Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2410/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-03-06 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. art. 4 pkt 3 lit. a), 8 ust. 3 pkt 8, 39a ust. 1 pkt 3 i 4, 39j, 87 ust. 1
journal: Dz.U. 2007 nr 125 poz 874
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - tekst jednolity
article: art. 31 ust. 1, 2 i 2a
journal: Dz.U. 2004 nr 92 poz 879
law: Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców.
journal: Dz.U.UE.L 1985 nr 370 poz 8 art. 15 ust. 7
law: Rozporządzenie Rady (EWG) Nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Królikowska-Przewłoka Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Grzelak Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.) Protokolant st. ref. Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 marca 2012 r. sprawy ze skargi G. Sp. j. z siedzibą w W. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę


UZASADNIENIE

Główny Inspektor Transportu Drogowego (organ II instancji) decyzją z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] po ponownym rozpatrzeniu sprawy ze skargi "[...] " Sp.j. – skarżącej - w W. po rozpatrzeniu odwołania od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (organ I instancji) z dnia z dnia [...] sierpnia 2009 r. o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 9100 (dziewięć tysięcy sto) złotych, utrzymał zaskarżoną decyzję w całości w mocy.

Organ II instancji działał na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), art. 5 ust. 1, art. 39a, art. 39k, art. 39j, art. 87 ust. 1, art. 92 ust. 1 i 4, oraz lp. 1.1., lp. 1.7., lp. 1.8.1 oraz lp. 11.3.1 załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874 ze zm.), art. 14 ust. 1, art. 15 ust. 7 Rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. Wspólnot Europejskich nr L 370 z 31.12.1985 str. 8-21, ze zm.), art. 31 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców (Dz. U. z 2004 r., Nr 92, poz. 879 ze zm.).

Zaskarżoną decyzją nałożono na przedsiębiorcę karę pieniężną w wysokości 9100 (dziewięć tysięcy sto) złotych.

Podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowiło:

- wykonywanie transportu drogowego z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty;

- wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji, z wyłączeniem taksówek;

- wykonywanie transportu drogowego z naruszeniem warunków dotyczących dokumentacji pracy kierowcy w zakresie kierowania kierowcy na badania lekarskie lub psychologiczne;

- używanie nieprawidłowych lub niewłaściwych wykresówek.

W dniu [...] czerwca 2009 r. w C. na drodze krajowej nr [...] został zatrzymany do kontroli drogowej pojazd marki [...] o nr rej. [...]. Kontrolowanym kierowcą był Pan P. K., który wykonywał międzynarodowy transport drogowy rzeczy w imieniu skarżącej. Wspomnianym pojazdem przewożony był pojazd marki [...] o nr rej. [...] samochód był własnością skarżącej, która jako dowód przedstawiła stosowny fakturę z dnia [...] czerwca 2009 r. W protokole kontroli jako miejsce pochodzenia ładunku podano Francję oraz dane i adres załadowcy. Ponadto stwierdzono, że transport drogowy odbywał się bez wymaganej licencji na wykonywanie międzynarodowego transportu drogowego rzeczy oraz z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty. Organ dokonujący kontroli stwierdził, że kierowca nie okazał wykresówek.

W tych okolicznościach [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] sierpnia 2007 r. na podstawie art. 92 ust. 1 pkt 2, 7 i 8 oraz ust. 4 i art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 125 poz. 874 ze zm., zwaną dalej u.t.d.) oraz lp. 1.1., lp. 1.7., 1.8. lit. l oraz lp. 11.3 ust. 1 załącznika do ustawy o transporcie drogowym nałożył na skarżącą Spółkę karę pieniężną w wysokości 9.100 złotych.

W odwołaniu od niniejszej decyzji strona podnosi, że przedmiotem jej działalności nie jest wykonywanie transportu drogowego krajowego lub międzynarodowego. Skarżący prowadzi działalność polegającą na sprzedaży pojazdów samochodowych. Nie ma więc konieczności posiadania licencji na wykonywanie transportu. Skarżący zwraca uwagę, że użytkuje pojazdy niezarejestrowane w Polsce. Nie ma zatem możliwości wydania licencji. Taką informację uzyskał odwołujący w Starostwie Powiatowym w Z., Ministerstwie Infrastruktury oraz podczas dyżuru telefonicznego w Głównym Inspektoracie Transportu Drogowego. Ponadto strona zwraca uwagę, że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ I instancji informuje o konieczności posiadania zaświadczenia na przewozy drogowe, a nie licencji. Odnosząc się do nałożenia kary pieniężnej z tytułu wykonywania transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty oraz używania nieprawidłowych lub niewłaściwych wykresówek strona wskazuje, że za te naruszenia został już ukarany kierowca mandatem karnym. Poza tym kierowca nie wykonywał wcześniej przewozów, wobec czego zarzut braku zaświadczenia o wcześniejszej aktywności nie znajduje uzasadnienia. W związku z faktem, że kierowca nie wykonywał przewozów nie miał również, w opinii odwołującego, obowiązku posiadania badań lekarskich i psychologicznych, o których mowa w art. 39 ustawy o transporcie drogowym. Jednocześnie odwołujący wskazuje, że dniu kontroli kierowca był w trakcie uzyskiwania stosownych dokumentów.

Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] grudnia 2009 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ II instancji podał, że okoliczności faktyczne w sprawie wykazują, iż sporny przewóz nie spełniał warunków określonych w art. 4 pkt 4 lit. a) u.t.d. Fakt, że kontrolowany pojazd prowadził kierowca, który nie był pracownikiem skarżącej Spółki wyklucza zakwalifikowanie tego przewozu jako przewozu wykonywanego na potrzeby własne. Organ odwoławczy zauważył, że na Spółce ciążył obowiązek prowadzenia działalności w sposób zgodny z obowiązującym prawem. Jeśli Spółka nie spełniała wymagań pozwalających na uzyskanie uprawnienia do wykonywania transportu drogowego powinna usunąć powstałą w tym zakresie przeszkodę bądź zrezygnować z wykonywania danej działalności.

W celu uzasadnienia wymierzonej kary za nieokazanie przez kierowcę w dniu kontroli wykresówek lub zaświadczeń o nieprowadzeniu pojazdu za okres od dnia [...] maja 2009 r. do dnia [...] czerwca 2009 r., organ odwoławczy powołał się na art. 31 ust. 1, 2 i 3 oraz ust. 2a ustawy o czasie pracy kierowców. W ocenie organu II instancji w świetle wymienionych regulacji przedsiębiorca ma obowiązek nie tylko wystawiania stosownych zaświadczeń w stosunku do kierowców, których zatrudnia na podstawie stosunku pracy, ale również kierowcom, którzy wykonują przewozy na jego rzecz w ramach działalności gospodarczej.

Ponadto organ II instancji podkreślił, że ukaranie kierowcy mandatem karnym za stwierdzone w czasie kontroli naruszenie nie wyklucza możliwości nałożenia kary pieniężnej również na przewoźnika w formie decyzji administracyjnej w oparciu o art. 92a ust. 3 u.t.d.

Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznaniu skargi uchylił zaskarżoną decyzję organu I i II instancji. W uzasadnieniu wyroku podniósł, że organy nie uwzględniły wyjaśnień strony zawartych w piśmie z dnia [...] lipca 2009 r. oraz wyjaśnień kierowcy zawartych w protokole z przesłuchania świadka oraz argumentów w odwołaniu z dnia [...] września 2009 r. od decyzji organu I instancji. Sąd I instancji zaznaczył, że w wymienionych pismach Spółka wskazała, iż "przedmiotem działalności firmy nie jest działalność transportowa ani w zakresie transportu krajowego ani międzynarodowego, a także ani w zakresie niezarobkowego krajowego przewozu drogowego ani niezarobkowego międzynarodowego przewozu drogowego, a jedynie sprzedaż pojazdów samochodowych na terytorium RP". Tym samym organy nie rozstrzygnęły kwestii, czy przedmiotem działalności Spółki jest działalność transportowa czy działalność handlowa.

W ocenie Sądu I instancji organy powinny wziąć pod uwagę okoliczność, że przejazd pojazdem sprowadzonym do kraju w celu jego odsprzedaży nie może być zakwalifikowany jako działalność pomocnicza w stosunku do prowadzonej działalności gospodarczej (kupna, sprowadzania i sprzedaży). Jest bowiem elementem tej działalności (tak jak przejazd pojazdem z towarami przy handlu obwoźnym). W ocenie Sądu I instancji uznanie za prawidłowe rozstrzygnięcia organów prowadziłoby do sytuacji, w której każdy przejazd pojazdem wykonany przez podmiot prowadzący jakąkolwiek działalność gospodarczą niezwiązaną z działalnością gospodarczą polegającą na świadczeniu usług transportowych, wiązałoby się z koniecznością przedstawienia stosownych dokumentów tj. licencji.

W skardze kasacyjnej od wyroku Sądu I instancji Główny Inspektor Transportu Drogowego zarzucił na podstawie art. 174 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a.

1) naruszenie przepisów postępowania:

-art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 133 § 1 i art. 141 § 4 p.p.s.a. oraz art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, polegające na przyjęciu przez Sąd I instancji, że organ administracji nie ustalił jednoznacznie, czy przedmiotem działalności Spółki jest działalność transportowa czy handlowa a w konsekwencji nie określił przy uwzględnieniu wszystkich zgromadzonych dowodów charakteru przejazdu poddanego kontroli, co w ocenie Sądu miało wpływ na treść rozstrzygnięcia, podczas gdy stan faktyczny sprawy został ustalony należycie a zaskarżona decyzja zawierała uzasadnienie faktyczne i prawne w sposób logiczny i wyczerpujący motywy podjętego rozstrzygnięcia.

-art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. oraz art. 3 § 1, art. 133 § 1, art. 141 § 4 p.p.s.a. oraz art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy poprzez ocenę działań organów administracji publicznej przez pryzmat własnych odmiennych od przyjętych przez organ ustaleń stanu faktycznego i prawnego polegające na błędnym przyjęciu przez Sąd I instancji, że przejazd kontrolowanego pojazdu polegał wyłącznie na jego przywozie do kraju, co nie stanowi działalności pomocniczej przedsiębiorcy i nie może zostać uznane za transport drogowy, podczas gdy z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie jednoznacznie wynika, że pojazdem wykonywany był przewóz drogowy rzeczy w rozumieniu art. 4 pkt 3 lit. a, art. 4 pkt 4, art.4 pkt 6a ustawy dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. Nr 125, poz. 874 ze zm.) dalej u.t.d. niespełniający warunków dla przewozu na potrzeby własne, wobec czego musiał zostać zakwalifikowany jako transport drogowy, czemu organy administracji dały wyraz w uzasadnieniu swoich decyzji,

2) naruszenie przepisów prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 4 pkt 2, art. 4 pkt 3 lit. a w związku z art. 4 pkt 4 oraz art. 4 pkt 6a ustawy o transporcie drogowym, w oparciu o którą Sąd I instancji mylnie uznał, iż doszło w sprawie do naruszenia przez organ przepisów procedury administracyjnej, polegającą na przyjęciu przez Sąd, że w świetle definicji transportu drogowego organ powinien rozważyć we wszystkich aspektach rodzaj działalności gospodarczej prowadzonej przez wykonawcę przewozu a jako realizacja transportu drogowego powinny być rozumiane i badane wszelkie czynności faktyczne związane z poruszaniem się po drogach, podczas gdy treść normy prawnej wyrażonej w art. 4 pkt 3 lit. a u.t.d jest jasna i dla zrozumienia jej znaczenia nie jest konieczna jakakolwiek wykładnia, albowiem przepis ten wyraźnie nakazuje uznanie za transport drogowy już każdego rodzaju przejazd drogowy wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do działalności gospodarczej, niespełniający warunków, o których mowa w art. 4 pkt 4 ustawy.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej Główny Inspektor Transportu Drogowego zgodził się ze stanowiskiem Sądu I instancji, iż nowo zakupiony pojazd nie może być zgłoszony do licencji na wykonywanie transportu drogowego lub w celu wydania zaświadczenia na przewóz na potrzeby własne. Jeżeli jednak pojazd taki nie może być zgłoszony dla otrzymania powyższych uprawnień, to niedozwolone będzie wykonywanie nim przewozu rzeczy lub osób w ramach transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne. Na poparcie powyższego stanowiska Skarżący powołał się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, który w wyroku z dnia 15 maja 2008 r. o sygn. akt II GSK 113/08 podkreślił, że wprowadzona w lp. 1.2 załącznika do ustawy o transporcie drogowym podstawa nałożenia kary pieniężnej dotyczy wykonywania transportu pojazdem niezgłoszonym do licencji, a więc zachowania polegającego na wykonaniu, nawet jednorazowo i niezależnie od jego przyczyn, transportu drogowego przy użyciu środka transportu, o którym organ udzielający licencji, nie posiada informacji, iż jest użytkowany w tym celu. Wobec powyższego, zasadne zatem jest stwierdzenie, że przedsiębiorca może podjąć działalność w zakresie transportu drogowego lub w ramach przewozu na potrzeby własne nowo zakupionym pojazdem dopiero po uzyskaniu wymaganych uprawnień tj. licencji lub zaświadczenia. Natomiast wcześniejsze wykonywanie przewozu drogowego pojazdem niezarejstrowanym w kraju i niezgłoszonym do licencji będzie skutkowało nałożeniem kary pieniężnej przewidzianej w lp. 1.2 lub lp.1.5 załącznika do ustawy o transporcie drogowym. W sytuacji, w której przedsiębiorca w ogóle nie uzyskał wymaganej licencji lub zaświadczenia konieczne będzie nałożenie kary pieniężnej określonej w lp. 1.1 lub lp. 1. 4 załącznika do powyższej ustawy.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną skarżąca Spółka jawna wniosła o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu w dniu 20 października 2011 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Głównego Inspektora Transportu Drogowego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 15 kwietnia 2010 r. sygn. akt VI SA/Wa 222/10 w sprawie ze skargi spółki G. Spółki jawnej w W. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2009 r. w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu do ponownego rozpoznania oraz zasądził od spółki G. Spółki jawnej na rzecz Głównego Inspektora Transportu Drogowego kwotę 1382 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż kontrolowanym pojazdem przewożony był ładunek w postaci innego zakupionego za granicą przez stronę skarżącą samochodu, który był przeznaczony do sprzedaży na terenie kraju. Jego zdaniem organy ustaliły, iż strona wnosząca skargę kasacyjną prowadzi działalność polegającą na sprzedaży samochodów. Organ administracji publicznej wskazał, iż z treści art. 4 pkt 3 ustawy o transporcie drogowym wyraźnie wynika, że określenie transportu drogowego obejmuje obok krajowego i międzynarodowego transportu drogowego również każdy przejazd drogowy wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do działalności gospodarczej, niespełniający warunków, o których mowa w pkt 4 tegoż przepisu prawa. Ponadto trafnie organy uznały, że za transport drogowy, o którym mowa w/w ustawie nie uznaje się jedynie niezarobkowego przewozu drogowego - przewozu na potrzeby własne zdefiniowanego w art. 4 pkt 4 ustawy. Przypomnieć także należy, że zgodnie z art. 3 ust. 2 pkt 3 ustawy o transporcie drogowym do przewozów drogowych wykonywanych przez podmioty niebędące przedsiębiorcami stosuje się odpowiednio przepisy ustawy dotyczące niezarobkowego przewozu drogowego. W myśl tego przepisu zarówno do podmiotów posiadających status przedsiębiorcy, jak i do podmiotów nieposiadających tego statusu stosuje się przepisy o przewozach na potrzeby własne.

Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że zaskarżony wyrok podlegał uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. i nastąpiło to bez wykazania spełnienia przesłanek koniecznych do podjęcia takiego rozstrzygnięcia. Jego zdaniem za zasadny należało uznać zarzut skargi kasacyjnej odnoszący się do naruszenia przez Sąd I instancji przepisów postępowania wskazanych w punktach 1 i 2 petitum skargi kasacyjnej. Niewątpliwie tylko uzasadnienie spełniające określone ustawą warunki stwarza podstawę do przyjęcia, że będąca powinnością sądu administracyjnego kontrola działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem rzeczywiście miała miejsce, i że prowadzone przez ten sąd postępowanie odpowiadało przepisom prawa. Orzeczenie sądu powinno być skonstruowane w sposób, który pozwoliłby na prześledzenie toku rozumowania nie w celu kontroli słuszności oceny stanu faktycznego i prawnego sprawy, gdyż sąd w procesie orzekania jest niezawisły, ale samej prawidłowości tego rozumowania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu. Sąd administracyjny nie ocenia rozstrzygnięcia organu administracji pod kątem jego słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej także: p.p.s.a.).

Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem rozpoznania jest decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2009 r. utrzymująca w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2009 r. o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 9100 złotych.

Dnia [...] czerwca 2009 r. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego na drodze krajowej nr [...] w C. zatrzymał do kontroli drogowej samochód ciężarowy który przewożono inny pojazd. Ponadto stwierdzono, że transport drogowy odbywał się bez wymaganej licencji na wykonywanie międzynarodowego transportu drogowego rzeczy oraz z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty. Organ dokonujący kontroli stwierdził, że kierowca nie okazał wykresówek.

Przesłuchany w charakterze świadka kierowca wyjaśnił, że w dniu [...] czerwca 2009 r. na prośbę L. G. przyjechał samochodem osobowym do B. po odbiór pojazdu marki [...]. W dniu kontroli kierowca wykonywał przewóz drogowy z B. do S., gdzie znajduje się komis skarżącej. Podał, że kontrolowanym pojazdem przewoził sprawny pojazd marki [...]. z Francji do Polski (B.). Ponadto kierowca podkreślił, że nie jest zatrudniony w przedsiębiorstwie skarżącej Spółki. Jest natomiast zatrudniony u przedsiębiorcy L. G. prowadzącego Przedsiębiorstwo Handlowo – Usługowe. Kierowca wskazał, że nie posiada wykresówek ani zaświadczenia wskazującego na przyczyny ich braku oraz że badania lekarskie wykonał w trakcie zdawania egzaminu na prawo jazdy.

Zdaniem sądu, stanowisko skarżącej dotyczące braku możliwości uzyskania licencji, z uwagi na używanie przez stronę do wykonywania przewozów pojazdów niezarejestrowanych w kraju jest zasadne. Niemniej jednak argumentacja wskazująca, iż podstawową działalnością skarżącej spółki jest nabycie pojazdów w celu dalszej ich odsprzedaży, pozostaje obojętna dla sprawy. W wyroku z dnia 20 stycznia 2009 r. Naczelny Sąd Administracyjny (sygn. akt II GSK 670/08) zauważył, iż z przepisów art. 4 pkt 1-3, art. 5 ust. 1 oraz art. 92 ust. 1 i 4 ustawy z 2001 r. o transporcie drogowym nie można wyprowadzić wniosku, że przewóz osób lub rzeczy bez licencji podlega sankcji tylko wtedy, gdy dokonujący przewozu podmiot prowadzi działalność gospodarczą w zakresie transportu drogowego. Z art. 4 pkt 3 lit. a) ustawy o transporcie drogowym wynika, że transportem drogowym jest każdy (faktyczny) przejazd drogowy wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do działalności gospodarczej niepolegającej na wykonywaniu transportu drogowego, o ile nie stanowi przewozu na potrzeby własne (vide wyrok NSA z 20 stycznia 2009 roku, sygn. akt II GSK 670/08).

Zgodnie z art. 8 ust. 3 pkt 8 ustawy o transporcie drogowym, do wniosku o wydanie licencji trzeba załączyć m.in. wykaz pojazdów samochodowych wraz z kserokopiami dokumentów dopuszczających, pojazd do ruchu, a w przypadku gdy przedsiębiorca nie jest właścicielem tych pojazdów jak również dokument potwierdzający prawo do dysponowania nimi. Nie oznacza to zdaniem Sądu, że przedsiębiorca nie dysponujący ww. dokumentami może wykonywać transport drogowy bez udzielonej licencji. Należy zauważyć, że to na odwołującym ciąży obowiązek prowadzenia działalności w sposób zgodny z obowiązującym prawem. Winien usunąć powstałą w tym zakresie przeszkodę bądź zrezygnować z wykonywania danej działalności. Na przedsiębiorcy spoczywają późniejsze skutki, w tym również finansowe, niedostosowania prowadzonej działalności do obowiązującego przepisów.

W sprawie nie zostały ujawnione żadne zdarzenia lub okoliczności niezależne od przewoźnika, w wyniku których doszło do powstania stwierdzonego w czasie kontroli naruszenia. Nie ma zatem możliwości wyłączenia odpowiedzialności strony w omawianej sprawie na podstawie art. 92a ust. 4 i art. 93 ust. 7 ustawy o transporcie drogowym.

Zgodnie z art. 87 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym podczas przewozu drogowego kierowca pojazdu samochodowego, jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, m. in. zapisy urządzenia rejestrującego samoczynnie prędkość jazdy, czas jazdy i czas postoju, obowiązkowe przerwy i czas odpoczynku oraz zaświadczenie lub oświadczenie, o którym mowa w art. 31 ustawy o czasie pracy kierowców.

Stosownie do art. 15 ust. 7 lit. a rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 jeżeli kierowca prowadzi pojazd wyposażony w urządzenie rejestrujące zgodnie z załącznikiem I, kierowca musi być w stanie okazać, na każde żądanie funkcjonariusza służb kontrolnych:

i) wykresówki z bieżącego dnia oraz wykresówki używane przez kierowcę w ciągu poprzednich 28 dni,

ii) kartę kierowcy, jeśli ją posiada; oraz iii) wszelkie zapisy odręczne i wydruki sporządzone w ciągu bieżącego dnia oraz poprzednich 28 dni zgodnie z wymaganiami niniejszego rozporządzenia oraz rozporządzenia (WE) nr 561/2006.

Zgodnie z art. 31 ust. 1 ustawy o czasie pracy kierowców, kierowca wykonujący przewóz drogowy, który w określonych dniach nie prowadził pojazdu, albo prowadził pojazd, do którego nie mają zastosowania przepisy rozporządzenia (WE) nr 561/2006 lub Umowy AETR, na żądanie osoby uprawnionej do przeprowadzenia kontroli przedstawia zaświadczenie, które zawiera następujące dane: imię i nazwisko kierowcy, okres, którego dotyczy, wskazanie przyczyn nie posiadanie wykresówek, nieużytkowania karty kierowcy lub niesporządzenia wydruków, o których mowa w art. 15 ust. 7 rozporządzenia (EWG) nr 3821/85, miejsce i datę wystawienia, podpis pracodawcy lub podmiotu, na rzecz którego kierowca wykonywał przewóz.

Stosownie do art. 31 ust. 2 ww. ustawy o czasie pracy kierowców, zaświadczenie, o którym mowa w ust. 1, pracodawca wystawia i wręcza kierowcy przed rozpoczęciem przez kierowcę przewozu drogowego. W przypadku gdy kierowca w określonych dniach nie prowadził pojazdu w trakcie wykonywania danego zadania przewozowego, pracodawca niezwłocznie wystawia i przekazuje zaświadczenie na żądanie osoby uprawnionej do przeprowadzenia kontroli.

Zgodnie natomiast z art. 31 ust. 2a cytowanej ustawy o czasie pracy kierowców, w przypadku gdy kierowca przebywał na zwolnieniu lekarskim od pracy z powodu choroby, na urlopie wypoczynkowym lub gdy prowadził inny pojazd wyłączony z zakresu stosowania rozporządzenia (WE) nr 561/2006, podmiot wykonujący przewóz drogowy wystawia zaświadczenie o którym mowa w Decyzji Komisji nr 2007/230/WE z dnia 12 kwietnia 2007 r. w sprawie formularza dotyczącego przepisów socjalnych odnoszących się do działalności w transporcie drogowym (Dz. Urz. UE L 99 z 14.4.2007, str. 14), a kierowca to zaświadczenie podpisuje.

W dniu kontroli kierowca zatrzymanego pojazdu nie okazał wykresówek lub zaświadczeń o nieprowadzeniu pojazdu za okres 21 maja 2009 r. - 17 czerwca 2009 r. Przesłuchany w charakterze świadka Pan P. K. zeznał, iż nie został przez pracodawcę w stosowne zaświadczenie.

Mając na uwadze treść obowiązujących przepisów, co do zasady kierowca zobowiązany jest okazać na żądanie funkcjonariusza służb kontrolnych wykresówki z bieżącego dnia i za poprzednie 28 dni. Brak wykresówki za którykolwiek dzień objęty okresem kontroli, również wymaga udokumentowania. W przypadku, gdy kierowca nie prowadzi pojazdu, pracodawca zobowiązany jest wystawić kierowcy zaświadczenie, o którym mowa w art. 31 ust. 1 ustawy o czasie pracy kierowców na elektronicznym oraz przeznaczonym do druku formularzu, o którym mowa w decyzji Komisji nr 2007/230/WE z dnia 12 kwietnia 2007 r. w sprawie formularza dotyczącego przepisów socjalnych odnoszących się do działalności w transporcie drogowym. Na gruncie przepisu art. 31 ustawy o czasie pracy kierowców należy rozróżnić dwa rodzaje zaświadczeń. Zaświadczenie, o którym mowa art. 31 ust. 2a ww. ustawy sporządzane jest na elektronicznym oraz przeznaczonym do druku formularzu, o którym mowa w decyzji Komisji nr 2007/230/WE z dnia 12 kwietnia 2007 r. w sprawie formularza dotyczącego przepisów socjalnych odnoszących się do działalności w transporcie drogowym. Pracodawca wystawia kierowcy powyższy dokument tylko w ściśle określonych przypadkach tzn., gdy kierujący przebywał na zwolnieniu lekarskim od pracy z powodu choroby, na urlopie wypoczynkowym lub gdy prowadził inny pojazd wyłączony z zakresu stosowania rozporządzenia (WE) nr 561/2006 lub Umowy AETR. Kierowca powinien powyższe zaświadczenie okazać już podczas kontroli drogowej. Wyjątek stanowi sytuacja, gdy kierowca odbierał odpoczynek w trakcie wykonywania zadania przewozowego, a pracodawca nie miał możliwości przekazać kierującemu ww. dokumentu. Jeżeli zaś przyczyny zwalniające z obowiązku okazania wykresówek były inne, wtedy przedsiębiorca wystawia kierowcy zaświadczenie, na którym musi określić tę inną przyczynę. Niniejsze zaświadczenie musi zawierać wszystkie dane, o których mowa w art. 31 ust. 1 ustawy o czasie pracy kierowców.

W przedmiotowej sprawie kierowca Pan P. K. nie okazał ww. zaświadczenia za okres 21 maja 2009 r. - 17 czerwca 2009 r. w art. 31 ust. 3 ustawy o czasie pracy kierowców wskazano, że przepisy dotyczące obowiązku wystawiania przez pracodawcę stosownego zaświadczenia stosuje się odpowiednio do kierowcy niezatrudnionego przez przedsiębiorcę, lecz wykonującego osobiście przewozy na jego rzecz. Powyższy przepis wskazuje, że przedsiębiorca ma obowiązek nie tylko wystawiania stosownych zaświadczeń w stosunku do kierowców których zatrudnia na podstawie stosunku pracy, ale również kierowcom, którzy jak w rozpatrywanej sprawie wykonują przewozy na jego rzecz w ramach działalności gospodarczej.

Zdaniem Sądu fakt ukarania kierowcy mandatem karnym za stwierdzone w czasie kontroli naruszenie nie wyklucza możliwości nałożenia kary pieniężnej również na przewoźnika, w drodze decyzji administracyjnej. Możliwość taka wynika wprost z przepisu art. 92a ust. 3 ustawy o transporcie drogowym.

Stosownie do art. 39a ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy o transporcie drogowym przedsiębiorca lub inny podmiot wykonujący przewóz drogowy może zatrudnić kierowcę, jeżeli osoba ta nie ma przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy oraz nie ma przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy;

Zgodnie z art. 39k ustawy o transporcie drogowym, kierowca wykonujący przewóz drogowy podlega badaniom psychologicznym przeprowadzanym w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy.

Badania psychologiczne są wykonywane, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4, w zakresie i na zasadach określonych dla kierowców w ustawie Prawo o ruchu drogowym. Badania psychologiczne są przeprowadzane do czasu ukończenia przez kierowcę 60 lat - co 5 lat, a po ukończeniu przez kierowcę 60 roku życia - co 30 miesięcy.

Pierwsze badanie psychologiczne jest wykonywane przed dniem wydania świadectwa kwalifikacji zawodowej potwierdzającego ukończenie kwalifikacji wstępnej, a każde następne dla kierowcy w wieku do 60 lat - w terminie właściwym do ukończenia szkolenia okresowego, jednak nie później niż do dnia wydania świadectwa kwalifikacji zawodowej potwierdzającego ukończenie szkolenia okresowego.

Stosownie do art. 39j ustawy o transporcie drogowym kierowca wykonujący przewóz drogowy podlega badaniom lekarskim przeprowadzanym w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy.

Badania lekarskie są wykonywane, z zastrzeżeniem ust. 3-6, w zakresie i na zasadach określonych w przepisach Kodeksu pracy.

Zakres badań lekarskich obejmuje ponadto ustalenie istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, zgodnie z ustawą Prawo o ruchu drogowym.

Badania lekarskie są przeprowadzane do czasu ukończenia przez kierowcę 60 lat - co 5 lat, a po ukończeniu przez kierowcę 60. roku życia - co 30 miesięcy.

Pierwsze badanie lekarskie jest wykonywane przed dniem wydania świadectwa kwalifikacji zawodowej potwierdzającego ukończenie kwalifikacji wstępnej, a każde następne dla kierowcy w wieku do 60 lat - w terminie właściwym do ukończenia szkolenia okresowego, jednak nie później niż do dnia wydania świadectwa kwalifikacji zawodowej potwierdzającego ukończenie szkolenia okresowego.

Badania lekarskie wykonują lekarze uprawnieni do wykonywania badań profilaktycznych, o których mowa w przepisach Kodeksu pracy, posiadający dodatkowo uprawnienia do przeprowadzania badań lekarskich kandydatów na kierowców i kierowców określone w odrębnych przepisach.

W trakcie kontroli kierowca nie okazał zaświadczenia potwierdzającego zatrudnienie oraz spełnianie wszystkich wymagań określonych w ustawie. Przesłuchany w charakterze świadka Pan P. K. zeznał, iż badania lekarskie odbył przy okazji egzaminu na prawo jazdy, a badań psychologicznych nie robił nigdy.

Nie może być przesłanką do wyłączenia odpowiedzialności strony za stwierdzone w czasie kontroli naruszenia fakt, późniejszego usunięcia stanu niezgodnego z prawem.

Zgodnie z art. 190 zdanie pierwsze ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Z określenia "związany wykładnią prawa" należy wyprowadzić wniosek, że wojewódzki sąd administracyjny nie jest związany oceną Naczelnego Sądu Administracyjnego co do stanu faktycznego sprawy, albowiem ocena ta nie jest wykładnią przepisów prawa (J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004, str. 268). W pozostałym zakresie jednakże ocena wyrażona przez NSA wiąże sąd rozpoznający sprawy ponownie. Możliwość odstąpienia od zawartej w orzeczeniu wykładni prawa istnieje tylko wtedy gdy:

a) stan faktyczny ustalony w wyniku ponownego rozpoznania sprawy uległ tak zasadniczej zmianie, że do nowo ustalonego stanu faktycznego nie mają zastosowania przepisy wyjaśnione przez Naczelny Sąd Administracyjny;

b) po wydaniu orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego zmieni się stan prawny (J. P. Tarno, dz. cyt. i powołane tam orzeczenie Sądu Najwyższego).

Warto wskazać, że na gruncie nieobowiązującej już ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 z późn. zm.) akceptowany był podobny pogląd. W orzecznictwie sądowym dopuszczano możliwość odstąpienia od oceny prawnej wyrażonej w orzeczeniu sądu, jednakże konieczne było spełnienie jednej z dwóch przesłanek: zmiany stanu prawnego albo zmiany stanu faktycznego sprawy (wyrok NSA z dnia 27 kwietnia 2000 r., sygn. akt SA/Bk 1480/99 - niepublikowany; wyrok NSA z dnia 18 marca 2002 r., sygn. akt IV SA 3348/01 - niepublikowany).

Zdaniem Sądu należy jednocześnie uznać, iż organy obu instancji wyczerpująco zbadały wszystkie istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.).

W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie organy administracji - rozstrzygając sprawę - oparły się na materiale prawidłowo zebranym w toku kontroli, dokonując jego wszechstronnej oceny. Ponadto należy uznać, iż stanowisko wyrażone w zaskarżonych decyzjach, organy obu instancji uzasadniły w sposób wymagany przez normę prawa określoną w przepisie art. 107 § 3 k.p.a.

Z przytoczonych wyżej powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270) orzekł jak w sentencji.