Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 2611/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-10-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 153, art. 200, art. 205 § 1 i § 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 107 § 1 i § 3
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Irena Jakubiec - Kudiura (spr.), Sędzia WSA - Dorota Mydłowska, Sędzia WSA - Michał Sowiński, Protokolant specjalista - Agnieszka Małyszko, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 października 2017 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w T. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej dla grupy producentów rolnych 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz [...] Sp. z o.o. z siedzibą w T. kwotę 697 zł (sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi G. sp. z o.o. z siedzibą w T. (dalej jako: "skarżąca", "spółka" lub "strona") jest decyzja Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej jako: "Prezes ARiMR", "organ odwoławczy" lub "organ II instancji") z [...] czerwca 2016 r. nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w L. (dalej jako: "Dyrektor OR" lub "organ I instancji") z [...] marca 2016 r. nr [...] o odmowie przyznania pomocy finansowej dla grupy producentów rolnych.

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym.

Na podstawie decyzji z [...] grudnia 2013 r. nr [...] o przyznaniu stronie pomocy finansowej w ramach działania "Grupy producentów rolnych" objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 za okres od [...] kwietnia 2013 r. do [...] kwietnia 2018 r. w dniu [...] maja 2014 r. skarżąca złożyła wniosek o płatność za okres od [...] kwietnia 2013 r. do [...] kwietnia 2014 r., tj. za pierwszy rok korzystania z pomocy.

Po przeprowadzeniu weryfikacji wniosku pismem z [...] sierpnia 2014 r. wezwano skarżącą do złożenia wyjaśnień, w tym m.in. do wykazania, że wszyscy poszczególni członkowie grupy prowadzą oddzielne gospodarstwa rolne na własny rachunek, ze wskazaniem własności lub posiadania środków produkcji umożliwiających wytwarzanie produktów (grupy produktów), ze względu na które grupa została wpisana do rejestru grup producentów rolnych, prowadzonego przez Marszałka Województwa (...), w tym opisu użytkowanych czynników produkcji przez poszczególnych członków grupy (opis, własność, sposób i daty w jakich weszli w ich posiadanie oraz wskazanie poprzednich właścicieli). Ponadto wezwano stronę do przedstawienia uzasadnienia ekonomicznego przyczyn, dla których grupa w określony sposób ukształtowała swoją strukturę członkowską. Ponadto, przyjmując założenie, że mogłoby dojść do sztucznego wyodrębnienia gospodarstw członków grupy z innych gospodarstw, wezwano spółkę do wykazania, jeżeli takie wyodrębnienie miało miejsce, kiedy nastąpiło wyodrębnienie, jak wyglądała produkcja i sprzedaż w tych gospodarstwach przed wyodrębnieniem, jak grupa realizuje (zamierza realizować) cele określone w art. 35 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. U. L 277 z 21 października 2005 r., str. 1, ze zm., dalej jako: "rozporządzenie Rady (WE) nr 1698/2005") przy uwzględnieniu sposobu prowadzenia działalności przed podziałem tych gospodarstw (uzasadnienie, że podział miał m.in. na celu osiągnięcie ww. celów). Ponadto wezwano stronę do wskazania innych okoliczności (poza ww. wyjaśnieniami), które mogą uprawdopodobnić, że nie zostały stworzone sztuczne warunki wymagane do otrzymania pomocy finansowej, o których mowa w art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającym szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz. UE L 25/8 z 28 stycznia 2011 r. ze zm., dalej jako "rozporządzenia Komisji (UE) Nr 65/2011".

W odpowiedzi strona pismem z [...] sierpnia 2014 r. złożyła korektę wniosku o płatność wraz z załącznikami, pismo wyjaśniające zagadnienia poruszone w wezwaniu, kopie deklaracji PIT-6 poszczególnych członków grupy, kopie decyzji ustalających dochody szacunkowe oraz kwoty zaliczek na podatek dochodowy od dochodów z działów specjalnych produkcji rolnej dla poszczególnych członków grupy, kopię zaświadczenia i kopie decyzji Powiatowego Lekarza Weterynarii w B. oraz Głównego Lekarza Weterynarii w spawie nadanych weterynaryjnych numerów identyfikacyjnych dla poszczególnych członków grupy.

W ramach uzasadnienia ekonomicznego przyczyn, dla których grupa producentów rolnych w określony sposób ukształtowała swoją strukturę członkowską, przedstawiono krótką charakterystykę stosowanych przez członków grupy systemów hodowli kur niosek oraz wyjaśniono, że ideą powstania spółki było dostrzeżenie przez producentów, że możliwość wspólnego wprowadzania do obrotu jaj ze wszystkich czterech systemów hodowli kur niosek, czyli 0 - ekologia, 1 - wolny wybieg, 2 - ściółka, 3 - klatka jest szansą na bycie konkurencyjnym dostawcą jaj oraz stworzy możliwość poszukiwania nowych rynków zbytu. Ma to zdaniem skarżącej szczególne znaczenie przy pozyskiwaniu sieci handlowych, które poszukują dostawców na cały asortyment jaj. Nawet duży producent jaj tylko w jednym systemie nie jest w stanie spełnić takich wymagań, a z kolei produkcja jaj w systemach alternatywnych przez pojedynczych hodowców jest zbyt mała by sprostać wymaganiom weterynaryjnym oraz prowadzić wyspecjalizowany zakład pakowania jaj. Zdaniem grupy tylko możliwość łącznego oferowania jaj produkowanych we wszystkich systemach pozwala na pozyskanie potencjalnych odbiorców oraz na optymalizację kosztów związanych z wprowadzeniem jaj do obrotu.

Strona przedstawiła również w jaki sposób realizuje cele, o których mowa w art. 35 Rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005, w tym m.in. poprzez prowadzenie mieszalni pasz oraz zakładu pakowania jaj.

Oświadczyła, że żadne z gospodarstw wchodzących w skład grupy nie powstało w wyniku podziału innego gospodarstwa. W wyniku powstania gospodarstw nie nastąpiło w żadnym gospodarstwie zmniejszenie produkcji, ani zdolności produkcyjnych. Fakt, że część gospodarstw prowadzi działalność w nieruchomościach wydzierżawionych od innych członków grupy nie wynikał z ich wyodrębnienia z istniejących gospodarstw. Każdy z członków grupy prowadzi działalność odrębnie i na własne ryzyko.

Ponadto spółka zapewnia, że przy jej tworzeniu nie zostały stworzone sztuczne warunki wymagane do otrzymania pomocy finansowej a fakt, że w skład grupy wchodzą członkowie o różnym potencjale produkcyjnym wynika ze specyfiki produkcji drobiarskiej. Dla bezpieczeństwa hodowli nie powinno się łączyć obiektów o różnych sposobach chowu. Ryzykownym dla potencjalnego hodowcy jest to, aby jeden właściciel zajmował się kilkoma różnymi sposobami chowu. Bezpieczeństwo hodowli stanowi jedną z przyczyn utworzenia grupy.

W celu weryfikacji wniosku za pierwszy rok korzystania z pomocy, w tym twierdzeń strony przedstawionych na piśmie z [...] sierpnia 2014 r. w dniach od [...] października 2014 r. do [...] listopada 2014 r. w siedzibie grupy przeprowadzono kontrolę na miejscu, z której sporządzony został raport z czynności kontrolnych nr [...]. Z zapisów ww. Raportu wynika, że grupa nie wyraziła zgody na weryfikację zagadnień wykazanych w piśmie z [...] września 2014 r. przekazującym sprawę do kontroli na miejscu, która to weryfikacja miała na celu ustalenie, czy nie doszło do stworzenia sztucznych warunków wymaganych do otrzymania pomocy finansowej, o których mowa w art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji (UE) Nr 65/2011. [...] listopada 2014 r. sporządzono również raport z czynności kontrolnych nr [...] u członka grupy – L. S.

[...] listopada 2014 r. wystosowano do strony pismo informujące o możliwości zapoznania się z aktami sprawy. [...] listopada 2014 r. w siedzibie L. Oddziału Regionalnego ARiMR stawił się upoważniony reprezentant spółki i zapoznał się z zebranym materiałem dowodowym w przedmiotowej sprawie.

Decyzją z [...] grudnia 2014 r. nr [...]Dyrektor OR odmówił skarżącej przyznania środków finansowych z tytułu pomocy finansowej w ramach działania "Grupy producentów rolnych" objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 - 2013 w okresie od [...] kwietnia 2013 r. do [...] kwietnia 2014 r.

Po rozpatrzeniu odwołania od powyższej decyzji Prezes ARiMR decyzją z [...] lutego 2015 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

Organu II instancji podkreślił, iż w toku kontroli, która odbyła się w dniach [...] października 2014 r. do [...] listopada 2014 r. w siedzibie grupy i u jej członka J. S. strona nie wyraziła zgody na weryfikację wszystkich zagadnień, które zostały jej wskazane, a które wyjaśniłyby wątpliwości Dyrektora OR, czy nie doszło do stworzenia sztucznych warunków uzyskania pomocy. Zdaniem Prezesa ARiMR na podstawie przedstawionych dokumentów powstały wątpliwości, czy członkowie grupy byli producentami rolnymi przed dniem jej utworzenia, w zakresie produktów ze względu na które grupa została utworzona; czy osiągnęli i czy osiągną w przyszłości cele określone w art. 35 ust. 1 Rozporządzenia Rady (WE)1698/2005; czy działania Grupy były ukierunkowane na osiągnięcie i zachowanie celu wyznaczonego przez UE wobec ujawnionych powiązań osobowych, lokalizacyjnych i kapitałowych pomiędzy członkami Grupy. Odmowa umożliwienia kontroli pod kątem wyjaśnienia powyższych kwestii, w ocenie organu II instancji, uzasadniała zastosowanie art. 4 ust. 6 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011.

Organ odwoławczy podniósł także, iż odrębną kwestią jest spełnienie warunków formalnych do uzyskania statusu grupy producentów rolnych (o czym decyduje właściwy miejscowo Marszałek Województwa) i spełnienie przesłanek do otrzymania pomocy finansowej (decyzja z [...] grudnia 2013 r.), a odrębną spełnienie przesłanek do wypłaty pomocy finansowej w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 – 2013, które to przesłanki zostały określone w przepisach unijnych i krajowych.

W wyniku rozpatrzenia skargi na ww. decyzję organu II instancji, wyrokiem z dnia 9 października 2015 r., sygn. akt V SA/Wa 2240/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Prezesa ARiMR z [...] lutego 2015 r.

W uzasadnieniu Sąd podkreślił, iż brak było podstaw do zastosowania art. 4 ust. 6 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011, który mówi o "uniemożliwieniu przeprowadzenia kontroli" przez beneficjenta. Zwrócono uwagę na fakt, że z treści raportu z czynności kontrolnych jednoznacznie wynika, iż kontrola została przeprowadzona, chociaż w jej trakcie doszło do uchybień ze strony kontrolowanego, które nie mogą być utożsamiane z "uniemożliwieniem przeprowadzenia kontroli" w rozumieniu zastosowanego przez organ art. 4 ust. 6 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011. Sąd wyjaśnił, iż odmowa przedstawienia dokumentów czy wyjaśnień w toku kontroli nie może być utożsamiana z uniemożliwieniem przeprowadzenia całej kontroli, powinna jednak zostać oceniona w całokształcie dowodów zebranych w sprawie.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy Prezes ARiMR decyzją z [...] stycznia 2016 r. uchylił decyzję Dyrektora OR z [...] grudnia 2014 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

Organ odwoławczy przytoczył w uzasadnieniu decyzji stanowisko Sądu wyrażone w wyroku z dnia 9 października 2015 r., sygn akt V SA/Wa 2240/15 i wskazał na konieczność ponownego rozpatrzenia sprawy przez Dyrektora OR i w jego ramach przeprowadzenia postępowania polegającego w szczególności na:

1) weryfikacji wniosku o płatność złożonego przez Grupę za okres od dnia [...] kwietnia 2013 r. do dnia [...] kwietnia 2014 r.;

2) ustaleniu, czy działalność Grupy spełnia wymogi określone w art. 35 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005;

3) ustaleniu, czy Grupa spełnia warunki wypłaty pomocy w pierwszym roku działalności Grupy;

4) weryfikacji dokumentów i wyjaśnień przedstawionych przez Grupę na etapie postępowania odwoławczego;

5) wskazaniu w uzasadnieniu decyzji, jakim faktom, dowodom i dokumentom organ odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, a jakim dał wiarę i moc dowodową.

Decyzją z [...] marca 2016 r. nr [...] Dyrektor OR odmówił stronie przyznania środków finansowych z tytułu pomocy finansowej na wspieranie grup producentów rolnych w okresie od [...] kwietnia 2014 r. do [...] kwietnia 2014 r., tj. za pierwszy rok korzystania z pomocy.

Organ I instancji wskazał, że umowa skarżącej spółki zawarta została [...] kwietnia 2013 r., zaś [...] kwietnia 2013 r. spółka została zarejestrowana w Krajowym Rejestrze Sądowym. Następnie [...] kwietnia 2013 r. decyzją Marszałka Województwa L. została wpisana do Rejestru Grup Producentów Rolnych Województwa L. Podkreślił, iż nie podważa spełnienia przez spółkę formalnych przesłanek tworzenia grup i wpisania jej do rejestru grup producentów rolnych. Głównym obszarem oceny spełnienia przesłanek dających prawo uzyskania pomocy finansowej w ramach działania "Grupy producentów rolnych" była bowiem kwestia ustalenia zgodności celów utworzenia grupy z celami, jakie przewiduje system wsparcia dla grup producenckich, w kontekście stworzenia przez członków grupy sztucznych warunków wymaganych do otrzymania płatności w ramach tego systemu.

Zdaniem Dyrektora OR poprzez odmowę umożliwienia sprawdzenia przez upoważnionych inspektorów terenowych w trakcie prowadzonych czynności w ramach kontroli na miejscu wyjaśnień grupy zawartych w piśmie z [...] sierpnia 2014 r., strona poddała w wątpliwość wiarygodność tych wyjaśnień.

Organ I instancji podkreślił, że w przypadku wspólników grupy: L. S., A. B. oraz M. S. przedstawione przez stronę wyjaśnienia w zakresie dowodzenia faktycznego prowadzenia przez nich produkcji są sztampowe, a ich produkcja jest marginalna w stosunku do pozostałych trzech członków grupy. Dodał, iż biorąc pod uwagę dalsze wyjaśnienia grupy co do celów ekonomicznych utworzenia grupy, w szczególności dostrzeżenie przez producentów, że możliwość wspólnego wprowadzania do obrotu jaj ze wszystkich czterech systemów hodowli kur niosek, czyli 0 - ekologia, 1 - wolny wybieg, 2 - ściółka, 3 - klatka jest szansą na bycie konkurencyjnym dostawcą jaj oraz stworzy możliwość poszukiwania nowych rynków zbytu, wobec tak niskiej produkcji ww. trzech producentów, w ocenie Dyrektora OR, ich wpływ na osiągnięcie tych celów jest znikomy o ile w ogóle istnieje. Wskazał, iż w okresie objętym wnioskiem (od [...] kwietnia 2013 r. do [...] kwietnia 2014 r.) członkowie grupy: L. S., A. B. oraz M. S. dostarczyli odpowiednio 0,21%, 0,18% oraz 0,15%, a więc łącznie niewiele ponad 0,5% produkcji sprzedanej przez grupę pochodzącej z gospodarstw jej członków. Powyższe świadczy zaś, w ocenie organu, o tym, że celem utworzenia grupy w takim składzie było jedynie spełnienie przesłanek formalnych do dokonania wpisu w rejestrze grup i w dalszej kolejności ubieganie się pomoc w ramach działania "Grupy producentów rolnych". Dyrektor OR dodał, iż trzech ww. producentów, członków grupy, dostarczających marginalną w skali grupy produkcję jaj, według oświadczeń grupy rozpoczęło działalność w tym zakresie bezpośrednio przed utworzeniem grupy. Natomiast niektóre dowody dostarczone przez grupę świadczą o tym, że ta produkcja została rozpoczęta już po utworzeniu grupy. Organ I instancji podkreślił również, iż zamierzał zbadać inne okoliczności dotyczące utworzenia grupy w kontekście stworzenia sztucznych warunków, jednakże spółka odmówiła przedstawienia wiarygodnych dowodów w trakcie kontroli na miejscu.

W ocenie Dyrektora OR pomimo spełnienia formalnych warunków niezbędnych do utworzenia grupy producentów rolnych na gruncie prawa polskiego, grupa w niniejszej sprawie w sposób sztuczny i pozorny stworzyła warunki do przyznania pomocy, a otrzymanie przez spółkę w takiej sytuacji pomocy finansowej oznaczałoby uzyskanie korzyści sprzecznych z celami systemu wsparcia.

Pismem z [...] kwietnia 2016 r. skarżąca złożyła odwołanie od powyższej decyzji Dyrektora OR wnosząc o jej zmianę i orzeczenie co do istoty sprawy, tj. przyznanie stronie środków finansowych z tytułu pomocy finansowej na wspieranie grup producentów rolnych w okresie od [...] kwietnia 2013 r. do dnia [...] kwietnia 2014 r., zgodnie ze złożonym [...] maja 2014 r. wnioskiem; ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji.

Dyrektorowi OR zarzucono wydanie decyzji z naruszeniem:

1) przepisów postępowania, tj.:

a) art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1969 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257,dalej jako "k.p.a.") w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 § 1 k.p.a., i art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 138 § 2 k.p.a. i w zw. z art. 21 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2013 r., poz. 173 ze zm., dalej jako: "u.w.r.o.w.") przez jego niezastosowanie i zaniechanie rozpatrzenia materiału dowodowego w sposób wyczerpujący, polegające na pominięciu wytycznych Prezesa ARiMR co do kierunków postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie sformułowanych przez ten organ w decyzji z [...] stycznia 2016 r. Nr [...] dotyczących w szczególności ustalenia, czy działalność wnioskodawcy spełnia wymogi określone w art. 35 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005;

b) art. 21 ust. 3 u.w.r.o.w., art. 8 k.p.a., art. 11 k.p.a., art. 80 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. przez ich niezastosowanie i prowadzenie postępowania administracyjnego w sposób niezgodny z zasadą budzenia zaufania obywateli do organów administracji publicznej, polegający na przerzuceniu na wnioskodawcę ciężaru dowodu w zakresie wykazania, że wnioskodawca nie stworzył sztucznych warunków do uzyskania płatności, o których mowa w art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 w sytuacji, gdy to Dyrektor OR wywodzi skutki prawne (odmawiając płatności) z zarzutu tworzenia sztucznych warunków do otrzymania wsparcia i to na tym organie ciąży obowiązek wykazania tych sztucznych warunków;

c) art. 21 ust. 1, 2 i 3 u.w.r.o.w., art. 11 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. przez ich niezastosowanie i dokonanie błędnej, tj. sprzecznej ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym, zasadami logiki, wiedzy i doświadczenia życiowego oceny dowodu z wyjaśnień wnioskodawcy złożonych w toku postępowania administracyjnego przez bezzasadna odmowę waloru ich wiarygodności;

d) art. 21 ust. 1, 2 i 3 u.w.r.o.w., art. 11 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. przez ich niezastosowanie i dokonanie sprzecznych ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym ustaleń faktycznych, że wnioskodawca stworzył sztuczne warunki do dokonania na jego rzecz płatności z tytułu pomocy na wspieranie grup producentów rolnych, w sytuacji, gdy zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie daje podstaw do podjęcia takich ustaleń;

e) art. 21 ust. 1 i 2 u.w.r.o.w., art. 8, 9, 10, 11 k.p.a. oraz art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 § 1 k.p.a., i art. 107 § 3 k.p.a. przez ich niezastosowanie i prowadzenie postępowania w sposób niezgodny z zasadami przekonywania, budzenia zaufania obywateli do organów administracji i aktywnego udziału strony, polegający na kierowaniu dopiero na etapie ponownego rozpoznania sprawy przez organ I instancji pozanormatywnego zarzutu "sztampowości" pod adresem wyjaśnień wnioskodawcy w sytuacji, gdy ww. wyjaśnienia nie były kwestionowane przez Dyrektora OR w decyzji wydanej po pierwszym rozpoznaniu sprawy przez ten organ i gdy Dyrektor OR nie wezwał wnioskodawcy do złożenia dalszych wyjaśnień;

f) art. 21 ust. 1, 2 i 3 u.w.r.o.w., art. 11 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. przez ich niezastosowanie i poczynienie ustaleń faktycznych sprzecznych ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym, iż wnioskodawca odmówił złożenia wyjaśnień i przedstawienia dowodów w trakcie kontroli w siedzibie wnioskodawcy;

g) art. 21 ust. 1 i 2 u.w.r.o.w., art. 8, 9, 10, 11 k.p.a. oraz art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 § 1 k.p.a., i art. 107 § 3 k.p.a. przez ich niezastosowanie i prowadzenie postępowania w sposób niezgodny z zasadami przekonywania, budzenia zaufania obywateli do organów administracji i aktywnego udziału strony, polegający na zakwestionowaniu - dopiero na etapie ponownego rozpoznania sprawy przez organ I instancji - prawidłowości przedstawionej przez wnioskodawcę podczas kontroli w siedzibie wnioskodawcy dokumentacji, w sytuacji gdy ocena prawidłowości przedłożonej dokumentacji była przedmiotem badania już w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji z [...] grudnia 2014 r. nr [...], a przy ponownym rozpoznaniu sprawy wnioskodawca nie został wezwany do wyjaśnienia stwierdzonych (rzekomych) rozbieżności;

h) art. 8 k.p.a. przez jego niezastosowanie i wydanie decyzji z naruszeniem zasady równości przez odmowę przyznania wnioskodawcy środków z tytułu pomocy dla grup producentów rolnych w sytuacji, gdy ARiMR w analogicznych stanach faktycznych i prawnych w odniesieniu do innych grup producentów rolnych wydaje decyzje o przyznaniu zawnioskowanej pomocy.

2) przepisów prawa materialnego, tj.:

a) art. 2 ustawy z dnia 15 września 2000 r. o grupach producentów rolnych i ich związkach oraz o zmianie innych ustaw (Dz. U. z 2000 r. Nr 88, poz. 983 ze zm.; dalej jako: "u.g.p.r."), art. 35 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 przez błędna ich wykładnię, polegającą na przyjęciu, iż założenie grupy producentów rolnych jest "swoistym przedłużeniem" działalności producentów rolnych określonych produktów, w sytuacji gdy założenie grupy producentów rolnych uzależnione jest od celów określonych w ww. przepisach;

b) art. 4 ust. 8 rozporządzenia Kmisji (UE) nr 65/2011 przez błędną jego wykładnię i bezzasadne przyjęcie, że wnioskodawca stworzył sztuczne warunki dla uzyskania płatności z tytułu pomocy finansowej na wspieranie grup producentów rolnych.

Decyzją z [...] czerwca 2016 r. nr [...] Prezes ARiMR utrzymał w mocy decyzję organu I instancji o odmowie przyznania pomocy finansowej dla grupy producentów rolnych.

Organ odwoławczy zwrócił uwagę m.in. na fakt, że na podstawie umów dzierżawy z [...] marca 2013 r. działalność członków grupy: L. S., A. B. i M. S. prowadzona jest na gruntach i w budynkach dzierżawionych również od członka grupy – W. S.

Prezes ARiMR wskazał ponadto, że zgodnie z danymi zawartymi m.in. w decyzjach Powiatowego Lekarza Weterynarii w B. oraz zgłoszeń o planowanym rozpoczęciu działalności ww. członków grupy wynika, że L. S. oraz A. B. prowadzenie działalności w zakresie w jakim grupa została utworzona rozpoczęli dopiero we wrześniu 2013 r., a zatem 5 miesięcy po zarejestrowaniu grupy w KRS oraz wpisie do rejestru, prowadzonego Marszałka Województwa L. Natomiast rozpoczęcie działalności przez M. S. nastąpiło [...] października 2013 r., tj. [...] miesięcy po zarejestrowaniu spółki w KRS oraz wpisie do rejestru, prowadzonego Marszałka Województwa L. Powyższe wskazuje, iż na dzień zawiązania grupy ww. członkowie nie byli producentami produktu lub grup produktów w zakresie których grupa została utworzona.

Zdaniem organu odwoławczego fakt, iż L. S., M. S. oraz A. B. przed wstąpieniem do grupy nie prowadzili działalności produktu ze względu na który Grupa została utworzona, tj. w zakresie produkcji jaj kurzych, świadczy o niespełnieniu przez Stronę celów określonych w art. 35 ust. 1 lit. a) oraz lit b) rozporządzenia nr 1698/2005. Zdaniem organu II instancji nie można zatem uznać, iż nastąpiło dostosowanie do wymogów rynkowych procesu produkcyjnego i produkcji producentów, którzy są członkami grupy, w sytuacji gdy u kilku jej członków przed jej utworzeniem proces taki nie miał miejsca.

Prezes ARiMR wskazał dalej, iż w jego ocenie utworzenie grupy producentów rolnych początkowo z 6 członków, z których 3 rozpoczęło prowadzenie działalności ze względu na która grupa powstała, po dacie jej utworzenia, na gruntach dzierżawionych od W. S., będącego również członkiem grupy, wskazuje, iż doszło do podziału gospodarstwa W. S., celem umożliwienia skorzystania z danego działania poprzez obejście przepisów rozporządzenia w sprawie wykazu produktów w zakresie dotyczącym minimalnej ilości członków grupy. Ponadto dodał, że takie utworzenie grupy doprowadziło do sytuacji przeciwnej do celu określonego w art. 35 ust. 1 lit. a) oraz lit b) rozporządzenia 1698/2005, tj. do sztucznego rozdrobnienia produkcji mającego a celu umożliwienie innym podmiotom rozpoczynającym działalność w zakresie produktu, ze względu na który grupa powstała, wykazaniem się bazą produkcyjną oraz produkcją i umożliwić stronie wypełnienie warunku minimalnej liczby członków grupy. Wyjaśnił, że bez wydzielenia przez W. S. własnych gruntów i budynków gospodarczych M. S., L. S. oraz A. B. grupa nie wypełniłaby warunku minimalnej liczby członków, a tym samym grupa nie otrzymałaby pozytywnej decyzji Marszałka o wpisie do rejestru grup producentów.

Organ odwoławczy podkreślił również, że w przedmiotowej sprawie trudno doszukiwać się spełnienia przez grupę celów, dla których spółka powinna być powołana. Wyjaśnił, że W. S. wydzierżawiając innym członkom grupy grunty oraz budynki gospodarcze pod prowadzenie działalności zrezygnował z potencjału produkcyjnego na rzecz innych członków grupy. W takim przypadku nie można mówić o koncentracji podaży oraz efektywności gospodarowania.

Zdaniem Prezesa ARiMR w przedmiotowej sprawie, grupa, wypełniła zatem zarówno obiektywny warunek do uznania, że stworzyła sztuczne warunki, tj. poprzez utworzenie grupy niezgodnie z celem wskazanym w art. 35 ust. 1 lit. a) oraz lit b) rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 oraz subiektywny warunek poprzez wykazanie, że cały ciąg zdarzeń, jest zaplanowanym działaniem, które miało na celu ominięcie warunków zawartych w art. 35 ust. 1 lit. a) oraz lit b) rozporządzenia 1698/2005 wspólnego wprowadzania towarów do obrotu, w tym przygotowania do sprzedaży, centralizacji i organizacji sprzedaży, jak również ominięcie przepisów rozporządzenia w sprawie wykazu produktów w zakresie dotyczącym minimalnej ilości członków grupy, a w dalszej kolejności powodowałoby uzyskanie płatności sprzecznej z celami danego systemu wsparcia.

Reasumując organ II instancji wskazał, że nawet, jeżeli zostały spełnione formalne warunki do uzyskania płatności to z ogółu obiektywnych okoliczności wynika, że zostały one spełnione tylko w celu uzyskania korzyści (stworzenie sztucznych warunków w celu uzyskania pomocy finansowej), o czym świadczy m.in.:

– podział gospodarstwa W. S. i wydzierżawienie gruntów 3 innym członkom grupy,

– brak faktycznego prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie w jakim grupa została utworzona przez 3 jej członków, przed jej utworzeniem, jak również w pierwszych miesiącach funkcjonowania grupy.

Wobec powyższego organ odwoławczy stwierdził, iż w analizowanym stanie faktycznym, przyznanie spółce pomocy finansowej w ramach działania "Grupy producentów rolnych" spowodowałoby uzyskanie wsparcia przez podmioty, których działalność nie stanowiła realizacji celu określonego w art. 35 ust. 1 lit. a) oraz lit b) rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 oraz stanowiła ominięcie przepisów rozporządzenia w sprawie wykazu produktów w zakresie dotyczącym minimalnej ilości członków grupy. W konsekwencji, doprowadziłoby to do naruszenia celów i istoty działania, wynikających z przedmiotowej regulacji, zatem zaistniały przesłanki wskazujące na stworzenie przez grupę sztucznych warunków do otrzymania pomocy (art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011).

Odnosząc się do zarzutów odwołania Prezes ARiMR wskazał, że z ugruntowanego orzecznictwa sądów administracyjnych wynika, iż organy ARiMR wydając decyzje o płatności zobowiązane są sprawdzić, czy wnioskodawca został wpisany do rejestru grup producentów rolnych, jak również czy spełnia kryteria przyznania pomocy określone w przepisach unijnych oraz czy nie występują określone w przepisach unijnych przesłanki do odmowy wypłaty. Dodał, iż spełnianie przez grupę warunków wpisu do rejestru prowadzonego przez Marszałka (obecnie dyrektor oddziału terenowego ARR) nie stoi na przeszkodzie badania przez ARiMR zasadności przyznania i wypłaty pomocy.

Organ II instancji za niezasadne uznał zarzuty naruszenia art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. wskazując na specyfikę postępowania w przedmiocie przyznania pomocy oraz treść art. 21 u.w.r.o.w.

Prezes ARiMR wskazał także, iż przyjmuje do wiadomości wyjaśnienia strony w zakresie specyfiki obrotu jajami ze względu na różny chów drobiu. Jednakże, w jego ocenie, wyjaśnienia te nie mają wpływu na fakt, że chronologia zdarzeń poprzedzająca powstanie grupy, jak również pierwsze miesiące jej działalności wskazują, iż czynności członków grupy były ukierunkowane tylko na potrzeby uzyskania pomocy finansowej w ramach działania "Grupy producentów rolnych".

Odnosząc się do pozostałych zarzutów przedstawionych w odwołaniu stwierdził, że nie mogą one powodować zmiany oceny sprawy. Podkreślił, iż swoje rozstrzygnięcie oparł w całości o zebrany w sprawie materiał dowodowy. Dodał, iż fakty stwierdzone przez organ II instancji wskazują, że grupa nie spełnia warunków do przyznania pomocy finansowej.

Pismem z [...]sierpnia 2016 r. spółka złożyła skargę na ww. decyzję Prezesa ARiMR wnosząc:

1) na podstawie art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a.") o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z dokumentu w postaci poświadczonej za zgodność z oryginałem kserokopii otrzymanej przez skarżącą decyzji na okoliczność braku wymaganego prawem podpisu;

2) na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji;

3) na podstawie art. 145a § 1 p.p.s.a. o zobowiązanie Prezesa ARiMR do wydania w terminie 30 dni od dnia uprawomocnienia się wyroku decyzji administracyjnej zmieniającej decyzję Dyrektora OR z [...] marca 2016r. nr [...] i przyznającej stronie środki w ramach działania "Grupy Producentów Rolnych" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013, tj. za pierwszy rok korzystania z pomocy

względnie zaś o:

4) zobowiązanie Prezesa ARiMR do wydania w terminie 30 dni od dnia uprawomocnienia się wyroku decyzji administracyjnej uchylającej w całości decyzję Dyrektora OR z dnia [...] marca 2016 r. i przekazującej sprawę temu organowi do ponownego rozpoznania lub pozostawiając rozstrzygnięcie do uznania Prezesowi ARiMR

a także o

5) zasądzenie od strony przeciwnej na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania w sprawie, według norm przepisanych i

6) wydanie na podstawie art. 155 § 1 p.p.s.a. przez Sąd postanowienia sygnalizacyjnego o nieprawidłowościach w postępowaniu przed Prezesem ARiMR w sprawie skarżącej o dokonanie płatności w ramach systemu wsparcia działalności grup producentów rolnych.

Organowi II instancji spółka zarzuciła:

1) naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. przez jego niezastosowanie i wydanie decyzji utrzymującej w mocy decyzję Dyrektora OR nr [...] z [...] grudnia 2014 r. o odmowie przyznania spółce środków finansowych w ramach działania "Grupy Producentów Rolnych" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007- 2013, tj. za pierwszy rok korzystania z pomocy, w sytuacji gdy decyzja ta została wcześniej uchylona decyzją Prezesa ARiMR nr [...] z [...] stycznia 2016 r. nr [...] i wyeliminowana z obrotu prawnego, co oznacza wydanie zaskarżonej decyzji z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.);

2) naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 107 § 1 k.p.a. przez jego niezastosowanie i wydanie zaskarżonej decyzji bez opatrzenia jej obowiązkowym podpisem (z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania decyzji), co również powoduje jej nieważność, lecz na mocy przepisu art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a.;

3) naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 21 ust. 2 w zw. z art. 21 ust. 1 u.w.r.o.w. przez jego niezastosowanie i zaniechanie wyczerpującego rozpatrzenia całego zebranego w sprawie materiału dowodowego, co miało wpływ na wynik sprawy, bowiem doprowadziło do błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia, iż skarżąca nie spełnia wszystkich wymogów dla przyznania płatności w ramach działania "Grupy Producentów Rolnych", objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 za pierwszy rok korzystania z pomocy, w sytuacji, gdy działalność spółki spełnia wymogi określone w art. 35 Rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005;

4) naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 21 ust. 3 w zw. z art. 21 ust. 1 u.w.r.o.w. przez jego niezastosowanie, polegające na przerzuceniu na stronę ciężaru dowodu w zakresie wykazania, że nie stworzyła sztucznych warunków do uzyskania płatności, o których mowa w art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 w sytuacji, gdy to Prezes ARiMR wywodzi skutki prawne (odmawiając płatności) z zarzutu tworzenia sztucznych warunków do otrzymania wsparcia i to na tym organie ciąży obowiązek wykazania, że skarżąca stworzyła sztuczne warunki dla uzyskania płatności, co miało wpływ na wynik sprawy i skutkowało utrzymaniem w mocy decyzji odmawiającej dokonania płatności na rzecz spółki;

5) naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 21 ust. 2 i w zw. z art. 21 ust. 1 u.w.r.o.w., przez jego niezastosowanie i sporządzenie przez Prezesa ARiMR uzasadnienia faktycznego zaskarżonej decyzji bez wskazania faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej i w konsekwencji bezzasadne przyjęcie, że grupa stworzyła sztuczne warunki dla uzyskania płatności;

6) naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 80 k.p.a. w zw. z art. 21 ust. 2 i w zw. z art. 21 ust. 1 u.w.r.o.w., przez jego niezastosowanie i dokonanie błędnej, tj. sprzecznej z zasadami logiki, wiedzy i doświadczenia życiowego oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i uznanie, że skarżąca stworzyła sztuczne warunki dla uzyskania płatności, w sytuacji, gdy okoliczność ta nie została przez Prezesa ARiMR poparta żadnymi dowodami, a prawidłowa, tzn. zgodna z art. 80 k.p.a., ocena zebranego w sprawie materiału dowodowego prowadzi do wniosku, że spółka spełniła wszystkie wymogi dla przyznania płatności i nie prowadził działalności ukierunkowanej wyłącznie na uzyskanie płatności w systemie wsparcia działalności grup producentów rolnych, co miało wpływ na wynik sprawy i skutkowało utrzymaniem w mocy decyzji odmawiającej dokonania płatności na rzecz strony;

7) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 przez błędną jego wykładnię i bezzasadne przyjęcie, że skarżąca stworzyła sztuczne warunki dla uzyskania płatności z tytułu pomocy finansowej na wspieranie grup producentów rolnych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wyjaśnił ponadto, iż wskazanie w treści zaskarżonej decyzji, iż dotyczy odwołania od decyzji Dyrektora OR z [...] grudnia 2014 r. jest jedynie oczywistą omyłką. Wyjaśnił także, iż skierowana do strony decyzja została opatrzona podpisem jednakże nie oznaczono stanowiska służbowego osoby upoważnionej do jej wydania. Podkreślił, iż w dacie wydania zaskarżonej decyzji W. G. (osoba, która podpisała decyzję) posiadał stosowne upoważnienie do jej wydania.

Na rozprawie w dniu 26 października 2017 r. Sąd przyjął w poczet materiału dowodowego potwierdzoną za zgodność z oryginałem kopię decyzji Prezesa ARiMR z [...] czerwca 2016 r., złożoną przy skardze. Jednocześnie Przewodnicząca składu sędziowskiego okazała pełnomocnikowi skarżącej upoważnienie znajdujące się na karcie 001737 akt administracyjnych oraz poinformowała, że w aktach administracyjnych (tom I) znajduje się decyzja potwierdzona za zgodność z oryginałem w dniu [...] września 2016 r. przez pracownika organu, zawierająca pieczęć W. G.

Sąd dopuścił również zawnioskowany przez pełnomocnika strony dowód w postaci zaświadczenia wraz z kserokopią raportu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga jest zasadna, jednakże wbrew stanowisku strony, brak było podstaw do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji.

Spółka podnosiła, iż w sprawie doszło do wydania decyzji z rażącym naruszeniem prawa, bowiem zaskarżoną decyzją organ odwoławczy utrzymał w mocy w decyzję Dyrektora OR z [...] grudnia 2014 r., która została już wcześniej uchylona decyzją Prezesa ARiMR z [...] stycznia 2016 r. i wyeliminowana z obrotu prawnego. Na powyższe, zdaniem strony, wskazywać miała zarówno sentencja zaskarżonej decyzji jak i opis postępowania przed organami zawarty w jej uzasadnieniu. Ponadto nieważność wynikać miała, zdaniem strony, z faktu wydania przedmiotowej decyzji bez opatrzenia jej obowiązkowym podpisem (z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do jej wydania).

Rozpoznając przedmiotową sprawę Sąd dostrzegł uchybienia organu odwoławczego związane zarówno z formą jak i treścią uzasadnienia zaskarżonej decyzji, w tym sygnalizowane wyżej przez stronę, jednakże nie mogły one stanowić podstawy do stwierdzenia jej nieważności.

Rację przyznać należało stronie, iż w sentencji zaskarżonej decyzji organ II odwoławczy błędnie wskazał numer i datę decyzji I instancji jak i datę wniesionego od niej odwołania. Zarówno bowiem powołana w sentencji data jak i numer decyzji organu I instancji wskazują, iż chodzi o decyzję już wyeliminowaną z obrotu prawnego, tj. pierwotną decyzję Dyrektora OR z [...] grudnia 2014 r. o odmowie przyznania stronie pomocy finansowej. Faktem również jest, iż w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy w sposób chaotyczny i niepełny przytoczył stan faktyczny sprawy, co w połączeniu z sentencją przedmiotowej decyzji wzbudziło podejrzenie strony, iż decyzja Prezes ARiMR obarczona jest wadą nieważności.

Jednakże, w ocenie Sądu, analiza zaskarżonej decyzji, a w szczególności jej uzasadnienia (zarówno faktycznego jak i prawnego) wskazuje, iż Prezes ARiMR pomimo powołania w sentencji nieprawidłowego numeru oraz daty wydania decyzji organu I instancji odwoływał się w treści uzasadnienia do prawidłowej decyzji Dyrektora OR, tj. do decyzji z [...] marca 2016 r.

Na powyższe wskazuje m.in. fakt, że organ II instancji odnosząc się do zarzutów odwołania przytoczył stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wyrażone w wyroku z dnia 9 października 2015 r., sygn. akt V SA/WA (k. 10 decyzji), wydanym w przedmiotowej sprawie, jak również (na stronie 12 decyzji) wskazał prawidłowy numer oraz datę decyzji organu I instancji (decyzja z [...] marca 2016 r. nr [...]). Zdaniem Sądu brak jest zatem podstaw do uznania, iż decyzja organu odwoławczego wydana została z rażącym naruszeniem prawa. Powyższe świadczy zaś niewątpliwie, iż poprzez sporządzenie decyzji z naruszeniem zasad określonych w art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. w sprawie doszło do naruszenia przez Prezesa ARiMR przepisów postępowania, które to naruszenie mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Również za nietrafiony uznać należało pogląd strony o wydaniu decyzji bez wymaganego podpisu upoważnionej do tego osoby, co również świadczyć miało o wydaniu decyzji obarczonej wadą nieważności.

Wyjaśnić należy, iż zaskarżona decyzja z [...] czerwca 2016 r. została podpisana, jednakże nie zawierała ona oznaczenia stanowiska służbowego osoby upoważnionej do jej wydania. Należy w tym miejscu przytoczyć stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, które Sąd w niniejszym składzie w całości podziela, iż "samo niepowołanie się w decyzji na posiadane upoważnienie do wydawania decyzji nie należy utożsamiać z podpisaniem decyzji przez osobę nieupoważnioną, a co za tym idzie nie pociąga to za sobą skutków w postaci nieważności decyzji, o ile upoważnienie takie istniało w dacie wydania tej decyzji" (wyrok z dnia 16 stycznia 2014 r., sygn. akt II GSK1618/12, dostępny w CBOSA: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Wskazać należy, iż pod decyzją z [...] czerwca 2016 r. podpis złożył W. G. – pracownik Agencji Restrukturyzacji Modernizacji Rolnictwa, działający z upoważnienia Prezesa ARiMR. Kopia upoważnienia ww. pracownika z [...] kwietnia 2016 r. [...] do wydawania w imieniu organu II instancji decyzji znajduje się w aktach administracyjnych (k. 001737). Kopia przedmiotowego upoważnienia została poświadczona za zgodność z oryginałem w dniu [...] września 2016 r.

Fakt posiadania upoważnienia do wydania przedmiotowej decyzji potwierdziła również obecna na rozprawie w dniu 26 października 2017 r. pełnomocnik organu, która również okazała kopię przedmiotowego upoważnienia. Ponadto podkreślić należy, iż podpis znajdujący się na egzemplarzu decyzji, którą otrzymała strona jest zbieżny z podpisem W. G. widniejącym zarówno na upoważnieniu z [...] kwietnia 2016 r., jak i na potwierdzonej za zgodność z oryginałem kopii decyzji znajdującej się a w aktach administracyjnych (k. 001589), na których to dokumentach poza podpisem pracownika umieszczono pieczęć zawierającą jego imię i nazwisko oraz stanowisko służbowe.

W ocenie Sądu powyższe świadczy niewątpliwie, iż W. G. w dniu wydania zaskarżonej decyzji posiadał stosowne upoważnienie do jej wydania, a zatem brak było podstaw do stwierdzenia z tego powodu nieważności przedmiotowej decyzji. Zdaniem Sądu opatrzenie decyzji samym podpisem pracownika, bez podania jego stanowiska służbowego należy zakwalifikować jako naruszenie art. 107 § 1 pkt 8 k.p.a., które to naruszenie w świetle przedstawionych wyżej wyjaśnień nie miało jednak istotnego wpływu na wynik sprawy.

Zaznaczyć jednak wypada, iż organ winien zwrócić szczególną uwagę na zawartość oraz sposób przekazania akt administracyjnych, które wraz ze skargą przesyła do sądu administracyjnego. W przesłanych bowiem aktach niniejszej sprawy znajdują się dwa egzemplarze zaskarżonej decyzji (jeden egzemplarz w tomie I, a drugi w tomie II akt). Co istotne, egzemplarze te różnią się od siebie, gdyż na egzemplarzu decyzji znajdującym się w tomie II, poza podpisem pracownika, widnieje odcisk pieczęci zawierającej jego imię i nazwisko oraz informację o jego stanowisku służbowym. Powyższe świadczy o niedbałości organu, co jest o tyle istotne, iż w konsekwencji utrudnia również pracę Sądu, o czym świadczy np. treść protokołu rozprawy poprzedzającej wydanie niniejszego wyroku.

Przechodząc do oceny dalszych zarzutów skargi wskazać należy, iż strona podniosła, że na etapie wniosku o płatność do kompetencji organów ARiMR nie należy ocena formalnych warunków dla uzyskania wpisu na listę grup producentów rolnych, jako mających wpływ na stwierdzenie stworzenia sztucznych warunków. W jej ocenie powyższe może stanowić ewentualnie przesłankę do wykreślenia spółki z rejestru grup. Dodała, iż powyższe dotyczy również spełnienia przez grupę celów o których mowa w art. 2 u.g.p.r., tj. dostosowania produkcji rolnej do warunków rynkowych, poprawy efektywności gospodarowania, planowania produkcji, koncentracji podaży oraz organizowania sprzedaży produktów rolnych, a także ochrony środowiska. Na poparcie swojej racji strona powołała się na wyrok WSA w Warszawie z dnia 1 kwietnia 2015 r., sygn. akt V SA/Wa 2938/14, który został utrzymany w mocy wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lutego 2017 r., sygn. akt II GSK 1572/15 (dostępne w CBOSA: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Sąd stoi na stanowisku, że zarówno organ I jak i II instancji, wydając decyzję w przedmiocie przyznania pomocy finansowej dla grupy producentów rolnych za każdy kolejny rok korzystania z tej pomocy, uprawniony był do kompleksowej oceny wniosku strony, w tym również pod kątem tych przesłanek, które warunkują uzyskanie przez spółkę wpisu do rejestru grup producentów rolnych.

O powyższym świadczy istniejąca linia orzecznicza sądów administracyjnych, w tym, co szczególnie istotne dla niniejszej sprawy, pogląd wyrażony w uzasadnieniu prawomocnego wyroku WSA w Warszawie z dnia 9 października 2015 r., sygn. akt V SA/Wa 2240/15 (dostępny w CBOSA: www.orzeczenia.nsa.gov.pl), mocą którego uchylono pierwotną decyzję Prezesa ARiMR wydaną w niniejszej sprawie o odmowie przyznania środków finansowych za pierwszy rok korzystania z pomocy.

We wskazanym wyżej wyroku sąd stwierdził, iż kontrolując działanie grupy wnioskującej o płatność za okres od [...] kwietnia 2013 r. do [...] kwietnia 2014 r., tj. za pierwszy rok korzystania z pomocy, organ w żadnym razie nie naruszał przepisów określających kompetencje Marszałka Województwa. Podkreślono, iż rację ma organ wskazując, że takie rozumienie decyzji o spełnieniu przez grupę warunków prowadzenia działalności (ocenianej przez pryzmat spełnienia warunków art. 3 ustawy z dnia 15 września 2000 r. o grupach producentów rolnych i ich związkach oraz o zmianie innych ustaw) prowadziłby do braku możliwości oceny działalności grupy pod kątem praktycznego (nie zaś formalnego) spełnienia celu dla jakiego grupa się zawiązała i została zarejestrowana. Dodano, iż sam fakt rejestracji grupy, a następnie wydanie decyzji z dnia (...) grudnia 2013 r. o przyznaniu pomocy finansowej w ramach działania objętego PROW na lata 2007 – 2013 za okres [...] kwietnia 2013 – [...] kwietnia 2018 r., pozbawiałby ARiMR możliwości badania zasadności wniosku o płatność w sposób merytoryczny, ograniczając wspomniane badanie do badania wyłącznie formalnego, a w konsekwencji do braku możliwości badania, czy nie doszło do sztucznego stworzenia przez beneficjenta warunków wymaganych do otrzymania płatności. Podkreślono jednocześnie, iż decyzja o przyznaniu pomocy finansowej dokonywana jest po sprawdzeniu spełnienia przez grupę określonych § 3 ust. 1 rozporządzenia wymogów formalnych, ale wniosek o płatność składany jest po upływie konkretnego okresu faktycznej działalności grupy i realizacji przyjętego przez nią celu działania – podlega on zatem odrębnej ocenie.

W tym miejscu wyjaśnić należy, iż zgodnie z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Będąc zatem związanym z mocy art. 153 p.p.s.a. przedstawionym wyżej poglądem sądu wyrażonym w wyroku z dnia 9 października 2015 r., należy stwierdzić, iż organ II instancji rozstrzygając przedmiotową sprawę w sposób prawidłowy również kierował się wytycznymi zawartymi we ww. wyroku.

Jednocześnie jednak zwrócić należy uwagę, iż Prezes ARiMR w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie odniósł się do szeregu prezentowanych przez stronę w odwołaniu twierdzeń, które świadczyć miały o spełnieniu przez nią warunków do uzyskania pomocy finansowej, a których niespełnienie, w ocenie organu, było podstawą do wydania decyzji odmownej. Zdaniem Sądu organ odwoławczy dopuścił się zatem również naruszenia art. 107 § 3 k.p.a.

Wyjaśnić trzeba, iż obowiązkiem organu rozstrzygającego sprawę – w ramach motywowania podjętej decyzji – jest m.in. ustosunkowanie się do wszystkich zarzutów podnoszonych przez stronę w trakcie toczącego się postępowania. Odzwierciedlenie tego winno znaleźć się właśnie w uzasadnieniu decyzji.

Zarówno doktryna jak i orzecznictwo sądów administracyjnych akcentuje konieczność wyczerpującego odniesienia się w uzasadnieniu decyzji organu II instancji do całości zebranego materiału dowodowego oraz do wszystkich zarzutów podnoszonych przez strony w toku postępowania (por. np. P. Przybysz – Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz LEX 2017, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 12 kwietnia 2017 r., sygn. akt IV SA/Po 979/16, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 23 marca 2017 r., sygn. akt II SA/Rz 1464/17, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 kwietnia 2005 r., sygn. akt III SA/Wa 180/05).

W wyroku z dnia 20 grudnia 1999 r., sygn. akt IV SA 274/97 (LEX nr 48234), Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że organ odwoławczy rozpoznaje sprawę ponownie merytorycznie w jej całokształcie. Oznacza to, że ma on obowiązek rozpoznać wszystkie żądania, wnioski i zarzuty strony oraz ustosunkować się do nich w uzasadnieniu swej decyzji. Wspomniane żądania, wnioski i zarzuty mogą być rzecz jasna zawarte także w złożonym przez stronę odwołaniu. Stąd obowiązkiem organu odwoławczego o podstawowym znaczeniu jest również przytoczenie w tym względzie treści odwołania oraz ustosunkowanie się do niego w uzasadnieniu wydanej decyzji.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy przypomnieć należy, że organ II instancji, argumentując brak spełnienia przez grupę celów, dla których powinna być powołana, wskazał na zawarcie umów dzierżawy gruntów i budynków pomiędzy W. S., a trzema innymi członkami grupy, co świadczyć miało o rezygnacji z potencjału produkcyjnego W. S. właśnie na rzecz innych członków grupy. Prezes ARiMR nie odniósł się jednak do prezentowych przez spółkę argumentów, iż na wydzierżawionych gruntach, czy w wydzierżawionych innym członkom grupy budynkach, W. S. nie prowadził produkcji, a zatem nie uszczuplił on swego potencjału produkcyjnego.

Z powyższym wiąże się również kwestia dysproporcji w wielkości produkcji prowadzonej przez członków grupy. Strona szczegółowo opisała specyfikę obrotu towarem jakim są jaja kurze pochodzące ze wszystkich czterech systemów hodowli kur niosek, w tym m.in. powody, dla których nie należy bezpośrednio porównywać produkcji z różnych chowów opierając się jedynie na porównaniu liczby wyprodukowanych jaj. W ocenie Sądu nie można w tym zakresie uznać za prawidłowe odniesienie się przez organ II instancji do powyższych kwestii poprzez stwierdzenie, iż "Prezes ARiMR przyjmuje do wiadomości wyjaśnienia strony w zakresie specyfiki obrotu jajami ze względu na różny chów drobiu" oraz wskazanie dalej, iż powyższa kwestia nie ma wpływu na podjęte przez organ rozstrzygnięcie (s. 11 decyzji). Brak wyraźnej oceny argumentów strony i nie poparcie swego stanowiska uzasadnieniem, uniemożliwia w konsekwencji Sądowi jego ocenę.

Podkreślenia również wymaga, iż dokonanie przez organ odwoławczy analizy powyższych okoliczności, czego w zaskarżonej decyzji zabrakło, będzie istotne nie tylko dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Ustalenia poczynione w tym zakresie będą miały bowiem znaczenie również przy ocenie spełnienia przez stronę przesłanek otrzymania pomocy za kolejne lata.

Niewątpliwie, jako naruszenie art. 107 § 3 k.p.a., uznać także należało zbiorcze odniesienie się przez organ do zarzutów odwołania, poprzez sformułowanie: "Odnosząc się do pozostałych zarzutów przedstawionych przez Stronę w odwołaniu od decyzji (...), należy stwierdzić, że nie mogą one powodować zmiany oceny sprawy" (s. 12 decyzji). W świetle przedstawionych wyżej argumentów, tego typu działanie organu należało również zakwalifikować jako naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi wskazać trzeba, że dopiero prawidłowo ustalony stan faktyczny pozwala na ocenę, czy w sprawie organy administracji trafnie zastosowały przepisy prawa materialnego. Jak wyżej wskazano w niniejszej sprawie przyczyną uchylenia zaskarżonej decyzji były błędy organu przy sporządzaniu decyzji (nieprawidłowe wskazanie daty i numeru decyzji organu I instancji, brak wskazania stanowiska służbowego osoby, która decyzję wydała) oraz stwierdzenie, że nie wszystkie istotne dla sprawy okoliczności zostały należycie wyjaśnione (organ nie ustosunkował się do wszystkich zarzutów odwołania), co w konsekwencji skutkowało wadliwym uzasadnieniem decyzji.

Mając na uwadze charakter stwierdzonych uchybień odniesienie się do pozostałych zarzutów jak i ocena zastosowania w sprawie przepisów prawa materialnego byłaby zatem przedwczesna.

Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy, organ odwoławczy winien, uwzględniając przedstawione wyżej uwagi, w decyzji sporządzonej zgodnie z wymogami wynikającymi z art. 107 § 1 i § 3 k.p.a., odnieść się do wszystkich podniesionych przez stronę w odwołaniu zarzutów i ustalić wszystkie niezbędne dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy okoliczności, tak, aby Sąd miał następnie możliwość dokonania ich weryfikacji.

Mając powyższe na względzie stosownie do dyspozycji art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. – należało uchylić decyzję organu II instancji.

O kosztach rozstrzygnięto na zasadzie art. 200 i art. 205 § 1 i 2 p.p.s.a i w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie. Na łączną kwotę 697 zł przysługujących do zwrotu stronie kosztów postępowania sąd zaliczył 200 zł tytułem uiszczonego wpisu stałego od skargi, 480 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego oraz 17 zł tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.