Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 1987/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2011-03-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art 116 par 1 i 2, art 118 par 1, art 122, art 187 par 1 i art 191, art 197  par 1,
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
article: art 26 par 5 ust 1 i 2, art 71, art 71a, art 71b, art  art 80 par 3, artb 89 par pkt 3, art 168d i art 168e
journal: Dz.U. 2005 nr 229 poz 1954
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.
article: art 145 par 1 pkt 1 lit. c, art 200 i art 205
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz, Sędziowie Sędzia WSA Krystyna Kleiber, Sędzia WSA Anna Wesołowska (sprawozdawca), Protokolant st. sekr. sąd. Anna Kurdej, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 marca 2011 r. sprawy ze skargi W. P. na decyzję Dyrektor Izby Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności prezesa zarządu za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za grudzień 2003 r. oraz kosztów egzekucyjnych 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) stwierdza, że uchylona decyzja nie może być wykonana w całości, 3) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej W. na rzecz W. P. kwotę 740 zł (słownie: siedemset czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

1.1. Decyzją z [...] grudnia 2009 roku Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W. orzekł o umorzeniu postępowania w sprawie odpowiedzialności podatkowej W. P. (Skarżący ) jako byłego prezesa zarządu Spółki E. Sp. z o.o. w W. (spółka) za zaległości podatkowe Spółki w podatku od towarów i usług za marzec, wrzesień październik 2003 roku oraz odsetki za zwłokę od tychże zobowiązań i koszty egzekucyjne jak również orzekł o odpowiedzialności podatkowej Skarżącego za zaległość podatkową Spółki podatku od towarów i usług za grudzień 2003 roku, odsetki za zwłokę od tejże należności naliczone na dzień wydania decyzji i koszty egzekucyjne w kwotach wskazanych w decyzji.

1.2. Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem Skarżący złożył odwołanie, zarzucając decyzji organu pierwszej instancji naruszenie :

- art. 116 § 1 o.p. poprzez przyjęcie odpowiedzialności podatkowej Skarżącego podczas gdy organ podatkowy nie wykazał bezskuteczności egzekucji z majątku Spółki, Skarżący nie ponosi winy w niezgłoszeniu wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki, gdyż w okresie w którym był on członkiem zarządu Spółki nie zachodziły podstawy do ogłoszenia jej upadłości, oraz Skarżący wskazał mienie Spółki z którego to mienia egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części.

- art. 197 § 1 o.p. , przez jego niezastosowanie, w szczególności przez przyjęcie, iż w sprawie nie są wymagane wiadomości specjalne wobec czego organ podatkowy odmówił przeprowadzenia wnioskowanego przez Skarżącego dowodu z opinii biegłego księgowego na okoliczność istnienia w okresie 2001- 2003 podstaw do ogłoszenia upadłości spółki,

- art. 122 o.p., przez jego niezastosowanie, w szczególności przez jednostronne gromadzenie dowodów i ich interpretację w sposób sprzeczny z wyrażoną w tym przepisie zasadą prawdy obiektywnej, oraz poprzez nierzetelne prowadzenie postępowania egzekucyjnego z wierzytelności wskazanych przez Skarżącego przysługujących od dłużników Spółki

- art. 71, art. 71 a, 71 b, art. 119, art. 168 d, art. 168 e Ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2005 r. Nr. 229 poz. 1954 z późn. zm, zwanej dalej u.p.e.a.), poprzez ich niezastosowanie w sytuacji, gdy wskazani dłużnicy Spółki oraz ich reprezentant, unikali kontaktu z organem podatkowym, albo udzielali nieprecyzyjnych odpowiedzi.

- jak również błędne ustalenia faktyczne, wpływające na treść decyzji, w szczególności polegające na ustaleniu że w okresie w którym Skarżący był członkiem zarządu Spółki zachodziły podstawy do ogłoszenia upadłości tejże spółki, oraz że Skarżący nie wskazał mienia Spółki z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części.

Mając na uwadze powyższe Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w części dotyczącej ustalenia jego odpowiedzialności podatkowej za zaległość podatkową Spółki w podatku od towarów i usług za grudzień 2003r., odsetki za opóźnienie i koszty egzekucyjne i umorzenie postępowania, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w w/w części i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.

Rozwijając tak postawione zarzuty Skarżący wskazał, że organ podatkowy zaniechał przeprowadzenia czynności o których mowa w art. 71 oraz art. 168 d) lub e) u.p.e.a. w stosunku do obecnego prezesa zarządu Spółki a egzekucję przeprowadził wyłącznie z rachunku bankowego Spółki, co oznacza, że nie została wykazana przesłanka bezskuteczności egzekucji w stosunku do Spółki.

W ocenie Skarżącego nie zostało również wykazane w sposób nie budzący wątpliwości, że już na koniec 2001 roku zachodziły przesłanki do ogłoszenia upadłości Spółki, nie uprawnione było bowiem twierdzenie organu, oparte wyłącznie na analizie bilansów Spółki, że podstawy do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości istniały przez cały okres od kiedy Skarżący pełnił funkcję Prezesa Zarządu Spółki. Do ustalenia momentu, w którym powstała konieczność ogłoszenia upadłości Spółki konieczne było przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego, ustalenie podstaw do ogłoszenia upadłości nie może opierać się wyłącznie na bilansach Spółki ale na całokształcie dokumentacji finansowej, o której okazanie winien starać się organ podatkowy.

Skarżący podkreślił również, że organ podatkowy nie dołożył wszelkich starań ku skutecznemu przeprowadzeniu postępowania egzekucyjnego w stosunku do majątku wskazanego przez Skarżącego w piśmie z 10 listopada 2008 roku, poprzestając na pobieżnym sprawdzeniu wybranych dłużników Spółki. Skarżący podkreślił, że organ podatkowy, jako organ egzekucyjny dysponuje szeregiem środków prawnych umożliwiających skuteczne zmuszenie dłużnika zajętej wierzytelności do udzielenia organu odpowiedzi na dokonane zajęcie, w tym poprzez zastosowanie środków o których mowa w art. 71 i nast. u.p.e.a. , grzywny z art. 119 czy 168 d) i e) tejże ustawy. Skarżący podkreślił, że możliwe było zgłoszenie wierzytelności do masy upadłości jednego z dłużników Spółki.

Końcowo Skarżący wskazał, że nie ponosi winy w nie złożeniu wniosku o ogłoszenie upadłości, gdyż zarząd spółki matki dążył do utrzymania złej kondycji Spółki, utrudniania jej rozwoju i wskazywał, że w razie złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki skieruje zawiadomienie o działaniu na szkodę Spółki.

1.3. Decyzją z [...] czerwca 2010 roku Dyrektor Izby Skarbowej w W. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu powyższego stanowiska organ odwoławczy wskazał w pierwszej kolejności, że bezpodstawne są twierdzenia Skarżącego o niewykazaniu bezskuteczności egzekucji. Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, że z akt administracyjnych wynika, iż w stosunku do Spółki podejmowane były różne środki egzekucyjne, to jest zajęcie rachunków bankowych, egzekucja z wierzytelności wskazanych przez Skarżącego. Wezwany został również obecny prezes zarządu Spółki w celu wykazania majątku Spółki, organ dążył również do odnalezienia stanowiących własność Spółki ruchomości i nieruchomości. Dyrektor Izby Skarbowej podkreślił, że już 31 sierpnia 2006 roku sporządzony został ze Skarżącym, pełniącym ówcześnie funkcję prezesa zarządu Spółki protokół o stanie majątku Spółki z którego wynika, że na ówczesny moment Spółka nie posiada żadnego majątku trwałego ani obrotowego, jak również żadnego majątku, który znajdowałby się w posiadaniu osób trzecich, a jedyny jej majątek stanowiły wierzytelności wobec osób trzecich.

Dyrektor Izby Skarbowej w W. wskazał również, że organ egzekucyjny prawidłowo kierował zajęcia wierzytelności do dłużników Spółki jak również podniósł, że organ ten nie ma żadnych możliwości przymuszenia adresatów do odbioru kierowanej do nich korespondencji oraz wskazał, że nie będąc wierzycielem nie mógł dokonać zgłoszenia wierzytelności przysługujących Spółce wobec dłużnika, w stosunku do którego ogłoszono upadłość.

Organ nie podzielił również stanowiska co do braku podstaw do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości. Wskazał, że stosownie do art. 5 § 2 rozporządzenia Prezydenta Rzeczpospolitej z 24 października 1934 roku reprezentant przedsiębiorcy zobowiązany zgłosić wniosek o ogłoszenie upadłości w terminie dwóch tygodni od dnia, w którym majątek nie wystarcza na zaspokojenie długów. Już z bilansu Spółki sporządzonego na 31 grudnia 2001 roku wynikało, że wartość zobowiązań spółki wynosiła 616.935,77 złotych zaś wartość majątku Spółki 498.048,68 złotych, co oznacza, że już 14 stycznia 2002 roku istniał obowiązek zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki. Organ podkreślił, że bilans przedsiębiorstwa odzwierciedla w syntetycznej formie skutki decyzji i zdarzeń gospodarczych zaistniałych do dnia jego sporządzenia i daje obraz całej sytuacji finansowej firmy. Wobec powyższego organ odwoławczy podzielił stanowisko organu pierwszej instancji, iż nie zachodziła konieczność przeprowadzenia wnioskowanego przez Skarżącego dowodu z opinii biegłego, wskazując, że z samych bilansów wynika, że zadłużenie Spółki na koniec 2001 roku przekraczało o 25 % majątek firmy, na koniec 2002 roku około 33% a na koniec 2003 roku o100%, powołując się również na znajdujące się w aktach sprawy postanowienie sądu rejestrowego o pozostawieniu w aktach pisma komornika sądowego o umorzeniu postępowania egzekucyjnego wobec Spółki, jako na okoliczności prymy pryzmat których oceniać należy konieczność zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki.

Końcowo organ wskazał, że przywołane w odwołaniu okoliczności dotyczące postępowania spółki-matki nie mogą być rozumiane jako okoliczności wyłączające na gruncie art. 116 §1 o.p. winę Skarżącego w nie zgłoszeniu upadłości.

1.4. Skarżący złożył na powyższą decyzję skargą do tutejszego sądu ponawiając zarzuty i argumentację zawarte w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji i rozstrzygnięcie o kosztach postępowania jak również o wstrzymanie wykonania decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w W. do czasu rozstrzygnięcia skargi.

Rozwijając argumentację przemawiającą za uwzględnieniem skargi Skarżący wskazał, że organ zaniechał złożenia wniosku o wyjawienie majątku oraz nałożenia grzywny na uchylających się dłużników w tym na obecnego członka Zarządu wobec nie wskazania przez niego majątku Spółki. Wskazał, że do zgłoszenia wierzytelności do masy upadłości uprawniony jest nie tylko wierzyciel ale i ten, kto wierzytelność zajął, co oznacza, że również organ egzekucyjny mógł zgłosić wierzytelność wobec Spółki N..

1.5. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. W uzupełnieniu organ wskazał, że organ podatkowy nie był uprawniony do wykonywania praw wierzyciela a w konsekwencji do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości, gdyż w niniejszej sprawie nie doszło do skutecznego zajęcia wierzytelności przysługującej Spółce w stosunku do upadłego dłużnika.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje :

2. Wojewódzkie Sądy Administracyjne powołane zostały do sprawowania kontroli działalności administracji publicznej, przy czym zakres tej kontroli ograniczony jest do kontroli legalności działania organów administracji (art. 1 §1 i 2 ustawy 25 lipca 2002 roku prawo o ustroju sądów administracyjnych, Dz. U. nr 153 poz. 1269). Indywidualne akty administracyjne, takie jak akty wymienione w art. 3 § 2 pkt 1-4a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku (Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze zmianami, zwana dalej p.p.s.a.) podlegają uchyleniu w razie stwierdzenia przez Sąd ich niezgodności z prawem.

Skarga analizowana z uwzględnieniem powyższych kryteriów okazała się uzasadniona, zaskarżona decyzja narusza bowiem przepisy procesowe w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. .

3.1. Z treści art. 116 § 1 i 2 o.p. w brzmieniu obowiązującym w dacie powstania zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za grudzień 2003 roku to jest w styczniu 2004 roku wynika, że przepis ten może zostać zastosowany, a w konsekwencji organ może orzec o odpowiedzialności podatkowej członka zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością o ile ustalone zostanie, że w okresie pełnienia przez członka zarządu powstały zaległości podatkowe a egzekucja z majątku spółki okazała się w całości lub w części bezskuteczna, członek zarządu nie wykazał, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowanie układowe) albo niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło bez jego winy i nie wskazuje mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części.

3.2. W pierwszej kolejności Sąd wskazuje, że podziela ustalenia faktyczne poczynione przez organ co do pełnienia przez Skarżącego funkcji jedynego członka zarządu Spółki w okresie powstania zaległości podatkowej, to jest w styczniu 2004 roku (okoliczność nie kwestionowana przez strony postępowania).

Sąd wskazuje natomiast w tym miejscu, że nie podziela stanowiska ustaleń faktycznych poczynionych przez organy w co do bezskuteczności egzekucji prowadzonej przeciwko spółce jak również co do nie wskazania przez Skarżącego składników mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części.

3.3. W odniesieniu od pierwszej kwestii, to jest ustaleń dotyczących bezskuteczności egzekucji przywołać należy stanowisko wyrażone uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 grudnia 2008 roku (sygn. akt. II FPS 6/08), w której wskazano, że stwierdzenie przez organ podatkowy bezskuteczności egzekucji, o której mowa w art. 116 § 1 o.p. powinno być dokonane po przeprowadzeniu postępowania egzekucyjnego.

Wszczęcie egzekucji administracyjnej następuje, stosownie do treści art. 26 § 5 ust. 1 i 2 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r., nr 229 poz. 1954 ze zm. zwana dalej u.p.e.a.), z chwilą doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego lub doręczenia dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu wierzytelności lub innego prawa majątkowego, jeżeli to doręczeni nastąpiło przed doręczeniem zobowiązanemu odpisu tytuł wykonawczego.

W aktach administracyjnych dotyczących egzekucji prowadzonej przeciwko spółce znajduje się tytuł wykonawczy nr [...] wystawiony na podstawie deklaracji za grudzień 2003 roku (karta 60 akt egzekucyjnych). Z adnotacji zawartych w rubryce 69 wynika, że tytuł ten przesłany został pocztą do dłużnika 8 czerwca 2004 roku. W aktach administracyjnych brak jednak dowodu doręczeni powyższego tytułu wykonawczego. Z akt egzekucyjnych nie wynika również, aby tytuł ten został doręczony dłużnikowi, to jest spółce w toku czynności egzekucyjnych stosownie do treści art. 80 § 3 czy 89 § 3 pkt 3 u.p.e.a.

Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że tytuł wykonawczy nr [...] wymieniony został w postanowieniu Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w W. z [...] września 2009 roku w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego, jako jeden z tytułów na podstawie których prowadzona była egzekucja przeciwko Spółce. Jednak już w uzasadnieniu powyższego postanowienia, w którym wymieniano poszczególne tytuły wraz z datami ich doręczenia Spółce i kwotą kosztów egzekucyjnych tytułu ten nie został wymieniony.

Wobec powyższego, Sąd nie może podzielić ustaleń organów podatkowych co do bezskuteczności egzekucji przeprowadzonej przeciwko spółce z tytułu zaległości podatkowej za grudzień 2003 roku. W ocenie Sądu, uznając, że egzekucja zaległości podatkowej za grudzień 2003 roku okazała się bezskuteczna organ podatkowy naruszył zasady postępowania dowodowego określone w art. 122, 187 § 1 i 191 o.p., przy czym naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dopiero bowiem w ustalenie, że egzekucja prowadzona przeciwko Spółce okazała się bezskuteczna skutkuje możliwością orzekania co do odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe Spółki objęte powyższym postępowaniem egzekucyjnym.

3.4. Sąd wskazuje w tym miejscu, że powyższa okoliczność ma również znaczenie dla możliwości orzekania o odpowiedzialności podatkowej członka zarządu, z uwagi na wpływ przedawnienia zobowiązania dłużnika głównego na możliwość orzekania o odpowiedzialności za zaległości podatkowe przez osobę trzecią. W tym zakresie, Sąd podziela pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 20 marca 2009 roku I FSK 346/08. Wyrok ten dotyczył kwestii związanych z odpowiedzialnością za zaległości podatkowe wspólników spółek osobowych, jednak zawarte w nim rozważania dotyczące wpływu przedawnienia zobowiązania dłużnika głównego na możliwość orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej osób trzecich mają charakter ogólny, odnoszący się również do niniejszej sprawy.

W powyższym wyroku Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że " nie może ulegać wątpliwości, że ewentualne przedawnienie zobowiązania podatkowego podatnika stanowi przeszkodę do orzekania o odpowiedzialności osób trzecich. Taka konsekwencja wynika zresztą wprost z treści art. 118 § 1 Ordynacji podatkowej. Powstaje jednak pytanie jakie są konsekwencje prawne sytuacji, w której wydano decyzję o odpowiedzialności osoby trzeciej po czym doszło do wygaśnięcia zobowiązania pierwotnego dłużnika?

Problem ten doktryna rozwiązuje głosząc, że w takim przypadku decyzja o odpowiedzialności osoby trzeciej traci swoje podstawy, gdyż staje się bezprzedmiotową. Wygaśnięcie zobowiązania pierwotnego dłużnika powoduje tym samym zwolnienie z odpowiedzialności osoby trzeciej, w konsekwencji czego jej odpowiedzialność wygaśnie jeszcze przed upływem terminu, o którym mowa w art. 118 § 2 Ordynacji podatkowej (vide: uwagi do art. 118 Ordynacji podatkowej R. Dowgiera [w:] C. Kosikowski, L. Etel, R. Dowgier, P. Pietrasz, S. Presnarowicz, Ordynacja podatkowa. Komentarz, Wolters Kluwer Polska 2006 r. str. 488).

Stanowisko takie godzi się zaaprobować. Przemawia za nim w szczególności charakter odpowiedzialności jaką, na gruncie Ordynacji podatkowej, ponoszą osoby trzecie. Odpowiedzialność ta jest, co warto podkreślić, odpowiedzialnością akcesoryjną i następczą (szerzej na ten temat R. Dowgier [w:] cyt. wyżej Komentarzu, op. cit., str. 442 i nast.) oraz w uchwale 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 09.03.2009 r., sygn. I FSK 4/08) a nie odszkodowawczą.

Odpowiedzialność akcesoryjna oznacza, że jest to odpowiedzialność, której źródłem jest cudze zobowiązanie (tu: podatkowe), które nie zostało wykonane. Innymi słowy, jest to odpowiedzialność, jaką prawem określony krąg osób ponosi za cudzy dług (tu: podatkowy). Stąd też ażeby osoba trzecia mogła ponieść taką odpowiedzialność koniecznym jest powstanie zobowiązania, którego pierwotny dłużnik nie wykonał. Konstatacja taka ujawnia zatem istnienie ścisłej więzi między owym długiem (pierwotnym) a odpowiedzialnością, jaką za tenże dług ponoszą osoby trzeciej, na którą zresztą judykatura zwraca uwagę (por. m. in.: uchwała Sądu Najwyższego z dnia 04.12.2008 r., sygn. II UZP 6/08, M. P. Pr. z 2009 r., nr 2, str. 94, także Biul. SN z 2008 r., nr 12, poz. 20). Więź owa sprawia przy tym, że odpowiedzialność osoby trzeciej nie powstanie dopokąd nie powstanie zobowiązanie pierwotne (oraz nie zaistnieją dodatkowe, prawem określone, okoliczności), jak też powoduje jej ustanie z momentem wygaśnięcia z jakiegokolwiek powodu zobowiązania pierwotnego.

Stąd też nie może wzbudzać kontrowersji zaprezentowany wyżej pogląd, że wygaśnięcie zobowiązania pierwotnego dłużnika zwalnia z odpowiedzialności osobę trzecią, na której ciąży akcesoryjna odpowiedzialność za tenże dług".

W konsekwencji stwierdzić należy, że organ drugiej instancji może orzekać o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej po upływie terminu o którym mowa w art. 118 § 1 o.p. ale jedynie do momentu przedawnienia zobowiązania dłużnika głównego.

3.5. Sąd nie podziela również ustaleń faktycznych poczynionych przez organ co do nie wskazania przez Skarżącego mienia, z którego możliwa byłaby egzekucja zaległości podatkowych w znacznej części.

Skarżący w toku prowadzonego w stosunku do niego postępowania podatkowego wskazał w piśmie z 10 listopada 2008 roku wierzytelności przysługujące spółce wobec konkretnie wskazanych podmiotów, a wynikające z wydanych przeciwko nim nakazów zapłaty.

Organ egzekucyjny istotnie, jak wynika z akt egzekucyjnych, dokonał zajęcia powyższych wierzytelności (po wskazaniu przez Skarżącego znanych mu adresów, jak równie po samodzielnym poszukiwań adresów dłużników Spółki). Podkreślenia wymaga jednak, że organ poprzestał wyłącznie na wystosowaniu powyższych zawiadomień, nie podejmując następnie żadnych czynności mających na celu dalsze wyegzekwowanie należności. Działanie takie uznać należy za niewystarczające.

Tytułem przykładu wskazać należy, że z nakazu zapłaty z 11 marca 2004 roku (sygn. akt [...]) dołączonego przez Skarżącego do pisma z 10 listopada 2008 roku wynika, że Pan A. S. zobowiązany jest do zapłacenia na rzecz spółki kwoty 28.506,30 złotych z ustawowymi odsetkami oraz kwoty 2938,90 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Organ egzekucyjny tymczasem, po otrzymaniu do Pana S. pisma, że nie prowadzi obecnie żadnych kontaktów ze spółką a zadłużenie z 2002 roku przeterminowało się, nie podjął żadnych dodatkowych czynności, Przypomnieć należy w tym miejscu, że zgodnie z treścią art. 125 § 1 kc, roszczenie stwierdzone prawomocnym orzeczeniem sądu przedawnia się z upływem lat 10, choćby okres przedawnienia dla danego roszczenia był krótszy. W realiach niniejszej sprawy oznacza to, że jeżeli nakaz zapłaty z 11 marca 2004 roku stał się prawomocny, to objęte nim wierzytelności przedawniają się z dniem 11 marca 2014 roku. Organ egzekucyjny nie skorzystał jednak z możliwości wynikających z art. 71a u.p.e.a. i nie przeprowadził u A. S. żadnych czynności kontrolnych, które pozwoliłyby na ewentualne stwierdzenie czy dłużnik zajętej wierzytelności uchyla się od jej spełnienia, a w razie ustalenia zaistnienia takiej okoliczności, na wystawienie tytułu wykonawczego przeciwko dłużnikowi zajętej wierzytelności w trybie art. 71b u.p.e.a.

Również w stosunku do J. C., który jak wynika z nakazu zapłaty z 26 listopada 2004 roku (sygn. akt [...]) był dłużnikiem Spółki na kwotę 28.194,20 złotych z ustawowymi odsetkami od 10 sierpnia 2004 roku organ egzekucyjny ograniczył Się jedynie do wysłania zawiadomienia i pomimo braku zwrotnego poświadczenia odbioru nie podjął żadnych kolejnych czynności, które pozwoliłyby na pustelnie, czy wierzytelność wynikająca z powyższego nakazu zapłaty istnieje i czy możliwe jest jej uzyskanie w toku postępowania egzekucyjnego.

Organ po otrzymaniu informacji, że dłużnik P. Sp. z o.o. z siedzibą w P. (zobowiązany na mocy nakazu zapłaty z 16 grudnia 2004 roku do zapłaty na rzecz spółki kwoty 3318,40 złotych) wyprowadził się z dotychczasowej siedziby również zaniechał podjęcia jakichkolwiek dalszych działań mających na celu ustalenie adresu dłużnika, istnienia wierzytelności oraz możliwości jej uzyskania w toku postępowania egzekucyjnego.

Z uwagi na powyższe, nie jest możliwe podzielenie ustaleń faktycznych poczynionych przez organ podatkowy z których wynika, że Skarżący nie wskazał mienia z którego możliwe byłoby zaspokojenie zaległości podatkowych w znacznej części. Wobec ograniczenia się przez organ egzekucyjny wyłącznie do wystosowania zawiadomień o zajęciu wierzytelności bez podjęcia dalszych czynności nie jest możliwe ustalenie, czy istotnie mienie wskazane przez Skarżącego pozwala na zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części. Również i co do tej części ustaleń faktycznych organ podatkowy naruszył zasady postępowania dowodowego określone w art. 122, 187 § 1 i 191 o.p., przy czym naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Członek zarządu może bowiem zwolnić się z odpowiedzialności o której mowa w art. 116 o.p. jeżeli wskaże mienie, z którego możliwe jest zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części.

3.6. Sąd wskazuje w tym miejscu, że nie można jednak organowi drugiej instancji zarzucić naruszenia art. 71, 71a, 71b, 119, 168d i 168e u.p.e.a. Organ podatkowy drugiej instancji nie stosował powyższych przepisów, gdyż adresowane są one do organu egzekucyjnego a nie do organu podatkowego orzekającego o odpowiedzialności podatkowej członka zarządu.

3.7. Sąd podziela natomiast ustalenia faktyczne organu co do zachodzenia przesłanek do ogłoszenia upadłości już 14 stycznia 2002 tj w w terminie 14 dni licząc od dnia w którym wartość zobowiązań przekroczyła wartość majątku spółki. Sąd podziela również stanowisko organu drugiej instancji, zgodnie z którym organ podatkowy może dokonać oceny, czy sytuacja finansowa spółki uzasadnia złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości. W aktach administracyjnych znajdują się odpisy kolejnych sprawozdań finansowych składanych przez Spółkę do akt krajowego Rejestru Sądowego za 2002 i 2004 rok potwierdzające ustalenia organu podatkowego co do systematycznego wzrostu zadłużenia spółki w stosunku do jej majątku i co do faktu, że zobowiązania te przekraczały majątek spółki, co zarówno w świetle art. 5 ust. 2 rozporządzenia Prezydenta Rzeczpospolitej Polskiej z 24 października 1934 roku prawo upadłościowe jak i w świetle art. 11 ust. 2 ustawy z 28 lutego 2003 roku prawo upadłościowe i naprawcze obligowało do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości. Sąd nie podziela więc w tym zakresie zarzutu naruszenia art. 122 o.p. i 197 § 1 o.p.

3.8. Sąd nie podziela również poglądu Skarżącego, że nie można mu przypisać w winy w nie zgłoszeniu wniosku o ogłoszenie upadłości. Powoływane przez Skarżącego okoliczności, że udziałowiec spółki nie wyrażał zgody na postawienie spółki w stan upadłości czy też groził Skarżącemu złożeniem zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa działania na szkodę spółki w razie zgłoszenia takiego wniosku nie mogą być traktowane jako zwalniające Skarżącego z obowiązku zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości spółki w razie zaistnienia ustawowych przesłanek.

Sąd podkreśla w tym miejscu, że Skarżący godząc się na powołanie w skład zarządu godził się jednocześnie na wszelkie związane z tym prawa i obowiązki. Zgodnie z art. 201 § 1 ksh zarząd prowadzi sprawy Spółki i reprezentuje spółkę. Obejmując funkcję członka zarządu Spółki Skarżący zgodził się również na przyjęcie obowiązku prowadzenia spraw Spółki i związaną z tym odpowiedzialność wobec Spółki, wspólników, podmiotów trzecich, jak również Skarbu Państwa.

3.9. Końcowo sąd wskazuje, że zarzucając organom naruszenie art. 116 o.p. Skarżący poprzez nieprawidłowe uznanie, że zachodziły przesłanki do ogłoszenia upadłości spółki jak również, że Skarżący ponosi winę w niezgłoszeniu wniosku o ogłoszenie upadłości Skarżący kwestionował prawidłowość ustaleń faktycznych poczynionych przez organy. Jak już wyżej wskazano, w ocenie sądu powyższe ustalenia poczynione zostały przez organy w sposób prawidłowy, z uwzględnieniem wskazań zawartych w ordynacji podatkowej.

4. Z uwagi na zakwestionowanie przez sąd ustaleń faktycznych poczynionych przez organy co do bezskuteczności egzekucji oraz co do nie wskazania przez Skarżącego mienia z którego zaległość podatkowa mogłaby zostać zaspokojona w znacznej części, rozpoznając sprawę organ podatkowy dokona ponownej oceny materiału dowodowego zebranego w sprawie w celu ustalenia, czy zachodzą przesłanki do orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej Skarżącego za zaległości podatkowe spółki.

Organ dokonując ponownego ustalenia stanu faktycznego zobowiązany będzie również do zbadania, czy zobowiązanie podatkowe spółki za grudzień 2003 roku nie uległo przedawnieniu.

5. Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdzając, że zaskarżona decyzja narusza przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, uchylił ją działając stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. O zakresie w jakim zaskarżona decyzja nie może być wykonana sąd orzekł stosownie do treści art. 152 p.p.s.a. Podstawą rozstrzygnięcia o kosztach postępowania był art. 200 i 205 p.p.s.a.