Postanowienie WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SAB/Po 86/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2020-10-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6091 Przywrócenie stosunków wodnych na gruncie lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom
659
Skarżony organ: Wójt Gminy
Treść wyniku: Odrzucono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Asesor sądowy WSA Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu w dniu 15 października 2020r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. N. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wójta Gminy w przedmiocie odtworzenia rowu melioracyjnego postanawia 1. 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić skarżącemu M. N. uiszczony wpis od skargi w kwocie [...]zł ([...] złotych).


UZASADNIENIE

Skarżący M. N., reprezentowany przez fachowego pełnomocnika, pismem z dnia [...] czerwca 2020 roku wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na rażącą przewlekłość postępowania i niezgodność z prawem niewydania przez Wójta Gminy K. w latach 2010 – 2015 decyzji w sprawie odtworzenia rowu melioracyjnego w P. , gmina K..

Pełnomocnik skarżącego wniósł o stwierdzenie rażącej bezczynności i przewlekłego prowadzenia postępowania Wójta Gminy K. , zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa pranego, oraz, stosownie do art. 149 § 2 P.p.s.a przyznanie skarżącemu sumy pieniężnej w wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a.

Jednocześnie, pełnomocnik skarżącego wniósł o:

1. przeprowadzenie dowodu z pism załączonych do skargi oraz, w razie potrzeby, przeprowadzenie dowodu z pełnej dokumentacji konkretnej sprawy, w szczególności znajdujących się w aktach sprawy Urzędu Gminy K. – znak [...], [...], [...]; następnie w aktach sprawy Starosty Ś. znak – [...] i [...], dalej w aktach sprawy Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P. – znak [...] i [...], oraz w aktach sprawy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po [...];

2. przeprowadzenie przesłuchania świadka M. M. na okoliczność potwierdzenia tego, że sporny rów melioracyjny istniał co najmniej od lat 60-tych XX wieku, a ustalenie tej okoliczności przez organy mogło nastąpić niezwłocznie po wszczęciu postępowania w sprawie;

3. przeprowadzenie rozprawy.

Pełnomocnik skarżącego podniósł, że niewydanie przez Wójta Gminy K. decyzji administracyjnej w sprawie odtworzenia rowu melioracyjnego oraz rażąca przewlekłość postępowania wynikały z naruszenia art. 6, art. 7, art. 12, art. 19, art. 20, art. 35 § 1-3, art. 76 oraz art. 77 K.p.a., a także art. 153 P.p.s.a.

Do skargi zostały załączone następujące dokumenty:

1. skarga z dnia [...] stycznia 2013 roku na bezczynność Wójta Gminy K. w sprawie odmowy nakazania odtworzenia rowu lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom wskutek zmiany stosunków wodnych dokonanych na działce nr [...] położonej w P. (złożona z Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu w dniu [...] stycznia 2013 roku, zawierająca oznaczenie sprawy sygn. akt IV SA/Po [...]), bez złożonych załączników do tego pisma wyszczególnionych na ostatniej jego stronie (k. 17-20 akt sąd.);

2. pismo skarżących z dnia [...] lutego 2013 roku dotyczące Skargi z dnia [...] stycznia 2013 roku na bezczynność Wójta Gminy K. w sprawie odmowy nakazania odtworzenia rowu lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom wskutek zmiany stosunków wodnych dokonanych na działce nr [...] położonej z P. (zawierająca oznaczenie sprawy sygn. akt IV [...]), bez złożonych załączników do tego pisma wyszczególnionych na ostatniej jego stronie (k. 21 akt sąd.);

3. zawiadomienie z dnia [...] listopada 2014 roku o podejrzeniu popełnienia przestępstwa przez R. M., bez złożonych załączników do tego pisma wyszczególnionych na ostatniej jego stronie (k. 22 akt sąd.);

4. zawiadomienie z dnia [...] stycznia 2015 roku o podejrzeniu popełnienia przestępstwa, bez złożonych załączników do tego pisma wyszczególnionych na ostatniej jego stronie (k. 23-25 akt sąd.);

5. skarga z dnia [...] stycznia 2013 roku na bezczynność organu – Wójta Gminy K. dotycząca sprawy rowu melioracyjnego z P. i zalewania gruntów sąsiednich zaadresowana do Przewodniczącego Rady Gminy w K. , Pana W. Z. (złożona w Urzędzie Gminy w K. w dniu [...] stycznia 2013 roku) (k. 26 akt sąd.);

6. skarga z dnia [...] grudnia 2013 roku na bezczynność i rażące naruszenie prawa przez organ – Wójta Gminy K. dotycząca sprawy rowu melioracyjnego w P. i zalewania gruntów sąsiednich – znak sprawy [...] zaadresowana do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. (złożona w dniu [...] grudnia 2013 roku w Samorządowym Kolegium Odwoławczym) (k. 27-28 akt sąd.);

7. pismo z dnia [...] września 2014 roku, zaadresowane do Marszałka Województwa W., Pana M. W. (złożone w Urzędzie Marszałkowskim Województwa W. w P. w dniu [...] września 2014 roku), bez złożonych załączników do tego pisma wyszczególnionych na ostatniej jego stronie (k. 29 akt sąd.);

8. pismo skarżących z dnia [...] listopada 2013 roku, zaadresowane do Wojewody W., Pana P. F., zawierające oznaczenie [...]

Odpowiedź na skargę w części dotyczącej przewlekłości Wójta Gminy K. złożył Wójt Gminy podnosząc, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Organ wyjaśnił, że postępowanie administracyjne zostało prowadzone przez Wójta Gminy K. na wniosek kilku osób z dnia [...] maja 2010 roku po przekazaniu sprawy przez Starostę Ś. po stwierdzeniu przez niego własnej niewłaściwości. Przedmiotem sprawy było naruszenie stosunków wodnych, o których mowa w art. 29 ust. 3 ustawy – Prawo wodne (sprzed nowelizacji). Organ wskazał na dokonywane przez siebie czynności w sprawie, wydane orzeczenia kończące oraz wniesione środki zaskarżenia w toku postępowania administracyjnego oraz skargę do sądu administracyjnego, a także, że rozstrzygnięcie Wójta Gminy K. z dnia [...] lutego 2014 roku zostało w całości uchylone decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. (dalej jako "SKO w P.") w dnia [...] czerwca 2014 roku, za czym SKO w P. umorzyło postępowanie w I instancji w całości, uważając, że Starosta Ś., a nie Wójt Gminy K. jest organem właściwym w sprawie, a następnie pismem z dnia [...] czerwca 2014 roku SKO w P. przekazało sprawę do załatwienia Staroście Ś. . Decyzją z dnia [...] grudnia 2015 roku Starosta Ś. orzekł o nałożeniu obowiązku na właścicieli działki o nr ewid.[...] odtworzenia odcinka rowu melioracyjnego na tej działce.

Wójt Gminy K. podniósł, że postępowanie administracyjne prowadzone przez ten organ zostało zakończone ostateczną decyzją SKO w P. o umorzeniu postępowania, a także zostało ostatecznie zakończone przez organ właściwy na mocy decyzji Starosty Ś. z dnia [...] grudnia 2015. Przywołał on na poparcie swojego stanowiska orzecznictwo sądowoadministracyjne odnoszące się do niedopuszczalności rozstrzygania przez sądy administracyjne w sprawach o bezczynność organu czy przewlekłe prowadzenie postępowania po ostatecznym jego zakończenia.

Sądowi z urzędu znany jest wyrok Wojewódzkiemu Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia [...] lutego 2012 roku, sygn. akt IV SA/Po [...] (orzeczenie prawomocne), w którym Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] i poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy K. z dnia [...] maja 2011r. nr [...] w przedmiocie odmowy nakazania przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonywania urządzeń zapobiegających szkodom.

Zarządzeniem z dnia [...] września 2020 roku, pełnomocnik skarżącego - r.pr. M. M., została wezwana do przedłożenia w terminie 7 dni dowodu wniesienia do Gminy K. w trybie art. 37 K.p.a. ponaglenia poprzedzającego wniesienie skargi z [...] czerwca 2020 roku na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego przez Wójta Gminy K. w przedmiocie odtworzenia rowu melioracyjnego w P. , gm. K., pod rygorem odrzucenia skargi (art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. w zw. z art. 53 § 2b P.p.s.a.).

Pismem skarżącego z dnia [...] września 2020 r., wykonując powyższe wezwanie, pełnomocnik skarżącego przesłała ponownie:

1. pierwszą stronę skargi na bezczynność z dnia [...] stycznia 2013 roku, załączoną do Skargi z dnia [...] czerwca 2020 r. zawierającą ponaglenie, skierowaną do Gminy K., wskazując, iż dowód doręczenia pisma wynika z umieszczonej na dokumencie prezentaty z dnia [...] stycznia 2013 roku (k. 63 akt sąd.);

2. pismo Rady Gminy K. z dnia [...] lutego 2013 roku o przesłaniu w załączeniu uchwałę Nr [...] Rady Gminy K. z dnia [...] stycznia 2013 roku (zawierające oznaczenie sprawy sygn. akt [...]) (k. 64 akt sąd.);

3. uchwałę Nr [...] Rady Gminy K. z dnia [...] stycznia 2013 roku w sprawie rozpatrzenia skargi na bezczynność Wójta Gminy K. (k. 65 akt sąd.);

4. skargę z dnia [...] grudnia 2013 roku na bezczynność i rażące naruszenie prawa przez organ – Wójta Gminy K. , skierowaną do Przewodniczącego Rady Gminy w K. , Pana W. Z. (złożoną w dniu [...] grudnia 2013 roku w Urzędzie Gminy w K. ) na której widnieje także prezentata Urzędu Marszałkowskiego Województwa W. w P., Kancelaria sejmiku z dnia [...] grudnia 2013 roku (k. 66-67 akt sąd.);

5. skargę z dnia [...] kwietnia 2014 roku na rażące naruszenie prawa przez organ – Wójta Gminy K. , skierowaną do Przewodniczącego Rady Gminy w K. , Pana W. Z. (złożoną w dniu [...] kwietnia 2014 roku w Urzędzie Gminy w K. ), bez złożonych załączników do tego pisma wyszczególnionych na ostatniej jego stronie (k. 68-69 akt sąd.);

6. skargę z dnia [...] grudnia 2013 roku na bezczynność i rażące naruszenie prawa przez organ – Wójta Gminy K. dotycząca sprawy rowu melioracyjnego w P. i zalewania gruntów sąsiednich – znak sprawy [...] zaadresowana do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. (złożona w dniu [...] grudnia 2013 roku w Samorządowym Kolegium Odwoławczym) (k. 70-71 akt sąd.);

7. pismo Rady Powiatu Ś. z dnia [...] sierpnia 2013 roku o przekazaniu zgodnie z uchwałą Nr [...] Rady Powiatu Ś. z dnia [...] sierpnia 2015 roku w sprawie przekazania skargi do rozpatrzenia Staroście Ś. (zawierające oznaczenie sprawy sygn. akt [...]) (k. 72 akt sąd.);

8. uchwałą Nr [...] Rady Powiatu Ś. z dnia [...] sierpnia 2015 roku w sprawie przekazania skargi do rozpatrzenia Staroście Ś. (k. 73 akt sąd.);

9. wezwanie do usunięcia naruszenia prawa z dna [...] marca 2015 roku zaadresowane do Starostwa Powiatowego w Ś. W. (k. 74 akt sąd.).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył co następuje:

Skarga podlega odrzuceniu.

Jednym z koniecznych warunków dopuszczalności przyjęcia sprawy ze skargi do rozpoznania przez sąd administracyjny jest konieczność wyczerpania przed jej wniesieniem środków zaskarżenia. Warunek ten przewidziany jest w art. 52 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019r., poz. 2325 ze zm., dalej "P.p.s.a."), zgodnie z którym skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Komplementarny wobec art. 52 § 1 P.p.s.a. przepis art. 52 § 2 P.p.s.a. nakazuje uznawać za wyczerpanie środków zaskarżenia sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie. W zakresie skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, powołane przepisy uzupełnia jeszcze art. 53 § 2b P.p.s.a. stanowiąc, że skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu.

W niniejszej sprawie skarżący nie wykazał, że wniósł ponaglenie na przewlekle prowadzone postępowanie przez Wójta Gminy K. w trybie określonym w art. 37 K.p.a. Żadnym z dokumentów załączonych do skargi, przedłożonych w celu wykonania wezwania Sądu z dnia [...] września 2020 r w celu uzupełnienia braków formalnych skargi, ani zgromadzonych w aktach sprawy przedłożonych przez organ, skarżący nie wykazał tego, żeby ponaglił Wójta Gminy K. w toczącym się postępowaniu o odtworzenie rowu melioracyjnego i przez wniesieniem skargi z [...] czerwca 2020r. Z treści dokumentów przedłożonych przez skarżącego i jego pełnomocnika wynika, że zostały skierowane do innych organów i nie stanowiły ponaglenia o jakim mowa w art. 37 K.p.a. w rozpatrzeniu toczącej się sprawy.

W niniejszej sprawie postępowanie przed Wójtem Gminy K. , którego prowadzenie w przewlekły sposób zakwestionował M. N. prowadzone było po stwierdzeniu postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2010 roku przez Starostę Ś. własnej niewłaściwości w toku postępowania wszczętego złożonym do tego organu w dniu [...] maja 2010 roku wnioskiem i przekazaniu do rozpoznania według właściwości. Nadto, sprawa co do której skarżący wnosi o stwierdzenie prowadzenia w sposób przewlekły została rozstrzygnięta ostatecznie przez Wójta Gminy K. decyzją z dnia [...] lutego 2014 r. i następnie SKO w P. umorzyło postępowanie I instancji w całości, uważając, że Starosta Ś., a nie Wójt Gminy K. , jest organem właściwym w sprawie, a następnie pismem z dnia [...] czerwca 2014 r. SKO w P. przekazało sprawę do załatwienia Staroście Ś. .

Sąd podkreśla, że skutki ponaglenia dla dopuszczalności skargi do sądu administracyjnego można rozważać jedynie w kontekście ponaglenia skutecznie wniesionego. Tylko takie ponaglenie daje stronie możliwość wniesienia skargi do sądu. Zdaniem Sądu takie ponaglenie nie zostało przez skarżącego złożone w trybie art. 37 K.p.a. w przedmiotowej sprawie, co już w tym momencie skutkuje odrzuceniem skargi.

Na uwagę zasługują dodatkowo dwie kwestie.

Po pierwsze, postępowanie w sprawie przywrócenia stosunków wodnych na działce nr ewid.[...], co do którego skarżący podnosi, że prowadzone było w sposób przewlekły, toczyło się oraz zostało zakończone przed nowelą przepisu art. 37 K.p.a. na mocy art. 1 pkt 9 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2017, poz. 935), która weszła w życie z dniem 01 czerwca 2017 roku (dalej "nowela kwietniowa"). Dopiero z tą nowelą wprowadzone zostało rozróżnienie na bezczynność organu oraz przewlekłe prowadzenie postępowania. Kodeks postępowania administracyjnego nie przewidywał zatem instytucji przewlekłości prowadzonego postępowania przed wskazaną wyżej nowelizacją. Oznacza to, że całe postępowanie administracyjne prowadzone przez Wójta Gminy K. prowadzone było w stanie prawym, w którym nie przysługiwała skarżącemu skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania.

Zgodnie z postanowieniem NSA z dnia [...] kwietnia 2019 r., sygn. akt I OSK [...] (dostępne online www.orzeczenia.nsa.gov.pl), dnia [...] czerwca 2017 r. weszła w życie ustawa z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r. poz. 935), która w art. 1 pkt 9 nadała nowe brzmienie art. 37 k.p.a. Do postępowań administracyjnych wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia niniejszej ustawy ostateczną decyzją lub postanowieniem stosuje się przepisy ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym (art. 16 nowelizacji kwietniowej). Z zestawienia treści art. 16 oraz 17 ust. 1 i 2 noweli kwietniowej można wywieźć ogólną regułę, że znowelizowane przepisy winny mieć co do zasady zastosowanie do aktów lub czynności dokonanych po dniu wejścia w życie ustawy nowelizującej (por. wyrok WSA w Poznaniu z [...] października 2017 r. II SA/Po [...], Lex 2398019). W takim stanie rzeczy przepisy dotyczące możliwości formułowania ponaglenia w stosunku do organów, które prowadzą postępowanie w sposób przewlekły mogłyby dotyczyć czynności czy aktów dokonanych po [...] czerwca 2017 r., co nie miało miejsca w niniejszym postępowaniu, które zakończyło się w 2014 r. W toku postępowania co do którego sformułowano skargę na przewlekłość nie istniała podstawa prawna do ponaglenia do szybszego rozpoznania sprawy. Dodatkowo, w trakcie rozpoznania sprawy skarżący nie sformułował ponaglenia w zakresie przewlekłości toczącego się postępowania. Już z tego względu, brak było możliwości uzupełniania braku formalnego skargi, w związku z wezwaniem Sądu, co skutkuje odrzuceniem skargi.

Po drugie, istotnym z punktu widzenia przedmiotowej sprawy jest także sentencja i uzasadnienie uchwały NSA w składzie 7 sędziów z dnia [...] czerwca 2020 r., sygn. akt II OPS [...] (dostępna www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Zdaniem NSA, pojęcia bezczynności i przewlekłości zdefiniowane zostały w art. 37 § 1 pkt 1 i pkt 2 k.p.a. po zmianach tej ustawy dokonanych nowelą kwietniową z 2017 roku, uzyskując odmienny znaczeniowo sens. Bezczynność zdefiniowana została jako niezałatwienie sprawy w terminie określonym w k.p.a. lub przepisach szczególnych, ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 tej ustawy, zaś przewlekłość określono jako prowadzenie postępowania dłużej, niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy. Z treści przywołanych definicji normatywnych należy wywieść, iż organ jest bezczynny, jeśli nie zakończy postępowania w przewidziany prawem sposób w ustawowym terminie lub w terminie przez siebie zmienionym na podstawie art. 36 § 1 k.p.a. Natomiast postępowanie jest przewlekle prowadzone, jeśli w granicach czasowych przeznaczonych na załatwienie sprawy, organ działa opieszale, nieefektywnie i nie rozstrzyga sprawy, mimo że brak jest do tego przeszkód. Jak podkreślił NSA, takie instytucje zostały ukształtowane dopiero w 2017 roku.

Strona, której sprawa nie została załatwiona w terminie lub której sprawa prowadzona jest przewlekle, może podjąć kroki w kierunku zmobilizowania organu poprzez skorzystanie z prawa do złożenia ponaglenia, przy czym, co należy podkreślić, prawo to realizowane jest w toku obciążonego wskazaną wyżej wadą postępowania. Nie można w związku z tym przyjmować dopuszczalności wniesienia ponaglenia po zakończeniu postępowania administracyjnego.

Naczelny Sąd Administracyjny wskazał wprost, że objęte kognicją sądu administracyjnego bezczynność i przewlekłość postępowania stanowią poddane kontroli sądu stany bezczynności lub przewlekłości, zdefiniowane w art. 37 § 1 pkt 1 i pkt 2 k.p.a., których zaistnienie w postępowaniu administracyjnym prowadzonym w indywidualnej sprawie zostały zakwestionowane przez stronę w drodze ponaglenia, w wyniku czego spełniony został określony P.p.s.a. warunek dopuszczalności wniesienia skargi. Oznacza to, że a contrario w braku ponaglenia w toku rozpoznawanej sprawy administracyjnej, niedopuszczalne staje się wniesienie skargi w tym przedmiocie. Ten warunek nie został spełniony przez skarżącego w rozpoznawanej sprawie.

Nadto, kontrolowany w wyniku skargi na bezczynność stan rzeczy musi być w dacie wniesienia skargi aktualny, nie zaś historyczny. Wskazać należy, że postępowanie co do którego w czerwcu 2020 roku został sformułowany w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu zarzut prowadzenia w sposób przewlekły zostało wszczęte [...] maju 2010 roku, a zakończone przed Wójtem Gminy K. w czerwcu 2014 roku. Oznacza to, że od momentu zakończenia tego postępowania do momentu wniesienia skargi na przewlekłość minęło sześć lat. Stan rzeczy, który podlegałby kontroli w wyniku skargi na przewlekłość, jest stanem historycznym. Takie stanowisko jest zasadne w świetle oceny skargi na dzień jej wniesienia.

Nadto wskazać należy na pogląd prawny zaprezentowany przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z [...] września 2020 r. (sygn. akt II OSK [...], dostępne www.orzeczenia.nsa.gov.pl) z którego wynika, że konsekwencją zakwalifikowania przez ustawę procesową ponaglenia jako środka zaskarżenia musi być uznanie, że skuteczność dopełnienia tej czynności procesowej podlega ocenie dokonywanej przez pryzmat przepisów prawa regulujących tę instytucję. Uprawnienie procesowe istnieje bowiem zawsze w kształcie nadanym mu przez przepisy prawa i musi być realizowane w określonych warunkach procesowych. Zastosowanie danego środka zaskarżenia (środka prawnego) nie może być rozważane poza formami postępowania, gdyż byłoby to zasadniczo sprzeczne z zasadą demokratycznego państwa prawnego, która tylko z czynnościami dokonanymi prawem przewidzianym trybie łączy zaistnienie określonych skutków prawnych.

Na gruncie analizowanej sprawy kluczowe znaczenie ma kwestia granic czasowych wniesienia ponaglenia, czy może być ono wniesione zarówno także po zakończeniu postępowania.

Instytucję ponaglenia, o której mowa w art. 37 § 1 K.p.a., należy więc uznać za reprezentatywny przykład normy przyznającej stronie postępowania administracyjnego prawo zrealizowania jej uprawnień procesowych w wyznaczonych prawem granicach czasowych, zdefiniowanych jednakże nie przy użyciu określeń wskazujących datę, czy termin, ale odwołujących się do czasu pośrednio. Czas stanowi tu jednak kluczowy punkt odniesienia dla reguł wyznaczanych prawem (zob. P. Lisowski, Czas w procesowym prawie administracyjnym [w:] Czas w prawie administracyjnym pod red. J. Zimmemenna, W. 2011, s. 120).

NSA podkreślał, że treść art. 37 § 6 pkt 2 lit. a in fine K.p.a. bynajmniej nie stanowi podstawy do twierdzenia, że ponaglenie może być wniesione także po zakończeniu postępowania. Przeciwnie, przepis ten, interpretowany w związku z art. 37 § 1 i § 3 K.p.a., odnoszącymi się do stadium wniesienia ponaglenia oraz w związku z art. 37 § 4 K.p.a. obejmującym stadium przekazania wniesionego ponaglenia, potwierdza, że w momencie wniesienia ponaglenia, postępowanie musi pozostawać w toku. Uwzględniwszy czas, jaki upływa od wniesienia ponaglenia do jego rozpatrzenia oraz pozostawioną organowi właściwemu do rozpatrzenia sprawy możliwość dalszego procedowania, ustawodawca przewidział, że nie w każdym przypadku stwierdzenia przewlekłości (także bezczynności) zajdzie potrzeba zobowiązania do załatwienia sprawy.

Powołując się na postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z [...] września 2020 r. sygn. akt II OSK [...] należy wskazać, że warunkiem dopuszczalności skargi do sądu administracyjnego na przewlekłość postępowania prowadzonego, jak w przedmiotowej sprawie, na podstawie przepisów k.p.a., jest wniesienie ponaglenia w toku postępowania, którego prowadzenie w sposób przewlekły kwestionuje się w skardze.

Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. Sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Niedopuszczalność skargi z innych przyczyn obejmuje w szczególności sytuację, gdy skarga została wniesiona z naruszeniem art. 52 § 1 P.p.s.a., tj. gdy skarżący złożył skargę pomimo niewyczerpania środków zaskarżenia, jakie służyły mu w administracyjnym toku instancji. W myśl art. 52 § 2 P.p.s.a. przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie.

W związku z powyższym Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. odrzucił skargę, jak w punkcie 1 postanowienia.

Na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a., zgodnie z którym sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy, orzeczono jak w punkcie 2 postanowienia.

Stosownie do art. 58 § 3 p.p.s.a. Sąd odrzucił skargę postanowieniem na posiedzeniu niejawnym.