Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 455/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2018-09-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6136 Ochrona przyrody
Hasła tematyczne: Ochrona przyrody
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję II i I instancji i umorzono postępowanie (art. 145 § 3 ustawy - PoPPSA)
Powołane przepisy: article: art. 83 ust. 1, art. 83 ust. 1
journal: Dz.U. 2018 poz 142
law: Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Mariola Jaroszewska Asesor WSA Magdalena Dobek-Rak Protokolant Asystent sędziego Krzysztof Pobojewski po rozpoznaniu w dniu 25 września 2018 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi Zakładu A na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 27 kwietnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie kary za usunięcie drzew 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta z dnia 15 stycznia 2018 r. nr [...], 2. umarza postępowanie administracyjne, 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego Zakładu A kwotę 4017 (cztery tysiące siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Skarga A. (zwanego dalej "skarżący" lub [..]) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 27 kwietnia 2018 r., nr [..], wniesiona została w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:

W dniu 4 marca 2016 r. M. M. zawiadomiła Prezydenta Miasta o nielegalnym usunięciu przez firmę B. na zlecenie podmiotu realizującego budowę rurociągu drzew owocowych z działek położonych przy ul. D.

Prezydent ustalił, że działki nr [..] i [..], obręb [..], położone przy ul. D. należą do J. M., a działka nr [..] należy do M. M. Prezydent ustalił także, że prowadził postępowanie na wniosek A. w sprawie usunięcia drzew i krzewów z przedmiotowych działek. Jako powód usunięcia drzew i krzewów podano kolizję z planowaną inwestycją celu publicznego, tj. "Rozbudową paliwowego systemu - rurociąg paliwowy na terenie gminy K., Gminy Miasta Gminy" realizowaną na podstawie pozwolenia na budowę wydanego przez Wojewodę w dniu 8 października 2013 r.

Decyzją z dnia 25 września 2015 r. Prezydent umorzył postępowanie w zakresie wydania zezwolenia na usunięcie 2 sztuk drzew oznaczonych nr 5 i nr 19 rosnących na działce nr [..], km [..] (obecny nr [..]), które były w wieku do 10 lat oraz zezwolił wnioskodawcy na usunięcie 5 sztuk drzew oznaczonych nr 6, 7, 16, 18, 19 oraz 14 m2 krzewów oznaczonych nr 15, usytuowanych na działce nr [..] km [..] (obecny nr [..]) i 11 m2 krzewów oznaczonych nr 2 usytuowanych na działce nr [..] km [..] (obecny nr [..]), a także 4 sztuk drzew oznaczonych w inwentaryzacji zieleni nr 11, 39, 40 i 44 usytuowanych na działce nr [..], km [..].

W wyniku odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 13 stycznia 2016 r. uchyliło powyższą decyzję i przekazało sprawę organowi I instancji do ponownego rozpoznania, a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 15 czerwca 2016 r., sygn. akt II SA/Gd 187/16, oddalił skargę.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, decyzją z dnia 19 czerwca 2017 r. Prezydent Miasta umorzył postępowanie administracyjne w sprawie wydania zezwolenia na usunięcie 12 sztuk drzew i 25 m2 krzewów rosnących na działkach nr [..]-[..], obręb [..] położonych przy ul. A. D. w G., z uwagi na wcześniejsze usunięcie tej zieleni.

Podczas kontroli przeprowadzonej w dniu 7 marca 2016 r. organ ustalił, że na działkach nr [..]-[..] wykonywane są prace przygotowawcze przed budową rurociągu paliwowego niezbędnego dla funkcjonowania Portu, że:

- na działce nr [..]: krzew sosny górskiej (kosodrzewina) - system korzeniowy drzewa został obkopany i zabezpieczony jutą oraz siatką metalową, widoczne ślady przycięcia niewielkich korzeni, średnica wykopanej bryły korzeniowej 2 m, powierzchnia zajmowana przez krzew wynosiła 3 m2, a głębokość wykopu ok. 1 m; krzew forsycji - bryła korzeniowa krzewu została obkopana i zabezpieczona jutą oraz siatką metalową, średnica wykopanej bryły korzeniowej 2,5 m2 a głębokość wykopu ok. 1 m; drzewo sumak octowiec - widoczne ślady wskazujące na obkopanie systemu korzeniowego drzewa, widoczna juta i siatka metalowa, obwody pni drzewa wynoszą 15,5 cm, 18 cm, 22 cm; drzewo świerk kłujący - widoczne ślady wskazujące na obkopanie systemu korzeniowego drzewa, widoczna juta i siatka metalowa, obwód pnia drzewa mierzony na wysokości 130 cm wyniósł 56 cm; drzewo świerk kłujący - widoczne ślady wskazujące na obkopanie systemu korzeniowego drzewa, widoczna juta i siatka metalowa, obwód pnia drzewa mierzony na wysokości 130 cm wyniósł 35 cm;

- na działce nr [..]: krzew sosny górskiej (kosodrzewina) - widoczne ślady obkopania krzewu na długości 2 m, powierzchnia krzewu 2 m2;

- na działce nr [..] (w trakcie kontroli na działce przeprowadzano prace związane z zabezpieczaniem drzew przed przyszłymi pracami ziemnymi): drzewo lipa - system korzeniowy drzewa został obkopany i zabezpieczony włókniną i siatką metalową, widoczne są ślady przycięcia korzeni, najmniejsza odległość wykopu od pnia drzewa - 68 cm, pień drzewa zabezpieczony plastikowymi profilami i taśmą, brak możliwości pomiaru obwodu pnia drzewa na wysokości 130 cm; drzewo lipa - drzewo odeskowane; brak śladów zniszczenia; drzewo lipa - drzewo odeskowane, brak śladów zniszczenia; drzewo orzech włoski - drzewo ścięte na wysokości ok. 3 m, obwód pnia drzewa mierzony na wysokości 130 cm wynosił 76 cm; drzewo lipa - bryła korzeniowa została obkopana i zabezpieczona włókniną oraz siatką metalową, widoczne ślady przycięcia korzeni drzewa, najmniejsza odległość pnia drzewa od wykopu wynosiła 27 cm, brak możliwości pomiaru pnia drzewa na wysokości 130 cm, pień drzewa zabezpieczony plastikowymi profilami i taśmą.

Podczas kontroli przeprowadzonej w dniu 8 marca 2016 r. organ porównał faktyczny stan zieleni ze stanem określonym w aktach sprawy dotyczącej wydania zgody na wycinkę (inwentaryzacja drzew, protokoły z oględzin) i stwierdził, że: na działce nr [..] istnieją 4 lipy (nr inwentaryzacyjne 11, 39, 40, 44), pozostałej zieleni opisanej w inwentaryzacji i protokołach brak; w trakcie oględzin dokonano przesadzenia drzewa lipy (nr 44) wraz z bryłą korzeniową w obrębie kontrolowanej działki; na działce nr [..] istnieją świerk kłujący (nr inwentaryzacyjny 20), który został wykopany wraz z bryłą korzeniową i złożony w innym miejscu działki, sumak octowiec (nr 18), który został przesadzony, dąb szypułkowy (nr 16), dwie jodły koreańskie (nr 6 i 7), krzew sosny górskiej (nr 15), który w trakcie oględzin został wykopany z ziemi i złożony w innym miejscu działki, krzew forsycji (nr 17), który został wykopany i odłożony w innym miejscu na działce, świerk kłujący (nr 19); pozostałej zieleni opisanej w inwentaryzacji nie stwierdzono; na działce nr [..] istnieje krzew sosny górskiej (nr 2), który częściowo został przesadzony (2 m2).

W dniu 7 kwietnia 2016 r. Prezydent Miasta wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie wymierzenia A. administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie bez wymaganego zezwolenia drzew i krzewów oraz zniszczenie drzew.

Podczas oględzin przeprowadzonych w dniu 10 maja 2016 r. organ ustalił, że:

- na działce nr [..], w obrębie, w którym wykonywano prace ziemne pozostał krzew róży; w trakcie oględzin przeprowadzonych w dniu 8 marca 2016 r. stwierdzono przesadzenie 2 m2 krzewu kosodrzewiny; na dzień kontroli nie stwierdzono przesadzenia pozostałej części krzewu;

- na działce nr [..] istnieje: sumak octowiec (nr inwentaryzacyjny 18) - drzewo przesadzone w obrębie działki; dwie jodły koreańskie (nr 6 i nr 7) - drzewa nie zostały przesadzone; krzew cyprysik nitkowy (nieujęty w inwentaryzacji) - usunięto 0,7 m2 krzewu; dwa świerki kłujące (nr 19 i nr 20) - drzewa zostały przesadzone w granicach działki; kosodrzewina (nr 15) - krzew przesadzono w granicach działki; dąb szypułkowy (nr 16) - drzewo nie zostało przesadzone; krzew forsycji (nr 17) - krzew został przesadzony w granicach działki.

- na działce nr [..], w obszarze w którym wykonywano prace związane z inwestycją, znajdują się cztery lipy drobnolistne (nr inwentaryzacyjne 11, 39, 40, 44), które zostały przesadzone w dniach 8 – 9 marca 2016 r.

Organ ustalił jednocześnie, że właścicielem działki nr [..] i [..] jest J. M., a działki nr [..] M. M.. A. posiada zaś decyzję ograniczającą właścicieli w korzystaniu z tych nieruchomości na czas wybudowania rurociągu, w której jako termin usunięcia drzew wskazano dzień 20 października 2015 r., a termin przesadzenia drzew 8 marca 2016 r. J.M. i M. M., jak wskazali, nigdy nie wyrażali zgody na usunięcie i przesadzenie roślinności.

W piśmie z dnia 9 listopada 2017 r. i z dnia 5 stycznia 2018 r. A. wniósł o umorzenie prowadzonego w sprawie postępowania wskazując, że karze administracyjnej podlega usunięcie drzew i krzewów bez wymaganego zezwolenia, a przesadzenie drzew w granicach tej samej nieruchomości, co miało miejsce w niniejszej sprawie, nie wymaga zgody właściwego organu i właściciela nieruchomości tym bardziej, że skarżący zobowiązał się do utrzymania żywotności drzewostanu przez okres 3 lat, aby nie doszło do jego zniszczenia w wyniku czynności przesadzenia.

W rezultacie, decyzją z dnia 15 stycznia 2018 r., nr [..], wydaną na podstawie art. 88 ust. 1 pkt 2 i ust. 4, art. 89 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (t.j.: Dz.U. z 2016 r., poz. 2134, ze zm.) oraz §1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 6 lipca 2017 r. w sprawie wysokości stawek opłat za usunięcie drzew i krzewów (Dz.U. z 2017 r., poz. 1330), Prezydent Miasta wymierzył A. administracyjną karę pieniężną w wysokości 10.150,00 zł za usunięcie, bez zgody posiadacza nieruchomości, świerka kłującego rosnącego na działce nr [..] obręb [..] położonej w G. oraz dwóch lip drobnolistnych rosnących na działce nr [..] obręb [..] położonej w G. (punkt 1) oraz odroczył termin płatności kary orzeczonej w pkt. 1 na okres 5 lat, od dnia w którym niniejsza decyzja stanie się ostateczna.

Uzasadniając wydaną decyzję Prezydent wskazał, że na zlecenie A. usunięto i przesadzono drzewa i krzewy rosnące na działkach nr [..]-[..]. Z ustalonego w sprawie stanu faktycznego wynika, że: na działce nr [..] obowiązek uzyskania zezwolenia na usunięcie drzew dotyczył: dębu szypułkowego o obwodzie pnia 55 cm (nr inwentaryzacyjny 16) oraz świerka kłującego o obwodzie 56 cm (nr 20). Uzyskanie zaś zezwolenia na usunięcie drzew z działki nr [..] dotyczyło dwóch lip drobnolistnych o obwodach 70 cm i 77 cm (nr 39 i nr 40). Pozostała zieleń rosnąca na ww. działkach oraz na działce nr [..] to drzewa i krzewy owocowe, drzewa, których obwody pni na wysokości 5 cm nie przekraczają 80 cm (w przypadku topoli, wierzb, klonu jesionolistnego oraz klonu srebrzystego), 65 cm (w przypadku kasztanowca zwyczajnego, robinii akacjowej oraz platanu klonolistnego), 50 cm (w przypadku pozostałych gatunków drzew) oraz krzewy o powierzchni do 25 m2. Co prawda obwody drzew wskazane w inwentaryzacji zmierzono na wysokości 130 cm, jednak obwody te były na tyle małe (w przypadku drzew nie owocowych nie przekraczały 35 cm), że biorąc pod uwagę zbieżystość pni drzew uznano, że ich obwody na wysokości 5 cm nie przekraczały 50 cm (z wyjątkiem drzew o nr 16, 20, 39 i 40). Dąb szypułkowy (nr 16) rosnący na działce nr [..] pozostał nienaruszony. Świerk kłujący (nr 20) rosnący na tej działce został przesadzony na inne miejsce w granicach tej samej działki. Lipy drobnolistne (nr 39 i nr 40) rosnące na działce nr [..] przesadzone zostały w granicach ww. działki. Przesadzenie świerku kłującego (nr 20) rosnącego na działce nr [..] oraz dwóch lip drobnolistnych (nr 39 i nr 40) rosnących na działce nr [..] odbyło się bez wymaganej w świetle ustawy o ochronie przyrody zgody właściwego organu i właścicieli tych działek. Powyższe obligowało do zastosowania dyspozycji art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody.

Prezydent wyjaśnił także, że odroczył termin płatności wymierzonej kary na okres 5 lat, gdyż stopień zniszczenia drzew nie wyklucza zachowania ich żywotności, mając na uwadze, że usuwanie drzew jest formą zniszczenia zieleni.

Od decyzji Prezydenta Miasta A. wniósł odwołanie, zarzucając że decyzja ta wydana została z naruszeniem art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody poprzez uznanie, iż w sprawie doszło do usunięcia drzew, w sytuacji, gdy przedmiotowe drzewa nie zostały usunięte, a jedynie przesunięte w granicach nieruchomości, tak aby nie kolidowały z rurociągiem.

Skarżący wyjaśnił przy tym, że posiada decyzje Prezydenta Miasta wydane na podstawie art. 124 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, zgodnie z którymi uzyskał dla przedmiotowych działek uprawnienie do przeprowadzenia przez ich teren rurociągu paliwowego oraz innych podziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tego rurociągu w granicach określonych decyzją Wojewody o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego z dnia 15 września 2005 r. Decyzja lokalizacyjna zakłada zaś istnienie w granicy przebiegu rurociągu paliwowego oraz w granicy stref bezpieczeństwa (aktualnie po 6 m od osi rurociągu) obszaru pozbawionego drzewostanu.

Od wskazanej zasady Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w postanowieniu z dnia 27 września 2012 r. ustanowił wyjątek, zgodnie z którym na terenach otwartych dopuszcza się w strefie bezpieczeństwa sadzenie pojedynczych drzew w odległości 5 m od rurociągu. Dlatego też, jak wskazał skarżący, zmienił lokalizację przedmiotowych drzew przesadzając je poza strefę zakazu.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 27 kwietnia 2018 r., nr SKO [..], wydaną na podstawie art. 88 ust. 1 pkt 2, ust. 2 i ust. 3 oraz art. 89 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 142) a także na podstawie rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 3 lipca 2017 r. w sprawie wysokości stawek opłat za usunięcie drzew i krzewów (Dz.U. z 2017 r., poz. 1330), uchyliło punkt 2 decyzji Prezydenta Miasta z dnia 15 stycznia 2018 r. i w tym zakresie umorzyło postępowanie przed organem I instancji (punkt 1 decyzji) i utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy w pozostałym zakresie (punkt 2 decyzji).

Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie Kolegium wskazało, że organ I instancji słusznie przyjął, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy dowodzi, że w przedmiotowej sprawie są podstawy do wymierzenia A. administracyjnej kary pieniężnej w wysokości 10150,00 zł za usunięcie, bez zgody posiadacza nieruchomości, świerka kłującego o obwodzie pnia 56 cm rosnącego na działce nr [..] oraz dwóch lip drobnolistnych o obwodach pni 70 i 77 cm rosnących na działce nr [..] obręb [..] położonych w G.

Przedmiotowe drzewa zostały przez skarżącego, realizującego na działkach nr [..]-[..] inwestycję pn. "Rozbudowa paliwowego systemu zaopatrzeniowego - rurociąg paliwowy [..] (DMF)" usunięte i przesadzone w inne miejsca - w ramach tych samych nieruchomości. W świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego powyższe okoliczności są bezsporne, zarówno co do ilości, gatunku i obwodu usuniętych drzew, jak również co do sprawcy ich usunięcia. Wysokość kary pieniężnej ustalona została w decyzji w sposób prawidłowy tj. zgodny z przepisami ustawy (art. 89 ust. 1) oraz rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 3 lipca 2017 r. w sprawie wysokości stawek opłat za usunięcie drzew i krzewów.

Kolegium podzieliło jednocześnie stanowisko organu I instancji, który uznał, że w zakresie przedmiotowym usunięcia drzew, mieści się również ich przesadzenie bez względu na to, czy jest ono dokonywane w granicach tej samej nieruchomości, czy też nie. Fakt przesadzenia drzew, jak wyjaśniło Kolegium, oznacza, że doszło do ich usunięcia. Usunięcie nie oznacza bowiem tylko eliminacji, kasacji, ale także "zabrać (zabierać) coś skądś, aby nie zawadzało lub zrobić miejsce, odsunąć, (odsuwać) odstawić (odstawiać), uprzątnąć (uprzątać) na bok". Z treści art. 84 ust. 4 ustawy wynika, że przesadzenie jest formą usunięcia drzewa, która może mieć wpływ na zachowanie przez nie żywotności, a w konsekwencji wpływ na konieczność ponoszenia opłaty za korzystanie ze środowiska. Z kolei, przepis art. 83d ust. 3 ustawy wyróżnia taki wariant zezwolenia na usunięcie drzewa, który uzależnienia jego wydanie od przesadzenia tego drzewa.

Kolegium uznało jednakże, że w niniejszej sprawie brak było podstaw do odroczenia terminu płatności nałożonej kary pieniężnej na okres 5 lat na podstawie przepisu art. 88 ust. 4 ustawy. Jak wyjaśniło, w brzmieniu obowiązującym w dacie wszczęcia w niniejszej sprawie postępowania oraz wydania decyzji przepis art. 88 ust. 4 ustawy stanowił i stanowi, że termin płatności kar wymierzonych na podstawie ust. 1 pkt 3 odracza się na okres 5 lat, jeżeli stopień zniszczenia drzewa lub krzewu nie wyklucza zachowania jego żywotności. Art. 88 ust. 1 pkt 3 dotyczy zaś zniszczenia drzewa lub krzewu a nie jego usunięcia. W związku z powyższym, skoro w przedmiotowej sprawie kara pieniężna wymierzana jest za usunięcie drzew bez zgody posiadacza nieruchomości, to tym samym nie ma możliwości odroczenia terminu jej płatności przewidzianego w art. 88 ust. 4 ustawy.

Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wniósł A. zarzucając, że wydana została ona z naruszeniem:

- art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody - poprzez uznanie, iż w sprawie doszło do usunięcia drzew bez zgody posiadacza nieruchomości, co skutkowało nałożeniem kary administracyjnej na A., mimo iż nie doszło do wypełnienia znamion przedmiotowego przepisu;

- art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 Kpa - poprzez: błędną ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i w konsekwencji błędne uznanie, iż w niniejszym przypadku doszło do usunięcia drzew bez zgody posiadacza nieruchomości, podczas gdy doszło jedynie do ich przesadzenia w granicach nieruchomości z zachowaniem pełnej żywotności przesadzanych drzew, która to czynność nie kwalifikuje się pod pojęcie terminu "usunąć"; brak rozważenia wszystkich okoliczności mogących mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta z dnia 15 stycznia 2018 r., w szczególności braku przeprowadzenia wyczerpującego postępowania dowodowego i oparcie się jedynie na twierdzeniach organu i całkowitym pominięciu faktu, iż przedmiotowe drzewa nadal znajdują się na terenie nieruchomości i nie utraciły żywotności;

- art. 9, art. 11 Kpa oraz art. 107 § 3 Kpa - poprzez błędne uzasadnienie wydanej decyzji administracyjnej ograniczające się do przytoczenia przepisów prawa i powtórzenia uzasadnienia decyzji I Instancji, co stanowi niedostateczne wyjaśnienie podstaw i przesłanek częściowego utrzymania w mocy decyzji Prezydenta Miasta, a tym bardziej przesłanek dokonanej zmiany orzeczenia na niekorzyść skarżącego;

- art. 139 Kpa - poprzez dokonanie zmiany decyzji na niekorzyść skarżącego, mimo iż nie istniały przesłanki rażącego naruszenia prawa uzasadniające taką zmianę.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w pełni podtrzymując stanowisko i argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 27 kwietnia 2018 r. jak i poprzedzająca ją decyzja Prezydenta Miasta z dnia 15 stycznia 2018 r. wydane zostały z naruszeniem przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy.

Stanowiący materialnoprawną podstawę kontrolowanych decyzji art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz.U. z 2018 r., poz. 142 ze zm.) stanowi, że wójt, burmistrz albo prezydent miasta wymierza administracyjną karę pieniężną za usunięcie drzewa lub krzewu bez zgody posiadacza nieruchomości.

Dyspozycja tego przepisu ma więc zastosowanie jedynie w sytuacji "usunięcia" drzewa lub krzewu bez zgody posiadacza nieruchomości.

Ustawa o ochronie przyrody nie wyjaśnia jednakże, czym jest owo "usunięcie". Wykładnia językowa, systemowa i celowościowa wskazuje jednakże, że przez usunięcie drzewa lub krzewu należy rozumieć jego: ścięcie, wykarczowanie i wykopanie z korzeniami i posadzenie na innej nieruchomości. Zgodnie bowiem z potocznym znaczeniem wyraz "usunąć" oznacza zabrać coś skądś, sprawić, że to coś przestaje istnieć. Istotą zaś omawianych przepisów o ochronie przyrody jest ochrona walorów krajobrazowych, terenów zieleni, drzew i krzewów. Przez usunięcie drzew i krzewów należy więc rozumieć wycięcie, zniszczenie lub przesadzenie drzew i krzewów z terenu danej nieruchomości tworzącej zagospodarowaną i zorganizowaną całość (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 kwietnia 2005 r., sygn. akt IV SA/Wa 865/04, https://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Tak więc, w przekonaniu Sądu, przemieszczenie/przesadzenie drzewa lub krzewu w ramach danej nieruchomości nie jest jego "usunięciem" w rozumieniu art. 88 ust. 1 powołanej ustawy, pomimo, iż nastąpiło bez zgody właścicieli przedmiotowych nieruchomości. Konieczność zaś przesadzenia przedmiotowych drzew uzasadniona była treścią decyzji Wojewody o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego z dnia 15 września 2005 r., która zakładała istnienie w granicy przebiegu rurociągu paliwowego oraz w granicy stref bezpieczeństwa (aktualnie po 6 m od osi rurociągu) obszaru pozbawionego drzewostanu.

Powyższe potwierdza stanowisko podsekretarza stanu w Ministerstwie Środowiska, głównego konserwatora przyrody, z upoważnienia ministra, zawarte w odpowiedzi na interpelację nr 3214 w sprawie obowiązującego wieku drzew i krzewów zwolnionych z uzyskania zezwoleń na ich usunięcie oraz wysokości kar pieniężnych naliczanych za ich usuwanie bez wymaganego zezwolenia, gdzie wyjaśniono, że zgodnie z art. 83 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody zezwolenie na usunięcie drzew lub krzewów dotyczy jedynie usuwania ich z terenu nieruchomości, natomiast nie dotyczy przemieszczania ich w obrębie tej nieruchomości. Za przyjęciem powyższego stanowiska przemawia również ocena przedstawiona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie z dnia 13 kwietnia 2005 r., sygn. akt IV SA/Wa 865/04, który choć odnosi się do art. 47e ust. 2 ustawy z dnia 16 października 1991 r. o ochronie przyrody (Dz.U. z 2001 r., nr 99, poz. 1079, ze zm.), zgodny jest w przedmiocie sprawy z art. 83 ust. 1 obowiązującej ustawy o ochronie przyrody. Sąd w wyroku tym orzekł, że przesadzenie drzewa lub krzewów w ramach tej samej zorganizowanej i zagospodarowanej nieruchomości nie stanowi o ich usunięciu z danej nieruchomości.

Z akt niniejszej sprawy wynika więc, że stanowiący przedmiot kontrolowanych decyzji świerk kłujący nie został usunięty z terenu działki nr [..] obręb [..], a dwie lipy drobnolistne nie zostały usunięte z terenu działki nr [..] obręb [..]. Podczas oględzin przeprowadzonych przez organ I instancji w dniu 8 marca 2016 r. ustalono bowiem, że na działce nr [..] istnieje świerk kłujący (nr 20), który został wykopany wraz z bryłą korzeniową i złożony w innym miejscu działki. Podczas oględzin tych stwierdzono również, że na działce nr [..] istnieją 4 lipy (nr 11, 39, 40 i 44) a w trakcie oględzin dokonano przesadzenia drzewa lipy (nr 40) wraz z bryłą korzeniową w obrębie kontrolowanej działki. Podczas oględzin przeprowadzonych przez organ I instancji w dniu 10 maja 2016 r. potwierdzono, że na działce nr [..] nadal znajdują się dwa świerki kłujące ( nr 19 i nr 20) a na działce nr [..] nadal znajdują się cztery lipy drobnolistne ( nr 11, 39, 40 i 44).

Tym samym, uznać należy, że w niniejszej sprawie brak było podstaw do zastosowania dyspozycji art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o ochronie przyrody i wymierzenia skarżącemu administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie, bez zgody posiadacza nieruchomości, świerka kłującego rosnącego na działce nr [..] oraz dwóch lip drobnolistnych rosnących na działce nr [..].

Powyższe, obligowało Sąd do uchylenia kontrolowanych w niniejszej sprawie decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a., o czym Sąd orzekł w punkcie 1 wyroku.

Jednocześnie, na podstawie art. 145 § 3 p.p.s.a., w punkcie drugim wyroku, Sąd umorzył wszczęte w niniejszej sprawie postępowanie administracyjne uznając, że jest ono bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 105 § 1 Kpa. W orzecznictwie i doktrynie przyjmuje się bowiem, że postępowanie administracyjne staje się bezprzedmiotowe, jeżeli w jego toku wystąpi brak chociażby jednego z podstawowych elementów stosunku administracyjnoprawnego (podmiotu, przedmiotu, podstawy prawnej) będącego przedmiotem postępowania. W niniejszej sprawie, jak wyżej wskazano, brak jest podstaw do wymierzenia skarżącemu administracyjnej kary pieniężnej na podstawie art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o ochronie przyrody, gdyż świerk kłujący nie został usunięty z terenu działki nr [..] obręb [..] a dwie lipy drobnolistne nie zostały usunięte z terenu działki nr [..] obręb [..].

W punkcie 3 wyroku Sąd orzekł zaś na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. o zwrocie kosztów postępowania, zasądzając na rzecz skarżącego kwotę 4017 zł, na którą oprócz wpisu sądowego od skargi w wysokości 400 zł składa się również wynagrodzenie pełnomocnika w wysokości 3600 zł ustalone na podstawie § 14 ust. 1 w zw. z § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (t.j.: Dz.U. 2015 r., poz. 1800) oraz opłata za udzielone pełnomocnictwo w wysokości 17 zł.