Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 2354/16
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2017-01-03 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6076 Sprawy objęte dekretem o gruntach warszawskich
644  Środki zapewniające wykonanie orzeczeń Sądu
Hasła tematyczne: Grzywna w trybie p.p.s.a.
Skarżony organ: Prezydent Miasta
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok oraz stwierdzono, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, wymierzono grzywnę i oddalono skargę w części
Powołane przepisy: article: art. 154 par. 1, 2, 6
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Runge - Lissowska Sędziowie: Sędzia NSA Jolanta Rudnicka Sędzia del. WSA Jerzy Bortkiewicz (spr.) po rozpoznaniu w dniu 3 stycznia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J.Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 czerwca 2016 r. sygn. akt I SA/Wa 620/16 w sprawie ze skargi J.Z. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta Miasta Stołecznego Warszawy wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 marca 2014 r., sygn. akt I SAB/Wa 71/14 dotyczącego skargi J.Z. na bezczynność Prezydenta Miasta Stołecznego Warszawy w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomość 1. uchyla zaskarżony wyrok w całości; 2. stwierdza, że bezczynność Prezydenta Miasta Stołecznego Warszawy w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. wymierza Prezydentowi Miasta Stołecznego Warszawy grzywnę w wysokości 3000 (trzy tysiące) złotych; 4. oddala skargę w pozostałej części; 5. zasądza od Prezydenta Miasta Stołecznego Warszawy na rzecz skarżącego J.Z. kwotę 657 (sześćset pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

UZASADNIENIE:

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 16 czerwca 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 620/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, oddalił skargę J. Z. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta m.st. Warszawy wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 marca 2014 r., sygn. akt I SAB/Wa 71/14.

Sąd I instancji w uzasadnieniu wyroku przedstawił następujący stan faktyczny sprawy:

J. Z., zwany dalej: "skarżącym", wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez Prezydenta m. st. Warszawy prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 marca 2014 r., sygn. akt I SAB/Wa 71/14, zobowiązującego Prezydenta m. st. Warszawy do wydania orzeczenia w przedmiocie wniosku skarżącego z dnia 24 lipca 2013 r. o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w Warszawie przy ul. D. (obecnie ul. K.), ozn. hip. jako "Kolonia Czyste nr 4E", nr rej. hip. W-242 (hip. 14199), dz. 1, w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. W skardze wniósł o uwzględnienie skargi poprzez: 1/ wymierzenie Prezydentowi m. st. Warszawy grzywny w wysokości 3.000 zł, płatnej w terminie jednego miesiąca od daty uprawomocnienia się wyroku; 2/ stwierdzenie, że zaistniała bezczynność organu po wydaniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 17 marca 2014 r., która ma rażący charakter; 3/ rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym i wydanie wyroku na posiedzeniu niejawnym; 4/ przyznanie skarżącemu od organu sumy pieniężnej, określonej na podstawie art. 154 § 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.".; 5/ zasądzenie od Prezydenta m. st. Warszawy na rzecz skarżącego kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skarżący wskazał, że wyrok WSA w Warszawie z dnia 17 marca 2014 r. wydany w sprawie o sygn. akt I SAB/Wa 71/14, uprawomocnił się, a akta administracyjne wraz z prawomocnym przedmiotowym wyrokiem zwrócone zostały organowi w dniu 28 lipca 2014 r. Mimo złożenia przez skarżącego stosownych wezwań do wykonania ww. wyroku, Prezydent m. st. Warszawy nie rozstrzygnął sprawy odszkodowania. Następnie w dniu 18 sierpnia 2015 r., organ zobowiązany wydał decyzję nr 413/GK/DW/2015, którą umorzył postępowanie z wniosku skarżącego z dnia 24 lipca 2013 r. w zakresie dz. 1, dz. 4 i dz. 5, jako bezprzedmiotowe. Decyzja umarzająca postępowanie odszkodowawcze, w wyniku odwołania skarżącego, uznana została przez organ II instancji za nieprawidłową i nie odpowiadającą prawu, co skutkowało jej całkowitym uchyleniem i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji, decyzją Wojewody Mazowieckiego nr 3306/2015 z dnia 9 września 2015 r. Pomimo powyższego skarżący do dnia sporządzenia skargi nie doczekał się decyzji merytorycznej.

Zdaniem skarżącego, nie ulega wątpliwości, że przesłanki wynikające z przepisu art. 154 § 1 p.p.s.a., zostały spełnione. Prezydent m.st. Warszawy po wyroku uwzględniającym skargę skarżącego na podstawie przepisu art. 149 p.p.s.a. i zobowiązującym go do rozpoznania w określonym terminie wniosku o przyznanie odszkodowania, do dnia sporządzenia niniejszej skargi pozostaje w bezczynności, gdyż nie wykonał tego wyroku w przewidzianym terminie. Nie zostało wydane jakiekolwiek rozstrzygnięcie w kwestii odszkodowania za wskazaną nieruchomość. Nadto strona skarżąca wzywała organ do wykonania wyroku kierując bezpośrednio do organu pisemne wezwanie. Ostatnie pisemne wezwanie organu pełnomocnik skarżącego złożył w biurze podawczym w dniu 23 listopada 2015 r. Termin dla organu do rozpoznania wniosku o odszkodowanie po uprawomocnieniu się wyroku Sądu określa przepis art. 286 § 2 p.p.s.a. W niniejszej sprawie termin ten upłynął w dniu 28 września 2014 r.

W odpowiedzi na skargę Prezydent m. st. Warszawy wskazał, że pełnomocnik skarżącego w piśmie z dnia 21 kwietnia 2016 r. został poinformowany o przyczynach niedotrzymania terminu wskazanego w wyroku Sądu z dnia 17 marca 2014 r. oraz że postępowanie w sprawie zostanie zakończone do dnia 31 sierpnia 2016 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalając skargę, stwierdził, że w dacie wniesienia niniejszej skargi (7 grudnia 2015 r.) nie zaistniała sytuacja niewykonania przez Prezydenta m. st. Warszawy prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 marca 2014 r., sygn. akt I SAB/Wa 71/14, albowiem z akt sprawy wynika, że Prezydent m. st. Warszawy przed wniesieniem niniejszej skargi wskazany wyżej wyrok Sądu wykonał. Organ ten decyzją z dnia 18 sierpnia 2015 r., nr 413GK/DW/2015, wykonując zobowiązanie Sądu, załatwił m. in. wniosek skarżącego z dnia 24 lipca 2013 r. o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w Warszawie przy ul. D. (obecnie ul. K.), ozn. hip. jako "Kolonia Czyste nr 4E", nr rej. hip. W-242 (hip. 14213), dz. 1.

Jak wskazał Sąd I instancji, nie ma przy tym znaczenia to, że w następstwie późniejszego odwołania skarżącego, Wojewoda Mazowiecki decyzją z dnia 9 września 2015 r., nr 3306/2015 uchylił decyzję organu I instancji i przekazał temu organowi sprawę do ponownego rozpoznania, ponieważ było to zdarzenie niezależne od organu I instancji.

W ocenie tego Sądu, w niniejszej sprawie nie wystąpiła zatem bezczynność organu I instancji po wyroku Sądu, skoro decyzja w sprawie odszkodowawczej została wydana (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 27 stycznia 2009 r., sygn. akt I SA/Wa 1274/08 i z dnia 17 października 2012 r., sygn. akt I SA/Wa 1123/12).

Zdaniem Sądu, w takiej sytuacji jak zaistniała w niniejszej sprawie skarżący ma możliwość wystąpienia przeciwko Prezydentowi m. st. Warszawy ze skargą, o której mowa w przepisie art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. Skasowanie przez organ odwoławczy w trybie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej "k. p. a.". decyzji organu I instancji powoduje bowiem to, że sprawa z wniosku o odszkodowanie za grunt warszawski jest rozpoznawana od nowa i wobec tego działalność organu I instancji może być ponownie oceniana w kontekście bezczynności lub przewlekłości postępowania, przy czym stan ewentualnej bezczynności lub przewlekłości postępowania mógłby być wówczas oceniany od momentu otrzymania przez organ I instancji akt sprawy wraz z ostateczną kasacyjną decyzją organu odwoławczego.

Wobec powyższego Sąd I instancji, na podstawie art. 151 w zw. z art. 119 pkt 2 i art. 120 p.p.s.a., oddalił skargę.

Skarżący, wniósł skargę kasacyjną od powyższego wyroku, zaskarżając go w całości, domagając się na podst. art. 188 p.p.s.a. wymierzenia Prezydentowi m.st. Warszawy grzywny za niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 marca 2014 roku, sygn. akt I SAB/Wa 71/14 zgodnie z żądaniem skargi; ewentualnie, na podst. art. 176 p.p.s.a. w zw. z art. 185 § 1 p.p.s.a. uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.

Ponadto na podstawie art. 182 § 2 p.p.s.a. wniósł o rozpoznanie skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym oraz o zasądzenie od organu zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

1) art.1 § 1 i 2 ustawy z dnia 20 września 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 - t.j. ze zm), zwanej dalej: "p.u.s." oraz art. 3 § 1 p.p.s.a. poprzez nienależyte wykonanie obowiązku kontroli działalności administracji publicznej w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77, ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej "k. p. a.", w zw. z art. 105 § 1 k.p.a. w zw. z art. 138 § 2 k.p.a. polegające:

- na pominięciu istotnych dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy okoliczności związanych z celowym i bezpodstawnym wydaniu przez organ administracji publicznej I instancji decyzji na postawie przepisu art. 105 § 1 k.p.a., uchylonej następnie na postawie przepisu art. 138 § 2 k.p.a. jako wydanej z naruszeniem przepisów postępowania;

- na błędnym przyjęciu, że decyzja organu administracji publicznej I instancji wydana na postawie przepisu art. 105 § 1 k.p.a. stanowi wykonanie zobowiązania nałożonego na ten organ wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 marca 2014 roku w sprawie o sygn. akt I SAB/Wa 71/14, co z kolei w sposób oczywisty pozbawiło skarżącego prawa do obrony przysługujących mu praw;

- na błędnym przyjęciu, że decyzja organu administracji publicznej I instancji wydana na postawie przepisu art. 105 § 1 k.p.a. a następnie uchylona na postawie przepisu art. 138 § 2 k.p.a. powoduje rozpoznanie sprawy od nowa, podczas gdy w okolicznościach niniejszej sprawy wobec stwierdzenia braku zaistnienia podstaw do umorzenia postępowania administracyjnego faktycznie nie nastąpiło jego przerwanie, w szczególności w zakresie bezczynności organu obowiązanego;

- na błędnym przyjęciu, że Sąd nie może badać zasadności kasacyjnego orzeczenia organu administracji publicznej II instancji;

2) art. 1 § 1 i 2 p.u.s. oraz art. 3 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 154 § 1 pkt 1 p.p.s.a. i art. 154 § 3 a contrario poprzez brak rozstrzygnięcia sprawy, co najmniej w zakresie od dnia bezskutecznego upływu dla organu I instancji terminu do wykonania ww. wyroku, określonego w przepisie art. 286 § 2 p.p.s.a., który to termin upłynął w dniu 28 września 2014 roku, do dnia wydania przez organ I instancji wadliwej decyzji Nr 413/GK/DW/2015 z dnia 28 sierpnia 215 r., czyli za okres prawie 1 roku trwałej bezczynności obowiązanego organu;

3) art. 1 § 1 i 2 p.u.s. oraz art. 3 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 138 § 2 k.p.a. w zw. z art. 105 § 1 k.p.a. poprzez rozstrzygnięcie sprawy jedynie w zakresie zarzutów skargi, przy jednoczesnym braku rozstrzygnięcia w granicach danej sprawy, w przypadku, gdy wydana przez organ administracji publicznej I instancji decyzja umarzająca postępowanie administracyjne w sprawie została uchylona, jako wydana z naruszeniem przepisów prawa jeszcze przed wniesieniem skargi w przedmiocie wymierzenia organowi administracji publicznej I instancji grzywny przy równoczesnym pozostawaniu organu w bezczynności;

4) art. 1 § 1 i 2 p.u.s. oraz art. 3 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 138 § 2 k.p.a. w zw. z art. 105 § 1 k.p.a., poprzez wybiórcze przedstawienie stanu sprawy oraz uchylenie się od dokonania szczegółowej oceny i uzasadnienia bezpodstawnie stosowanych środków przez organ administracji publicznej.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej stwierdzono, że skoro akta administracyjne wraz z prawomocnym przedmiotowym wyrokiem zwrócone zostały organowi w dniu 28 lipca 2014 r., to termin dla organu obowiązanego do rozpoznania wniosku o upłynął w dniu 28 września 2014 r., a Prezydent m.st. Warszawy nie rozstrzygnął sprawy odszkodowania.

Wywodzono, że wobec bezskutecznego wzywania organu do wykonania wyroku obie przesłanki z przepisu art. 154 § 1 p.p.s,a zostały spełnione by wymierzyć organowi grzywnę.

Stwierdzono, że wydanie z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego przez organ I instancji decyzji kończącej niemerytorycznie postępowanie w sprawie nie może stanowić właściwego wykonania przez ten organ zobowiązania nałożonego ww. wyrokiem, albowiem czynność organu miała jedynie procesowy charakter. Podnoszono też, że strona skarżąca wnosząc skargę w przedmiocie wymierzania organowi grzywny już po uchylenie ww. wadliwej czynności musi proces przegrać i ponieść jego koszty.

Argumentowano, że nie może bezpodstawna, jednostronna i władcza czynność organu w trakcie procesu sądowoadministracyjnego powodować skutek oddalenia skargi jednostki - godzi to nie tylko w istotę kontradyktoryjności procesu, ale nadto jest niesprawiedliwe i sprzeczne z wzorcem zasady państwa prawa.

Stwierdzono, że umorzenie postępowania na postawie przepisu art. 105 § 1 k.p.a., to niemerytoryczne zakończenie postępowania w sprawie, natomiast w świetle podstawowych zasad Kodeksu postępowania administracyjnego strona ma prawo do merytorycznego rozstrzygnięcia co do istoty sprawy stanowiącej przedmiot procesu. Po uchyleniu decyzji przez organ odwoławczy na podstawie przepisu art. 138 § 2 k.p.a. sprawa wraca do poprzedniego stanu sprawy, zarówno faktycznie jak i prawnie. Tym samym za błędne należy uznać stanowisko Sądu I instancji jakoby skasowanie decyzji umarzającej, w sprawie dotyczącej bezczynności organu obowiązanego, przekreślało stan dotychczasowej trwałej bezczynności tego organu.

Przytoczono treść art. 35 § 1 i 3 k.p.a. i stwierdzono, że obowiązek załatwienia spraw bez zbędnej zwłoki pozostaje także w bezpośrednim związku z zasadami wyrażonymi w art. 7 i art. 8 k.p.a., zobowiązującymi organy administracji publicznej do stania na straży praworządności I uwzględniania słusznego interesu obywateli, a także pogłębiania w prowadzonym postępowaniu zaufania obywateli do organów państwa. Z zasady ogólnej szybkości postępowania (art. 12 k.p.a.) wypływa obowiązek prowadzenia postępowania (załatwiania wniosków) w taki sposób, by nie można było zarzucić organowi zbędnej zwłoki czy opieszałości.

Argumentowano, że takie postępowanie organu pozostaje w sprzeczności z ww. przepisami.

Podnoszono, że niedostrzeżenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny określonych uchybień natury procesowej jest również naruszeniem prawa, wskazując, że bezczynność organu ma miejsce zaraz po upływie ustawowych terminów do załatwienia sprawy lub upływie dodatkowych.

Zarzucano, że do dnia sporządzenia niniejszej skargi, postępowanie w sprawie rozpoznania wniosku o odszkodowanie jest prowadzone w dalszym ciągu bez wydania decyzji merytorycznej w sprawie, co oznacza, że Prezydent m.st. Warszawy działa wbrew ogólnym zasadom postępowania administracyjnego, w tym wyrażonych w art. 12 i 8 k.p.a.

Przytoczono treść przepisu art.154 § 3 p.p.s.a., wskazując, że wydanie aktu lub podjęcie czynności, do której organ administracji był zobowiązany, z przekroczeniem terminu wskazanego w sentencji wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność, obliguje sąd do uwzględnienia skargi o wymierzenie organowi grzywny za niewykonanie tego wyroku.

Wskazano, że bezzasadne, gdyż prawomocnie uchylone na postawie przepisu art. 138 § 2 k.p.a., umorzenie postępowania administracyjnego przez organ administracji publicznej I instancji na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., w przedmiotowym przypadku, jak również w innych sprawach, jest w istocie skutkiem celowego działania strony (organu), która inicjuje bezpodstawnie inne postępowanie w celu oddalenia skargi w przedmiocie niewykonania przez ten organ wyroku Sądu Administracyjnego stwierdzającego jego bezczynność, a także w celu przewleczenia postępowania.

Wywodzono, że jeśli zaakceptować stanowisko Sądu I instancji, nigdy nie dojdzie do wydania wyroku przez WSA, gdyż organ zawsze przed wyrokiem WSA będzie miał możliwość umorzenia spraw w sposób bezzasadny i bez żadnej kontroli sądowo-administracyjnej, natomiast takiej praktyki nie można zaakceptować, gdyż godzi ona w podstawowe zasady państwa prawa.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna podlegała uwzględnieniu.

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. i nie zachodzi żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku. Wobec tego, Naczelny Sąd Administracyjny przeszedł do zbadania zarzutów kasacyjnych, będąc związany granicami skargi kasacyjnej.

Skargę kasacyjną oparto na zarzutach naruszenia przepisów postępowania, z których za zasadny należało uznać zarzut nienależycie wykonanego przez Sąd I instancji obowiązku kontroli działalności administracji publicznej. Stan faktyczny sprawy jest bezsporny. Wynika z niego, że skutkiem wydania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyroku z dnia 17 marca 2014 r., sygn. akt I SAB/Wa 71/14, zobowiązującego Prezydenta m. st. Warszawy do wydania orzeczenia w przedmiocie wniosku skarżącego z dnia 24 lipca 2013 r., o ustalenie odszkodowania za opisaną wyżej nieruchomość położoną w Warszawie, w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia organowi prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, co nastąpiło w dniu 28 lipca 2014 r.., to oczywistym jest, że od tego momentu Prezydent m. st. Warszawy miał zakreślony ściśle czas, dwóch miesięcy do załatwienia sprawy. Termin ten, zgodnie z przepisem art. 57 § 3 k.p.a. upłynął jednak bezskutecznie z dniem 29 września 2014r., a decyzja o umorzeniu postępowania została wydana przez ten organ, dopiero w dniu 18 sierpnia 2015 r., a więc z ponad dziesięciomiesięcznym opóźnieniem. Biorąc pod uwagę powyższe, jak i spełnienie przez skarżącego warunku dopuszczalności skargi, określonego w art. 154 § 1 p..p.s.a., dotyczącego uprzedniego pisemnego wezwania organu do wykonania wyroku sądu, należało uznać, że skarga była zasadna. Dlatego też za wadliwą należało ocenić przeprowadzoną przez Sąd I instancji kontrolę działalności administracji publicznej, skutkiem, której skarga została oddalona z ewidentnym naruszeniem przepisu art. 154 § 1 i 3 p.p.s.a. Dlatego też należało uwzględnić wyrażony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia przepisów postępowania w postaci art. 1 § 1 i 2 p.u.s. oraz art. 3 § 1 p.p.s.a., w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., w zw. z art. 154 § 1 pkt 1 p.p.s.a. i art. 154 § 3 a contrario.

Pozostałe zarzuty skargi kasacyjnej nie są oparte na usprawiedliwionych podstawach, albowiem nie można Sądowi I instancji zasadnie zarzucić uchylenia się od rozpatrzenia zasadności merytorycznych decyzji podejmowanych przez organy administracji w niniejszej sprawie. Wykraczałoby to bowiem poza granice sprawy, które wyznaczone zostały przez jej przedmiot, wynikający z treści zaskarżonego działania administracji publicznej. Kwestionowanym działaniem organów było niewykonanie wyroku sądu administracyjnego, a podstawę prawną oceny skargi w tym zakresie stanowi przepis art. 154 p.p.s.a., który precyzyjnie określa badane przez sąd przesłanki, do których nie należy ocena merytorycznej słuszności wydanego przez organ aktu,. Lecz wykonanie wyroku sądu uwzględniającego skargę na bezczynność. Istotna jest więc treść wyroku, którego wykonanie ma podlegać ocenie. W przedmiotowej sprawie organ I instancji został zobligowany do do wydania orzeczenia w przedmiocie wniosku skarżącego z dnia 24 lipca 2013 r. o ustalenie odszkodowania za ww. nieruchomość, w odpowiednim terminie, co oznacza, że zakres kontroli Sądu I instancji ograniczony był do zbadania jedynie tej okoliczności.

Wobec uznania zasadności skargi kasacyjnej w omówionej wcześniej części, jak również uznając, że istota sprawy została wyjaśniona w wystarczającym stopniu, Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o przepis art. 188 p.p.s.a. uznał, że zaszły przesłanki do rozpoznania skargi. Uwzględniając ją stwierdził, że ponad dziesięciomiesięczna bezczynność organu w wykonaniu nałożonego na niego obowiązku wydania orzeczenia w sprawie ma charakter rażącego naruszenia prawa. Każde bowiem, a tym bardziej tak długotrwałe, niewykonywanie wyroku sądu w demokratycznym państwie prawnym uznać należy za wysoce naganne i nie może ono być w żadnym razie tolerowane lub akceptowane. Taka sytuacja prowadzić musi nieuchronnie do podważania zaufania jednostek do tych organów, jak też szerzej do samej władzy publicznej. Świadczy przy tym o braku poszanowania prawa przez organy, które same zobowiązane są do jego stosowania. Należy stwierdzić, że fakt, na który powołuje sie Sąd I instancji, tj. wydania przez Prezydenta m.st. Warszawy orzeczenia przed datą wniesienia niniejszej skargi (7 grudnia 2015 r.), nie ma dla przedmiotowej sprawy znaczenia, albowiem przesłanką zasadności skargi jest brak wykonania nałożonego przez sąd administracyjny obowiązku wykonania wyroku poprzez załatwienie sprawy w określonym w tymże wyroku terminie, a nie fakt, czy w dacie wniesienia skargi do sądu administracyjnego obowiązek ten został wykonany. Załatwienie przez organ administracji publicznej sprawy przed dniem wniesienia skargi ma znaczenie dla wyniku sprawy, której przedmiotem jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, ocenianej na podst. art. 149 p.p.s.a., lecz w niniejszej sprawie znaczenia mieć nie może z uwagi na treść przepisu art. 154 § 1 p.p.s.a., który jako jedyną przesłankę uwzględnienia skargi wskazuje niewykonanie wyroku (który określa termin jego wykonania), co oznacza, że wykonanie wyroku po terminie obligującym do jego wykonania, uznać należy za sytuację, w której organ pozostawał bezczynny w wykonaniu wyroku. Ponadto, jak wynika z art. 154 § 3 p.p.s.a., wykonanie wyroku lub załatwienie sprawy po wniesieniu skargi, o której mowa w § 1, nie stanowi podstawy do umorzenia postępowania lub oddalenia skargi.

Uznawszy więc, że nie zaszły żadne okoliczności usprawiedliwiające przekroczenie terminu wykonania ww. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 marca 2014 r., sygn. akt I SAB/Wa 71/14, należało stwierdzić, na podst. art. 154 § 2 p.p.s.a., że bezczynność w niewykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, jak też koniecznym było wymierzenie organowi grzywnę na podst. art. 154 § 1i 6 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny, oddalił skargę w zakresie domagania się przyznania od organu sumy pieniężnej, albowiem skarżący nie wykazał powstania szkody skutkiem niewykonania ww. wyroku.

Mając na uwadze powyższe, należało uznać, że skoro skarga w zakresie stwierdzenia bezczynności w wykonaniu ww. wyroku,, jak i wymierzenia grzywny organowi była zasadna, zachodziły przesłanki do jej uwzględnienia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie ww. przepisów.

Dlatego też, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 188 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. orzekł jak w punktach od 1 do 4 sentencji wyroku. O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 203 pkt 1 i art. 200 w zw. z art. 193 p.p.s.a.