Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 2464/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2016-08-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celnych
Hasła tematyczne: Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 65 par. 5a, art. 230 par. 4, par. 5 par. 6 pkt 1, art. 210 par. 3pkt 2
journal: Dz.U. 2001 nr 75 poz 802
law: Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Wiesner, Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Herman, Sędzia WSA Małgorzata Jużków (spr.), Protokolant Katarzyna Lisiecka-Mitula, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 sierpnia 2016 r. przy udziale - sprawy ze skargi T. P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wymiaru należności celnych oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z [...] r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej w K. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w C. z [...] r. nr [...], którą stwierdzono, że towar w postaci 241 sztuk wyrobów jubilerskich o łącznej wadze 3800.92 g, ujawniony w wyniku rewizji przesyłki paczkarskiej nr [...] , został nielegalnie wprowadzony na polski obszar celny bez przedstawienia organowi celnemu, co spowodowało z mocy prawa powstanie długu celnego w dniu 2 października 2003 r. w łącznej kwocie 24 793 zł wraz z należnymi odsetkami liczonymi od 2 października 2003 r. do 13 stycznia 2015 r.

Organy rozstrzygały w następującym stanie faktycznym sprawy.

W trakcie przeprowadzonej w dniu [...] r. kontroli celnej kontenera nr [...] zgłoszonego do procedury dopuszczenia do obrotu, jako towary podlegające ustawowemu zwolnieniu od cła, poddano rewizji celnej paczkę nr [...] dla której zadeklarowano rzeczy używane o wartości 30,00 USD funkcjonariusze celni ujawnili towar w postaci 241 wyrobów jubilerskich, które opisano w wykazie dowodów rzeczowych nr 1 do protokołu zatrzymania rzeczy nr [...] . Nadawcą przesyłki był J. P. ,który z racji nazwiska w tej dacie nazywał się J. R. i zamieszkał w USA, a odbiorcą przesyłki T.P. , zamieszkała w W. Ujawnione wyroby jubilerskie zatrzymano do sprawy karnoskarbowej i zdeponowano (nr [...] ) w [...] w K. . Pozostałe przedmioty wydano adresatowi paczki.

W dniu 2 października 2003 r. zostało wszczęte postępowanie karnoskarbowe o przestępstwo z art. 87 par. 1 kks z wz. z art. 56 par. 2 i art. 7 par. 1 tej ustawy.

Postanowieniem z [...] r., sygn. akt [...] Sąd Rejonowy w C. postanowił umorzyć postepowanie karne w sprawie przeciwko J.R. , z uwagi na śmierć oskarżonego, jednocześnie postanowieniem z [...] r. Sąd orzekł o zwrocie dowodów rzeczowych R. D.. Postanowienie to zostało zmienione na skutek zaskarżenia przez Urząd Celny w C. postanowieniem z [...] r. sygn.. akt [...] mocą którego dowody rzeczowe przekazano do odrębnego postępowania, z racji nieuiszczenia należności celnych od nielegalnego sprowadzenia tych towarów na polski obszar celny.

Postanowieniem z 9 stycznia 2015 r. organ celny wszczął postępowanie w sprawie określenia długu celnego w związku z nielegalnego wprowadzeniem na polski obszar celny towaru w postaci 241 wyrobów jubilerskich. Jako dłużnika celnego wskazano T. P. . W toku postępowania T. P. wniosła o jego umorzenie, gdyż nie ona wwiozła złoto do Polski i nie miała nic wspólnego z działaniem swojego ojca oraz, że złoto należy zwrócić prawowitemu właścicielowi R. D. .

Naczelnik Urzędu Celnego w C. decyzja z [...] r. określił T. P. dług celny w kwocie łącznej 24 793 zł z tytułu nielegalnego wprowadzenia na polski obszar celny 241 wyrobów jubilerskich, które zostały wycenione dla potrzeb postępowania karnoskarbowego na kwotę 167 167 zł (opinia J. O. z [...] r.), metodą ostatniej szansy (art. 29 § 1 Kodeksu celnego). Mając na uwadze pochodzenie wyrobów jubilerskich zastosowano dla określenia długu celnego stawkę celną autonomiczną i konwencyjną w wysokości odpowiednio 35 % oraz 21% i 0% zgodnie z ust. 1 lit. b i ust. 3 lit. b oraz ust. 1 lit. a i ust. 2 – postanowień wstępnych – część druga – tabela stawek celnych Taryfy celnej stanowiącej załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z 17 grudnia 2002 r. w sprawie ustanowienia taryfy celnej (Dz. U. nr 226, poz. 1885).

Organ celny wyjaśnił, że w sprawie mają zastosowanie przepisy ustawy z 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny (Dz. U. nr 75, poz.802, w skrócie Kc), a w szczególności art.9, art. 13 § 1, art. 23 § 7, art. 29 § 1, art. 38, art. 39, art. 208, art. 210 § 1 pkt 1 i par. 2, § 3 pkt 2, art. 222 § 2, art. 226 § 1, art. 230 § 1, art. 231 § 1 pkt 1, art. 242 § 3 i art. 262, gdyż art. 26 ustawy z 19 marca 2004 r. przepisy wprowadzające ustawę Prawo celne (Dz. U. 68, poz. 623) stanowi, że przepisy dotychczasowe stosuje się do spraw dotyczących długu celnego, jeżeli dług celny powstał przed dniem uzyskania przez Polskę członkostwa w UE. Organ podkreślił, że T. P. jest dłużnikiem celnym, zgodnie z art. 210 § 1 pkt 1 i § 3 Kc, który stanowi, że dług celny w przywozie powstaje w przypadku nielegalnego wprowadzenia na polski obszar celny towaru podlegającego należnościom celnym przywozowym, a dłużnikami są osoba, która dokonała nielegalnego wprowadzenia, osoby, które uczestniczyły we wprowadzeniu i które wiedziały lub przy zachowaniu należytej staranności mogły się dowiedzieć, że wprowadzenie to było nielegalne oraz osoby, które nabyły, posiadały lub posiadają towar, o którym mowa w § 1 i które wiedziały lub przy zachowaniu należytej staranności mogły się dowiedzieć, że w chwili jego nabycia lub wejścia w jego posiadanie był to towar wprowadzony nielegalnie. Zauważył również, że regulacja ta pokrywa się z zapisem art. 201 Wspólnotowego Kodeksu Celnego. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie budzi wątpliwości, że sporny towar został wysłany z USA w dniu 18 sierpnia 2003 r. do T. P. przez obecnie już nieżyjącego J. P., jej ojca używającego również nazwiska R. . Nadawca zadeklarował wartość paczki, rzeczy używane 30 USD. Wartość przesłanej biżuterii 241 sztuk, wyceniono na kwotę 167 167 zł. Jako datę powstania długu celnego organ przyjął 2 października 2003 r., tj. datę rewizji celnej.

Pomimo wniesionego odwołania organ odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Podniesione zarzuty uznał za niezasadne. Ponownie rozpatrując sprawę odniósł się do kwestii zasadności zastosowania w sprawie ustawy Kodeks celny, jak również możliwości orzekania z racji wystąpienia w sprawie zawieszenia biegu terminu przedawnienia w związku z wszczęciem postępowania karnoskarbowego w dniu 2 października 2003 r. Postępowanie to zostało umorzone przez Prokuraturę Rejonową dla m. C. postanowieniem 4 marca 2004 r. sygn. akt [...] a następnie podjęte na nowo postanowieniem z 2 sierpnia 2004 r. sygn. akt [...] . Postanowieniem z [...] r. sygn. akt [...] Sąd Rejonowy w C. umorzył postepowanie karne w sprawie przeciwko z J. R. oskarżonemu o czyn z art. 87 § 1 kks w związku z art. 56 § 2 kks w związku z art. 7 § 1 kks z uwagi na śmierć oskarżonego w dniu 21 lutego 2013 r. postanowienie to uprawomocniło się 16 kwietnia 2013 r. wszczęcie i prowadzenie postępowania karnoskarbowego w sprawie nielegalnego wprowadzenia na polski obszar celny 241 sztuk wyrobów jubilerskich skutkowało zawieszeniem terminu powiadomienia dłużnika o wysokości długu celnego, określonego w art. 230 § 4 Kc. Termin ten został zawieszony na 3339 dni i upływał 23 listopada 2015 r. Dalej organ przywołał ustalenia faktyczne sprawy i mające do nich zastosowanie przepisy Kodeksu celnego. Odniósł się również do prawidłowego sposobu określenia należności celnej metoda ostatniej szansy oraz pominięcia w postepowaniu udziału R. D., który nigdy nie był stroną tego postępowania i nie pozostaje w kręgu wskazanych przez ustawodawcę dłużników celnych. Nie ma też wątpliwości, że T. P. wiedziała o przesłanej przez ojca biżuterii, co potwierdziła min. przesłuchana przed Sądem Rejonowym w C. w sprawie [...] , podobnie jak J.R. .

T. P. zaskarżyła decyzją Dyrektora Izby Celnej z [...] r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach.

Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ja poprzedzającej i zasadzenie zwrotu kosztów postepowania sądowego zarzuciła organowi wydanie decyzji z naruszeniem:

- art. 210 § 3 pkt 2 Kc prze błędne uznanie, iż skarżąca uczestniczyła w nielegalnym wprowadzeniu towaru do obrotu i wiedziała przy zachowaniu należytej staranności i mogła wiedzieć, ze wprowadzenie jest nielegalne,

- art. 230 § 4 i 5 pkt 1 Kc przez uznanie, ze skarżąca została prawidłowo powiadomiona (w prawidłowym terminie) o kwocie należności celnych wynikających z długu celnego oraz uznanie, że termin ten uległ zawieszeniu na skutek zaistnienia przesłanek powołanych w § 5 pkt 1 tego przepisu.

W uzasadnieniu skargi podkreślono, ż art. 230 Kc odnosi się do konkretnego dłużnika i konkretnego długu celnego i postępowanie karne musi toczyć się w stosunku do niego aby mogło zawiesić bieg terminu do zawiadomienia o wysokości długu celnego. Nadto trudno się zgodzić z twierdzeniem organu, że skarżąca uczestniczyła w nielegalnym wprowadzeniu towaru do obrotu. Widziała tylko, ze przesyłka została nadana ale nie wiedziała, ze nadawca nie deklarował prawidłowo zawartości przesyłki. Tym samym nie współuczestniczyła w nielegalnym jego wprowadzeniu na polski obszar celny. O kwocie długu celnego została powiadomiona dopiero 23 lipca 2015 r., czyli po upływie trzech lat od powstania długo celnego a w stosunku do jej osoby nie było prowadzone żadne postepowanie karnoskarbowe. Bieg terminu z art. 230 § 4 Kc nie uległ zatem zawieszeniu w stosunku do jej osoby.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Podkreślił, że art. 210 Kc odpowiada treści art. 202 WKC i posiłkując się orzecznictwem TSUE do tego przepisu wskazał, że T. P. spełnia kryterium dłużnika celnego z art. 210 § 3 pkt 2 Kc. Wiedziała lub co najmniej powinna była wiedzieć, że wysłane przez jej ojca wyroby jubilerskie nie mogą być określone w deklaracji jako rzeczy używane wartości 30 USD. Zgadzając się na bycie odbiorcą przesyłki brała udział w nielegalnym wprowadzeniu towaru i bez znaczenia jest, że organy celne zatrzymały towar. Winna też liczyć się z obowiązkiem uiszczenia należności celnych. Nie zgodził się także z twierdzeniem, że postepowanie karne musi dotyczyć konkretnego dłużnika. Istotne jest by dotyczyło konkretnego nielegalnego wprowadzenia towaru, w stosunku do którego krąg dłużników jest szerszy niż nadawca przesyłki. Odwołał się w tym zakresie do art. 221 ust. 4 WKC, który stanowi, że jeżeli dług celny powstał na skutek czynu podlegającego, w chwili popełnienia, wszczęciu postepowania karnego, dłużnika można powiadomić o kwocie długu celnego na warunkach przewidzianych w obowiązujących przepisach, po upływie terminu 3 lat, określonego w ust. 3. Na gruncie ustawy Kodeks celny termin ten nie podlegał ograniczeniu, jak ma to miejsce w art. 56 ustawy z 19 marca 2004 r. Prawo celne (Dz. U. nr 68, poz.622).

Na rozprawie, zarówno skarżąca jak i organ podtrzymały swoje stanowiska w sprawie. Skarżąca dodatkowo wskazała na wyroki NSA w sprawach I GSK 255/10 i I GSK 115/10.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zgodnie z przepisami art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) powoływanej dalej jako "ppsa", uprawnienia sądów administracyjnych sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na ten wynik, albo też do naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji (art. 145 § 1 pkt 1 i 2 ppsa). Z przepisu art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą skargi. Jego wykładnia wskazuje, że Sąd ma prawo ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Granicą praw i obowiązków Sądu wyznaczone są oceną legalności działań organu podatkowego oraz całokształtem aspektów prawnych tego stosunku prawnego, który był objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia. Tak rozumiejąc rolę Sądu w niniejszej sprawie, Sąd uznał, że w ustalonym stanie faktycznym skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Istota sporu w przedmiotowej sprawie sprowadza się do trzech kwestii. Czy skarżąca uczestniczyła w nielegalnym wprowadzeniu towaru, czy spełnia przesłanki uprawniające do nadania jej statusu dłużnika celnego i czy możliwe jest powiadomienie dłużnika celnego o wysokości długu celnego po upływie trzech lat mimo, ze postępowanie karnoskarbowe toczyło się w stosunku do jej ojca, nadawcy przesyłki. Zdaniem organu celnego zgromadzony materiał dowodowy pozwala na powyższe pytania odpowiedzieć twierdząco. Natomiast skarżąca jest odmiennego zdania.

Zgodnie z art. 210 § 3 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. - Kodeks celny (tekst jednolity w Dz. U. nr 375 poz. 802 z 2001 r. ze zm.), w przypadku gdy dług celny powstaje w związku z nielegalnym wprowadzeniem na polski obszar celny towaru podlegającego należnościom celnym przywozowym dłużnikami, a w konsekwencji podatnikami akcyzy i podatku VAT z tytułu importu towaru (art. 5 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 roku o podatku akcyzowym oraz podatku od towarów i usług) są: osoba, która dokonała nielegalnego wprowadzenia, osoby, które uczestniczyły we wprowadzeniu i które wiedziały lub przy zachowaniu należytej staranności mogły się dowiedzieć, że wprowadzenie to było nielegalne, osoby, które nabyły, posiadały lub posiadają towar nielegalnie wprowadzony i które wiedziały lub przy zachowaniu należytej staranności mogły się dowiedzieć, że w chwili jego nabycia lub wejścia w jego posiadanie był to towar wprowadzony nielegalnie.

W świetle przytoczonego wyżej przepisu osobą która nielegalnie wprowadziła towar będzie odpowiadała za dług celny, ale także każda kolejna osoba, która została wskazana w tym przepisie. Należy zgodzić się z organem celnym, że skarżąca jako odbiorca paczki, który posiadał wiedzę o jej zawartości (wyroby jubilerskie) i formie przesyłki, przy zachowaniu należytej staranności, mogła się dowiedzieć, że wysłanie wyrobów jubilerskich paczką "rzeczy używane do 30 USD" stanowi nielegalnie wprowadzony towar na polski obszar celny. Jak wynika z uzasadnienia decyzji organu odwoławczego, zaistnienie tej przesłanki zostało jednoznacznie dowiedzione złożonymi przez skarżącą oraz jej ojca zeznaniami w toku postępowań prowadzonych przez organ celny a następnie Sąd Rejonowy w C. . T. P. była przesłuchiwana [...] r., [...] r. czy J. R. uprzednio P. przesłuchiwany [...] r. Nie ma bowiem wątpliwości, że T. P. wiedziała o zawartości przesyłki i formie jej przesłania. To, że przesyłka nie doszła do adresata, gdyż została zatrzymana przez organy celne w trakcie rewizji 2 października 2003 r. dla powstania długu celnego nie ma znaczenia. Dług celny powstaje z mocy prawa.

Dalej należy wskazać, że zgodnie z art. 65 § 5 Kodeksu celnego decyzja uznająca zgłoszenie celne za nieprawidłowe nie może być wydana, jeżeli upłynęły 3 lata od przyjęcia zgłoszenia celnego. W myśl § 5a cyt. przepisu, przepisy art. 230 § 5 i 6 stosuje się odpowiednio. Art. 230 § 5 Kodeksu celnego stanowi, iż bieg tego terminu ulega zawieszeniu z dniem wszczęcia postępowania karnego, postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe lub wniesienia skargi do sądu administracyjnego, zawieszenia postępowania w sprawie celnej, wniesienia odwołania od decyzji w sprawie celnej. Termin ten zgodnie z § 6 art. 230 Kodeksu celnego biegnie dalej z dniem prawomocnego zakończenia postępowania karnego, postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe albo doręczenia organowi celnemu orzeczenia sądu administracyjnego wraz z jego uzasadnieniem, podjęcia zawieszonego postępowania w sprawie celnej, doręczenia rozstrzygnięcia wydanego w postępowaniu odwoławczym. W roku 2003 termin ten nie podlegał ograniczeniom wynikającym z WKC, gdyż Polska nie była związana w okresie przedakcesyjnym jego regulacjami.

W rozpoznawanej sprawie kwestionowana jest zasadność przyjęcia zawieszenia biegu przedawnienia w związku z wszczęciem i prowadzeniem postępowania karnoskarbowego o przestępstwo polegające na wprowadzeniu w dniu 2 października 2003 r. w Oddziale Celnym – miejscu Wyznaczonym w C. organu celnego w błąd poprzez podanie danych niezgodnych z rzeczywistością w deklaracji celnej przesyłki paczkarskiej nr 208861 z USA, wysłanej przez osobę o nazwisku P. do T.P. , zgłoszonej do procedury dopuszczenia do obrotu za jad SAD nr [...] i zawierającej nie deklarowane 241 sztuki wyrobów jubilerskich o wadze łącznej 3 800,92 g, wartości szacunkowej 190 046,00 zł, gdzie należne cło i podatek wynoszą odpowiednio 266 064,40 zł i 100 344,30 zł.

Należy stwierdzić, że przepis art. 230 § 5 Kodeksu celnego nie określa jaki związek musi zachodzić pomiędzy postępowaniem karnym czy postępowaniem w sprawie o przestępstwo lub wykroczenie skarbowe z postępowaniem w sprawie celnej, aby doszło do zawieszenia biegu terminów przedawnienia określonych w prawie celnym. Dlatego każda sprawa musi być oceniania indywidualnie. Niewątpliwie musi być to związek ścisły, ponieważ wszczęcie postępowania karnego powoduje zawieszenie biegu terminów do powiadomienia o długu celnym, a więc jednej z podstawowych instytucji gwarantujących pewność obrotu, ustanowionych na korzyść uczestników obrotu. Z pewnością nie jest to jednak związek polegający na tym, że wynik postępowania celnego jest uzależniony od uprzedniego wydania orzeczenia w sprawie karnej czy karnoskarbowej. Dla takiej bowiem sytuacji przewidziana jest instytucja zawieszenia prowadzonego postępowania na podstawie art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej. W rozpoznawanej sprawie organ stwierdził, że pomiędzy wszczętym postepowaniem karnoskarbowym, które następnie prowadzone było przeciwko J.R. (P.), a postępowaniem celnym wszczętym 9 stycznia 2015 r. w stosunku do T. P. zachodzi związek uzasadniający przyjęcie stanowiska, że wszczęcie postępowania w sprawie w dniu 2 października 2003 r. zawiesiło bieg terminu do powiadomienia dłużnika o wysokości długu celnego i termin ten nie upłynął, co umożliwiło organowi celnemu wszczęcie i prowadzenie postepowania przeciwko kolejnemu dłużnikowi celnemu do tego samego długu celnego. Postępowanie karnoskarbowe dotyczyło bowiem tego samego długu celnego.

Zgodnie z art. 230 Kodeksu celnego po zarejestrowaniu kwoty należności organ celny powiadamia o tym dłużnika (§1). Powiadomienie dłużnika nie może nastąpić po upływie 3 lat, licząc od dnia powstania długu celnego (§ 4), jednakże zgodnie z art. 230 § 5 pkt 1 Kc – bieg terminów, o których mowa w § 4 i 4a, ulega zawieszeniu z dniem wszczęcia postępowania karnego, postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe, wykroczenie skarbowe lub wniesienia skargi do sądu administracyjnego. W roku 2003 polski ustawodawca nie wprowadził do ustawy odpowiednika art. 56 Prawa celnego.

Zatem zgodnie z przepisem art. 230 § 4 Kodeksu celnego powiadomienie T. P. o powstaniu długu celnego, z racji zawieszenia biegu terminu do dokonania tej czynności przez okres od 2 października 2003 r. do 11 marca 2004 r. oraz od 2 sierpnia 2004 r. do 16 kwietnia 2013 r. czyli przez – 3339 dni było możliwe 23 lipca 2015 r., gdyż termin ten mieścił się w okresie 3 lat, określonych w art. 230 Kc z uwzględnieniem okresu zawieszenia jego biegu określonych § 4 pkt 1.

Nie ma bowiem wątpliwości, że zawieszenie biegu terminu powoduje "wszczęcia postępowania karnego, postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe lub wniesienia skargi do sądu administracyjnego". Przepis ten nie wskazuje, że ma to być postępowanie przeciwko konkretnej osobie. Przedstawiona przez organy wykładnia zasługuje na aprobatę. Nie można łączyć zawieszenia biegu terminu do powiadomienia o wysokości długu celnego z konkretnym dłużnikiem, bowiem art. 210 § 4 Kc określa katalog dłużników celnych dla nielegalnego wprowadzenia towarów na polski obszar celny. Zarówno J.P. jak i T. P. w tym katalogu się mieszczą (zobacz wyrok z 27.01.2011 r. sygn. akt I GSK 23/10), Również wskazane wyżej postępowanie karnoskarbowe pozostawało w związku z nielegalnym wprowadzeniem towaru na polski obszar celny, co wskazano wyżej. Nie ma bowiem wątpliwości, że nadawcą przesyłki był J.R., który jako nadawcę wskazał J.P.osobę, która w tym czasie nie istniała, gdyż zmienił nazwisko na R. a odbiorcą T. P. , która była poinformowana o jej zawartości. Również art. 221 ust. 3 (aktualnie art. 221 ust. 4 ) WKC nie precyzuje, kto miałby popełnić czyn podlegający postępowaniu karnemu. Istotne jest wszczęcie postępowania w sprawie długu celnego (zobacz wyrok ETS C-124/08 i C-125/08, LEX nr 505787)

Wszczęcie i prowadzenie postępowania karnoskarbowego w sprawie nielegalnego wprowadzenia wyrobów jubilerskich, z racji odmienności procedury karnej odnosiło się do ustalenia osób winnych przestępstwa karnego w tym zakresie. Jednakże dłużnik celny określony ustawą kodeks celny nie zawsze odpowiada za przestępstwo karnoskarbowe, gdyż nie można mu wykazać winy lub nie jest osoba fizyczną. W kontrolowanej sprawie właśnie taka sytuacja zaistniała. To J. R. został oskarżony za popełnienie przestępstwa karnoskarbowego, dopiero po zakończeniu tego postępowania organ wskazał dłużnika celnego, zgodnie z kolejnością wskazaną w art. 210 Kodeksu celnego. J. R. bowiem zmarł 21 lutego 2013 r. i to była przyczyna umorzenia tego postępowania. Nie bez znaczenia pozostaje okoliczność, że wyroby jubilerskie będące przedmiotem nielegalnego wprowadzenia pozostają nadal w depozycie organów celnych (postanowienie Sądu Okręgowego w C. z [...] r. sygn. akt [...] ), jako związane z obowiązkiem uiszczenia należności celnych.

Zgodnie art. 210 § 2 ustawy Kodeks celny dług celny z tytułu nielegalnego wprowadzenia towaru powstaje z chwilą zaistnienia tego zdarzenia. Data powstania długu celnego z tytułu nielegalnego wprowadzenia długu celnego jest zawsze taka sama dla wszystkich osób, które uznane są za dłużników celnych stosownie do przywołanego wyżej art. 210 § 3 pkt 1-3 Kodeksu celnego. Nawet ewentualna znaczna nawet odległość w czasie między dniem nielegalnego wprowadzenia towaru a dniem wejścia w jego posiadanie przez kolejnego dłużnika (dłużników) jest z prawnego punktu widzenia pozbawiona doniosłości prawnej. Kwota należności celnych przywozowych za ten towar ustalana jest na podstawie elementów kalkulacyjnych właściwych dla towaru w chwili najwcześniejszej, w jakiej istnienie długu celnego mogło zostać ustalone na podstawie zebranych dowodów (art. 222 § Kodeksu celnego). Skarżąca nie kwestionuje ani daty powstania długu celnego ani jego wysokości. Jednakże Sąd dokonując kontroli zaskarżonej decyzji uznał, że działania organu w tych kwestiach odpowiadają prawu. Zasadnym było w stosunku do wyrobów jubilerskich przyjęcie wyceny metoda ostatniej szansy (art. 29 Kc), gdyż żadna z wcześniejszych metod nie była możliwa do zastosowania z racji specyfiki wycenianego towaru, który był przedmiotem wyceny przez biegłego w postępowaniu sądowym i organ posiłkował się tą opinią dla ustalenia stawek celnych a w konsekwencji określenia należności celnej w prawidłowej wysokości.

Nie można się zgodzić również, aby ustalenie odpowiedzialności za dług celny na podstawie art. 210 § 3 pkt 3 Kodeksu celnego w stosunku do konkretnej osoby wymagało jednoczesnego przesądzenia o odpowiedzialności za dług celny w związku z nielegalnym wprowadzeniem towaru wskazania także innych potencjalnie wchodzących w rachubę osób, w myśl art. 210 § 3 Kodeksu celnego. W zakresie istnienia podstaw do odpowiedzialności skarżącej, z racji wynikającej z Kodeksu celnego (art. 221) solidarnej odpowiedzialność za dług celny zasadne było wskazanie T. P. jako adresata przesyłki (zobacz wyrok NSA z 2.10.2007 r. sygn.. akt I GSK 23 95/06, z 11.04.2007 r. sygn. akt I GSK 1460/06,LEX 323485,z 5.02.2008 r. I GSK 1905/07, LEX 472231). Nadto, jak wskazał ustawodawca w art. 65 § 5a Kc przepisy art. 230 § 5 i 6 stosuje się odpowiednio, którego to zapisu skarżąca argumentując zarzuty skargi nie uwzględniła.

Podsumowując Sąd zauważa, że rozpoznawanej sprawie rozstrzygnięcia organów celnych oparte zostały na prawidłowo zebranym i ocenionym materiale dowodowym. Strona w toku postępowania miała zapewniony czynny udział w każdym jego stadium i korzystała ze swoich uprawnień. Dyrektor Izby Celnej w sposób wyczerpujący odniósł się również do twierdzeń odwołującej się strony. Zaskarżona decyzja zawiera także wskazanie podstawy prawnej, która jest szczegółowo uzasadniona z odniesieniem do orzecznictwa TSUE i orzeczeń sądów administracyjnych. Wskazane natomiast przez pełnomocnika wyroki NSA nie odpowiadają stanowi faktycznemu kontrolowanej sprawy, gdyż nie dotyczą nielegalnego wprowadzenia towaru.

Należy wskazać za strona skarżącą, że ocenę czy w sprawie doszło do zawieszenia biegu terminu powiadomienia o długu celnym należy oceniać indywidualnie z uwzględnieniem specyfiki danej sprawy. Zdaniem Sądu organ celny takiej oceny w kontrolowanej sprawie dokonał. Bez znaczenia dla konieczności uiszczenia długu celnego w sprawie jest okoliczność, że skarżąca wskazała jako aktualnego właściciela wyrobów jubilerskich R. D..

Mając na względzie powyższe Sąd skargę oddalił.