Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1662/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-01-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Skarżony organ: Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Walawski, Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas (spr.), Asesor WSA Joanna Kruszewska-Grońska, Protokolant specjalista Maria Zawada po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi J. G. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracyjnych z dnia [...] maja 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wyłączenia stosowania przepisów 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracyjnych na rzecz skarżącego J. G. kwotę 480 zł (słownie: czterysta osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z dnia [...] maja 2019 r., Nr [...], działając na podstawie art. 127 § 3 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r.

poz. 2096, z późn. zm.) – zwanej dalej Kpa., w związku z art. 8a ust. 1 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2019 r. poz. 288,

z późn. zm.) ustawa zaopatrzeniowa, po rozpatrzeniu wniosku Pana J. G. (skarżący/strona) o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji nr [...] z dnia [...] października 2018 r.

o odmowie wyłączenia stosowania wobec wnioskodawcy art. 15c, art. 22a i art. 24a ww. ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. , utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Do wydania powyższych decyzji doszło w następującym stanie faktycznym:

Wnioskiem z dnia [...] sierpnia 2017 r. Pan J. G., wystąpił do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji o zastosowanie wobec niego art. 8a ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin.

W uzasadnieniu wniosku wskazał, że spełnia przesłanki przewidziane

w art. 8a ustawy zaopatrzeniowej.

Instytut Pamięci Narodowej – Komisja Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w sprawie zainteresowanego uznał za służbę na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b ustawy zaopatrzeniowej, okres służby od dnia

1 grudnia 1954 r. do dnia 14 grudnia 1954 r., tj. przez okres 14 dni. Strona pełniła służbę od dnia 1 grudnia 1954 r. do 31 sierpnia 1979 r.

Z akt sprawy wynika, że skarżący został zwolniony ze służby w Milicji Obywatelskiej w dniu [...] sierpnia 1979 r. i po tej dacie nie pełnił służby ponownie.

Ma ustalone prawo do emerytury i renty inwalidzkiej, których wysokość ustalono

z uwzględnieniem odpowiednio art. 15c i 22a ustawy zaopatrzeniowej, przy czym nie wypłaca się renty inwalidzkiej z uwagi na posiadanie prawa do korzystniejszej emerytury.

Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją nr [...] z dnia [...] października 2018 r. odmówił wyłączenia stosowania wobec Pana J. G.

art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy zaopatrzeniowej z uwagi na fakt, że wnioskodawca, nie pełnił służby po dniu 12 września 1989 r. Ww. decyzja została prawidłowo doręczona w dniu 30 października 2018 r.

W dniu [...] listopada 2018 r., z zachowaniem ustawowego terminu, pełnomocnik strony złożył wniosek do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, zwracając się z prośbą o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją

nr [...] z dnia [...] października 2018 r.

W uzasadnieniu wniosku wskazał, iż w "przekonaniu wnioskodawcy decyzja ta jest niesłuszna", w związku z czym wnosi o ponowne rozpatrzenie sprawy. Zdaniem pełnomocnika strony, przykład Pana J. G., (który służył na rzecz państwa totalitarnego zaledwie 14 dni) doskonale obrazuje niesprawiedliwość

i nieprawidłowości" związane z wprowadzeniem ustawy zaopatrzeniowej, zaś twierdzenie, że wnioskodawca służył na rzecz "totalitarnego państwa" jest twierdzeniem "nieprawdziwym i niesprawiedliwym".

Pełnomocnik strony podkreślił, iż Pan J. G. nie miał świadomości, że na mocy dekretu Rady Państwa PRL z dnia 7 grudnia 1954 r. o naczelnych organach administracji państwowej w zakresie spraw wewnętrznych i bezpieczeństwa publicznego (Dz.U. z 1954 r. nr 54, poz. 269), do kompetencji Ministerstwa Spraw Wewnętrznych weszło m.in. kierowanie działalnością Milicji Obywatelskiej, zaś część okresu wskazanego przez organ I instancji jako służba strony na rzecz państwa totalitarnego "stanowił okres wejścia w życie w/w dekretu."

Ponadto zdaniem pełnomocnika strony przesłanki wskazane w art. 8a ust. 1 ustawy zaopatrzeniowej nie muszą być spełnione łącznie, gdyż niektóre osoby nie miały fizycznej możliwości podjęcia służby po 1989 r., przez co nie powinny być

z tego powodu gorzej traktowane, a przesłanka krótkotrwałości powinna być stosowana, jako przesłanka "indywidualna i niezależna."

W uzasadnieniu wskazanej na wstępie decyzji Minister wskazał między innymi, że na podstawie art. 8a ustawy zaopatrzeniowej minister właściwy do spraw wewnętrznych, w drodze decyzji, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, może wyłączyć stosowanie art. 15c, art. 22a i art. 24a w stosunku do osób pełniących służbę, o której mowa w art. 13b. Wskazane w art. 8a przesłanki muszą być spełnione łącznie.

W dalszej części uzasadnienia organ wyjaśnił, że przy rozstrzyganiu spraw

z zakresu art. 8a ustawy zaopatrzeniowej, znaczenie fundamentalne ma fakt, że zawiera on w istocie dwie przesłanki formalne, których spełnienie otwiera możliwość zastosowania go względem konkretnej osoby, jednakże nakłada także na organ obowiązek weryfikacji, czy rozpatrywana sprawa stanowi szczególnie uzasadniony przypadek. Wyłącznie w takiej sytuacji ustawodawca dopuszcza możliwość wyłączenia względem wnioskującego stosowania przepisów ogólnych, to jest

art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy zaopatrzeniowej.

Organ wyjaśnił, że przesłanki zawarte w art. 8a ustawy zaopatrzeniowej mają charakter nieostry. W dalszej części uzasadnienia przytoczył jak należy rozumieć przesłanki z art. 8a ustawy zaopatrzeniowej.

Wskazał, że przesłanka krótkotrwałości musi być oceniana każdorazowo

w sposób indywidualny. Winna być ona rozpatrywana przede wszystkim w ujęciu bezwzględnym, jako długość okresu służby na rzecz totalitarnego państwa. Dodatkowo organ winien ocenić powyższą przesłankę w aspekcie proporcjonalnym, tj. w porównaniu stosunku służby na rzecz totalitarnego państwa do całości okresu służby byłego funkcjonariusza. Oznacza to, że obok oceny czy dany okres czasu może być uznany jako "krótkotrwały" w ujęciu ogólnym, powinien on być także oceniony abstrakcyjnie, jako stosunek tego czasu do całego okresu służby.

Organ powołał się również na Wielki słownik wyrazów bliskoznacznych, Wydawnictwo Naukowe PWN, 2005 r. przytaczając synonimy słowa "krótkotrwały,

tj.; doraźny, niedługi, niestały, nietrwały, okresowy, przejściowy, przemijający, tymczasowy, krótkookresowy, czasowy, trwający krótko, niedługo trwający, nieustabilizowany, szybki, epizodyczny".

Analizując drugą z przesłanek formalnych organ wyjaśnił, że rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r. w szczególności

z narażeniem zdrowia i życia to sumienne, solidne i dokładne wykonywanie swojej pracy - przyjętych na siebie obowiązków.

Również w tym przypadku organ przytoczył ze słownika wyrazów bliskoznacznych synonimy powyższego słowa rzetelny: "akuratny, całościowy, dogłębny, dokładny, drobiazgowy, gorliwy, niestrudzony, niezawodny, obowiązkowy, oddany, ofiarny, pedantyczny, pewny, pilny, pracowity, precyzyjny, przenikliwy, skrupulatny, solidny, staranny, sumienny, uczciwy, wierny, wnikliwy, wszechstronny, wytrwały" (Wielki słownik wyrazów bliskoznacznych. Wydawnictwo Naukowe PWN, 2005 r.).

Zdaniem organu postawa rzetelnego funkcjonariusza charakteryzuje się wzorowością w działaniu służbowym, nie tylko w zakresie podejmowania

i nienagannej realizacji zadań obligatoryjnych, ale także wykazywania inicjatywy

i realizowania obowiązków dodatkowych. Ponadto istotna jest także postawa funkcjonariusza w służbie i poza nią, rygorystyczne przestrzeganie prawa, dyscypliny i etyki zawodowej, a także honoru funkcjonariusza służb publicznych.

W ocenie organu zwrot "szczególnie z narażeniem zdrowia i życia" traktować należy jako dodatkowy czynnik wpływający na ocenę wartości rzetelnej służby funkcjonariusza, przy czym zagrożenie musi być normalnym następstwem służby.

"Szczególnie uzasadniony przypadek", w ocenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji zachodzi wówczas, gdy strona – poza spełnieniem dwóch wskazanych wyżej przesłanek formalnych, legitymuje się wybitnymi osiągnięciami w służbie, szczególnie wyróżniającymi ją na tle pozostałych funkcjonariuszy.

Jak wynika z powyższego, uprawnienie z art. 8a ustawy zaopatrzeniowej ma charakter wyjątkowy i dotyczy wyłącznie osób, w przypadku których "krótkotrwałość" jest niezaprzeczalna, a "rzetelność" służby oczywista, bezdyskusyjna i poparta nadzwyczajnymi osiągnięciami, bowiem tylko wówczas można uznać, że w sprawie zachodzi "szczególnie uzasadniony przypadek".

Organ podkreślił, że przywołane wyrażenia "krótkotrwała służba", "rzetelne zadań i obowiązków" oraz "szczególnie uzasadniony przypadek" mają charakter zwrotów świadomie niedookreślonych przez ustawodawcę. Poprzez ich użycie umożliwia organowi stosującemu prawo swobodę, lecz nie dowolność decyzyjną

i odsyła do norm pozaprawnych, co ma na celu umożliwienie zastosowania

i pewnego stopnia elastyczności – uzasadnionej względami słuszności –

w interpretacji przepisów prawa, które wymagają indywidualnej wykładni na gruncie okoliczności faktycznych w poszczególnych rozpatrywanych sprawach.

Tym samym w każdej konkretnej sprawie niezbędna jest indywidualna ocena wystąpienia przesłanek ujętych w analizowanym art. 8a ustawy zaopatrzeniowej.

Przechodząc na grunt przedmiotowej sprawy organ wskazał, że całkowity okres służby Pana J. G. wynosił 24 lata i 9 miesięcy, z czego na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b ustawy zaopatrzeniowej - od dnia

[...] grudnia 1954 r. do dnia [...] grudnia 1954 r., tj. 14 dni.

Abstrahując od jednoznacznej oceny krótkotrwałości służby pełnionej na rzecz totalitarnego państwa organ stwierdził, że Pan J. G. nie spełnia drugiej przesłanki z art. 8a ust.1 ustawy zaopatrzeniowej. Organ wyjaśnił, że skoro Pan J. G. pełnił służbę do dnia [...] sierpnia 1979 r. i nie pełnił jej po dniu 12 września 1989 r., to nie spełnia wymogów przewidzianych cytowanym powyżej art. 8a ustawy zaopatrzeniowej. Organ nie ma bowiem w tym przypadku możliwości zbadania rzetelności wykonywania przez ww. funkcjonariusza zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem życia i zdrowia, o którym mowa w cytowanym powyżej art. 8a ust. 1 pkt 2 ustawy zaopatrzeniowej. W ocenie organu, powyższa sytuacja wyklucza możliwość wyłączenia w stosunku do Pana J.G. stosowania art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy zaopatrzeniowej.

Organ podkreślił, że obie przesłanki wskazane w art. 8a ustawy zaopatrzeniowej muszą być spełnione łącznie. Zaznaczył, że ustawodawca, konstruując przywołany przepis ustawy zaopatrzeniowej, pomiędzy przesłanką pierwszą i drugą, użył spójnika "oraz", zatem jego intencją było traktowanie obu wymogów w sposób łączny. W przeciwnym razie prawodawca użyłby np. spójnika "lub". W związku z faktem, że Pan J. G. nie spełnia drugiej przesłanki przewidzianej w omawianym artykule ustawy zaopatrzeniowej, organ nie ma możliwości zastosowania wyłączenia w stosunku do ww. art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy zaopatrzeniowej, bowiem nie zachodzi tu przesłanka "szczególnie uzasadnionego przypadku."

Na zakończenie organ wyjaśnił, że jeżeli strona nie zgadza się z przebiegiem swojej służby wskazanym przez IPN to kwestie tą należy wyjaśnić bezpośrednio

w IPN.

Skargę na powyższe rozstrzygnięcie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wywiódł Pan J. G.. Zaskarżonej decyzji zarzucił:

a) naruszenie przepisów prawa procesowego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, a to:

- art. 7 Kpa., art. 77 § 1 Kpa., art. 80 Kpa. poprzez błędną, niewszechstronną

i dowolną ocenę zgromadzonych w sprawie dowodów, prowadzącą do uznania, że skarżący nie spełnia warunków koniecznych do wyłączenia stosowania przepisów art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy zaopatrzeniowej podczas, gdy wszechstronna ocena wszystkich dowodów zebranych w sprawie prowadzi do wniosku, że ze względu na krótkotrwałą służbę J. G. przed dniem 31 lipca 1990 r., wynoszącą zaledwie 14 dni, zachodzi podstawa do wyłączenia stosowania wobec niego przepisów art. 15c, art. 22a i art. 24a w/w ustawy;

- art. 10 § 1 Kpa. poprzez zaniechanie wyznaczenia stronom terminu

do wypowiedzenia się co do zebranego w sprawie materiału przed wydaniem orzeczenia,

b) naruszenie przepisów prawa materialnego, a to:

- art. 8a ust 1 pkt 1 ustawy zaopatrzeniowej w zw. z art. 2 i art. 8 Konstytucji RP poprzez błędną wykładnię i niezastosowanie wyłączenia względem skarżącego

w sytuacji, w której przesłanki możliwego wyłączenia stosowania przepisów przez Ministra, o których mowa w art. 8a w/w ustawy stanowią samodzielne i niezależne od siebie przesłanki, zaś przyjęcie, że obie te przesłanki muszą być spełnione łącznie godzi w zasadę sprawiedliwości społecznej i demokratycznego państwa prawa albowiem różnicuje funkcjonariuszy i ich uprawnienia oraz stwarza korzystne warunki możliwego wyłączenia stosowania przepisów ustawy zaopatrzeniowej wyłącznie dla funkcjonariuszy, którzy służyli po 12 września 1989 r., co w przypadku skarżącego nie miało miejsca z uwagi na wiek i uzyskanie uprawnień emerytalnych przed tą datą, co niejako zamyka mu drogę do ubieganie się o wyłączenie stosowania niektórych przepisów ustawy zaopatrzeniowej, mimo że jego służba na rzecz rzekomo istniejącego "totalitarnego państwa" wynosiła zaledwie 14 dni i z tego powodu nie powinien on ponosić negatywnych konsekwencji jak również winien móc, na równi ze wszystkimi funkcjonariuszami, ubiegać się o wyłączenie stosowania przepisów ustawy zaopatrzeniowej,

Skarżący domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji i przekazania sprawy do organu celem jej ponownego rozpoznania oraz zasądzenia kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi podtrzymał argumentację zawartą we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowa argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga podlega uwzględnieniu.

Stosownie do treści art. 8a ust. 1 ustawy zaopatrzeniowej, minister właściwy do spraw wewnętrznych, w drodze decyzji, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, może wyłączyć stosowanie art. 15c,art. 22a i art. 24a w stosunku do osób pełniących służbę, o której mowa w art. 13b, ze względu na: (pkt 1) krótkotrwałą służbę przed dniem 31 lipca 1990 r. oraz (pkt 2) rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r.,w szczególności z narażeniem zdrowia i życia. Zgodnie z art. 8a ust. 2 tej ustawy, do osób, o których mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio przepisy art. 15, art. 22 i art. 24 (ust. 2).

Zgodnie z art. 11 powołanej ustawy, w sprawach nieuregulowanych w ustawie stosuje się przepisy ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, Kodeksu postępowania administracyjnego oraz przepisy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Podkreślenia wymaga, że decyzja wydawana przez organ na podstawie art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...) ma charakter decyzji uznaniowej. Zakres badania decyzji posiadającej cechy uznania administracyjnego sprowadza się do oceny, czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, z odpowiednim zachowaniem procedury administracyjnej. Wybór natomiast rozstrzygnięcia w ramach uznania administracyjnego, dokonywany na podstawie kryteriów słuszności i celowości pozostaje poza kontrolą sądowoadministracyjną (v. wyrok NSA z dnia 23 stycznia 2009 r. sygn. akt II OSK 1488/08, orzeczenia.nsa.gov.pl).

Kontrola zaskarżonej decyzji przez sąd administracyjny sprowadza się zatem do oceny, czy zaskarżona decyzja nie nosi cech dowolności, czy organ wybrał prawnie dopuszczalny sposób rozstrzygnięcia i czy wyboru tego rozstrzygnięcia dokonał po ustaleniu i rozważeniu wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności.

W sprawie niniejszej organ dokonał istotnych ustaleń stanu faktycznego, co do okresów pełnienia służby przez skarżącego. Służba skarżącego na rzecz totalitarnego państwa pełniona była przez okres 14 dni. Jednocześnie organ ustalił, że skarżący nie pełnił służby po 12 września 1989 r. Ze służby zwolniony został bowiem [...] sierpnia 1979 r. Ustalenia tego skarżący nie kwestionuje.

Jak wskazał NSA w wyroku z dnia 12 grudnia 2019 r., sygn. akt I OSK 1924/19, "Biorąc pod uwagę treść art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym wskazać należy, że statuuje on, iż uprawnienie ministra właściwego do spraw wewnętrznych do wyłączenia wobec byłego funkcjonariusza art. 15c art. 22a i art. 24c ustawy następuje w drodze decyzji "w szczególnie uzasadnionych przepadkach". Oznacza to, że "szczególnie uzasadniony przypadek" stawowi jedną przesłankę obejmującą swym zakresem sytuacje wymienione w art. 8a ust. 1 pkt 1 (krótkotrwała służba w organach wymienionych w art. 13b ustawy przed dniem 31 lipca 1990 r.)

i art. 8a ust. 1 pkt 2 (rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r.), które muszą być spełnione łącznie. "Szczególnie uzasadniony przypadek" może wystąpić również wówczas, gdy uprawniony nie spełnia warunków określonych w pkt 1 i 2 art. 8a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, jednakże jak wynika to z zasady sprawiedliwości społecznej przepis powinien mieć w danym przypadku zastosowanie, np. w sytuacjach, gdy służba w formacjach wymienionych w art. 13b ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym nie charakteryzowała się bezpośrednim zaangażowaniem w realizację zadań i funkcji państwa totalitarnego, czy też nie miała takiego charakteru, tj. była np. działalnością ograniczającą się do zwykłych, standardowych działań podejmowanych w służbie publicznej, tj. służbie na rzecz państwa jako takiego, a tym samym nie ma – z punktu widzenia aksjologicznych podstaw demokratycznego państwa prawnego – konotacji pejoratywnych, a zatem wystąpiły w sprawie "szczególnie uzasadnione przypadki" obalające domniemanie służby charakteryzującej się zindywidualizowanym zaangażowaniem w działalność bezpośrednio ukierunkowaną na realizowanie ustrojowo zdeterminowanych zadań

i funkcji właściwych państwu totalitarnemu. Innym przykładem tego rodzaju zdarzeń, może być sytuacja, gdy funkcjonariusz wykonywał po 1989 r. swoją służbę w sposób nierzetelny, ale w trakcie jego służby doszło do tego, że narażał on swoje życie lub zdrowie, a nawet doszło do uszczerbku na jego życiu lub zdrowiu.

Organ, oceniając, zatem spełnianie przez uprawnionego warunków do wydania wobec niego decyzji z art. 8a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym powinien zbadać nie tylko występowanie okoliczności dotyczących krótkotrwałej służby i rzetelnego wykonywania zadań, ale również ocenić, w sytuacji gdy nie zostaną one spełnione, czy nie występują inne szczególne okoliczności pozwalające na zastosowanie dobrodziejstwa z art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym."

Powyższy pogląd Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni akceptuje.

W pierwszej kolejności należy wskazać, że w rozpoznawanej sprawie Minister nie odniósł się do charakteru trwającej 14 dni służby skarżącego w SB, do czego był zobowiązany, gdyż krótkotrwałość służby stanowi kryterium do zastosowania "szczególnie uzasadnionego przypadku". Organ na stronie 6 decyzji wydanej na skutek wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wskazał "Abstrahując

od jednoznacznej oceny krótkotrwałości służby pełnionej na rzecz totalitarnego państwa stwierdzić należy, że Pan J. G. nie spełnił drugiej przesłanki z art. 8a ust.1 ustawy zaopatrzeniowej." Zdaniem Sądu – nie stanowi prawidłowej, zgodnej

z art. 80 Kpa., oceny kryterium z art. 8a ust. 1 pkt 1 ustawy o zaopatrzeniowej, której powinien dokonać organ, wydając decyzję w ramach uznania administracyjnego. Skoro bowiem Minister podkreśla na wstępie zaskarżonej decyzji, że intencją ustawodawcy było zagwarantowanie zindywidualizowanego podejścia do uprawnionego, powinien być konsekwentny i ocenić krótkotrwałość służby skarżącego na rzecz totalitarnego państwa, w rozumieniu art. 13b omawianej ustawy, zarówno w ujęciu bezwzględnym, abstrakcyjnym, jak też w ujęciu proporcjonalnym do całości służby. Ocen tych brak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, czego zaakceptować nie sposób z uwagi na treść art. 7 i art. 77 § 1 Kpa., a także ze względu na zasadę zaufania do organów administracji publicznej wyrażoną w art. 8 Kpa., jak również z uwagi na zasadę przekonywania, o której mowa w art. 11 Kpa. Tym samym już z tego powodu możliwe było uchylenie zaskarżonej decyzji i uznanie, że Minister naruszył ww. przepisy procedury w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, z uwagi na brak zindywidualizowanej wykładni art. 8a ust. 1 pkt 1 ustawy zaopatrzeniowej. Ponownie rozpatrując sprawę Minister będzie obowiązany dokonać wnikliwej oceny kryterium "krótkotrwałości służby".

Mając na uwadze stanowisko NSA zawarte w przytoczonym powyżej wyroku Sąd wskazuje, że sam fakt nie pełnienia służby po 12 września 1989 r. nie może wyłączać skarżącego z możliwości zastosowania wobec niego dobrodziejstwa

art. 8a., gdyż zgodnie z powyższą wykładnią "szczególnie uzasadniony przypadek" może wystąpić również wówczas, gdy uprawniony nie spełnia warunków określonych w pkt 1 i 2 art. 8a ust. 1 ustawy zaopatrzeniowej.

W tym miejscu należy podkreślić, że okres służby skarżącego na rzecz państwa totalitarnego wskazany przez IPN przypadał na okres od 1 grudnia 1954 r. do 14 grudnia 1954 r. Pełnomocnik J. G. wskazał, że nie miał on świadomości, że na mocy dekretu Rady Państwa PRL z dnia 7 grudnia 1954 r.

o naczelnych organach administracji państwowej w zakresie spraw wewnętrznych

i bezpieczeństwa publicznego (Dz.U. z 1954 r. nr 54, poz. 269), do kompetencji Ministerstwa Spraw Wewnętrznych weszło m.in. kierowanie działalnością Milicji Obywatelskiej, zaś część okresu wskazanego przez organ jako służba strony na rzecz państwa totalitarnego "stanowił okres wejścia w życie w/w dekretu."

W takiej sytuacji, zdaniem Sądu, organ powinien zbadać, czy "służba określonej osoby, mimo że nie charakteryzowała się "rzetelnym wykonywaniem zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia", była służbą charakteryzującą się bezpośrednim zaangażowaniem

w realizację zadań i funkcji państwa totalitarnego, czy też nie miała takiego charakteru, tj. była np. działalnością ograniczającą się do zwykłych, standardowych działań podejmowanych w służbie publicznej, tj. służbie na rzecz państwa jako takiego, a tym samym nie ma – z punktu widzenia aksjologicznych podstaw demokratycznego państwa prawnego – konotacji pejoratywnych.

Po dokonaniu ustaleń w tej kwestii organ obowiązany będzie do dokonania oceny, czy pomimo braku spełnienia przez skarżącego kryterium "rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności

z narażeniem zdrowia i życia", gdyż skarżący odszedł ze służby [...] sierpnia 1979 r., nie wystąpiły w sprawie "szczególnie uzasadnione przypadki" obalające domniemanie służby charakteryzującej się zindywidualizowanym zaangażowaniem

w działalność bezpośrednio ukierunkowaną na realizowanie ustrojowo zdeterminowanych zadań i funkcji właściwych państwu totalitarnemu.

Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku, a kosztach orzeczono w oparciu o art. 200 w zw. z art. 205 p.p.s.a..