Postanowienie NSA, sygn. akt I OZ 408/10
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2010-06-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6321 Zasiłki stałe
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono zażalenie
Powołane przepisy: article: art. 43, art. 243 § 1, art. 161 § 1 pkt 2 i § 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Banasiewicz po rozpoznaniu w dniu 16 czerwca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażaleń S. J. i J. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 15 kwietnia 2010 r., sygn. akt II SA/Sz 717/09 oddalające wniosek S. J. i J. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi A. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego postanawia: oddalić zażalenia


UZASADNIENIE

W dniu 19 maja 2009 r. A. J. reprezentowany przez pełnomocnika S. J. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego.

Wobec tego, że A. J. zmarł w dniu 31 grudnia 2009 r., Sąd postanowieniem z dnia 23 lutego 2010 r., sygn. akt II SA/Sz 717/09 umorzył na podstawie art. 161 § 1 pkt 2 i § 2 p.p.s.a. postępowanie sądowe, stwierdzając że przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego.

Pismem z dnia 6 kwietnia 2010 r. S. J., brat skarżącego, który występował w sprawie jako jego pełnomocnik, złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata celem sporządzenia skargi kasacyjnej od wyżej wskazanego postanowienia. Do pisma dołączony został formularz PPF podpisany przez J. J. oraz przez S. J. Ponadto, J. J. w piśmie z dnia 30 marca 2010 r. wniosła o wszczęcie postępowania w sprawie zwrotu kosztów poniesionych na utrzymanie A. J., które jej zdaniem winien był wypłacać Ośrodek Pomocy Społecznej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie postanowieniem z dnia 15 kwietnia 2010 r. oddalił na podstawie art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wniosek S. J. i J. J. o przyznanie im prawa pomocy, wskazując że zgodnie z treścią art. 243 § 1 p.p.s.a. zdanie pierwsze, prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania.

Uprawnienie do ubiegania się o przyznanie prawa pomocy przysługuje każdej ze stron postępowania sądowoadministracyjnego wskazanej w art. 32 p.p.s.a. Ustawa przyznaje przymiot strony także innym uczestnikom, o których mowa w art. 33 p.p.s.a.

Sąd stwierdził, że zarówno J. J., siostra skarżącego, jak i S. J., brat skarżącego i jego pełnomocnik nie byli stronami postępowania sądowego, nie występowali również jako jego uczestnicy. Pełnomocnictwo udzielone bratu przez A. J. wygasło, z mocy prawa, z chwilą śmierci skarżącego - mocodawcy (art. 43 p.p.s.a.).

Sąd wskazał również, że w sytuacji gdy przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle osobistych, to prawa te (i obowiązki) nie przechodzą na następców prawnych (spadkobierców). W tym przypadku śmierć strony musi skutkować umorzeniem postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 2 i § 2 p.p.s.a., a ewentualni następcy prawni (np. członkowie rodziny zmarłego będący spadkobiercami) nie wstępują do udziału w postępowaniu sądowym w miejsce zmarłej strony.

Zażalenia na powyższe postanowienie wnieśli S. J. i J. J.

S. J. podniósł, że A. J. nie otrzymał w porę potrzebnej pomocy i opieki ze strony Ośrodka Pomocy Społecznej w D., mimo że kierownik tego ośrodka wiedział o ciężkiej chorobie A. J.

J. J. zaznaczyła, że prawo jakie wskazał Sąd w postanowieniu stwarza możliwość do nieudzielania pomocy ciężko chorym osobom.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenia nie mogą być uwzględnione.

Słusznie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uznał, że S. J. i J. J., którzy nie był stronami postępowania sądowego w sprawie ze skargi A. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego, nie mogli ubiegać się o przyznanie w tym postępowaniu prawa pomocy.

Przytoczone przez Sąd unormowanie zawarte w zdaniu pierwszym art. 243 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie pozostawia wątpliwości, że prawo pomocy może być przyznane jedynie stronie postępowania. Art. 32 tej ustawy jednoznacznie określa strony postępowania sądowoadministracyjnego.

W sprawie niniejszej prawa skarżącego A. J. związane były ściśle z osobą zmarłego w dniu 31 grudnia 2009 r. skarżącego i po jego śmierci nie przeszły na następców prawnych.

Ponadto dodać trzeba, że art. 12 omawianej ustawy przewiduje, że: "Ilekroć w niniejszej ustawie jest mowa o stronie, rozumie się przez to również uczestnika postępowania". S. J. i J.J. nie byli uczestnikami postępowania na prawach strony, o których mowa w art. 33 § 1 ustawy, nie zostali też dopuszczeni do udziału w sprawie na podstawie § 2 tego artykułu.

Wobec powyższego prawidłowo Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił wniosek o przyznanie prawa pomocy, a oceny tej nie mogły podważyć podnoszone w zażaleniach okoliczności dotyczące pomocy, jakiej rodzina udzieliła A.J.

Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.