Postanowienie NSA, sygn. akt II FZ 826/14
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2014-06-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono zażalenie
Powołane przepisy: article: art. 246 par. 2 pkt 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Krzysztof Winiarski, , , po rozpoznaniu w dniu 12 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia M. [...] z siedzibą w K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 3 kwietnia 2014 r. sygn. akt I SA/Kr 1733/13 w sprawie ze skargi M. [...] z siedzibą w K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia 9 września 2013 r. nr [...] w przedmiocie podatku od gier za kwiecień 2012 r. postanawia: oddalić zażalenie.


UZASADNIENIE

Przedmiotem zażalenia jest postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 3 kwietnia 2014 r., sygn. akt I SA/Kr 1733/13, mocą którego oddalono wniosek M. [...] z siedzibą w K. (dalej zwana Spółką, Skarżącą) o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych.

Skarżąca wniosła o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych.

Z uzasadnienia wniosku oraz załączonych do wniosku dokumentów wynika, że Spółka prowadzi działalność w zakresie produkcji zabawek, działalność hotelarską, restauracyjną, działalność w zakresie gier na automatach i gier na automatach o niskich wygranych, działalność rozrywkową i rekreacyjną. W 2012 r. Skarżąca poniosła stratę w kwocie 1.738.766,26 zł, przy przychodzie na poziomie 111.490.974 zł.

W oświadczeniu o majątku i dochodach Spółka wskazała, że: jej kapitał zakładowy wynosi 1.928.000 zł, wartość środków trwałych 19.959.941,61 zł. Przy czym na aktywa te składają się: środki trwałe o wartości 9.968.300,61 zł oraz środki trwałe w budowie o wartości 9.991.641 zł. Środki trwałe obejmują natomiast: grunty o wartości 120.000 zł, urządzenia techniczne i maszyny o wartości 49.630,37 zł oraz inne środki trwałe o wartości 9.798.670,24 zł. Według bilansu na dzień 31 grudnia 2012 r. Spółka na koniec tego roku posiadała w kasie i na rachunkach środki pieniężne w wysokości 11.552.867,63 zł. Na dzień 30 września 2013 r. na rachunku w Banku Spółdzielczym w B. Skarżąca miała kwotę 1 785,75 zł. Obecnie podaje, iż na koncie tym znajduje się suma 1 858,38 zł.

Spółka wskazała ponadto, że posiadany przez nią majątek nie może zostać spieniężony, gdyż stanowią go w przeważającej części automaty do gier o niskich wygranych. Ze względu jednak na nowo wprowadzone przepisy, brak jest popytu na takie urządzenia. Nawet jednak gdyby taka możliwość istniała, po ewentualnym wygraniu sprawy sądowej i zwrotu poniesionych kosztów, nie byłoby możliwe odzyskanie tych automatów. Spółka wskazała również, że prowadzi obecnie wiele spraw sądowych i we wszystkich jest zobowiązana do ponoszenia kosztów.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie nie uznał wniosku za zasadny.

Sąd wskazał na wyjątkowy charakter instytucji prawa pomocy powołując art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) - zwanej dalej p.p.s.a. - oraz art. 245 § 1,3,4 i 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a.

Rozpatrując przedmiotowy wniosek, Sąd zauważył, że Spółka nie wykazała, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania. Z oświadczeń zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że Skarżąca prowadzi działalność gospodarczą i brak informacji, aby utraciła płynność finansową. Dokonanej oceny nie zmienia również wskazywana przez Skarżącą strata z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej. Wykazanie w danym roku podatkowym straty nie musi oznaczać utraty płynności finansowej przez przedsiębiorcę.

W ocenie Sądu, w świetle przychodów jakie uzyskuje Spółka, a także wartości jej majątku trwałego, niedopuszczalne byłoby przyjęcie, że spełnia ona przesłanki przyznania prawa pomocy. Spółka w istocie nie udowodniła, że zmaga się z groźbą niewypłacalności, gdyż przedłożone dokumenty świadczą o prowadzeniu działalności na dużą skalę.

W zażaleniu na powyższe postanowienie Spółka zarzuciła naruszenie art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. przez uznanie, że nie zostały spełnione przesłanki do zwolnienia Skarżącej od kosztów sądowych i odmowę udzielenia tego zwolnienia w jakiejkolwiek części.

Skarżąca podkreśliła, że posiadany majątek nie może zostać spieniężony, bo stanowią go w głównej mierze automaty do gier o niskich wygranych, które mogą być eksploatowane tylko do czasu wygaśnięcia licencji, a nowe nie będą udzielane. Sprzedaż majątku trwałego jest wykluczona, bo to jedyne źródło dochodu Skarżącej, a sprzedaż nieruchomości miałaby charakter nieodwracalny.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie jest zasadne.

Jak prawidłowo podkreślił Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, przepis art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. reguluje instytucję statuującą wyjątek od ogólnej zasady ponoszenia kosztów w postępowaniach sądowoadministracyjnych przez ich strony, wyrażonej w art. 199 p.p.s.a., a znajdującej swe umocowanie w art. 84 Konstytucji. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest obiektywnie niemożliwe, co sprowadza realne ryzyko naruszenia jej prawa do sądu.

W niniejszej sprawie, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Skarżąca nie wykazała, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny podziela ocenę Sądu pierwszej instancji, że w świetle stanu konta Spółki, uzyskiwania przez nią tak znacznych przychodów, a także wartości majątku trwałego, niedopuszczalne byłoby przyjęcie, że spełnia ona przesłanki przyznania prawa pomocy. Skarżąca w istocie nie wykazała, że boryka się z groźbą niewypłacalności - przedłożone dokumenty świadczą o prowadzeniu działalności na dużą skalę, z której uzyskiwane są znaczne przychody. Podkreślenia wymaga, że wykazanie w danym roku podatkowym starty nie musi oznaczać utraty płynności finansowej przez przedsiębiorcę. W niniejszej sprawie poza powoływaniem się na stratę Skarżąca nie przedłożyła żadnych dowodów na ryzyko utraty płynności finansowej, a jej twierdzenia o trudnej sytuacji finansowej są gołosłowne.

Jeśli chodzi o argument Strony o niemożliwości wyzbycia się części majątku, a która to kwestia nie stanęła przecież u podstaw oddalenia wniosku przez Sąd, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie zasługuje on na uwzględnienie. Nie jest bowiem prawdziwe twierdzenie Spółki, że jej majątek stanowią niemal wyłącznie automaty do gier o niskich wygranych, wziąwszy pod uwagę treść przedłożonego bilansu i wartość aktywów. W kontekście powyższych ustalonych okoliczności należy uwzględnić, że w przypadku wnioskowania o prawo pomocy osoba prawna nie może powoływać się tylko na to, że aktualnie nie dysponuje środkami na poniesienie kosztów sądowych, ale musi także wykazać, że nie ma ich, mimo iż podjęła wszelkie niezbędne działania, by zdobyć fundusze na pokrycie wydatków.

Podkreślenia wymaga, że z treści zażalenia nie wynikają żadne konkretne informacje o sytuacji finansowej Spółki, a ponadto w zasadzie nie nawiązano w nim do argumentacji Sądu pierwszej instancji, która stanęła u podstaw oddalenia wniosku. Zażalenie sprowadza się do polemiki z Wojewódzkim Sądem Administracyjnym co do braku możliwości wyzbycia się składników majątku oraz luźnych stwierdzeń o konieczności rozważenia przez Sąd realnych, a nie hipotetycznych, możliwości poniesienia opłat w postępowaniu, a także celu wymiaru sprawiedliwości. Rozważania o konsekwencjach wyzbycia się nieruchomości należy uznać za nieistotne dla rozstrzygnięcia, gdyż Sąd pierwszej instancji takich działań od Spółki nie oczekiwał.

Mając na uwadze powyższe okoliczności Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie jako niezasadne w oparciu o art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.