Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 294/11
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2012-05-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 37 ust. 1, art. 50 i 51 ust. 1 i 7
journal: Dz.U. 2006 nr 156 poz 1118
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Marzenna Linska-Wawrzon sędzia NSA Jerzy Bujko sędzia del. WSA Małgorzata Miron (spr.) Protokolant asystent sędziego Maciej Stojek po rozpoznaniu w dniu 8 maja 2012 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej I. U. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 3 listopada 2010r. sygn. akt II SA/Łd 384/10 w sprawie ze skargi I. U. na decyzję Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z dnia [...] marca 2010r., znak [...] w przedmiocie zobowiązania do wykonania robót budowlanych celem doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 3 listopada 2010 r., wydanym w sprawie o sygn. akt II SA/Łd 384/10 oddalił skargę I. U. na decyzję Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z dnia [...] marca 2010 r., nr [...] w przedmiocie zobowiązania do wykonania robót budowlanych celem doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego.

W uzasadnieniu Sąd przedstawił następujący stan sprawy:

W dniu 2 lipca 2008 r. I. U. złożyła w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego w Łodzi zawiadomienie o zakończeniu robót budowlanych związanych z adaptacją zadaszenia balkonu na taras widokowy, lokalu nr [...], znajdującym się w budynku mieszkalnym wielorodzinnym, zlokalizowanym na nieruchomości przy ul. [...] 55 w Łodzi. Do zawiadomienia inwestor załączył decyzję o pozwoleniu na budowę, nr [...] z dnia [...] października 2003 r. oraz dziennik budowy nr [...], wydany w dniu [...] kwietnia 2008 r.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi decyzją z dnia 7 lipca 2008 r., nr [...], wniósł sprzeciw w sprawie przystąpienia do użytkowania przedmiotowego tarasu widokowego, uzasadniając swoje stanowisko faktem stwierdzenia rozpoczęcia robót budowlanych przy tym obiekcie, po wygaśnięciu decyzji o pozwoleniu na budowę. Organ nadzoru budowlanego ustalił, że inwestor przystąpił do robót budowlanych w maju 2008 r., a zatem po upływie 5 lat od czasu wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, co stanowiło naruszenie art. 37 ust. 1 i 2 ustawy Prawo budowlane. Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi, decyzją z dnia [...] sierpnia 2008 r., nr [...] utrzymał powyższe rozstrzygnięcie w mocy.

Na wymienioną decyzję Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z dnia [...] sierpnia 2008 r. I. U. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, którą Sąd oddalił wyrokiem z dnia 27 lutego 2009 r., wydanym w sprawie o sygn. akt II SA/Łd 851/08. Wyrok ten jest prawomocny.

W dniu [...] listopada 2009 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi przeprowadził oględziny spornego tarasu widokowego, w trakcie których stwierdzono, że na balkonie zdemontowane zostały balustrady ochronne, skuto płytki terakotowe, a następnie ocieplono balkon wełną mineralną grubości 15 cm, na którą przyklejono trzy warstwy papy asfaltowej. Pomimo powyższych czynności w lokalu I. U. pozostawiono drzwi prowadzące na przedmiotowy balkon otwierane do wnętrzna mieszkania.

Na podstawie powyższych ustaleń Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi decyzją z dnia [...] listopada 2009 r., nr [...] wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2, w związku z art. 50 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (t.j.: Dz.U. z 2006 r., Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.) nakazał I. U., w terminie do 31 maja 2010 r. wykonanie robót budowlanych polegających na doprowadzeniu obiektu do stanu poprzedniego tj. zdemontowaniu drzwi balkonowych, zamurowaniu otworu do wysokości parapetu i zamontowaniu okna, w lokalu nr [...] znajdującym się w budynku mieszkalnym wielorodzinnym, zlokalizowanym na nieruchomości przy ul. [...] 55 w Łodzi.

Odwołanie od tej decyzji wniosła I. U. podnosząc, iż roboty budowlane zostały wykonane zgodnie z udzielonym w 2004 r. pozwoleniem na budowę. Nadto wskazała, iż na wybudowanie spornego balkonu miała zgodę Spółdzielni Mieszkaniowej i Urzędu Miasta Łodzi. Wyjaśniła, że pierwotny dziennik budowy zaginął, zaś ten załączony do akt został odtworzony.

Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi, decyzją z dnia [...] marca 2010 roku, nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 - ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm. – zwanej dalej k.p.a.) utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z dnia [...] listopada 2009 r., nr [...].

W uzasadnieniu organ II instancji wyjaśnił, że bezspornym pozostaje fakt, iż roboty budowlane związane z adaptacją zadaszenia balkonu na taras widokowy zostały rozpoczęte po wygaśnięciu pozwolenia na budowę. Zatem skoro decyzja o pozwoleniu na budowę wygasła i nie znajduje się już w obiegu prawnym, to tym samym nie może stanowić podstawy prawnej do prowadzenia jakichkolwiek robót budowlanych związanych z zadaszeniem balkonu. W ocenie organu odwoławczego wykonane przez inwestora roboty budowlane, w postaci demontażu balustrad oraz pozostawienia drzwi wyjściowych na balkon mogą spowodować sytuację zagrożenia bezpieczeństwa. Dalej organ odwoławczy wskazał, że zgodnie § 303 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 z późn. zm.) w budynku na kondygnacjach położonych powyżej 25 m nad terenem zabrania się stosowania balkonów. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że XI piętro przedmiotowego budynku znajduje się na wysokości 30, 59 metra nad terenem, a zatem w ocenie organu zastosowanie balkonu na tej wysokości jest niezgodne ze wspomnianym rozporządzeniem.

Skargę na wyżej wskazaną decyzję, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wniosła I. U., podtrzymując zarzuty podniesione w odwołaniu.

W odpowiedzi na skargę Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi wniósł o jej oddalenie, odwołując się do argumentacji zawartej w treści zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalając wyrokiem z dnia 3 listopada 2010 r., sygn. akt II SA/Łd 284/10 skargę I. U. zauważył, że decyzją z dnia [...] października 2003 r., nr [...], zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca pozwolenia na roboty budowlane dotyczące adaptacji zadaszenia balkonu na taras widokowy, wydana została na podstawie regulacji prawnych zawartych w ustawie Prawo budowlane. Stosownie do dyspozycji art. 37 wskazanej ustawy - w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania owej decyzji – decyzja o pozwoleniu na budowę wygasa, jeżeli budowa nie została rozpoczęta przed upływem 2 lat od dnia, w którym decyzja ta stała się ostateczna lub budowa została przerwana na czas dłuższy niż 2 lata.

W rozpoznawanej sprawie wskazana decyzja z dnia [...] października 2003 r. stała się ostateczna w dniu 22 października 2003 roku. W aktach sprawy znajduje się dziennik budowy, dotyczący spornej inwestycji, wydany [...] kwietnia 2008 r. W tymże dzienniku pierwszego wpisu dokonano 9 maja 2008 r. Powyższy zapis wskazuje, że roboty budowlane przy spornym obiekcie zostały rozpoczęte po upływie ponad czterech lat od dnia, w którym decyzja o pozwoleniu na ich wykonanie stała się ostateczna. Wobec tego bezspornym jest, iż w związku z nierozpoczęciem przez inwestora robót budowlanych w ciągu 2 lat, decyzja o pozwoleniu na budowę, zgodnie z art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego wygasła. Nie ulega wątpliwości także to, że inwestorka nie uzyskała nowej decyzji zezwalającej na rozpoczęcie lub wznowienie robót budowlanych, o której mowa w art. 37 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, obowiązującego z dniu podjęcia przez skarżącą robót budowlanych. Przepis ten stanowi, iż rozpoczęcie albo wznowienie budowy, w sytuacji gdy wydana decyzja o pozwoleniu na budowę wygasła, może nastąpić po wydaniu nowej decyzji o pozwoleniu na budowę, albo decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych.

Sąd pierwszej instancji zauważył, że w tym stanie rzeczy wykonanie przez stronę robót budowlanych bez wymaganego pozwolenia obligowało organ nadzoru budowlanego do przeprowadzenia postępowania wyjaśniające w celu ustalenia przesłanek, których zaistnienie mogłoby stanowić ewentualną podstawę prawną do legalizacji stwierdzonej samowoli. Podstawę prawną takiej legalizacji stanowią przepisy art. 50 i art. 51 ust. 1 i ust. 7 ustawy Prawo budowlane. Tryb postępowania przewidziany w tych przepisach zmierza do doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem i wszczynany jest w sytuacji stwierdzenia przez organ stanu sprzecznego z przepisami prawa.

W ocenie Sądu wojewódzkiego, organ II instancji prawidłowo wywiódł, iż wykonanie przedmiotowych robót bez wymaganego pozwolenia na budowę skutkuje nałożeniem w drodze decyzji obowiązku doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego. Samo wykonanie omawianych robót budowlanych bez wymaganego pozwolenia, które bezsprzecznie było wymagane, uzasadnia a wręcz wymusza na organie wszczęcie postępowania legalizacyjnego.

Następnie Sąd pierwszej instancji stwierdził, że w tym stanie faktycznym i prawnym bez wpływu na treść zaskarżonego rozstrzygnięcia pozostaje argumentacja skarżącej, iż balkon został wybudowany zgodnie z pozwoleniem w 2004 r., bowiem przeczą temu wskazane już zapisy dokonane w dzienniku budowy. Wedle tychże zapisów roboty budowlane przy spornym balkonie rozpoczęto 9 maja 2008 r., a zakończono 19 czerwca 2008 r. Termin realizacji owych robót potwierdza także data zawiadomienia o zakończeniu robót i oświadczenie o zamiarze przystąpienia do użytkowania balkonu, datowane na dzień 2 lipca 2008 r. Twierdzenie skarżącej, iż poprzedni dziennik budowy zaginął pozostaje w ocenie Sądu całkowicie gołosłowne. Gdyby nawet istotnie tak się stało, to obowiązkiem kierownika budowy było wypełnienie nowego dokumentu zgodnie z rzeczywistym stanem rzeczy, tj. zarejestrowanie daty faktycznie wykonanych robót oraz ich zakresu. Treść dziennika budowy wskazuje natomiast, iż roboty wykonano w 2008 r., a nie jak twierdzi skarżąca w 2004 r. Odmienna interpretacja zapisów dziennika budowy prowadziłaby do wręcz absurdalnego wniosku, iż w dzienniku tym poświadczono nieprawdę, a w konsekwencji został on przez kierownika budowy sfałszowany.

Sąd podzielił także stanowisko organu nadzoru budowlanego, iż wykonane przez skarżącą roboty budowlane w postaci demontażu balustrad, a pozostawienia drzwi wyjściowych na balkon mogą spowodować sytuację zagrożenia bezpieczeństwa ludzi, skoro balkon ten znajduje się na wysokości XI piętra. Nadto, zdaniem Sądu wojewódzkiego słuszność mają organy nadzoru budowlanego wywodząc, iż skoro przedmiotowy balkon usytuowany jest na wysokości 30, 59 metra nad terenem, to owo usytuowanie jest sprzeczne z dyspozycją w § 303 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakimi powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Ze wskazanego uregulowania wynika, iż w budynku na kondygnacjach położonych powyżej 25 m nad terenem zabrania się stosowania balkonów.

Wprawdzie w wygasłej decyzji o pozwoleniu na wykonanie robót budowlanych z dnia [...] października 2003 r., jest mowa o adaptacji zadaszenia balkonu na taras widokowy, to jednak w ocenie Sądu przedmiotowy obiekt jest w istocie balkonem, tj. płytą z balustradą wystającą ze ściany, połączoną drzwiami z wewnętrznym pomieszczeniem budynku. (zob. Słownik języka polskiego pod red. M. Szymczaka, PWN, Warszawa 1995, t. 1, str. 110), zatem wskazany przepis § 303 ust. 1 rozporządzenia ma do niego zastosowanie.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła I. U..

Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, poprzez niezastosowanie art. 133 § 1 w zw. z art. 134 § 1 oraz art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm – zwanej dalej p.p.s.a.).

Wobec powyższego wnosząca skargę kasacyjną wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Uzasadniając skargę kasacyjną, I. U. wskazała, iż na podstawie akt sprawy było możliwe stwierdzenie przez Sąd pierwszej instancji, że organy administracji nie podjęły wszelkich możliwych kroków w celu dokładnego ustalenia stany faktycznego sprawy, a w szczególności określenia, kiedy rozpoczęto i zakończono budowę tarasu. Organy administracji swoje rozstrzygnięcia w istocie oparły tylko na jednym dowodzie - dzienniku budowy [...] wydanym skarżącej na jej wniosek w dniu [...] kwietnia 2008 r.

Żaden z organów nie podjął próby potwierdzenia prawdziwości zapisów zawartych w dzienniku budowy za pomocą innych dowodów, pomimo wskazywania przez I. U. osób (m. in. pracowników Spółdzielni Mieszkaniowej im. Stefana Batorego, pracowników wykonawcy), które mogły mieć wiedzę dotyczącą prawdziwej daty rozpoczęcia i zakończenia adaptacji tarasu. Takie zaniechanie organów administracji stanowi rażące naruszenie reguł prowadzenia postępowania administracyjnego. Zdaniem wnoszącej skargę kasacyjną Sąd pierwszej instancji nie zastosował w tym przypadku przepisów art. 133 § 1 w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a uznając, że materiał dowodowy został zebrany przez organy administracji w sposób rzetelny, przy zachowaniu zasad przeprowadzania postępowania dowodowego i że jest on wy starczający do ustalenia stanu faktycznego, który był podstawą wydania rozstrzygnięcia. Zdaniem wnoszącej skargę kasacyjną, Sąd wojewódzki, po przeanalizowaniu akt sprawy, miał obowiązek wskazać na naruszenie przepisów postępowania administracyjnego przez organy administracji w postaci zaniechania przeprowadzenia dowodu mającego fundamentalne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, o przeprowadzenie którego wnosiła.

Zdaniem I. U. kolejnym uchybieniem Sądu pierwszej instancji było naruszenie normy wynikającej z przepisu art. 141 § 4 p.p.s.a., ustanawiającej m. in. obowiązek zwięzłego przedstawienia stanu, sprawy w uzasadnieniu wyroku. Ów obowiązek obejmuje nie tylko przytoczenie ustaleń dokonanych przez organ administracji publicznej, ale także ich ocenę pod względem zgodności z prawem (art. 3 § 1 p.p.s.a.). Nie wystarczy ograniczyć się do stwierdzenia, co ustalił organ, lecz niezbędne jest wskazanie, które ustalenia zostały przyjęte przez sąd pierwszej instancji, a które nie.

Sąd pierwszej instancji bezkrytycznie podzielił poglądy organu administracji i bezpodstawnie nie dopuścił możliwości sfałszowania zapisów w dzienniku budowy, nie dopatrując się przy tym nieprawidłowości w działaniu organu, który zaniechał próby potwierdzenia ich prawdziwości, nie podając przy tym żadnych argumentów, które uzasadniałyby przyjęcie takiego stanowiska. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych autor skargi kasacyjnej zauważył, że nie znajduje uzasadnienia w obowiązujących przepisach stwierdzenie, że w procedurze przewidzianej w art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego podstawą stwierdzenia trwania robót może być jedynie dokonany przez kierownika budowy zapis w dzienniku budowy, którego organy nie mają prawa podważyć. Art. 76 § 3 k.p.a. dopuszcza możliwość przeprowadzenia dowodu przeciwko treści tego dokumentu.

W związku z powyższym, zdaniem I. U. ze zdumieniem należy przyjąć twierdzenie i argumentację Sądu pierwszej instancji zawarte w uzasadnieniu wyroku, że: "Treść dziennika budowy wskazuje natomiast, iż roboty wykopano w 2008 roku, a nie jak twierdzi skarżąca w 2004 roku. Odmienna interpretacja zapisów dziennika budowy prowadziłaby wręcz do absurdalnego wniosku, iż w dzienniku tym poświadczono nieprawdę, a w konsekwencji został on przez kierownika budowy sfałszowany".

Ponadto, zdaniem wnoszącej skargę kasacyjną, Sąd naruszył art. 141 § 4 p.p.s.a. w ogóle nie odnosząc się w uzasadnieniu do kwestii pominięcia przez organy administracji przeprowadzenia dowodu ze świadków, o który wnosiła skarżąca, a w szczególności nie wyjaśniając dlaczego nie uznał tak rażącego naruszenia przepisów o postępowaniu administracyjnym za wystarczające do uchylenia zaskarżonych decyzji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Stosownie do treści art. 183 §1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania.

W niniejszej sprawie nie wystąpiły przesłanki wskazane w art. 183 § 2 p.p.s.a. wobec czego Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał sprawę w granicach określonych zarzutami skargi kasacyjnej.

W świetle art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, a także 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W niniejszej sprawie skarżąca kasacyjnie zarzuciła wyrokowi Sądu pierwszej instancji naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Zarzuty te nie są uzasadnione.

Jak wynika z treści skargi kasacyjnej skarżąca kasacyjnie upatruje naruszenia przepisów postępowania m.in. w niezastosowaniu art. 133 § 1 w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z treścią pierwszego z tych przepisów (zd.1) sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy, na podstawie akt sprawy, chyba że organ nie wykonał obowiązku, o którym mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a. Jednocześnie w orzecznictwie sądowoadministracyjnym prezentowany jest pogląd, iż art. 133 p.p.s.a. nie może służyć kwestionowaniu ustaleń i oceny materiału dowodowego dokonanej przez organ administracji publicznej i zaaprobowanych przez Sąd pierwszej instancji. Naruszenie tego przepisu może stanowić usprawiedliwioną podstawę skargi kasacyjnej jedynie wówczas, gdy skarżący wykaże konkretne zdarzenia wynikające z akt sprawy, których Sąd pierwszej instancji nie uwzględnił oraz ich wpływ na wynik postępowania (tak m.in. wyrok NSA z dnia 5 maja 2011 r., sygn. akt I OSK 53/11, LEX nr 990260). Z taką sytuacją nie mamy do czynienia w okolicznościach niniejszej sprawy

Z protokołu rozprawy z dnia 3 listopada 2010 r. wynika, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wydał wyrok po jej zamknięciu. Bezspornym jest również, że Sąd ten wydał rozstrzygnięcie w oparciu o materiał dowodowy znajdujący się w aktach sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielił poglądu skarżącej kasacyjnie co do tego, że Sąd wojewódzki nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi ani wskazaną podstawą prawną winien był zauważyć potrzebę przeprowadzenia dowodu z zeznań świadków na okoliczność prawdziwej daty rozpoczęcia i zakończenia adaptacji tarasu. Zaniechanie przeprowadzenia dowodu na te okoliczności poza dowodem z wpisów do dziennika budowy stanowi, w ocenie I. U., rażące naruszenie reguł postępowania administracyjnego.

Zagadnieniem mającym kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy jest kwestia wygaśnięcia decyzji Prezydenta Miasta Łodzi z dnia [...] października 2003 r., zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej I. i Hieronimowi U. pozwolenia na roboty budowlane dotyczące adaptacji zadaszenia balkonu na taras widokowy. Jak wskazuje treść art. 37 ust. 1 ustawy – Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym do dnia 23 sierpnia 2008 r. decyzja o pozwoleniu na budowę wygasa, jeżeli budowa nie została rozpoczęta przed upływem 2 lat od dnia, w którym decyzja ta stała się ostateczna lub budowa została przerwana na czas dłuższy niż 2 lata.

Jak wynika z prawidłowych ustaleń Sądu pierwszej instancji, wpisy do dziennika budowy wskazują, że roboty budowlane zostały rozpoczęte w 2008 r. Powyższe – jak trafnie ocenił Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - wskazuje, że inwestorka w dacie rozpoczęcia robót budowlanych nie legitymowała się ostateczną decyzją udzielającą pozwolenia na budowę albowiem wobec nierozpoczęcia budowy w terminie 2 lat decyzja z dnia [...] października 2003 r. wygasła. Naczelny Sąd Administracyjny w pełni podzielił argumentację Sądu pierwszej instancji co do prawidłowości ustaleń organów administracji w zakresie znaczenia wpisów w dzienniku budowy, w tym przede wszystkim w zakresie rozpoczęcia robót budowlanych. Warto w tym miejscu podkreślić, że zapisy w znajdującym się w aktach sprawy dzienniku budowy nr [...] są jednoznaczne. Pierwszego wpisu dokonano 9 maja 2008 r. i wskazuje on, iż tego dnia przystąpiono do robót rozbiórkowych okien. Biorąc pod uwagę zakres prac adaptacyjnych wymienionych w projekcie z września 2003 roku, sporządzonym przez projektanta tech. Andrzeja Orłowskiego, wskazać należy, że prawidłowo Sąd pierwszej instancji ocenił, że w tej dacie rozpoczęto roboty budowlane. W przeciwnym razie, nawet gdyby przyjąć za skarżącą kasacyjnie, że pierwotny dziennik budowy zaginął to wpisy w dzienniku budowy wydanym powtórnie winny rozpoczynać się od wymienienia robót faktycznie wykonanych w dacie 9 maja 2008 r. Biorąc pod uwagę, iż z "opisu robót budowlanych dotyczących zmiany elewacji w obrębie lokalu nr [...] – XI piętro" wynika, że roboty te mają polegać na usunięciu środkowego okna a następnie wstawieniu drzwi balkonowych należy ocenić, że data rozpoczęcia robót budowlanych została prawidłowo ustalona przez organy administracji a w konsekwencji przez Sąd pierwszej instancji.

Niezależnie od powyższego nie może ujść uwadze Naczelnego Sądu Administracyjnego, że w aktach sprawy znajduje się decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z dnia [...] sierpnia 2008 r. utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z dnia 7 lipca 2008 r. wnoszącą sprzeciw w sprawie przystąpienia do użytkowania tarasu widokowego będącego adaptacją zadaszenia balkonu zlokalizowanego na nieruchomości przy ul. [...] 55c w Łodzi. Z uzasadnienia tego rozstrzygnięcia wynika, że przyczyną wniesienia sprzeciwu było ustalenie przez organ nadzoru budowlanego, że decyzja z dnia [...] października 2003 r. wygasła przed rozpoczęciem robót budowanych, które miało miejsce w maju 2008 r. Powyższa decyzja była przedmiotem kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który wyrokiem z dnia 27 lutego 2009 r., w sprawie II SA/Łd 851/08 oddalił skargę. Tym samym Sąd uznał za prawidłowe ustalenia organu, co do wygaśnięcia decyzji z dnia [...] października 2003 r. przed rozpoczęciem robót budowlanych przez inwestorkę. Zgodnie z treścią art. 170 p.p.s.a orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał lecz również inne sądy i inne organy państwowe a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. W tej sytuacji organy nadzoru budowlanego wydając decyzje będącą przedmiotem kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, związane były ustaleniami poczynionymi przez organ w decyzji wnoszącej sprzeciw od zamiaru przystąpienia do użytkowania przedmiotowego obiektu. Tym samym Sąd wojewódzki również nie mógł dokonać odmiennej oceny niż uczynił to Sąd w wyroku z dnia 27 lutego 2009 r.

Reasumując jako nietrafny Naczelny Sąd Administracyjny uznał zarzut naruszenia art. 133 § 1 w zw. z art. 134 §1 p.p.s.a. W świetle powyższych rozważań nie można Sądowi pierwszej instancji zarzucić, że winien on z urzędu wskazać na potrzebę przeprowadzenia przez organy administracji dodatkowych dowodów na okoliczność daty rozpoczęcia robót budowlanych. Kwestia ta została rozstrzygnięta decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z dnia [...] sierpnia 2008 r.

Wbrew twierdzeniom skarżącej kasacyjnie nie jest usprawiedliwiony zarzut dotyczący naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 141 § 4 p.p.s.a.

Zgodnie z dyspozycją tego przepisu uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisko pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Uzasadnienie wyroku powinno być tak sporządzone, aby wynikało z niego dlaczego Sąd uznał zaskarżone orzeczenie za zgodne lub niezgodne z prawem. Przedstawienie w uzasadnieniu wyroku sądu administracyjnego podstawy prawnej wyroku oraz jej wyjaśnienie polega na wskazaniu przepisów regulujących rozpatrywany stan faktyczny, oraz na wyjaśnieniu, dlaczego w konkretnej sytuacji prawnej mają zastosowanie powołane przepisy.

W niniejszej sprawie Sąd pierwszej instancji nie dopuścił się naruszenia ww. przepisu. Uzasadnienie wyroku zawiera wszystkie elementy wyszczególnione w ww. przepisie. W szczególności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi ocenił poprawność zastosowania przez organy nadzoru budowlanego przepisów prawa budowlanego. Wskazał przy tym, że wobec wygaśnięcia decyzji z dnia [...] października 2003 r. podstawą do legalizacji wykonanych robót budowlanych były przepisy art. 50 i 51 ust. 1 i 7 ustawy Prawo budowlane, przy czym Sąd podzielił pogląd organów administracji, że zapisy § 303 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie obligowały organ do doprowadzeniu obiektu do stanu poprzedniego. Naczelny Sąd Administracyjny w pełni podzielił ww. stanowisko.

Wprawdzie rację ma skarżąca kasacyjnie, że w uzasadnieniu wyroku Sąd pierwszej instancji nie odniósł się w żaden sposób do kwestii pominięcia przez organy administracji dowodu z zeznań świadków, jednakże w świetle powyższych ustaleń należało uznać, że uchybienie to pozostaje bez wpływu na treść rozstrzygnięcia.

Reasumując - Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że wskazane wyżej zarzuty skargi kasacyjnej nie znajdują uzasadnionych podstaw bądź też nie mają wpływu na treść rozstrzygnięcia, a zatem skarga kasacyjna na podstawie art. 184 p.p.s.a. podlegała oddaleniu.

Jednocześnie Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł w wyroku o przyznaniu pełnomocnikowi skarżącej wynagrodzenia na zasadzie prawa pomocy, gdyż przepisy art. 209 i 210 p.p.s.a. mają zastosowanie tylko do kosztów postępowania między stronami. Natomiast wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za wykonaną pomoc prawną należne od Skarbu Państwa (art. 250 wskazanej ustawy), przyznawane jest przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w przepisach art. 258 – 261 p.p.s.a. Stosownie zaś do § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1348 z późn. zm.) pełnomocnik skarżącego powinien złożyć wojewódzkiemu sądowi administracyjnemu oświadczenie, o jakim mowa w tym przepisie.