowiskiem wierzyciela, zgodnie z zasadą dyspozycyjności postępowania egzekucyjnego w administracji, co skutkowało błędnym przyjęciem, że obowiązek zapłaty istnieje;

3) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy - art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. poprzez utrzymanie w mocy postanowienia Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w [...] uznającego wniesione zarzuty za nieuzasadnione, w sytuacji nieistnienia obowiązku.

W uzasadnieniu skargi skarżący stwierdził, że jego obowiązek uiszczenia opłaty dodatkowej za postój pojazdu w 2015 roku w B. nie istniał i nie istnieje, ponieważ w dacie wskazanej przez organ, w przestrzeni, w której został zaparkowany samochód o numerze rejestracyjnym [...], nie było odpowiednio wyznaczonych miejsc do parkowania. Według skarżącego widać to wyraźnie na zdjęciach załączonych do postanowienia wierzyciela. Auto nie stoi na żadnym stanowisku wyznaczonym wszystkimi wymaganymi znakami drogowymi łącznie.

Skarżący przypomniał, że zgodnie z powołanym w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia art. 13 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 13b ust. 1 ustawy o drogach publicznych, opłatę "pobiera się za postój pojazdów samochodowych w strefie płatnego parkowania, w wyznaczonym miejscu". Samo zdefiniowanie strefy płatnego parkowania w uchwale Rady Miejskiej [...] nie oznacza samo przez się, że można obciążać opłatami każdego, czyj samochód będzie zaparkowany w jakimkolwiek miejscu tego obszaru. Zresztą, § 2 ust. 1 uchwały Rady Miejskiej [...] Nr XVI/15 8/03 z dnia 1 grudnia 2003 r. w sprawie ustalenia na terenie Miasta [...] strefy płatnego parkowania stanowi wprost, że "opłaty pobiera się za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania, w wyznaczonym miejscu (...)", co jednak już organ pominął.

Skarżący stwierdził, że na takim wyznaczonym miejscu - wydzielonym stanowisku – jego samochód na pewno nie był zaparkowany w B. w czasie wskazanym przez organ. Wówczas nie było przy ul. [...] w B. nawet wydzielonego żadnego takiego stanowiska.

Według skarżącego nieprawidłowe jest uznanie przez organ, że organy egzekucyjne są związane stanowiskiem wierzyciela, nawet jeśli jest ono oczywiście błędne. Skarżący wskazał, że organ egzekucyjny i tak nie postąpił zgodnie ze stanowiskiem wierzyciela, według którego nie da się jednoznacznie stwierdzić jak ostatecznie jest to miejsce oznakowane (ocena dokumentacji fotograficznej dokonana przez SKO w [...].

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej podtrzymał swoje stanowisko, wnosząc o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga jest bezzasadna.

Zgodnie z art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a. zobowiązanemu przysługuje w terminie 7 dni od dnia doręczenia mu tytułu wykonawczego prawo do zgłoszenia do organu egzekucyjnego zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Według art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być między innymi nieistnienie obowiązku. Według art. 34 § 1 u.p.e.a., przy egzekucji obowiązków o charakterze pieniężnym, zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 § 1 pkt 1 - 7, 9 i 10 u.p.e.a. organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów. Stanowisko wierzyciela w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 § 1 pkt 1 - 5 i 7 jest dla organu egzekucyjnego wiążące. W związku z treścią przepisu bezzasadny jest sformułowany w skardze naruszenia art. 34 § 1 w związku z art. 17 § 1 u.p.e.a. poprzez błędne uznanie, że organ egzekucyjny jest związany także nieprawidłowym stanowiskiem wierzyciela. Pomijając w tym miejscu kwestię oceny prawidłowości stanowiska wierzyciela w niniejszej sprawie, trzeba podkreślić, że przepis art. 34 § 1 u.p.e.a. w przypadku zarzutów, o których wyżej mowa, nie daje organowi egzekucyjnemu możliwości odmiennej oceny zarzutów niż uczynił to wierzyciel. Związanie stanowiskiem wierzyciela oznacza, że organ egzekucyjny nie jest uprawniony do prowadzenia postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia istnienia podstaw do uwzględnienia zarzutu i do obalenia w ten sposób stanowiska wierzyciela. Jak z tego wynika, organ egzekucyjny nie jest uprawniony do prowadzenia odrębnego postępowania wyjaśniającego mającego na celu ustalenie podstaw do uwzględnienia zarzutów i do podważenia w tym trybie stanowiska wierzyciela. Związanie organu egzekucyjnego stanowiskiem wierzyciela w kwestii zasadności zarzutów zgłoszonych w postępowaniu oznacza, że przed organem egzekucyjnym nie bada się ponownie zasadności obowiązku objętego tytułem wykonawczym (wyroki NSA z 21 maja 2013 r., II FSK 359/12 oraz II FSK 1262/12 – orzeczenia publikowane w bazie orzeczeń pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

W obecnym stanie prawnym, zgodnie z art. 3 § 2 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej "p.p.s.a."), na postanowienie, którego przedmiotem jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Nie oznacza to jednak, że stanowisko wierzyciela nie podlega weryfikacji przed sądem. W razie zaskarżenia do sądu postanowienia organu egzekucyjnego II instancji w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, postanowienie wierzyciela dotyczące jego stanowiska w zakresie zgłoszonych zarzutów objęte jest rozpoznaniem przez sąd, bowiem mieści się w granicach sprawy wszczętej skargą na postanowienie w przedmiocie zarzutów (art. 134 § 1 p.p.s.a.). W razie potrzeby sąd może objąć swoim rozstrzygnięciem także postanowienie wierzyciela i jego organu odwoławczego, bowiem zgodnie z art. 135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa, także w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego załatwienia sprawy. Niewątpliwie do końcowego załatwienia sprawy zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej konieczne jest zbadanie legalności stanowiska wierzyciela, skoro nie było to możliwe w innym trybie.

W rozpoznawanej sprawie stanowisko wierzyciela jest prawidłowe, co oznacza, że bezzasadne są także pozostałe zarzuty skargi naruszenia prawa materialnego oraz przepisów postępowania skierowane w stosunku do postanowienia organu II instancji w przedmiocie zarzutów.

Zgodnie z art. 13 ust. 1 pkt lit. a u.d.p. korzystający z drogi jest zobowiązany do uiszczenia opłaty za parkowanie pojazdu w strefie płatnego parkowania. Strefę płatnego parkowania może wyznaczyć rada miasta (rada gminy) – art. 13b ust. 3 i 4 u.d.p. Opłatę pobiera się za postój pojazdów samochodowych w strefie płatnego parkowania, w wyznaczonym miejscu, w określone dni robocze, w określonych godzinach lub całodobowo (art. 13b ust. 1 u.d.p.). Z kolei stosownie do treści art. 13f ust. 1 u.d.p. za nieuiszczenie opłat, o których mowa w art. 13 ust. 1 pkt 1, pobiera się opłatę dodatkową. Rada gminy (rada miasta) określa wysokość tej opłaty oraz sposób jej pobierania.

Z przytoczonych przepisów wynika, że opłaty można pobierać za postój pojazdów w obrębie strefy płatnego parkowania jedynie w specjalnie wyznaczonych do tego miejscach, co oznacza wymaganie odpowiedniego oznaczenia tych miejsc. Kwestia ta została wyjaśniona w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 października 2017 r. sygn. akt II GSP 2/17. W uchwale tej NSA stwierdził m.in., że nie można odmówić znaczenia normatywnego art. 13b ust. 1 u.d.p. (zawierającemu sformułowanie o wyznaczonych miejscach) i ustalać miejsca płatnego postoju jedynie na podstawie art. 13 ust. 1 pkt 1 tej ustawy (cała strefa płatnego parkowania). Celem regulacji dotyczącej opłat za postój pojazdów samochodowych w strefie płatnego parkowania, określonym w art. 13b ust. 2 ustawy jest usprawnienie ruchu pojazdów w obszarach o znacznym deficycie miejsc postojowych, z uwzględnieniem ogólnych przepisów prawnych o ruchu drogowym. Pobieranie opłat za postój w każdym miejscu, w granicach wyznaczonej strefy parkowania, wywoływałoby skutki przeciwstawne do zamierzonych. Oznaczałoby faktyczną aprobatę dla zachowań korzystających z dróg publicznych, które są niezgodne z przepisami prawa, naruszają ograniczenia i zakazy postoju (art. 46 ust. 2 i art. 49 ust. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym.

Jednocześnie Naczelny Sąd Administracyjny odniósł się do znaczenia terminu "wyznaczenie w strefie płatnego parkowania miejsc przeznaczonych na postój pojazdów". Według art. 13b ust. 3 u.d.p. ustalenie strefy płatnego parkowania należy do rady gminy, która podejmuje w tej sprawie uchwałę na wniosek wójta (burmistrza, prezydenta miasta), zaopiniowany przez organy zarządzające drogami i ruchem na drogach. Przez ustalenie strefy płatnego parkowania należy rozumieć określenie granic obszaru, który charakteryzuje się znacznym deficytem miejsc postojowych i w związku z tym za postój w tym obszarze pobiera się opłatę. Ustawodawca nakazuje organowi właściwemu do zarządzania ruchem wyznaczenie w tej strefie, w uzgodnieniu z zarządcą drogi, miejsc przeznaczonych na postój pojazdów, w tym stanowisk przeznaczonych na postój pojazdów zaopatrzonych w kartę parkingową (art. 13b ust. 6 pkt 1 u.d.p.). Ten organ może również wyznaczać w strefie płatnego parkowania zastrzeżone stanowiska postojowe (koperty) w celu korzystania z nich na prawach wyłączności w określonych godzinach lub całodobowo (art. 13b ust. 6 pkt 2 ustawy). Posłużenie się przez ustawodawcę w tej regulacji różnymi pojęciami - "ustalenie" strefy płatnego parkowania i "wyznaczenie" miejsc płatnego postoju, a także rozdzielenie tych kompetencji między różne podmioty, potwierdza tezę, że ustalenie strefy płatnego parkowania nie jest równoznaczne z wyznaczeniem miejsc płatnego postoju. Nie cały zatem obszar strefy płatnego parkowania jest miejscem, w którym za postój pojazdów samochodowych można pobierać opłaty i nie w każdym miejscu postój jest dozwolony. W strefie płatnego parkowania obowiązują zasady ruchu drogowego mogące przewidywać ograniczenia i zakazy dotyczące postoju.

Miejsca i stanowiska postojowe wyznacza się za pomocą odpowiednich znaków drogowych, określonych w przepisach wykonawczych do ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (obecnie Dz. U. z 2020 r., poz. 128): w rozporządzeniu Ministrów Infrastruktury oraz Spraw Wewnętrznych i Administracji z 31 lipca 2002 r. w sprawie znaków i sygnałów drogowych (obecnie Dz. U. z 2019 r., poz. 454 ze zm.) i w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków ich umieszczania na drogach (obecnie Dz. U. z 2019 r. poz. 2311). Znaki dotyczące strefy płatnego parkowania i miejsc postojowych w tej strefie mają charakter znaków informacyjnych (art. 7 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym). Nie kreują one zatem obowiązku uiszczenia opłaty za postój w miejscach wyznaczonych tymi znakami, lecz informują, że w tych miejscach taki obowiązek istnieje z mocy prawa.

Dalej Naczelny Sąd Administracyjne wyjaśnił jakie konkretnie oznaczenia są wymagane a niekiedy jedynie możliwe dla wyznaczenie miejsc postoju w strefie płatnego parkowania. Z § 58 ust. 4 rozporządzenia Ministrów Infrastruktury oraz Spraw Wewnętrznych i Administracji z 31 lipca 2002 r. wynika, że wjazd do strefy płatnego postoju oznacza się znakiem D-44 "strefa płatnego parkowania" (znak D-44 ... oznacza wjazd do strefy, w której za postój pojazdu samochodowego jest pobierana opłata). Natomiast wyjazd ze strefy płatnego parkowania jest oznaczony znakiem D-45 "koniec strefy płatnego parkowania". Znak D-44 umieszcza się na wszystkich ulicach doprowadzających ruch do obszaru, na którym została ustalona strefa płatnego parkowania. Na tym znaku obok napisu "Postój płatny" wskazuje się sposób wnoszenia opłaty za postój pojazdu samochodowego przez umieszczenie napisu lub symbolu parkometru, karty zegarowej lub biletu. Jeżeli obowiązek wnoszenia opłaty za postój pojazdu samochodowego dotyczy określonych dni roboczych lub godzin, pod napisem "Postój płatny" umieszcza się informację określającą zakres stosowania znaku D-44 (pkt 5.2.50. załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 3 lipca 2003 r.). Natomiast w strefie płatnego parkowania określonej znakami D-44 i D-45 miejsca do postoju pojazdu samochodowego wyznacza się znakami pionowymi D-18 "parking" oraz znakami poziomymi - liniami: znakiem P-18 "stanowisko postojowe", P-19 "linia wyznaczająca pas postojowy", P-20 "stanowisko postojowe zastrzeżone "koperta" i P-24 "miejsce dla pojazdu osoby niepełnosprawnej" (pkt 5.2.50, załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 3 lipca 2003 r.). Umieszczona pod znakiem D-18 tabliczka T-3a wskazuje koniec miejsca przeznaczonego na postój (§ 52 ust. 3 rozporządzenia z 31 lipca 2002 r.). W dolnej części znaku D-18 jest dopuszczalne umieszczenie napisu określającego rodzaj parkingu (np. płatny, strzeżony (pkt 5.2.18. załącznika nr 1 do rozporządzenia z 3 lipca 2003 r.).

Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale odniósł się również do kwestii czy prawidłowe wyznaczenie miejsca płatnego postoju wymaga zastosowania dwóch znaków: pionowego D-18 i jednego ze znaków poziomych, np. P-18, czy też wystarczający jest tylko jeden znak - pionowy lub poziomy. Stwierdził, że spójnik "oraz" w zdaniu mówiącym, że "w strefie płatnego parkowania oznaczonej znakiem D-44 miejsca postoju pojazdu samochodowego wyznacza się znakami pionowymi oraz znakami poziomymi" wydaje się mieć znaczenie koniunktywne, a nie enumeratywne. W tej interpretacji należałoby jednak również uwzględnić funkcje przypisane tym dwóm rodzajom znaków informacyjnych. Według załączników do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 3 lipca 2003 r. znaki informacyjne pionowe mają na celu poinformowanie kierujących pojazdami o rodzaju drogi i sposobie korzystania oraz obiektach znajdujących się przy drodze lub w jej pobliżu przeznaczonych dla użytkowników dróg (pkt 5 załącznika nr 1). Znaki poziome dróg służą zaś zwiększeniu bezpieczeństwa uczestników ruchu i innych osób znajdujących się na drodze, usprawnieniu ruchu pojazdów i ułatwieniu korzystania z dróg (pkt 1.2. załącznika nr 2). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w świetle omawianych przepisów prawnych miejsca płatnego postoju wyznaczone w strefie płatnego parkowania to, co do zasady, miejsca podwójnie oznakowane: znakami pionowymi D-18 i znakami poziomymi typu P-18. Niemniej jednak to znaki pionowe informują o sposobie korzystania z drogi i dlatego tym znakom, należałoby przypisać rolę decydującą w wyznaczeniu miejsca płatnego postoju. Uzasadniałoby to stwierdzenie, że miejsca postoju oznakowane w strefie płatnego parkowania wyłącznie znakiem poziomym nie spełniają wymagania miejsca wyznaczonego w rozumieniu art. 13b ust. 1 ustawy o drogach publicznych.

W ocenie sądu rozpoznającego sprawę, z wyżej opisanej roli znaków informacyjnych pionowych (tu: D-18) oraz poziomych – linii (P-18, P-19, P-20 i P-24) wynika, że miejsce postoju oznakowane w strefie płatnego parkowania wyłącznie znakiem pionowym D-18, bez znaków poziomych – linii, spełnia wymagania miejsca wyznaczonego w rozumieniu art. 13b ust. 1 ustawy o drogach publicznych. Podobne stanowisko przedstawione zostało w wyroku WSA w Szczecinie z 21 lutego 2019 r., I SA/Sz 367/18.

W rozpoznawanej sprawie, według ustaleń przedstawionych przez wierzyciela i Samorządowe Kolegium Odwoławcze, zobowiązany w dniu [...] r. pozostawił swój pojazd w strefie płatnego parkowania w B. (to jest w strefie oznaczonej znakami pionowymi D-44 i D-45) z godzinną kartą postojową podstrefy B, zakreśloną od godziny 10.15. Opłata za postój pojazdu zakończyła się o godzinie 11.15, w związku z czym wobec braku opłaty za postój pojazdu na czas kontroli o godzinie 12.18 kontroler wystawił wezwanie – raport do wniesienia opłaty dodatkowej, dokumentując zdarzenie fotografiami. Z ustaleń organu odwoławczego wierzyciela dokonanych na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w postępowaniu dotyczącym stanowiska wierzyciela, wynika, że miejsca postojowe oznaczone były za pomocą pionowych znaków informacyjnych D-18 "parking". Zdjęcia są na tyle mało czytelne, że nie można stwierdzić, czy oprócz oznaczenia "P" (oznaczenie "P" na niebieskim tle jest zasadniczym elementem graficznym znaku D-18) zawierają dodatkowe oznaczenie co do tego, że parking jest płatny. Jednakże prawidłowe jest stanowisko organu odwoławczego wierzyciela, w nawiązaniu do uzasadnienia cytowanej uchwały NSA, że pod znakiem D-18 jedynie "dopuszczalne" jest umieszczenie napisu określającego rodzaj parkingu – czyli nie jest to element obligatoryjny dla prawidłowego oznaczenia miejsc parkingowych. Znajduje to potwierdzenie w treści pkt 5.2.18. (w zakresie rys. 5.2.18.12.) załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 3 lipca 2003 r. (w wersji obowiązującej w 2015 r.), według którego w dolnej części znaku D-18 dopuszcza się umieszczenie napisu określającego rodzaj parkingu, np. leśny, płatny, strzeżony itp., lub symbolu koperty. Nieustalenie zatem, czy taki element znajdował się w dolnej części znaku D-18 nie ma znaczenia dla oceny, czy oznaczenie miejsc postojowych było prawidłowe. Dodać należy, że w obecnym stanie prawnym możliwość umieszczenia tego dodatkowego elementu znaku D-18 "parking" została wyeliminowana. W obecnym i poprzednim stanie prawnym wystarczające jest, że znak D-44 "strefa płatnego parkowania" ma obowiązkowy element w postaci napisu "Postój płatny".

W rozpoznawanej sprawie zobowiązany w jakikolwiek sposób nie podważył ustaleń przedstawionych przez wierzyciela i Samorządowe Kolegium Odwoławcze, że pojazd został pozostawiony w strefie płatnego parkowania (to jest w strefie oznaczonej znakami pionowymi D-44 i D-45) na miejscu objętym oznaczaniem znakiem informacyjnym D-18. Zobowiązany nie podważył tego, że strefa oznaczona była znakami D-44 "strefa płatnego parkowania" i znajdował się na nich się obowiązkowy element tego znaku w postaci napisu "Postój płatny". Nie twierdził również w skardze, że miejsca postojowe pozbawione były oznaczeń znakami D-18. Natomiast słuszne jest jego twierdzenie, że miejsca postojowe w strefie płatnego parkowania nie były oznaczone wszystkimi wyżej opisanymi znakami łącznie. Wierzyciel przedstawiając stan faktyczny sprawy nie wskazywał na to, że miejsca postojowe są oznaczone którymkolwiek ze znaków poziomych (np. P-18 czy P-19). Nie było to jednak konieczne. Na tych fotografiach, które zostały dołączone do postanowienia wierzyciela w miejscu postoju pojazdu zobowiązanego nie można zauważyć znaków poziomych - linii. Jednak jak wcześniej wyjaśniono okoliczność ta nie przesądza o nieprawidłowości wyznaczenia miejsc do postoju pojazdów w strefie płatnego parkowania, ponieważ miejsce postoju oznakowane w strefie płatnego parkowania wyłącznie znakiem pionowym D-18, bez znaków poziomych – linii, spełnia wymagania miejsca wyznaczonego w rozumieniu art. 13b ust. 1 ustawy o drogach publicznych.

Oznakowanie strefy płatnego parkowania i miejsc do postoju pojazdów w ramach tej strefy pozwala kierującym pojazdami na niewątpliwe ustalenie, czy mają obowiązek uiszczenia opłaty za parkowanie. Ustalając, czy i w jaki sposób oznaczone było miejsce postojowe, z którego skorzystał zobowiązany, nie można pominąć tej okoliczności, że zobowiązany nie zaniechał całkowicie uiszczenia opłaty za parkowanie, lecz pozostawił w swoim samochodzie bilet parkingowy nieodpowiedni do okresu postoju. Oznacza to, że skarżący pozostawiając pojazd i umieszczając w nim bilet parkingowy miał świadomość, że znajduje się w oznakowanej strefie płatnego parkowania z oznaczonymi miejscami postojowymi oraz miał wiedzę co do formy płatności w strefie płatnego parkowania. Pośrednio świadczy to o prawidłowym i wystarczającym oznakowania miejsc postojowych. W szczególności brak znaków poziomych nie był dla zobowiązanego (a także dla innych osób) przeszkodą do prawidłowej identyfikacji miejsc postojowych. Ta identyfikacja nie byłaby możliwa bez prawidłowego oznaczenia znakami pionowymi miejsc postojowych i bez oznaczenia strefy. Znaki poziome dróg – jak wcześniej wyjaśniono - służą jedynie zwiększeniu bezpieczeństwa uczestników ruchu i innych osób znajdujących się na drodze, usprawnieniu ruchu pojazdów i ułatwieniu korzystania z dróg (pkt 1.2. załącznika nr 2). W przypadku oznaczenia miejsc postojowych pomagają w uporządkowanym i bezpiecznym korzystaniu z tych miejsc.

W tym stanie faktycznym zobowiązanego obciążał obowiązek uiszczenia opłaty za postój pojazdu, także za okres dłuższy niż określony w wykupionym bilecie parkingowym Brak tej opłaty spowodował, że z mocy prawa (art. 13f ust. 1 u.d.p.) skarżący był zobowiązany do uiszczenia opłaty dodatkowej. W związku z tym jego zarzut nieistnienia egzekwowanego obowiązku był bezzasadny.

Biorąc pod uwagę omówione wyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.