Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 332/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2009-07-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Hasła tematyczne: Drogi publiczne
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 13g ust. 1 i 2, art. 40c ust. 1, art. 41 ust. 6
journal: Dz.U. 2007 nr 19 poz 115
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka (spr.) Protokolant Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lipca 2009 r. sprawy ze skargi A. Z. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z [...] grudnia 2008 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2008 r. o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 7660 zł na przedsiębiorcę A. Z. za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia.

Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ wskazał art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 13 ust. 1 pkt 2, art. 13g ust. 1, ust. 1a, ust. 2, art. 40c ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115 z późn. zm.- dalej jako u.d.p.), § 2 ust. 1 pkt 3 i ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia z dnia 31 grudnia 2002 r. (Dz.U. 2003 Nr 32, poz. 262 z późn. zm.) oraz lp. 3 lit. a), lp. 6 pkt 6 lit. c) i pkt 7 lit. d) i e) załącznika nr 2 do w/w ustawy, art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 z późn. zm.)

Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiły ustalenia poczynione w dniu [...] lipca 2008 r. podczas kontroli drogowej pojazdu marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] wraz z naczepą o nr rej. [...], przeprowadzonej na ul. C. w [...] (droga powiatowa nr [...]). Powyższym zespołem pojazdów strona wykonywała transport drogowy rzeczy ([...]), kierowcą był Z. R. Podczas dwukrotnego ważenia pojazdu stwierdzono przekroczenia dopuszczalnych nacisków, na drodze gdzie dopuszczalny nacisk wynosi 8 t. Z kontroli sporządzony został protokół, który został podpisany przez kierowcę bez uwag.

Pismem z dnia [...] lipca 2008 r. strona przesłała wyjaśnienia tłumacząc, iż droga, po której poruszał się kontrolowany pojazd stanowiła objazd drogi krajowej nr [...]. Droga ta nie posiadała ograniczenia tonażowego.

W dniu [...] lipca 2008 r. organ I instancji skierował do skarżącej pismo zawierające sprostowanie oczywistej omyłki w protokole kontroli, polegającej na wpisaniu drogi powiatowej - ul. P. w [...] zamiast drogi wojewódzkiej nr [...].

Ostateczne wyjaśnienie nazwy ulicy miejsca zatrzymania pojazdu nastąpiło na skutek pisma Prezydenta Miasta [...] z [...] sierpnia 2008 r. , który poinformował, iż odcinek drogi powiatowej nr [...] od autostrady [...] do granicy miasta [...] na rzece [...] nosi nazwę ulicy C., zaś ulica P. usytuowana jest w ciągu tej samej drogi powiatowej, lecz od zjazdu z autostrady [...] w kierunku centrum [...].

W odwołaniu, oprócz kwestii związanych również z innymi decyzjami wydanymi w toku tej kontroli, skarżąca zarzuca błąd w ustaleniu stanu faktycznego, nieprzeprowadzenie dowodu z przesłuchania kierowcy oraz z oświadczenia Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad (GDDKiA). Skarżąca wyjaśnia, że kontrolowany pojazd zjechał z drogi krajowej nr [...] z uwagi na objazd, zaś w protokole błędnie oznaczono drogę, na której zatrzymano pojazd jako drogę wojewódzką nr [...]. Dalej strona wywodzi, że kierowca i przedsiębiorca nie mogą ponosić odpowiedzialności za niedopatrzenia zarządców poszczególnych dróg, polegające na nierzetelnym lub niewłaściwym oznakowaniu objazdu

Główny Inspektor Transportu Drogowego nie znalazł podstaw do uwzględnienia argumentów strony. Zarzut nieprzeprowadzenia przez organ I instancji dowodów z oświadczenia GDDKiA oraz przesłuchania kierowcy uznał za całkowicie niezasadny. Zdaniem organu II instancji okoliczność, iż droga powiatowa po której poruszał się pojazd zatrzymany do kontroli jest drogą, na której dopuszczalny jest nacisk do 8 t wynika wprost z mocy prawa. Dopuszczalne naciski osi (podobnie jak dopuszczalne maksymalne prędkości na danym typie drogi) ustalane są w drodze powszechnie obowiązujących norm prawnych a nie przez zarządcę konkretnej drogi, nawet jeśli dokonuje czasowej reorganizacji ruchu. Organ wyjaśnił, iż przesłuchanie kierowcy w charakterze świadka byłoby zupełnie bezprzedmiotowe bowiem okoliczność zmiany organizacji ruchu nie budziła wątpliwości i była ustalona innymi dowodami. Poza tym kwestia ta była bez znaczenia dla oceny popełnionego przez stronę naruszenia. Wyniki pomiarów dokonanych w trakcie kontroli jednoznacznie wskazują, iż zostały przekroczone dopuszczalne naciski na drodze, po której poruszał się pojazd. Natomiast omyłka w protokole kontroli, gdzie wpisano, że pojazd zatrzymano do kontroli na drodze wojewódzkiej nr [...] zamiast na drodze powiatowej, stanowiła pewne uchybienie, nie miała znaczenia dla kwestii zasadniczej - pojazd poruszał się po drodze, na której dopuszczalny był nacisk do 8 t na oś (taki też nacisk jest dopuszczalny na drodze wojewódzkiej nr [...]). Dlatego też , w ocenie organu, fakt wyznaczenia objazdu drogi krajowej, na której dopuszczalne są naciski osi powyżej 8 t, nie oznacza, iż na drogach objazdowych, należących do kategorii dróg o dopuszczalnych naciskach do 8 t na oś, automatycznie zostają podniesione dopuszczalne normy do poziomu obowiązującego na drodze czasowo wyłączonej z ruchu. Do zmiany parametrów dróg objazdowych konieczna byłaby nowelizacja stosownych rozporządzeń Ministra Infrastruktury.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżąca wniosła o uchylenie ww. decyzji oraz umorzenie postępowania.

Podtrzymując swoje argumenty zawarte w odwołaniu skarżąca podniosła, że kierowca poruszał się po wcześniej zaplanowanej trasie, zaś z uwagi na oznakowanie drogi [...], informujące o objeździe do drogi krajowej nr [...], jechał zgodnie z objazdem. Oznakowanie trasy nie określało jakichkolwiek ograniczeń tonażowych, co, w ocenie skarżącej, oznacza iż pojazd o naciskach na oś mieszczących się w normach określonych dla drogi krajowej mógł się objazdem tym poruszać. Zdaniem skarżącej potwierdza to stanowisko GDDKiA, zawarte w piśmie z dnia [...] grudnia 2008 r., gdzie podkreślono, iż ustanowiony objazd dotyczy wszelkich pojazdów. Strona powołuje się też na treść przepisu § 6 ust. 3 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia z dnia 23 września 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków zarządzania ruchem na drogach oraz wykonywania nadzoru nad tym zarządzaniem, zgodnie z którym m.in. organizację ruchu w przypadku zamknięcia drogi dla ruchu lub wprowadzenia na drodze ograniczenia ruchu powodującego konieczność prowadzenia objazdów drogami różnej kategorii, czasową organizację ruchu zatwierdza organ zarządzający ruchem właściwy dla drogi, na której wprowadzono ograniczenia. Jednocześnie strona przywołuje treść przepisu §137 Rozporządzenia MTiGM z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie dotyczący warunków technicznych wykonywania objazdów tymczasowych. Skarżąca stwierdza, że obywatel działający w zaufaniu do organów państwa nie może ponosić negatywnych konsekwencji ewentualnych błędnych czynności ( w tym czynności materialno-technicznych) organów lub instytucji państwowych podejmowanych w ramach ich kompetencji.

Do skargi została dołączona kopia ww. pisma GDDKiA z [...] grudnia 2008 r.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga nie zasługuje na uwzględnienie bowiem zaskarżone decyzje nie naruszają prawa.

Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiły ustalenia dokonane podczas kontroli drogowej w dniu [...] lipca 2008 r. W trakcie tej kontroli dokonano ważenia pojazdu, który okazał się nienormatywny. Strona w istocie nie podważa ustaleń faktycznych organu Zarzuty skargi sprowadzają się przede wszystkim do braku jakiejkolwiek informacji drogowej dotyczącej tonażu drogi objazdowej.

Oceniając legalność działania organów transportu drogowego należy przede wszystkim podkreślić, iż odpowiedzialność, o której mowa w art. 13g ust. 1 u.d.p. ma charakter obiektywny i nie jest warunkowana winą podmiotu wykonującego przejazd. Na organie nakładającym karę pieniężną nie ciąży obowiązek wykazania, że do przekroczenia dopuszczalnych norm doszło na skutek okoliczności zależnych czy zawinionych przez użytkownika pojazdu. Kara ta, w ściśle określonej ustawą wysokości, zależnej od wielkości przekroczenia dopuszczalnego nacisku osi pojazdu na drogę, jako kara administracyjna, jest niezależna od winy czy też zaniedbania właściciela pojazdu i jest nakładana w związku z wystąpieniem opisanego w ustawie skutku, tj. przekroczenia dopuszczalnych parametrów pojazdu.

Stosownie do art. 13g ust. 1 u.d.p. za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia określonego przepisami o ruchu drogowym lub niezgodnie z warunkami podanymi w zezwoleniu wymierza się karę pieniężną w drodze decyzji administracyjnej. Zgodnie zaś z art. 40c ust. 1 tej ustawy w przypadku stwierdzenia, że pojazd przekracza dopuszczalną masę całkowitą, naciski osi, wymiary lub przejazd pojazdu odbywa się bez zezwolenia wymaganego przepisami o ruchu drogowym, inspektor Inspekcji Transportu Drogowego oraz funkcjonariusz Policji mają prawo wymierzania i pobierania kary pieniężnej, ustalonej zgodnie z art. 13g ust. 2 stanowiącym, że wysokość kar pieniężnych określa załącznik nr 2 do ustawy.

W rozpoznawanej sprawie brak jest jakichkolwiek podstaw do zakwestionowania wyników kontroli, jak i sposobu jej przeprowadzenia, gdy kontrolę prowadziły wyspecjalizowane służby drogowe, w obecności kierowcy kontrolowanego pojazdu. Kierowca nie zgłosił żadnych zastrzeżeń ani do sposobu dokonanych pomiarów, ani ustawienia pojazdu w czasie ich dokonywania a także konfiguracji placu. Protokół kontroli został podpisany przez kierowcę bez żadnych uwag. Przyrządy pomiarowe użyte w czasie kontroli posiadały legalizację, co wyklucza możliwość wystąpienia błędu.

Skarga w niniejszej sprawie koncentruje się w dużej mierze na zarzucie nieumieszczenia informacji o dopuszczalnych naciskach dróg, składających się na objazd. Analizując materiał dowodowy zgromadzony w rozpoznawanej sprawie należy podzielić stanowisko organów transportu drogowego, iż fakt wyznaczenia objazdu drogi krajowej, na której dopuszczalne są naciski osi powyżej 8 t, nie oznacza, iż na drogach objazdowych, należących do kategorii dróg o dopuszczalnych naciskach do 8 t na oś, automatycznie zostają podniesione dopuszczalne normy do poziomu obowiązującego na drodze czasowo wyłączonej z ruchu. Do zmiany parametrów dróg objazdowych konieczna byłaby nowelizacja stosownych rozporządzeń Ministra Infrastruktury, co w tym wypadku nie mogło mieć miejsca. Ponadto o tym, jakie pojazdy mogą się poruszać w kraju po danej drodze, nie decydują przepisy określające maksymalne dopuszczalne naciski osi pojazdów dopuszczonych do ruchu, a wartość techniczna tej drogi, tj. dopuszczalne obciążenie osi na danej drodze, a to jest określone w przepisach prawa o drogach publicznych.

Niewątpliwie, w rozpoznawanej sprawie doszło do pomyłki organu pierwszej instancji w określeniu miejsca zatrzymania pojazdu. W protokole kontroli wpisano drogę wojewódzką nr [...] zamiast drogi powiatowej tj. ulicy C. w [...]. Pomyłka to została sprostowana, o czym organ powiadomił stronę pismem z dnia [...] lipca 2008 r. W decyzjach obu instancji wskazano ul. C. jako miejsce zatrzymania pojazdu, zatem uchybienie to nie mogło mieć istotnego wpływu na wynik sprawy. Ponadto, droga wojewódzka nr [...] nie została wymieniona w wykazie dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t, stosownie do Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 19 października 2005 r. (Dz.U. Nr 219, poz. 1861). W konsekwencji w myśl przepisu 41 ust. 6 u.d.p. droga wojewódzka nr [...] jest drogą, po której mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t.

Sąd podziela stanowisko organów transportu drogowego, iż przesłuchanie kierowcy nie było w sprawie konieczne. Natomiast stanowisko GDDKiA z [...] grudnia 2008 r., na które powołuje się skarżąca i które zostało dołączone do skargi nie ma w sprawie znaczenia bowiem dotyczy tymczasowej organizacji ruchu. Ponadto skarżąca nie wykazała związku przyczynowego pomiędzy tym dokumentem a normami nacisków przewidzianymi w obowiązujących przepisach prawa, które to normy zostały przekroczone. Wbrew zarzutom skarżącej fakt, że objazd dotyczy wszelkich pojazdów nie oznacza, że zostały automatycznie zniesione obowiązujące ograniczenia tonażu, a w konsekwencji nie można wyciągać wniosku o niezasadności nałożonej kary pieniężnej.

Mając na względzie powyższe wskazać należy, że zarzuty skarżącej spółki nie mogły mieć istotnego wpływu na końcową ocenę legalności decyzji organów obu instancji.

Z tych przyczyn Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.