Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1049/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2009-01-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 lit. c, art. 200
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 7. art. 76, art. 77
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Sygn. akt I SA/Kr 1049/08 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 stycznia 2009r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Jarosław Wiśniewski, Asesor: WSA Maja Chodacka, Asesor: WSA Inga Gołowska (spr.), Protokolant: Małgorzata Celińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 stycznia 2009r., sprawy ze skargi M. W., na decyzję Dyrektora Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, z dnia 15 maja 2008r. Nr [...], w przedmiocie płatności do gruntów rolnych na 2007r., I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od Dyrektora Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącego koszty postępowania w kwocie 200,00 zł (dwieście złotych 00/100).


UZASADNIENIE

Organ I instancji, Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, decyzją z dnia 20 lutego 2008r. nr [...]w sprawie płatności do gruntów rolnych na rok 2007- odmówił M. W.

1. przyznania jednolitej płatności obszarowej i nałożył sankcję w wysokości 491,51 zł która będzie potrącana z płatności, do której rolnik jest uprawniony z tytułu wniosków składanych w ciągu 3 lat kalendarzowych następujących po roku kalendarzowym w którym stwierdzono niezgodność,

2. przyznania uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych i nałożył sankcję w wysokości 377,48 zł która będzie potrącana z płatności, do której rolnik jest uprawniony z tytułu wniosków składanych w ciągu 3 lat kalendarzowych następujących po roku kalendarzowym w którym stwierdzono niezgodność.

W motywach decyzji wskazano, że stawka jednolitej płatności obszarowej do 1ha w 2007r. wynosi 301,54 zł a ze względu na stwierdzone różnice między powierzchnią deklarowaną kwalifikowaną działek rolnych zadeklarowaną we wniosku a powierzchnią stwierdzoną, jednolita płatność obszarowa została odmówiona i nałożono sankcja. Powierzchnia zadeklarowana we wniosku o przyznanie płatności za rok 2007 do jednolitej płatności obszarowej wynosiła 1,90 ha. Powierzchnia stwierdzona podczas kontroli wynosiła 0,27 ha. Wyliczona procentowa różnica między powierzchnią działek zadeklarowanych we wniosku a powierzchnią stwierdzoną w czasie kontroli administracyjnej wynosi 603,70%.

Zgodnie z art.138 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004r. ustalającym szczegółowe zasady zastosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003 w sprawie systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego rozporządzenia oraz wykorzystania gruntów zarezerwowanych do produkcji surowców (DZ. Urz. WE nr L 345 z 20.11.2004r. str.1 ze zm.) jeżeli różnica między powierzchnią zadeklarowaną do jednolitej płatności obszarowej a powierzchnią stwierdzoną przekracza 50% , płatność zostaje odmówiona a na rolnika nakłada się sankcje w wysokości przypadającej na różnicę między powierzchnią zadeklarowaną we wniosku a powierzchnią stwierdzoną , która będzie potrącona w kolejnych trzech latach kalendarzowych następujących po roku wykrycia nieprawidłowości.

Organ I podniósł także, że kontrola administracyjna miała miejsce w dniu 24 lipca 2007r. w wyniku której wygenerowano wezwanie skierowane do M. W.. Wnioskodawca nie stawił się jak również nie złożył żądnych wyjaśnień w sprawie. Podniesiono także , że ze względu na stwierdzone różnice między powierzchnią zadeklarowaną kwalifikowaną działek rolnych zadeklarowaną we wniosku a powierzchnią stwierdzoną, wszystkie uzupełniające płatności obszarowe zostały odmówione i nałożono sankcję. Powierzchnia zgłoszona we wniosku o przyznanie płatności na rok 2007 do wszystkich płatności uzupełniających wynosiła 1,28 ha. Powierzchnia stwierdzona w trakcie kontroli wynosiła 0,00 ha. Wyliczona procentowa różnica między powierzchnią działek zadeklarowanych we wniosku do uzupełniającej płatności obszarowej a powierzchnią stwierdzoną w czasie kontroli administracyjnej wynosi więcej niż 50%. W związku z powyższym na rolnika nałożono sankcję w wysokości 377,48 zł.

Odwołanie od powyższej decyzji złożył M. W. wnosząc o jej uchylenie w całości i przyznanie zaległych płatności. W uzasadnieniu odwołania wskazał, że decyzja została wydana z naruszeniem prawa ponieważ poza nieścisłościami i oczywistymi błędami pisarskimi została wydana zbyt pochopnie bez wcześniejszego wszechstronnego wyjaśnienia sprawy, uniemożliwieniu wglądu do akt oraz z naruszeniem obiektywizmu. Odwołujący się podniósł także, że wezwanie do złożenia wyjaśnień doręczono w dniu 01 sierpnia 2007r a nie w dniu 03 sierpnia i odebrała je teściowa M. Ś.. Odwołujący się nie złożył stosownych wyjaśnień ponieważ wezwanie to nigdy do niego nie trafiło a prowadzący postępowanie urzędnik nie próbował ponownie wygenerować wezwania.

Organ II instancji Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa decyzją z dnia 15 maja 2008r. nr[...]- utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż weryfikacja wniosku wykazała nieścisłości odnośnie deklaracji działek ewidencyjnych nr 1616/1 oraz 1346/5. Dane odnośnie powierzchni całkowitych działek ewidencyjnych są różne od powierzchni wynikających z ewidencji gruntów. Zadeklarowane nieprawidłowo działki zostały wykluczone z płatności czego skutkiem było zawyżenie powierzchni zadeklarowanej w stosunku do powierzchni stwierdzonej. W zakresie jednolitej płatności obszarowej (JPO) powierzchnia deklarowana wynosiła 1,90 ha a stwierdzona po kontroli jedynie 0,27 ha, procentowe zawyżenie powierzchni deklarowanej w stosunku do stwierdzonej wynosi 603,70%. Odnośnie uzupełniającej płatności obszarowej (UPO) powierzchnia zadeklarowana we wniosku wynosiła 1,28 ha a stwierdzona 0,00 ha. Procentowa różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną a stwierdzoną wynosi powyżej 50%.

Podniesiono także, że wnioskodawca został poinformowany pismem z dnia 24 lipca 2007r. o nieścisłościach ale nie złożył wyjaśnień. Strona nie może wywodzić okoliczności usprawiedliwiających brak odpowiedzi na wezwanie z faktu, że wezwanie odebrała najbliższa rodzina. Warunkiem uniknięcia sankcji związanych z niezastosowaniem się do wymogów programu pomocowego jest odpowiednio wczesne pisemne poinformowanie ARiMR o braku aktualnych danych zawartych we wniosku jak i każdej nieprawidłowości jak się w nim pojawiła. Takie informacje maja służyć dostosowaniu wniosku do rzeczywistych charakterystyk działek rolnych.

Skargę na powyższą decyzję złożył M.W. rzucając naruszenie art. 8, art.10 i 89 kpa, niewyjaśnienie istotnych okroczności sprawy a w szczególności przyjęcie, że wniosek jest nieprawidłowy wobec materiałów archiwalnych Powiatowego Biura Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, naruszenie art.7ustawy z dnia 26 stycznia 2007r. o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej poprzez nieuzasadnione przyjęcie, iż wniosek o przyznanie płatności jest prawidłowo sporządzony tylko dla obszaru 0,27 ha oraz brak jakiegokolwiek uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ja decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, że ani organ I ani organ II instancji nie wskazały na czym polegała kontrola gdyż w aktach brak jest dokumentów potwierdzających dokonanie kontroli. Wskazał także , że korespondencję doręczono do rąk teściowej, która nie jest domownikiem albowiem zamieszkuje w miejscowości K. nr[...]Dom teściowej znajduje się w pobliżu domu skarżącego ale doręczyciel Poczty Polskiej nie umieścił stosownego zawiadomienia na skrzynce odwołującego się zatem naruszony został art.43 kpa. Organ II instancji bezkrytycznie przyjął , że wezwanie zostało prawidłowo doręczone.

Skarżący wskazał również, że organy nie potrafią wskazać precyzyjnie powierzchni przyjętej do rozliczenia. Skarżący nie został wezwany do zapoznania się z materiałem zebranym w sprawie ani został powiadomiony o czynnościach kontrolnych. Organ I wydając decyzję w dniu 20 lutego 2008r. nie zawiadomił skarżącego , że sprawa nie zostanie załatwiona w terminie.

W odpowiedzi na skargi organ II instancji wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentacje zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Na wstępie Sąd zauważa, iż zgodnie z art. 184 Konstytucji RP w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej - p.p.s.a.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a., sprawowana jest o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.) lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Jeśli zaś Sąd nie dopatrzy się niezgodności decyzji lub postanowienia z przepisami powszechnie obowiązującymi prawa materialnego bądź procesowego, to skargę oddala na zasadzie art. 151 cyt. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Analiza akt przeprowadzonego postępowania doprowadziły Sąd do przekonania , iż skarga zasługuje na uwzględnienie jednakże z powodów innych aniżeli te które wskazano w środku zaskarżenia.

W pierwszej kolejności należy wskazać, że akta administracyjne, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., przesyłane do kontroli sądowej wraz ze skargą, winny zawierać wszystkie dokumenty obrazujące kolejne czynności formalne i merytoryczne, wykonywane przez organy prowadzące postępowanie w rozstrzyganej sprawie. Akta postępowań toczących się przed organem I i II instancji, przedkładane sądowi winny zawierać komplety oryginalnych dokumentów ułożonych chronologicznie, złączonych i ponumerowanych, wyposażonych w kartę przeglądową, czyli "spis treści". Akta winny zawierać oryginały wszystkich dokumentów stanowiących dowody w sprawie, w tym także formalnych, a szczególnie związanych z doręczaniem pism: pokwitowań pocztowych, kopert z pieczęciami, a w razie złożenia pisma bezpośrednio w kancelarii organu, adnotacji urzędowej, potwierdzającej datę i okoliczność osobistego złożenia pisma. Niespełnienie tych wymagań skutkuje tym, iż sąd, nie będąc w stanie wyjaśnić nasuwających się wątpliwości, nie może uznać za udowodnione okoliczności, na które powołuje się organ administracji. (vide: wyrok WSA w Warszawie z dnia 21 lutego 2008r. sygn. akt: VII SA/Wa 2170/07 LEX nr 355205).

Jak wynika z akt sprawy poddanej osądowi przedłożone akta są niekompletne albowiem nie zawierają protokołu z przeprowadzonej kontroli w dniu 24 lipca 2007r. W aktach sprawy nie ma też żadnego innego dokumentu wskazującego na sposób dokonania pomiaru działek objętych wnioskiem M.W. Nie wiadomo zatem kto i w jaki sposób dokonał przedmiotowych pomiarów, jaką przyjęto metodę, czy kontrolujący posiadali stosowne upoważnienia do kontroli.

Zgodnie z art. 30 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 powierzchnię działki rolnej określa się poprzez dokonanie stosownego pomiaru w celu uzyskania wyniku z właściwą dokładnością i zapewnienia w ten sposób skutecznej weryfikacji. Powierzchnie działek rolnych określa się za pomocą wszelkich odpowiednich środków określanych przez właściwe władze (ARiMR), które zapewniają pomiar z dokładnością, co najmniej równoważną do tej wymaganej w przypadku oficjalnych pomiarów dokonywanych na podstawie przepisów krajowych. Tolerancja przy pomiarach może być ustalona na poziomie nie przekraczającym 5 % powierzchni działki rolnej, lub można zastosować tolerancje techniczną w oparciu o pas buforowy wewnątrz obrysu działki o szerokości do 1,5 m. ARiMR wykorzystuje do pomiaru pola powierzchni działki rolnej między innymi pomiar za pomocą ortofotomapy, czyli metrycznych zdjęć, które zgodnie z art. 20 Rozporządzenia Rady (WE) Nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników oraz zmieniające rozporządzenia (EWG) nr 2019/93, (WE) nr 1452/2001, (WE) nr 1453/2001, (WE) nr 1454/2001, (WE) nr 1868/94, (WE) nr 1251/1999, (WE) nr 1254/1999, (WE) nr 1673/2000, (EWG) nr 2358/71 i (WE) nr 2529/2001 stanowią niezbędną pomoc i służą w celu zlokalizowania działki rolnej w przestrzeni i prawidłowego określenia powierzchni uprawnionej do dopłat oraz wyłączenia gruntów nieuprawnionych do dopłat.

Zgodnie z Instrukcją Realizacji Kontroli Obszarowych, która stanowi podstawę do realizacji zadań wyznaczonych ARiMR, przy pomiarze pola powierzchni na cyfrowej ortofotomapie należy uwzględniać następującą tolerancję pomiaru: tolerancja pomiaru nie powinna przekroczyć powierzchni będącej iloczynem obwodu działki rolnej i szerokości strefy buforowej wynoszącej 0,75 m, przy czym tolerancja nie może przekraczać bezwzględniej wartości 1 ha, natomiast jako wartość minimalną tolerancji należy przyjmować 0,01 ha. Zgodnie z zasadami zaokrąglania wyniku pomiarów powierzchni działek rolnych i obliczania tolerancji pomiaru, które wynikają z powołanej wyżej instrukcji, wyniki otrzymane z pomiarów lub obliczeń z dokładnością większą niż trzy cyfry po przecinku, należy przyjąć z dokładnością trzech cyfr pomijając (bez zaokrągleń) pozostałe cyfry. Uzyskany w powyższy sposób wyniki z dokładnością trzech cyfr po przecinku należy zaokrąglać do dwóch miejsc po przecinku wg zasady "od 5 w górę".

W przypadku zastosowania odbiorników GPS (ang. Global Positioning System) wyznaczających pozycję bezwzględną (metoda absolutna - single point), tolerancja pomiaru nie powinna przekroczyć powierzchni będącej iloczynem obwodu działki rolnej i szerokości strefy buforowej wynoszącej 1,25 m, przy czym tolerancja nie może przekraczać bezwzględniej wartości 1 ha, natomiast jako wartość minimalną tolerancji należy przyjmować 0,01 ha. Zgodnie z zasadami zaokrąglania wyniku pomiarów powierzchni działek rolnych i obliczania tolerancji pomiaru, które wynikają z powołanej wyżej instrukcji i wytycznych wyniki otrzymane z pomiarów lub obliczeń z dokładnością większą niż trzy cyfry po przecinku, należy przyjąć z dokładnością trzech cyfr pomijając (bez zaokrągleń) pozostałe cyfry. Uzyskane w powyższy sposób wyniki z dokładnością trzech cyfr po przecinku należy zaokrąglać do dwóch miejsc po przecinku wg zasady "od 5 w górę".

Biorąc powyższe pod uwagę Sąd uznał, iż zaskarżone decyzje zapadły z naruszeniem art.7, art. 77 Kodeksu postępowania administracyjnego co powoduje konieczność ich uchylenia na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c ustawy z 30 sierpnia 2002r.-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr 153, poz.1270 ze zm.).

Postępowanie zatem w tym zakresie musi zostać powtórzone. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy administracji zobligowane będą do ponownego przeprowadzenia kontroli i sporządzenia w sposób prawidłowy dokumentu, który będzie odzwierciedlał dokonane czynności przez upoważnione do tego osoby a nadto wskazana zostanie metoda, która będzie zastosowana do dokonania pomiarów. Organ winien także uwzględnić powołane przepisu, wskazanie i dokonaną przez Sąd ocenę prawną.

Sąd orzekający w niniejszej sprawie korzystając z uprawnienia jakie daje art. 135 ustawy z 30 sierpnia 2002r.-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr 153, poz.1270 ze zm.) -uznał, że w świetle podstawowego celu sądowej kontroli wykonywania administracji publicznej sprawowanej przez sądy administracyjne, określonego w art. 1§2 ustawy z 30 sierpnia 2002r.-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr 153, poz.1270 ze zm.)-ma obowiązek wydania orzeczenia usuwającego z obrotu prawnego akt niezgodny z prawem a za taki należy uznać również decyzję z dnia 20 lutego 2008r. wydaną przez organ I instancji. Art. 135 uszczegóławia zasadę niezwiązania wojewódzkich sądów administracyjnych granicami skargi, upoważniając ten Sąd do orzekania także o aktach lub czynnościach niezaskarżonych rozpoznawaną skargą ale wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach danej sprawy, sprawy administracyjnej.

O kosztach sądowych orzeczono w oparciu o art. 200 ustawy z 30 sierpnia 2002r.-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 153, poz.1270 ze zm.)