Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1472/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2007-02-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Sygn. akt I SA/Kr 1472/05 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 21 lutego 2007r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Urszula Zięba, Sędziowie: WSA Ewa Długosz - Ślusarczyk, Asesor: WSA Jarosław Wiśniewski (spr), Protokolant: Aneta Kubacka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lutego 2007r., sprawy ze skargi M. A., na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia16 września 2005 nr [...], przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania podatkowego w sprawie podatku od towarów i usług za kwiecień 2004 r., skargę oddala


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2005 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego odmówił zawieszenia postępowania podatkowego wszczętego w dniu [...] grudnia 2004 r. wobec M. A. w sprawie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za miesiąc kwiecień 2004 r. W uzasadnieniu postanowienia organ podatkowy podniósł, iż w toku postępowania podatkowego Naczelnik Urzędu Skarbowego wydał w stosunku do M. A. w dniu [...] lutego 2005 r. decyzję określającą zobowiązanie w podatku od towarów i usług za kwiecień 2004 r. Od powyższej decyzji zostało wniesione odwołanie. Decyzją z dnia [...] maja 2005 r. Dyrektor Izby Skarbowej uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ podatkowy pierwszej instancji. M. A. zaskarżyła wskazaną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej wnosząc skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie i w związku z tym wniosła o zawieszenie postępowania podatkowego w sprawie. Wnioskowane zawieszenie nie ma, w przekonaniu organu podatkowego, podstaw prawych, gdyż powoływano jako jego podstawę to, że rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji było uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez sąd administracyjny. Wnioskująca nie wskazała jakie zagadnienie wstępne wymaga rozstrzygnięcia przez sąd. Podniesiono, iż pod pojęciem zagadnienia wstępnego należy rozumieć sytuację w której wydanie orzeczenia merytorycznego w sprawie, będącej przedmiotem postępowania, uwarunkowane jest uprzednim rozstrzygnięciem wstępnego zagadnienia prawnego, należącego do kompetencji innego organu państwowego przed którym toczy się postępowanie. Sąd administracyjny dokonuje kontroli legalności zaskarżonej decyzji, oceniając czy decyzja nie narusza przepisów prawa w dacie jej wydania, co nie stanowi zagadnienia wstępnego o którym mowa w art. 201 § 1 pkt 2 ordynacji podatkowej.

Na powyższe postanowienie podatniczka wniosła zażalenie zarzucając mu naruszenie art. 201 § 1 pkt 2 ordynacji podatkowej poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie. W oparciu o powyższy zarzut wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia i zawieszenie postępowania w sprawie. Zdaniem podatniczki w toku przedmiotowego postępowania podatkowego zaistniała podstawa do jego zawieszenia, ponieważ dalsze jego prowadzenie jest uzależnione od rozstrzygnięcia zapadłego w wyniku wniesienia skargi do sądu. Za niedopuszczalną należy uznać sytuację w której organ pierwszej instancji, prowadząc w dalszym ciągu postępowanie podatkowe, wydałby nową decyzję merytoryczną w sytuacji gdy, wobec uwzględnienia skargi przez sąd administracyjny i uchylenia decyzji organu drugiej instancji, decyzja organu pierwszej instancji, chociaż nieostateczna, znajdowałaby się nadal w obrocie prawnym.

Postanowieniem z dnia 16 września 2005 r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu postanowienia organ podatkowy drugiej instancji podniósł, iż zagadnienie wstępne to sytuacja w której wydanie orzeczenia merytorycznego w sprawie będącej przedmiotem postępowania przed właściwym organem uwarunkowane jest uprzednim rozstrzygnięciem wstępnego zagadnienia prawnego, ocena zaś tego zagadnienia wstępnego, gdyby ono samo w sobie mogło być przedmiotem odrębnego postępowania należy, ze względu na jego przedmiot, do kompetencji innego organu państwowego niż ten, przed którym toczy się postępowanie w głównej sprawie. Jest to jednocześnie zagadnienie, które nie było przedmiotem prawomocnie przesądzonym w innej sprawie. W przekonaniu organu odwoławczego wniesienie skargi do sądu administracyjnego na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej uchylającą decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego i przekazującą sprawę do ponownego rozpoznania nie jest przesłanką powodującą obowiązek zawieszenia postępowania podatkowego prowadzonego przez Urząd Skarbowy, gdyż przedmiotem skargi nie jest zagadnienie wstępne od którego zależy merytoryczne rozpatrzenie sprawy.

W skardze do sądu administracyjnego M. A. zarzuciła zaskarżonemu postanowieniu naruszenie przepisów postępowania a to art. 201 § 1 pkt 2 ordynacji podatkowej i w oparciu o powyższy zarzut wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi podatniczka podniosła, iż pod pojęciem zagadnienia wstępnego rozstrzyganego przez sąd, w tym również wojewódzki sąd administracyjny, należy rozumieć także postępowanie zainicjowane skargą na decyzję w postępowaniu podatkowym. Odmienna interpretacja prowadziłaby do sytuacji gdzie organ pierwszej instancji mógłby wydać decyzję merytoryczną, która w przypadku uwzględnienia skargi przez WSA, wydanej w wyniku rozpoznania odwołania od decyzji pierwszej instancji, byłaby drugą decyzją merytoryczną w tej samej sprawie, funkcjonującą w obrocie prawnym.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko oraz argumentację zaprezentowaną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Odnosząc się do zarzutów organ powtórzył, iż zagadnienie wstępne, uzasadniające zawieszenie postępowania, to sytuacja w której wydanie orzeczenia merytorycznego w sprawie będącej przedmiotem postępowania przed właściwym organem uwarunkowane jest uprzednim rozstrzygnięciem określonego zagadnienia prawnego, ocena zaś tego zagadnienia, gdyby ono same w sobie mogło być przedmiotem odrębnego postępowania, należy ze względu na jego przedmiot do kompetencji innego organu państwowego niż ten, przed którym toczy się postępowanie w sprawie głównej i nie zostało dotychczas prawomocnie rozstrzygnięte w innej sprawie. Przedmiotem zaskarżenia skargą do sądu administracyjnego nie jest zagadnienie wstępne, od którego zależałoby merytoryczne rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji przez Naczelnika Urzędu Skarbowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002 Nr 153, poz. 1270) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej z punktu widzenia legalności tj. z punktu widzenia zgodności zaskarżonych decyzji z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Zgodnie z dyspozycją art. 145 § 1 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002 Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. - zwanej dalej p.p.s.a.), Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub części, jeżeli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, gdy naruszenie prawa daje podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego oraz gdy sąd stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.

Analiza akt prowadzonego postępowania oraz zarzutów podniesionych w skardze doprowadziły Sąd do przekonania, iż przy wydawaniu zaskarżonej decyzji nie doszło do naruszenia przepisów procedury uzasadniających uchylenie zaskarżonej decyzji.

Odwołując się do art. 201 ust. 1 pkt. 2 ordynacji podatkowej należy stwierdzić, iż organ podatkowy zobowiązany jest obligatoryjnie zawiesić postępowanie w sytuacji gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji jest uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Na tej podstawie w niniejszej sprawie podatniczka wystąpiła o zawieszenie postępowania podatkowego w związku z toczącym się postępowaniem przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Krakowie w przedmiocie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej uchylającej decyzję organu podatkowego pierwszej instancji i przekazującej sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Słusznie organy podatkowe pierwszej i drugiej instancji uznały, iż w przedmiotowej sytuacji rozstrzygnięcie wydane przez sąd administracyjny nie będzie mieć charakteru wstępnego a tym samym brak jest podstaw do zawieszenia postępowania. Zasadnie zostało przez nie podniesione, iż zagadnienie wstępne, obejmuje sytuację w której wydanie orzeczenia merytorycznego w sprawie będącej przedmiotem postępowania przed właściwym organem, uwarunkowane jest uprzednim rozstrzygnięciem innego - określonego zagadnienia prawnego.

Jak to podnoszone jest w orzecznictwie zagadnienie wstępne stanowić może tylko kwestia prawna, która albo ujawniła się w toku postępowania i dotyczy istotnej dla sprawy przesłanki decyzji, albo z przepisów prawa materialnego wprost wynika konieczność rozstrzygnięcia danej kwestii prawnej (tak wyrok NSA o/Warszawa z dnia 6 września 2002 r., V SA 2414/01, niepublikowany). Należy podkreślić, iż zagadnienie wstępne przede wszystkim posiada charakter materialnoprawny i dotyczy tego rodzaju przesłanki wydania decyzji. Charakter formalnoprawny zagadnienie wstępne może posiadać tylko w kwestiach podmiotowych, dotyczących zarówno strony postępowania, jak i organu administracji publicznej (por. B. Dauter w: S. Babiarz, B. Dauter, B. Gruszczyński, R. Hauser, A. Kabat, M. Niezgódka - Medek, Ordynacja podatkowa. Komentarz., Warszawa 2006, s. 631). Zaprezentowane stanowiska w pełni podziela sąd orzekający w niniejszej sprawie

Z powyższych względów nie sposób uznać, iż poddanie decyzji kontroli sądowo - administracyjnej, nie mającej znaczenia z materialnoprawnego punktu widzenia, stanowi zagadnienie prejudycjalne w odniesieniu do dalszego toku postępowania (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 19 kwietnia 2004 r., III SA 3116/02, niepublikowany).

Zagadnienie wstępne ma bowiem charakter zewnętrzny i stanowi okoliczność, która musi być przesądzona, zanim zostanie wydane rozstrzygnięcie w konkretnej sprawie. Należy stwierdzić, że ustawodawca przyjął założenie, iż zaskarżenie decyzji organu podatkowego drugiej instancji do sądu administracyjnego samo w sobie nie wstrzymuje wykonalności zaskarżonej decyzji. W ramach postępowania sądowego skarżący może wystąpić z tego rodzaju wnioskiem. Wstrzymanie wykonalności nie sposób utożsamiać z zawieszeniem postępowania, gdyż dotyczy przedmiotowo odmiennej sfery postępowania administracyjnego (zawieszenie - całego postępowania, natomiast wstrzymanie wykonalności decyzji - "zawieszenie" skuteczności zapadłego rozstrzygnięcia). Zaskarżenie decyzji do sądu administracyjnego dokonywane jest w ramach jednego postępowania w konkretnej sprawie, które z etapu administracyjnego przechodzi w etap kontroli dokonywanej przez sąd. Z powyższych względów nie sposób uznać za racjonalne stwierdzenie, że w ramach jednego postępowania, dotyczącego tej samej kwestii, może istnieć zagadnienie prejudycjalne w postaci orzeczenia sądu, w stosunku do prowadzonego, po uchyleniu przez organ odwoławczy i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania decyzji organu podatkowego pierwszej instancji, dalszego toku postępowania.

Oceniając całokształt postępowania oraz zarzuty zgłoszone w skardze przez M. A. Sąd uznał, iż w niniejszej sprawie postępowanie zostało przeprowadzone w sposób prawidłowy a w jego toku nie zostały naruszone żadne przepisy procedury. Tym samym, Sąd stwierdził, iż brak jest jakichkolwiek podstaw do kwestionowania zasadności i prawidłowości wydanych postanowień.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za bezzasadną i na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł o jej oddaleniu.