Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 1249/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2012-01-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
6560
Hasła tematyczne: Podatek dochodowy od osób fizycznych
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej~Minister Finansów
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 9 ust. 1, art. 10 ust. 1 pkt 9, art. 20 ust. 1
journal: Dz.U. 2010 nr 51 poz 307
law: Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska, Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń (spr.), Sędzia NSA Sławomir Kozik, Protokolant Starszy Sekretarz sądowy Agnieszka Rupińska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 18 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi A.G. na indywidualną interpretację Ministra Finansów z dnia 19 sierpnia 2011 r., nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych oddala skargę.


UZASADNIENIE

WNIOSKIEM Z DNIA 3 CZERWCA 2011 R. A. G. ZWRÓCIŁA SIĘ DO MINISTRA FINANSÓW (ORGAN UPOWAŻNIONY DYREKTOR IZBY SKARBOWEJ) O WYDANIE INTERPRETACJI INDYWIDUALNEJ PRZEPISÓW PRAWA PODATKOWEGO W PRZEDMIOCIE PODATKU DOCHODOWEGO OD OSÓB FIZYCZNYCH W ZAKRESIE OPODATKOWANIA UMORZONYCH ODSETEK OD KREDYTU.

WE WNIOSKU PODATNICZKA PRZEDSTAWIŁA NASTĘPUJĄCY STAN FAKTYCZNY.

W ROKU 1997 I 1999, WNIOSKODAWCZYNI, BĘDĄCA EMERYTKĄ, ZACIĄGNĘŁA WRAZ MAŁŻONKIEM KREDYT NA POTRZEBY GOSPODARSTWA ROLNEGO.

Z PRZYCZYN OSOBISTYCH I PRZESZKÓD JAKIE POWSTAŁY W RAMACH PROWADZONEJ DZIAŁALNOŚCI ROLNICZEJ WNIOSKODAWCZYNI NIE BYŁA W STANIE DOKONAĆ TERMINOWEJ SPŁATY KREDYTU.

W DNIU 26 KWIETNIA 2010 R., ZGODNIE Z ZAWARTYM POROZUMIENIEM BANK UMORZYŁ PRZETERMINOWANE I KARNE ODSETKI W WYSOKOŚCI 326.246,31 ZŁ. W LUTYM 2011 R., BANK WYSTAWIŁ DOKUMENT PIT-8C NA WNIOSKODAWCZYNIĘ I JEJ MAŁŻONKA, WYKAZUJĄC PO 1/2 UMORZONEJ KWOTY.

W ZWIĄZKU Z POWYŻSZYM ZADAŁA NASTĘPUJĄCE PYTANIE:

CZY OD UMORZONYCH PRZEZ BANK ODSETEK, PO SPŁACENIU CAŁOŚCI KAPITAŁU, NALEŻY ZAPŁACIĆ PODATEK DOCHODOWY?

ZDANIEM WNIOSKODAWCZYNI, PODATEK DOCHODOWY JEST NIENALEŻNY, GDYŻ NIE WYSTĘPUJĄ KU TEMU ŻADNE PRZESŁANKI PRAWNE.

W PRZEKONANIU WNIOSKODAWCZYNI W PRZEDMIOTOWEJ SPRAWIE DOCHODZI DO NARUSZENIA PRAWA MATERIALNEGO POLEGAJĄCEGO NA:

- BŁĘDNEJ WYKŁADNI I NIEWŁAŚCIWYM ZASTOSOWANIU PRZEPISÓW USTAWY O PODATKU DOCHODOWYM OD OSÓB FIZYCZNYCH, GDYŻ NIE WYSTĘPUJE TU ZASADA OTRZYMANIA NIEODPŁATNYCH ŚWIADCZEŃ ANI TEŻ POZOSTAWIENIE DO DYSPOZYCJI PODATNIKA TYCH ŚWIADCZEŃ;

- NARUSZENIU ART. 65 § 2 USTAWY KODEKS CYWILNY, ALBOWIEM STRONY DZIAŁAŁY Z ZAMIAREM ZMIANY WARUNKÓW UMOWY KREDYTOWEJ;

- NIEWŁAŚCIWYM ZASTOSOWANIU ART. 9 USTAWY O PODATKU DOCHODOWYM OD OSÓB FIZYCZNYCH POPRZEZ UZNANIE, ŻE UMORZONE ODSETKI STANOWIĄ DOCHÓD PODATNIKA W POSTACI NIEODPŁATNEGO ŚWIADCZENIA, KTÓRE PRZYSPORZYŁOBY KORZYŚCI TYLKO I WYŁĄCZNIE OSOBIE OTRZYMUJĄCEJ ŚWIADCZENIA;

- NARUSZENIU ART. 6 KONSTYTUCJI RZECZYPOSPOLITEJ POLSKI W ZWIĄZKU Z ART. 14E ORDYNACJI PODATKOWEJ, POLEGAJĄCYM NA NARUSZENIU ZASADY LEGALIZMU; - NARUSZENIU STANOWISKA DOKTRYNY, ŻE ŚWIADCZENIEM JEST ZACHOWANIE SIĘ DŁUŻNIKA ZGODNIE Z TREŚCIĄ ZOBOWIĄZANIA, KTÓRE CZYNI ZADOŚĆ INTERESOWI WIERZYCIELA.

MINISTER FINANSÓW W ŚWIETLE OBOWIĄZUJĄCEGO STANU PRAWNEGO, STANOWISKO WNIOSKODAWCZYNI W SPRAWIE OCENY PRAWNEJ PRZEDSTAWIONEGO STANU FAKTYCZNEGO, UZNAŁ ZA NIEPRAWIDŁOWE.

ZGODNIE Z ART. 9 UST. 1 USTAWY Z DNIA 26 LIPCA 1991 R., O PODATKU DOCHODOWYM OD OSÓB FIZYCZNYCH (T. J. DZ. U. Z 2010 R. NR 51, POZ. 307 ZE ZM.), OPODATKOWANIU PODATKIEM DOCHODOWYM PODLEGAJĄ WSZELKIEGO RODZAJU DOCHODY, Z WYJĄTKIEM DOCHODÓW WYMIENIONYCH W ART. 21, 52, 52A I 52C ORAZ DOCHODÓW, OD KTÓRYCH NA PODSTAWIE PRZEPISÓW ORDYNACJI PODATKOWEJ ZANIECHANO POBORU PODATKU,

STOSOWNIE DO POSTANOWIEŃ ART. 10 UST. 1 PKT 9 WW. USTAWY DO ŹRÓDEŁ PRZYCHODÓW ZALICZA SIĘ INNE ŹRÓDŁA, PRZY CZYM POJĘCIE INNYCH ŹRÓDEŁ NIE ZOSTAŁO WPROST ZDEFINIOWANE W POWOŁANYM PRZEPISIE.

ZGODNIE Z ART. 20 UST. 1 WW. USTAWY ZA PRZYCHODY Z INNYCH ŹRÓDEŁ, O KTÓRYCH MOWA W ART. 10 UST. 1 PKT 9, UWAŻA SIĘ W SZCZEGÓLNOŚCI: KWOTY WYPŁACONE PO ŚMIERCI CZŁONKA OTWARTEGO FUNDUSZU EMERYTALNEGO WSKAZANEJ PRZEZ NIEGO OSOBIE LUB CZŁONKOWI JEGO NAJBLIŻSZEJ RODZINY, W ROZUMIENIU PRZEPISÓW O ORGANIZACJI I FUNKCJONOWANIU FUNDUSZY EMERYTALNYCH, ZASIŁKI PIENIĘŻNE Z UBEZPIECZENIA SPOŁECZNEGO, ALIMENTY, STYPENDIA, DOTACJE (SUBWENCJE) INNE NIŻ WYMIENIONE W ART. 14, DOPŁATY, NAGRODY I INNE NIEODPŁATNE ŚWIADCZENIA NIE NALEŻĄCE DO PRZYCHODÓW OKREŚLONYCH W ART. 12-14 I 17 ORAZ PRZYCHODY NIE ZNAJDUJĄCE POKRYCIA W UJAWNIONYCH ŹRÓDŁACH.

SFORMUŁOWANIE "W SZCZEGÓLNOŚCI" DOWODZI, ŻE DEFINICJA PRZYCHODÓW Z INNYCH ŹRÓDEŁ MA CHARAKTER OTWARTY I NIE MA PRZESZKÓD, ABY DO TEJ KATEGORII ZALICZYĆ RÓWNIEŻ PRZYCHODY INNE NIŻ WYMIENIONE WPROST W PRZEPISIE ART. 20 UST. 1 USTAWY. O PRZYCHODZIE PODATKOWYM Z INNYCH ŹRÓDEŁ NALEŻY MÓWIĆ W KAŻDYM PRZYPADKU, KIEDY U PODATNIKA WYSTĄPIĄ REALNE KORZYŚCI MAJĄTKOWE.

W MYŚL ART. 11 UST. 1 USTAWY O PODATKU DOCHODOWYM OD OSÓB FIZYCZNYCH PRZYCHODAMI, Z ZASTRZEŻENIEM ART. 14-15, ART. 17 UST. 1 PKT 6, 9 I 10 W ZAKRESIE REALIZACJI PRAW WYNIKAJĄCYCH Z POCHODNYCH INSTRUMENTÓW FINANSOWYCH, ART. 19 I ART. 20 UST. 3 SĄ OTRZYMANE LUB POSTAWIONE DO DYSPOZYCJI PODATNIKA W ROKU KALENDARZOWYM PIENIĄDZE I WARTOŚCI PIENIĘŻNE ORAZ WARTOŚĆ OTRZYMANYCH ŚWIADCZEŃ W NATURZE I INNYCH NIEODPŁATNYCH ŚWIADCZEŃ.

ZGODNIE Z ART. 69 UST. 1 USTAWY Z DNIA 29 SIERPNIA 1997 R. PRAWO BANKOWE (T. J. DZ. U. Z 2002 R. NR 72, POZ. 665 ZE ZM.), PRZEZ UMOWĘ KREDYTU BANK ZOBOWIĄZUJE SIĘ ODDAĆ DO DYSPOZYCJI KREDYTOBIORCY NA CZAS OZNACZONY W UMOWIE KWOTĘ ŚRODKÓW PIENIĘŻNYCH Z PRZEZNACZENIEM NA USTALONY CEL, A KREDYTOBIORCA ZOBOWIĄZUJE SIĘ DO KORZYSTANIA Z NIEJ NA WARUNKACH OKREŚLONYCH W UMOWIE, ZWROTU KWOTY WYKORZYSTANEGO KREDYTU WRAZ Z ODSETKAMI W OZNACZONYCH TERMINACH SPŁATY ORAZ ZAPŁATY PROWIZJI OD UDZIELONEGO KREDYTU.

PODKREŚLIĆ NALEŻY, IŻ OTRZYMANIE KREDYTU I JEGO SPŁATA NA WARUNKACH PRZEWIDZIANYCH W UMOWIE KREDYTOWEJ SĄ OBOJĘTNE PODATKOWO. PRZYCHÓD PO STRONIE KREDYTOBIORCY POJAWIA SIĘ W PRZYPADKU, KIEDY DOCHODZI DO UMORZENIA KREDYTU LUB JEGO CZĘŚCI, WTEDY BOWIEM KREDYTOBIORCA OSIĄGA KONKRETNE PRZYSPORZENIE MAJĄTKOWE (PRZYCHÓD).

ODMIENNIE NALEŻY TRAKTOWAĆ ODSETKI OD KREDYTU, KTÓRE SĄ OPŁATĄ ZA KORZYSTANIE ZE ŚRODKÓW FINANSOWYCH KREDYTODAWCY. WYSOKOŚĆ ODSETEK (W SPOSÓB NIE BUDZĄCY WĄTPLIWOŚCI, CO DO WYSOKOŚCI), JAK I ZASADY ORAZ TERMINY SPŁATY KREDYTU WRAZ Z ODSETKAMI OKREŚLONE SĄ W UMOWIE KREDYTOWEJ. ZMIANA WYSOKOŚCI ODSETEK OD KREDYTÓW W STOSUNKU DO PIERWOTNEJ UMOWY KREDYTOWEJ MIEŚCI SIĘ W ZASADZIE SWOBODY KSZTAŁTOWANIA UMÓW KREDYTOWYCH I NIE WYWOŁUJE SKUTKÓW PODATKOWYCH. DOTYCZY TO ZARÓWNO ODSETEK OD KREDYTU ZA OKRES PRZYPADAJĄCY PO ZMIANIE WARUNKÓW NALICZANIA ODSETEK, JAK RÓWNIEŻ ZA OKRES PRZED ZMIANĄ WARUNKÓW UMOWY, ALE TAKICH, KTÓRYCH W DNIU ZMIANY WYSOKOŚCI ODSETEK TERMIN PŁATNOŚCI JESZCZE NIE NASTĄPIŁ (ODSETEK NALEŻNYCH, ALE NIEWYMAGALNYCH).

NATOMIAST UMORZENIE KWOT NIEZAPŁACONYCH ODSETEK OD KREDYTU, KTÓRYCH TERMIN PŁATNOŚCI UPŁYNĄŁ JEST PRZYSPORZENIEM, SKUTKUJĄCYM POWSTANIEM DOCHODU PODLEGAJĄCEGO OPODATKOWANIU. DOTYCZY TO ZARÓWNO ODSETEK SKAPITALIZOWANYCH (KTÓRE FAKTYCZNIE PO SKAPITALIZOWANIU STAJĄ SIĘ KWOTĄ DŁUGU), JAK I ODSETEK WYMAGALNYCH, CZYLI TAKICH, KTÓRYCH W MYŚL POSTANOWIEŃ UMOWY KREDYTOWEJ TERMIN PŁATNOŚCI UPŁYNĄŁ.

Z KOLEI TZW. ODSETKI KARNE, CZYLI PRZYPADAJĄCE OD NIETERMINOWO REGULOWANYCH ZOBOWIĄZAŃ WYNIKAJĄCYCH Z UMOWY, NALEŻY ROZPATRYWAĆ W ZALEŻNOŚCI OD TREŚCI UMOWY I SZCZEGÓŁOWEGO OKREŚLENIA SPOSOBU ICH NALICZANIA. JEŻELI UMOWA KREDYTOWA JEDNOZNACZNIE OKREŚLA ZASADY NALICZANIA PODWYŻSZONYCH ODSETEK OD NIETERMINOWYCH SPŁAT RAT KREDYTU I WIĄŻE NIMI STRONY UMOWY, WÓWCZAS ODSETKI TE NALEŻY TRAKTOWAĆ W SPOSÓB ANALOGICZNY JAK ODSETKI WYMAGALNE. JEŻELI ZAŚ UMOWA KREDYTOWA DAJE WIERZYCIELOWI JEDNOSTRONNE PRAWO, Z KTÓREGO MOŻE SKORZYSTAĆ LUB NIE, DO NALICZANIA PODWYŻSZONYCH ODSETEK OD NIETERMINOWYCH SPŁAT KREDYTÓW - WÓWCZAS ODSTĄPIENIE PRZEZ WIERZYCIELA OD NALICZANIA TAKICH ODSETEK NIE STANOWI PRZYSPORZENIA DLA KREDYTOBIORCY.

Z PRZEDSTAWIONEGO WE WNIOSKU STANU FAKTYCZNEGO WYNIKA, ŻE BANK UMORZYŁ ODSETKI OD KREDYTU ZACIĄGNIĘTEGO PRZEZ WNIOSKODAWCZYNIĘ WSPÓLNIE Z MAŁŻONKIEM W 1997 R., I 1999 R., NA PODSTAWIE ZAWARTEGO W DNIU 26 KWIETNIA 2010 R. POROZUMIENIA. ZGODNIE Z NIM BANK DOKONAŁ UMORZENIA ODSETEK PRZETERMINOWANYCH I KARNYCH W WYSOKOŚCI 326.246,31 ZŁ. NIE MOŻNA ZATEM ZGODZIĆ SIĘ Z WNIOSKODAWCZYNIĄ ŻE NA MOCY TEGO POROZUMIENIA DOKONANO ZMIANY WARUNKÓW UMOWY.

MAJĄC NA UWADZE PRZEDSTAWIONY STAN FAKTYCZNY I OBOWIĄZUJĄCE UREGULOWANIA PRAWNE W TYM ZAKRESIE, STWIERDZIĆ NALEŻY, IŻ W NASTĘPSTWIE UMORZENIA PRZEZ BANK ODSETEK, KTÓRYCH TERMIN PŁATNOŚCI UPŁYNĄŁ, A TAKŻE ODSETEK KARNYCH - KTÓRYCH ZASADY NALICZANIA WYNIKAŁY Z UMOWY KREDYTOWEJ - DOSZŁO PO STRONIE WNIOSKODAWCZYNI DO POWSTANIA PRZYCHODU Z INNYCH ŹRÓDEŁ, O KTÓRYM MOWA W ART. 20 UST. 1 USTAWY O PODATKU DOCHODOWYM OD OSÓB FIZYCZNYCH. MOMENTEM UZYSKANIA PRZYCHODU, ZGODNIE Z ART. 11 UST. 1 USTAWY O PODATKU DOCHODOWYM OD OSÓB FIZYCZNYCH JEST MOMENT DOKONANIA UMORZENIA.

PISMEM Z DNIA 14 WRZEŚNIA 2011 R. A.G. WEZWAŁA MINISTRA FINANSÓW DO USUNIĘCIA NARUSZENIA PRAWA, ZARZUCAJĄC INTERPRETACJI INDYWIDUALNEJ NARUSZENIE PRZEPISÓW PRAWA TJ. USTAWY O PODATKU DOCHODOWYM OD OSÓB FIZYCZNYCH M.IN. ART. 9.

W ODPOWIEDZI NA WEZWANIE DO USUNIĘCIA NARUSZENIA PRAWA MINISTER FINANSÓW STWIERDZIŁ BRAK PODSTAW DO ZMIANY ZASKARŻONEJ INTERPRETACJI INDYWIDUALNEJ I PODTRZYMAŁ DOTYCHCZASOWE STANOWISKO W SPRAWIE.

SKARGĘ Z DNIA 25 PAŹDZIERNIKA 2011 R., DO WOJEWÓDZKIEGO SĄDU ADMINISTRACYJNEGO W GDAŃSKU A.G. , WNIOSŁA O UCHYLENIE INTERPRETACJI INDYWIDUALNEJ Z DNIA 19 SIERPNIA 2011 R.

ZASKARŻONEJ INTERPRETACJI A.G. ZARZUCIŁA NARUSZENIE PRAWA MATERIALNEGO POLEGAJĄCE NA:

1) BŁĘDNEJ WYKŁADNI I NIEWŁAŚCIWYM ZASTOSOWANIU PRZEPISÓW USTAWY O PODATKU DOCHODOWYM OD OSÓB FIZYCZNYCH, KTÓRE TO ZASTOSOWANIE PROWADZI DO UZNANIA, IŻ UMORZONE ODSETKI STANOWIĄ PRZYCHÓD Z INNYCH ŹRÓDEŁ W ROZUMIENIU ART. 10 UST. 1 PKT 9 USTAWY O PODATKU DOCHODOWYM OD OSÓB FIZYCZNYCH, BĘDĄC JEDNOCZEŚNIE NIEODPŁATNYM ŚWIADCZENIEM INNYM NIŻ OKREŚLONE W ART. 12-14 I ART. 17 WW. USTAWY. STRONA PODKREŚLA, IŻ ZGODNIE Z DOKTRYNĄ, ŚWIADCZENIEM JEST ZACHOWANIE SIĘ DŁUŻNIKA, ZGODNE Z TREŚCIĄ ZOBOWIĄZANIA, KTÓRE CZYNI ZADOŚĆ INTERESOWI WIERZYCIELA;

2) NIEWŁAŚCIWYM ZASTOSOWANIU ART. 9 USTAWY O PODATKU DOCHODOWYM OD OSÓB FIZYCZNYCH TJ. UZNANIU, ŻE DOKONANE PRZEZ BANK UMORZENIE STANOWI DOCHÓD PODATNIKA W POSTACI NIEODPŁATNEGO ŚWIADCZENIA, KTÓRE PRZYSPORZYŁOBY KORZYŚCI TYLKO I WYŁĄCZNIE OSOBIE OTRZYMUJĄCEJ ŚWIADCZENIE;

3) NARUSZENIU ART. 65 § 2 USTAWY KODEKS CYWILNY, POLEGAJĄCYM NA JEGO ZASTOSOWANIU ORAZ NIE ZBADANIU ZGODNEGO ZAMIARU STRON, ALBOWIEM STRONY DZIAŁAŁY Z ZAMIAREM ZMIANY WARUNKÓW UMOWY KREDYTOWEJ;

4) NIE WYSTĄPIENIU TU ZASADY OTRZYMANIA NIEODPŁATNYCH ŚWIADCZEŃ LUB POZOSTAWIENIA DO DYSPOZYCJI PODATNIKA NIEODPŁATNYCH ŚWIADCZEŃ.

PONADTO SKARŻĄCA ZARZUCA RAŻĄCE NARUSZENIE ART. 7 KONSTYTUCJI RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ W ZWIĄZKU Z ART. 14E ORDYNACJI PODATKOWEJ, POLEGAJĄCE NA NARUSZENIU ZASADY LEGALIZMU POPRZEZ NIE DZIAŁANIE ORGANÓW PODATKOWYCH W GRANICACH I NA ZASADACH PRAWA. PANI A.G. PODNOSI, ŻE ZGODNIE Z KONSTYTUCJĄ, GDY RÓŻNE METODY WYKŁADNI PRAWA PROWADZĄ DO ROZBIEŻNYCH REZULTATÓW, NALEŻY WYBRAĆ TEN, KTÓRY NAJLEPIEJ HARMONIZUJE Z NORMAMI, ZASADAMI I WARTOŚCIAMI KONSTYTUCYJNYMI (WYROK NSA II FSK 2113/08 Z DNIA 23 KWIETNIA 2010 R.).

KOŃCOWO SKARŻĄCA WYJAŚNIA, IŻ W ZŁOŻONYM WNIOSKU ORD-IN Z DNIA 31 MAJA 2011 R., W MIEJSCE ART. 7 KONSTYTUCJI RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ OMYŁKOWO POWOŁAŁA ART. 6 KONSTYTUCJI. W ZWIĄZKU Z TYM, IŻ DYREKTOR IZBY SKARBOWEJ W TYM PUNKCIE NIE PODJĄŁ INTERPRETACJI, "DLA DALSZEGO PRZEBIEGU SPRAWY POMYŁKA TA NIE STANOWI PRZESZKODY I ZOSTAŁA SPROSTOWANA W NINIEJSZEJ SKARDZE".

W ODPOWIEDZI NA SKARGĘ MINISTER FINANSÓW WNIÓSŁ O ODDALENIE SKARGI, PODTRZYMUJĄC DOTYCHCZASOWE STANOWISKO W SPRAWIE.

WOJEWÓDZKI SĄD ADMINISTRACYJNY W GDAŃSKU ZWAŻYŁ, CO NASTĘPUJE:

NA WSTĘPIE ROZWAŻAŃ NALEŻY WSKAZAĆ, ŻE ZGODNIE Z ART. 1 § 1 I 2 USTAWY Z DNIA 25 LIPCA 2002 R. - PRAWO O USTROJU SĄDÓW ADMINISTRACYJNYCH (DZ. U. NR 153, POZ. 1269 ZE ZM.), SĄDY ADMINISTRACYJNE SPRAWUJĄ WYMIAR SPRAWIEDLIWOŚCI POPRZEZ KONTROLĘ DZIAŁALNOŚCI ADMINISTRACJI PUBLICZNEJ, PRZY CZYM KONTROLA TA SPRAWOWANA JEST POD WZGLĘDEM ZGODNOŚCI Z PRAWEM.

ZGODNIE Z ART. 3 § 2 PKT 4A USTAWY Z DNIA 30 SIERPNIA 2002 R. - PRAWO O POSTĘPOWANIU PRZED SĄDAMI ADMINISTRACYJNYMI (DZ. U. NR 153, POZ. 1270 DALEJ JAKO P.P.S.A.), KONTROLA DZIAŁALNOŚCI ADMINISTRACJI PUBLICZNEJ PRZEZ SĄDY ADMINISTRACYJNE OBEJMUJE ORZEKANIE W SPRAWACH SKARG NA PISEMNE INTERPRETACJE PRZEPISÓW PRAWA PODATKOWEGO WYDAWANE W INDYWIDUALNYCH SPRAWACH. SĄD UWZGLĘDNIAJĄC SKARGĘ UCHYLA PISEMNĄ INTERPRETACJĘ.

Z PRZEPISU ART. 134 § 1 P.P.S.A., WYNIKA Z KOLEI, ŻE SĄD ROZSTRZYGA W GRANICACH DANEJ SPRAWY, NIE BĘDĄC JEDNAK ZWIĄZANY ZARZUTAMI I WNIOSKAMI SKARGI ORAZ POWOŁANĄ PODSTAWĄ PRAWNĄ.

ROZPOZNAJĄC SPRAWĘ WEDŁUG KRYTERIUM LEGALNOŚCI ZASKARŻONEJ INTERPRETACJI INDYWIDUALNEJ, SĄD UZNAŁ, ŻE SKARGA NIE ZASŁUGUJE NA UWZGLĘDNIENIE.

W ROZPOZNAWANEJ SPRAWIE ISTOTA SPORU SPROWADZA SIĘ DO USTALENIA CZY UMORZENIE PRZEZ BANK NALEŻNOŚCI PIENIĘŻNEJ Z TYTUŁU ODSETEK OD KREDYTU STANOWI DLA OSOBY FIZYCZNEJ NIE PROWADZĄCEJ DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ, PRZYCHÓD PODLEGAJĄCY OPODATKOWANIU W ROZUMIENIU U.P.D.O.F. STANOWISKO WNIOSKODAWCY O BRAKU OBOWIĄZKU PODATKOWEGO W TYM ZAKRESIE, PRZEDSTAWIONE WE WNIOSKU O WYDANIE INTERPRETACJI, ZOSTAŁO PRZEZ MINISTRA FINANSÓW UZNANE ZA NIEPRAWIDŁOWE.

PRZYSTĘPUJĄC DO OCENY TEGO SPORU NA WSTĘPIE NALEŻY PRZYTOCZYĆ MAJĄCE ZNACZENIE DLA ROZSTRZYGNIĘCIA SPRAWY PRZEPISY U.P.D.O.F.

L TAK, STOSOWNIE DO ART. 9 UST. 1 TEJ USTAWY, OPODATKOWANIU PODATKIEM DOCHODOWYM PODLEGAJĄ WSZELKIEGO RODZAJU DOCHODY, Z WYJĄTKIEM DOCHODÓW WYMIENIONYCH W ART. 21, 52, 52A I 52C ORAZ DOCHODÓW, OD KTÓRYCH NA PODSTAWIE PRZEPISÓW ORDYNACJI PODATKOWEJ ZANIECHANO POBORU PODATKU.

POWYŻSZY PRZEPIS WYRAŻA JEDNĄ Z PODSTAWOWYCH ZASAD PODATKU DOCHODOWEGO OD OSÓB FIZYCZNYCH - ZASADĘ POWSZECHNOŚCI OPODATKOWANIA WSZELKICH DOCHODÓW. JAKO ŻE, ENUMERATYWNE WYLICZENIE WSZYSTKICH PODLEGAJĄCYCH OPODATKOWANIU RODZAJÓW DOCHODÓW NIE JEST MOŻLIWE, WYRAZEM TEJ ZASADY JEST TAKŻE USTANOWIENIE NA GRUNCIE U.P.D.O.F., (ART. 10 UST. 1 PKT 9) - KATEGORII PRZYCHODÓW Z INNYCH ŹRÓDEŁ (TJ. INNYCH NIŻ ŹRÓDŁA PRZYCHODÓW WYMIENIONE W ART. 10 UST. 1 PKT 1-8 U.P.D.O.F.), KTÓRE W MYŚL ART. 20 UST. 1 TEJ USTAWY, OBEJMUJĄ OBOK OKREŚLONYCH W TYM PRZEPISIE I POPRZEDZONYCH ZWROTEM "W SZCZEGÓLNOŚCI" RODZAJÓW PRZYCHODÓW, TAKŻE M.IN. INNE NIEODPŁATNE ŚWIADCZENIA NIE NALEŻĄCE DO PRZYCHODÓW OKREŚLONYCH W ART. 12-14. TE "INNE NIEODPŁATNE ŚWIADCZENIA" ZAWIERAJĄ SIĘ TAKŻE W OGÓLNEJ DEFINICJI PRZYCHODÓW OKREŚLONEJ W ART. 11 UST. 1 U.P.D.O.F. MOWA JEST TAKŻE O NICH W ART. 42A U.P.D.O.F., POPRZEZ NAWIĄZANIE W TYM PRZEPISIE DO ART. 20 UST.1 TEJ USTAWY.

SĄD PODZIELAJĄC W TYM ZAKRESIE STANOWISKO ORGANU INTERPRETACYJNEGO PODKREŚLA, IŻ SAMO POJĘCIE NIEODPŁATNEGO ŚWIADCZENIA NIE ZOSTAŁO ZDEFINIOWANE W USTAWIE PODATKOWEJ, JEDNAKŻE W ORZECZNICTWIE UGRUNTOWANY ZOSTAŁ POGLĄD, ŻE MA ONO SZERSZY ZAKRES NIŻ W PRAWIE CYWILNYM. OBEJMUJE ONO BOWIEM WSZYSTKIE ZJAWISKA GOSPODARCZE I ZDARZENIA PRAWNE, KTÓRYCH NASTĘPSTWEM JEST UZYSKANIE KORZYŚCI KOSZTEM INNEGO PODMIOTU, LUB TE WSZYSTKIE ZDARZENIA PRAWNE I ZDARZENIA GOSPODARCZE, KTÓRYCH SKUTKIEM JEST NIEODPŁATNE, TJ. NIE ZWIĄZANE Z KOSZTAMI LUB INNĄ FORMĄ EKWIWALENTU, PRZYSPORZENIE MAJĄTKU TEJ OSOBIE, MAJĄCE KONKRETNY WYMIAR FINANSOWY (POR. UCHWAŁA NSA Z DNIA 16 PAŹDZIERNIKA 2006 R., SYGN. AKT II FPS 1/06). UCHWAŁA TA ZAPADŁA WPRAWDZIE W ZWIĄZKU Z WĄTPLIWOŚCIAMI DOTYCZĄCYMI PRZEPISÓW USTAWY O PODATKU DOCHODOWYM OD OSÓB PRAWNYCH, JEDNAKŻE POWYŻSZA TEZA ZACHOWUJE ZDANIEM SKŁADU ORZEKAJĄCEGO AKTUALNOŚĆ RÓWNIEŻ W KONTEKŚCIE PRZEPISÓW USTAWY O PODATKU DOCHODOWYM OD OSÓB FIZYCZNYCH. NIE MA BOWIEM PODSTAW DO ODMIENNEJ INTERPRETACJI POJĘCIA "NIEODPŁATNEGO ŚWIADCZENIA", KTÓRYM OBIE USTAWY PODATKOWE SIĘ POSŁUGUJĄ, NA GRUNCIE KAŻDEJ Z NICH (POR. WYROK NSA Z DNIA 27 LISTOPADA 2008 R., SYGN. AKT II FSK 1184/07, CZY TEŻ WYROK WSA W WARSZAWIE Z DNIA 3 MARCA 2009 R., SYGN. AKT III SA/WA 1677/08).

W ŚWIETLE POWYŻSZEGO, PRAWIDŁOWE JEST STANOWISKO, ŻE UMORZENIE PRZEZ BANK ODSETEK OD KREDYTU, ZACIĄGNIĘTEGO PRZEZ OSOBĘ FIZYCZNĄ NIE PROWADZĄCĄ DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ, KTÓRYCH TERMIN PŁATNOŚCI JUŻ UPŁYNĄŁ, JEST PRZYSPORZENIEM SKUTKUJĄCYM POWSTANIEM DOCHODU PODLEGAJĄCEGO OPODATKOWANIU, Z DATĄ DOKONANIA UMORZENIA. DOTYCZY TO ZARÓWNO ODSETEK SKAPITALIZOWANYCH, KTÓRE FAKTYCZNIE PO SKAPITALIZOWANIU STAJĄ SIĘ KWOTĄ DŁUGU, NALICZONYCH PRZEZ BANK ODSETEK KARNYCH, JAK RÓWNIEŻ INNYCH WYNIKAJĄCYCH Z UMOWY KREDYTOWEJ NALEŻNYCH BANKOWI ŚWIADCZEŃ UBOCZNYCH. REZYGNACJA Z TYCH ŚWIADCZEŃ PRZEZ BANK STANOWI ZWOLNIENIE DŁUŻNIKA Z CZĘŚCI DŁUGU I OZNACZA, UZYSKANIE PO STRONIE KREDYTOBIORCY, PODLEGAJĄCEGO OPODATKOWANIU NIEODPŁATNEGO ŚWIADCZENIA WYRAŻAJĄCEGO SIĘ W MOŻLIWOŚCI BEZPŁATNEGO KORZYSTANIA Z KAPITAŁU. GDYBY NIE FAKT UMORZENIA NALEŻNOŚCI UBOCZNYCH (ODSETEK, PROWIZJI, KOSZTÓW WINDYKACJI) DŁUŻNIK BYŁBY ZOBOWIĄZANY DO ICH UISZCZENIA, CO POWODOWAŁOBY USZCZUPLENIE JEGO MAJĄTKU. PRZYCHODEM SĄ NIE TYLKO AKTYWA, KTÓRE ULEGAJĄ ZWIĘKSZENIU U PODATNIKA, ALE TAKŻE ZMNIEJSZENIE JEGO PASYWÓW (POR. WYROK NSA Z DNIA 8 CZERWCA 1994 R., SYGN. AKT SA/KR 2139/93, NIEPUBLIK.; WYROK WSA W GLIWICACH Z 3 LISTOPADA 2010 R., SYGN. AKT I SA/GL 604/10, LEX NR 748277, WYROK NSA Z 23 WRZEŚNIA 2010 R., SYGN. AKT II FSK 716/09, LEX NR 745819).

MAJĄC NA UWADZE POWYŻSZE WOJEWÓDZKI SĄD ADMINISTRACYJNY W GDAŃSKU, NA MOCY ART. 151 P.P.S.A., ODDALIŁ SKARGĘ.