Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 2565/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-06-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 59 par. 2
journal: Dz.U. 2016 poz 599
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Honorata Łopianowska, Sędziowie sędzia WSA Beata Sobocha, sędzia WSA Waldemar Śledzik (sprawozdawca), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 19 czerwca 2019 r. sprawy ze skargi M. sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez M. sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej "Skarżąca") jest postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] sierpnia 2018 r. w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego.

Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie sprawy:

Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W. wszczął postępowanie egzekucyjne wobec majątku Spółki na podstawie tytułów wykonawczych:

a) z dnia 9 marca 2016 r. obejmującego należność z tytułu podatku od towarów i usług za wrzesień 2015 r. w kwocie należności głównej 93,00 zł. W toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego zawiadomieniem z dnia 17 marca 2016 r. dokonano zajęcia rachunków bankowych Spółki w [...] S.A. Zawiadomienie Bank odebrał w dniu 30 marca 2016 r. i pismem z dnia 7 kwietnia 2016 r. poinformował, że brak jest środków na rachunkach Spółki i wystąpił zbieg egzekucji. Powyższe zawiadomienie wraz z odpisem tytułu wykonawczego Spółka odebrała w dniu 13 kwietnia 2016 r. w trybie art. 44 K.p.a.,

b) z dnia 10 maja 2016 r. obejmujących należności z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za m-ce czerwiec, lipiec, wrzesień, październik oraz grudzień 2013 r. w łącznej kwocie należności głównych 74,40 zł. W toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego zawiadomieniem z dnia 18 maja 2016 r. dokonano zajęcia rachunków bankowych Spółki w [...] S.A. Zawiadomienie Bank odebrał w dniu 25 maja 2016 r. i pismem z dnia 31 maja 2016 r. poinformował, że brak jest środków na rachunkach Spółki i wystąpił zbieg egzekucji. Powyższe zawiadomienie wraz z odpisami tytułów wykonawczych Spółka odebrała w dniu 7 czerwca 2016 r.,

c) z dnia 23 marca 2017 r. obejmujących należności z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za m-ce marzec – grudzień 2015 r. w łącznej kwocie należności głównych 41.812,00 zł. W toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego zawiadomieniem z dnia 28 marca 2017 r. dokonano zajęcia rachunków bankowych Spółki w [...] S.A. Zawiadomienie Bank odebrał w dniu 28 marca 2017 r. i pismem z dnia 3 kwietnia 2017 r. poinformował, że brak jest środków na rachunkach Spółki i że doszło do zbiegu egzekucji administracyjnych. Powyższe zawiadomienie wraz z odpisami tytułów wykonawczych Spółka odebrała w dniu 18 kwietnia 2017 r., w trybie art. 44 K.p.a.

W związku ze zmianą właściwości urzędu skarbowego, Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W., przy piśmie z dnia 16 maja 2018 r. przekazał akta prowadzonego postępowania egzekucyjnego do Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w W.

Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W., kontynuował postępowanie egzekucyjne na podstawie ww. tytułów wykonawczych oraz tytułów wykonawczych z dnia 11 września 2017 r. wystawionych przez Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W., obejmujących należności z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za miesiące styczeń, luty, czerwiec, październik 2016 r. w łącznej kwocie należności głównych 10.600,00 zł. W toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego zawiadomieniem z dnia 5 października 2017 r. podjął czynność zajęcia rachunków bankowych Spółki w [...] S.A. Zawiadomienie Bank odebrał w dniu 5 października 2017 r. i pismem tego samego dnia poinformował, że nie prowadzi rachunków bankowych dla zobowiązanej Spółki. Powyższe zawiadomienie wraz z odpisami tytułów wykonawczych Spółka odebrała w dniu 23 października 2017 r.

W ramach poszukiwania innych składników majątkowych Spółki organ egzekucyjny pismem z dnia 26 października 2017 r. zwrócił się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o podanie rachunku z jakiego zobowiązana Spółka płaci należne składki. Zakład Ubezpieczeń Społecznych pismem z dnia listopada 2017 r. poinformował, że Spółka ostatnią składkę opłaciła z rachunku prowadzonego przez Alior Bank S.A.

Zawiadomieniem z dnia 27 października 2017 r. organ podjął czynność zajęcia rachunków bankowych Spółki w [...] S.A. Zawiadomienie Bank odebrał w dniu 30 października 2017r. i pismem z dnia 30 października 2017 r. poinformował, że nie prowadzi rachunków bankowych dla zobowiązanej Spółki. Powyższe zawiadomienie Spółka odebrała w dniu 16 listopada 2017r. w trybie art. 44 K.p.a.

W dniu 31 października 2017 r. organ egzekucyjny skierował do R. sp. z o.o. zawiadomienie o zajęciu innej wierzytelności pieniężnej. Zawiadomienie dłużnik odebrał w dniu 8 listopada 2017 r., natomiast Spółka odebrała w dniu 20 listopada 2017 r. w trybie art. 44 K.p.a. Mimo ponaglenia pismem z dnia 5 grudnia 2017 r. dłużnik nie udzielił odpowiedzi na zajęcie.

Pismem z dnia 27 października 2017 r. organ egzekucyjny wezwał zobowiązaną Spółkę do złożenia informacji odnośnie majątku Spółki. Wezwanie zostało doręczone w trybie zastępczym.

Pismem z dnia 27 października 2017 r. wezwano Członka Zarządu – J.D. do złożenia informacji odnośnie majątku Spółki. Wezwanie zostało odebrane przez adresata w dniu 14 listopada 2017 r. W odpowiedzi, w piśmie z dnia 22 grudnia 2017 r. ww. J.D. wskazał, iż Skarżąca jest właścicielem 20.700 udziałów o wartości 1.035.000,00 zł. w S. sp. z o.o. Wobec powyższego Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W. zawiadomieniem z dnia 29 grudnia 2017 r. podjął czynność zajęcia udziałów w Spółce w S. sp. z o.o. Zawiadomienie doręczono zobowiązanej w dniu 12 stycznia 2018 r., dłużnikowi zajętej wierzytelności w dniu 8 stycznia 2018 r., natomiast do Sądu wraz z wnioskiem o wpis do KRS w dniu 9 stycznia 2018 r. Zarządzeniem z dnia 20 lutego 2018 r. sygn. akt [...] Sąd Rejonowy dla W. we W. zwrócił wniosek do organu egzekucyjnego. Zawiadomieniem z dnia 12 marca 2018 r. organ egzekucyjny ponowił zajęcie udziałów w S. sp. z o.o. należących do zobowiązanej Spółki. Z uwagi na brak osoby reprezentującej S. sp. z o.o., postanowieniem z dnia 2 lipca 2018 r. sygn. akt [...] Sąd Rejonowy dla W. we W. zawiesił postępowanie w sprawie przyjęcia do akt rejestrowych zawiadomienia o zajęciu udziałów.

Z relacji sporządzonej w dniu 22 czerwca 2018 r. wynika, że Spółka nie prowadzi działalności gospodarczej pod adresem wskazanym w KRS tj. przy ul. [...] w W. W dniu 18 grudnia 2017 r. Skarżąca zawarła na czas nieokreślony umowę udostępnienia adresu ul. [...] w W. z właścicielem budynku P. sp. z o.o. W ramach umowy Wynajmujący zapewnia Najemcy usługę odbioru wpływającej korespondencji.

Ponadto w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego ustalono, że Spółka nie figuruje w Centralnej Bazie Danych Ksiąg Wieczystych jako właściciel ani współwłaściciel nieruchomości oraz nie figuruje w Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców jako właściciel lub współwłaściciel środków transportu.

Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2018 r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W. umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec majątku Spółki na podstawie przedmiotowych tytułów wykonawczych. W uzasadnieniu stwierdził, że z materiału zgromadzonego w sprawie, jak i ustaleń dokonanych w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego wynika, iż Spółka nie prowadzi działalności oraz nie posiada majątku pod adresem rejestracyjnym, z którego możliwe byłoby wyegzekwowanie ciążących na niej zobowiązań z uwzględnieniem możliwości wyegzekwowania kwoty pokrywającej wydatki egzekucyjne, które powstały w dotychczas prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym oraz ewentualnych kosztów powstałych w toku dalszego prowadzenia postępowania.

Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem, pismem z dnia 6 lipca 2018 r. Spółka złożyła zażalenie, w którym uznała, iż Spółka posiada majątek w postaci wskazanych wcześniej udziałów w Spółce S. sp. z o.o. Natomiast organ egzekucyjny, wobec braku ustanowienia osób do reprezentowania ww. Spółki (brak członków zarządu) błędnie stwierdził bezskuteczność takiego zajęcia i zaniechał dalszego postępowania w tym zakresie. Podczas gdy, w ocenie Skarżącej, jest to przeszkoda tylko pozornie uniemożliwiająca dokonanie zajęcia udziałów w Spółce, bowiem organ egzekucyjny pozostaje władny, jako posiadający istotny interes prawny w dochodzeniu należności publicznoprawnych do wystąpienia przed właściwym sądem z wnioskiem o ustanowienie kuratora dla Spółki S. sp. z o.o. celem umożliwienia dokonania zamierzonej czynności - zajęcia udziałów. W ocenie Skarżącej, organ egzekucyjny jest zobowiązany wykazać definitywnie sytuację braku środków zobowiązanego do zaspokojenia roszczeń organu nawet w zakresie czynionych przez organ wydatków. Natomiast organ egzekucyjny zbyt dowolnie podszedł do kwestii posiadania przez Spółkę wartościowych udziałów w Spółce S., rezygnując z ich zajęcia tylko i wyłącznie ze względu na brak reprezentacji tejże Spółki. Wskazała, że brak reprezentacji Spółki jest brakiem usuwalnym między innymi poprzez ustanowienie przez sąd kuratora. Skoro można usunąć brak reprezentacji Spółki to nie sposób twierdzić, że obecna sytuacja faktyczna (niemożność zaspokojenia wierzytelności) jest trwała i niezmienna w przyszłości tj. nie jest ona definitywna.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. po rozpatrzeniu zażalenia i argumentów w nim zawartych, postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2018 r. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w W. z dnia [...] czerwca 2018 r. w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec majątku Spółki na podstawie przedmiotowych tytułów wykonawczych.

W uzasadnieniu organ wskazał, że z uzyskanych informacji wynika, że posiadane przez Spółkę udziały w spółce S. sp. z o.o. nie mogą zostać skutecznie zajęte z powodu braku ustalonego zarządu dla ww. Spółki. Ponadto zobowiązana Spółka nie posiada innego majątku ruchomego i nieruchomego, do którego można by prowadzić postępowanie egzekucyjne. Spółka pod wskazanym w KRS adresem - ul. [...] w W. nie prowadzi żadnej działalności gospodarczej. Jedynym skutecznym środkiem egzekucyjnym było zajęcie rachunku bankowego w [...], co do którego wystąpił zbieg egzekucji, a z ostatnich informacji wynika, że ww. Bank już nie prowadzi rachunku na rzecz zobowiązanej Spółki. Nie ustalono natomiast nowego rachunku bankowego Spółki.

Ponadto z deklaracji złożonych przez Spółkę wynika, że za rok 2017 wykazała dochód zerowy i stratę na kwotę 11.751,54 zł, natomiast za okres ostatnich 6 miesięcy roku 2018 Spółka złożyła zerowe deklaracje VAT-7.

W ocenie organu, organ egzekucyjny dokonał kalkulacji i oceny, że wobec oczywistych faktów jakimi są brak możliwości ustalenia majątku Spółki oraz zaprzestania prowadzenia działalności, w przedmiotowej sprawie nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne, bowiem na obecnym etapie postępowania nie ma perspektywy uzyskania jakichkolwiek środków z majątku Spółki.

Organ podał również, że podkreślany fakt możliwości wystąpienia organu egzekucyjnego do Sądu, w oparciu o przepisy art. 42 K.C., o ustanowienie kuratora dla spółki S. sp. z o.o., nie daje organowi egzekucyjnemu żadnej gwarancji dokonania skutecznego zajęcia udziałów w ww. spółce i doprowadzenia do ich sprzedaży. Zgodnie bowiem z art. 42 § 3 K.C. kurator niezwłocznie podejmuje czynności zmierzające do powołania albo uzupełnienia składu organu osoby prawnej uprawnionego do jej reprezentowania, a w razie potrzeby do jej likwidacji. Zgodnie z wykładnią wskazanego przepisu kurator może jedynie postarać się o powołanie organów osób prawnych, a w razie potrzeby o jej likwidację. Sam nie jest uprawniony do powołania tych organów, nie może reprezentować spółki w postępowaniu sądowym czy egzekucyjnym (postanowienie Sądu Najwyższego z 7 maja 2014 r. sygn. akt III CK 249/2003). Natomiast wobec przedstawionych w sprawie okoliczności trudno jest stwierdzić, że kurator doprowadzi do ustalenia zarządu Spółki, jeżeli nie ma takiej woli ze strony wspólników Spółki i jej rady nadzorczej. Tym samym w ocenie tutejszego organu podejmowanie przez organ egzekucyjny działań w celu ustalenia kuratora dla spółki S. sp. z o.o. byłoby działaniem wątpliwie skutecznym pod kątem zaspokojenia dochodzonych roszczeń, wiążącym się natomiast z generowaniem dodatkowych kosztów związanych z kosztami sądowymi oraz wynagrodzeniem kuratora.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia organu pierwszej instancji, a także zasądzenie kosztów postępowania według norm prawem przepisanych.

Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie:

1) art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 K.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. oraz art. 59 § 2 i § 3 tejże ustawy, skutkujące wydaniem przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. postanowienia utrzymującego w mocy postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w W., podczas gdy prawidłowe zastosowanie wyżej wymienionych norm postępowania nie dawało w świetle ujawnionych przez organ administracji okoliczności, podstaw do umorzenia prowadzonego postępowania egzekucyjnego w administracji,

2) art. 7, 77 § 1 oraz 124 § 2 w zw. z art. 18 u.p.e.a. skutkujące stwierdzeniem wyczerpania przez organ egzekucyjny wszelkich środków poszukiwania majątku Spółki, stwierdzeniem braku majątku Spółki oraz stwierdzeniem bezskuteczności egzekucji, podczas gdy poczynione ustalenia organu egzekucyjnego pozwalają stwierdzić, że istnieje majątek Spółki w stosunku do którego można prowadzić postępowanie egzekucyjne.

W uzasadnieniu pełnomocnik podtrzymał stanowisko, iż Spółka posiada majątek w postaci udziałów w Spółce S. sp. z o.o. Natomiast brak ustanowienia osób do reprezentowania ww. Spółki pozornie uniemożliwia dokonanie zajęcia udziałów w Spółce, bowiem organ egzekucyjny pozostaje władny, jako posiadający istotny interes prawny w dochodzeniu należności publicznoprawnych do wystąpienia przed właściwym sądem z wnioskiem o ustanowienie kuratora dla Spółki S. sp. z o.o. celem umożliwienia dokonania zamierzonej czynności - zajęcia udziałów.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Na wstępie należy wskazać, że złożona w niniejszej sprawie skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym stosownie do obowiązującego od dnia 15 sierpnia 2015 r. nowego brzmienia przepisu art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. - Dz.U. z 2016r., poz. 718 ze zm. – zwaną dalej "p.p.s.a.").

Zgodnie z tym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy stronie zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.

Rozpoznając przedmiotową sprawę Sąd wskazuje, że na podstawie art. 184 Konstytucji RP, w związku z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. - Dz.U. z 2017 r., poz. 2188) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (oraz odpowiednio na postanowienia).

Powyższa kontrola dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania zaskarżonego aktu administracyjnego, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego.

W wyniku takiej kontroli decyzja (postanowienie) może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) p.p.s.a.).

Sprawując kontrolę w oparciu o powołane kryterium zgodności z prawem sąd administracyjny orzeka na podstawie akt sprawy administracyjnej, biorąc pod uwagę stan faktyczny i prawny istniejący w dacie wydania ocenianej decyzji, nie uwzględniając okoliczności, które zaistniały w okresie późniejszym.

Jednocześnie, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. (w brzmieniu obowiązującym od dnia 15 sierpnia 2015r.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a.

Oceniając zaskarżone postanowienie w świetle wskazanych kryteriów, Sąd uznał, że skarga podlega oddaleniu albowiem zaskarżone postanowienie odpowiada prawu.

Ponieważ zarzuty skargi oraz zakres zaskarżenia spornego postanowienia zostały przedstawione w tzw. części "historycznej" niniejszego uzasadnienia, Sąd odstępuje od ich ponownego omówienia, podkreślając jedynie, że zarzuty skargi koncentrują się wokół kwestii umorzenia prowadzonego postępowania egzekucyjnego z powodu stwierdzenia braku majątku Spółki, podczas gdy w istocie istnieje majątek Zobowiązanej w stosunku do którego można prowadzić postępowanie egzekucyjne albowiem Skarżąca posiada majątek w postaci udziałów w Spółce S. sp. z o.o.

Przy tak zakreślonych granicach skargi, istota sporu sprowadza się do oceny legalności działań organów w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego z uwagi na to, że w postępowaniu tym nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne. Kwestionującym fakt umorzenia postępowania jest strona zobowiązana, która podnosi, że posiada majątek, z którego egzekucję można przeprowadzić, a ta pokryje wydatki egzekucyjne z majątku w postaci udziałów w Spółce S. sp. z o.o.

Mając na uwadze przedmiot sporu, w punkcie wyjścia rozważań w pierwszej kolejności należy wskazać, iż istotą umorzenia postępowania egzekucyjnego jest przerwanie postępowania, uchylenie dokonanych czynności egzekucyjnych oraz rozstrzygnięcie o dalszym nieprowadzeniu postępowania. Instytucja ta ma na celu zakończenie tego postępowania, najczęściej z przyczyn natury formalnej, gdy w danej, konkretnej sytuacji zaistniałej w jego toku wykonanie obowiązku przez zobowiązanego jest niemożliwe lub niedopuszczalne. Umorzenie postępowania egzekucyjnego oznacza, że nie jest realizowany jego cel.

W literaturze wskazuje się, że umorzenie wiąże się z trwałymi przeszkodami uniemożliwiającymi dalsze jego prowadzenie. Przesłanki umorzenia postępowania egzekucyjnego są w znacznej części następstwem pojawienia się przyczyn niedopuszczalności postępowania egzekucyjnego. Nie wszystkie przesłanki umorzenia postępowania egzekucyjnego są faktycznie trwałymi przeszkodami w jego prowadzeniu. Jako przesłankę umorzenia kwalifikuje się istotne wady postępowania egzekucyjnego, których nie sposób sanować w tym samym postępowaniu. W takim przypadku umorzenie nie stoi na przeszkodzie ponownemu wszczęciu postępowania egzekucyjnego. Wskazuje się ponadto na podział przyczyn umorzenia postępowania egzekucyjnego, wymieniając przyczyny nieprzemijające oraz przemijające, czyli takie, które mogą ustąpić, np. brak majątku zobowiązanego.

Istotny jest podział na przyczyny merytoryczne i formalne, a to z uwagi na dopuszczalność ponownego wszczęcia postępowania egzekucyjnego po jego uprzednim umorzeniu (zasadniczo ponowne wszczęcie postępowania egzekucyjnego jest dopuszczalne, jeżeli wcześniej umorzenie nastąpiło z przyczyn formalnych). Do przesłanek umorzenia o charakterze merytorycznym zaliczyć należy wykonanie oraz wygaśnięcie obowiązku. Natomiast do przyczyn natury formalnej można zaliczyć np. brak uprzedniego upomnienia (zob. Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, Komentarz, pod red. D. Kijowskiego, Lex 2010, s. 498).

Podkreślić również należy, że przesłanki umorzenia postępowania egzekucyjnego mogą pojawić się zarówno w trakcie postępowania egzekucyjnego, jak i jeszcze przed jego wszczęciem. Umorzenie postępowania egzekucyjnego może nastąpić na wniosek wierzyciela, z urzędu, a także na skutek inicjatywy zobowiązanego.

Organ egzekucyjny umarza postępowanie z urzędu, gdy w jakikolwiek sposób uzyska informacje o przyczynach uzasadniających umorzenie. Wystąpienie przesłanek stanowiących podstawę umorzenia postępowania w istocie obliguje do takiego zakończenia postępowania egzekucyjnego, bez względu na to, czy zostaną one stwierdzone z urzędu, czy też wyjdą na jaw w wyniku zgłoszonych zarzutów, bądź też w inny sposób zostaną zakomunikowane organowi egzekucyjnemu.

Natomiast zgodnie z treścią art. 59 § 2 u.p.e.a. postępowanie egzekucyjne może być umorzone w przypadku stwierdzenia, że w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności pieniężnej nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne.

Mając na uwadze to, że jedynym podmiotem kwestionującym fakt umorzenia postępowania egzekucyjnego jest zobowiązany, który nie wskazał konkretnie żadnego substratu majątku, z którego można by przeprowadzić egzekucję i który w motywach swojego działania ujawnia obawę o odpowiedzialność zarządu spółki za zobowiązania podatkowe, wypada mając na uwadze zarzuty skargi podkreślić, iż generalną regułą egzekucji administracyjnej jest doprowadzenie do przymusowego wykonania obowiązku ciążącego na zobowiązanym.

Organ egzekucyjny jest obowiązany do zastosowania wszelkich środków przewidzianych w ustawie, by ten cel zrealizować. Oznacza to, że zastosowanie art. 59 § 2 u.p.e.a. wymaga stwierdzenia, że zobowiązany nie posiada środków przewyższających wydatki egzekucyjne oraz, że stan ten ma charakter definitywny, czyli w świetle obiektywnych okoliczności nie ma podstaw do uznania, że w przyszłości środki takie zostaną przez zobowiązanego zgromadzone.

Odnosząc powyższe rozważania do realiów sprawy, Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego, iż ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że zobowiązany nie posiada majątku z którego możliwe byłoby skuteczne przeprowadzenie przedmiotowego postępowania egzekucyjnego i uzyskanie na drodze egzekucji środków które przewyższyły by wydatki egzekucyjne.

Jak wynika z ustalonego stanu faktycznego, Skarżąca nie posiada żadnego majątku ruchomego i nieruchomego, do którego można by prowadzić postępowanie egzekucyjne. Spółka pod wskazanym w KRS adresem - ul. [...] w W., nie prowadzi żadnej działalności gospodarczej. Jedynym skutecznym środkiem egzekucyjnym było zajęcie rachunku bankowego w [...], co do którego wystąpi zbieg egzekucji. Z uzyskanych informacji, których Skarżąca w tym zakresie nie kwestionuje, wynika także , że wymieniony Bank już nie prowadzi rachunku na rzecz Zobowiązanej Spółki.

Strona nie podważyła także ustaleń organu egzekucyjnego dotyczących aktualnej sytuacji Spółki i twierdzeń organu o zaprzestaniu wykonywania działalności gospodarczej przez Spółkę.

W ocenie Sądu, także zajęcie udziałów w Spółce S. Sp. z o.o., poprzez wystąpienie do Sądu o ustanowienie kuratora dla tejże Spółki, nie daję podstaw do zaspokojenia wszystkich dochodzonych roszczeń.

Jak słusznie bowiem zauważa Organ, wprawdzie Spółka S. Sp. z o.o. nie posiada zarządu, ale posiada Radę Nadzorczą, której członkiem jest między innymi J.D., członek Zarządu działający w imieniu akcjonariuszy Spółki M. sp. z o.o. Podkreślenia także wymaga, że część wspólników spółki S. Sp. z o.o. jest również wspólnikami Spółki M. Sp. z o.o., tym samym podmioty te, jak i sama Spółka M. (będąca drugim co do wielkości posiadaczem udziałów w Spółce) mają bez wątpienia wpływ na utrzymujący się stan braku reprezentacji Spółki S. Sp. z o.o.

W tym stanie rzeczy jako racjonalne i – co najważniejsze, pozostające w zgodzie z dyspozycją przepisu art. 59 § 2 u.p.e.a. - uznać należy stanowisko Organu, że w świetle przedstawionych okoliczności trudno jest stwierdzić, że kurator doprowadzi do ustalenia zarządu Spółki, jeżeli nie ma takiej woli ze strony wspólników Spółki i jej rady nadzorczej.

Tym samym, w ocenie Sądu, podejmowanie przez organ egzekucyjny działań w celu ustalenia kuratora dla Spółki S. Sp. z o.o. byłoby działaniem wątpliwie skutecznym pod kątem zaspokojenia dochodzonych roszczeń, wiążącym się natomiast z generowaniem dodatkowych kosztów związanych z kosztami sądowymi oraz wynagrodzeniem kuratora. Jednocześnie wskazane na wstępie okoliczności jednoznacznie potwierdzają, że organ egzekucyjny na moment wydania zaskarżonego postanowienia w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym wyczerpał wszystkie możliwe środki w poszukiwaniu majątku Spółki oraz prawidłowo ocenił, iż dalsza egzekucja, wobec braku majątku Spółki oraz zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej i braku jakichkolwiek dochodów, będzie bezskuteczna. Natomiast ewentualne podejmowanie dalszych czynności zmierzających do wyjawienia majątku dłużnika powodowałoby jedynie generowanie dodatkowych kosztów bez jakichkolwiek gwarancji uzyskania kwoty przewyższającej wydatki powstałe w związku z dalszym prowadzeniem egzekucji, co wypełnia przesłanki umorzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 2 u.p.e.a.

Jeszcze raz należy zwrócić uwagę na kwestię fakultatywnego charakteru art. 59 § 2 u.p.e.a. Umorzenie postępowania egzekucyjnego dotyczącego należności pieniężnej w sytuacji, gdy postępowanie to nie doprowadzi do uzyskania kwoty przewyższającej koszty jego prowadzenia, następuje wedle uznania organów egzekucyjnych, które winny kierować się względami celowościowymi. Organ egzekucyjny ma zatem prawo umorzenia postępowania gdy zaistnieje opisana w ww. przepisie przesłanka.

Końcowo odnosząc się do twierdzenia Strony, iż "(...) Skoro można usunąć brak reprezentacji Spółki to nie sposób twierdzić, że obecna sytuacja faktyczna (niemożność zaspokojenia wierzytelności) jest trwała i niezmienna w przyszłości tj. nie jest ona definitywna", Sąd w całości podziela to stanowisko. Ostateczne postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego nie oznacza bowiem zwolnienia dłużnika od ciążącego na nim obowiązku. Zgodnie z art. 61 u.p.e.a w razie umorzenia postępowania egzekucyjnego z przyczyny określonej w art. 59 § 2 u.p.e.a., wszczęcie ponownej egzekucji może nastąpić wówczas, gdy zostanie ujawniony majątek lub źródła dochodu zobowiązanego przewyższające kwotę wydatków egzekucyjnych.

Reasumując dotychczasowe ustalenia i rozważania, ponieważ zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.