Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 518/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2014-03-31 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 51 ust. 1 pkt 2 i pkt 3
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Rafał Wolnik, Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska (spr.), Sędzia WSA Włodzimierz Kubik, Protokolant Referendarz Łukasz Strzępek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 marca 2014 r. sprawy ze skargi M.L. – S. i M. P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego 1) uchyla zaskarżoną decyzję i orzeka, że nie podlega ona wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, 2) zasądza od [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. na rzecz skarżących solidarnie kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania oraz na rzecz skarżącej M.L.– S. kwotę 257 (dwieście pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.


UZASADNIENIE

Na terenie nieruchomości przy ulicy [...] w G. znajduje się budynek mieszkalny w zabudowie bliźniaczej, w którym znajdują się dwa lokale mieszkalne – na parterze i na piętrze. W toku postępowania ustalono, iż działka budowlana nr [...] (aktualnie [...]) zabudowana budynkiem mieszkalnym oddana została przez Prezydenta Miasta G. w wieczyste użytkowanie M. P. i M. B., a dwa samodzielne lokale mieszkalne zostały sprzedane - na parterze – M. B., a na piętrze – M. P., jako odrębne własności, z zastrzeżeniem, że wszelkie części wspólne budynku i inne urządzenia, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli poszczególnych lokali, stanowią przedmiot współwłasności z udziałem 50/100.

Po wykupieniu lokali obydwie współwłaścicielki podjęły decyzje o rozbudowie obiektu w miejscu istniejących pomieszczeń gospodarczych, a w dniu [...] r. obie wyraziły zgodę na rozbudowanie mieszkania przez sąsiadkę bez roszczenia z tego tytułu pretensji. M. P. w dniu [...] r. uzyskała decyzję nr [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę. Ustalono, że na podstawie wymienionego pozwolenia w latach [...] r. zrealizowane zostały roboty budowlane (sposobem gospodarczym), pod nadzorem kierownika budowy. Od [...] r., po śmierci M. P., współwłaścicielami nieruchomości zostali M. L. - S. i M. P..

M. L. – S. (wnuczka inwestorki) wystąpiła o "zalegalizowanie rozbudowy", przesyłając inwentaryzację powykonawczą z naniesionymi zmianami, które powstały w trakcie realizacji robót budowlanych. Prezydent Miasta G. postanowieniem z dnia [...] r. zawiesił postępowanie w sprawie dokonanych odstępstw do czasu przedłożenia prawomocnego wyroku Sądu dot. zniesienia współwłasności nieruchomości. Postanowieniem z dnia [...] r. podjął zawieszone postępowanie w sprawie legalizacji samowoli budowlanej, a decyzją z dnia [...] r. nr [...] zalegalizował samowolnie wykonanie bramy garażowej od strony ulicy i wykonanie otworu drzwiowego pomiędzy dobudowanym garażem, a przedsionkiem istniejącego budynku oraz zobowiązał do doprowadzenia piętra oraz parteru wykonanej rozbudowy do stanu zgodnego z zatwierdzonym projektem technicznym i uzyskania pozwolenia na użytkowanie wykonanej rozbudowy. Decyzja ta została uchylona decyzją z dnia [...] r.

W wyniku ponownego rozpatrzenia kolejną decyzją nr [...] z dnia [...] r. Prezydent Miasta G., na podstawie art. 40 ustawy z dnia 24 października 1974 r. w związku z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane zobowiązał M. L. – S. do likwidacji murków na wjeździe, wykonania w piwnicy ścianki działkowej, wykonania na parterze przedsionka między garażem a klatka schodową, zamurowania okna w łazience na piętrze oraz zmiany spadku dachu. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] r.. Z kolei ta decyzja została uchylona wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 stycznia 1999 r. sygn. II SA/Ka 346/97. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że nie podlega wątpliwości fakt, iż kwestionowane w sprawie roboty budowlane wykonane zostały przed dniem 1 stycznia 1995 r., czyli przed wejściem w życie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Zgodnie z art. 103 ust. 1 tej ustawy do spraw wszczętych przed wejściem w życie ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy ustawy z zastrzeżeniem ust.2. W myśl tego ostatniego przepisu, art. 48 nowej ustawy nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Tak więc, w takiej sytuacji, tylko w przypadku obiektów zbudowanych w warunkach samowoli budowlanej winny być stosowane przepisy Prawa budowlanego z 1974 r. W przypadku, gdy jednak roboty budowlane wykonane zostały legalnie, jak w niniejszej sprawie- na podstawie decyzji nr [...] z dnia [...] r., ale z odstępstwem od zatwierdzonego projektu budowlanego, winny znaleźć zastosowanie przepisy prawa budowlanego z 1994 r. – tj. art. 50 i art. 51 tej ustawy. Stąd też rozstrzygnięcie tej sprawy na podstawie art. 40 ustawy z 1974 r. nie mogło być uznane za zgodne z prawem. Dalej w uzasadnieniu Sąd stwierdził, iż niezależnie od tego, czy w sprawie będzie miało zastosowanie "stare" czy "nowe" prawo budowlane, to trzeba podzielić stanowisko organów, iż wykonanie okna w łazience w ścianie, która miała być zbliźniaczona z mającą ulec rozbudowie częścią lokalu Z. B. oraz wybudowanie przez inwestorów dachu, którego konstrukcja taką rozbudowę uniemożliwia, stanowi nie tylko istotne odstępstwo od uzyskanego pozwolenia na budowę w rozumieniu art. 50 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego z 1994 r. ale również wybudowanie obiektu budowalnego niezgodnie z przepisami w rozumieniu art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r., co musi skutkować orzeczeniem obowiązku zlikwidowania przedmiotowego okna oraz doprowadzenia dachu do stanu nie kolidującego z zamierzeniami inwestycyjnymi sąsiada oraz uzyskanym przez poprzedniczkę prawną inwestorów pozwolenia na budowę.

Wobec zmiany kompetencji, rozpatrując po wyroku sprawę właściwy organ - [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...] r. uchylił w całości decyzję Prezydenta Miasta G. z [...] r. nr [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta G., który zawiesił postępowanie do czasu rozstrzygnięcia przez Wydział Architektury i Urbanistyki Wydziału Miejskiego w G. zagadnienia wstępnego dotyczącego projektowanej dobudowy części parterowej budynku mieszkalnego przy ulicy [...].

Z pisma organu architektoniczno- urbanistycznego z dnia [...] r. skierowanego do pełnomocnika uczestnika postępowania Z. B. powzięto informację, iż postępowanie w sprawie samowolnie wykonanych zmian w budynku przy ulicy [...] przez inwestorów – rodzinę L. nie zostało zakończone. Postanowieniem nr [...] z dnia [...] r, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta G. podjął z urzędu postępowanie administracyjne zawieszone wymienionym powyżej postanowieniem z dnia [...] r. prowadzone w sposób istotnie odbiegający od projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją nr [...] z dnia [...] r., a decyzją nr [...] z dnia [...] r., działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tjedn. Dz.U. z 2010 r., Nr 243, poz. 1623 ze zm.) w związku z wykonaniem robót budowlanych w sposób istotnie odbiegający od projektu budowlanego, zatwierdzonego decyzją Prezydenta Miasta G. nr [...] z dnia [...] r. o pozwoleniu na przebudowę i rozbudowę budynku przy ulicy [...] w G., postanowił nałożyć na inwestora M. L. – S. i M. P., obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz w razie potrzeby wskazania niezbędnych do wykonania czynności lub robót budowlanych, w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. W uzasadnieniu tej decyzji po przedstawieniu dotychczasowego przebiegu postępowania organ wyjaśnił, iż analiza zatwierdzonego projektu wykazała, że obejmował on dobudowę dwukondygnacyjnego budynku z garażem usytuowanym na parterze oraz łazienką i kuchnią na pierwszym piętrze. W projekcie przewidziano bramę garażową w elewacji bocznej i okno w garażu od strony ulicy [...] , na piętrze natomiast dwa okna w elewacji bocznej nad bramą garażową. Projekt nie zawierał rzutu więźby dachowej, a zgodnie z rzutem dachu (w zasadzie szkicem poglądowym) projekt zakładał wykonanie dachu nad dobudówką M. P. jako pulpitowego o dwóch połaciach dachowych, nachylonych pod różnym kątem w stosunku do projektowanej kalenicy. Projekt ten przewidywał nadto przebudowę części dachu istniejącego budynku mieszkalnego w obrębie wejścia do kuchni i łazienki poprzez nadbudowę ściany frontowej i zmianę spadku dachu. Projekt uwzględniał również planowaną rozbudowę części M. B. w ten sposób, że obie rozbudowane części budynku posiadały wspólny dach dwuspadowy z kalenicą, usytuowaną w linii i na wysokości istniejącej kalenicy dachu budynku mieszkalnego.

Po przeprowadzeniu w sprawie oględzin i analizie przedłożonej inwentaryzacji powykonawczej stwierdzono odstępstwa od zatwierdzonego projektu, a mianowicie zrealizowane wymiary obiektu odbiegają od wymiarów projektowanych, co wiąże się z odstąpieniem od realizacji ściany oddzielającej dobudówki. Wykonany został dach dwuspadowy. Organ stwierdził, iż w trakcie realizacji robót budowlanych zmniejszono wysokość budynku poprzez zmianę wysokości tylnej ściany, co doprowadziło do zmiany konstrukcji dachu. Zakres dokonanych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego obejmuje także wykonanie piwnicy pod dobudowanymi pomieszczeniami, w której zainstalowano kocioł c.o. na paliwo stałe, schodów wejściowych do piwnicy z poziomu parteru, otworu drzwiowego łączącego nowe pomieszczenia piwnic z istniejącą podpiwniczoną częścią budynku wraz z dobudową dwóch nowych stopni, wybudowaniem komina, wjazdu do garażu do strony południowo- wschodniej oraz wykonaniem podjazdu do garażu w ścianie frontowej usytuowanej w granicy, a nie jak planowano w ścianie bocznej. Zmieniono usytuowanie kuchni i łazienki na pierwszym piętrze, a zamiast okien w elewacji bocznej wykonano okno w elewacji tylnej i dwa okna w elewacji frontowej.

Po zacytowaniu treści art. 36a ustawy Prawo budowlanego, wbrew twierdzeniom opinii projektanta inż. .J.W.P., organ zakwalifikował stwierdzone odstępstwa jako istotne odstępstwa od zatwierdzonego projektu, a w szczególności jako takie uznał wykonanie dodatkowej kondygnacji piwnic, zmianę wysokości i szerokości budynku, wykonanie wjazdu do garażu z pochylnią od strony ulicy [...] , co stanowi o zmianie kubatury budynku, jego wysokości i zagospodarowania działki. Wykonanie konstrukcji dachu ze spadkiem w kierunku przybudówki Z. B., wykonanie okna w ścianie tylnej budynku oraz zmiany usytuowania innych okien, dobudowa komina, zmiana usytuowania kuchni i łazienki, nie stanowią w ocenie organu naruszenia przepisu art. 36a ust. 5 Prawa budowlanego czy przepisów techniczno- budowlanych (§ 12 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r.). Organ stwierdził, że w przypadku robót budowalnych w sposób istotnie odbiegających od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę zastosowanie ma procedura określona w art. 51 ust.1 pkt 3 i ust. 4 Prawa budowlanego, zgodnie z którą nakłada się, z określeniem terminu wykonania, sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowalnych oraz w razie potrzeby wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem.

Odwołując się do orzecznictwa sądowego organ stwierdził, że z uwagi na poczynione ustalenia zgodnie z art. 51 ust. 1 pkt 3 nałożył na inwestora wskazany w sentencji obowiązek.

Odwołanie od powyższej decyzji złożył Z. B.. Podkreślił, iż nie może się zgodzić by okno wychodzące z łazienki na dach przybudówki, jak i spadek dachu (w obecnym kształcie) mogły pozostać bez zmian. Przywołując zarówno wyrok sądu powszechnego, jak i wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Katowicach podniósł, iż usytuowanie okna oraz kształt dachu uniemożliwiają rozbudowę jego części lokalu mieszkalnego. Powinno to skutkować orzeczeniem obowiązku zlikwidowania przedmiotowego okna i doprowadzenia dachu do stanu nie kolidującego z jego zamierzeniami inwestycyjnymi.

Podkreślił, że pomimo upływu długiego okresu czasu sprawa nie została zakończona rozstrzygnięciem. W jego ocenie, organy rozstrzygając sprawę winny dokładnie sprecyzować nałożone obowiązki, w taki sposób, by mógł dobudować piętro i przykryć je dachem. Dodał, że obecnie śnieg ze stromego dachu sąsiadów spada na jego dach, zalewając mu kuchnię. Wskazując na znaczny upływ czasu podkreślił, że domaga się jednoznacznego zakończenia niniejszej sprawy.

W wyniku rozpatrzenia wniesionego odwołania, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją nr [...] z dnia [...] r. uchylił zaskrzoną decyzję organu pierwszej instancji i nakazał M.L. – S. i M.i P. sporządzenie i przedłożenie w organie projektu budowlanego zamiennego przebudowy i rozbudowy budynku mieszkalnego przy ulicy [...] [...] w G., uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wynikających robót oraz, w razie potrzeby, wskazanie niezbędnych do wykonania czynności lub robót budowalnych mających na celu doprowadzenie spornej przebudowy i rozbudowy do stanu zgodnego z prawem, w tym w szczególności przewidującego zamurowanie okna w łazience w ścianie tylnej budynku oraz doprowadzenie dachu do stanu niekolidującego z zamierzeniami inwestycyjnymi właściciela nieruchomości sąsiedniej, w terminie do [...] r. W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, iż zarówno decyzja organu pierwszej instancji jaki i postępowanie wyjaśniające, które ją poprzedzało były co do zasady prawidłowe i zgodne z wytycznymi zawartymi w uprzednio wydawanych decyzjach. Niemniej w samym rozstrzygnięciu znalazły się nieprawidłowości, których konwalidacja jest możliwa jedynie w drodze uchylenia decyzji pierwszoinstancyjnej i wydania przez organ drugiej instancji decyzji o charakterze reformacyjnym. Organ wskazał, iż prawidłowo w sprawie zastosowany został tryb postępowania określony art. 50 i art. 51 Prawa budowlanego, stosowany dla sanowania skutków samowoli budowlanych niepolegających na budowie obiektu budowlanego lub jego części bez pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, w tym także w sytuacjach, w których obiekt budowlany realizowany jest w oparciu o pozwolenie na budowę i zatwierdzony projekt budowlany, jednakże z istotnymi odstępstwami od projektu. Taka sytuacja ma miejsce w rozpatrywanej sprawie, gdzie sporna przebudowa i rozbudowa obiektu nastąpiła z istotnymi odstępstwami od zatwierdzonego projektu budowlanego. Co do zakresu istotnych odstępstw organ odwoławczy podzielił ustalenia organu pierwszej instancji. Nie podzielił jednak stanowiska organu powiatowego w zakresie zakwalifikowania jako nieistotne odstępstwo - lokalizacji otworu okiennego w łazience na tylnej ścianie obiektu, jak również kształtu dachu.

W tym miejscu organ drugiej instancji odwołał się do wydanego w sprawie w dniu 25 stycznia 1999 r. wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Katowicach – sygn. akt II SA/Ka 346/97, w którym Sąd dokonał kwalifikacji prawnej odstępstw dotyczących lokalizacji okna i kształtu dachu jako istotnych. Zgodnie zaś z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi "ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia. W konsekwencji organy nadzoru budowlanego w ramach niniejszego postępowania nie mogły przyjąć, iż odstępstwa dotyczące okna w łazience i kształtu dachu są odstępstwami nieistotnymi, gdyż są związane w tym zakresie oceną prawną dokonaną przez sąd w wymienionym wyroku. Dodatkowe wskazanie Sądu do stwierdzonych odstępstw. "iż musi to skutkować orzeczeniem obowiązku zlikwidowania przedmiotowego okna oraz doprowadzenia dachu do stanu nie kolidującego z zamierzeniami inwestycyjnymi sąsiada" spowodowały konieczność uzupełnienia decyzji organu pierwszej instancji o obowiązek uwzględnienia w projekcie budowalnym zamiennym konieczności zamurowania przedmiotowego otworu okiennego i zmiany kształtu dachu w sposób, o jakim mowa w wyroku. Z tego powodu, wobec faktu, iż art. 138 Kodeksu postępowania administracyjnego nie przewiduje możliwości dokonania "uzupełnienia" zaskarżonego rozstrzygnięcia, koniecznym było uchylenie decyzji organu pierwszej instancji i ponowne orzeczenie nakazu (niemal tożsamego) w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego uwzględniającego jednak wskazania sądu.

Nadto organ odwoławczy zwrócił uwagę, że zgodnie z art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy niezbędne jest wyznaczenie terminu wykonania nałożonego obowiązku, czego zabrakło jednak decyzji organu pierwszej instancji. Dlatego też organ odwoławczy orzekając reformatoryjnie, wyznaczył skarżącym termin na wykonanie nałożonych obowiązków.

Skargi na powyższą decyzję złożyli M. L. – S. i M. P.. Podkreślili, że sentencja zaskarżonej decyzji zawiera błędne określenie stanu faktycznego, ponieważ rzekome "zamierzenie inwestycyjne" nie dotyczy nieruchomości sąsiedniej nieruchomości tylko nieruchomości wspólnej – segmentu bliźniaka, w którym znajdują się dwa lokale mieszkalne – nr [...] na parterze zajmowany przez Z. B. oraz nr [...] – na piętrze zajmowany przez skarżących. Skarżący przedstawili historię rozbudowy tego budynku, podkreślając, że ówczesne współwłaścicielki budynku wyraziły sobie wzajemnie zgodę na rozbudowę, każdej z części tego budynku. Obecnie udziały w nieruchomości należą do skarżących i do uczestnika postępowania Z. B.. Nie negując wykonania rozbudowy z odstępstwami od zatwierdzonego projektu budowalnego podkreślili, że upłynęło już 20 lat i zmieniło się obowiązujące prawo. Zgodnie z oceną zawartą w wyroku z dnia [...] r. przedmiotową budowę należy doprowadzić do stanu zgodnego z przepisami w oparciu o przepisy obowiązujące w dniu rozstrzygnięcia. Analizując obecne przepisy, szczególnie art. 36a Prawa budowlanego wskazali, że zmiana lokalizacji okna w bryle budynku nie zawiera się w katalogu zmian, jakie ustawodawca uznaje za istotne. Lokalizacja taka nie narusza też przepisów technicznych, gdyż ściana, w której wykonano okno nie stoi w granicy z działką zabudowaną, a odległość tej ściany od granic działek sąsiednich jest większa niż 4m. Także zmiana zakończenia dachu, co doprowadziło do zmiany wysokości dobudowanej części, która jest niższa, nie mieści się w katalogu istotnych zmian. Zatwierdzony projekt przewidywał usytuowanie kalenicy dachu dobudowanej części jako przedłużenie kalenicy głównej bryły budynku. Według projektu dach dwuspadowy miał stanowić przykrycie dla wspólnej rozbudowy. Ponieważ jednak sąsiadka nie czyniła starań o rozbudowę swojej części, stąd dach wykonano niższy, w taki sposób aby "graniczna" ściana nie wymagała dodatkowych wzmocnień. Niesłusznie organ rozstrzygający uznał, iż obecne uksztaltowanie dachu uniemożliwi rozbudowę. Na potwierdzenie swego stanowiska dołączyli fotografię obecnego stanu budynku.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasową argumentację, podkreślając, że wydana decyzja jest zgodna z prawem.

W piśmie z dnia [...] r. pełnomocnik uczestnika postępowania Z. B. poparła stanowisko [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. wyrażone w zaskarżonej decyzji i odpowiedzi na skargę. Wskazała na wieloletnie prowadzenie tej sprawy oraz brak reakcji M. L. – S. na zobowiązanie do zamurowania okna w łazience oraz zmiany spadu dachu. Przywołała w tym zakresie wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 stycznia 1999 r. sygn. akt II SA/Ka 346/97.

Na rozprawie z w dniu 28 marca 2014 r. pełnomocnik skarżącej poparł skargę osobistą M. L. – S. i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania. Zarzucił niewykonanie przez organy nadzoru budowlanego wskazań zawartych w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 stycznia 1999 r. Zarzucił, iż zaskarżona decyzja z uwagi na sformułowania zawarte w drugiej jej części, jest niewykonalna. Nie zostało bowiem określone ani sprecyzowane zamierzenie inwestycyjne sąsiada. Zaskarżona decyzja narusza ponadto przepisy postępowania albowiem nie rozstrzyga istoty sprawy. Ewentualne wykonanie tej decyzji naraziłoby skarżącą na szkodę w sytuacji, gdyby okazało się, że zamierzenia sąsiada są inne. Skarżący M. P. poparł w całości stanowisko skarżącej M. L. – S..

Pełnomocnik uczestnika postępowania Z. B. wniosła o oddalenie skarg. Wbrew stanowisku skarżącej podniosła, iż organy w swych rozstrzygnięciach wykonały wskazania zawarte w przywołanym powyżej wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego. Pełnomocnik uczestnika podkreśliła, że zamierzenie inwestycyjne uczestnika nie może budzić wątpliwości, skoro decyzja z [...] r. zatwierdzała projekt rozbudowy, który uwzględniał, iż ewentualna przyszła rozbudowa części należącej do uczestnika będzie dokonana symetrycznie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpatrując niniejszą sprawę zważył, co następuje :

Skarga jest uzasadniona.

Na wstępie należy wyjaśnić, iż zgodnie z art. 1 § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych Sąd sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, w świetle art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) tylko stwierdzenie, iż gdy zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może to skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji - art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a, b, c powołanej ostatnio ustawy.

Dokonując oceny zaskarżonej decyzji zgodnie ze wskazanymi normami Wojewódzki Sąd Administracyjny doszedł do przekonania, iż zarzuty skargi są zasadne, gdyż zaskarżone rozstrzygnięcie wydane zostało z mającym wpływ na wynik sprawy naruszeniem przepisów prawa, co w rezultacie doprowadziło do wydania rozstrzygnięcia nieuwzględniającego m.in. wskazań zawartych w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego Oddział Zamiejscowy w Katowicach z dnia 25 stycznia 1999 r., sygn. akt II SA/Ka 346/97, co dodatkowo stanowi naruszenie przepisu art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.jedn. Dz.U z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Analiza tego wyroku musi doprowadzić do stwierdzenia, że Sąd ten w wyroku uchylającym poprzednią decyzję Wojewody [...] (decyzję z dnia [...] r. nr [...]) wskazał jednocześnie sposób i tryb procedowania, zobowiązując do określonego postępowania zmierzającego do załatwienia sprawy, przesądzając, że nie podlega wątpliwości fakt, iż kwestionowane w sprawie roboty budowlane choć wykonane przed dniem 1 stycznia 1995 r., czyli przed wejściem w życie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, to jednak podlegają reżimowi tej ustawy. Zgodnie bowiem z art. 103 ust. 1 tej ustawy do spraw wszczętych przed wejściem w życie ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy tej ustawy z zastrzeżeniem ust. 2, który stanowi, iż art. 48 nowej ustawy nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Wobec ustalenia, że w niniejszej sprawie kwestionowane roboty budowlane wykonane zostały legalnie - na podstawie decyzji nr [...] z dnia [...] r., ale z odstępstwem od zatwierdzonego powyższą decyzją projektu budowlanego, w sprawie winny znaleźć zastosowanie przepisy art. 50 i art. 51 tej ustawy. Dalej Sąd stwierdził, iż wykonanie okna w łazience w ścianie, która miała być zbliźniaczona z mającą ulec rozbudowie częścią lokalu Z. B. oraz wybudowanie przez inwestorów dachu, którego konstrukcja taką rozbudowę uniemożliwia, stanowi istotne odstępstwo od uzyskanego pozwolenia na budowę w rozumieniu art. 50 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego z 1994 r. (w brzemieniu obowiązującym w dacie wyrokowania), co musi skutkować orzeczeniem obowiązku zlikwidowania przedmiotowego okna oraz doprowadzenia dachu do stanu nie kolidującego z zamierzeniami inwestycyjnymi sąsiada oraz uzyskanym przez poprzedniczkę prawną inwestorów pozwolenia na budowę.

Trzeba też w tym miejscu przypomnieć, że przepis art. 153 cytowanej już powyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowi, że ocena prawna i wskazania co dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność była przedmiotem zaskarżenia. Dokonując oceny postępowania organu, które doprowadziło do wydania zaskarżonej decyzji należy więc dokonać oceny, czy orzekające w sprawie organy odniosły się do wskazań zawartych w tym wyroku i wyjaśniły podnoszone w sprawie wątpliwości.

Wprawdzie wskazać przyjdzie, że po długim okresie, organy nadzoru budowlanego przystąpiły do zakończenia postępowania w sprawie, starając się uwzględnić przy tym wskazania wymienionego powyżej wyroku, ale nie uczyniły tego w pełni. Przeprowadzono bowiem postępowanie w trybie art. 51 Prawa budowlanego, zakończone wydaniem decyzji na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3. Przyznać trzeba, że z uwagi na sformułowania zawarte w drugiej części sentencji decyzji, może ona być nie tyle niewykonalna, ile niezrozumiała. Nie można jednak podzielić twierdzenia skarżących, iż nie zostało określone ani sprecyzowane zamierzenie inwestycyjne sąsiada. Kwestie te bowiem ustalała już decyzja dnia [...] r. Wymieniony przepis art. 51 przewiduje w celu doprowadzenia do zgodności z prawem – w punkcie drugim – nałożenie obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych, przy określeniu terminu ich wykonania, a w punkcie trzecim – tj. w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę – nałożenie obowiązku sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie w określonych przez organ terminie. W niniejszej sprawie sentencja kwestionowanej decyzji odpowiada w zasadzie treści przywołanego powyżej pkt 3 art. 51 ustawy. Nie podlega jednak dyskusji, iż w świetle poczynionych ustaleń faktycznych oraz zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w tym wymienianego już wyroku z dnia [...] r., wykonanie robót budowlanych przy rozbudowie części należącej do inwestorów – obecnie skarżących – nastąpiło z istotnym odstępstwem od udzielonego pozwolenia na budowę, uniemożliwiając tym samym symetryczną dobudowę i rozbudowę części Z. B.. Naruszony został tym samym przepis art. 5 ust. 1 pkt 6 ustawy Prawo budowlane. Powinno to skutkować wyraźnym i jednoznacznym nakazem wykonania określonych robót – czyli orzeczeniem obowiązku zlikwidowania stwierdzonych odstępstw – tj. zlikwidowania przedmiotowego okna oraz doprowadzenia dachu do stanu nie kolidującego z zamierzeniem inwestycyjnym sąsiada oraz uzyskanym pozwoleniem na budowę. Taki sposób działania organów wskazany został również w wymienionym wyroku z 1999 r. Nie można podzielić twierdzeń strony skarżącej, iż nie są znane zamierzenia inwestycyjne sąsiada, gdyż ich poprzedniczka prawna wyraziła zgodę na rozbudowę lokalu pod warunkiem, iż nie będzie ona kolidować z symetryczną rozbudową lokalu sąsiedniego - drugiego współwłaściciela. Sporządzenie i przedłożenie projektu zamiennego przebudowy i rozbudowy budynku mieszkalnego przy ulicy [...] powinno uwzględnić zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych, potwierdzając doprowadzenie spornej przebudowy i rozbudowy do stanu zgodnego z prawem.

Przedstawione powyżej rozważania przemawiają za koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 ( 1 pkt. 1 lit a i lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Uwzględniając skargę Sąd orzekł o niewykonalności zaskarżonej decyzji stosownie do art. 152 przywołanej powyżej ustawy. O kosztach Sąd orzekał na podstawie art. 200, art. 205 § 2, art. 209 i art. 211 tej ustawy oraz § 18 ust. 1 pkt c w zw. z § 2 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 czerwca 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz (...) (tj. jedn. Dz.U. z 2013 r, poz. 490)