Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 1132/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-02-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6531 Dotacje oraz subwencje z budżetu państwa, w tym dla jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne: Budżetowe prawo
Skarżony organ: Minister Sportu
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 169 ust. 2, art. 168 ust. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 885
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak (spr.), Sędzia WSA - Beata Blankiewicz - Wóltańska, Sędzia WSA - Joanna Zabłocka, Protokolant st. sekr. sąd. - Agnieszka Małyszko, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 lutego 2015 r. sprawy ze skargi G. U. na decyzję Ministra Sportu i Turystyki z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty przypadającej do zwrotu do budżetu państwa z tytułu nadmiernie pobranej dotacji celowej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi złożonej przez Gminę U. (dalej: skarżąca, strona lub Gmina) jest decyzja Ministra Sportu i Turystyki (dalej: organ lub Minister) z [...] marca 2014r., nr [...] utrzymująca w mocy decyzję własną z [...] września 2013r., nr [...] określająca stronie do zwrotu kwotę w wysokości 329.629,65 zł z tytułu pobrania w nadmiernej wysokości dotacji celowej wraz z odsetkami. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym.

Skarżąca w dniu [...] lipca 2011 r. zawarła z Ministrem umowę dotacji na dofinansowanie w wysokości 330.000 zł zadania pod nazwą: "[...]". W treści powyższej umowy wskazano, iż całkowita wartość zadania wyniesie 1.327.000 zł, natomiast podstawa ustalenia wysokości dofinansowania określona została na kwotę 999.000 zł. Środki finansowe z przyznanego dofinansowania w wysokości 330.000 zł przekazane zostały stronie na podstawie złożonego w dniu 19 września 2011 r. wniosku o wypłatę dotacji, do którego dołączone zostały wystawione przez wykonawcę zadania faktury VAT wraz z protokołem odbioru końcowego.

Dnia [...] września 2011 r., skarżąca poinformowała Ministra o fakcie naliczenia względem wykonawcy robót kar umownych w wysokości 1.526.609,01 zł. Powyższe kary, jak wynika ze wspomnianego pisma, znacznie przewyższały wartość wynagrodzenia, przysługującego wykonawcy na mocy zawartej pomiędzy nim a Gminą umowy. Zawarta z wykonawcą umowa obejmowała trzy zadania, przy czym tylko pierwsze z nich dotyczyło budowy kompleksu boisk sportowych w ramach programu "[...]", a jego wartość wyniosła 954.130,63 zł. Ponadto wskazano, że część naliczonych kar, w wysokości odpowiadającej umownemu zobowiązaniu stron w zakresie wykonania pierwszego z zadań (budowa kompleksu boisk sportowych), tj. w kwocie 954.130,63 zł, skompensowana została przez Gminę poprzez potrącenie płatności, należnej wykonawcy na podstawie wystawionych faktur. Zgodnie z zawartą w piśmie informacją, pozostałą część naliczonych kar umownych skarżąca dochodzić miała na drodze sądowej. Do rzeczonego pisma nie dołączono dokumentacji, potwierdzającej powyższe informacje.

Następnie dnia 6 grudnia 2011 r. strona przedstawiła Ministrowi rozliczenie końcowe udzielonej dotacji, skorygowane następnie w dniu 27 grudnia 2011 r. Powyższe dokumenty zawierały informacje sprzeczne z tymi, które Gmina przedstawiła w piśmie z 22 września 2011r. Z dokumentów rozliczeniowych wynikało bowiem, iż faktycznie naliczona kwota kar umownych wynosi 2.043.752,30 zł. Natomiast suma dokonanej wówczas kompensaty, to kwota 1.277.345,19 zł, czyli faktyczna wartość umowy zawartej pomiędzy wykonawcą a Gminą.

W odpowiedzi na pismo skarżącej dotyczące interpretacji § 8 ust. 9 zawartej umowy dotacji, Minister pismem z [...] grudnia 2011 r. wyjaśnił, że w świetle postanowień umowy dotacji, kary umowne, które uzyskane zostały w toku realizacji inwestycji - poprzez dokonanie potrącenia przysługującego wykonawcy wynagrodzenia, należy uznać za dochód osiągnięty przy realizacji zadania, wobec czego proporcjonalna część tegoż dochodu zwrócona powinna zostać na rachunek bankowy Ministerstwa w ciągu 7 dni od daty dokonania kompensaty wierzytelności przez inwestora.

Pismem z 2 stycznia 2012 r., strona poinformowała organ, iż w związku z faktem, że do naliczenia i potrącenia kar umownych doszło w dniu 10 czerwca 2011 r., a więc przed podpisaniem umowy dotacji, w opinii Gminy nie zachodzi konieczność zwrotu części tychże kar. W odpowiedzi na powyższe, pismem z 15 lutego 2012r. organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko.

Po wymianie korespondencji między skarżącą a Ministrem pismem z 21 listopada 2012 r. organ formalnie stwierdził, że nastąpiło pobranie dotacji w nadmiernej wysokości i nakazano zwrot kwoty 330.000 zł pod rygorem wszczęcia postępowania administracyjnego.

Pismem z [...] grudnia 2012r. Gmina nie zgodziła się z argumentacją organu oraz poinformowała, iż w ramach prowadzonego postępowania sądowego pomiędzy stroną a wykonawcą, Sąd Okręgowy w [...] zasądził na rzecz wykonawcy zapłatę za wystawione faktury, które potrącone zostały w całości przez Gminę z tytułu naliczenia kar umownych.

W dniu 11 grudnia 2012 r., organ wezwał do zapłaty kwoty 329.629,65 zł z tytułu pobrania dotacji w nadmiernej wysokości wraz z odsetkami naliczanymi jak dla zaległości podatkowych począwszy od dnia stwierdzenia okoliczności, tj. od dnia 21 listopada 2012 r. oraz kosztami wezwania do zapłaty w wysokości 5,65 zł.

Pismem z 20 maja 2013r. organ poinformował skarżącą o wszczęciu postępowania w sprawie zwrotu powyższych kwot.

W toku postępowania skarżąca poinformowała, że w dniu [...] czerwca 2013 r. Sąd Apelacyjny w [...] podtrzymał wyrok Sądu Okręgowego [...] z [...] listopada 2012 r., nakazujący zapłatę na rzecz wykonawcy za wystawione przez niego faktury, które potrącone zostały w całości przez gminę tytułem naliczenia kar umownych. W związku z tym, strona otrzymała od pełnomocnika jednego z uczestników konsorcjum wykonującego zadanie wezwanie do natychmiastowej zapłaty należności w kwocie 1.200.138,01 zł. Natomiast, jak wynikało z pisma, pozostała jeszcze do rozstrzygnięcia kwestia zapłaty na rzecz drugiego z konsorcjantów, w którym to przypadku strona wezwana została do prób ugodowych, dotyczących odpowiednio kwoty 342.010 zł oraz 458.459 zł. Następnie strona przedstawiła dokumenty potwierdzające, iż 28 czerwca 2013 r. zapłaciła kwotę w wysokości 1.204.136,01 zł.

Decyzją z [...] września 2013r. Minister określił stronie do zwrotu kwotę w wysokości 329.629,65 zł z tytułu pobrania dotacji w nadmiernej wysokości oraz zobowiązał do jej zwrotu wraz z odsetkami naliczanymi jak dla zaległości podatkowych od dnia stwierdzenia okoliczności, tj. od dnia 21 listopada 2012 r. oraz kosztami wezwania do zapłaty w wysokości 5,65 zł.

W wyniku ponownego rozpoznania sprawy na skutek złożonego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Minister zaskarżoną decyzją z [...] marca 2014r. utrzymał w mocy swoją decyzję z 23 września 2013r.

W uzasadnieniu organ powołał art. 168 ust. 4 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009r. o finansach publicznych (Dz.U. z 2013r., poz. 885 ze zm., dalej: u.f.p.), który stanowi, że wykorzystanie dotacji następuje poprzez zapłatę za zrealizowane zadanie, na które dotacja została udzielona. Przekazanie środków na rachunek beneficjenta nie oznacza wykorzystania dotacji.

W związku z powyższym, zdaniem organu, w przedmiotowej sprawie nie doszło do zapłaty na rzecz wykonawcy, ponieważ wystawione przez niego faktury skompensowane zostały na skutek naliczenia przez Gminę kar umownych za nieterminowe zrealizowanie zadania. Natomiast wydając wyroki nakazujące stronie zapłatę na rzecz wykonawców, sądy podważyły zasadność naliczenia i potrącenia przez Gminę kar umownych. W ocenie Ministra dokonanie zasądzonych zapłat nie wpływa na stanowisko prezentowane przez organ, gdyż zgodnie z brzmieniem art. 168 ust. 1 u.f.p., wydatkowanie dotacji powinno nastąpić do końca roku budżetowego, na który została ona udzielona, co odzwierciedla się ponadto m. in. w § 8 ust. 1 zawartej umowy dotacji. Zaplata na rzecz wykonawcy po dwuletnim postępowaniu sądowym nie zmienia faktu, iż dotacja pobrana została w nadmiernej wysokości.

Organ także podkreślił, że skarżąca nie wykorzystała dotacji w sposób przewidziany rzeczoną ustawą, a także nie dokonał tego we właściwym terminie, tj. do końca roku 2011. Na potwierdzenie swojego stanowiska Minister powołał wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 9 grudnia 2013 r. (sygn. V SA/Wa 1046/13), który wskazał, że art. 168 ust. 4 u.f.p. ma charakter bezwzględny, a jego niezastosowanie przez beneficjenta środków publicznych, skutkuje niewykorzystaniem dotacji i koniecznością jej zwrotu na rzecz dysponenta.

Minister także przytoczył treść art. 169 ust. 2 u.f.p. i stwierdził, że dotacja udzielona Gminie była dotacją pobraną w nadmiernej wysokości. Stwierdził bowiem, że Gmina wskutek naliczenia wykonawcy kar umownych nie poniosła żadnego kosztu związanego z finansowaniem zadania, doprowadzając tym samym do sytuacji, w której dofinansowanie ze środków budżetu państwa okazało się zbędne i nie zostało wydatkowane. Środki finansowe pochodzące z udzielonej dotacji, miały zaspokoić wydatki inwestycyjne strony wynikające z wierzytelności, które powstają w wyniku zaciąganych przez nią zobowiązań, będących efektem realizacji zadania. Powyższe wierzytelności potwierdzane były wystawianymi przez wykonawcę fakturami, które przedłożone zostały organowi wraz z wnioskiem o wypłatę dotacji i stanowiły podstawę jej wypłaty. Co do zasady, celem wypłaty dofinansowania było częściowe sfinansowanie, w danym roku budżetowym, kosztów związanych z realizacją inwestycji i partycypowanie przez organ w wydatkach, których de facto, w wymaganym terminie Gmina nie poniosła, naliczając kary umowne i potrącając płatność na rzecz wykonawcy.

Zdaniem Ministra, bez wpływu na słuszność powyższego stwierdzenia pozostaje fakt, iż ostatecznie, z dużym opóźnieniem skarżąca wydatki te poniosła, wykonując stosowne wyroki sądowe. Dokonując potrącenia płatności na rzecz wykonawcy, w tym również za faktury współfinansowane przez organ, Gmina zmniejszyła wydatki własne na realizowane zadanie. Dlatego też, po stronie Gminy powstała nadwyżka pomiędzy środkami pochodzącymi z dotacji, a faktycznymi wydatkami związanymi z przebiegiem inwestycji. W roku budżetowym, na który przyznana została dotacja, Gmina nie poniosła żadnych kosztów, pozyskując dodatkowo dofinansowanie ze środków budżetu państwa, które w tej sytuacji nie było niezbędne dla sfinansowania inwestycji, wobec czego pobrane zostało w nadmiernej wysokości.

Pismem z 2 kwietnia 2014 r. strona złożyła skargę na decyzję z [...] marca 2014r. wnosząc o jej uchylenie i uchylenie decyzji ją poprzedzającej z [...] września 2013r. o raz zasądzenie kosztów sądowych. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie przepisów:

1) postępowania - art. 77 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 roku poz. 267, dalej: k.p.a.) poprzez jego niezastosowanie polegające na nierozpatrzeniu wszystkich dowodów zebranych w toku postępowania, w szczególności zaś okoliczności udzielenia Gminie dotacji przeznaczonej na realizację zadania w ramach programu "[...]"- m.in. wiedzy organu udzielającego dotacji o dokonanym potrąceniu należności wykonawcy robót budowlanych z karą umowną za zwłokę, posiadanej na etapie przekazywania tejże dotacji oraz pominięcie w treści decyzji podnoszonych przez skarżącą w toku postępowania okoliczności związanych z efektami osiągniętymi na skutek wybudowania boiska, co miało istotny wpływ na podjęcie decyzji w sprawie;

postępowania - art. 107 § 3 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i niezawarcie w treści uzasadnienia decyzji wszystkich okoliczności faktycznych, podnoszonych przez stronę - w szczególności okoliczności wskazanych w pkt 1, co miało istotny wpływ na podjęcie decyzji w sprawie;

prawa materialnego - art. 168 ust. 1, ust. 4 u.f.p. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie w sytuacji, gdy podstawą zwrotu dotacji jest wskazane w decyzjach Ministra pobranie dotacji przez Gminę w nadmiernej wysokości - nie zaś niewykorzystanie dotacji w terminie, a także poprzez ich niewłaściwą interpretację i uznanie, że potrącenie wynagrodzenia wykonawcy z należną Gminie karą umowną za zwłokę w wykonaniu prac nie jest formą zapłaty za wykonanie prac - odpowiadającą treści art. 168 ust. 4 u.f.p.,

prawa materialnego - art. 169 ust. 1 pkt 2, ust. 2 u.f.p. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że Gmina pobrała dotację w nadmiernej wysokości, podczas gdy środki pobrane tytułem dotacji wynikały z umowy dotacji i nie były wyższe niż było to niezbędne do dofinansowania dotowanego zadania.

Skarżąca następnie w uzasadnieniu rozwinęła powyższe zarzuty.

W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z p. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm. – dalej: p.p.s.a.), sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:

a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;

3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.

Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego pod kątem zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

Jednocześnie, zgodnie z przepisem art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W ocenie sądu skarga analizowana w świetle powyższych regulacji prawnych nie zasługuje na uwzględnienie. Jednakże sąd także nie podziela stanowiska organu jakoby w sprawie nastąpiło pobranie dotacji w wysokości wyższej niż należna.

Stan faktyczny rozpoznawanej sprawy jest bezsporny.

W dniu [...] lipca 2011r. skarżąca zawarła z Ministrem umowę Nr [...] na dofinansowanie inwestycji pod nazwą "[...]"". Skarżąca do końca roku 2011 nie dokonała płatności na rzecz konsorcjum wykonawców realizujących inwestycję, gdyż wcześniej złożyła oświadczenie o potrąceniu należności z tytułu nałożenia na wykonawców tej inwestycji kar umownych za opóźnienie w jej realizacji (inwestycja miała zostać zakończona pierwotnie jeszcze w 2010r.). Następnie w wyniku sporu sądowego z jednym z wykonawców została prawomocnie (wyrok Sądu Apelacyjnego w [...] czerwca 2013r., [...]) zobowiązana do zapłaty wskazanych w wyroku Sądu Okręgowego w [...] listopada 2012r., [...] kwot, co też uczyniła w dniu [...] czerwca 2013r. Natomiast płatność na rzecz drugiego uczestnika konsorcjum została dokonana w dniu 27 listopada 2013r.

Przechodząc do analizy sprawy w pierwszej kolejności należy podkreślić, że Minister niezasadnie wskazał, że skarżąca pobrała dotację w wysokości wyższej niż należna.

Zgodnie z art. 169 ust. 1 pkt 2 u.f.p. dotacje udzielone z budżetu państwa pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości - podlegają zwrotowi do budżetu państwa wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w ciągu 15 dni od dnia stwierdzenia okoliczności, o których mowa w pkt 1 lub pkt 2.

Ust. 2 art. 169 u.f.p. wskazuje, że dotacjami pobranymi w nadmiernej wysokości są dotacje otrzymane z budżetu państwa w wysokości wyższej niż określona w odrębnych przepisach, umowie lub wyższej niż niezbędna na dofinansowanie lub finansowanie dotowanego zadania.

Przenosząc powyższe na realia sprawy sąd wskazuje, że dotację skarżąca pobrała na podstawie umowy i była ona niezbędna na dofinansowanie dotowanego zadania. Argumentacja organu nie uwzględniła bowiem nieskuteczności złożenie jednostronnego oświadczenia o potrąceniu. Zatem nieskutecznie złożone oświadczenie woli nie doprowadziło do wygaśnięcia zobowiązania Gminy do uregulowania przez nią należności za zrealizowaną przez jej dwóch kontrahentów inwestycję. A tylko wygaśnięcie zobowiązania może stanowić o skuteczności złożonego oświadczenia. Potwierdzeniem powyższego są niekwestionowane przez organ informacje o zapadłych wyrokach Sądów Okręgowego i Apelacyjnego oraz przede wszystkim płatności dokonane na rzecz dwóch kontrahentów dokonane w dniach [...] czerwca i [...] listopada 2013r.

Mając powyższe na względzie organ orzekający wydając decyzję o zwrocie miał pełny obraz sytuacji i obecnie nie może twierdzić, że dotacja została pobrana w nadmiernej wysokości. Do czasu rozstrzygnięcia sporu pomiędzy Gminą a jej dwoma kontrahentami realizujący inwestycję można było bronić zasadności twierdzenia Ministra o udzieleniu dotacji w wysokości wyższej niż należna. Jednakże po zakończeniu tego sporu brak jest podstaw do powyższych twierdzeń. Nie ma przy czym większego znaczenia czy oświadczenie o nałożeniu kar umownych zostało złożone przed podpisaniem umowy, czy też po jego podpisaniu. Istotne jest jedynie to, że oświadczenie to było złożone nieskutecznie, gdyż zobowiązanie nie wygasło.

Dlatego też za zasadny sąd uznał zarzut skargi naruszenia art. 169 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 u.f.p. Mimo jednak nieprawidłowości twierdzeń organu o udzieleniu dotacji w wysokości wyższej niż należna, to organ prawidłowo zażądał zwrotu udzielonej dotacji, gdyż nie została ona wykorzystana do 31 grudnia 2011r., co też również organ wskazywał w uzasadnieniu decyzji.

Zgodnie z art. 168 ust. 1 u.f.p. dotacje udzielone z budżetu państwa w części niewykorzystanej do końca roku budżetowego lub w terminie określonym w rozporządzeniu wydanym na podstawie art. 181 ust. 3 podlegają zwrotowi do budżetu państwa odpowiednio do dnia 31 stycznia następnego roku albo w terminie 21 dni od dnia określonego w tym rozporządzeniu, z zastrzeżeniem art. 151 ust. 2 pkt 6.

W myśl art. 168 ust. 3 uf.p. od kwot dotacji zwróconych po terminie określonym w ust. 1 lub 2 nalicza się odsetki w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, począwszy od dnia następującego po dniu, w którym upłynął termin zwrotu dotacji.

Natomiast ust. 4 art. 168 u.f.p stanowi, że wykorzystanie dotacji następuje przez zapłatę za zrealizowane zadania, na które dotacja była udzielona. Przekazanie środków na rachunek beneficjenta nie oznacza wykorzystania dotacji.

Trzeba także podkreślić, że zgodnie z § 8 ust. 1 umowy dotacji na dofinansowanie zadania ze środków budżetu państwa z [...] lipca 2011r. dotację przyznaną na dofinansowanie zadania, określoną w § 4 ust. 3, Beneficjent zobowiązany jest wykorzystać poprzez niezwłoczną zapłatę wykonawcy realizującemu zadanie, nie później niż do dnia 31 grudnia 2011 r. W ustępie 2 § 7 postanowiono z kolei, iż w przypadku niewykorzystania środków w terminie określonym w ust. 1, Beneficjent dokona ich zwrotu do dnia 31 stycznia następnego roku na rachunek bankowy Ministerstwa Sportu i Turystyki.

Ponadto w ust. 8 § 8 umowy wskazano, że środki finansowe, w wysokości określonej na podstawie § 4 ust. 3, nie mogą być zgłoszone, jako wydatki niewygaszające z upływem roku budżetowego. Natomiast § 8 ust. 9 umowy stanowi, że w razie osiągnięcia dochodu przy realizacji zadania (w szczególności odsetek bankowych, kar umownych od wykonawców), którego nie można było przewidzieć przy podpisywaniu umowy, Beneficjent zobowiązany jest do jego zwrotu na rachunek bankowy wskazany w ust. 2 proporcjonalnie do udziału dotacji w całkowitej wartości nakładów związanych z realizacją zadania, w terminie 7 dni od daty wpływu dochodu na rachunek Beneficjenta. W przypadku opóźnienia w zwrocie środków określonych w zadaniu poprzedzającym Beneficjent zobowiązany jest do zapłaty odsetek ustawowych.

Wykonując powyższą umowę, na wniosek skarżącej z 19 września 2011r. (data wpływu do organu) Minister dokonał zlecenia realizacji płatności w wysokości 330.000 zł.

Na podstawie informacji o sposobie rozliczenia dofinansowania oraz dokumentów przedłożonych przez skarżącą, w tym potwierdzeń przelewów bankowych, ustalono, iż skarżąca nie dokonała w 2011r. żadnych płatności na rzecz wykonawców inwestycji, a zatem przekazana kwota nie została wykorzystała do końca roku budżetowego. Skarżąca natomiast w dniu 20 grudnia 2011 r. dokonała zwrotu części dotacji w wysokości 370,35 zł.

Mając zatem na uwadze cytowany wyżej art. 168 ust. 1 u.f.p. skarżąca nie dokonała jakiejkolwiek zapłaty na rzecz wykonawców inwestycji. Dlatego też winna zwrócić udzieloną dotację (pozostałą część udzielonej dotacji) do 31 stycznia 2012r. Innymi słowy skoro zapłata za zadania realizowane w ramach inwestycji, na którą przewidziane było dofinansowanie, nastąpiła dopiero 2013 roku, to przyjąć należy, iż dotacja nie została wykorzystana do końca roku budżetowego. Powoduje to w konsekwencji, iż w części niewykorzystanej do końca 2011 roku dotacja podlega zwrotowi do budżetu państwa, stosownie do art. 168 ust. 1 u.f.p.

Należy podkreślić, że skarżąca była zobowiązana do wykonania umowy, którą zawarła z Ministrem, a więc m.in. do niezwłocznej zapłaty za wykonane roboty i usługi (§8 ust. 1 umowy). Skarżąca jednak, podjęła ryzyko i złożyła oświadczenie o potrąceniu należności, które jak się okazało było oświadczeniem nieskutecznym, gdyż nie wygasiło zobowiązań. Obecnie skarżąca nie może przerzucać odpowiedzialności na Ministra za swoje nieprawidłowe, czy też nieskuteczne działania. Po podpisaniu bowiem umowy dotacji miała obowiązek się do niej zastosować, wraz ze wszystkimi konsekwencjami z niej wynikającymi. Udzielenie dotacji mimo, że zostało dokonane umownie, to również podlega przepisom powszechnie obowiązującymi, a w szczególności rygorom wynikającym z ustawy o finansach publicznych, gdyż środki te mają charakter środków publicznoprawnych. Zatem w zakresie tej dotacji organ winien stosować przepisy dotyczące m.in. prawidłowości rozliczania dotacji, co też w sprawie zostało uczynione.

W tym miejscu trzeba wskazać, że w przypadku niedokonania zwrotu dotacji w terminie o którym mowa w art. 168 ust. 1 u.f.p. organ lub inny dysponent części budżetowej, który udzielił dotacji, wydaje decyzję określającą kwotę przypadającą do zwrotu i termin, od którego nalicza się odsetki (art. 169 ust. 6 u.f.p.).

W przedmiotowej sprawie Minister Sportu i Turystyki wskazał jako termin naliczania odsetek datę pisma z [...] listopada 2012r., nr [...] w którym wskazał, że nie doszło do zapłaty za zrealizowane zadania i zażądał zwrotu udzielonej dotacji jako pobranej w nadmiernej wysokości. Sąd natomiast jest zdania, że odsetki winny być naliczane zgodnie z cyt. wyżej art. 168 ust. 3 u.f.p., a więc winny być naliczane po dacie 31 stycznia 2012 roku. Jednakże mając na uwadze zasadę reformationis in peius wyrażoną w art. 139 k.p.a., który stanowi, że organ odwoławczy nie może wydać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się, chyba że zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub rażąco narusza interes społeczny, sąd uznał, że pomimo takiej nieprawidłowości pozostawienie w obiegu prawnym decyzji będzie zasadne. Decyzja taka bowiem nie będzie w sposób rażący naruszać prawa, ani też nie będzie naruszać interesu społecznego, gdyż będzie ona korzystana dla strony skarżącej.

Dodatkowo trzeba także wskazać, że mimo, iż organ w podstawie prawnej decyzji powoływał przepisy, które zdaniem sądu nie powinny mieć zastosowania, to jednak podstawa prawna do zwrotu części udzielonej dotacji (329.629,65 zł) istnieje i została w całości przytoczona w uzasadnieniu wyroku. Co więcej również sam Minister wskazywał tę podstawę jako uzupełniający, a nie główny argument przemawiający za zwrotem dotacji. Zatem mimo również tej wadliwości, to niezasadne byłoby uchylenie decyzji, gdyż ta nieprawidłowość nie miała wpływu na wynik sprawy, a tym bardziej istotnego wpływu. Tylko bowiem istotny wpływ na wynik sprawy w myśl art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. dawałby podstawę sądowi do wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego. Takiej zaś wadliwości decyzji sąd nie stwierdził.

Za chybiony uznać należało zarzut naruszenia art. 77 k.p.a., bowiem Minister Sportu i Turystyki prawidłowo przeprowadził postępowanie wyjaśniające, ustalił stan faktyczny i dokonał jego oceny z perspektywy mających zastosowanie przepisów prawa materialnego, przy czym ocena ta w zakresie żądania zwrotu dotacji jest prawidłowa i nie nosi znamion dowolności. W ocenie sądu, decyzje w niniejszej sprawie, wbrew zarzutom skargi, wydane zostały na podstawie prawidłowo zebranego materiału dowodowego, który uzasadnia oceny i rozstrzygnięcia orzekającego organu. Decyzje zostały skonstruowane zgodnie z regułami wynikającymi z k.p.a., zawierają podstawę prawną, rozstrzygnięcie, jak również uzasadnienie faktyczne i prawne. Natomiast wskazywane przez skarżącą okoliczności podpisania umowy o dofinansowane inwestycji ze środków budżetowych nie mogą podważać prawidłowego zastosowania przez organ powyżej wskazanych przepisów ustawy o finansach publicznych, w świetle których organ nie mógł odstąpić od dochodzenia zwrotu środków pochodzących z dofinansowania, nie wykorzystanych do końca 2011 r. Trzeba również zwrócić uwagę, na co zasadnie wskazywał Minister, że skarżąca podpisując umowę o dotację miała wiedzą o złożonym oświadczeniu o potrąceniu, organ tej wiedzy nie posiadał i dlatego też po podpisaniu umowy był obowiązany przekazać dotację. Skarżąca natomiast miała obowiązek zrealizować zapisy umowy do której się zobowiązała, w tym np. zapłacić za wykonane roboty (skarżąca nie miała obowiązku składania oświadczenia o potrąceniu z tytułu kar umownych, mogła zapłacić wykonawcom, a dopiero po zapłacie wystąpić do sądu powszechnego ze stosownym roszczeniem wobec wykonawców). Skarżąca natomiast wybrała inną drogę, która okazała się nietrafna. Jednakże obecnie, jak to szeroko zostało wskazane wyżej, nie może przerzucać odpowiedzialności za swoje zachowania na organ dotujący. To skarżąca nie wywiązała się z obowiązków ciążących na niej na podstawie ustawy o finansach publicznych i zawartej umowy, tym samym naruszyła jej zapisy oraz cytowane wyżej przepisy ustawy o finansach publicznych. Sam fakt zrealizowania inwestycji, nie był przez organ kwestionowany. Efekt końcowy w postaci wybudowania obiektu, pozostaje jednak bez wpływu na przebieg oraz zakres postępowania dowodowego. Również sama ustawa o finansach publicznych z efektem realizacji inwestycji nie wiąże żadnych skutków braku zapłaty w roku budżetowym. Dlatego też Minister zobowiązany był dochodzić zwrotu należności również w przypadku, gdzie dofinansowany obiekt wybudowany został zgodnie z pożądanym zakresem rzeczowym i funkcjonuje adekwatnie do swojego przeznaczenia.

Trzeba również zauważyć, że bezzasadne są twierdzenia skarżącej jakoby potrącenie należności stanowiło zapłatę, o której mowa w art. 168 ust. 4 u.f.p. Zgodnie ze słownikiem języka polskiego termin zapłacić oznacza dać pieniądze lub inne rzeczy jako należność za pracę, towar lub usługi. Natomiast termin potrącenie, który skarżąca zrównuje z terminem zapłacić oznacza sumę odliczona od jakiejś należności. Zatem pod względem językowym są to dwa odrębna terminy, które w żaden sposób nie są tożsame. Terminy te również są odrębnymi instytucjami w ramach prawa cywilnego. Potrącenie nigdy nie będzie stanowiło zapłaty. Będzie tylko jednym ze sposobów zwolnienie z wzajemnych zobowiązań. W realiach niniejszej sprawy pobrana w 2011r. przez Gminę dotacja stanowiła zatem dodatkowe przysporzenie w majątku Gminy.

Reasumując należy stwierdzić, że zarówno argumentacja skargi, jak i analiza akt sprawy nie ujawniła wad tego rodzaju, które mogłyby mieć wpływ na podjęte rozstrzygnięcie. Nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego ani przepisów postępowania w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie zaskarżonego orzeczenia z obrotu prawnego. Sąd nie stwierdził też naruszeń prawa dających podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, ani okoliczności powodujących stwierdzenie nieważności objętych kontrolą aktów.

Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że skarga jest niezasadna i na zasadzie art. 151 p.p.s.a orzekł jak w sentencji wyroku.