Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 188/16
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2017-11-30 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. 6, art. 130 ust. 2 i ust. 3
journal: Dz.U. 2012 poz 1137
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Iwona Bogucka Sędziowie: Sędzia NSA Monika Nowicka Sędzia del. WSA Dorota Apostolidis (spr.) Protokolant sekretarz sądowy Małgorzata Zientala po rozpoznaniu w dniu 30 listopada 2017 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej P. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 24 września 2015 r. sygn. akt III SA/Łd 656/15 w sprawie ze skargi P. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie skierowania w celu kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji do kierowania pojazdami oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 24 września 2015 r., sygn. akt III SA/Łd 656/15, po rozpoznaniu sprawy ze skargi P. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r., nr [...], w przedmiocie skierowania w celu kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji do kierowania pojazdami - oddalił skargę.

Wyrok został wydany w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymało w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2015 r., znak; [...] o skierowaniu P. M. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w formie egzaminu państwowego w zakresie prawa jazy kategorii B, B+E, C. i C+E.

Wnioskiem z dnia [...] czerwca 2014 r. Komendant Wojewódzki Policji w [...] zwrócił się do organu I instancji o skierowanie P. M. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdami, w ramach posiadanych uprawnień, w związku z otrzymaniem łącznie 31 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego, w okresie od dnia [...] kwietnia 2013 r. do dnia [...] kwietnia 2014 r.

Pismem z dnia [...] czerwca 2014 r. Starosta [...] poinformował skarżącego o wszczęciu postępowania w sprawie skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdami w związku z przekroczeniem liczby 24 punktów za naruszenie przepisów o ruchu drogowym.

W dniu [...] lipca 2014 r. do organu I instancji wpłynęło pismo Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] lipca 2014r., które skierowane zostało do skarżącego, w którym KWP w [...]wskazał, że postępowania w sprawie wykroczeń objętych wnioskiem zostały zakończone prawomocnymi rozstrzygnięciami, co było podstawą do dokonania wpisów ostatecznych w ewidencji. W toku weryfikacji wpisów ustalono, że wyrok Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] marca 2014 r., sygn. akt [...] jest podstawą do przypisania kierowcy łącznie 19 punktów a nie 13, co poskutkowało zmianą liczby przypisanych punktów z 31 na 37. Z kolei z pisma Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] sierpnia 2014 r. wynikało, że wyrok z dnia [...] marca 2014 r. uprawomocnił się w dniu [...] kwietnia 2014 r., natomiast postanowieniem z dnia [...] lipca 2014 r. Sąd ten odmówił przywrócenia terminu do złożenia sprzeciwu od ww. wyroku oraz odmówił przyjęcia sprzeciwu od tegoż wyroku. Powyższe okoliczności spowodowały, że punkty objęte wnioskiem KWP w [...] stały się punktami ostatecznymi.

Decyzją z dnia [...] lipca 2014 r. [...] skierował P. M. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdami w formie egzaminu państwowego w zakresie posiadanych uprawnień. W uzasadnieniu decyzji organ podał, że decyzja jest konsekwencją przekroczenia 24 punktów otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego.

Od powyższej decyzji skarżący złożył odwołanie wskazując, że wyrok nakazowy Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] marca 2014r., sygn. akt [...] jest nieprawomocny.

Postanowieniem z dnia [...] lipca 2014r. Sąd Rejonowy w [...] odmówił przywrócenia terminu do wniesienia sprzeciwu i odmówił przyjęcia sprzeciwu. Od powyższego postanowienia skarżący wniósł zażalenie, które nie zostało jeszcze rozpoznane.

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2014r. Starosta [...] działając na podstawie art. 154 K.p.a. uchylił własną decyzję z dnia [...] lipca 2014r. o skierowaniu P. M. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdami i umorzył postępowanie administracyjne w sprawie.

Postanowieniem z dnia [...] września 2014 r., sygn. akt [...] Sąd Okręgowy w [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] lipca 2014 r.

Decyzją z dnia [...] stycznia 2015 r. Starosta [...] skierował P. M. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdami w formie egzaminu państwowego. W uzasadnieniu decyzji organ podał, że decyzja jest konsekwencją przekroczenia 24 punktów otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego.

Od powyższej decyzji skarżący złożył odwołanie, w którym podniósł zarzut naruszenia;

- art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r. poz. 1137 ze zm., dalej również jako p.r.d.) poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że nałożone punkty karne zostały ustalone w sposób prawidłowy oraz błąd w ustaleniach faktycznych polegających na przyjęciu, że skarżący przekroczył 24 punkty za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że zgodnie z dyspozycją art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b p.r.d., kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega osoba posiadająca uprawnienie do kierowania pojazdem, skierowana decyzją starosty na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji, w razie przekroczenia 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1. W myśl art. art. 130 ust. 1 ustawy, Policja prowadzi ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Określonemu naruszeniu przypisuje się odpowiednią liczbę punktów w skali od 0 do 10 i wpisuje się do tej ewidencji. Zasady prowadzenia wskazanej powyżej ewidencji i punktowania oraz tryb występowania z wnioskami o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji reguluje rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz. U. z 2012 r., poz. 488). Zgodnie z § 7 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia, komendant wojewódzki Policji właściwy ze względu na miejsce zamieszkania kierowcy wpisanego do ewidencji występuje do organu właściwego w sprawach wydawania prawa jazdy z wnioskiem o: kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy w zakresie wszystkich posiadanych przez niego kategorii praw jazdy w razie przekroczenia przez niego 24 punktów otrzymanych za naruszenia. Wniosek, o którym mowa w ust. 1, sporządza się wyłącznie na podstawie wpisów ostatecznych, na formularzu, którego wzór jest określony w załączniku nr 7 do rozporządzenia (§ 7 ust. 2 rozporządzenia).

Wskazując na związany charakter decyzji o skierowaniu na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji organ odwoławczy podkreślił, że wyrok na podstawie, którego przypisano skarżącemu 19 punktów jest wyrokiem prawomocnym, co oznacza, że punkty zostały przypisane prawidłowo. Zgodnie z art. 130 ust. 2 p.r.d., punkty za naruszenie przepisów ruchu drogowego wpisane do ewidencji usuwa się po upływie 1 roku od dnia naruszenia, chyba że przed upływem tego okresu kierowca dopuścił się naruszeń, za które na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć przypisana liczba punktów przekroczyłaby 24 punkty lub w przypadku kierowców, o których mowa w art. 140 ust. 1 pkt 3-20 punktów. Z kolei § 6 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego doprecyzowuje, że organ prowadzący ewidencję usuwa z ewidencji punkty przypisane na podstawie wpisu ostatecznego, jeżeli od dnia popełnienia naruszenia upłynął rok, chyba że przed upływem tego okresu kierowca dopuścił się naruszeń, za które suma punktów ostatecznych i podlegających wpisowi tymczasowemu przekroczyłaby 24 punkty, a w przypadku kierowców, o których mowa w art. 140 ust. 1 pkt 3 ustawy 20 punktów. W niniejszej sprawie bezspornym jest, że skarżący w ciągu roku od dnia pierwszego naruszenia przepisów ruchu drogowego, tj. 6 kwietnia 2013 r. posiadał na swym koncie przekroczenie 24 punktów tymczasowych i ostatecznych, co w konsekwencji uniemożliwiało usunięcie punktów za czyny popełnione w dniach 6 i 11 kwietnia 2013 r. (czyli pkt 1 i 2 wniosku). Organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 130 ust. 3 p.r.d., kierowca wpisany do ewidencji, o której mowa w ust. 1, może na własny koszt uczestniczyć w szkoleniu, którego odbycie spowoduje zmniejszenie liczby punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Natomiast według ust. 6 powyższego przepisu odbycie szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego wobec osoby, która przed jego rozpoczęciem dopuściła się naruszeń, za które suma punktów ostatecznych i podlegających wpisowi tymczasowemu przekroczyła 24. Szkolenie, które pozwoli zmniejszyć liczbę posiadanych punktów przez danego kierowcę można więc odbyć tylko w chwili, kiedy na swym koncie kierowca nie posiada jeszcze przekroczonych 24 punktów za naruszenia przepisów ruchu drogowego.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarżący zarzucił naruszenie art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b p.r.d. poprzez błędne stwierdzenie, że zachodziła podstawa do poddania skarżącego kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji pomimo, że w dniu wydania decyzji nie istniała podstawa do skierowania wniosku przez KWP w [...] jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że nałożone punkty karne zostały ustalone w sposób prawidłowy. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

W uzasadnieniu skargi skarżący podkreślił, że w chwili wydania decyzji zarówno przez organ I, jak i II instancji nie istniała podstawa do stwierdzenia, że strona przekroczyła liczbę 24 punktów karnych. Wskazał, że pierwsze wykroczenie miało miejsce w dniu 6 kwietnia 2013 r., a ostatnie w dniu 4 kwietnia 2014 r. a zatem przyjmując najbardziej niekorzystną interpretację, zdaniem skarżącego, wszystkie przypisane punkty karne powinny ulec usunięciu po dniu 4 kwietnia 2015 r. Ponadto w ocenie skarżącego nie należy pominąć faktu, że liczba punktów przypisana za wykroczenie popełnione w dniu 25 lipca 2013 r. nie powinna zostać uwzględniona, ponieważ skarżący został faktycznie pozbawiony możliwości działania przed sądem.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie, wniosło o jej oddalenie.

Zaskarżonym wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę.

Sąd meriti badając legalność zaskarżonej decyzji nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego ani procesowego w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.

Sąd Wojewódzki wskazał, że podstawę prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym oraz rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz. U. z 2012r., poz. 488).

Sąd meriti wskazał, że zgodnie z treścią art.,114 ust.1 pkt.1b. ustawy z 20 czerwca 1997 r. kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega osoba posiadająca uprawnienie do kierowania pojazdem skierowana decyzją starosty na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji w razie przekroczenia 24 punktów otrzymanych na podstawie art.130 ust.1. W myśl art. 130 ust.1 p.r.d.. Policja prowadzi ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Określonemu naruszeniu przypisuje się odpowiednią liczbę punktów w skali od 0 do 10 i wpisuje się do tej ewidencji. Natomiast zgodnie z treścią § 7 ust.1 pkt 2 rozporządzenia z 25 kwietnia 2012 r. komendant wojewódzki Policji właściwy ze względu na miejsce zamieszkania kierowcy wpisanego do ewidencji występuje do organu właściwego w sprawach wydawania prawa jazdy z wnioskiem o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy w zakresie wszystkich posiadanych przez niego kategorii praw jazdy w razie przekroczenia przez niego 24 punktów otrzymanych za naruszenia. W myśl § 7 ust. 2 wymienionego rozporządzenia wniosek, o którym mowa w ust. 1, sporządza się wyłącznie na podstawie wpisów ostatecznych, na formularzu, którego wzór jest określony w załączniku nr 7 do rozporządzenia.

Sąd Wojewódzki wskazał, że z wymienionych przepisów wynika, że w przypadku przekroczenia przez kierowcę 24 punktów za naruszenia przepisów ruchu drogowego jest on kierowany na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji przy czym wpisy do ewidencji punktów muszą być ostateczne. Sąd meriti podniósł, że przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, iż wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] określa 6 przypadków naruszenia przez skarżącego przepisów o ruchu drogowym za które otrzymał on 31 punktów. Wszystkie naruszenia miały miejsce w okresie od 6 kwietnia 2013 r. do 4 kwietnia 2014 r. czyli w ciągu jednego roku. Jak wynika z pisma KWP w [...] z [...] lipca 2014 r. wszystkie wykroczenia zostały zakończone prawomocnymi rozstrzygnięciami co było podstawą do dokonania ostatecznych wpisów w ewidencji. Jednocześnie weryfikacja punktów wykazała, że wyrok Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] marca 2014 r. stanowił podstawę do przypisania P. M. [...], a nie [...] punktów za wykroczenie z [...] lipca 2013r. Wyrok ten uprawomocnił się w dniu 18 kwietnia 2014 r. Łącznie zatem w okresie od 6 kwietnia 2013 r. do 4 kwietnia 2014 r. skarżący otrzymał 37 punktów. Skoro przekroczył on 24 punkty to spełnione zostały przesłanki skierowania skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, o którym mowa w art.114 ust.1 pkt.1 b. ustawy z 20 czerwca 1997 r. Organy administracji słusznie zatem skierowały P. M. na takie sprawdzenie.

Sąd Wojewódzki wskazał, że nieuzasadniony jest zarzut skargi, że w chwili wydania decyzji przez organ administracji obu instancji nie było podstaw do stwierdzenia przekroczenia 24 punktów gdyż są one usuwane po upływie roku od dnia naruszenia przepisów ruchu drogowego. Zgodnie z treścią art.130 ust.2 p.r.d. punkty za naruszenie przepisów ruchu drogowego wpisane do ewidencji usuwa się po upływie 1 roku od dnia naruszenia, chyba że przed upływem tego okresu kierowca dopuścił się naruszeń, za które na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć przypisana liczba punktów przekroczyłaby 24 punkty lub w przypadku kierowców, o których mowa w art. 140 ust. 1 pkt 3 - 20 punktów.

Sąd Wojewódzki wskazał, że kwestię tę reguluje również § 6 ust.1 pkt.3 rozporządzenia z 25 kwietnia 2012 r. zgodnie z którym organ prowadzący ewidencję usuwa z ewidencji punkty przypisane na podstawie wpisu ostatecznego jeżeli od dnia popełnienia naruszenia upłynął rok, chyba że przed upływem tego okresu kierowca dopuścił się naruszeń, za które suma punktów ostatecznych i podlegających wpisowi tymczasowemu przekroczyłaby 24 punkty, a w przypadku kierowców, o których mowa w art. 140 ust. 1 pkt 3 ustawy - 20 punktów. Sąd Wojewódzki wskazał, że z wymienionych przepisów wynika, że zasadą jest usunięcie punktów karnych po upływie roku od naruszenia przepisów ruchu drogowego. Od tej zasady istnieje wyjątek gdy kierowca przekroczył 24 punkty. W takim przypadku wpisy w ewidencji nie są usuwane po upływie roku. W niniejszej sprawie skarżący przekroczył 24 punkty w ciągu roku a więc wpisy nie są usuwane po upływie roku od naruszenia przepisów ruchu drogowego. Zarzut skargi w tym zakresie nie jest zasadny.

Sąd Wojewódzki wskazał, że odnośnie zarzutu skargi, że w przypadku wykroczenia z 25 lipca 2013 r. P. M. nie miał możliwości działania to kwestia ta pozostaje poza zakresem rozważań sądu w niniejszej sprawie. W rozpoznawanej sprawie istotne jest to, że wyrok w sprawie [...] jest prawomocny i przedmiotem niniejszego postępowania nie jest wyjaśnianie czy przed sądem karnym skarżącego pobawiono możliwości działania.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł P. M. na podstawie art. 173 § 1 p.p.s.a., art. 176 § 1 p.p.s.a. zaskarżył w/w wyrok w całości i na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. zarzucił:

- naruszeniu art. 114 ust. 1 pkt 1 lit b ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym przez błędne stwierdzenie, iż związanie wnioskiem komendanta wojewódzkiego Policji wyklucza badanie zasadności sprawdzenia kwalifikacji zgodnie z twierdzeniami strony postępowania,

- naruszenie art. 130 ust. 2 w/w ustawy przez błędną interpretację i niewłaściwe zastosowanie polegające na błędnym przyjęciu, iż naliczone skarżącemu punkty nie podlegały wykreśleniu z ewidencji z powodu przedawnienia karalności wykroczenia w chwili wszczęcia postępowania administracyjnego,

- naruszenie art. 130 ust. 3 w/w ustawy przez błędną interpretację i błędne stwierdzenie, iż skarżący nie miał możliwości odbycia szkolenia zmniejszającego ilość punktów.

Skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podano argumenty na poparcie jej zarzutów.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej biorąc z urzędu pod uwagę tylko okoliczności uzasadniające nieważność postępowania, które to okoliczności w tym przypadku nie zachodziły. Tak więc, postępowanie kasacyjne w niniejszej sprawie sprowadzało się wyłącznie do badania zasadności podstaw kasacyjnych, przytoczonych w skardze kasacyjnej, a które to podstawy okazały się nieuzasadnione.

Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że w analizowanej sprawie skarga kasacyjna została oparte na podstawie, wymienionej w art. 174 pkt 1 p.p.s.a., istota zagadnienia sprowadzała się w zasadzie do kwestii, czy organ orzekający w sprawach wydawania prawa jazdy, a z tego względu również o skierowaniu kierowcy na egzamin sprawdzający kwalifikacje w związku z przekroczeniem przez kierowcę limitu 24 punktów karnych, ujawnionych w ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego, prowadzonej przez komendanta wojewódzkiego Policji, jest lub nie jest uprawniony by samodzielnie, w toku prowadzonego w/w postępowania administracyjnego, uwzględniać – niezależnie od treści wpisu istniejącego w ewidencji - skutki odbycia przez kierowcę szkolenia, o jakim mowa w art. 130 ust. 3 p.r.d.. Udzielenie bowiem odpowiedzi na to pytanie przesądzało w rozpatrywanej sprawie o zasadności wszystkich zarzutów kasacyjnych.

W związku z powyższym wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 130 ust. 1 p.r.d. Policja prowadzi ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Określonemu naruszeniu przypisuje się odpowiednią liczbę punktów w skali od 0 do 10 i wpisuje się do ewidencji. Natomiast, na zasadzie art. 130 ust. 4 w/w ustawy, Minister właściwy do spraw wewnętrznych w porozumieniu z Ministrem właściwym do spraw transportu i Ministrem Sprawiedliwości, ze względu na konieczność dyscyplinowania i wdrażania kierujących pojazdami do przestrzegania przepisów ustawy oraz zapobiegania wielokrotnemu naruszaniu przepisów ruchu drogowego, został upoważniony do określenia w drodze rozporządzenia:

1. sposobu punktowania i liczby punktów odpowiadających naruszeniu przepisów ruchu drogowego;

2. warunków i sposobu prowadzenia ewidencji, o której mowa w ust. 1, oraz trybu występowania z wnioskami o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji;

3. programu szkolenia i jednostek upoważnionych do prowadzenia szkolenia, o którym mowa w ust. 3;

4. liczby punktów odejmowanych z tytułu odbytego szkolenia;

5. podmiotów uprawnionych do uzyskiwania informacji zawartych w ewidencji, o której mowa w ust. 1.

W wykonaniu tak zakreślonej delegacji ustawowej, w rozporządzeniu z dnia 20 grudnia 2002 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego wskazano, że ewidencję takich kierowców prowadzi komendant wojewódzki Policji właściwy ze względu na miejsce zamieszkania ewidencjonowanych (§ 3 ust. 1 rozporz.). Osoba zainteresowana ma przy tym prawo uzyskać od Policji ustną informację lub zaświadczenie o wpisach ostatecznych lub tymczasowych, dotyczących punktów odpowiadających dokonanym przez nią naruszeniom. Informacji udziela się lub wydaje się zaświadczenie w siedzibie organu prowadzącego ewidencję, albo – w miarę możliwości technicznych – w innej jednostce Policji (§ 9 rozporz.). Poza tym, informacji o wpisach udziela się podmiotom wymienionym w (§ 10 rozporz.).

Z kolei, zgodnie z § 7 w/w rozporządzenia, komendant wojewódzki Policji występuje do organu właściwego w sprawach wydawania prawa jazdy z wnioskiem o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy, w zakresie wszystkich posiadanych przez niego kategorii praw jazdy, w razie przekroczenia przez kierowcę 24 punktów otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego.

Analiza treści powyższych regulacji prawnych prowadzi więc do wniosku, że ewidencja, o której mowa w art. 130 ust. 1 p.r.d. jest swego rodzaju rejestrem (wykazem), w którym wpisów dokonuje wyłącznie uprawniony do tego organ Policji. On tylko również ma kompetencję do usuwania punktów karnych, przyznanych na podstawie wpisu ostatecznego w razie odbycia szkolenia, o którym mowa w art. 130 ust. 3 omawianej ustawy. W sytuacji bowiem, w której danemu podmiotowi zostało przyznane prawo do prowadzenia określonej ewidencji, rejestru czy innego wykazu (w braku odmiennych postanowień) tylko ten podmiot jest odpowiedzialny za prawidłowe jego prowadzenie i zgodność z prawem dokonanych wpisów.

Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że – zgodnie z jednolitym orzecznictwem sądowoadministracyjnym (vide: wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 sierpnia 2013 r., sygn. akt I OSK 855/12, z dnia 4 kwietnia 2013 r., sygn. akt I OSK 127/13, z dnia 24 października 2012 r., sygn. akt I OSK 1203/11 i I OSK 1306/11, z dnia 15 marca 2012 r., sygn. akt I OSK 413/11, z dnia 9 grudnia 2011 r., sygn. akt I OSK 73/11, z dnia 13 października 2011 r., sygn. akt 1721/10, z dnia 15 września 2010 r., sygn. akt I OSK 1456/09, z dnia 7 września 2010 r., sygn. akt I OSK 1451/09 i postanowienie z dnia 30 sierpnia 2011 r., sygn. akt I OSK 1413/11) – wpis do ewidencji prowadzonej przez komendanta wojewódzkiego Policji stanowi czynność materialnoprawną, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. a zatem przysługuje od niej prawo wniesienia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego. W przypadkach spornych więc, tylko sąd administracyjny może stwierdzić nieprawidłowość dokonanego wpisu do wspomnianej wyżej ewidencji. Inny organ administracyjny, w toku prowadzonego przez siebie postępowania, takich kompetencji nie posiada i jest związany treścią danych zawartych w ewidencji. Skarżący kasacyjnie nie wystąpił ze skargą do sądu administracyjnego celem zakwestionowania dokonanego wpisu do ewidencji.

Uzasadnionym zatem zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego jest pogląd, że ani starosta, ani samorządowe kolegium odwoławcze, prowadząc postępowania w sprawie dotyczącej uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi, nie mają kompetencji do samodzielnego ustalania ilości punktów przypisanych kierowcy ze względu na naruszenie przez niego przepisów ruchu drogowego (wyrok NSA z dnia 9 sierpnia 2013 r. sygn. akt I OSK 855/12). Organy te zgodnie z treścią art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b u.p.r.d. wiąże wniosek komendanta wojewódzkiego Policji o skierowanie danego kierowcy na egzamin sprawdzający jego kwalifikacje. Wniosek taki jest składany, gdy w ewidencji wykazane zostało, że kierowca ten przekroczył limit 24 punktów karnych. Zgodnie bowiem z w/w przepisem, kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega osoba posiadająca uprawnienie do kierowania pojazdem, skierowana decyzją starosty na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji, w razie przekroczenia 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 cytowanej ustawy.

Nie jest możliwe przyjęcie poglądu odmiennego - jaki reprezentuje skarżący kasacyjnie. Stanowisko takie mogłoby bowiem skutkować tym, że nie było by żadnej pewności, ile punktów karnych zostało danemu kierowcy przyznane. Inna ich ilość wynikałaby z wpisów zawartych w ewidencji prowadzonej przez komendanta wojewódzkiego Policji, a inna – mogłaby być przyjmowana jako fakt w prowadzonym przez dany organ postępowaniu administracyjnym. Takie rozwiązanie prowadziłby w praktyce do obejścia przepisów prawa, bowiem organ niebędący komendantem wojewódzkim Policji, prowadząc własne postępowanie dowodowe na okoliczność ilości naliczonych kierowcy punktów karnych, w ten sposób w praktyce decydowałby o ich ilości i co czyniłoby ewidencję policyjną całkowicie zbędną. Innymi słowy prowadziłoby to do sytuacji kiedy inny organ administracyjny, uznając, że stan faktyczny jest odmienny, niż wynika to z zapisów istniejących w ewidencji, zmieniałby zawarte w niej dane. Takie założenie powodowałaby, że to nie sąd administracyjny sprawowałby kontrolę administracji publicznej, a kontrolę tę sprawowałby de facto inny organ administracyjny, choć takich uprawnień nie posiada. ( por. Wyrok NSA z dnia 9 sierpnia 2013 r., sygn. akt I OSK 855/12)

Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy trzeba zatem stwierdzić, że oddalenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] utrzymującego w mocy decyzję [...] orzekającej w przedmiocie skierowania [...] na egzamin sprawdzający kwalifikacje kierowcy, w związku z wnioskiem Komendanta [...] Policji złożonym było prawidłowe. Organy prowadzące niniejsze postępowanie takie jak [...] oraz Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], jak wyżej wyjaśniono, związane były treścią wniosku Komendanta i nie miały uprawnień do prowadzenia postępowania dowodowego w zakresie sprawdzania prawidłowości wpisów zawartych w ewidencji, prowadzonej na zasadzie art. 130 ust. 1 p.r.d..

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego nie były uzasadnione zarzuty dotyczące naruszenia w/w przepisów prawa materialnego przez Sąd Wojewódzki, który nie wyszedł poza granice swojej kompetencji, a swoje stanowisko oparł na prawidłowej analizie przepisów prawa materialnego, obowiązujących w rozpatrywanej materii. W przedmiotowej sprawie to prawo materialne, regulujące kwestie prowadzenia ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego, nałożyło na organy orzekające w sprawach dotyczących uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi, określony obowiązek a Sąd meriti, zwracając organowi na ten fakt uwagę, obowiązek ten jedynie stwierdził.

Skoro wobec powyższego to jedynie komendant wojewódzki Policji jest organem, który dokonuje wpisów do w/w ewidencji a więc w drodze czynności materialno- technicznych ujawnia w ewidencji punkty karne przyznane poszczególnym kierowcom i dokonuje ich wykreśleń, a zainteresowany kierowca może zaskarżyć do sądu administracyjnego powyższe czynności, to kwestia prawidłowości takich wpisów a co za tym idzie, ilości punktów karnych przyznanych danemu kierowcy, może być jedynie rozważana w sprawie ze skargi na taką czynność. Zatem w analizowanej sprawie nie miały w ogóle zastosowania przepisy art. 130 ust. 3 p.r.d. oraz § 8 ust. 6 rozporządzenia wykonawczego Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego. Przepisy te mają bowiem zastosowanie tylko w postępowaniu przed organem policyjnym prowadzącym ewidencję. Powyższe czyniło więc automatycznie niezasadnymi zarzuty kasacyjne zarzucające obrazę tych przepisów.

Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw i w oparciu o art.184 p.p.s.a. podlega oddaleniu.