Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1724/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2017-03-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 4
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: par. 12 ust. 1, 2 i  4
journal: Dz.U. 2002 nr 75 poz 690
law: Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

SENTENCJA

Dnia 9 marca 2017 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Maria Czapska – Górnikiewicz /spr./ Sędziowie sędzia NSA Roman Hauser sędzia del. NSA Tomasz Zbrojewski Protokolant starszy asystent sędziego Paweł Konicki po rozpoznaniu w dniu 9 marca 2017 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Wojewody Świętokrzyskiego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 26 marca 2015 r. sygn. akt II SA/Ke 158/15 w sprawie ze skargi B. K. i J. K. na decyzję Wojewody Świętokrzyskiego z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na przebudowę we wznowionym postępowaniu oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 26 marca 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach po rozpoznaniu sprawy ze skargi B. K. i J. K. uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody Świętokrzyskiego z dnia [...] stycznia 2015 r. oraz decyzję organu I instancji w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę we wznowionym postępowaniu.

W uzasadnieniu powyższego wyroku Sąd pierwszej instancji wskazał, że decyzją z dnia [...] lipca 2012 r. Starosta Skarżyski udzielił Gminie [...] pozwolenia na przebudowę budynku po byłej szkole podstawowej z przeznaczeniem na cele społeczno – kulturalne wraz z instalacjami: wodociągową, kanalizacji sanitarnej, centralnego ogrzewania i elektryczną, na działce nr [...] położonej w miejscowości C., gmina [...].

Postanowieniem z dnia [...] września 2014 r. Starosta Skarżyski na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. wznowił postępowanie w sprawie zakończonej ww. decyzją na wniosek właścicieli działki sąsiedniej nr [...] – B. K. i J. K., którzy nie brali udziału w poprzednio prowadzonym postępowaniu.

Decyzją z dnia [...] listopada 2014 r. Starosta Skarżyski na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 K.p.a. odmówił uchylenia własnej decyzji z dnia [...] lipca 2012 r., wskazując, że obszar oddziaływania inwestycji zamyka się na terenie działki inwestora.

Decyzją z dnia [...] stycznia 2015 r. Wojewoda Świętokrzyski – po rozpatrzeniu odwołania J. K.– na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] listopada 2014 r. Również zdaniem organu odwoławczego obszar oddziaływania inwestycji ogranicza się do działki nr [...] , a bezpośrednie sąsiedztwo z nieruchomością, na której realizowana jest inwestycja nie przesądza o przymiocie strony postępowania właściciela nieruchomości sąsiedniej. W ocenie organu odwoławczego wnioskodawcy nie wskazali przepisu wprowadzającego ograniczenia w zagospodarowaniu terenu ich działki na skutek przebudowania budynku przedmiotowej szkoły. Ograniczenia związane z istnieniem budynku na działce sąsiedniej, usytuowanego ścianą z otworami okiennymi w odległości około 1,0 m od granicy działki wnioskodawców nie powstały w związku z realizacją inwestycji na podstawie decyzji z dnia [...] lipca 2012 r., ale trwają od czasu wybudowania przedmiotowego budynku w 1920 r.

Skargę na powyższą decyzję wnieśli B. K. i J. K., wnosząc o jej uchylenie oraz uchylenie decyzji organu I instancji i zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie przepisów postępowania art. 28 K.p.a. w zw. z art. 28 ust. 2, art. 5 ust. 1 i art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego oraz art. 107 § 3 K.p.a., art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.

Rozpoznając powyższą skargę, Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zasługuje ona na uwzględnienie.

Odwołując się do pojęcia strony postępowania w sprawie pozwolenia na budowę (art. 28 ust. 2 w związku z art. 3 pkt 20 Prawo budowlane), Sąd pierwszej instancji przyznał rację organowi, że tylko ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości związane z konkretnym przepisem prawa wprowadzającym takie ograniczenia daje prawo właścicielowi, zarządcy lub użytkownikowi wieczystemu nieruchomości do uczestnictwa w charakterze strony w postępowaniu dotyczącym pozwolenia na budowę. Mylnie jednak organ uznał, że skarżący nie wskazali na takie konkretne okoliczności. Zdaniem Sądu budynek, którego dotyczy decyzja z dnia [...] lipca 2012 r., usytuowany jest na działce nr [...] ścianą południowo – zachodnią z otworami okiennymi w odległości ok. 1 m od działki sąsiedniej nr [...] , stanowiącej własność skarżących. Z projektu budowlanego wynika, że roboty budowlanie związane z przebudową budynku obejmować będą także wymianę okien. Takie usytuowanie obiektu budowlanego narusza § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.), który ma zastosowanie także przy przebudowie budynków (§ 2 ust. 1) i który należy zaliczyć do przepisów odrębnych w rozumieniu art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego. Zgodnie z § 12 ust. 1 pkt 1 budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną w odległości nie mniejszej niż 4 m w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowym w stronę granicy. Zgodnie zaś z § 12 ust. 4 ww. rozporządzenia usytuowanie budynku na działce budowlanej w sposób, którym mowa w ust. 2 i 3, powoduje objęcie sąsiedniej działki budowlanej obszarem oddziaływania w rozumieniu art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego. Tym bardziej zatem, takie objęcie oddziaływaniem w rozumieniu art. 3 pkt 20 działki sąsiedniej, powoduje usytuowanie budynku ze ścianą z otworami okiennymi w odległości tylko 1 metra od granicy, co ma miejsce w sprawie niniejszej. Konkludując powyższe, Sąd pierwszej instancji uznał, że nie można uznać, że w sprawie oddziaływanie inwestycji zamyka się w granicach działki nr [...].

Z przedstawionych wyżej przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżona decyzja oraz decyzja organu I instancji naruszają przepisy prawa materialnego art. 151 § 1 pkt 1 i art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. w zw. z art. 28 ust. 2, art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, co skutkuje ich uchyleniem na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a oraz art. 135 (ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwanej dalej P.p.s.a.). Pozostałe rozstrzygnięcia Sąd podjął na podstawie art. 152 oraz art. 200 oraz art. 205 § 2 P.p.s.a.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył Wojewoda Świętokrzyski, zaskarżając go w całości i zarzucając mu:

1. naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 4 i art. 151 § 1 K.p.a. a także z art. 80 K.p.a., które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy i między tym naruszeniem przepisów postępowania, a wydanym wyrokiem istnieje związek przyczynowy, bo gdyby nie to naruszenie to wynik postępowania byłby zapewne inny. Sąd błędnie ustalił i ocenił stan faktyczny sprawy przyjmując, że:

- B. K. i J. K. winni być uznani za strony postępowania administracyjnego w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia Gminie [...] pozwolenia na przebudowę budynku po byłej szkole z przeznaczeniem na cele społeczno-kulturalne,

- mieli prawo w oparciu o przepis art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. żądać wznowienia

postępowania administracyjnego mimo, iż w świetle art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego nie byli uznani za strony ww. postępowania,

- decyzja administracyjna organu I instancji, wydana na podstawie art. 151 § 1

K.p.a. o odmowie uchylenia ostatecznej decyzji z dnia [...].07.2012 r. ze względu

na brak przymiotu strony jest wadliwa.

2. naruszenie prawa materialnego, to jest:

- § 12 ust. 1, 2 i 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w związku z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że przepis § 12 wprowadza ograniczenia w zagospodarowaniu działki Nr [...] należącej do Państwa K., a tym samym znajduje się w obszarze oddziaływania obiektu budowlanego,

- art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego poprzez niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że Pani K. i Pan K. są stronami postępowań administracyjnych, tj. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia Gminie [...] na przebudowę oraz w postępowaniu wznowieniowym.

Wskazując na powyższe zarzuty, skarżący kasacyjnie organ wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i rozpoznanie skargi, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Oceniając wniesioną w sprawie kasację w granicach określonych treścią art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718) i nie dostrzegając przy tym przesłanek nieważności postępowania, o których mowa w § 2 tego przepisu, stwierdzić trzeba, że jedyny problem ujawniony na obecnym etapie postępowania dotyczył ustalenia, czy skarżący, którzy złożyli wniosek o wznowienie postępowania zakończonego wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, powinni być uznani za strony tego postępowania. I choć przedstawione w rozpoznawanej kasacji zarzuty tak naruszenia przepisów postępowania, jak i prawa materialnego skupiały się na zakwestionowaniu tego poglądu, to jednak stanowisko Sądu o posiadaniu przez skarżących przymiotu strony nie zostało skutecznie podważone. Sąd rozpoznający niniejszą skargę kasacyjną również podziela pogląd przedstawiony przez Sąd pierwszej instancji, że pozwolenie na przebudowę obiektu budowlanego usytuowanego otworami okiennymi w odległości ok. 1 m od działki sąsiedniej, powoduje objęcie tejże działki obszarem oddziaływania w rozumieniu art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego. Jak trafnie zwrócił przy tym uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny, konkluzja ta wynika wprost z § 12 ust. 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie budynków, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Wobec tego zaś, że w myśl § 2 ust. 1 powyższego rozporządzenia jego przepisy ".....stosuje się przy projektowaniu, budowie i przebudowie ....", to stwierdzić trzeba, że odwołanie się w skarżonym wyroku do dyspozycji § 12 ust. 4 tegoż rozporządzenia było całkowicie zasadne. Odnośnie argumentacji przedstawionej w uzasadnieniu skargi kasacyjnej stwierdzić trzeba, że kwalifikacja projektowanych robót budowlanych jako przebudowa została dokonana w zatwierdzonym projekcie budowlanym i udzielonym pozwoleniu na budowę, zaś zakres przewidzianych do realizacji robót budowlanych nie ograniczał się jedynie do wymiany okien, jak sugeruje w rozpoznawanej kasacji jej autor. Natomiast to, że w ramach zakładanych do wykonania robót budowlanych nie przewidziano wykonania lub likwidacji otworów w ścianach tego budynku, pozostawało obojętne dla ustalenia kręgu stron postępowania, skoro § 12 ust. 4 ww. rozporządzenia posługuje się sformułowaniem "usytuowania budynku". Zatem to położenie budynku, w którym będą wykonywane prace jest miarodajne dla oceny legitymacji do wzięcia udziału w postępowaniu w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę. Jak słusznie przy tym zwrócił uwagę Sąd pierwszej instancji, to czy legalnym (zgodnym z prawem) było udzielenie pozwolenia na przebudowę tak usytuowanego budynku nie jest oceniane na obecnym etapie postępowania.

Ze względów powyżej wskazanych jako niezasługujące na uwzględnienie należało ocenić zarzuty naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 4 i art. 151 § 1 K.p.a. a także z art. 80 K.p.a. oraz w związku z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. i art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego (zarzut 1) oraz § 12 ust. 1, 2 i 4 ww. rozporządzenia oraz art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego (zarzut 2).

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a. oddalił rozpoznawaną skargę kasacyjną.