Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 65/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2012-05-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 228 par. 1 pkt 2, art. 223 par. 2 pkt 1
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
article: art. 145 par. 1 pkt a i c
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Kupiec, Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Herman, Sędzia WSA Renata Siudyka (spr.), Protokolant Monika Rał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 maja 2012 r. przy udziale – sprawy ze skargi K. K. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług (stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania) 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w K. na rzecz strony skarżącej kwotę 357 zł (słownie: trzysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Postanowieniem nr [...] z dnia [...] r., Dyrektor Izby Celnej w K. stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w K. nr [...] z dnia [...] r. wydanej w przedmiocie określenia kwoty podatku od towarów i usług dla towaru ujętego w zgłoszeniu celnym SAD z dnia 27 grudnia 2005 r.

Powyższe postanowienie zostało oparte na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 oraz art. 223 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tj. z 2005 r., Dz. U. Nr 8, poz.60 ze zm.- dalej "Op") i art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r.- Prawo celne ( Dz. U. z 2004 r., Nr 68, poz. 622 ze zm.).

W zaskarżonym postanowieniu organ zawarł pouczenie, iż Stronie służy prawo do wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach za pośrednictwem Dyrektora Izby Celnej K. w terminie 30 dni od dnia jego doręczenia. W uzasadnieniu organ stwierdził, że decyzja została doręczona Stronie w dniu [...] r., natomiast odwołanie z dnia [...] r. zostało nadane w Urzędzie Pocztowym K. w dniu [...] r., a zatem z uchybieniem terminu przewidzianego do jego wniesienia, gdyż ten upłynął z dniem [...] r. Także w decyzji z dnia [...] r. Naczelnik Urzędu Celnego w K. zawarł pouczenie, iż Stronie służy prawo wniesienia odwołania od decyzji do Dyrektora Izby Celnej w K. za pośrednictwem Naczelnika Urzędu Celnego w K. w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji.

Zaskarżone postanowienie według duplikatu potwierdzenia odbioru zostało odebrane przez "pracownika upoważnionego" tj. B.G. w dniu [...] r.

Powyższe postanowienie Dyrektora Izby Celnej w K. Strona zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach zarzucając naruszenie art. 223 § 2 pkt 1 Op poprzez błędne przyjęcie, że strona uchybiła terminowi do wniesienia odwołania oraz art. 228 § 1 pkt 2 Op poprzez jego błędne zastosowanie w niniejszej sprawie. Wniosła o uchylenie postanowienia i przekazanie do rozpoznania wniesionego odwołania oraz o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych.

W skardze Strona wskazała, iż postanowienie Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r. zostało jej doręczone w dniu [...] r. Jednakże na dzień sporządzania odpowiedzi na skargę z potwierdzenia odbioru wynikało, iż postanowienie zostało odebrane w dniu [...] r., natomiast skarga Strony została nadana w dniu [...] r. ( data stempla pocztowego). W uzasadnieniu skargi K. K.-M. stwierdziła, iż decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w K. otrzymała w dniu [...] r., a odwołanie od niej wniosła mieszcząc się w 14 dniowym terminie. Podkreśliła, że doręczyciel zostawił na portierni kierowaną do skarżącej korespondencję. Argumentowała, że nikt nie uzgadniał z nią takiego sposobu doręczania korespondencji. Nadto stwierdziła, że nie może ponosić negatywnych konsekwencji wadliwego doręczenia przesyłki poleconej.

W odpowiedzi na skargę z dnia [...] r. Dyrektor Izby Celnej w K. uznał, iż skarga w przedmiotowej sprawie została wniesiona po upływie terminu do jej wniesienia i wniósł o jej odrzucenie. Wskazał, iż zaskarżone postanowienie z [...] r. zostało odebrane w dniu [...] r., co wynikało ze zwrotnego potwierdzenia odbioru, natomiast skarga Strony została nadana w dniu [...] r.(data stempla pocztowego), a zatem z uchybieniem terminu. Jednocześnie organ odniósł się do kwestii związanych z doręczeniem Stronie decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w K. z dnia [...] r. Decyzja ta została przesłana na adres wskazany przez stronę, K. , ul. [..] , a następnie została odebrana w dniu [...] r. Zgodnie z treścią art. 223 § 2 pkt 1 Op odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia stronie decyzji. Organ uznał zatem, że termin ten upłynął w dniu [...] r.

W świetle dokonanych ustaleń postanowieniem nr [...] z dnia [...] r. Dyrektor Izby Celnej w K. na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 w związku z art. 223 § 2 pkt 1 Op stwierdził uchybienie terminowi przewidzianemu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w K. z dnia [...] r. Postanowienie to według duplikatu potwierdzenia odbioru zostało odebrane przez upoważnionego pracownika B.G.w dniu [...] r.

Wobec stwierdzenia skarżącej, że B.G.nie była upoważniona do odbioru jej korespondencji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wezwał Skarżącą do wyjaśnienia czy B.G. jest jej pracownikiem. Wezwano również Dyrektora Izby Celnej w K. o przesłanie dokumentacji reklamacyjnej dotyczącej doręczenia postanowienia z dnia [...] r. oraz do wyjaśnienia na jakiej podstawie organ celny uznał, że B.G. est pracownikiem upoważnionym do odbioru korespondencji K.K.-M.

W odpowiedzi na powyższe Skarżąca wyjaśniła, że B.G. nie jest i nigdy nie była zatrudniona przez nią na podstawie umowy o pracę, ani na podstawie żadnej innej umowy. Dyrektor Izby Celnej w K. wyjaśnił natomiast, iż postanowienie zostało doręczone B. G. jako pracownikowi upoważnionemu do odbioru korespondencji, co zostało wskazane na zwrotnym potwierdzeniu odbioru. Zwrotne potwierdzenie odbioru postanowienia z dnia [...] r. zostało wydane w wyniku procedury reklamacyjnej. Odbiór przesyłki przez B.G. został z urzędu potwierdzony przez Urząd Pocztowy K. [...] z siedzibą w K. przy ul. [...] . Organ podkreślił, że na żadnym etapie postępowania Strona nie kwestionowała sposobu doręczenia pism do niej kierowanych. Stwierdził ponadto, iż zarówno na etapie wstępnego badania pod względem formalnym złożonych przez Stronę odwołań, jak i w momencie orzekania o stwierdzeniu uchybienia terminowi do wniesienia odwołań Dyrektor Izby Celnej w K. jako organ odwoławczy nie dysponował żadnymi dowodami ani zgromadzonymi w trakcie postępowania we własnym zakresie ani przedłożonymi przez Stronę na potwierdzenie faktu, że Strona nie zapoznała się z wydanymi decyzjami i postanowieniami, które były do niej kierowane. Organ potwierdził, iż w niniejszej sprawie funkcjonariusz Izby Celnej zajmujący się obsługa kancelaryjną złożył reklamację w Urzędzie Pocztowym K. [...] , w wyniku której otrzymał duplikat zwrotnego potwierdzenia odbioru. Organ przesłał jednocześnie pismo Poczty Polskiej S.A. w K. z dnia [...] r. w sprawie reklamacji pocztowych w zakresie potwierdzenia odbioru przesyłki rejestrowej krajowej.

Na rozprawie w dniu [...] r. K. K.- M. stawiła się z pełnomocnikiem - adwokat A. B.. Pełnomocnik Skarżącej złożył jedno pełnomocnictwo do spraw o sygnaturach od III SA/Gl 62/11 do III SA/Gl 65/11 z jego opłatą, która została uiszczona łącznie do wszystkich spraw. Sprawy nie rozpoznano wobec stwierdzenia, że skarga w niniejszej sprawie nie została opłacona, gdyż Strona nie została wezwana do uiszczenia wpisu.

W dniu [...] r. wezwano pełnomocnika Skarżącej do złożenia odpisu pełnomocnictwa procesowego z dnia [...] r. do spraw objętych pełnomocnictwem, w tym do sprawy III SA/Gl 65/12. Pełnomocnik Skarżącej przedłożył odpis pełnomocnictwa przy piśmie z dnia [...] r. W dniu [...] r. Sąd wysłał do pełnomocnika Skarżącej zawiadomienie o rozprawie, które zostało odebrane przez adwokata A. B. w dniu [...] r.

W dniu [...] r. wpłynęło do Sądu pismo pełnomocnika Skarżącej wraz z wypowiedzeniem pełnomocnictwa K.K.-M. Przy piśmie z dnia [...] r. (data wpływu biura podawczego [...] r.) adwokat A. B. odesłała przesłane jej, jako pełnomocnikowi Skarżącej, zawiadomienie o rozprawie wyznaczonej na dzień [...] r. wraz z załącznikami. Wyjaśniła jednocześnie, iż nie jest upoważniona do działania w niniejszej sprawie w związku z wypowiedzeniem przez nią pełnomocnictwa. Stwierdziła, że przesłała informację o zwrocie wezwania na rozprawę K. K.-M. Z załączonych do pisma z dnia [...] r. kserokopii zwrotnych potwierdzeń odbioru wynika, że wypowiedzenia pełnomocnictw między innymi w sprawie o sygn. akt III SA/Gl 65/11 zostały wysłane na adres "A" , ul. [...] , [...] K. i odebrane w dniu [...] r. przez pracownika R. W.

Na rozprawie w dniu 17 maja 2012 r. nikt się nie stawił.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Skarga okazała się zasadna.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustrojów sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej (§ 1). Kontrola, o której mowa sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2). Oznacza to, że w badaniu w postępowaniu sądowo-administracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów.

Dodać również należy, że stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi ( t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, zwaną dalej p.p.s.a.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Niezależnie od zarzutów podniesionych w skardze sąd z urzędu bada, czy nie nastąpiło naruszenie prawa materialnego lub procesowego skutkujące koniecznością usunięcia zaskarżonego aktu z obrotu przez jego uchylenie lub stwierdzenie nieważności. Sąd rozpoznaje zatem sprawę rozstrzygniętą w zaskarżoną decyzją ostateczną z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W niniejszej sprawie Sąd ocenił w pierwszej kolejności prawidłowość powiadomienia Skarżącej o terminie rozprawy. Należy wskazać, iż zgodnie z art. 42 ust. 2 p.p.s.a adwokat lub radca prawny, który wypowiedział pełnomocnictwo, obowiązany jest działać za stronę jeszcze przez dwa tygodnie, chyba że mocodawca zwolni go od tego obowiązku. Każdy inny pełnomocnik powinien, mimo wypowiedzenia, działać za mocodawcę przez ten sam czas, jeżeli jest to konieczne do uchronienia mocodawcy od niekorzystnych skutków prawnych.

Jak ustalił Sąd zawiadomienie o terminie rozprawy zostało wysłane w dniu[...] r. do prawidłowo umocowanego pełnomocnika Skarżącej, które to zostało odebrane przez adwokata A.B. w dniu [...] r.

Z załączonych do pisma adwokata A. B. z dnia [...] r., adresowanego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, kserokopii zwrotnych potwierdzeń odbioru wynika, że wypowiedzenia pełnomocnictw K.K.-M., między innymi w sprawie o sygn. akt III SA/Gl 65/11, zostały wysłane na adres "A" , ul. [...] , [...] K. i odebrane w dniu [...] r. przez pracownika R.W.. Biorąc pod uwagę tę datę Sąd uznał, że w niniejszej sprawie pełnomocnik Skarżącej obowiązany był działać za stronę jeszcze przez dwa tygodnie, chyba że mocodawca zwolnił go od tego obowiązku. Skoro Skarżąca dowiedziała się o wypowiedzeniu pełnomocnictwa w niniejszej sprawie w dniu [...] r. to w dniu [...] r. nie upłynął jeszcze dwutygodniowy termin wynikający z art. 42 ust. 2. p.p.s.a.

Należy w tym miejscu przytoczyć pogląd wyrażony przez Naczelny Sad Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 30 lipca 2008 r., sygn. akt I OSK 1199/07, iż: "Regulacja instytucji pełnomocnictwa w postępowaniu administracyjnym jest bardzo lakoniczna, dlatego też w razie potrzeby należy sięgać do analogii. W omawianym zakresie zwrócić należy uwagę na art. 42 § 1 p.p.s.a. i art. 94 § 1 k.p.c. zgodnie z którymi, wypowiedzenie pełnomocnictwa procesowego przez mocodawcę odnosi skutek prawny w stosunku do sądu z chwilą zawiadomienia go o tym. Jeżeli więc nawet pełnomocnictwo wygasa z chwilą jego wypowiedzenia, to przez analogię trzeba przyjąć, że wobec organu wypowiedzenie pełnomocnictwa skutek prawny uzyskuje dopiero z momentem zawiadomienia go o tym."(LEX nr 513142). Pogląd ten Sąd w niniejszym składzie w całości podziela uznając, iż Skarżąca została powiadomiona o terminie rozprawy w sposób prawidłowy.

Przechodząc do meritum sprawy należy podkreślić, iż przedmiotem rozpoznania w niniejszym postępowaniu jest skarga na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r. o nr [...] stwierdzające uchybienie terminowi do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w K. nr [...] z dnia [...] r. wydanej w przedmiocie określenia kwoty podatku od towarów i usług dla towaru ujętego w zgłoszeniu celnym SAD z dnia 27 grudnia 2005 r. Zgodnie z art. 53 § 1 p.p.s.a., skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie.

W przedmiotowej sprawie nie budzi wątpliwości, iż skarga została wniesiona w dniu [...] r. (data nadania skargi w placówce pocztowej). Kwestię sporną stanowi natomiast data doręczenia zaskarżonego postanowienia z dnia [...] r., a więc data początkowa niezbędna do oceny terminowości wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Ze znajdującego się w aktach duplikatu "Potwierdzenia odbioru" (k. 49 akt administracyjnych) wynika, że przesyłka zwierająca zaskarżone postanowienie została doręczona pracownikowi upoważnionemu B.G.w dniu [...] r., przy czym przy podpisie doręczającego widnieje data [...] r. Z kolei Skarżąca utrzymuje, że postanowienie Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r. doręczono jej w dniu [...] r. Należy przy tym zaznaczyć, iż Skarżąca zarzuciła, że korespondencja adresowana do niej nie była doręczana w sposób prawidłowy. Argumentowała przy tym, iż to Poczta dopuściła się nieprawidłowości w sposobie doręczania przesyłki poleconej.

Sąd zaznacza, iż znane jest mu pismo Poczty Polskiej S.A. Centrum Poczty, Oddział Rejonowy K. z dnia [...] r., nr [...] na okoliczność wyjaśnienia istotnych wątpliwości dotyczących wadliwego doręczania Stronie skarżącej korespondencji polegającego na doręczaniu korespondencji rejestrowanej nieupoważnionemu do odbioru tego rodzaju korespondencji pracownikowi recepcji budynku, w którym znajduje się biuro Strony skarżącej, B.G.. Również pełnomocnik organu przyznał, że decyzje te nie były doręczone prawidłowo, gdyż B.G.nie posiadała uprawnień do odbioru korespondencji Strony skarżącej, ale w dacie wydawania zaskarżonych decyzji organ nie miał wątpliwości co do skuteczności doręczenia decyzji. Organ podkreślił jednocześnie, że wszystkie informacje podnoszone w skardze, także w stosunku do innych decyzji, które zostały wydane, zostały ujawnione w późniejszym etapie postępowania.

Wskazać należy, że wypełniony druk zwrotnego potwierdzenia odbioru posiada walor dokumentu urzędowego, co w konsekwencji pozwala na przyjęcie tego, co zostało w nim stwierdzone. Jednakże okoliczności faktyczne wynikające z zebranego materiału dowodowego obligują Sąd do przeprowadzenia kontroli terminowości wniesienia skargi, w oparciu o treść tego dokumentu oraz prawidłowości jego wypełnienia. Na obecnym etapie postępowania nie ulega wątpliwości, iż B.G.nie była pracownikiem Skarżącej, a także nie była upoważniona do odbioru korespondencji adresowanej do K. K.- M. Wątpliwości budzi nadto prawidłowość wypełnienia dokumentu zwrotnego potwierdzenia odbioru w rubryce: "data i czytelny podpis odbiorcy" oraz w rubryce: "data i podpis doręczającego/ wydającego". Należy zauważyć, że w rubryce data i czytelny podpis odbiorcy" znajduje się adnotacja: "Dor. [...] r. Podpis G. B.– pracownik upoważniony", natomiast w rubryce: "data i podpis doręczającego/ wydającego" znajduje się podpis osoby doręczającej/ wydającej przesyłkę oraz data: [...] r. Dwie różne daty odbioru i wydania tej samej przesyłki nasuwają wątpliwości, kiedy tak naprawdę przesyłka została doręczona adresatowi. W obu przypadkach należałoby uznać, iż Skarżąca wniosła skargę po upływie 30 dniowego terminu do jej wniesienia. Jednakże Skarżąca w skardze podkreśliła, iż postanowienie doręczono jej w dniu [...] r. Zatem biorąc pod uwagę tę datę do ustalenia początku biegu terminu do wniesienia skargi do sądu należałoby uznać, że skarga została wniesiona w terminie ustawowym do jej wniesienia ([...] r.).

Sąd zauważa, że kwestia doręczenia pism, z którymi ustawa wiąże skutki procesowe jest zagadnieniem szczególnie ważnym, ponieważ wszelkie błędy popełnione w tym zakresie mogą wywołać dla Strony daleko idące konsekwencje prawne, prowadzące w istocie do gwarantowanego pozbawienia jej prawa do sądu. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Sąd uznał, iż skarga została wniesiona w terminie.

Sąd przechodząc do meritum sprawy i odnosząc się do zaskarżonego postanowienia podkreśla, iż podstawę do jego wydania stanowiły art. 228 § 1 pkt 2 oraz art. 223 § 2 pkt 1 Op.

Zgodnie z art. 223 Op. odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu podatkowego, który wydał decyzję w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Rozpoczęcie biegu terminu do wniesienia odwołania uwarunkowane jest poprzez prawidłowe doręczenie decyzji. Organ odwoławczy słusznie uznał, że wypełniony druk zwrotnego potwierdzenia odbioru posiada walor dokumentu urzędowego, co w konsekwencji pozwalało na przyjęcie, iż decyzja została odebrana w dniu [...] r. przez pracownika upoważnionego B. G. Jak powyżej wyjaśnił Sąd na obecnym etapie postępowania nie ulega wątpliwości, iż B.G. nie była pracownikiem Skarżącej, a także nie była upoważniona do odbioru korespondencji adresowanej do K. K.-M. Wątpliwości budzi również prawidłowość wypełnienia dokumentu zwrotnego potwierdzenia odbioru. Zaakcentować w tym miejscu trzeba, iż regulacja wynikająca z treści art. 228 § 1 pkt 2 i § 2 Op., zgodnie z którą postanowienie o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania jest ostateczne sprawia, że Strona mogła podnieść okoliczności wskazujące na zachowanie terminu do wniesienia odwołania dopiero zaskarżając do sądu administracyjnego postanowienie stwierdzające uchybienie terminu. Mając zatem na uwadze, że "strona powinna mieć możliwość wykazania okoliczności uzasadniających zachowanie terminu" (por. wyrok SN z dnia 6 marca 2002 r., sygn. akt III RN 20/01, Mon. Pod. 2002/9/39), a "organy podatkowe są obowiązane wnikliwie badać wszystkie okoliczności związane z uchybieniem terminu do wniesienia odwołania" (por. wyrok NSA z dnia 10 czerwca 2003 r., sygn. akt III SA 1758/01, Mon. Pod. 2003/12/39) stwierdzić należy konieczność wyjaśnienia wszystkich okoliczności związanych z terminem wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji. Abstrahując w tym miejscu od szczegółowych rozważań dotyczących regulacji związanych z rozpatrywaniem reklamacji powszechnej usługi pocztowej i oceny czy załączone do skargi dokumenty stanowią przejaw prawidłowego czy też niewłaściwego działania pracowników Poczty Polskiej zauważyć należy, iż nieprawidłowości związane z działalnością Poczty, czy też doręczyciela nie mogą rodzić negatywnych skutków dla strony korzystającej z usług pocztowych i domagającej się od Poczty Polskiej wyjaśnienia konkretnej sprawy. Nie sposób również nie wskazać w tym miejscu na treść art. 180 § 1 i art. 181 Op, zgodnie z którymi organ dysponuje szeregiem środków dowodowych, w tym np. możliwością bezpośredniego wystąpienia do Poczty Polskiej, czy też przesłuchania świadków.

Wobec powyższego stwierdzić należy, iż pozostawienie w obrocie prawnym postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania godziłoby w zasadę prawdy materialnej, gdyż data doręczenia odwołania nie została ustalona w prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu dowodowym.

Postanowienie w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania, które jest rozstrzygnięciem zamykającym drogę do merytorycznego rozpoznania sprawy przez organ II instancji, a więc niezwykle restrykcyjnym dla strony, może być wydane w sprawach, w których nie ma wątpliwości, że strona odwołanie wniosła po terminie, a więc jedynie wówczas, gdy przekroczenie terminu jest oczywiste i po wyjaśnieniu ewentualnych wątpliwości, które mogą powstać po zgromadzeniu i analizie pełnego materiału dowodowego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 czerwca 2003 r., sygn. akt III SA 1758/01 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 stycznia 2007 r., sygn. akt III SA/Wa 2079/06, LEX - nr 81599 i nr 294985).

Wątpliwości takie (podnoszone przez stronę okoliczności wskazujące na nieprawidłowości Poczty przy doręczaniu adresowanych do niej przesyłek poleconych) ujawnione zostały w skardze inicjującej postępowanie sądowe w niniejszej sprawie, a odstąpienie od ich wyjaśnienia obejmującego zgromadzenie pełnego materiału dowodowego oraz jego ocenę zgodną z wymogami określonymi w art. 191 Op. stanowi naruszenie przepisów postępowania podatkowego, w szczególności art. 181 i art. 187 § 1 tej ustawy, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Okoliczności towarzyszące powzięciu przez stronę informacji o uchybieniu terminu muszą jednoznacznie wskazywać, że strona na ich podstawie miała, co najmniej obiektywną możliwość pozyskania wiedzy o fakcie wydania aktu administracyjnego (dacie jego wydania), którego nie zaskarżyła w terminie. Ponadto należy podkreślić, że w sytuacji, gdy nie rozpoczął się bieg terminu do wniesienia odwołania, wskutek np. niezachowania warunków skutecznego doręczenia orzeczenia, nie można mówić o uchybieniu terminu, który nie rozpoczął swojego biegu (wyrok NSA z dn.16.06.2009 r. I FSK 373/08,pop 2009/4/349, Wyrok NSA z dn. 20.10.2010r. II FSK 1090/09 Lex,745473, wyrok WSA w Bydgoszczy z dn.8.09.2020r. I SA/Bg 471/10 LEX 746958).

Kierując się treścią wyżej powołanych przepisów oraz dokonując analizy przedstawionego przez organ w zaskarżonym postanowieniu stanu faktycznego należy podkreślić, iż organ odniósł się do kwestii naruszenia 14 dniowego terminu określonego w art. 223 § 2 Op opierając się tylko i wyłącznie na potwierdzeniu odbioru zaskarżonej decyzji. Organ, zatem nie prowadził bezpośrednio postępowania w celu ustalenia daty, w której strona uzyskała wiedzę o treści decyzji. Jednocześnie należy podkreślić, iż także w dacie wydawania zaskarżonego postanowienia organ nie posiadał żadnej wiedzy dotyczącej wątpliwości skuteczności ich doręczenia. Wszystkie informacje podnoszone w skardze, w tym o nieprawidłowym doręczaniu przesyłek pocztowych stronie, także w stosunku do innych wydanych pism zostały ujawnione w późniejszym etapie postępowania.

Organ zatem powinien dokonać oceny treści korespondencji Skarżącej z Pocztą Polską w przedmiocie wyjaśnienia zarówno sposobu doręczania i odbierania korespondencji przez osoby do tego nie uprawnione oraz dokumentów potwierdzających te czynności, w szczególności ich duplikatów skoro oryginały nie są dostępne.

Ustalenia te winny ulec weryfikacji z uwzględnieniem treści art. 148 § 1 i 2 Op, który wskazuje miejsca i sposób doręczenia pism osobom fizycznym, a to w ich mieszkaniu lub miejscu pracy, a pisma te mogą być również doręczane w miejscu pracy adresata, osobie upoważnionej przez pracodawcę do odbioru korespondencji. Należy również podkreślić, iż przeprowadzenie powyższych ustaleń pozwoli organowi na dokonanie jednoznacznej oceny czy doręczenie stronie decyzji było prawidłowe, czy w konsekwencji znajduje się ona w obrocie prawnym. W zależności od tych ustaleń organ stwierdzi czy postępowanie w niniejszej sprawie jest bezprzedmiotowe czy też nie i wyda stosowne do tych ustaleń rozstrzygnięcie (wyrok NSA z dn. 16.06.2009r. I FSK 373/08, Lex 513241).

Biorąc powyższe pod uwagę Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie. O kosztach orzeczono po myśli art. 200 i art. 205 § 1 i 2 p.p.s.a. oraz § 14 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu (Dz.U. Nr.163, poz.1349) (wpis 100 zł, opłata od pełnomocnictwa 17 zł, koszty adwokacie 240 zł). Pominięto natomiast - ze względu na charakter zaskarżonego rozstrzygnięcia - orzekanie w przedmiocie jego wykonalności.