Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SAB/Po 2/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2022-04-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6073 Opłaty adiacenckie oraz opłaty za niezagospodarowanie nieruchomości w zakreślonym terminie
659
Hasła tematyczne: Przewlekłość postępowania
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Stwierdzono, że przewlekłość nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa
Powołane przepisy: article: art. 52 § 1 i 2, art. 53 § 2b art. 3 § 1, art. 3 § 2 pkt 8, art. 119 pkt 4, art. 120, art. 149 § 1a, art. 149 § 2
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
article: art. 8 § 1, art. 12, art. 35 § 1-3, art. 37 § 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Kucznerowicz Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Wolna-Kubicka Sędzia WSA Karol Pawlicki (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 26 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi "A" sp. z o.o. sp. k. w [...] na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] w przedmiocie ustalenia opłaty adiacenckiej I. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Samorządowego Kolegium Odwoławczeg [...] do rozpoznania odwołania; II. stwierdza, że organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania; III. stwierdza, że przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa; IV. w pozostałym zakresie skargę oddala; V. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] na rzecz skarżącej kwotę [...],- zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Pismem nadanym w dniu 10 grudnia 2021 r. "A" sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w [...], reprezentowana przez pełnomocnika, złożyła skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, w zakresie rozpoznania odwołania z dnia [...] grudnia 2019 r. od decyzji Dyrektora Zarządu Geodezji i Katastru Miejskiego [...] nr [...] z dnia [...] listopada 2019 r.

Skarżąca wniosła o:

1) stwierdzenie, że SKO [...] dopuściło się przewlekłego prowadzenia postępowania w sprawie rozpoznania odwołania od decyzji organu I instancji,

2) stwierdzenie, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez SKO [...] miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa,

3) zobowiązanie SKO [...] do załatwienia sprawy, tj. rozpatrzenia odwołania skarżącej od decyzji organu I instancji w terminie 30 dni (w sytuacji braku załatwienia sprawy w trybie autokontroli),

4) zasądzenie od SKO [...] na rzecz skarżącej sumy pieniężnej w wysokości [...] zł,

5) zasądzenie kosztów postępowania na rzecz skarżącej według norm przepisanych,

6) rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym.

W uzasadnieniu skargi rozszerzono argumentację poszczególnych wniosków. Jednocześnie skarżąca wyjaśniła, że do dnia złożenia skargi nie otrzymała rozstrzygnięcia ani żadnej dodatkowej korespondencji w sprawie.

Odpowiadając na skargę organ wyjaśnił, że termin załatwienia sprawy uzależniony był od sytuacji pandemicznej w kraju, która przełożyła się także na tryb pracy Kolegium i absencję członków składu orzekającego.

Pismem z dnia [...] stycznia 2022 r. skarżąca wyjaśniła, że decyzja SKO [...] rozstrzygająca sprawę, została wydana w dniu [...] grudnia 2021 r., doręczono ją jednak skarżącej dopiero w dniu 5 stycznia 2022 r. Na dzień składania skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania (tj. na dzień 10 grudnia 2021 r.) skarżąca działała w przekonaniu, że żadna decyzja w jej sprawie nie została wydana. W sytuacji, gdy skarżącej domagającej się załatwienia sprawy nie doręczono decyzji kończącej postępowanie, miała ona pełne prawo podjęcia środków prawnych zwalczania przewlekłości działania organu.

Wniesienie skargi poprzedziły następujące okoliczności, które ustalono na podstawie akt sprawy.

Dyrektor Zarządu Geodezji i Katastru Miejskiego [...] decyzją z dnia [...] listopada 2019 r. ustalił na rzecz skarżącej opłatę adiacencką z tytułu wzrostu wartości nieruchomości położonej w P. przy ulicach S. [...], [...], [...], D. [...], [...], [...], [...], [...], [...], S. [...], [...], [...] i [...], oznaczonej w ewidencji gruntów: obręb S., arkusz mapy [...], działki nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...], spowodowanego wybudowaniem kanalizacji sanitarnej przy ulicach S. i S. .

W dniu [...] grudnia 2019 r. skarżąca złożyła do SKO [...] od powyższej decyzji odwołanie, które wpłynęło do organu I instancji w dniu 10 grudnia 2019 r.

Postanowieniem z dnia [...] lutego 2020 r. SKO [...] zawiadomiło skarżącą o przedłużeniu terminu do załatwienia sprawy oraz wyznaczyło nowy termin załatwienia sprawy do 31 maja 2020 r.

Pomimo upływu powyższego terminu załatwienia sprawy, nie zostało wydane rozstrzygnięcie w sprawie.

W dniu 20 stycznia 2021 r. skarżąca złożyła ponaglenie, w trybie art. 37 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 735 dalej: "K.p.a."), wnosząc o niezwłoczne załatwienie przedmiotowej sprawy.

W związku z ponagleniem, wniesionym w dniu 22 stycznia 2021 r., pismem z dnia 3 lutego 2021 r. SKO [...] poinformowało skarżącą o podjęciu czynności uzupełniających w sprawie oraz o przedłużeniu terminu do załatwienia sprawy w oparciu o art. 36 K.p.a., nie podając konkretnej daty. Kolegium wyjaśniło, że w dniu 22 stycznia 2021 r. zwróciło się do ZGiKM w P. o sporządzenie nowego operatu szacunkowego, określającego wartość rynkową własności gruntu położonego w P. przy ul. S. [...] [...] [...], D. [...] [...], [...], [...], [...], [...], S. [...], [...], [...], [...] lub aktualizację operatu z dnia [...] września 2019 r. Jednocześnie wskazano, że sprawa zostanie zakończona niezwłocznie po uzupełnieniu materiału dowodowego.

Po wniesieniu ponaglenia w dniu 7 grudnia 2021 r., SKO [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2021 r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję Dyrektora Zarządu Geodezji i Katastru Miejskiego [...].

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 - dalej: "P.p.s.a.").

Skarga podlega uwzględnieniu, gdyż zachodziły podstawy do przypisania SKO [...] stanu zwłoki (przewlekłości) na dzień wniesienia skargi, który następnie ustał przed wyrokowaniem w niniejszej sprawie.

Stosownie do art. 3 § 1 P.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów (art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a.). Zakres kontroli sądu w sprawach na bezczynność organu w załatwieniu sprawy sprowadza się do oceny, czy sprawa podlega załatwieniu przez organ w drodze wydania określonego przez ustawodawcę aktu administracyjnego bądź podjęcia czynności materialno-technicznej oraz czy wydanie określonego aktu prawnego nastąpiło w ustawowo określonym terminie. W myśl art. 149 P.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a P.p.s.a.). Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (art. 149 § 2 P.p.s.a.).

Sąd wyjaśnia, że skarga została wniesiona z zachowaniem wymogów formalnych, o których mowa w art. 52 § 1 i 2 oraz art. 53 § 2b P.p.s.a. Skarżąca przed wniesieniem skargi, skierowała do SKO [...] ponaglenie na niezałatwienie sprawy w terminie. W ponagleniu z dnia 20 stycznia 2021 r. strona powołała się na art. 37 K.p.a. i podniosła, że odwołanie zostało przyjęte i zarejestrowane w SKO w styczniu 2020 r. Pomimo upływu roku od dnia nadania sprawie biegu, SKO [...] nie podjęło w sprawie żadnej decyzji, co bezsprzecznie uznać należy za bezczynność organu w tym zakresie. Organ odwoławczy, poza postanowieniem z dnia [...] stycznia 2020 r. wyznaczającym termin załatwienia sprawy do 31 maja 2020 r., nie poinformował skarżącej ani jej pełnomocnika o przyczynach dalszego wydłużenia postępowania.

Skarżąca spełniła zatem wymóg z art. 53 § 2b P.p.s.a., który stanowi, że skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Wyczerpanie przysługującego stronie w trybie przewidzianym w art. 37 § 1 K.p.a. środka zaskarżenia, przez jego wniesienie (do właściwego organu), stanowi warunek dopuszczalności skargi do sądu administracyjnego na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ (art. 52 § 1 i 2 P.p.s.a). Uprzednie rozpatrzenie ponaglenia, jak i jego wynik nie mają wpływu na dopuszczalność wniesienia skargi w związku z bezczynnością lub przewlekłością organu w załatwieniu sprawy głównej. Ustawa nie wprowadza różnych środków prawnych w tym zakresie. Jest to jednorodzajowe ponaglenie, które może dotyczyć każdego ze stanów zwłoki – odpowiednio bezczynności (art. 37 § 1 pkt 1 K.p.a.), jak i przewlekłości (art. 37 § 1 pkt 2 K.p.a.).

Ponadto wyjaśnić należy, że skarga została w przedmiotowej sprawie wniesiona w czasie, kiedy sprawa nie była jeszcze załatwiona. Decyzja została wydana [...] grudnia 2021 r., a więc po wniesieniu skargi. Tym samym na dzień skierowania skargi do organu postępowanie nie było zakończone. W konsekwencji nie zachodziły przeszkody do merytorycznego rozpatrzenia sprawy czy też podstawy do odrzucenia skargi (por. stanowisko wyrażone w uchwałach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 czerwca 2020 r. sygn. akt II OPS 5/19 i 7 marca 2022 r. sygn. akt II OPS 1/21 – uchwały dostępne w bazie orzeczeń: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Przechodząc do meritum sprawy, wskazać należy na to, że wniesiona w sprawie skarga zarzuca jedną z postaci zwłoki w załatwieniu sprawy, wymienionej w art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a., tj. przewlekłe prowadzenie postępowania. Zgodnie z tym przepisem kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 P.p.s.a., w tym spraw, których załatwienie następuje w formie decyzji administracyjnej (art. 3 § 2 pkt 1). Z treści przywołanych przepisów wynika, że zaskarżalna do sądu opieszałość (zwłoka w załatwieniu sprawy) organu administracji w procedowaniu może przybrać dwie postaci – bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Stan bezczynności dotyczy sytuacji przekroczenia terminu na załatwienie sprawy określonego na podstawie art. 35 K.p.a. lub w przepisach szczególnych, względnie terminu przedłużonego zgodnie z art. 36 K.p.a. (art. 37 § 1 pkt 1 K.p.a.). Natomiast pod pojęciem przewlekłego prowadzenia postępowania należy rozumieć sytuację procedowania w danej sprawie w sposób nieefektywny poprzez wykonywanie czynności w dużych odstępach czasu bądź wykonywanie czynności pozornych powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny. Innymi słowy, ten stan zwłoki zachodzi, gdy postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (art. 37 § 1 pkt 2 K.p.a.).

Zgodnie z ogólnymi zasadami postępowania administracyjnego organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy, a także winny podejmować wszelkie kroki niezbędne do jej wyjaśnienia i załatwienia. Z punktu widzenia sprawności postępowania znacząca jest zasada szybkości postępowania, wyrażona w art. 12 K.p.a. Jej realizacja zagwarantowana została przepisami określającymi terminy załatwienia sprawy. Z przepisów art. 35 § 1-3 K.p.a. wynika, że organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone na podstawie dowodów przedstawionych przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub na podstawie faktów i dowodów powszechnie znanych albo znanych z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwych do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym – w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania. Przepisy szczególne mogą określać inne terminy załatwiania spraw (art. 35 § 4 K.p.a.). Do terminów na załatwienie spraw nie wlicza się m.in. terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo przyczyn niezależnych od organu (art. 35 § 5 K.p.a.). Przy tym, o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki, wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu. Powyższe wynika z art. 36 § 1 i 2 K.p.a. Od dnia wpływu do SKO [...] odwołania na organie ciążył obowiązek podejmowania przewidzianych prawem czynności w celu załatwienia złożonego odwołania. Natomiast decyzja SKO [...] rozstrzygająca sprawę, została wydana w dniu [...] grudnia 2021 r., doręczono ją jednak skarżącej dopiero w dniu 5 stycznia 2022 r. Na dzień składania skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania (tj. na dzień 10 grudnia 2021 r.) skarżąca działała w przekonaniu, że żadna decyzja w jej sprawie nie została wydana. W konsekwencji stwierdzić należy, że w sprawie zaszły podstawy do umorzenia postępowanie sądowego w zakresie zobowiązania SKO [...] do załatwienia odwołania z dnia 6 grudnia 2019 r. Wydanie przez organ decyzji w dniu [...] grudnia 2021 r., czyni bezprzedmiotowym postępowanie w sprawie zobowiązania organu do rozpatrzenia odwołania. W takiej sytuacji zastosowanie znajduje art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., skoro zobowiązanie organu do rozpatrzenia odwołania skarżącej stało się zbędne.

W następnej kolejności należy wyjaśnić, że wydanie przez organ orzeczenia merytorycznie załatwiającego sprawę przed datą wyrokowania nie zwalnia sądu administracyjnego od zbadania okoliczności sprawy i orzeczenia, czy zaistniała przewlekłość organu w prowadzonym postępowaniu, a jeżeli tak – to, czy miała ona miejsce z rażącym naruszeniem prawa, czy też naruszenie to nie miało takiego charakteru. Wobec tego, w dalszym ciągu badaniu Sądu podlegało, czy postępowanie było prowadzone przez SKO [...] w sposób przewlekły.

W przedmiotowej sprawie organ w dniu 22 stycznia 2021 r. zwróciło się do ZGiKM w P. o sporządzenie nowego operatu szacunkowego, określającego wartość rynkową własności przedmiotowego gruntu położonego w P., a zatem organ dokonał jedynie zlecenia sporządzenia operatu szacunkowego nieruchomości.

Faktyczne działania nakierowane na zakończenie postępowania organ podjął dopiero, po wpłynięciu w dniu 22 stycznia 2021 r. ponaglenia i wniesieniu skargi na przewlekłość w przedmiotowej sprawie. Postępowanie to zostało zakończone wydaniem decyzji w dniu [...] grudnia 2021 r., która została doręczona skarżącej dopiero w dniu 5 stycznia 2022 r. W ocenie Sądu organ nie dochował należytej staranności w dążeniu do zakończenia postępowania w rozsądnym terminie, bowiem przez niemal 9 miesięcy nie uczynił nic poza przyjęciem do akt operatu szacunkowego. Nie ulega wątpliwości, że w przedmiotowym postępowaniu organ zbyt długo zwlekał z podejmowaniem czynności i nie zmierza do należytego i szybkiego załatwienia sprawy. Oczekiwanie przez skarżącą na rozstrzygnięcie przez niemal 2 lata należy uznać za niedopuszczalne.

Na podstawie wyszczególnionych czasowo czynności (wskazanych w części sprawozdawczej uzasadnienia), które organ podejmował w sprawie, Sąd uznał, że organ nie kierował się ekonomiką procesową przy dokonywaniu czynności w postępowaniu ani nie dążył do odpowiednio sprawnego załatwienia wniosku skarżącego. Wszystko to świadczy o tym, że postępowanie było prowadzone przez organ w sposób przewlekły, bez odpowiedniej koncentracji czynności i wymaganej sprawności działania.

Zgodnie z art. 149 § 1a P.p.s.a. stwierdzenie, że organ dopuścił się przewlekłości (prowadził przewlekłe postępowanie) wymaga również dokonania oceny i rozstrzygnięcia, czy ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Rażącym naruszeniem prawa jest taka wadliwość, którą cechuje szczególnie duży ciężar gatunkowy. Ma ona miejsce, gdy brak jest oczywistego podejmowania czynności, lub gdy dochodzi do oczywistego lekceważenia wniosków strony. Taka sytuacja występuje też, gdy organ jawnie wykazuje brak chęci załatwienia sprawy, lub gdy ewidentnie nie stosuje się do przepisów. Rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym wyraźnie, ewidentnie, bezdyskusyjnie i drastycznie naruszono treść obowiązku wynikającego z przepisu prawa. Z kolei przekroczenie terminów załatwienia sprawy musi być znaczne i niezaprzeczalne, a przy tym stanowić rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach, w sposób oczywisty być pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia (por. np. wyrok NSA z 21 czerwca 2012 r. sygn. akt I OSK 675/12 i postanowienie NSA z 27 marca 2013 r. sygn. akt II OSK 468/13).

W rozpoznawanej sprawie działaniom organu należało przypisać właśnie taki charakter. Okres zwłoki w załatwieniu sprawy, częstotliwość działań, jakie podejmowało SKO w sprawie, jak i przystąpienie do załatwienia sprawy w zasadzie w reakcji na pisma strony (wpływ ponaglenia, a następnie skargi) jednoznacznie wskazują na rażące naruszenie prawa, w tym rażące przekroczenie terminów załatwienia sprawy. Wbrew dyspozycji art. 36 K.p.a. organ nie spełnił należycie obowiązku informacyjnego wobec skarżącej. Przez okres dwóch lat skarżąca otrzymała jedynie pismo z dnia 24 lutego 2020 r. informujące o terminie załatwienia sprawy do 31 maja 2021 r. oraz pismo z dnia 3 lutego 2021 r. stanowiące odpowiedź na ponaglenie, w którym organ poinformował jedynie o przedłużeniu załatwienia sprawy, nie wskazując jednak żadnego konkretnego terminu załatwienia sprawy ani nie informując o przyczynach takiego stanu rzeczy. Brak wyznaczenia terminu załatwienia sprawy i brak jakichkolwiek dalszych powiadomień w sprawie przez kolejne 10 miesięcy świadczy o rażącym naruszeniu przez organ prawa.

Okres zawinionej zwłoki w załatwieniu sprawy był znaczny, zaś podejmowane działania naruszały zasadę zaufania strony postępowania do organu (art. 8 § 1 K.p.a.) oraz sprawnego i terminowego działania (art. 12 K.p.a.). Sąd uznał, że po stronie Kolegium doszło do rażącego naruszenia zasad postępowania administracyjnego. Sąd nie doszukał się w stanie faktycznym sprawy okoliczności usprawiedliwiających organ, wpływających na ocenę charakteru stwierdzonej przewlekłości organu. Dlatego Sąd stwierdził, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

Sąd wyjaśnia, że pomimo przypisanego organowi rażącego naruszenia prawa w zakresie stwierdzonej przewlekłości nie znalazł dostatecznych podstaw do zastosowania środków, o których mowa w art. 149 § 2 P.p.s.a. Przepis ten umożliwia wymierzenia z urzędu albo na wniosek grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a. lub przyznanie od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6. Strona w skardze wprawdzie zawarła, z powołaniem się na art. 149 § 2 P.p.s.a., wniosek o przyznanie do organu sumy pieniężnej w wysokości [...] zł, jednakże należy podkreślić, że zastosowanie przez Sąd omawianych środków prawnych ma charakter fakultatywny. Uprawnienie sądu administracyjnego jest szczególnym instrumentem, który poza funkcją dyscyplinującą ma na celu zadośćuczynienie stronie, której prawa w postępowaniu zostały naruszone. Przyznanie sumy pieniężnej ma charakter prewencyjny i kompensacyjny, jednak nie jest tożsame z funkcją odszkodowawczą, gdyż zasądzenie sumy pieniężnej na tej podstawie nie wiąże się z określeniem materialnego wymiaru szkód poniesionych ewentualnie przez stronę. Tego rodzaju orzeczenie powinno być zastosowane w szczególnie drastycznych przypadkach zwłoki organu w załatwieniu sprawy (por. wyroki NSA z dnia 23 maja 2017 r. sygn. I OSK 1662/16 i 18 października 2017 r. sygn. II OSK 1769/17). Należy podkreślić, że nawet w przypadku stwierdzenia, że przewlekłość organu miała postać kwalifikowaną ustawodawca nie zobowiązał sądu do automatycznego wymierzenia organowi grzywny, czy też przyznania każdemu skarżącemu sumy pieniężnej. Kwestie te pozostawił uznaniu Sądu.

Sąd wziął pod uwagę to, że organ ostatecznie załatwił odwołanie skarżącej. Poza tym Sąd miał na względzie argumentację organu przedstawioną w odpowiedzi na skargę, że termin załatwienia sprawy uzależniony był od sytuacji pandemicznej w kraju, która przełożyła się także na tryb pracy Kolegium i absencję członków składu orzekającego w związku z przejściem COVID-19. Sąd uznał żądanie zasądzenia sumy pieniężnej w okolicznościach sprawy za nieuzasadnione.

Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a., umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania organu do rozpoznania odwołania skarżącej, gdyż odwołanie zostało merytorycznie rozpatrzone (pkt I sentencji wyroku).

Na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Sąd stwierdził, że organ dopuścił się przewlekłości w załatwieniu sprawy, która to przewlekłość miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, o czym orzekł na podstawie art. 149 § 1a P.p.s.a. (p. II i III sentencji wyroku).

W pozostałym zakresie, tj. co do żądania przyznania skarżącemu od organu sumy pieniężnej, Sąd skargę oddalił, na podstawie art. 151 P.p.s.a. (p. IV sentencji).

O kosztach postępowania Sąd rozstrzygnął, jak w p. V sentencji wyroku, na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 265). Na zasądzoną od organu na rzecz skarżącej sumę kosztów postępowania składa się kwota [...]zł uiszczonego wpisu od skargi, kwota [...]zł z tytułu kosztów wynagrodzenia pełnomocnika oraz 17 zł uiszczonej opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.