Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt II SA/Ol 712/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2019-09-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6262 Radni
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Samorząd terytorialny
Kodeks wyborczy
Skarżony organ: Rada Miasta
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 10  par. 1 pkt 3 lit. a, art. 383  par. 1 pkt 2 i  par. 2
journal: Dz.U. 2018 poz 754
law: Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Bogusław Jażdżyk (spr.) Sędziowie sędzia WSA Alicja Jaszczak-Sikora sędzia WSA Tadeusz Lipiński Protokolant sekretarz sądowy Marta Kudła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 września 2019 r. sprawy ze skargi W. P. na uchwałę Rady Miasta z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie wygaśnięcia mandatu radnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

W dniu 30 sierpnia 2019 r. Rada Miasta podjęła uchwałę nr XIV/90/2019 w sprawie wygaszenia mandatu radnego Rady Miasta. W. P. (skarżący). Jako podstawę prawną uchwały wskazano art. 383 § 1 pkt 2 i § 2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy.

Skargę na ww. uchwałę wywiódł skarżący, wnosząc o stwierdzenie jej nieważności w całości. Skarżący zwrócił się również o przeprowadzenie dowodu z dokumentów załączonych do skargi oraz zobowiązanie Rady Miasta o przedłożenie w poczet materiału dowodowego nagrania rejestrującego przebieg obrad sesji Rady Miasta A z dnia 30 sierpnia 2019 r. na okoliczność wprowadzenia przez wnioskodawcę projektu uchwały - Burmistrza oraz pracowników Urzędu Miasta, Rady Miasta w błąd co do treści postanowienia Sądu Rejonowego oraz jego wpływu na wpis skarżącego do stałego rejestru wyborców.

Zaskarżonej uchwale zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania mających wpływ na wynik sprawy, tj.:

art. 383 § 1 pkt 2 Kodeksu wyborczego poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na wygaszeniu mandatu radnego skarżącemu z uwagi na utratę prawa wybieralności w sytuacji, gdy skarżący tego prawa nie utracił i posiadał je w dniu wyborów;

art. 5 pkt 9 w zw. z art. 22 § 1 pkt 4 i § 3 Kodeksu wyborczego poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że skarżący nie zamieszkuje stale na terenie miasta A, pomimo tego, że skarżący stale zamieszkuje na terenie Miasta A oraz brak jest wiarygodnych dowodów na to, że jego miejsce zamieszkania jest w innej miejscowości niż Miasto A;

art. 18 § 5 Kodeksu wyborczego poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że skarżący nie posiada prawa wybieralności do Rady Miasta, podczas gdy nadal jest wpisany do stałego rejestru wyborców, co rodzi domniemanie istnienia prawa wybieralności;

art. 365 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego poprzez niewłaściwe zastosowanie

polegające na wygaszeniu mandatu skarżącego pomimo prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego zmieniającego decyzję Burmistrza o skreśleniu skarżącego ze stałego rejestru wyborców poprzez odmowę uwzględnienia reklamacji.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, że Burmistrz, po przeprowadzeniu szczątkowego postępowania wyjaśniającego, doszedł do wniosku, że skarżący zamieszkuje w miejscowości B na terenie gminy wiejskiej A. Powyższe ustalenia zostały oparte w głównej mierze na reklamacji B. M., notatce służbowej strażnika Straży Miejskiej oraz dowolnej interpretacji oświadczenia skarżącego i w konsekwencji doprowadziły do wydania decyzji o skreśleniu skarżącego ze stałego rejestru wyborców Gminy Miejskiej A. Przedmiotowa decyzja została w trybie art. 22 § 5 Kodeksu wyborczego zaskarżona do Sądu Rejonowego. Natomiast prawomocnym postanowieniem z dnia 2 sierpnia 2019 r. sąd postanowił zmienić decyzję Burmistrza Miasta z lipca 2019 r., w ten sposób że odmówił uwzględnienia reklamacji B. M. z dnia 23 lipca 2019 r. Tym samym skarżący nadal jest wpisany do stałego rejestru wyborców Gminy Miejskiej A.

W ocenie autora skargi Rada Miasta powinna była uwzględnić

postanowienie Sądu Rejonowego i ustosunkować się do niego w uzasadnieniu uchwały. Tymczasem Rada Miasta stwierdziła wygaśnięcie mandatu skarżącego tylko i wyłącznie w oparciu o uzasadnienie projektu uchwały, które nie dawało podstaw do stwierdzenia wygaśnięcia mandatu radnego z powodu nieposiadania prawa wybieralności.

Skarżący podkreślił, że fakt stałego zamieszkania w A pod adresem ul. A potwierdzają takie okoliczności, jak to, że od 31 lipca 2018 r. jest zameldowany na pobyt stały pod tym adresem. Ponadto wobec skarżącego nie toczy się postępowanie administracyjne w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego, pomimo tego, że mogłoby być wszczęte z urzędu przez organ ewidencyjny, tj. Burmistrza.

Według skarżącego Rada Miasta pominęła fakt, że skarżący jest

mieszkańcem miasta A od urodzenia, a jego kariera zawodowa związana jest od wielu lat z miastem A.

W skardze zaznaczono, że skarżący nie zaprzecza, iż jego żona oraz synowie zamieszkują w miejscowości B, gdzie są zameldowani. Z kolei skarżący zamieszkuje aktualnie w mieszkaniu w A, sprawując osobistą opiekę nad swoimi teściami, będącymi osobami starszymi (odpowiednio 75 i 78 lat), schorowanymi, którzy wymagają stałej, codziennej pomocy, opieki i pielęgnacji.

W dalszej kolejności wskazano, że Burmistrz podejmował już względem skarżącego czynności wyjaśniające, związane z wątpliwościami co do stałego zamieszkania na terenie miasta. Pismem z dnia 13 lutego 2019r. sekretarz miasta A wezwał skarżącego do udzielenia wyjaśnień w sprawie jego miejsca zamieszkania w oparciu o art. 10 Kodeksu wyborczego. W odpowiedzi pismem z dnia 27 lutego 2019 r. skarżący potwierdził, że jego aktywność życiowa a zarazem miejsce zamieszkania koncentruje się w mieście A, przy

ul. A. Do tego pisma zostało załączone oświadczenie współwłaścicielki tego lokalu, potwierdzające fakt zamieszkiwania oraz ponoszenia wydatków przez skarżącego w związku z utrzymaniem mieszkania. Ważną okolicznością jest to, że po złożeniu wyjaśnień i oświadczenia przez tą osobę Burmistrz nie podjął żadnych dalszych kroków prawnych w tym zakresie, w szczególności nie została wszczęta przez wojewodę, jako organ nadzoru nad samorządem terytorialnym, procedura związana z wygaszeniem mandatu skarżącego jako radnego Rady Miasta A.

Wskazano, że potwierdzeniem faktu stałego zamieszkiwania przez skarżącego pod podanym adresem jest okoliczność, iż we wszelkiej korespondencji urzędowej czy prywatnej jako adres zamieszkania jest wskazywany adres w A przy ul. A. Potwierdzają to m.in. oświadczenia o stanie majątkowym składane na koniec kadencji jako członka zarządu powiatu A w 2018 r., a także pierwsze oświadczenie majątkowego jako radnego Rady Miasta A. W obu tych oświadczeniach w części B skarżący podał wskazany adres zamieszkania. Nie można pominąć również faktu, że w rocznym zeznaniu podatkowym za 2018 r. PIT 37, skarżący, rozliczający się wspólnie z małżonką, podał miejsce zamieszkania w mieście A, z kolei jego żona wskazała miejscowość B.

Ponadto podniesiono, że materiały w postaci umowy z firmą detektywistyczną, jak również sprawozdanie z załącznikami, nie zostały przedstawione Radzie jako organowi kolegialnemu - nie powinny zatem w ogóle stanowić podstawy orzekania w niniejszej sprawie. Poza tym sprawozdanie nie może mieć waloru dokumentu, ponieważ nie zostało podpisane.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, stwierdzając, że zarzuty skarżącego są bezzasadne. Według organu zgromadzone w sprawie dowody jednoznacznie przekonują, że centrum życiowe skarżącego znajduje się w miejscowości B. Podkreślono, że radni zostali zapoznani z całym materiałem dowodowym. Podniesiono również, że rejestr wyborców nie ma rozstrzygającego znaczenia dla oceny posiadania prawa wyborczego. Natomiast wskazywane orzeczenie sądu powszechnego nie może determinować rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie, w której organ badał, gdzie faktycznie skarżący zamieszkuje.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz. U. z 2018 r. poz. 2107 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje

w zakresie swej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Kontrola ta, z mocy art. 3 § 2 pkt 5 i 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. - obejmuje również akty prawa miejscowego oraz inne akty organów jednostek samorządu terytorialnego, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej. Zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.

Stosownie do treści art. 147 § 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności.

W sprawach dotyczących uchwały o wygaśnięciu mandatu radnego przewidziany został specjalny tryb zaskarżenia, uregulowany w art. 384 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy (t. j. Dz. U. z 2019 r., poz. 684), dalej jako Kodeks wyborczy, stanowiący lex specialis w stosunku do ogólnej regulacji zaskarżania uchwał rady gminy, zawartej w art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. Zgodnie z art. 384 § 1 Kodeksu wyborczego od uchwały rady i postanowienia komisarza wyborczego o wygaśnięciu mandatu radnego z przyczyn, o których mowa w art. 383 § 1 pkt 2 - z wyjątkiem powodów wskazanych w art. 10 § 2 i art. 11 § 2, oraz pkt 3-5 i 7, zainteresowanemu przysługuje skarga do sądu administracyjnego w terminie 7 dni od dnia doręczenia uchwały albo postanowienia. Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, który stwierdził wygaśnięcie mandatu. Wygaśnięcie mandatu radnego następuje z dniem uprawomocnienia się wyroku sądu administracyjnego (§ 3).

Podstawą podjęcia zaskarżonej uchwały był art. 383 § 1 pkt 2 i § 2 w zw. z art. 10 § 1 pkt 3 lit. a Kodeksu wyborczego, a więc utrata przez skarżącego prawa wybieralności ze względu na niespełnienie przesłanki stałego zamieszkania na obszarze miasta A, z którego został wybrany na radnego do Rady Miasta A.

Art. 383 § 1 Kodeksu wyborczego wskazuje przyczyny wygaśnięcia mandatu radnego, a wśród nich wymienioną w pkt 2 przesłankę utraty prawa wybieralności lub nieposiadania go w dniu wyborów.

Zgodnie z art. 383 § 2 Kodeksu wyborczego wygaśnięcie mandatu radnego z przyczyn, o których mowa w § 1 pkt 2 - z wyjątkiem powodów wskazanych w art. 10 § 2 i art. 11 § 2, oraz pkt 3, 5 i 7, stwierdza rada, w drodze uchwały, w terminie miesiąca od dnia wystąpienia przyczyny wygaśnięcia mandatu.

Kodeks wyborczy w art. 10 § 1 pkt 3 lit. a i b i art. 11 § 1 pkt 5 stanowi, że prawo wybierania (czynne prawo wyborcze) oraz prawo wybieralności (bierne prawo wyborcze) ma w wyborach do rady gminy - obywatel polski oraz obywatel Unii Europejskiej niebędący obywatelem polskim, który najpóźniej w dniu głosowania kończy 18 lat, oraz stale zamieszkuje na obszarze tej gminy. W wyborach do organu stanowiącego obowiązuje wymóg stałego zamieszkania na obszarze jednostki samorządu terytorialnego, w której dana osoba kandyduje, a następnie – w przypadku nabycia i objęcia mandatu – sprawuje mandat (cenzus domicylu). Posługiwanie się cenzusem domicylu w wyborach samorządowych, w kontekście posiadania czynnego i biernego prawa wyborczego do organów stanowiących samorządu terytorialnego, w pełni oddaje charakter tych wyborów, w których mieszkańcy danego terytorium wybierają swoje organy. Przynależność do wspólnoty samorządowej powstaje ex lege z chwilą zamieszkania na terenie określonej jednostki samorządu terytorialnego, bez względu na dopełnienie obowiązku meldunkowego.

Definicję pojęcia "stałego zamieszkiwania" wprowadza przepis definicyjny art. 5 pkt 9 Kodeksu wyborczego, który rozumie przez to pojęcie zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego pobytu. Definicja ta nie różni się znacznie od pojęcia miejsca zamieszkania osoby fizycznej występującego w art. 25 Kodeksu cywilnego - jest to miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu. Czynnikiem wyróżniającym, wynikającym z art. 5 pkt 9 Kodeksu wyborczego, jest konieczność wskazania adresu. Podkreślić przy tym należy, że Kodeks wyborczy nie wiąże stałego zamieszkiwania z zameldowaniem dla potrzeb określenia praw wyborczych. Instytucja zameldowania ma bowiem charakter wyłącznie ewidencyjno-porządkowy. Nie można bowiem utożsamiać miejsca zamieszkania z miejscem zameldowania na pobyt stały, gdyż z czynnością zameldowania nie wiąże się nabycie jakichkolwiek praw bądź obowiązków (zob. uchwała składu siedmiu sędziów NSA z dnia 11 grudnia 2017 r., sygn. akt II OPS 2/17, dostępna [w:] CBOSA; K. Skotnicki, Zasada powszechności w prawie wyborczym. Zagadnienia teorii i praktyki, Łódź 2000 r., s. 22-24.).

O miejscu zamieszkania zasadniczo decydują dwie przesłanki faktyczne: przebywanie w znaczeniu fizycznym w określonej miejscowości pod wskazanym adresem (corpus, tj. czynnik zewnętrzny) i zamiar stałego pobytu (animus, tj. czynnik wewnętrzny). Jeśli jedna z tych przesłanek nie jest spełniona, powoduje to utratę miejsca zamieszkania. Istotną rolę przy ustalaniu corpus odgrywa życie rodzinne. Faktyczne przebywanie w danym miejscu nie może być rozumiane jedynie, jako pobyt wymuszony koniecznością wykonywania w niej swych obowiązków pracowniczych czy zarobkowych, ale musi mieć ono jednocześnie cechy założenia tam ośrodka swoich osobistych i majątkowych interesów (por. wyrok NSA z dnia 9 kwietnia 2013 r., sygn. II OSK 479/13, [w:] CBOSA). Składnikiem zatem pobytu stałego jest realizowanie w danej miejscowości, obiektywnie sprawdzalnej, aktywności życiowej rodzinnej, zawodowej, społecznej (por. T. Sokołowski, Komentarz do art. 25 Kodeksu cywilnego).

Z kolei biorąc pod uwagę drugi z elementów składowych pojęcia stałego miejsca zamieszkania - animus, trzeba przyjąć, że ma on charakter subiektywny i jest zależy od zamiaru stałego przebywania na terenie danej dzielnicy. Animus musi być dostatecznie uzewnętrzniony w postaci określonych zachowań w szczególności czynności prawnych, pracowniczych, czy rodzinnych. Przy ustalaniu zamiaru stałego pobytu chodzi nie tylko o związki natury ekonomicznej, ale też emocjonalnej, czy rodzinnej. (zob. szerzej M. Rulka, Brak stałego zamieszkania w dniu wyborów lub jego utrata w trakcie kadencji jako przesłanka stwierdzenia wygaśnięcia mandatu radnego, "Zeszyty Naukowe Sądownictwa Administracyjnego" 2017 r., nr. 4, s. 53-54).

Tym samym o "miejscu zamieszkania" rozstrzyga zawsze całokształt okoliczności faktycznych składających się na wspomniane zejście się stanu faktycznego przebywania z zamiarem takiego przebywania. Sam zamiar stałego pobytu w danej miejscowości nie stanowi o zamieszkaniu, lecz musi być powiązany z przebywaniem w danej miejscowości i to z takim przebywaniem, które ma cechy założenia tam ośrodka swoich interesów życiowych. O stałości pobytu danej osoby w konkretnej miejscowości decyduje zatem przede wszystkim takie przebywanie tej osoby, które spełnia wskazaną wyżej cechę - założenia tam ośrodka swoich interesów.

Pismem z dnia 13 lutego 2019 r. sekretarz miasta A wezwał skarżącego do udzielenia wyjaśnień w sprawie jego miejsca zamieszkania w oparciu o art. 10 Kodeksu wyborczego. W odpowiedzi pismem z dnia 27 lutego 2019 r. skarżący potwierdził, że jego aktywność życiowa a zarazem miejsce zamieszkania koncentruje się w mieście A, przy ul. A.

W ocenie Sądu skarżący nie wykazał w sposób wiarygodny, że zamieszkuje w A, a więc, że w tym mieście koncentrują się jego codzienne czynności, takie jak życie rodzinne. Skarżący nie zakwestionował, że jego dom znajduje się w miejscowości B, w którym mieszka jego rodzina, a więc żona i dzieci. Niewątpliwie zatem centrum życia rodzinnego znajduje się właśnie w tej miejscowości. Z oświadczeń zaś skarżącego nie wynika, że jego rodzina uległa rozpadowi, czy też, że skarżący nie funkcjonuje w małżeństwie ze swoją żoną. Wskazał on natomiast, że zamieszkuje pod adresem w A u swoich teściów, którymi się opiekuje. Zauważyć zaś trzeba, że pod tym adresem jest zameldowanych aż 8 osób. Przede wszystkim dostrzec należy, że kierując się względami doświadczenia życiowego trudno jest uznać za wiarygodne, że skarżący przeprowadził się do rodziców swojej żony, po to żeby się nimi opiekować, skoro ma własną rodzinę, w skład której wchodzi trójka dzieci (w tym jedno niepełnosprawne), a pod tym adresem zameldowany jest dodatkowo np. brat małżonki skarżącego, który jak wskazano w odpowiedzi na skargę zamieszkuje w lokalu teściów skarżącego. Takie postępowanie wydaje się być nielogiczne i nieuzasadnione, zwłaszcza, że teściowie skarżącego mieszkają w bardzo bliskiej odległości od domu skarżącego usytuowanego w miejscowości B. Ponadto nawet jeśliby przyjąć twierdzenia strony skarżącej co do opieki nad teściami za wiarygodne, to dostrzec należy, że sam fakt sprawowania takiej opieki w domu rodziców żony nie stanowi o spełnieniu przesłanki stałego zamieszkania w podanym wyżej rozumieniu pod tym adresem. Innymi słowy, informacje i dane, które podał skarżący są w ocenie Sądu niewystarczające do uznania, że zamieszkuje on na stałe w A. Opieka na teściami nawet z zamieszkiwaniem w ich lokalu w bliżej nieokreślonym okresie, nie świadczy bowiem jeszcze w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy o przeniesieniu swojego centrum życiowego do mieszkania teściów z zamiarem stałego w nim zamieszkania i założenia tam ośrodka swoich interesów życiowych.

Ponadto na okoliczność, że skarżący faktycznie nie zamieszkuje na stałe pod podanym adresem w A, wskazują również inne dowody zebrane w sprawie. Na przykład w piśmie z dnia 26 lipca 2019 r. starszego inspektora Straży Miejskiej skierowanym do Sekretarza Miasta A stwierdzono, że w dniu 24 lipca 2019 r. około godziny 17.30 i 18.30 nie zastano skarżącego pod wskazywanym adresem zamieszkania przy ul. A w A. Podobnie ze sprawozdania detektywa z wykonywanych czynności ustalających wynika, że skarżący nie mieszka i nie przebywa pod podanym adresem zameldowania. Sąsiedzi i okoliczni mieszkańcy potwierdzili natomiast, że skarżący na stałe mieszka w nowo wybudowanym domu przy końcu ulicy B w miejscowości B (sprawozdanie znajduje się w aktach administracyjnych sprawy). Wprawdzie przyznać należy rację skarżącemu, że sprawozdanie obarczone jest wadą, ponieważ nie zostało podpisane przez detektywa, który je sporządził, niemniej jednak biorąc pod uwagę całokształt okoliczności należy wziąć je pod uwagę jako posiadające walor dowodowy. Dostrzec trzeba bowiem, że na sprawozdaniu uwidocznione są dane osobowe oraz nr licencji detektywa je sporządzającego. Nie budzi również wątpliwości, że czynności przeprowadzone przez detektywa zostały podjęte na skutek podpisanej umowy o świadczenie usług detektywistycznych nr "[...]" pomiędzy spółką A (świadczącą usługi detektywistyczne) a Gminą Miejską A. Przedmiotem umowy było wykonanie usługi detektywistycznej, polegającej na przeprowadzeniu ustaleń i sprawdzeń dotyczących skarżącego (umowa znajduje się w aktach adm. sprawy).

Wątpliwości związane z miejscem zamieszkania skarżącego były związane również z takimi okolicznościami jak fakt złożenia reklamacji przez B. M. w przedmiocie skreślenia z listy wyborców, z uwagi na niezamieszkiwanie w na terenie miasta A. Ponadto w aktach sprawy znajdują się wydruki z mediów społecznościowych obrazujące przebieg dyskusji części społeczności lokalnej, gdzie również pojawiły się wątpliwości a nawet jednoznaczne wypowiedzi wskazujące, że skarżący nie mieszka na stałe na terenie miasta A.

Wobec powyższych rozważań bezzasadny jest zarzut zawarty w skardze dotyczący naruszenia art. 5 pkt 9 w zw. z art. 22 § 1 pkt 4 i § 3 Kodeksu wyborczego poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że skarżący nie zamieszkuje stale na terenie miasta A, pomimo tego, że skarżący stale zamieszkuje na terenie Miasta A a brak jest wiarygodnych dowodów na to, że jego miejsce zamieszkania jest w innej miejscowości niż Miasto A.

Odnosząc się natomiast do zarzutów naruszenia art. 18 § 5 Kodeksu wyborczego poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że skarżący nie posiada prawa wybieralności do Rady Miasta A, podczas gdy nadal jest wpisany do stałego rejestru wyborców, co rodzi domniemanie istnienia prawa wybieralności a także naruszenia art. 365 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na wygaszeniu mandatu skarżącego pomimo prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego zmieniającego decyzję burmistrza o skreśleniu skarżącego ze stałego rejestru wyborców poprzez odmowę uwzględnienia reklamacji, stwierdzić należy, że są one bezzasadne.

W kontekście przytoczonych zarzutów podkreślenia wymaga przede wszystkim, że prawomocne postanowienie Sądu Rejonowego z sierpnia 2019 r. zmieniające decyzję Burmistrza Miasta A z lipca 2019 r., tj. odmawiające uwzględnienia reklamacji B. M. z dnia 23 lipca 2019 r. w przedmiocie skreślenia skarżącego z listy wyborców, nie wiąże Sądu w niniejszej sprawie. Przytoczone postanowienie zostało podjęte w wyniku rozpatrzenia postępowania reklamacyjnego procedowanego w zupełnie innym trybie przez inny organ niż uchwała będąca przedmiotem zaskarżenia. To, że sąd powszechny zmienił decyzję o wykreśleniu skarżącego z rejestru wyborców, nie pozbawiało Rady Miasta A uprawnienia do zbadania przesłanki stałego zamieszkania. Nie ma bowiem znaczenia rozstrzygającego, w kontekście oceny posiadania prawa wyborczego, wpis do rejestru wyborców ani też miejsce opłacania podatków (vide: wyrok NSA z 19 maja 2016 r., II OSK 689/16, dostępny w CBOSA). Dostrzec trzeba również, że postanowienie Sądu Rejonowego nie ma uzasadnienia i nie podlega zaskarżeniu. Dlatego też nie można zapoznać się z argumentacją sądu, ani też niemożliwe było zweryfikowanie jego orzeczenia w drugiej instancji.

Zaskarżona uchwała nie zawiera natomiast uzasadnienia, co słusznie wytknięto w skardze. Jednakże ocena całokształtu okoliczności zaistniałych w sprawie oraz zgromadzonych materiałów przekonuje, że Rada Miasta A, pomijając poziom merytoryczny dyskusji, to jednak z pełną świadomością dyskutowała o przesłance stanowiącej podstawę wydania zaskrzonej uchwały, czyli o spełnieniu przez skarżącego przesłanki braku stałego zamieszkania w mieście A oraz miała możliwość zapoznania się z dowodami zebranymi w tym przedmiocie. Przekonuje o tym znajdujący się w aktach sprawy protokół nr 14/2019 z obrad XIV Sesji Rady Miasta A w dniu 30 sierpnia 2019 r. Z protokołu tego wynika również, że skarżący miał możliwość wypowiedzenia się w sprawie i złożenia wyjaśnień. Ponadto przesłanka podjęcia zaskarżonej uchwały o wygaśnięciu mandatu radnego została wyraźnie wskazana w uzasadnieniu do projektu uchwały. Całokształt przedstawionych okoliczności skutkuje tym, że mimo braku uzasadnienia spornej uchwały należy uznać w ocenie Sądu to uchybienie za nieskutkujące stwierdzeniem jej nieważności.

Reasumując, poczynione przez organ ustalenia i zgromadzony w sprawie materiał dowodowy przekonują, że skarżący nie przeniósł swojego centrum życiowego pod wskazany przez niego adres na terenie miasta A. Tym samym nie można uznać, że jest to jego adres stałego zamieszkania.

O zamieszkiwaniu w jakiejś miejscowości można bowiem mówić wówczas, gdy okoliczności sprawy pozwolą przeciętnemu obserwatorowi na sformułowanie wniosku, że określona miejscowość jest aktualnie głównym miejscem, w którym skupia się działalność osoby fizycznej, w którym jest jej centrum życiowe. Taka sytuacja zaś nie zaistniała w przypadku skarżącego.

Nie ma także znaczenia rozstrzygającego, w kontekście oceny posiadania prawa wyborczego, wskazywane przez skarżącego miejsce opłacania podatków w A czy też miejsce zamieszkania podane w oświadczeniach majątkowych.

Dlatego też bezzasadny jest zarzut skarżącego dotyczący naruszenia art. 383 § 1 pkt 2 Kodeksu wyborczego poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na wygaszeniu mandatu radnego W. P. z uwagi na utratę prawa wybieralności w sytuacji, gdy skarżący tego prawa nie utracił i posiadał je w dniu wyborów.

W ocenie Sądu organ prawidłowo ocenił fakt zaistnienia braku przesłanki stałego zamieszkania na terenie miasta A, warunkującej podjęcie uchwały o wygaszeniu wobec skarżącego mandatu radnego Rady Miasta A.

W tej sytuacji, mając powyższe na względzie, stosownie do art. 151 p.p.s.a., Sąd oddalił skargę.