Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SAB/Wa 89/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-05-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Zobowiązano ... i stwierdzono, że bezczynność miała miejsce bez rażącego naruszenia prawa
Powołane przepisy: article: art. 1 ust. 1
journal: Dz.U. 2001 nr 112 poz 1198
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Marcinkowska Sędzia WSA Anna Mierzejewska Sędzia WSA Adam Lipiński (spraw.) Protokolant specjalista Elwira Sipak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 maja 2013 r. sprawy ze skargi W. D. na bezczynność P. S.A. z siedzibą w W. w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia 10 sierpnia 2011 r. o udostępnienie informacji publicznej 1) zobowiązuje P. S.A. do rozpoznania wniosku W. D. z dnia 10 sierpnia 2011 r. o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz aktami postępowania; 2) stwierdza, że bezczynność organu w zakresie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3) zasądza od P. S.A. na rzecz skarżącego W. D. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

W. D. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność P. S.A., zarzucając tej Spółce brak udostępnienia informacji publicznej wskazanej we wniosku z dnia 10 sierpnia 2011 r., dotyczącej przedstawienia mu kserokopii wszelkich ewentualnych decyzji, stanowiących podstawę lokalizacji i budowy linii elektroenergetycznych na działce o nr ewidencyjnym [...] położonej w J., stanowiącej własność skarżącego, dla której Sąd Rejonowy w J. prowadzi księgę wieczystą o numerze [...] - w terminie wskazanym w art. 13 ust.1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. nr 112, poz. 1198 ze zm.).

W związku z powyższym W. D. zażądał stwierdzenia bezczynności ww. Spółki i zobowiązanie jej do udzielenia informacji oraz o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

W uzasadnieniu skargi wskazał między innymi na treść art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej, który stanowi, iż zobowiązanymi do udostępniania informacji publicznej, oprócz władz publicznych, są również inne podmioty wykonujące zadania publiczne. Podkreślił, iż pismo P. S.A. z dnia [...] lipca 2012 r. nie stanowi żądanej informacji publicznej i do dnia wniesienia skargi Spółka ani nie udzieliła informacji, ani nie wydała rozstrzygnięcia w sprawie odmowy jej udostępnienia, czy też w sprawie umorzenia postępowania o udostępnienie informacji publicznej.

W odpowiedzi na skargę P. S.A. wniósły o jej odrzucenie, ewentualnie o oddalenie skargi.

W uzasadnieniu stanowiska Spółka wskazała, że pismem z dnia 27 listopada 2012 r., (pismo załączone do skargi) poinformowała skarżącego, iż żądana informacja, przez którą należy rozumieć decyzję, o której mowa w piśmie Spółki z dnia 19 lipca 2012r. (pismo załączone do skargi), dotyczy wniosku skierowanego w indywidualnej sprawie (tj. w sprawie roszczenia o bezumowne korzystanie i o ustanowienie służebności przesyłu), a zatem decyzja ta nie stanowi informacji publicznej, do której zastosowanie miałaby ustawa o dostępie do informacji publicznej. Jednocześnie w piśmie tym Spółka poinformowała skarżącego, że nie jest uprawniona do wydawania żadnych odpisów decyzji administracyjnych. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych w sprawach z zakresu ustawy o dostępie do informacji publicznej, wskazała że samo powoływanie się na ustawę o dostępie do informacji nie implikuje konieczności jej stosowania, jeśli z całokształtu okoliczności wynika, że skarżący ma zapewniony dostęp do żądanych informacji w innym trybie i jeżeli jest to wniosek w indywidualnej sprawie. W takim przypadku skarga na bezczynność organu w przedmiocie dostępu do informacji publicznej jako niedopuszczalna winna podlegać odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi.

Nadto skarżący w piśmie z dnia 10 sierpnia 2011 r. wystąpił o udzielenie informacji w swojej konkretnej sprawie, czyli sprawie indywidualnej, a nie publicznej. Jego żądnie o udostępnienie informacji publicznej nie jest sformułowane od strony zbiorczej objętej interesem publicznym (uzasadniającym stosowanie ustawy o dostępie do informacji publicznej), ale od strony indywidualnego interesu właściciela nieruchomości, który domaga przekazania informacji, dotyczących wybudowania na jego nieruchomości urządzeń służących przesyłania energii elektrycznej, w związku z takim usytuowaniem tych urządzeń, kieruje swoje roszczenia cywilne względem aktualnego ich właściciela. Zatem uzyskane w taki sposób informacje mają służyć dochodzeniu względem Spółki roszczeń cywilnych. W ocenie Spółki wystarczające dla wyczerpania obowiązku informacyjnego było wystosowanie do skarżącego pisma z dnia 27 listopada 2012 r. informującego niemożności zastosowanie w tej konkretnej sprawie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Jeśli sprawa nie dotyczy informacji publicznej wydanie decyzji administracyjnej odmownej jest niezgodne z przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej - w takim bowiem zakresie wystarczającym jest pismo informacyjne. Zatem Spółka nie była w bezczynności w niniejszej sprawie, co uzasadnia alternatywny wniosek o oddalenie skargi.

Powyższe twierdzenia zostały podtrzymane w załączniku do protokołu rozprawy złożonego przez pełnomocnika P. S.A. - radcę prawnego K. F. Nadto w piśmie tym wskazano, iż jakkolwiek w jej ocenie P. S.A. mieszczą się w katalogu podmiotów wykonujących informacje publiczną i dane dotyczące informacji publicznej pozostające w dyspozycji Spółki stanowią informacje publiczną to nie bez znaczenia jest tu okoliczność, iż żądane we wniosku dokumenty (decyzje) nie zostały wytworzone przez Spółkę, a nadto, Spółka powinna posiadać możliwości ochrony przed roszczeniami właścicieli nieruchomości, na których posadowiono urządzenia służące działalności tejże Spółki, zwłaszcza możliwości nie ujawniania dokumentów, jeżeli ma to służyć ochronie jej prawnie usprawiedliwionych interesów. Twierdzenie to jest istotne w kontekście istnienia bezpośredniego związku przyczynowego pomiędzy żądanym w przedmiotowym wniosku dokumentem a cywilnym aspektem sprawy – roszczeniem skarżącego. Pytanie to w istocie zmierza do żądania wylegitymowania się przez Spółkę tytułem prawnym do posadowienia na określonym terenie urządzeń służących działalności tejże Spółki.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył , co następuje:

Zgodnie z art. 3 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę między innymi w zakresie orzekania w sprawach skarg na bezczynność.

Bezczynność rozumiemy na ogół jako bezczynność organu administracyjnego, która występuje gdy organ ten zobowiązany jest do podjęcia przewidzianej prawem czynności, nie podejmuje jej w terminie określonym przez przepisy prawa. Sądy administracyjne rozpatrują skargi na bezczynność wyłącznie w przypadku postępowań, które mogą zakończyć się wydaniem decyzji administracyjnych, postanowień wydanych w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie, albo kończących postępowanie, a także postanowień rozstrzygających sprawę co do istoty, lub też wydaniem innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.

Stosownie do treści art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej do udostępniania informacji publicznych obowiązane są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne (pkt 5 wyżej wskazanego przepisu). Zatem podmioty niebędące organami administracji, z uwagi na wykonywanie zadań publicznych, mogą być zobowiązane do wykonywania obowiązku udostępniania określonych informacji publicznych na zasadach określonych w ustawie o dostępie do informacji publicznej i z tego powodu podlegać właściwości sądów administracyjnych w sprawach o bezczynność.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu tej ustawy i podlega udostępnieniu na określonych w tej ustawie zasadach.

W niniejszej sprawie bezsporne jest, iż P. S.A., jako podmiot wykonujący zadania publiczne, jest podmiotem generalnie zobowiązanym do udzielania informacji publicznej, zgodnie z ustawą o dostępie do informacji publicznej, co wynika z treści art. 4 ust. 1 pkt 5 tej ustawy. Kwestia ta jest poruszana przez skarżoną Spółkę i w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie jest ona oczywista, gdy zważy się na zadania Spółki w zakresie elektroenergetyki w Polsce.

Prawidłowe rozstrzygniecie niniejszej sprawy sprowadza się do ustalenia, czy zakres objęty przedmiotowym żądaniem udzielenia informacji publicznej (pismo skarżącego z dnia 10 sierpnia 2011 r.), z uwagi na (zasygnalizowanie w tym piśmie przez skarżącego) ewentualne roszczenia cywilno-prawne wobec Spółki, z tytułu posadowienia na terenie należącym do skarżącego urządzeń służących działalności tejże Spółki, mieści się w pojęciu informacji publicznej, rozumianej w kontekście przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej.

W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odpowiedź na powyższe pytanie jest twierdząca.

Przedstawione we wniosku z dnia 10 sierpnia 2011 r. zagadnienie - przedstawienia kserokopii wszelkich decyzji, stanowiących podstawę lokalizacji i budowy linii elektroenergetycznych w J. na działce W. D. o nr ewidencyjnym [...] - stanowi informację publiczną. Powyższe ustalenie wynika z następujących przesłanek. Pytanie dotyczy sfery publicznej, zaś budowa przedmiotowej linii elektroenergetycznych, jak wynika z pisma P. S.A z dnia [...] lipca r. 2012 r. miała miejsce w latach 1968, 1978, i 1986, a zatem w czasach Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej, co wskazuje, iż była to inwestycja realizowana ze środków państwowych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie dostrzega, iż ewentualne udzielenie informacji publicznej może stanowić ważny element dla skarżącego w powyższej sprawie, jednakże nie sposób nie dostrzegać także, iż wskazanie przez P. S.A decyzji, stanowiących podstawę do faktycznego i prawnego posadowienia linii elektroenergetycznych na określonym terenie może w sposób kategoryczny wyjaśnić wyżej wspomniane kwestie sporne pomiędzy stronami, zwłaszcza, iż Spółka nie zaprzecza istnieniu takich decyzji, co wynika z tenoru jej pism z dnia [...] lipca 2012 r. i z dnia [...] listopada 2012 r. Nadto, wylegitymowanie się przez Spółkę dokumentem potwierdzającym jej prawa do zrealizowania przedmiotowej inwestycji wydaje się oczywistym obowiązkiem wynikający z dobrych obyczajów – wykazania swojego prawa, gdy jest ono kwestionowane.

Jednakże niniejsza sprawa, rozpatrywana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie dotyczy jedynie kwestii informacji publicznej, tak więc dalsze rozwijanie powyższego zagadnienia jest tu zbędne.

Z punktu uregulowań ustawy o dostępie do informacji publicznej podkreślenia wymaga to, iż prawo do uzyskania prostej informacji publicznej posiada każdy, bez potrzeby wskazywania na cel przyświecający uzyskaniu tej informacji, czy wykazywania istnienia interesu prawnego lub faktycznego (art. 2 ustawy). Także na tym etapie ewentualnych sporów miedzy stronami, co do posadowienia linii elektroenergetycznych na określonym terenie, nie można wskazać na uregulowania innej ustawy, która umożliwiałaby skarżącemu dostęp do żądanej informacji, co w rozumieniu art. 1 ust. 2 wyłączałoby stosowanie ustawy o dostępie do informacji publicznej, a ściślej na taką możliwość wprost nie wskazuje skarżona Spółka, ani w swoich pismach z dnia 19 lipca 2012 r. i z dnia 27 listopada 2012 r. ani w pismach składanych do sądu administracyjnego po zawiśnięciu sprawy.

Wskazywane przez P. S.A orzeczenia sądów administracyjnych dotyczą nieco innej sytuacji - gdy skarżący mając zagwarantowany, poprzez przepisy innych ustaw, dostęp do żądanej informacji nie realizuje swoich uprawnień z tych ustaw, a prawo do informacji wywodzi z przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. W stanach faktycznych wskazanych w powyższych orzeczeniach znajduje zastosowanie art. 1 ust. 2 przedmiotowej ustawy.

W niniejszej sprawie taka sytuacja nie występuje.

Natomiast podniesiona w załączniku do protokołu rozprawy, przez pełnomocnika Spółki, kwestia - czy Spółka powinna posiadać możliwości ochrony przed roszczeniami właścicieli nieruchomości, na których posadowiono urządzenia służące działalności tejże Spółki, zwłaszcza możliwości nie ujawniania dokumentów, jeżeli ma to służyć ochronie jej prawnie usprawiedliwionych interesów - stanowi zagadnienie regulowane w drodze art. 14 ust. 2 w wz. z art. 16 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Zagadnienie to powinno zatem zostać wyartykułowane w formie decyzji odmawiającej udostępnienia informacji publicznej (art. 16), charakterystycznej dla omawianej ustawy i wówczas zagadnienie to może zostać w tym konkretnym stanie faktycznym ocenione przez sąd administracyjny.

Podnieść tu należy, iż wskazane przez Spółkę w piśmie z dnia [...] lipca 2012 r. przepisy regulujące tryb wywłaszczania nieruchomości pod inwestycje oraz orzecznictwo sądów w tym zakresie nie należy do zagadnień regulowanych przepisami o ustawy o dostępie do informacji publicznej, albowiem celem tej ustawy nie jest informowanie o przepisach prawa oraz ich wykładni, ale udzielanie informacji o faktach będących w posiadaniu podmioty zobowiązanego do udostępnienia danej informacji publicznej, przy założeniu, iż fakty te są w posiadaniu tego podmiotu i zostały utrwalone w formie umożliwiającej udostępnienie.

Reasumując, wskazać należy, iż P. S.A powinny rozpatrzyć wniosek skarżącego z dnia 10 sierpnia 2011 r., dotyczący przedstawienia mu kserokopii wszelkich ewentualnych decyzji, stanowiących podstawę lokalizacji i budowy linii elektroenergetycznych w J. na działce W. D. o nr ewidencyjnym [...], zgodnie z treścią ustawy o dostępie do informacji publicznej i w terminie wskazanym w wyroku. W szczególności Spółka powinna rozważyć, czy istotnie posiada żądaną przez skarżącego informację w brzmieniu wskazanym we wniosku. Ten aspekt sprawy jest tu o tyle istotny, iż w piśmie Spółki z dnia [...] lipca 2012 r. podaje ona inną miejscowość lokalizacji linii elektroenergetycznej to jest miejscowość B., a nie J. oraz inny nr ewidencyjny działki. Następnie Spółka powinna rozważyć między innymi czy żądana informacja stanowi informację prostą, czy informację przetworzoną (art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy) oraz czy udzielenie tej informacji nie narusza usprawiedliwionego interesu Spółki, który powinien być rozumiany szerzej, niż jedynie obawa przed ujawnieniem tytułu prawnego do posadowienia przedmiotowej linii elektroenergetycznej.

Nie można natomiast zgodzić się z twierdzeniami skargi, że wskazana wyżej bezczynność P. S.A miała szczególnie rażący charakter. Co prawda na wniosek z dnia 20 sierpnia 2011 r. Spółka udziela odpowiedzi ze znaczna zwłoką, bo dopiero w dniu 19 lipca 2012 r., co wynika z akt administracyjnych sprawy, załączonych przez Spółkę, jednakże skarżący skargę o bezczynność wnosi dopiero w październiku 2012 r., a zatem blisko roczna przerwa od wniesienia wniosku o udostępnienie informacji do uzyskania pierwszej odpowiedzi nie może stanowić przedmiotu skargi. Nie bez znaczenia na ocenę bezczynności Spółki ma także wyżej podniesiona rozbieżność, co do miejsca inwestycji będącej przedmiotem wniosku o udzielenie informacji publicznej a także okoliczność, iż rozbieżności tej skarżący nie kwestionował.

Z wyżej przytoczonych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji wyroku, na podstawie art. 149 i art. 200 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.