Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 961/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-04-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6211 Przydział i opróżnienie lokalu mieszkalnego oraz kwatery tymczasowej w służbach mundurowych
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 153
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 3 ust.2
journal: Dz.U. 2014 poz 150
law: Ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego - tekst jednolity
article: art. 95 ust. 2-4
journal: Dz.U. 2015 poz 355
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Dąbrowska (spr.), Sędziowie WSA Andrzej Góraj, Piotr Borowiecki, Protokolant specjalista Elwira Sipak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 kwietnia 2018 r. sprawy ze skargi K. R. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] maja 2017 r. nr [...] w przedmiocie opróżnienia lokalu mieszkalnego - oddala skargę -


UZASADNIENIE

Komendant Główny Policji, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 5 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, z późn. zm.) – zwanej dalej Kpa, art. 95 ust. 3a i ust. 4 oraz art. 97 ust. 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2015 r. poz. 355, z późn. zm.) i § 14 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (Dz. U. z 2013 r. poz. 1170, z późn. zm.), w dniu [...] maja 2017 r. wydał decyzję nr [...], którą utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] wzywającą K. R. (zwanego dalej skarżącym), A. R., P. R. i M. R. (zwanych dalej uczestnikami postępowania) do opróżnienia z osób i rzeczy lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w [...].

Organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji podał, że skarżący jest rencistą policyjnym, uprawnionym do świadczeń z resortu spraw wewnętrznych. Skarżący zamieszkuje wraz z żoną – A. R., synem M. R. oraz synową P. R. w ww. lokalu mieszkalnym, w budynku stanowiącym własność gminy [...] i pozostającym w dyspozycji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...].

Przedmiotowy lokal mieszkalny został przydzielony skarżącemu – funkcjonariuszowi WUSW w [...], decyzją Naczelnika Wydziału [...] WUSW w [...], z dnia [...] kwietnia 1989 r. nr [...]. Uprawnieni do zamieszkania w lokalu zostali także jego żona A. R., córka J. R. oraz syn M. R.

W związku z powstaniem zaległości w opłatach czynszowych i eksploatacyjnych Zarząd Budynków Komunalnych w [...] pismem z dnia [...] sierpnia 2010 r. wypowiedział skarżącemu umowę najmu lokalu mieszkalnego, zawartą w dniu [...] czerwca 1989 r. z terminem wypowiedzenia na dzień [...] września 2010 r.

Pismem z dnia [...] listopada 2010 r. organ pierwszej instancji powiadomił skarżącego o wszczęciu postępowania w sprawie opróżnienia przedmiotowego lokalu mieszkalnego. Ponadto, pismem z dnia [...] listopada 2012 r. Zarząd Budynków Komunalnych w [...] poinformował organ pierwszej instancji, o niezawarciu porozumienia dotyczącego rozłożenia na raty zadłużenia widniejącego na koncie przedmiotowego lokalu, które na dzień [...] listopada 2012 r. wynosiło 76.646,70 zł.

Decyzją z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] Komendant Wojewódzki Policji w [...] wezwał skarżącego i jego żonę do opróżnienia z osób i rzeczy ww. lokalu mieszkalnego.

Od powyższej decyzji skarżący wniósł odwołanie do Komendanta Głównego Policji, który decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji.

W ramach przeprowadzonego przez organ pierwszej instancji powtórzonego postępowania ustalono, iż Zarząd Budynków Komunalnych w [...] nie złożył w imieniu gminy [...] pozwu o eksmisję lokatorów z przedmiotowego lokalu mieszkalnego, a stan zadłużenia tego lokalu na dzień [...] sierpnia 2013 r. wynosił 89.349,81 zł. Ponadto ZBK w [...] poinformował, iż strony nie zawarły porozumienia w sprawie rozłożenia na raty zadłużenia, którego wysokość na dzień [...] stycznia 2014 r. wynosiła 95.355,98 zł, a dodatkowo w dniu [...] stycznia 2014 r. został złożony kolejny pozew o zapłatę należności.

Biorąc pod uwagę powyższe, Komendant Wojewódzki Policji w [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] wezwał skarżącego oraz jego żonę do opróżnienia z osób i rzeczy przedmiotowego lokalu mieszkalnego. Decyzja ta, po rozpatrzeniu odwołania skarżącego, została utrzymana w mocy decyzją Komendanta Głównego Policji z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...].

Na ww. decyzję organu odwoławczego skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z dnia 16 września 2015 r. sygn. akt II SA/Wa 1521/14 uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...].

W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że organ prowadzący sprawę nie ustalił wszystkich osób zamieszkałych w przedmiotowym lokalu mieszkalnym. Wśród tych osób znajduje się syn skarżącego, który nie został objęty zaskarżoną decyzją. Zdaniem Sądu, w sytuacji, w której decyzja nie została wydana w stosunku do wszystkich osób zamieszkujących w lokalu mieszkalnym, trudno przyjąć, że lokal został odzyskany i może być przeznaczony na zaspokojenie potrzeb lokalowych innych policjantów (emerytów lub rencistów).

Wykonując zalecenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Zastępca Naczelnika Wydziału [...] KWP w [...], pismem z dnia [...] marca 2016 r. L.dz. [...] zwrócił się do Komendanta Komisariatu Policji [...] w [...] o przeprowadzenie wywiadu środowiskowego mającego na celu ustalenie wszystkich osób zamieszkałych w przedmiotowym lokalu mieszkalnym.

Pismem z dnia [...] kwietnia 2016 r. poinformowano organ pierwszej instancji, że w przedmiotowym lokalu mieszkalnym zamieszkują: skarżący wraz z żoną, synem i synową.

Mając na uwadze powyższe organ pierwszej instancji pismami z dnia [...] czerwca 2016 r. zawiadomił syna i synową skarżącego o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie opróżnienia ww. lokalu mieszkalnego, informując jednocześnie o przysługującym prawie zapoznania się z materiałami, wypowiedzenia się co do zebranych dowodów oraz zgłoszenia żądań i uwag.

Ponadto, organ pierwszej instancji pismem z dnia [...] kwietnia 2016 r. zwrócił się do Zarządu Budynków Mieszkalnych w [...] w sprawie podania m.in. informacji co do aktualnego zadłużenia ciążącego na ww. lokalu mieszkalnym.

W odpowiedzi Zastępca Kierownika Referatu Obsługi Mieszkańców Zarządu Budynków Mieszkalnych w [...] pismem z dnia [...] maja 2016 r. poinformował, że według stanu na dzień [...] maja 2016 r. zadłużenie na przedmiotowym lokalu mieszkalnym wynosi 125 923,30 zł, a lokatorzy mieszkania nie wnosili o rozłożenie spłaty zadłużenia na raty.

Mając powyższe na uwadze, Zastępca Naczelnika Wydziału [...] KWP w [...] pismami z dnia [...] czerwca 2016 r. wezwał skarżącego oraz wszystkich uczestników postępowania do uregulowania powstałego zadłużenia, jednocześnie wyznaczając miesięczny termin spłaty zaległych i bieżących należności.

Pismem z dnia [...] sierpnia 2016 r. skarżący poinformował organ pierwszej instancji, że wyrokiem Sądu Rejonowego [...] w [...] Wydział [...] została ogłoszona jego upadłość konsumencka w związku z powyższym wniósł o przywrócenie tytułu prawnego w postaci umowy najmu do zajmowanego lokalu

Ponadto pismem z dnia [...] sierpnia 2016 r. Syndyk Masy Upadłości zwrócił się do organu pierwszej instancji o udzielenie informacji na temat prowadzonego postępowania z wniosku upadłego skarżącego, w szczególności o opisanie aktualnego stanu przedmiotowej sprawy, co też organ pierwszej instancji uczynił pismem z dnia [...] września 2016 r.

Ponadto pismem z dnia [...] października 2016 r. skarżący zwrócił się do Prezydenta Miasta [...] o przywrócenie tytułu prawnego do zajmowanego przez niego i jego rodzinę lokalu mieszkalnego.

W udzielonej odpowiedzi z dnia [...] listopada 2016 r. Zastępca Dyrektora Wydziału [...] Urzędu Miasta [...] poinformował skarżącego, że brak jest możliwości przywrócenia tytułu prawnego w postaci umowy najmu do ww. lokalu mieszkalnego, z uwagi na fakt pozostawania lokalu w dyspozycji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...], co uniemożliwia również przekwalifikowanie przedmiotowego mieszkania na lokal socjalny. Ponadto umorzenie zaległości czynszowych nie stanowi podstawy do przywrócenia tytułu prawnego w postaci umowy najmu, gdyż zgodnie z przepisami § 16 ust. 3 pkt 1 w związku z ust. 1 uchwały Nr [...] Rady Miasta [...] z dnia [...] lipca 2015 r., ponowne zawarcie umowy najmu jest możliwe po całkowitej spłacie należności głównej.

Decyzją z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] Komendant Wojewódzki Policji w [...] wezwał skarżącego oraz wszystkich uczestników postępowania do opróżnienia z osób i rzeczy przedmiotowego lokalu mieszkalnego. Jako podstawę prawną żądania organ powołał m.in. art. 95 ust. 3a ustawy o Policji, tj. wypowiedzenie przez właściciela lokalu stosunku prawnego dotyczącego lokalu.

Skarżący odwołał się od tej decyzji do Komendanta Głównego Policji, który po jego rozpatrzeniu, decyzją z dnia [...] maja 2017 r. nr [...] utrzymał w mocy ww. decyzję organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu tej decyzji organ odwoławczy podkreślił, że przedmiotowy lokal mieszkalny należy do kategorii mieszkań, o których mowa w art. 90 ustawy o Policji. Ponadto wskazał, że regulacja prawna dotycząca problematyki mieszkań dla funkcjonariuszy Policji, emerytów policyjnych została odrębnie uregulowana w przepisach resortowych i w tym zakresie nie mają zastosowania powszechne rozwiązania, dotyczące najmu lokali mieszkalnych, czy też ochrony praw lokatorów. Powołał też przepis art. 3 ust. 2 ustawy o ochronie prawa lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2014 r. poz. 150, z późn. zm.) zgodnie z którym przepisy tej ustawy stosuje się do lokali będących w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów, do lokali będących w dyspozycji jednostek organizacyjnych Służby Więziennej oraz do lokali pozostających i przekazanych do dyspozycji Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego lub Szefa Agencji Wywiadu, jeżeli przepisy odrębne dotyczące tych lokali nie stanowią inaczej. W przypadku lokali mieszkalnych będących w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów przepisami odrębnymi jest rozdział 8 ustawy o Policji.

Organ odwoławczy wyjaśnił też, że krąg osób uprawnionych do zajmowania lokalu mieszkalnego, pozostającego w dyspozycji organów Policji, został wyczerpująco określony w przepisach pow. ustawy o Policji oraz ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2013 r. poz. 667, z późn. zm.). Zgodnie zaś z art. 29 ust. 1 ustawy emerytalnej funkcjonariusze zwolnieni ze służby, uprawnieni do policyjnej emerytury lub renty, mają prawo do lokalu mieszkalnego będącego w dyspozycji organu podległego ministrowi właściwemu ds. wewnętrznych w rozmiarze przysługującym im w dniu zwolnienia ze służby. Do mieszkań tych stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące lokali mieszkalnych dla funkcjonariuszy.

Organ odwoławczy wskazał, że podstawę prawną żądania opróżnienia mieszkania przez strony w decyzji organu pierwszej instancji stanowił art. 95 ust. 3a ustawy o Policji. Dalej organ odwoławczy podniósł, że o ile większość przesłanek wymienionych w art. 95 ust. 2-4 ustawy o Policji (regulujących kwestie opróżnienia lokalu mieszkalnego) ma dla organów mieszkaniowych, orzekających w tego typu sprawach, charakter ocenny, to przesłanka opróżnienia przez strony lokalu mieszkalnego, wskazana przez organ pierwszej instancji, odwołuje się wyłącznie do czynności podjętych przez inny uprawniony organ. Zgodnie bowiem z przepisem art. 95 ust. 3a ustawy o Policji decyzję o opróżnieniu lokalu mieszkalnego, wydaje się jeżeli właściciel lokalu wypowiedział stosunek prawny dotyczący lokalu.

Organ odwoławczy podkreślił, że skarżący jest rencistą policyjnym i zamieszkuje wraz z uczestnikami postępowania w przedmiotowym lokalu mieszkalnym, który został mu przydzielony na podstawie decyzji Naczelnika Wydziału [...] WUSW w [...], a który w chwili wydania zaskarżonej decyzji pozostawał i pozostaje w dyspozycji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...]. W związku z powyższym lokal mieszkalny zajmowany przez skarżącego należy do kategorii mieszkań, o których mowa w art. 90 ustawy o Policji, czyli jest lokalem będącym w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów.

Za bezsporny w sprawie organ odwoławczy uznał fakt, że w związku z nieuiszczaniem opłat czynszowych i powstaniem w związku z tym zaległości czynszowych skarżącemu i jego żonie pismem z dnia [...] sierpnia 2010 r. Prezydent Miasta [...], wypowiedział umowę najmu przedmiotowego lokalu mieszkalnego z terminem wypowiedzenia na dzień [...] września 2010 r.

Wobec powyższego organ odwoławczy stwierdził, że w związku ze skutecznym wypowiedzeniem skarżącemu i jego żonie umowy najmu lokalu mieszkalnego przez właściciela, zaistniała podstawa prawna wydania decyzji o opróżnieniu tego lokalu. Wydanie takiej decyzji jest obligatoryjne, gdyż przepisy ustawy o Policji zobowiązują właściwy organ do wydania decyzji o opróżnieniu lokalu mieszkalnego, o którym mowa w art. 90 ustawy o Policji, w razie zaistnienia przesłanek określonych w art. 95 tej ustawy.

Powołując treść art. 95 ust. 4 ustawy o Policji organ odwoławczy podkreślił, że decyzja taka kształtuje skutki zajmowania lokalu mieszkalnego wobec wszystkich zamieszkujących w nim osób, w związku z czym zawarte w niej rozstrzygnięcie musi być skierowane bezpośrednio do każdej osoby zamieszkującej w lokalu.

Organ odwoławczy wyjaśnił nadto, że postanowienia ustawy o Policji jak i obowiązującego rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (Dz. U. z 2013 r., poz. 1170 późn. zm.) nie przewidują - w następstwie opróżnienia mieszkania - przeznaczenia na przekwaterowanie osób innego lokalu mieszkalnego.

Na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] maja 2017 r. skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę, wskazując, że powstałe zadłużenie czynszowe za lokal, którego nie kwestionuje, powstało w wyniku zbiegu trudnych dla skarżącego sytuacji zdrowotno-ekonomicznych, co spowodowało zajęcie komornicze i ogłoszenie w roku 2016 przez Sąd Rejonowy [...] w [...] Wydział [...], upadłości konsumenckiej. Skarżący podniósł, że obecnie otrzymywane świadczenie rentowe, z uwagi na zatrzymywanie jego części przez syndyka, jest zbyt niskie aby mógł regulować zobowiązania w podwyższonej kwocie, jednak po ostatecznym zakończeniu postępowania upadłościowego będzie mógł opłacać cały czynsz.

Skarżący podniósł też, że decyzja Komendanta Głównego Policji pozbawia go podstawowego prawa konstytucyjnego do godnego życia, zwłaszcza, że jako chory na padaczkę (z przyznaną grupą inwalidzką) nie jest w stanie zapewnić środków na zabezpieczenie odpowiednich warunków mieszkaniowych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty przedstawione w zaskarżonej decyzji.

W piśmie procesowym z dnia 5 kwietnia 2018 r. wyznaczony dla skarżącego pełnomocnik z urzędu uzupełnił skargę K. R., wnosząc o uchylenie decyzji organu I instancji jak i organu odwoławczego i zarzucając decyzji naruszenie przepisów Konstytucji RP, w tym jej art. 30, poprzez naruszenie zasad poszanowania i ochrony godności człowieka pozostającej pod ochroną tego przepisu, art. 71 ust. 1, poprzez brak przyznania proporcjonalnej ochrony prawnej rodzinie, znajdującej się w trudnej sytuacji materialnej, co skutkuje naruszeniem zasady ochrony rodziny znajdującej się w trudnej sytuacji materialnej i społecznej ze strony władz publicznych, art. 75, poprzez wywołanie w odniesieniu do skarżącego skutków dezawuujących zasadę przeciwdziałania zjawisku bezdomności i wreszcie art. 32 ust. 1, poprzez naruszenie zasady równego traktowania obywateli wobec prawa rozumianej jako zakaz różnicowania sytuacji prawnej obywateli bez uzasadnionej przyczyny i znajdujących się w tym samym położeniu, a w szczególności poprzez brak przyznaniu skarżącemu ochrony prawnej, którą dysponują obywatele zajmujący lokale mieszkalne inne, aniżeli pozostające w zasobach Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji.

Pełnomocnik skarżącego wniósł też, w razie nieuwzględnienia skargi przez Sąd o zadanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 193 Konstytucji RP, pytania prawnego Trybunałowi Konstytucyjnemu o następującej treści "czy art. 95 ust. 3a ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji, w zakresie w jakim uprawnia właściwy organ administracji publicznej do wydania decyzji w przedmiocie opróżnienia lokalu mieszkalnego i osób i rzeczy służącego zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych w sytuacji braku wskazania lokalu, do którego powinno nastąpić przekwaterowanie, a adresat decyzji nie jest w stanie zaspokoić swoich potrzeb mieszkaniowych we własnym zakresie – jest zgodny z art. 30, art. 71 ust. 1, art. 75 oraz art. 32 ust. 1 Konstytucji RP".

W uzasadnieniu pisma pełnomocnik skarżącego przypomniał stan sprawy i wskazał, że przepisy ustawy o Policji, w tym - art. 95 ust. 3a ustawy o Policji nie uzależniają możliwości wydania decyzji o opróżnieniu lokalu mieszkalnego służącego zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych adresata decyzji, który nie jest w stanie we własnym zakresie zaspokoić potrzeby mieszkaniowe od uprzedniego ustalenia konieczności zapewnienia adresatowi decyzji lokalu zastępczego i wskazania takiego lokalu., a to oznacza, że jest to zatem sytuacja zgoła odmienna aniżeli w przypadku, gdy obowiązek opróżnienia lokalu mieszkalnego służącego zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych jest wynikiem wyroku wydanego w cywilnym postępowaniu rozpoznawczym.

W takim bowiem przypadku, ustawodawca przewidział konieczność weryfikacji zasadności przydzielenia lokatorowi zastępczego mieszkania służącego zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, o czym explicite stanowi art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2005 r., nr 31, poz. 66 ze zm.).

Zdaniem pełnomocnika budzi wątpliwości natury konstytucyjnoprawnej sytuacja, w której obowiązek tego samego rodzaju, skierowany do adresata znajdującego się w identycznym położeniu, tj. obowiązek opróżnienia lokalu służącego zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych - związany jest z przyznaniem ochrony prawnej tylko tym podmiotom (adresatom obowiązku), wobec których obowiązek ten stwierdzono w cywilnym postępowaniu rozpoznawczym, zaś adresatom decyzji administracyjnej nakazującej to samo zachowanie ochrona ta już de lege lata nie przysługuje.

W opinii skarżącego, sytuacja ta jest nie do pogodzenia z Art. 30 Konstytucji RP statuującym zasadę poszanowania i ochrony godności człowieka. Tymczasem, nie ulega wątpliwości, że na skutek wydania decyzji administracyjnej orzekającej nakaz opróżnienia przez skarżącego i jego rodzinę lokalu mieszkalnego, godność skarżącego i członków jego rodziny zostanie naruszona, skoro w przypadku orzeczenia obowiązku opróżnienia lokalu mieszkalnego w drodze decyzji administracyjnej, poza zakresem zainteresowania ustawodawcy pozostała kwestia obiektywnych zdolności skarżącego i jego rodziny do samodzielnego zapewnienia sobie alternatywnego lokalu mieszkalnego służącego zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych.

W tym więc kontekście, znajdujący zastosowanie w sprawie, jako podstawa prawna decyzji wydanych w granicach sprawy - art. 95 ust. 3a ustawy o Policji, w zakresie w jakim nie zapewnia ochrony przez tzw. eksmisją na bruk i dopuszcza formułowanie bezwzględnego nakazu opróżnienia lokalu mieszkalnego służącego zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych skarżącego i jego rodzinie, niezdolnym do samodzielnego zapewnienia sobie zamiennego lokalu spełniającego funkcję jedynego dachu nad głową - narusza art. 30 Konstytucji RP.

Podał też, że skarżona decyzja oraz jej podstawa prawna ujawnia także naruszenie art. 71 ust. 1 Konstytucji RP, poprzez brak zapewnienia proporcjonalnej ochrony prawnej skarżącemu i jego rodzinie, znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej, do czego władze publiczne są zobowiązane na gruncie przywoływanego przepisu.

Ponadto zaskarżona decyzja, zdaniem pełnomocnika narusza art. 75 Konstytucji RP, nakładający na organy państwowe nakaz przeciwdziałania zjawisku bezdomności.

Ponadto wskazuje to również na naruszenie zasady równości wobec prawa, ustanowionej w art. 32 ust. 1 Konstytucji RP, skoro bowiem, innym aniżeli skarżący podmiotom, znajdującym się w tożsamym położeniu, przyznana jest ustawowa ochrona prawna, w postaci obowiązku orzekania o konieczności przyznania lokalu zastępczego w sytuacji, gdy źródłem obowiązku opróżnienia lokalu jest wyrok wydany w rozpoznawczym postępowaniu sądowym - brak analogicznej ochrony prawnej w odniesieniu do skarżącego, wobec którego tożsamy nakaz został zawarty w decyzji administracyjnej, uzasadnia zarzut naruszenia zasady równości wobec prawa.

Pełnomocnik skarżącego powołał się również na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 października 2017 r. o sygn. K 27/15, w którym stwierdzono niezgodność art. 144 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji z art. 30, art. 71 ust. 1 oraz art. 75 Konstytucji RP, w zakresie w jakim przepis ten uprawnia egzekutora obowiązku opróżnienia lokalu mieszkalnego służącego zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych adresata decyzji o opróżnieniu lokalu do usunięcia obowiązanego i jego domowników, w sytuacji gdy zobowiązanemu nie wskazano lokalu, do którego powinno nastąpić jego przekwaterowanie i gdy zobowiązany nie jest w stanie we własnym zakresie zaspokoić swoich potrzeb mieszkaniowych. Jeśli zatem, w opinii Trybunału Konstytucyjnego, za naruszające wskazane wzorce konstytucyjne należy uznać tolerowanie w obrocie prawnym takiego kształtu przepisu ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, który nie uzależnia możliwości egzekucji obowiązku opróżnienia lokalu mieszkalnego stwierdzonego w decyzji administracyjnej, od oceny konieczności przyznania zobowiązanemu lokalu zastępczego, analogiczny problem konstytucyjny jawi się jako tym bardziej w przypadku regulacji stwarzającej podstawę wszczęcia samej egzekucji.

Ponadto pełnomocnik skarżącego, powołując się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego odniósł się następnie do możliwości sądów administracyjnych do samodzielnego przeprowadzenia oceny konstytucyjności unormowania - bez konieczności inicjowania postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym w wyniku zadania pytania prawnego, w przypadku uznania tej niekonstytucyjności za oczywistą.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie ponownie rozpoznając sprawę zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), dalej jako: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach owej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne.

Biorąc pod uwagę tak zakreśloną kognicję Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa w sposób powodujący konieczość jej uchylenia.

Wskazać należy, że zaskarżona decyzja wydana została po przeprowadzeniu postępowania, którego zakres został ściśle wyznaczony w wyroku tut. Sądu w sprawie o sygn. akt II SA/Wa 1521/14.

Zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w brzmieniu obecnym (Dz. U. z 2016, poz. nr 718), ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.

Nowela ww. ustawy z kwietnia 2015 r. zmieniła częściowo dotychczasowe brzmienie art. 153 p.p.s.a.. Zmiana ta, polegała na zastąpieniu określenia "ten sąd" wyrazem "sądy" oraz na stwierdzeniu, że odstąpienie od oceny prawnej i wskazań, o których mowa w tym przepisie, możliwe jest jedynie w przypadku zmiany stanu prawnego. Znowelizowany art. 153 p.p.s.a. w sposób wyczerpujący wyznacza zakres związania oceną i wskazaniami sformułowanymi w prawomocnym wyroku WSA. Zawarte w przepisie unormowanie o związaniu sądów, jak i organów oznacza, że w przypadku sądów wspomnianym wyrokiem związany będzie zarówno WSA, jak i NSA.

Przez ocenę prawną rozumie się powszechnie wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich stosowania w rozpoznawanej sprawie. Pojęcie to obejmuje zarówno krytykę sposobu zastosowania normy prawnej w zaskarżonym akcie (czynności), jak i wyjaśnienie, dlaczego stosowanie tej normy przez organ, który wydał ten akt (czynność), zostało uznane za błędne.

Wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencje oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości w postaci np. braków w materiale dowodowym lub innych uchybień procesowych. Wskazania nie mogą z góry narzucać sposobu rozstrzygnięcia konkretnych kwestii związanych z treścią przyszłego rozstrzygnięcia sprawy; nie mogą np. wskazywać, że określone dowody są bardziej wiarygodne od innych.

Mając to na uwadze uznać należy, że brak jest podstaw do uznania, iż zaskarżona decyzja narusza przepisy prawa, w szczególności art. 153 Prawa o postępowaniu przed sądamiadministracyjnymi.

Przypomnieć należy, że w uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że organ prowadzący sprawę nie ustalił wszystkich osób zamieszkałych w przedmiotowym lokalu mieszkalnym. Wśród tych osób znajduje się syn skarżącego, który nie został objęty zaskarżoną decyzją. Zdaniem Sądu, w sytuacji, w której decyzja nie została wydana w stosunku do wszystkich osób zamieszkujących w lokalu mieszkalnym, trudno przyjąć, że lokal został odzyskany i może być przeznaczony na zaspokojenie potrzeb lokalowych innych policjantów (emerytów lub rencistów).

Wskazać należy, że Komendant Wojewódzki Policji w [...], po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego decyzją z dnia [...] marca 2017 r. nr [...], wezwał skarżącego oraz wszystkich uczestników postępowania do opróżnienia z osób i rzeczy przedmiotowego lokalu mieszkalnego. Jako podstawę prawną żądania organ powołał m.in. art. 95 ust. 3a ustawy o Policji, tj. wypowiedzenie przez właściciela lokalu stosunku prawnego dotyczącego lokalu.

Przystępując do rozpoznania niniejszej sprawy wskazać należy, że przepisy dotyczące lokali mieszkalnych, będących w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów, zostały zawarte w rozdziale 8 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji. Przepisy te mają bezpośrednie zastosowanie do funkcjonariuszy Policji, a poprzez art. 29 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2004 r. Nr 8, poz. 67), w stosunku do emerytów i rencistów policyjnych oraz członków ich rodzin uprawnionych do renty rodzinnej po funkcjonariuszu, który w chwili śmierci spełniał warunki do uzyskania emerytury lub renty policyjnej albo już był emerytem lub rencistą policyjnym.

Na podstawie art. 88 ust. 1 ustawy o Policji, prawo do lokalu mieszkalnego przysługuje policjantowi w służbie stałej. Osoby wymienione w art. 89 ustawy o Policji, które uwzględnia się przy przydziale lokalu mieszkalnego policjantowi (małżonek, dzieci, rodzice policjanta i jego małżonka będący na jego wyłącznym utrzymaniu lub jeżeli ze względu na wiek albo inwalidztwo, albo inne okoliczności są niezdolni do wykonywania zatrudnienia; za rodziców uważa się również ojczyma i macochę oraz osoby przysposabiające) – nie posiadają samodzielnego tytułu prawnego do lokalu, ich uprawnienie do zamieszkiwania w lokalu wywodzi się z tytułu prawnego jaki posiada policjant.

Powyższe przepisy w sposób szczególny uregulowały status prawny tych lokali, krąg osób, które są uprawnione do uzyskania tytułu prawnego do takiego lokalu, a także zasady postępowania i opróżniania lokali w przypadku, gdy lokale zajmowane są przez osoby bez tytułu prawnego.

Stąd też do lokali mieszkalnych pozostających w dyspozycji organów Policji w tym zakresie nie mają zastosowania przepisy ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i zmianie Kodeksu cywilnego.

Wskazać należy, że zajmowany przez skarżącego lokal mieszkalny należy do kategorii mieszkań, o których mowa w art. 90 ustawy o Policji. Zgodnie bowiem z art. 3 ust. 2 ustawy o ochronie prawa lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2014 r. poz. 150, z późn. zm.) przepisy tej ustawy stosuje się do lokali będących w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów, do lokali będących w dyspozycji jednostek organizacyjnych Służby Więziennej oraz do lokali pozostających i przekazanych do dyspozycji Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego lub Szefa Agencji Wywiadu, jeżeli przepisy odrębne dotyczące tych lokali nie stanowią inaczej. W przypadku lokali mieszkalnych będących w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów przepisami odrębnymi jest właśnie rozdział 8 ustawy o Policji.

Wskazać należy również, że podstawę prawną żądania opróżnienia mieszkania przez skarżącego wraz z zamieszkującą z nim rodziną stanowił art. 95 ust. 3a ustawy o Policji, zgodnie z którym decyzję o opróżnieniu lokalu wydaje się również jeżeli właściciel lokalu wypowiedział stosunek prawny dotyczący lokalu. Stosownie do ust. 4 art. 95, decyzję o opróżnieniu lokalu wydaje się w stosunku do wszystkich osób zamieszkałych w tym lokalu. Podkreślić należy, że o ile większość przesłanek wymienionych w art. 95 ust. 2-4 ustawy o Policji (regulujących kwestie opróżnienia lokalu mieszkalnego) ma dla organów mieszkaniowych, orzekających w tego typu sprawach, charakter ocenny, to przesłanka opróżnienia przez strony lokalu mieszkalnego, wskazana przez organ pierwszej instancji, odwołuje się wyłącznie do czynności podjętych przez inny uprawniony organ. Zgodnie bowiem z przepisem art. 95 ust. 3a ustawy o Policji decyzję o opróżnieniu lokalu mieszkalnego, wydaje się jeżeli właściciel lokalu wypowiedział stosunek prawny dotyczący lokalu.

Jak wynika z akt sprawy skarżący jest rencistą policyjnym i zamieszkuje wraz z uczestnikami postępowania w przedmiotowym lokalu mieszkalnym, który został mu przydzielony na podstawie decyzji Naczelnika Wydziału [...] WUSW w [...], a który w chwili wydania zaskarżonej decyzji pozostawał i pozostaje w dyspozycji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...].

W związku z powyższym lokal mieszkalny zajmowany przez skarżącego należy do kategorii mieszkań, o których mowa w art. 90 ustawy o Policji, czyli jest lokalem będącym w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów.

Faktem jest również, że w związku z nieuiszczaniem opłat czynszowych i powstaniem w związku z tym zaległości czynszowych skarżącemu, pismem z dnia [...] sierpnia 2010 r. Prezydent Miasta [...], wypowiedział umowę najmu przedmiotowego lokalu mieszkalnego, z terminem wypowiedzenia na dzień [...] września 2010 r., zaistniała zatem podstawa prawna do wydania decyzji o opróżnieniu tego lokalu. Wydanie takiej decyzji jest obligatoryjne, gdyż przepisy ustawy o Policji zobowiązują właściwy organ do wydania decyzji o opróżnieniu lokalu mieszkalnego, o którym mowa w art. 90 ustawy o Policji, w razie zaistnienia przesłanek określonych w art. 95 tej ustawy. Jak wynika z analizy art. 95 ust. 4 ustawy o Policji decyzja taka kształtuje skutki zajmowania lokalu mieszkalnego wobec wszystkich zamieszkujących w nim osób, w związku z czym zawarte w niej rozstrzygnięcie musi być skierowane bezpośrednio do każdej osoby zamieszkującej w lokalu.

Ponadto zgodzić się należy z organem, że postanowienia ustawy o Policji jak i obowiązującego rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (Dz. U. z 2013 r., poz. 1170 późn. zm.) nie przewidują - w następstwie opróżnienia mieszkania - przeznaczenia na przekwaterowanie osób innego lokalu mieszkalnego.

Reasumując, skoro przedmiotowy lokal, pozostający w dacie wydania zaskarżonej decyzji w dyspozycji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...], był zajmowany bez tytułu prawnego, to organ ten był zobligowany do wydania decyzji o jego opróżnieniu na podstawie art. 95 ust. 3a i 4 ustawy o Policji, w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania tej decyzji.

W takim stanie rzeczy, decyzję wydaną w sprawie należy uznać za prawidłową, zaś okoliczności podniesione w skardze dotyczące trudnej sytuacji materialnej skarżącego i członków jego rodziny, nie stanowią podstawy do jej zakwestionowania.

Sąd nie stwierdził takich naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością uwzględnienia skargi. Dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zostały przeprowadzone zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej, a organ rozstrzygając sprawę oparł się na materiale prawidłowo zebranym, dokonując jego wszechstronnej oceny. Ponadto należy uznać, iż stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji, organ uzasadniły w sposób wymagany przez normę prawa określoną w przepisie art. 107 § 3 k.p.a.

Jednocześnie Sąd nie podzielił zapatrywania skargi o uchybieniu norm Konstytucji RP, w tym zawartych w jej artykułach:. art. 30, art. 71 ust. 1, art. 75 i art. 32 ust. 1.

Jeśli zaś chodzi o wniosek pełnomocnika skarżącego, dotyczący wystąpienia przez Sąd z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego o to "czy art. 95 ust. 3a ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji, w zakresie w jakim uprawnia właściwy organ administracji publicznej do wydania decyzji w przedmiocie opróżnienia lokalu mieszkalnego i osób i rzeczy służącego zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych w sytuacji braku wskazania lokalu, do którego powinno nastąpić przekwaterowanie, a adresat decyzji nie jest w stanie zaspokoić swoich potrzeb mieszkaniowych we własnym zakresie – jest zgodny z art. 30, art. 71 ust. 1, art. 75 oraz art. 32 ust. 1 Konstytucji RP", to zdaniem Sądu brak jest podstaw do wystąpienia z takim pytaniem. Przypomnieć należy, że Trybuna Konstytucyjny wyrokiem o sygn. akt SK 29/16 z dnia 15 listopada 2017 r. orzekł, że art. 90 w związku z art.95 ust. 3 pkt 3, w związku z art. 95 ust. 4, w związku z art. 97 ust. 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (dz. U. z 2017 r. poz. 2067), w związku z art. 3 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U.) z 2016 r. poz. 1610 oraz z 2017 r. poz. 1442 i 1529) są zgodne z art. 30, art. 71 ust. 1 oraz art. 75 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

W uzasadnieniu tego orzeczenia Trybunał Konstytucyjny wskazał min., że z orzecznictwa sądowoadministracyjnego związanego z przepisami dotyczącymi przyznawania i opróżniania mieszkań funkcjonariuszy Policji, a w szczególności z zakwestionowanym art. 95 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji, wynika że zasady przydziału i opróżniania lokali mieszkalnych, pozostających w dyspozycji organów resortowych, mają charakter przepisów odrębnych w rozumieniu art. 3 ust. 2 ustawy o ochronie praw lokatorów.

W konsekwencji – nie istnieje możliwość stosowania przepisów tej ostatniej ustawy, jak również przepisów ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2017 r. poz. 459), dotyczących wstąpienia z mocy prawa w stosunek najmu przez osoby zajmujące taki lokal bez tytułu prawnego, czy też przepisów ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 1822, ze zm.; dalej: k.p.c.) w zakresie eksmisji z tych lokali.

Rozstrzyganie spraw związanych z opróżnianiem lokali mieszkalnych, powstających w relacji między dysponentem lokalu a zajmującym ten lokal policjantem, byłym policjantem, członkami jego rodziny lub jakąkolwiek inną osobą zajmującą ten lokal, w tym także bez tytułu prawnego, w sytuacjach wskazanych w art. 95 ust. 2 lub 3 ustawy o Policji, następuje w drodze decyzji administracyjnej właściwego organu Policji, od której służy zainteresowanemu odwołanie w toku postępowania administracyjnego, a następnie skarga do sądu administracyjnego. Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 22 kwietnia 2016 r. (sygn. akt I OSK 2887/14), w sprawach o opróżnienie mieszkania funkcjonariusza Policji nie stosuje się też zasady uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli: "przepis art. 95 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji stanowi dyspozycję do wydania decyzji związanej o opróżnieniu lokalu mieszkalnego w przypadku zajmowania lokalu mieszkalnego, o którym mowa w art. 90, przez policjanta lub członków jego rodziny albo inne osoby – bez tytułu prawnego (...). W sprawach, w których wprowadzona jest instytucja decyzji związanej, nie ma podstaw do stosowania zasady uwzględniania interesu społecznego i słusznego obywateli, ze względu na jednoznaczne oznaczenie treści decyzji przez ustawodawcę (...).".

Trybunał wskazał, że również w orzecznictwie Sądu Najwyższego utrwalone jest stanowisko, zgodnie z którym w przypadku zaistnienia którejkolwiek z przyczyn wskazanych w art. 95 ust. 2 i 3 ustawy o Policji rozpoznawanie spraw następuje na drodze administracyjnej i nie ma możliwości ich przeniesienia przed sąd powszechny.

Trybunał wskazał te, że obowiązek zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych gospodarstw domowych o niskich dochodach należy do gminy (art. 4 ust. 2 ustawy o ochronie praw lokatorów). Ten obowiązek ciąży na gminie także w stosunku do osób, które w wyniku realizacji decyzji administracyjnej nakazującej opróżnienie lokalu musiały opuścić dotychczasowe mieszkanie.

Ponadto Trybunał odnosząc się do postępowania egzekucyjnego, to pomimo iż tego nie oceniał, to zdaniem TK, to właśnie unormowanie tej ustawy bezpośrednio powoduje powstanie skutków, które kwestionuje skarżąca. Zwłaszcza porównanie treści art. 144 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji z art. 1046 k.p.c. prowadzi do wniosku, że w unormowaniu egzekucji administracyjnej brak jest rozwiązań prawnych analogicznych do przepisów dotyczących sądowej egzekucji obowiązku opróżnienia lokalu służącego zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych dłużnika, których celem jest zapewnienie osobom eksmitowanym minimalnej ochrony przed "eksmisją na bruk". Konsekwencją przymusowego wykonania obowiązku wydania nieruchomości lub opróżnienia lokalu (pomieszczenia), służących zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych zobowiązanego i jego domowników, w trybie egzekucji administracyjnej, jest pozbawienie osób zamieszkujących w lokalu choćby minimalnego standardu ochrony przed bezdomnością. Powołane wyżej przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji zostały zakwestionowane w zawisłej przed TK sprawie z wniosku Rzecznika Praw Obywatelskich (sygn. K 27/15). 18 października 2017 r. Trybunał rozstrzygnął wniosek Rzecznika i stwierdził, że "Art. 144 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2017 r. poz. 1201 i 1475) w zakresie, w jakim odnosi się do egzekucji z nieruchomości lub lokalu (pomieszczenia) służących zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych zobowiązanego, jest niezgodny z art. 30, art. 71 ust. 1 i art. 75 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, przez to że nie zawiera regulacji gwarantujących minimalną ochronę przed bezdomnością osobom, które nie są w stanie we własnym zakresie zaspokoić swoich potrzeb mieszkaniowych". Wyrok został opublikowany w Dzienniku Ustaw z 20 października 2017 r. poz. 1954.

TK uznał, że dzięki stwierdzonej w cytowanym wyżej wyroku zakresowej niekonstytucyjności art. 144 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w systemie prawa polskiego został zapewniony minimalny standard ochrony osób zajmujących bez tytułu prawnego mieszkania służbowe, a – tym samym – zrealizowany został postulat zawarty w skardze, tj. ochrona przed eksmisją na bruk. Skutkiem wyroku o sygn. K 27/15, jak wskazał TK w jego uzasadnieniu, jest utrata mocy obowiązującej normy wyprowadzanej z art. 144 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, która taką eksmisję dopuszczała".

Skoro zatem w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, Trybunał Konstytucyjny w istocie wypowiedział się w kwestii postawionego przez pełnomocnika skarżącego pytania a Sąd rozpoznający niniejszą sprawę przytoczył obszerne fragmenty uzasadnienia wyroku TK, jak również dokonana przez organ wykładnia przepisów prawa materialnego, znajdujących zastosowanie w sprawie jest poprawna, to tym samym brak było podstaw do występowania z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego, o co wnosił skarżący.

Z przytoczonych wyżej powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.