Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 1878/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-01-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6099 Inne o symbolu podstawowym 609
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Samorząd terytorialny
Skarżony organ: Rada Miasta
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: ART 21 UST. 3-4
journal: Dz.U. 2015 poz 139
law: Ustawa z dnia  7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków - tekst jednolity
article: ART. 101
journal: Dz.U. 2015 poz 1045
law: Ustawa z dnia 25 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy o samorządzie gminnym oraz niektórych innych ustaw.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędziowie sędzia WSA Leszek Kobylski (spr.), sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda, Protokolant spec. Iwona Hoga, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 stycznia 2018 r. sprawy ze skargi J.S. na uchwałę Rady Miejskiej w P. z dnia [...] września 2012 r. nr [...] w przedmiocie uchwalenia wieloletniego planu rozwoju modernizacji urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych oddala skargę


UZASADNIENIE

Przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest skarga J. S. ( dalej także jako: "skarżąca") na Uchwałę Rady Miejskiej w [...] z dnia [...] września 2012r. Nr [...] w sprawie uchwalenia wieloletniego planu rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych na lata 2012 - 2018.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wniesionej pismem z dnia [...] czerwca 2017r. skarżąca reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika będącego adwokatem, powołując się na art.101 ust.1 w związku z art.102a ustawy o samorządzie gminnym oraz na art. 3 § 2 pkt 5, art. 50 § 2, art. 53 § 2, art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej: p.p.s.a.), w brzmieniu tych ustaw obowiązującym przed 01 czerwca 2017 roku (tj. na mocy art. 17 ust. 2 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 roku o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw Dz.U. z 2017 r. poz. 935), zaskarżyła w całości ww. uchwałę.

Zaskarżonej uchwale skarżąca zarzuciła:

naruszenie przepisów prawa materialnego, które miały istotny wpływ na wynik sprawy - art. 21 ust. 3 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (tj. z dnia 16 stycznia 2015 r. - Dz.U. z 2015 r. poz. 139, dalej również jako: u.z.w.o.ś.) - poprzez uchwalenie wieloletniego planu rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych na lata 2012 - 2018, pomimo, że nie był on zgodny z Uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w [...] z dnia [...] lutego 2012 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części miasta [...] dla obszaru ograniczonego ulicami: [...], [...], granicą administracyjną miasta [...] i dalej ulicami: [...], [...], [...], [...], tj. z tego względu, że nic przewiduje obowiązku doprowadzania kanalizacji sanitarnej do nieruchomości o numerze ewidencyjnym [...] obrębu [...] w [...] (dawne oznaczenie [...] ), objętych wyżej wskazanym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego

W związku z podniesionymi zarzutami skarżąca wniosła o:

a) na podstawie art. 147 par. 1 p.p.s.a. w zw. z art. 91 ust. 1 u.s.g. o stwierdzenie nieważności zaskarżonej Uchwały Rady Miejskiej w [...] w całości;

b) na podstawie art. 119 pkt. 2 p.p.s.a. - o skierowanie sprawy do rozpoznania w postępowaniu uproszczonym;

c) na podstawie art. 135 p.p.s.a. - o uchylenie w całości czynności Burmistrza Miasta i Gminy [...] polegającej na sprawdzeniu i stwierdzeniu zgodności wieloletniego planu rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych na lata 2017-2022, podjętej na podstawie art. 21 ust. 4 u.z.w.o.ś.;

d) na podstawie art. 200 p.p.s.a. - o zasądzenie od Organu na rzecz Skarżącej zwrotu kosztów postępowania sądowoadministracyjnego według norm przepisanych

W uzasadnieniu wniesionej skargi, skarżąca wskazała, że pismem z dnia 30.05.2017 roku wezwała Radę Miejską w [...] do usunięcia naruszenia prawa polegającego na niezgodności zaskarżonej niniejszą skargą Uchwały Rady Miejskiej w [...] z dnia [...] Nr [...] w sprawie uchwalenia wieloletniego planu rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych na lata 2012 - 2018, z postanowieniami par. 24 pkt. 6 w zw. z par. 11 Uchwały nr [...] Rady Miejskiej w [...] z dnia [...] lutego 2012 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części miasta [...] dla obszaru ograniczonego ulicami: [...], [...], granicą administracyjną miasta [...] i dalej ulicami: [...], [...], [...], [...], w zakresie w jakim zaskarżona uchwała nie przewiduje obowiązku doprowadzenia kanalizacji sanitarnej do nieruchomości Skarżącej. Wezwanie to na datę sporządzenia skargi pozostaje bezskuteczne.

We wskazanym powyżej wezwaniu Skarżąca przytoczyła następujące uzasadnienie faktyczne do sprawy:

Skarżąca jest właścicielką działek ewidencyjnych [...] obrębu [...] w [...] (dawne oznaczenie [...] ) o łącznej powierzchni [...] m2, objętych księgami wieczystymi [...] a ponadto, na mocy zawartej z Burmistrzem Miasta i Gminy w [...] umowy z dnia [...] 04.2016 r., oznaczonej znakiem [...] - dzierżawcą działki ew. [...] (dawniej nr [...]) o pow. [...] m2, w obrębie [...] w [...]. Wyżej wskazane nieruchomości położone są w bezpośredniej granicy ze skrzyżowaniem drogi krajowej nr [...] (ul. [...]) oraz drogi wojewódzkiej nr [...] (ul. [...]). Na mocy umowy z dnia [...] czerwca 2015 roku, uzupełnionej aneksem z dnia [...] czerwca 2015 roku oraz umowy z dnia [...] maja 2016 roku, Skarżąca wydzierżawiła wyżej wskazane działki ew. [...] obrębu [...] w [...] (dawniej: [...] obrębu [...]) na rzecz spółki [...] z siedzibą w [...], KRS: [...], która zobowiązała się wybudować na przedmiotowym terenie restaurację. Taki był również cel wydzierżawienia przez Gminę [...] na rzecz Skarżącej sąsiadującej nieruchomości o nr ew. [...] obrębu [...]. Umowa z [...] miała obowiązywać przez czas oznaczony 20 lat. Na marginesie wskazać należy, że w związku z inwestycją wydana została Decyzja nr [...] Starosty [...] zatwierdzająca projekt budowlany, i udzielająca pozwolenia na budowę przedmiotowej restauracji.

W dniu 21 marca 2017 r. doszło do wypowiedzenia wskazanych powyżej umów przez [...] Jedną z podstaw wypowiedzenia umów przez [...] był par. 17 ust. 2 c) Umowy dzierżawy na mocy którego strony uzgodniły, że Dzierżawcy będzie przysługiwać prawo do wypowiedzenia umowy w przypadku gdy nie będzie możliwe uzyskanie przyłączy mediów lub parametrów mediów wskazanych w załączniku nr 4 do Umowy dzierżawy bądź ich uzyskanie wymagać będzie dodatkowych nakładów finansowych nieprzewidzianych przez Dzierżawcę. Wymogiem zrealizowania powyższej inwestycji było doprowadzenie do Przedmiotu Dzierżawy kanalizacji, w tym kanalizacji ogólnobytowej (sanitarnej) i tłuszczowej. Od daty zawarcia umowy dzierżawy, tj. od dnia [...] czerwca 2016 roku, czyli przez okres około 9 miesięcy Dzierżawca ([...]) podejmował wszelkie dostępne mu działania w celu doprowadzenia kanalizacji do Przedmiotu Dzierżawy, niemniej z uwagi na to, że punkty możliwego przyłączenia są we władaniu podmiotów prywatnych, ostatecznie okazało się to niemożliwe. Nadmienić trzeba, że w ramach powyższego rozpracowywane byty trzy warianty przyłączenia, z których żaden nie przyniósł zamierzonego rezultatu.

Skarżącą znajduje się w sytuacji, w której uzyskanie przyłączenia do przedmiotowych nieruchomości nie jest możliwe bez podjęcia przez Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji w [...] (dalej: również jako [...]) działań ukierunkowanych na doprowadzenie kanalizacji sanitarnej do tego obszaru. Na marginesie wskazać należy, że [...] nie dysponuje aktualnie siecią, do której na przedmiotowym obszarze mogłaby się przyłączyć Skarżąca, zaś wymienione wyżej sieci, do których nie ma możliwości uzyskania dostępu, są własnością podmiotów prywatnych, co wynika z zaniechania przez PWiK zadbania o pozostawienie w swoim władaniu tych sieci.

W uzasadnieniu prawnym wniesionej skargi, skarżąca wskazała, że zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne opracowuje wieloletni plan rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych będących w jego posiadaniu, zwany dalej "planem". Zgodnie z ust. 2 tego przepisu plan ten powinien określać między innymi przedsięwzięcia rozwojowo-modernizacyjne w poszczególnych latach. Ponadto jak wynika z art. 21 ust. 5 wieloletni plan rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych jest zatwierdzany uchwałą Rady Gminy pod warunkiem, że spełnia wymogi z art. 21 ust. 3 tej ustawy, a wiec pod warunkiem, że jest zgodny z ustaleniami miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego.

Nieruchomości Skarżącej wskazane we wstępie, stanowią element terenu oznaczonego na rysunku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego symbolem 1 P-S/U. Zgodnie z par. 24 pkt. 6 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dotyczącym tego terenu, przebudowa, budowa i rozbudowa systemu infrastruktury inżynieryjnej dokonywana jest zgodnie z par. 11 uchwały, który z kolei przewiduje nakaz odprowadzania ścieków sanitarnych do miejskiej oczyszczalni ścieków w [...]. Skarżąca chciałaby doprowadzić do zrealizowania przez Inwestora na przedmiotowych nieruchomościach inwestycji budowlanych, nie mniej jednak każda nowa inwestycja zgodnie ze wskazanym powyżej brzmieniem planu, musi być podłączona do sieci kanalizacyjnej, której budowy nie przewidywał żaden ze wskazanych we wstępie, a zatwierdzonych przez Radę Miejską, wieloletnich planów modernizacji i rozwoju urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych.

Wskazane we wstępie wieloletnie plany rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych nie są zgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (dalej również: MPZP) w zakresie w jakim nie przewidują konieczności doprowadzenia do przedmiotowych nieruchomości kanalizacji. Inaczej mówiąc, skoro MPZP nakazuje kategorycznie i bez wyjątków przyłączenie nowych inwestycji do miejskiej oczyszczalni ścieków w [...], to Wieloletni plan rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych powinien obowiązek budowy tych sieci w sposób kategoryczny zagwarantować na obszarze, którego dotyczy wymóg z par. 11 MPZP. W przeciwnym razie występuje sprzeczność, która uniemożliwia Skarżącej zarówno przyłączenia nowej inwestycji budowlanej do sieci kanalizacyjnej, jak również pozbawia jej możliwości wykonania zbiornika bezodpływowego (potocznie szamba), co w konsekwencji czyni przedmiotową nieruchomość całkowicie bezużyteczną. Wobec tego wieloletni plan rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych, aby zagwarantować zgodność z par. 11 MPZP powinien wprost inwestycję doprowadzenia sieci kanalizacyjnej przewidywać.

Mimo, że pierwotnie niezgodna z prawem była czynność Burmistrza Miasta i Gminy [...] polegająca na uznaniu zgodności przedłożonego przez PWiK wieloletniego planu rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych (art. 21 ust. 4 u.z.w.o.ś.), to jednak nieważnością dotknięta jest uchwała, która na mocy art. 91 u.s.g. jest nieważna i nie powinna ostać się w obrocie, czego wynikiem jest wniesienie skargi w trybie art. 101 u.s.g.

Uzasadniając interes prawny w odniesieniu do złożonej skargi, skarżąca wskazała, że interes prawny Skarżącej wywodzi się z treści art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach w zw. z art. 140 k.c. oraz art. 64 ust. 3 Konstytucji RP, a ponadto niezależnie od powyższego z art. 5 ust. 1 pkt 2 lit b prawa budowlanego.

W niniejszej sprawie własność Skarżącej doznaje nieuzasadnionych ograniczeń, które mają wpływ na wartość przedmiotowej nieruchomości, a ponadto na możliwość jej zagospodarowania. W tym stanie rzeczy Skarżąca jest zdania, że nie tylko ma interes prawny ale również, że dochodzi do ograniczenia jej uprawnienia wynikającego z MPZP w zakresie możliwości zabudowy. Zaskarżona uchwała jest aktem prawa miejscowego i kształtuje sposób korzystania z nieruchomości przez Skarżącą co oznacza, że kształtuje ona sposób wykonywania prawa własności, gdyż korzystanie z rzeczy jest jednym z atrybutów prawa własności. Oznacza to też, że interes prawny, który może zostać naruszony taką uchwałą ma swoje źródło w normach prawa materialnego regulujących prawa rzeczowe, w tym z pewnością prawo własności nieruchomości.

Niezależnie od powyższego należy wskazać, iż również realizacja nowych inwestycji, przy obowiązywaniu zaskarżonego wieloletniego planu rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych na lata 2017-2022 spowoduje niemożność zaprojektowania nowych budynków w sposób spełniający wymagania art. 5 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego, zgodnie z którym nowe budynku należy projektować i budować w sposób zapewniający usuwanie ścieków.

Uzasadniając zachowanie terminu do wniesienia skargi na ww. uchwałę autor skargi podniósł, że niniejsza sprawa, z uwagi na datę uchwalenia zaskarżonej uchwały przypadającą przed [...] czerwca 2017 roku podlega rozpoznaniu na podstawie przepisów p.p.s.a. przed nowelizacją, która weszła w życie również 01 czerwca 2017 roku (art. 17 ust. 2 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 roku o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw Dz.U. z 2017 r. poz. 935). Skarżącej zależy na tym, aby niniejsze postępowanie jak najszybciej się wyjaśniło, bowiem każdy dzień niemożności realizacji przyłączenia kanalizacyjnego skutkuje dla niej startami finansowymi związanymi z niemożnością wydzierżawienia przedmiotowej nieruchomości za oczekiwanej wysokości czynsz, oraz niemożności zrealizowania na przedmiotowej nieruchomości jakiejkolwiek inwestycji. Wobec powyższego skarga została wniesiona w trakcie biegu 60 dniowego terminu, przed doręczeniem odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Zgodnie z utrwalonym już orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonym w dwóch uchwałach 7 sędziów NSA, tj. Uchwale z dnia 02 kwietnia 2017 roku, sygn. II OPS 2/07 oraz Uchwale 7 sędziów NSA z dnia 27 czerwca 2016 roku - I FPS 1/16 działanie takie należy uznać za dopuszczalne.

Uzasadniając wniosek zawarty w skardze o uchylenie w całości czynności Burmistrza Miasta i Gminy [...] polegającej na sprawdzeniu i stwierdzeniu zgodności planu rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych na l. 2012 - 2018, autor skargi podniósł, iż Burmistrz błędnie uznał, że jest on zgodny z postanowieniami MPZP. W ocenie Skarżącej utrzymanie się w mocy takiej czynności stwarza ryzyko, iż Rada Miasta ponownie podejmie niezgodną z przepisami uchwałę. Nadto wskazać należy, iż ewentualnie podzielenie przez Sąd argumentacji z niniejszej skargi, a więc jej uwzględnienie, musi doprowadzić do skorygowania wieloletniego planu rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych na lata 2012 - 2018 i w konsekwencji do ponownego sprawdzenia przez Burmistrza Miasta i Gminy [...] jego zgodności z planem miejscowym. Wobec powyższego wskazana powyżej czynność winna również zostać uchylona.

W odpowiedzi na skargę Rada Miasta i Gminy w [...] przedłożyła UCHWAŁĘ NR [...] RADY MIEJSKIEJ W [...] z dnia [...] sierpnia 2017 r. w sprawie wezwania do usunięcia naruszenia interesu prawnego w trybie art. 101 Ustawy z dnia 08.03.1990 r o samorządzie gminnym (tekst jednolity Dz. U. z 2016 poz. 446 ze zm.) w związku z uchwałami Rady Miejskiej w [...] Nr [...] z dnia [...] 09.2012r. i Nr [...] z dnia [...] 12.2016r, w przedmiocie wieloletniego planu rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych i kanalizacyjnych, opracowanego przez PWiK-[...] na lata 2012- 2018 oraz 2017-2022. Po rozpoznaniu wezwania do usunięcia naruszenia interesu prawnego w trybie art.101 Ustawy z dnia 08.03.1990r. o samorządzie gminnym (tekst jednolity Dz. U. z 2016 poz. 446 ze zm.) Rada Miejska w [...] postanawia odrzucić skargę dotycząca naruszenia interesu prawnego w związku z uchwałami Rady Miejskiej w [...] Nr [...] z dnia [...] 09.2012r, i Nr [...] z dnia [...] 12.2016r. w przedmiocie wieloletniego planu rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych i kanalizacyjnych, opracowanego przez PWiK-[...] na lata 2012- 2018 oraz 2017-2022.

W uzasadnieniu ww. uchwały organ podniósł, że plany zagospodarowania miejscowego nie nakazują właścicielowi sieci wod.-kan. natychmiastowego rozbudowania tych sieci pod aktualne potrzeby inwestorów. Ustawowym obowiązkiem Gminy [...] (w tym przypadku, w jej imieniu Przedsiębiorstwa Wodociągów' i Kanalizacji w [...]) jest docelowe zapewnienie zbiorowego odprowadzenia ścieków od wszystkich mieszkańców Gminy. Niemniej, ograniczone możliwości finansowe zezwalają na planowanie w ograniczonym zakresie tak kosztownych inwestycji, jakimi jest budowa sieci kanalizacyjnej. W pierwszej kolejności planuje się inwestycje przynoszące największy efekt ekologiczny co oznacza, że nakłady poniesione na ich budowę przyniosą w efekcie największe korzyści w postaci ilości odebranych i oczyszczonych ścieków. W przypadku podłączenia przez PWiK nieruchomości skarżącej, koszty budowy sieci są bardzo wysokie (zarówno GDDKiA zarządca ul. [...] jak i MZDW zarządca ul. [...]nie wyrażają zgody na przeprowadzenie sieci kanalizacji sanitarnej w pasie drogowym tych ulic),

Z tego też powodu inwestycja podłączenia przedmiotowej nieruchomości nie znalazła się w wieloletnich planach rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych do roku 2022, opracowanych przez PWiK-[...] i uchwalonych przez Radę Miejską w [...]. Nadmienić należy, że w odniesieniu do uchwalonych planów zagospodarowania przestrzennego na terenie gminy [...] pozostaje do wybudowania ponad 200 km sieci kanalizacyjnej.

Nie można zatem stwierdzić, że uchwalone wieloletnie plany rozwoju i modernizacji urządzeń kanalizacyjnych zostały wadliwie sporządzone.

Ponadto pismem z dnia [...] września 2017r. skierowanym do tut. Sądu Burmistrz Miasta i Gminy [...] poinformował, że w sprawie Gmina wydała interpretację zapisów M.P.Z.P, stosownie do której dopuszcza się zastosowanie tymczasowego rozwiązania powstałego problemu związanego z odprowadzeniem ścieków sanitarnych, polegającego na wybudowaniu na przedmiotowej nieruchomości lokalnej, przydomowej oczyszczalni ścieków.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Na podstawie art. 3 § 2 pkt 5 i 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej oraz akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków , inne niż określone w pkt. 5 , podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej podlegają kognicji sądu administracyjnego. Zgodnie z przepisem art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz.U. z 2001 r., Nr 142, poz. 1591 ze zm.), zwanej dalej u.s.g. , uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne.

Stosownie do art. 101 ust. 1 u.s.g. , każdy czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Oznacza to, że w pierwszej kolejności obowiązkiem sądu jest zbadanie, czy wniesiona skarga podlega rozpoznaniu przez sąd administracyjny i czy spełnia wymogi formalne, do których w niniejszej sprawie zaliczyć należy: 1) zaskarżenie uchwały z zakresu administracji publicznej, 2) wcześniejsze bezskuteczne wezwanie do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia, 3) zachowanie terminu do wniesienia skargi do sądu administracyjnego.

Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest ww. uchwała Rady Miasta i Gminy w [...] w sprawie wieloletniego planu rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych i kanalizacyjnych na l. 2012 - 2018.

Oceniając dopuszczalność złożenia skargi na ww. uchwałę Sąd przede wszystkim zobowiązany był do dokonania oceny charakteru prawnego zaskarżonego aktu w kontekście kognicji Sądu do kontroli sądowej tego rodzaju uchwał.

Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą skargę, podziela dominujące stanowisko doktryny i orzecznictwa, że uchwała w sprawie wieloletniego planu rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych podejmowana przez właściwą miejscowo radę gminy na podstawie art.21 ust.5 u.z.z.w.o.ś. nie jest aktem prawa miejscowego w rozumieniu art.40 u.s.g. Bezsporne natomiast jest, że ww. uchwała jest aktem z zakresu administracji publicznej.

Sąd podzielił w tym zakresie stanowisko orzecznictwa wyrażone m.in. w wyroku NSA z dnia 26.02.2008r. sygn. akt II OSK 1765/07( www. Cbois. gov.pl.), w którym wyrażono pogląd, że skarga z art.101 u.s.g. przysługuje nie tylko na akty prawa miejscowego ale również na każda uchwałę rady gminy podjęta w sprawie z zakresu administracji publicznej niezależnie od tego, czy ma ona charakter prawa powszechnie obowiązującego, czy też nie, o ile została podjęta w sprawie z zakresu administracji publicznej i naruszyła czyjś interes prawny.

Sąd uznał, że kontrolowana uchwała spełnia powyższe wymogi, skarżąca dopełniła wymogu bezskutecznego wezwania do usunięcia naruszenia interesu prawnego występując ze stosownym wezwaniem do organu. Również termin do wniesienia skargi został zachowany.

W następnej kolejności konieczne stało się zbadanie legitymacji skarżącego do zaskarżenia przedmiotowej uchwały. Badanie czy podmiot wnoszący do sądu administracyjnego skargę na akt prawa miejscowego oraz uchwałę lub zarządzenie organu gminy dotyczące sprawy z zakresu administracji publicznej jest do tego uprawniony następuje w kontekście przesłanek określonych w art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, a nie na podstawie art. 50 § 1 p.s.a. (wyrok NSA z dnia 4 lutego 2005 r., OSK 1563/04, LEX nr 171196). . Przepis art. 101 u.s.g. przyznaje legitymację skargową podmiotowi , którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone wskazanymi aktami. Zatem nie chodzi tutaj jedynie o oddziaływanie na interes prawny (uprawnienie) , ale o stan dalej idący , polegający na takim oddziaływaniu , które powoduje jego naruszenie. Dokonując oceny tej kwestii należy sięgnąć do przepisów prawa materialnego, z których interes prawny, uprawnienie oraz ich naruszenie może zostać wywiedzione. Takimi przepisami w niniejszej sprawie są przepisy ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz.U. z 2006 r. , Nr 123 , poz. 858 ze zm.), dalej: u.z.z.w.. Zgodnie z art. 6 ust. 2 w zw. z art. 3 ust. 1 tej ustawy na gminie ciąży obowiązek zaopatrzenia w wodę i odprowadzania ścieków. Przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne , realizujące to zadanie własne gminy, jest obowiązane zapewnić budowę urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych, ustalonych przez gminę w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego, w zakresie uzgodnionym w wieloletnim planie rozwoju i modernizacji (art. 15 ust. 1 u.z.z.w.). Przedsiębiorstwo to ma obowiązek przyłączenia do sieci nieruchomości zainteresowanego, jeżeli są spełnione warunki przyłączenia określone w regulaminie dostarczania wody i odprowadzania ścieków oraz istnieją techniczne możliwości świadczenia usług (art.15 ust.4 u.z.z.w.). Osoba ubiegająca się o przyłączenie nieruchomości do sieci zapewnia na własny koszt realizację budowy przyłączy do sieci oraz studni wodomierzowej, pomieszczenia przewidzianego do lokalizacji wodomierza głównego i urządzenia pomiarowego (art. 15 ust.3).

Z ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i odprowadzaniu ścieków poza tym wynika możliwość zrealizowania urządzeń wodociągowych i kanalizacyjnych przez inne osoby z własnych środków, którym następnie przysługuje roszczenie o odpłatne przejęcie tych urządzeń przez gminę lub przedsiębiorstwo wodociągowo – kanalizacyjne na warunkach określonych w umowie, o czym stanowi jej art. 31 ust. 1.

Biorąc powyższe pod uwagę, a ponadto badając z urzędu warunki formalne wniesienia skargi na powyższą uchwałę organu samorządu terytorialnego, Sąd doszedł do przekonania, że zostały one spełnione, co stanowi o dopuszczalności skargi, a tym samym brak jest przeszkód do jej merytorycznego rozpoznania.

Dokonując oceny legalności zaskarżonej uchwały, Sąd dokonał analizy przyjętych ww. uchwale przez Radę Miasta i Gminy w [...] uregulowań, w kontekście wskazanych podstaw prawnych oraz uwarunkowań wynikających z przepisów u.z.z.w. oraz przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

Istota zarzutów skargi sprowadza się do twierdzenia, że zaskarżona uchwała jest sprzeczna z przepisem art.21 ust.3 u.z.z.w. przyjmuje ona wieloletni plan rozbudowy i modernizacji urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych, pomimo, że był on niezgodny z M.P.Z.P z tego względu, że nie przewidywał doprowadzenia kanalizacji sanitarnej do nieruchomości skarżącej. Zgodnie z par. 24 pkt. 6 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dotyczącym tego terenu, przebudowa, budowa i rozbudowa systemu infrastruktury inżynieryjnej dokonywana jest zgodnie z par. 11 uchwały, który z kolei przewiduje nakaz odprowadzania ścieków sanitarnych do miejskiej oczyszczalni ścieków w [...]. Skarżąca, jak wywodzi w skardze, chciałaby doprowadzić do zrealizowania przez Inwestora na przedmiotowych nieruchomościach inwestycji budowlanych, nie mniej jednak każda nowa inwestycja zgodnie ze wskazanym powyżej brzmieniem planu, musi być podłączona do sieci kanalizacyjnej, której budowy nie przewidywał żaden ze wskazanych we wstępie, a zatwierdzonych przez Radę Miejską, wieloletnich planów modernizacji i rozwoju urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych.

Zdaniem skarżącej, skoro MPZP nakazuje kategorycznie i bez wyjątków przyłączenie nowych inwestycji do miejskiej oczyszczalni ścieków w [...] , to Wieloletni plan rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych powinien obowiązek budowy tych sieci w sposób kategoryczny zagwarantować na obszarze, którego dotyczy wymóg z par. 11 MPZP. W przeciwnym razie występuje sprzeczność, która uniemożliwia Skarżącej zarówno przyłączenia nowej inwestycji budowlanej do sieci kanalizacyjnej, jak również pozbawia jej możliwości wykonania zbiornika bezodpływowego (potocznie szamba), co w konsekwencji czyni przedmiotową nieruchomość całkowicie bezużyteczną.

W ocenie Sądu nie można uznać powyższych zarzutów za uzasadnione.

Należy też zwrócić uwagę na charakter zapisów miejscowego planu zagospodarowania. Istotnie zgodnie z wypisem z tekstu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Miasta i Gminy [...] ( Uchwała Nr [...] z dnia [...] lutego 2012r.) dla terenu w którym zlokalizowane są nieruchomości skarżącej, a oznaczonego symbolem 1 P-S/U, w odniesieniu do zasad budowy systemów infrastruktury technicznej i obsługi technicznej określono, że zaopatrzenie terenów w wodę następować będzie z miejskiej sieci wodociągowej. Przewidziano także rozbudowę dotychczasowego systemu kanalizacji sanitarnej oraz miejskich kanałów deszczowych. Jednocześnie ustalono obowiązek wyposażenia w miejską sieć wodociągową, kanalizację sanitarną oraz odprowadzania ścieków do kolektora P – GOŚ wszystkich terenów przeznaczonych na cele zabudowy. Z postanowień miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie można jednak wywieść zobowiązania do wybudowania urządzeń infrastruktury technicznej umożliwiających podłączenie do miejskiej sieci wodociągowej, kanalizacyjnej i deszczowej działek stanowiących własność skarżącej.

W tym miejscu przypomnieć trzeba, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest jedynie instrumentem planowania i zagospodarowania przestrzennego. Dochodzi w nim do wiążącego podmioty władzy, w tym administracji, oraz podmioty spoza systemu władzy (osoby fizyczne i ich organizacje) ustalenia bądź zmiany przeznaczenia terenu na określony w tym planie cel. Ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego kształtują, wraz z innymi przepisami, sposób wykonywania prawa własności nieruchomości. Żaden przepis prawa nie nakłada jednak na gminę obowiązku realizacji urządzeń infrastruktury związanej z ustalonym w planie przeznaczeniem terenu.

Zgodnie z ustawą z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. – Dz.U. z 2001r., nr 142 poz. 1591 ze zm.) do zadań własnych gminy należy zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty, w tym m.in. w zakresie wodociągów, zaopatrzenia w wodę i kanalizacji (art. 7 ust. 1 pkt 3). W art. 3 ustawy z dnia 7 czerwca 2001r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (tekst jedn. – Dz.U. z 2006r., nr 123, poz. 858 ze zm.) również określono, że zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków jest zadaniem własnym gminy (ust. 1). Gmina ustala kierunki ustala kierunki rozwoju sieci w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy i miejscowym planie zagospodarowania (art. 3 ust. 3). Realizację tego zadania przez Gminę [...] stanowiło zawarcie określonych wyżej postanowień w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego.

Artykuł 15 ust. 1u.z.z.w. stanowi natomiast, że to przedsiębiorstwo wodociągowo – kanalizacyjne jest obowiązane zapewnić budowę urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych, ustalonych przez gminę w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego, w zakresie uzgodnionym w wieloletnim planie rozwoju i modernizacji, o którym mowa w art. 21 ust. 1. Przedsiębiorstwo wodociągowo – kanalizacyjne jest obowiązane przyłączyć do sieci nieruchomość osoby ubiegającej się o przyłączenie nieruchomości do sieci, jeżeli są spełnione warunki przyłączenia określone w regulaminie, o którym mowa w art. 19, oraz istnieją techniczne możliwości świadczenia usług (art. 15 ust. 4 ustawy zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków).

Jak wynika z przytoczonych regulacji, zaopatrzenie w wodę, budowa i utrzymanie urządzeń wodociągowo – kanalizacyjnych jest zadaniem własnym gminy, która może w jego realizacji posłużyć się przedsiębiorstwem wodociągowo – kanalizacyjnym. Budowa tych urządzeń nie jest jednak obowiązkiem o charakterze bezwzględnym, lecz ma charakter warunkowy. Jest jedynie środkiem do realizacji tych zadań. Z unormowań tych trudno jednakże wyprowadzić obowiązek gminy (czy też przedsiębiorstwa wodociągowo – kanalizacyjnego) do budowy tych urządzeń na każdej nieruchomości, na której planowane są inwestycje. Nie można również z nich wywieść, że właścicielom, czy też użytkownikom wieczystym nieruchomości przysługuje jakiekolwiek roszczenie, którego istotą jest prawo żądania wykonania sieci wodociągowej i kanalizacyjnej, zapewniającej zaopatrzenie w wodę i odprowadzanie ścieków z ich nieruchomości. Dopiero w wypadku, gdy urządzenia wodociągowe i kanalizacyjne zostaną wybudowane przez inne osoby, konkretyzacji ulega ich roszczenie o odpłatne przejecie tych urządzeń, przewidziane w art. 31 ust. 1 ustawy o zbiorowym zapatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków.

Reasumując, wbrew twierdzeniom skarżącej nie zaistniał w sprawie stan dający podstawę do uznania za zasadne, że zaskarżona uchwała narusza art.21 ust.3 u.z.z.w., gdyż uchwalony ww. uchwałą plan rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych jest niezgodny z M.P.Z.P.

Jako niezasadny Sąd potraktował także wniosek o uchylenie na podstawie art.135 p.p.s.a. czynności Burmistrza Miasta i Gminy [...] w zakresie weryfikacji planu z warunkami określonymi w art.21 ust.3 u.z.z.w. Powyższa czynność ma charakter czynności materialno-technicznej ( nie ma w ustawie wskazówek w jakiej formie wójt wyraża swoją opinię o planie ani jakie środki przysługują przedsiębiorstwu, gdy ocena jest negatywna). Powyższa czynność jest przewidziana w procedurze zatwierdzania planu i jako taka odpowiada prawu.

Mając powyższe na względzie, uznając skargę za niezasadną, Sąd skargę oddalił na podstawie art.151 p.p.s.a.