Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 155/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2018-05-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 37 i 40
journal: Dz.U. 1974 nr 38 poz 229
law: Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane.
article: art. 103 ust. 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1332
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Roleder, Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska,, sędzia WSA Marek Leszczyński (spr.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Marta Marczuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 22 maja 2018 r. sprawy ze skargi B. S. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] stycznia 2018 r., nr [...] w przedmiocie nakazania wykonania określonych czynności i robót budowlanych oddala skargę


UZASADNIENIE

U podstaw zaskarżonego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia faktyczne i prawne:

Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego w B. zawiadomieniem z dnia [...] stycznia 2016 r. wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie nieodpowiedniego stanu technicznego garaży zlokalizowanych na działce oznaczonej nr [...], położonej przy ul. [...] w B., stanowiącej współwłasność T. Ł. i H. S. W wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego organ I instancji ustalił, że na działce nr geod. [...] przy ul. [...] w B. znajduje się dwukondygnacyjny murowany jednorodzinny budynek mieszkalny (który jest przedmiotem odrębnego postępowania) oraz dobudowany do niego budynek gospodarczo - garażowy (przedmiot niniejszej sprawy), który składa się z kilku części. Układ elementów konstrukcyjnych tego obiektu wskazuje, że był on rozbudowywany w różnych okresach czasu. Organ stwierdził również, że najstarsza część dobudowana została około 1987 roku do budynku mieszkalnego, w jej podpiwniczeniu znajduje się kotłownia i skład opału. Ściana tej części budynku o długości 9,15 m od strony działki nr geod. [...] wykonana jako szkieletowa z obłożeniem od zewnątrz deskami grubości 24 mm, a od wewnątrz płytą pilśniową twardą. Jako materiał izolacyjny użyte zostały odpady z fabryki włókienniczej. W stosunku do pozostałej części budynku gospodarczego o długości 14,90 m (od strony działki nr geod. [...]) organ I instancji uznał, że jest w nieodpowiednim stanie technicznym i nie nadaje się do remontu.

Po uwzględnieniu zaś zaleceń zawartych w przedłożonej w toku postępowania ekspertyzie technicznej z dnia [...] maja 2016 r. sporządzonej przez dr inż. C. D., PINB PG w B. decyzją z dnia [...] czerwca 2016r. nr [...], na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 i art. 67 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 290), nakazał T. Ł i H. S. - właścicielkom budynku gospodarczo-garażowego, zlokalizowanego przy granicy działek nr geod. [...], położonych w B. przy ul. [...], wykonanie czynności eliminujących istniejące nieprawidłowości w usytuowaniu ww. obiektu, zgodnie z ekspertyzą techniczną z dnia [...] maja 2016 r., a polegających na: (1) obłożeniu ściany budynku od strony działki o. nr geod. [...], na długości 9 m i na całej wysokości, warstwą wełny mineralnej o grubości 5 cm i zabezpieczeniu blachą stalową (2) zamontowaniu na dachu budynku rynien i rur spustowych, odprowadzających wody opadowe w kierunku własnej działki, (3) rozbiórce pozostałych części budynku gospodarczo - garażowego, usytuowanych częściowo na sąsiednich działkach i wykonanych niezgodnie z przepisami dotyczącymi warunków technicznych.

Na skutek odwołania B. S. od powyższej decyzji, P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. decyzją z dnia [...] sierpnia 2016r. nr [...] uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia z argumentacją, że w niniejszej sprawie organ I instancji rozstrzygnął sprawę jedynie w zakresie stanu technicznego przedmiotowego budynku gospodarczo - garażowego, nie zbadał natomiast legalności jego wybudowania. Ponadto, wskazano na nieprawidłowe zastosowanie w jednym rozstrzygnięciu dwóch odrębnych procedur zawartych w art. 66 i 67 Prawa budowlanego.

W toku ponownie prowadzonego postępowania PINB PG uzyskał z Departamentu Architektury Urzędu Miejskiego w B. (pismo z dnia [...].08.2015r. znak [...]) informację, iż w posiadanych przez Urząd rejestrach od 1980 do 1994r. brak jest wzmianki o udzieleniu pozwolenia na budowę garaży na działce nr [...] przy ul. [...] w B. Dokumentów potwierdzających legalność wybudowanego obiektu nie przedłożyły też jego współwłaścicielki składając jedynie projekt budynku garażowego o długości 9,15 m z 1987 roku, który nie został zatwierdzony decyzją o pozwoleniu na budowę, a z którego wynika, że ta część obiektu miała stanowić garaż dla ciągnika rolniczego, usytuowany na istniejącym podpiwniczeniu przeznaczonym na skład opału i kotłownię. Ściany o grubości 24 cm miały być murowane z pustaków żwirobetonowych lub żużlobetonowych "Alfa" na zaprawie cementowo-wapiennej. Organ I instancji ustalił też, że podczas realizacji obiektu nastąpiła zmiana materiałów budowlanych i obiekt wykonany został jako drewniany, nie zaś murowany. Na podstawie zaś opinii technicznej sporządzonej w dniu [...] maja 2017r. przez rzeczoznawcę ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych mgr inż. E. S. PINB PG stwierdził, że w celu doprowadzenia kontrolowanego obiektu do zgodności z przepisami części budynku gospodarczego o długości 9,15 m, niezbędne jest wykonanie ściany oddzielenia pożarowego.

W tych okolicznościach PINB PG w B. decyzją z dnia [...] lipca 2017r. nr [...], uzupełnioną postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2017r. nr [...], na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane z 1994r., nakazał T. Ł. i H. S. w terminie do [...] listopada 2017r. wykonanie w budynku gospodarczo-garażowym, znajdującym się na działce nr geod. [...] przy ul. [...] w B., następujących czynności i robót budowlanych w celu doprowadzenia go do stanu zgodnego z prawem: (1) Zabezpieczenie drewnianej ściany budynku gospodarczego o długości 9,15 m, przylegającego do części mieszkalnej, poprzez wykonanie, pod nadzorem osoby posiadającej odpowiednie uprawnienia budowlane, ściany oddzielenia pożarowego, zgodnie ze szkicem dołączonym do oceny technicznej z dnia [...].05.2017r. mgr inż. E. S. Grubość ściany i rodzaj materiałów budowlanych przeznaczonych do jej budowy należy uzgodnić z osobą posiadającą uprawnienia w zakresie ochrony przeciwpożarowej; (2) zamontowanie na dachu przedmiotowego budynku rynien i rur spustowych odprowadzających wodę opadową na własną działkę; (3) przedłożenie po wykonaniu robót pisemnego oświadczenia osoby nadzorującej roboty budowlane o wykonaniu ściany oddzielenia pożarowego zgodnie z warunkami technicznymi oraz pisemnego potwierdzenia osoby posiadającej uprawnienia w zakresie ochrony przeciwpożarowej, że wykonana ściana spełnia wymogi ściany oddzielenia pożarowego.

Następnie decyzją z dnia [...] lipca 2017r. nr [...], wydaną na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane z 1974r., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w B., nakazał T. Ł. i H. S. rozbiórkę pozostałej części obiektu - części gospodarczej (o dł. 14,90 m od strony działki nr geod. [...]) wybudowanej bez wymaganego pozwolenia na budowę, będącej w nieodpowiednim stanie technicznym i nienadającej się do remontu.

Na skutek odwołania wniesionego przez W. S. i B. S., P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] września 2017r. uchylił decyzję PINB PG z dnia [...] lipca 2017r. nr [...] i przekazał mu sprawę do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia tutejszy organy wskazał, iż zgodnie z przepisem art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego do obiektów wybudowanych bez wymaganego pozwolenia na budowę przed 1 stycznia 1995r. (tak jak przedmiotowy budynek) zastosowanie mają przepisy ustawy - Prawo budowlane z 1974r., nie zaś art. 51 obecnie obowiązującej ustawy.

Prowadząc postępowanie po raz trzeci PINB PG decyzją z dnia [...] listopada 2017r. nr [...], na podstawie art. 40 i 42 ust. 1 ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane (Dz.U. Nr 38, poz. 228), nakazał T. Ł. i H. St. wykonanie w terminie do dnia [...] czerwca 2018r. w budynku gospodarczo-garażowym, znajdującym się na działce nr geod. [...] przy ul. [...] w B., następujących czynności i robót budowlanych w celu doprowadzenia go do stanu zgodnego z prawem: (1) Zabezpieczenie drewnianej ściany budynku gospodarczego o długości 9,15 m, przylegającego do części mieszkalnej, poprzez wykonanie, pod nadzorem osoby posiadającej odpowiednie uprawnienia budowlane, ściany oddzielenia pożarowego, zgodnie ze szkicem dołączonym do oceny technicznej z dnia [...] maja 2017r. mgr inż. E. S. Grubość ściany i rodzaj materiałów budowlanych przeznaczonych do jej budowy należy uzgodnić z osobą posiadającą uprawnienia w zakresie ochrony przeciwpożarowej; (2) Zamontowanie na dachu przedmiotowego budynku rynien i rur spustowych odprowadzających wodę opadową na własną działkę; (3) Przedłożenie po wykonaniu robót pisemnego oświadczenia osoby nadzorującej roboty budowlane o wykonaniu ściany oddzielenia pożarowego zgodnie z warunkami technicznymi oraz pisemnego potwierdzenia osoby posiadającej uprawnienia w zakresie ochrony przeciwpożarowej, że wykonana ściana spełnia wymogi ściany oddzielenia pożarowego.

Odwołanie od powyższej decyzji wniósł W. S. argumentując, iż organ pierwszej instancji powinien zastosować przepis art. 37 ustawy - Prawo budowlane z 1974r., albowiem pominięty został fakt nieprawidłowo wykonanej instalacji elektrycznej w obiekcie, a także to, że w budynku znajduje się kotłownia i przechowywany jest opał. Z odwołaniem od powyższej decyzji wystąpiła też B. S. żądając uchylenia zaskarżonej decyzji i nakazania rozbiórki ściany o długości 9,15 m, która powoduje niedające się usunąć zagrożenia bezpieczeństwa ludzi.

P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nie podzielił argumentacji powyższych odwołań i decyzją z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Po dokonaniu analizy zebranego materiału dowodowego uznał, iż organ I instancji zastosował właściwą procedurę prawną i wydał rozstrzygnięcie odpowiadające stwierdzonemu stanowi faktycznemu i prawnemu. Wskazał, że w związku z tym, iż kontrolowany budynek gospodarczo-garażowy został wybudowany w 1987 roku bez wymaganego pozwolenia na budowę, to zgodnie z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane, w prowadzonej sprawie trafnie zastosowano przepisy ustawy Prawo budowlane z 1974 roku.

Dalej organ powołał się na art. 37 tejże ustawy wyjaśniając, że obiekt budowlany wybudowany niezgodnie z prawem podlega przymusowej rozbiórce, jeżeli znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod zabudowę innego rodzaju, lub powoduje niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. W ocenie organu II instancji przedmiotowy budynek nie narusza ustaleń ani miejscowego planu obowiązującego w dacie jego budowy, ani też obowiązującego obecnie. W okresie budowy przedmiotowego obiektu na tym terenie obowiązywał bowiem miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego zatwierdzony uchwałą Miejskiej Rady Narodowej z dnia [...] kwietnia 1986r. Nr [...], zgodnie z ustaleniami którego działka nr geod. [...] przy ul. [...] położona była na terenie zabudowy mieszkaniowej o zróżnicowanym charakterze, z utrzymaniem zabudowy jednorodzinnej w dobrym stanie technicznym. Zgodnie zaś z aktualnie obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, zatwierdzonym uchwałą nr [...] Rady Miejskiej B. z dnia [...] lutego 2011r., działka nr [...] przy ul. [...] położona jest na terenie przeznaczonym pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną wraz z urządzeniami towarzyszącymi oraz zielenią urządzoną. Na terenie tym dopuszcza się zatem lokalizację wybudowanych i dobudowanych garaży i budynków gospodarczych oraz wolno stojących garaży i budynków gospodarczych wyłącznie parterowych, z poddaszem nieużytkowym i dachem płaskim. Uwzględniając z kolei opinię techniczną, sporządzoną przez mgr inż. E. S. z której wynika, że przedmiotowy obiekt jest co prawda niezgodny z przepisami dotyczącymi ochrony przeciwpożarowej, tym niemniej nieprawidłowości w tym zakresie można usunąć poprzez wykonanie ściany oddzielenia pożarowego, organ odwoławczy uznał, że nie ma podstaw do nakazania rozbiórki obiektu z powodu istniejącego niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Konkludując PWINB stwierdził, że organ pierwszej instancji w sposób prawidłowy zastosował powyższy przepis nakazując właścicielom budynku wykonanie ściany oddzielenia pożarowego, zgodnie z treścią opinii autorstwa mgr inż. E. S.

Skargę na powyższe rozstrzygnięcie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wniosła B. S. zarzucając mu naruszenie:

art. 7, art 77 § 1, art 80 k.p.a. polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy w tym szczególności niewyjaśnienie, w jakim rzeczywiście stanie technicznym znajduje się zewnętrzna ściana budynku gospodarczego o długości 9,15 m przylegająca do części mieszkalnej budynku gospodarczo-garażowego znajdującego się na działce nr geod. [...] przy ul. [...] w B.;

naruszenie art 138 § 1 pkt 1 k.p.a. polegające na bezzasadnym utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] listopada 2017 r., w sytuacji gdy prawidłowe byłoby uchylenie przedmiotowej decyzji i orzeczenie o nakazie rozbiórki zewnętrznej ściany budynku gospodarczego o długości 9,15 m przylegającej do części mieszkalnej, gdyż stwarza ona zagrożenie dla życia i zdrowia mieszkańców nieruchomości sąsiednich, a jej doprowadzenie do odpowiedniego stanu technicznego nie wyeliminuje istniejącego zagrożenia;

art 8 k.p.a. poprzez prowadzenie czynności w sposób niebudzący i niepogłębiający zaufania obywateli do organów władzy publicznej w szczególności poprzez wskazanie w postanowieniu o uzupełnieniu decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2017 r., iż zostało one wydane w dniu [...] listopada 2017 r. w sytuacji gdy było to niemożliwe z uwagi na fakt, iż był to dzień urzędowo wolny od pracy oraz poprzez doręczenie przedmiotowego postanowienia Skarżącej dopiero po upływie ponad miesiąca od jego wydania, tj. [...] grudnia 2017r.,

art 111 § 1a k.p.a. poprzez wydanie postanowienia o uzupełnieniu decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. w dniu [...] listopada 2017 r., w sytuacji, gdy decyzja, która została uzupełniona, została doręczona Skarżącej w dniu [...] listopada 2017 r. to jest po dniu wydania postanowienia o uzupełnieniu decyzji wobec czego przedmiotowe postanowienie z uwagi na niezachowanie terminu wskazanego w art 111 § 1 a k.p.a. jest bezskuteczne, a decyzja jest obarczona istotnym błędem formalnym;

art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane z roku 1974 r. poprzez jego błędne zastosowanie i przyjęcie, że obiekt wybudowany niezgodnie z przepisami nie powoduje niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia oraz błędne przyjęcie, że nie zachodzą przesłanki do nakazania rozbiórki, a wymagane jest jedynie dostosowanie istniejącego obiektu do zgodności z przepisami.

P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi w art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2016 r. poz. 1066 ze zm.) oraz w art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017, po. 1369 – dalej; w skrócie: "p.p.s.a."), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze.

Dokonując tak rozumianej kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia, Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zarówno zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, wbrew zarzutom skargi nie naruszają prawa materialnego, a ich wydanie poprzedziło postępowanie, w którym nie uchybiono regułom prawa procesowego w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W niniejszej sprawie ustalenia faktyczne poczynione przez organy nadzoru budowlanego w ramach prowadzonego postępowania, są zdaniem Sądu, niesporne i prawidłowe. Z zebranego materiału dowodowego jednoznacznie wynika, że będący przedmiotem niniejszego postepowania budynek gospodarczo – garażowy został wybudowany w 1987 roku bez wymaganego pozwolenia na budowę, a zatem przed wejściem w życie obowiązujące aktualniej ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2016 r., poz. 290 ze zm.), tj. przed dniem 1 stycznia 1995 r. Ta okoliczność nie jest w sprawie kwestionowana, stąd też organy administracji prawidłowo przyjęły, że materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie winny stanowić przepisy ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane (Dz. U. nr 38, poz. 229 ze zm.). Jak stanowi bowiem art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, przepisu art. 48 ww. ustawy nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy tj. przed 1 stycznia 1995 roku, lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe. Powyższe oznacza, że w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego wybudowanego nielegalnie przed datą 1 stycznia 1995 r. znajduje zastosowanie art. 37 oraz, w określonych okolicznościach, również art. 40 ustawy - Prawo budowlane z 1974 r. Orzecznictwo sądów administracyjnych w tym zakresie jest już przesądzone i skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni się z nim zgadza (tak m.in. NSA w wyroku z dnia 29 listopada 2016 r., sygn. akt II OSK 496/15, dostępnym w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).

W myśl art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego z 1974 r., rozpoczęcie robót budowlanych, z wyjątkiem rozbiórki, mogło nastąpić po uzyskaniu przez inwestora decyzji o pozwoleniu na budowę. Konsekwencje prawne wykonania tych robót bez wymaganego prawem pozwolenia regulował natomiast art. 37 ust. 1 tej ustawy, zgodnie z którym, obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce albo przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń, gdy terenowy organ administracji państwowej stopnia powiatowego (obecnie: wójt gminy, burmistrz lub prezydent miasta) stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część: (1) znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę, lub (2) powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia.

Z kolei w świetle art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r., w wypadku wybudowania obiektu budowlanego niezgodnie z przepisami, jeżeli nie zachodzą okoliczności określone w art. 37, właściwy terenowy organ administracji państwowej wyda inwestorowi, właścicielowi lub zarządcy decyzję nakazującą wykonanie w oznaczonym terminie zmian lub przeróbek, niezbędnych do doprowadzenia obiektu budowlanego, terenu nieruchomości lub strefy ochronnej do stanu zgodnego z przepisami.

W rozpoznawanej sprawie organy obu instancji prawidłowo ustaliły, że wybudowanie będącego przedmiotem prowadzonego postępowania - budynku gospodarczo – garażowego na działce o nr geod. [...] nastąpiło bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę (art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego z 1974 r.), a zatem nosi znamiona samowoli budowlanej w rozumieniu art. 37 ustawy – Prawo budowlane z 1974 r. Jednocześnie Sąd podziela stanowisko organów, że w okolicznościach prowadzonego postępowania nie było podstaw do nakazania rozbiórki tego budynku na podstawie art. 37 Prawa budowlanego z 1974 r. Jak wynika bowiem z powołanego przepisu, nakaz rozbiórki budynku mógłby być orzeczony tylko wówczas, gdyby budynek ten znajdował się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym, nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę, albo gdyby został wybudowany niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie jego budowy i jednocześnie powodował niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia.

Żadna z tych przesłanek, wbrew odmiennym w tym względzie wywodom pełnomocnika skarżącej, w niniejszej sprawie nie zachodzi. Organy prawidłowo oceniły, że przedmiotowa obiekt nie narusza aktualnie obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jak też postanowień planu obowiązującego w czasie jej realizacji. Jak wyjaśnił bowiem Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 16 grudnia 2013 r., II OPS 2/13, przy stosowaniu art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r. w związku z art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r., podstawą orzekania powinny być przepisy o planowaniu przestrzennym obowiązujące w dniu orzekania przez organ administracji, z tym że w postępowaniu w przedmiocie nakazania przymusowej rozbiórki należy uwzględnić także przeznaczenie terenu, na którym powstał obiekt budowlany, od daty jego budowy. W uzasadnieniu tejże uchwały wskazano, że wprawdzie przy stosowaniu art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r. w zw. z art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r. podstawą orzekania powinny być przepisy o planowaniu przestrzennym obowiązujące w dniu orzekania przez organ administracji, lecz sprzeczne z zasadami konstytucyjnymi (art. 2, art. 21 ust. 1, art. 64 ust. 2 i art. 31 ust. 3 Konstytucji RP) byłoby nakazanie rozbiórki z powodu niezgodności obiektu budowlanego z przepisami o planowaniu przestrzennym obowiązującymi w czasie orzekania przez organy z pominięciem oceny przeznaczenia terenu w okresie wcześniejszym. Wedle takiej wykładni, którą Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela, badanie przeznaczenia terenu w okresie wcześniejszym konieczne jest tylko wtedy, gdy aktualne przepisy zabudowy danego rodzaju nie dopuszczają (analogiczne NSA w wyroku z 26 maja 2017 r. sygn. akt II OSK 1766/16, CBOSA).

Powyższe oznacza, że orzekające w sprawie organy winny dokonać szczegółowej analizy wszystkich miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego obowiązujących dla obszaru, na którym zlokalizowana jest przedmiotowa samowola budowlana od czasu jej realizacji, do chwili obecnej, a wyniki poczynionych w tym zakresie ustaleń winny znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu wydawanej w sprawie decyzji. W ocenie Sądu orany nadzoru budowlanego sprostały powyższym wymogom, wyprowadzając w tym zakresie prawidłowe konkluzje.

Jak wynika z akt sprawy, działka o nr geod. [...], na której usytuowany jest kontrolowany budynek – zgodnie z uchwałą Miejskiej Rady Narodowej z dnia [...] kwietnia 1986r. Nr [...] (ogłoszonym w Dz. Urz. Woj. Rady Narodowej w B. nr 11 poz. 120) położona była na terenie oznaczonym na rysunku planu symbolem 1bA II 1MW, MN , AUC, P, ZP, UK,U1 – istniejące i projektowane tereny zabudowy mieszkaniowej o zróżnicowanym charakterze, z utrzymaniem zabudowy jednorodzinnej w dobrym stanie technicznym. Wybudowanie zatem kontrolowanego budynku o funkcji gospodarczej (jako funkcji uzupełniającej zabudowę mieszkaniową jako funkcję podstawową) nie było, jak słusznie uznały organy nadzoru budowlanego, sprzeczne z planem miejscowym obowiązującym w 1987 roku. Takiej sprzeczności organy nie dostrzegły też słusznie z aktualnie obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, zatwierdzonym uchwałą nr [...] Rady Miejskiej B. z dnia [...] lutego 2011r. W planie tym działka o nr [...] przy ul. [...] położona jest na terenie przeznaczonym pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną wraz z urządzeniami towarzyszącymi oraz zielenią urządzoną. Na terenie tym dopuszcza się lokalizację wybudowanych i dobudowanych garaży i budynków gospodarczych oraz wolno stojących garaży i budynków gospodarczych wyłącznie parterowych, z poddaszem nieużytkowym i dachem płaskim. Jak wynika z powyższych regulacji przedmiotowy budynek nie narusza ustaleń ani miejscowego planu obowiązującego w dacie jego budowy, ani też aktualnie obowiązującego. W konsekwencji brak jest przesłanki nakazania rozbiórki tego obiektu, określonej w art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r.

W sprawie zasadnie również przyjęto, że wprawdzie usytuowanie spornego budynku gospodarczego bezpośrednio przy granicy działki, narusza przepisy § 12 ust.1 i 2 oraz § 13 rozporządzenia Ministra Administracji i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 17, poz. 62), jak i obecnie obowiązującego rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, poz. 690), tym niemniej samo usytuowanie budynku przy granicy działki nie przesądza jeszcze w żaden sposób o powstaniu niebezpieczeństwa dla życia lub mienia. Do nakazania rozbiórki obiektu na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r. konieczne jest bowiem wykazanie, że dalsze akceptowanie funkcjonowania samowolnie wybudowanego budynku mogłoby spowodować groźbę dla życia lub zdrowia przebywających w pobliżu osób lub realne niebezpieczeństwo powstania szkody w mieniu (por. wyrok WSA w Lublinie z dnia 25 listopada 2008 r., II SA/Lu 560/08). Niespełnienie warunków technicznych nie jest na gruncie ustawy Prawo budowlane z 1974 r. wystarczającą przesłanką uzasadniającą nakaz rozbiórki. Tylko realne, bezpośrednie niebezpieczeństwo wynikające np. ze złego stanu technicznego budynku, nie dającego się usunąć poprzez wykonanie określonych robót budowlanych, mogło stanowić podstawę orzeczenia tego nakazu (tak: wyrok NSA z dnia 24 listopada 2016 r., sygn. akt II OSK 403/15, wyrok WSA w Warszawie z dnia 23 kwietnia 2007 r., VII SA/Wa 224/07, CBOSA).

Orzekające w przedmiotowej sprawie organy trafnie uznały, powołując się w tym zakresie na opinię techniczną stanu ochrony przeciwpożarowej z dnia [...] maja 2017 r. sporządzoną przez rzeczoznawcę do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych mgr. inż. E. S., że powstałe w związku z lokalizacją kontrolowanego budynku zagrożenie bezpieczeństwa pożarowego może być usunięte przez wykonanie ściany oddzielenia pożarowego. Przy czym, jak podkreślono, taka ściana powinna być wykonana z materiałów niepalnych i odpowiadać wymaganiom odporności ogniowej. Taki też sposób zabezpieczenia został przewidziany w pierwszej ekspertyzie technicznej z dnia [...] maja 2016r. sporządzonej przez rzeczoznawcę budowlanego C. D. na potrzeby kontrolowanego postępowania i dołączonej do akt administracyjnych.

Uwzględniając konkluzje zawarte w powyższych ekspertyzach organy zasadnie przyjęły, że w niniejszej sprawie możliwe jest dostosowanie kontrolowanego budynku gospodarczo – garażowego do stanu zgodnego z przepisami dotyczącymi ochrony przeciwpożarowej - na podstawie art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r. - poprzez: (1) wykonanie, pod nadzorem osoby posiadającej odpowiednie uprawnienia budowlane, ściany oddzielenia pożarowego, zgodnie ze szkicem dołączonym do oceny technicznej z dnia [...] maja 2017r. mgr inż. E. S. Grubość ściany i rodzaj materiałów budowlanych przeznaczonych do jej budowy należy uzgodnić z osobą posiadającą uprawnienia w zakresie ochrony przeciwpożarowej; (2) Zamontowanie na dachu przedmiotowego budynku rynien i rur spustowych odprowadzających wodę opadową na własną działkę; (3) Przedłożenie po wykonaniu robót pisemnego oświadczenia osoby nadzorującej roboty budowlane o wykonaniu ściany oddzielenia pożarowego zgodnie z warunkami technicznymi oraz pisemnego potwierdzenia osoby posiadającej uprawnienia w zakresie ochrony przeciwpożarowej, że wykonana ściana spełnia wymogi ściany oddzielenia pożarowego.

Jak wynika z powyższego bezzasadne okazały się zarzuty naruszenia prawa materialnego. Sąd nie dopatrzył się również naruszeń przepisów postępowania, bowiem stan faktyczny sprawy został ustalony w sposób, który nie budzi wątpliwości, a zebrany w sprawie materiał dowodowy jest kompletny i został prawidłowo oceniony. Sąd nie doszukał się też innych naruszeń przepisów prawa materialnego, czy procesowego, które skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonych decyzji. W ocenie składu orzekającego nieuzasadnione są też obawy skarżącej, iż wybudowanie samodzielnej ściany oddzielenia pożarowego bezpośrednio przy budynku gospodarczym nie wyeliminuje zagrożenia pożarowego i w dalszym ciągu może stanowić zagrożenie, albowiem w decyzji organu I instancji wyraźnie określono parametry ściany oddzielenia przeciwpożarowego, technologię w jakiej powinna być wybudowana oraz zaznaczono, że ściana powinna być odpowiadać wymaganiom odporności ogniowej.

Mając powyższe na uwadze, na mocy art. 151 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji.