Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 12/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2010-03-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6341 Pozbawienie uprawnień kombatanckich oraz pozbawienie uprawnień dla wdów /wdowców/ po kombatantach
Hasła tematyczne: Kombatanci
Skarżony organ: Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 21 ust. 2 pkt 6
journal: Dz.U. 2002 nr 42 poz 371
law: Ustawa z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego - tekst jednolity.

SENTENCJA

Dnia 29 marca 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym Przewodniczący: sędzia WSA Zbigniew Czarnik po rozpoznaniu w dniu 29 marca 2010 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. H. na decyzję Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych w Warszawie z dnia [...] października 2009 roku, nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich – oddala skargę –


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi K. H. jest decyzja Kierownika Urzędu do spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych (dalej KUds.KiOR) z dnia [...] października 2009 roku, nr [...] w sprawie pozbawienia uprawnień kombatanckich. Zaskarżona decyzja zapadła w następujących okolicznościach faktycznych.

Decyzją z dnia [...] lipca 1993 roku, nr [...] KUds.KiOR potwierdził K. H. uprawnienia kombatanckie przyznane przez Związek Bojowników o Wolności i Demokrację (ZBoWiD) z tytułu działalności w Armii Krajowej w okresie od grudnia 1942 roku do lipca 1944 roku.

Decyzją z dnia [...] marca 2004 roku, nr [...] utrzymaną następnie w mocy decyzją z dnia [...] czerwca 2004 roku nr [...] KUds.KiOR odmówił uwzględnienia wniosku K. H. o rozszerzenie uprawnień kombatanckich i uznanie powojennej służby w ROAK w okresie od stycznia 1945 roku do kwietnia 1947 roku.

Pismem z dnia 5 lutego 2007 roku KUds.KiOR powiadomił K. H. o wszczęciu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] lipca 1993 roku, nr [...].

Decyzją z dnia [...] lutego 2007 roku nr [...], utrzymaną następnie w mocy decyzją z dnia [...] października 2007 roku, nr [...] KUds.KiOR stwierdził nieważność decyzji własnej z dnia [...] lipca 1993 roku, nr [...]. Podstawą decyzji było ustalenie, iż w sprawie zachodzą okoliczności, o jakich mowa w art. 156 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. 2000 r. Nr 98 poz. 1071, dalej k.p.a.). Rażącego naruszenia prawa organ dopatrzył się w tym, że wydając decyzję z [...] lipca 1993 roku weryfikowano wyłącznie te okoliczności, które są istotne z perspektywy przyznania uprawnień kombatanckich – art. 1 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. 2002 r. nr 42, poz. 371, ze zm.; dalej ustawa o kombatantach), podczas gdy w stosunku do K. H. zachodziły okoliczności wyłączające taką możliwość, a określone w art. 21 ust. 2 pkt 6 tej ustawy. Poczynione przez KUds.KiOR ustalenia uprawniły go do wniosku, że K. H. w kwietniu 1947 roku pełniąc służbę wojskową sam nawiązał kontakt z organami bezpieczeństwa. Dwukrotnie podpisał zobowiązanie do współpracy; w maju 1947 roku oraz w kwietniu 1950 roku. Współpracę zakończył w 1955 roku z uwagi na podejrzenie zdekonspirowania.

Wyrokiem z dnia 20 maja 2008 roku, sygn. akt II SA/Lu 922/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę na decyzję KUds.KiOR z dnia [...] października 2007 roku, nr [...] uznając, iż jest ona zgodna z prawem.

Pismem z dnia 12 sierpnia 2008 roku uściślonym następnie pismem z dnia 6 października 2008 roku K. H. zwrócił się do KUds.KiOR o zmianę decyzji ostatecznej z dnia [...] października 2007 roku.

Decyzją z dnia [...] listopada 2008 roku, nr [...] KUds.KiOR działając na podstawie art. 1 ust. 2 pkt 3, art. 1 ust. 2 pkt 5 oraz art. 21 ust. 2 pkt 6 ustawy o kombatantach odmówił K. H. przyznania uprawnień kombatanckich. Rozpoznają ponownie sprawę wskutek wniosku K. H. KUds.KiOR decyzją z dnia [...] grudnia 2008 roku, nr [...] uchylił w całości decyzję pierwszoinstancyjną i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ zwrócił uwagę, iż wskutek decyzji z dnia [...] października 2007 roku wyeliminowano z obrotu prawnego decyzję z dnia [...] lipca 1993 roku, która kończyła postępowanie weryfikacyjne w przedmiocie uprawnień kombatanckich K. H. Ponowne "otwarcie" tego postępowania obligowało więc organ do wydania orzeczenia, które rozstrzygałoby o jego przedmiocie. Decyzja z dnia [...] listopada 2008 roku wymogu tego nie spełniała.

W konsekwencji, decyzją z dnia [...] lipca 2009 roku, nr [...] KUds.KiOR pozbawił K. H. uprawnień kombatanckich przyznanych orzeczeniem ZBoWiD Zarząd Wojewódzki [...] z tytułu działalności w ruchu oporu w okresie od grudnia 1942 roku do lipca 1944 roku. W motywach rozstrzygnięcia organ wywiódł, że w stosunku do K. H. zachodzą okoliczności, o jakich mowa w art. 21 ust. 2 pkt 6 ustawy o kombatantach. Zgromadzone w sprawie dowody potwierdzają, iż w okresie od kwietnia 1947 roku do roku 1955 roku współpracował z organami bezpieczeństwa. W ww. okresie dwukrotnie podpisał zobowiązanie do współpracy oraz składał meldunki. Nie znajdując podstaw do uwzględnienia wniesionego od powołanej decyzji wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, KUds.KiOR decyzją z dnia [...] października 2009 roku, nr [...] utrzymał swoje rozstrzygnięcie w mocy. Poza argumentami, powielającymi treść uzasadnienia rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego KUds.KiOR podkreślił, że o trafności zastosowania względem K. H. art. 21 ust. 2 pkt 6 ustawy o kombatantach rozstrzygnął WSA w Lublinie w wyroku z dnia 20 maja 2008 roku, sygn. akt II SA/Lu 922/07.

We wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skardze K. H. zakwestionował trafność decyzji z dnia [...] października 2009. Zarzucił, że organy w sposób dowolny manipulowały materiałem dowodowym działając w ten sposób na jego niekorzyść.

Wnosząc o oddalenie skargi KUds.KiOR powołał się na analogiczne argumenty, jak w zaskarżonej decyzji.

Ponieważ w odpowiedzi na skargę organ wnosił o rozpoznanie sprawy

w trybie uproszczonym, Sąd stosownie do treści art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002 r. Nr 153 poz. 1270 ze zm. powoływanej dalej jako P.p.s.a.) wezwał skarżącego do ustosunkowania się do tego wniosku i oświadczenia czy żąda wyznaczenia rozprawy. W nadesłanym w odpowiedzi piśmie skarżący wniósł o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. Z tych przyczyn działając w oparciu o art. 119 pkt 2

i art. 120 P.p.s.a. Sąd rozpoznał niniejszą sprawę na posiedzeniu niejawnym

w składzie jednoosobowym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002r., nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji, obejmującą badanie zaskarżonych aktów pod względem ich zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Stosownie do treści art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002 r. Nr 153 poz. 1270 ze zm.; dalej: P.p.s.a.). sąd administracyjny rozpoznając skargę nie jest związany zarzutami skargi, jej podstawą prawną ani formułowanymi przez stronę wnioskami. Sąd rozpoznając skargę w granicach sprawy bada zgodność zaskarżonego aktu

z obowiązującym porządkiem prawnym.

Dokonując takiej kontroli w niniejszej sprawie, Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. KUds.KiOR we właściwym zakresie ustalił stan faktyczny istotny dla sprawy oraz poprawnie wskazał i zrekonstruował treść norm stanowiących podstawę prawną wydanej decyzji.

Zgodnie z art. 21 ust. 2 pkt 6 ustawy o kombatantach osoba, które spełnia wymogi do uzyskania uprawnień kombatanckich nie może ich uzyskać w sytuacji, gdy uchybiła godności obywatela polskiego, donosząc władzom komunistycznym o żołnierzach podziemia, legionistach, organizacjach podziemnych, partyzanckich

i tych wszystkich, których obejmują art. 2 i 4 tej ustawy. Powołany przepis stanowi swego rodzaju sankcję, która nie pozwala skorzystać z dobrodziejstwa uprawnień kombatanckich podmiotom, które z jednej strony spełniają wymogi do ich uzyskania, a więc mogą wykazać się godną wyróżnienia działalnością na rzecz suwerenności

i niepodległości Rzeczypospolitej Polskiej, z drugiej strony zaś, podjęły działania, które skierowane były przeciw niej, jak te, o których mowa w art. 21 ust. 2 pkt 6 ustawy o kombatantach. W niniejszej sprawie Sąd, jako prawidłowe ocenia ustalenia poczynione przez KUds.KiOR, że skarżący od kwietnia 1947 roku do roku 1955 roku współpracował z organami bezpieczeństwa. W okresie tym dwukrotnie podpisał zobowiązanie do współpracy; w maju 1947 roku oraz w kwietniu 1950 roku. Współpracę zakończył w 1955 roku z uwagi na podejrzenie zdekonspirowania.

Z zalegających w aktach administracyjnych kserokopii akt personalnych skarżącego przesłanych z IPN [...] wynika jednoznacznie, że w dniu 8 maja 1947 r. podpisał on pisemne zobowiązanie do współpracy z organami działającej ówcześnie Informacji Wojskowej. Dokument ten ma następującą treść: "Ja wyżej podpisany H. K. dobrowolnie zobowiązuję się współpracować z organami informacji Wojska Polskiego w celu skupienia swej winy, którą popełniłem przez uchylenie się od służby wojskowej i przynależności do podziemnej organizacji AK już po zakończeniu działań wojennych. Pracę swą skieruję w kierunku ujawnienia wrogiego elementu w stosunku do Demokratycznego Państwa Polskiego. Powierzone mi zadania będę wykonywał sumiennie z całą dokładnością. O odpowiedzialności za zdekonspirowanie się jestem uprzedzony i będę odpowiadał jak za wykrycie tajemnicy wojskowej. Wszystkie materiały będę dawać na piśmie, a w celu konspiracji materiały będę podpisywać pseudonimem R.". Skarżący od maja 1947 r. do listopada 1947 r. złożył 10 meldunków. Następnie w dniu 24 kwietnia 1950 r. skarżący podpisał kolejne zobowiązanie o współpracy z organami ówczesnego Bezpieczeństwa Publicznego. Oświadczenie powyższe było następującej treści: "Ja H. K. syn [...] zamieszkały [...] zobowiązuję się współpracować z Organami Urzędu Bezpieczeństwa i będę dopomagał w wykrywaniu wrogów obecnej rzeczywistości jak też sabotażystów wszelkiego rodzaju. O wszystkim co zobaczę, względnie usłyszę, będę donosić na piśmie do Urzędu Bezpieczeństwa, które będę podpisywał pseudonimem "R.". Tak samo zobowiązuje się na umówione spotkania z funkcjonariuszem Urzędu Bezpieczeństwa, przychodzić punktualnie. Jednocześnie zobowiązuję się dochować ścisłej tajemnicy o mojej współpracy z Organami Bezpieczeństwa Publicznego nawet przed najbliższym członkiem rodziny na co zostałem uprzedzony przez funkcjonariusza Urzędu Bezpieczeństwa, że za rozgłoszenie tajemnicy będę pociągnięty do odpowiedzialności w myśl obowiązujących przepisów. Świadom powyższego zobowiązania podpisuję własnoręcznie". Jednocześnie przy drugim zobowiązaniu skarżący sporządził życiorys, listę krewnych i znajomych oraz złożył wstępne doniesienie informacyjne. W aktach znajduje się nadto arkusz pracy za rok 1951 dotyczący agenta "R.", z którego wynika, że skarżący w miesiącach styczeń-marzec 1951 dwukrotnie spotkał się z pracownikiem Bezpieczeństwa Publicznego i złożył trzy doniesienia.

Powołane wyżej okoliczności w ocenie Sądu nie pozostawiają wątpliwości, zarówno co do faktu nawiązania przez skarżącego współpracy z organami Urzędu Bezpieczeństwa, jak i realizacji wynikających z podpisanych zobowiązań obowiązków – składania doniesień. Okoliczności te były już przedmiotem ustaleń w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Lublinie, w sprawie II SA/Lu 922/07, gdzie również zweryfikowano je pozytywnie.

Całość przytoczonych faktów potwierdza zasadność podjętego przez KUds.KiOR rozstrzygnięcia, które opiera się na ustaleniu, że w stosunku do skarżącego K. H. zachodzą okoliczności, o jakich mowa w art. 21 ust. 2 pkt 6 ustawy o kombatantach.

Mając na uwadze całość powyższego Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. skargę oddalił.