Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2008/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-02-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 77, art. 107par. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 145par. 1 pkt 1 lit. c, art. 152, art. 200
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Maliszewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jacek Fronczyk Sędzia WSA Grzegorz Nowecki Protokolant sekr. sąd. Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 lutego 2015 r. sprawy ze skargi Z. P. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2013 r.; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego Z. P. kwotę 450 (czterysta pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2013 r. o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 15000 zł na Z. P., prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą: T. (dalej: skarżący).

Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło wykonywanie przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii VII w pozostałych przypadkach. W trakcie kontroli stwierdzono, iż nacisk podwójnej osi napędowej pojazdu wynosił 25,95 t i przekraczał dopuszczalną normę o 7,95 t, zaś masa całkowita pojazdu wynosiła 43,6 t i przekraczała dopuszczalną masę całkowitą pojazdu o 11,6 t.

Decyzja organu I instancji zapadła w następujących okolicznościach.

W dniu [...] października 2013 r. w miejscowości P., na drodze wojewódzkiej nr [...] zatrzymano do kontroli czteroosiowy samochód ciężarowy marki [...] o nr rej. [...]. Pojazdem kierował Pan M. S., który wykonywał przejazd z ładunkiem piasku w imieniu Pana Z. P. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą T. Przebieg kontroli utrwalono protokołem nr [...] z dnia [...] października 2013 r.

Od powyższej decyzji skarżący wniósł odwołanie, w którym zarzucił niewłaściwe zastosowanie przepisów ustawy Prawo o ruchu drogowym, art. 77 § 1, art. 80, 6 i 75 § 1 k.p.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie istotnych okoliczności mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy.

Zdaniem skarżącego fakt, iż kontrolowanym pojazdem przewożono ładunek podzielny (piasek), uniemożliwiał uzyskanie zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego kategorii VII.

Skarżący zarzucił nadto, iż użyte w toku kontroli wagi SAW nie mogły być zastosowane do pomiaru masy całkowitej oraz nacisku osi wielokrotnej.

Wskazał, iż z uwagi na brak usystematyzowanych w prawie materialnym i procesowym zasad przeprowadzania pomiarów nacisków osi przy pomocy wag przenośnych – posiłkować się należy instrukcją obsługi producenta wag SAW, która w pkt 1.2 tiret I i III przewiduje, iż ten typ wag służy do pomiaru obciążenia koła pojazdu, bądź, w przypadku utworzenia systemu połączonych dwóch wag, do pomiaru nacisku osi. Podobny wniosek wynika z treści artykułu zawartego w biuletynie szkoleniowym GITD nr 5 (11)/2010 i zawartego w jego treści stanowiska Głównego Urzędu Miar. Nadto skarżący wskazał na fakt umieszczenia przez producenta na obudowie wag SAW 10C/II klauzuli zastrzegającej ograniczenie jej przydatności "tylko do kontroli obciążenia koła/osi".

Zdaniem skarżącego, w powyżej opisanej sytuacji wynik ważenia przy pomocy wag SAW nie może stanowić podstawy do nałożenia kary.

Końcowo, skarżący wskazał na brak zainteresowania ze strony organu rolą kierowcy, który samodzielnie podjął decyzję o przejeździe pojazdem przeładowanym co w jego ocenie stanowi naruszenie art. 7 i 77 § 1 kpa.

GITD rozpoznając sprawę na skutek wniesionego odwołania, podzielił poglądy zawarte w decyzji organu I instancji.

Odnosząc się do zarzutów stawianych przez skarżącego, organ odwoławczy uznał je za niezasadne. Podał, iż przewożonym towarem był piasek, a więc ładunek podzielny. Powołał się na protokół kontroli oraz kwit wagowy nr [...]. Wskazał na unormowania ustawy prawo o ruchu drogowym, na których podstawie ustalono brak po stronie skarżącego wymaganego w okolicznościach sprawy zezwolenia na przejazd pojazdem nienormowanym kategorii VII.

Ustalając kategorię wymaganego zezwolenia organ kieruje się wymiarami, masą, naciskami osi pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I-VII oraz drogi, po których pojazdy te mogą się poruszać. Powyższe warunki zostały określone przez ustawodawcę w załączniku nr 1 do prd. Następnie organ dokonuje wyboru kategorii zezwolenia, której posiadanie zwalniałoby stronę postępowania z konsekwencji prawnych wynikającymi z treści art. 140ab ust. 1 prd. Przy dokonywaniu kwalifikacji kategorii zezwolenia bez znaczenia jest okoliczność w postaci podzielności ładunku. Stosownie bowiem do treści art. 140ab ust. 2 prd w przypadku naruszeń zakazu, o którym mowa w art. 64 ust. 2, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia.

Organ ustalając kategorię zezwolenia, którą powinna legitymować się strona postępowania kieruje się następującymi kryteriami. Po pierwsze, rodzajem drogi na której stwierdzono nienormatywność pojazdu. Eliminowane są te kategorie zezwoleń, które nie mogłyby zostać przyznane na przejazd po drodze, na której stwierdzono naruszenie. Po drugie, rodzajem parametrów normatywnych pojazdów, od spełnienia których ustawodawca uzależnił uzyskanie zezwolenia. Parametry tego rodzaju nie mogą być przekroczone, co oznacza, że w tym zakresie muszą być normatywne. Przy ich wyodrębnieniu posłużono się zwrotem "nie większe od dopuszczalnych". Organ zatem bada, spośród kategorii zezwoleń odpowiadającej drodze, na której stwierdzono naruszenie, parametry normatywne pojazdu, eliminując następnie te kategorie zezwoleń, które nie spełniają tego rodzaju warunków. Po trzecie, organ kieruje się rodzajem parametrów nienormatywnych pojazdów, od spełnienia których ustawodawca uzależnił uzyskanie zezwolenia. Parametry tego rodzaju mogą zostać przekroczone, ale jedynie do górnej granicy określonej przepisami prawa. Przy ich wyodrębnieniu posłużono się zwrotem np. "o szerokości nie przekraczającej 3,2 m", "o długości nie przekraczającej 23 m dla zespołu pojazdów", "o wysokości nieprzekraczającej 4,3 m", "o rzeczywistej masie całkowitej nieprzekraczającej 60 t", "o naciskach osi nieprzekraczających wielkości przewidzianych dla dróg o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t". Kolejną czynnością jest zatem zakwalifikowanie przekroczonego parametru do kategorii zezwolenia, dla której możliwe byłoby jego uzyskanie i które nie przekraczałoby maksymalnych, ściśle określonych wielkości dla danej kategorii zezwolenia.

Jeżeli pomimo tego nie jest możliwe ustalenie kategorii zezwolenia od I do VI, to kwalifikacja stwierdzonego naruszenia jest dokonywana w oparciu o zezwolenie kategorii VII. Jeżeli zatem kontrolowany pojazd nie spełnia warunków normatywnych lub warunków nienormatywnych, albo poruszał się po kategorii drogi, dla której nie przewidziano przekroczenia parametru ustalonego podczas kontroli dla kategorii zezwoleń od I do VI, to wówczas możliwa jest kwalifikacja prawna stwierdzonego naruszenia jedynie w oparciu o brak zezwolenia kategorii VII. Zezwolenie na tę kategorię wydaje się bowiem, gdy przekroczono wielkości dopuszczalnych odstępstw określonych w zezwoleniach kategorii I - VI.

Odnosząc się do zarzutu dotyczącego użycia do pomiarów d.m.c. oraz nacisku osi wielokrotnych wag SAW 10C/II, które nie powinny do tych czynności mieć zastosowania, organ odwoławczy stwierdził, iż z instrukcji ważenia wynika, iż dopuszczalne jest ważenie osi etapami (przy czym chodzi o osie w znaczeniu faktycznym, tj. bez względu na odległości między osiami składowymi w rozumieniu § 4 ust. 1 rozporządzenia). W takim przypadku każda oś ważona jest osobno. Dwie wagi umieszczone są pod kołami aktualnie ważonej osi, a następnie sumuje wyniki, co daje wartość nacisku na osie wielokrotne oraz rzeczywistą masę pojazdu.

Organ odwoławczy wskazał nadto, iż stanowisko do ważenia pojazdów jest zatwierdzone przez zarządcę drogi po dokonaniu pomiarów geodezyjnych, a wagi posiadają aktualne świadectwo legalizacji ponownej oraz świadectwo zgodności. Spadek podłużny stanowiska pomiaru pojazdu wynosił od 0,1 % do 0,3 %, więc wynikający z niego błąd pomiaru z całą pewnością był niższy, niż ten odjęty przez inspekcję.

Odnosząc się do zarzutu pominięcia kwestii odpowiedzialności kierowcy, organ podkreślił, iż odpowiedzialność pracodawcy za swych pracowników wynika wprost z przepisów prawa pracy.

Wskazał także, iż z treści art. 140aa ust. 3 pkt 1 prd karę nakłada się na podmiot, który wykonywał kontrolowany przejazd, a więc na przedsiębiorcę.

Organ wskazał nadto, iż poruszanie się po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych zostało obwarowane licznymi obostrzeniami wymienionymi w art. 64 ust. 1, 2 i 3 prd. Zalicza się do nich wymóg uzyskania zezwolenia. Przejazd pojazdem nienormatywnym, którym przewożony jest ładunek podzielny jest możliwy tylko na podstawie zezwoleń kategorii I lub II (art. 64 ust. 2 uprd). Stosownie do art. 140ab ust. 2 prd w przypadku naruszeń zakazu, o którym mowa w art. 64 ust. 2, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia. Przepis art. 64 ust. 2 ustanawia zakaz przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny. Zatem z treści art. 140ab ust. 2 prd wynika, że przy kwalifikowaniu naruszeń związanych z ustaleniem braku właściwej kategorii zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym, którym przewożony jest ładunek podzielny, okoliczność w postaci prawnej niemożności uzyskania zezwolenia kategorii III-VII nie ma żadnego znaczenia. Ustawodawca bowiem przyjął, że w takiej sytuacji nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia.

Sankcją za wykonywanie przejazdu pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia lub niezgodnie z warunkami określonymi w zezwoleniami jest kara pieniężna nakładana w drodze decyzji administracyjnej. Zgodnie z art. 140aa ust. 1 ww. ustawy za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1 prd, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej. Stosownie do treści 140aa ust. 3 pkt 1 prd karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada się na podmiot wykonujący przejazd. Stosownie do art. 140ab ust. 2 prd w przypadku naruszeń zakazu, o którym mowa w art. 64 ust. 2, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia.

Według art. 64 ust. 2 prd pojazdem nienormatywny, na przejazd którego uzyskano zezwolenie nie można przewozić ładunku innego niż ładunek niepodzielny, za wyjątkiem zezwoleń kategorii I lub II (art. 64 ust. 2 prd). Stosownie do treści art. 140 ab ust. 2 prd w przypadku naruszeń zakazu, o którym mowa w art. 64 ust. 2, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia.

Organ odwoławczy nie dopatrzył się przesłanek do umorzenia postępowania administracyjnego, na podstawie 140aa ust. 4 prd. Strona nie dostarczyła także takich dowodów, z których wynikałoby wyłączenie jej odpowiedzialności za brak zezwolenia, w oparciu o regulację art. 140aa ust. 4 prd.

Według art. 140aa ust. 4 prd nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1, wobec podmiotu wykonującego przejazd, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli:

1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot, o którym mowa w ust. 3 pkt 1:

a) dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem,

b) nie miał wpływu na powstanie naruszenia, lub

2) rzeczywista masa całkowita pojazdu nienormatywnego nie przekracza dopuszczalnej wielkości lub wielkości określonej w zezwoleniu, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, a przekroczenie dotyczy wyłącznie nacisku osi pojazdu w przypadku przewozu ładunków sypkich oraz drewna.

Towarem przewożonym w rozpatrywanej sprawie był piasek – ładunek sypki.

Kontrola obok przekroczenia dopuszczalnego nacisku osi pojazdu wykazała jednak również przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu, nie znajduje więc, w ocenie organu odwoławczego, zastosowania art. 140aa ust. 4 pkt 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym.

Ustawa Prawo o ruchu drogowym nie definiuje pojęcia "należytej staranności", czy "braku wpływu", w związku z czym w zakresie należytej staranności należy posiłkować się regulacjami zawartymi w Kodeksie cywilnym. Zgodnie z art. 355 § 1 i 2 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 z późn. zm.), dłużnik obowiązany jest do staranności ogólnie wymaganej w stosunkach danego rodzaju (należyta staranność). Należytą staranność dłużnika w zakresie prowadzonej przez niego działalności gospodarczej określa się przy uwzględnieniu zawodowego charakteru tej działalności.

Pod pojęciem zachowania należytej staranności należy zatem rozumieć sposób postępowania odpowiadający wymaganiom zawartym w obiektywnym wzorcu postępowania. Kwestia niezachowania należytej staranności może być rozpatrywana wówczas, gdy zachowanie podmiotu stanowiło będzie odstępstwo od tak ukształtowanego wzorca. Budowa wzorca staranności w przypadku podmiotów wykonujących przewozy drogowe musi uwzględniać regulację zawartą w art. 355 § 2 k.c.: przy ocenie należytej staranności, w przypadku podmiotów prowadzących działalność gospodarczą, należy brać pod uwagę zawodowy charakter jej działalności. Należyta staranność wymagana w stosunkach danego rodzaju musi być oceniana przy uwzględnieniu wiedzy, doświadczenia i umiejętności praktycznych, jakie wymagane są od przedsiębiorcy podejmującego w tym przypadku działalność w zakresie przewozu drogowego. Wzorzec taki będzie zatem wyższy względem osób, niż względem osób które nie prowadzą działalności o charakterze zawodowym. Oceniając należytą staranność podmiotu profesjonalnie zajmującego się wykonywaniem przewozów należy mieć zatem na uwadze wyższe wymagania, które związane są z zawodowym charakterem tej działalności. Zaostrzony wzorzec staranności wpływa na zwiększenie wymagań wobec podmiotu wykonującego przewozy, ułatwia zatem postawienie mu zarzutu niedołożenia należytej staranności, a więc zarazem utrudnia mu uchylenie się od odpowiedzialności w razie odstępstwa od wzorca. Podmiot wykonujący przejazd musi mieć świadomość obowiązków jakie nakładają na niego przepisy prawa. Budowa wzorca staranności w przypadku podmiotów wykonujących przejazdy drogowe powinna również uwzględniać treść bezwzględnie obowiązujących przepisów prawa. Jakakolwiek niewiedza w tym zakresie stanowi okoliczność obciążającą i wyłącza możliwość zastosowania umorzenia o którym mowa w art. 140aa ust. 4 prd. Regulacje te muszą być uwzględniane przy wykonywaniu przejazdów i nie jest możliwe ich umowne modyfikowanie.

Opisując przesłankę organ wskazał na "braku wpływu", wykładnię dokonywaną przez orzecznictwo Sądów Administracyjnych w zakresie art. 92a ust. 4 oraz art. 93 ust. 7 ustawy o transporcie drogowym, według treści obowiązującej do dnia 31 grudnia 2012 r. dnia 1 stycznia 2012 r. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku sygn. akt. II GSK 404/10 z dnia 6 kwietnia 2011 r. odnośnie "braku wpływu" stwierdził, że "(...) sytuacja taka ma miejsce gdy wyłączną winą za powstanie naruszenia ponosi osoba trzecia lub gdy naruszenie prawa jest wynikiem okoliczności całkowicie niezależnych od przewoźnika. Przedsiębiorca musi wykazać, że dołożył należytą staranność tzn. uczynił wszystko czego można od niego rozsądnie wymagać organizując przewóz, a jedynie wskutek niezależnych okoliczności lub nadzwyczajnych zdarzeń doszło do naruszenia prawa. Istnieje tutaj domniemanie odpowiedzialności przewoźnika za naruszenie prawa przez kierowcę. Przewoźnik organizuje bowiem pracę kierowców i sprawuje nad nimi nadzór. Ponosi on ryzyko prowadzenia przedsiębiorstwa transportowego oraz posiada instrumenty prawne i faktyczne aby zapewnić należyte wykonywanie obowiązków przez kierowców tak aby nie dochodziło do naruszenia prawa".

Organ podkreślił, iż w myśl § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia dopuszczalna masa całkowita pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 2-13, nie może przekraczać w przypadku czteroosiowego pojazdu samochodowego z dwoma osiami kierowanymi - 32 tony, jeżeli oś napędowa jest wyposażona w opony bliźniacze i zawieszenie pneumatyczne lub równoważne, o którym mowa w § 5c, albo jeżeli każda z osi napędowych jest wyposażona w opony bliźniacze, a maksymalny nacisk każdej z tych osi nie przekracza 9,5 tony.

Zgodnie z § 5 ust. 1 pkt 5 ww. rozporządzenia, nacisk osi nie może przekraczać w przypadku podwójnej osi napędowej, przy odległości (d) między osiami składowymi pomiędzy 1,3 m a 1,8 m (1,3 < d < 1,8) - 18 ton albo 19 ton, jeżeli oś napędowa jest wyposażona w opony bliźniacze i zawieszenie pneumatyczne lub równoważne, o którym mowa w § 5c, albo jeżeli każda z osi napędowych jest wyposażona w opony bliźniacze, a maksymalny nacisk każdej z tych osi nie może przekraczać 9,5 tony.

Przepis art. 61 ustawy Prawo o ruchu drogowym wyraźnie określa obowiązki w zakresie przewozu ładunku. Przepis ten był i jest skierowany do nieograniczonego kręgu adresatów. Zatem także podmioty wykonujące przejazdy mają obowiązek przestrzegania nakazów płynących z normy prawnej określonej w art. 61 prd. Brzmienie ust. 1 tegoż artykułu stanowi, iż ładunek nie może powodować przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej lub dopuszczalnej ładowności pojazdu. Treść ust. 2 i 3, 5 art. 61 prd jasno wskazuje, że ładunek na pojeździe umieszcza się w taki sposób, aby nie powodował przekroczenia dopuszczalnych nacisków osi pojazdu na drogę. Ładunek umieszczony na pojeździe powinien być zabezpieczony przed zmianą położenia lub wywoływaniem nadmiernego hałasu. Ładunek sypki może być umieszczony tylko w szczelnej skrzyni ładunkowej, zabezpieczonej dodatkowo odpowiednimi zasłonami uniemożliwiającymi wysypywanie się ładunku na drogę. Przepis art. 61 prd nie określa sposobów działania jakie powinny podejmować osoby odpowiedzialne za załadunek, lecz określa do jakiego załadunku nie można dopuścić. Obowiązek przestrzegania powyższych norm spoczywa na podmiocie wykonującym przejazd.

Organ podkreślił, iż w toku postępowania strona nie przywołała żadnych okoliczności wyłączających jej odpowiedzialność z tytułu przekroczenia powyższych unormowań.

Strona wniosła od powyższej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zarzuciła zaskarżonej decyzji:

- naruszenie prawa materialnego poprzez wadliwe zastosowanie przepisów ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - prawo o ruchu drogowym (Dz. U. 1137 z 2012 roku ze zmianami),

- rażące naruszenie treści art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. 2013 r. poz. 267, zwany dalej kpa) poprzez oparcie decyzji tylko na części materiału dowodowego, co miało znaczący wpływ na wadliwość skarżonego rozstrzygnięcia,

- naruszenie treści art. 7 Kpa w związku z art. 77 § 1 poprzez porzucenie obowiązku należytego wyjaśnienia sprawy,

- naruszenie art. 8 Kpa poprzez sformułowanie uzasadnienia decyzji w sposób nie budzący zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej.

Podstawą faktyczną nałożenia wspomnianej kary pieniężnej była kontrola drogowa przeprowadzona w dniu [...] października 2013 roku. Przedmiotem kontroli był pojazd ciężarowy [...] o nr rej. [...], kierowany przez Pana M. S. Przed zatrzymaniem do kontroli pojazd realizował krajowy przewóz drogowy na potrzeby własne ładunku sypkiego (piasek luzem) z L. do A. (budowa autostrady A[...]). Ładunek został załadowany na terenie żwirowni należącej do przedsiębiorcy. W trakcie kontroli dokonano pomiaru gabarytów pojazdu przy użyciu wag przenośnych do pomiarów statycznych typu SAW 10C. W wyniku wykonanych pomiarów ustalono, że:

a) rzeczywista masa całkowita kontrolowanego pojazdu wynosiła 43600 kg, zatem przekroczono dopuszczalną wartość o 11600 kg w stosunku do normy 32000 kg,

b) rzeczywisty nacisk podwójnej tylnej osi napędowej pojazdu wyniósł 25950 kg, co stanowi przekroczenie o 7950 kg w stosunku do normy 18000 kg.

W związku z powyższym organ Inspekcji Transportu Drogowego orzekł, że kierowca podczas przejazdu drogą krajową nr [...] w B. powinien legitymować się zezwoleniem kategorii VII na przejazd pojazdu nienormatywnego, zgodnie z art. 64 ust. 1 ustawy - prawo o ruchu drogowym.

Nie ulega wątpliwości, że poruszanie się pojazdów o przekroczonych parametrach norm dopuszczalnych może stanowić zagrożenie dla bezpieczeństwa innych uczestników ruchu drogowego. Z art. 61 prd wynika, że przewożony ładunek nie może powodować przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej lub dopuszczalnej ładowności pojazdu. Do nałożenia kary w określonej wysokości upoważnia jednak uzyskanie takich wyników ważenia pojazdu, które nie budzą wątpliwości. Zakres odpowiedzialności przewoźnika za popełnione naruszenia przekroczenia d.m.c. pojazdu czy dopuszczalnych nacisków na poszczególne osie pojazdu ustawodawca nakłada na wysokość kary pieniężnej, uzależniając ją od wyników ważenia.

Tak więc, wszelkie ustalenia faktyczne w zakresie wyników ważenia muszą być dokonane w sposób nie budzący wątpliwości. Wynik ważenia jest zasadniczym dowodem stanowiącym podstawę odpowiedzialności administracyjnej strony w zakresie wysokości nałożonej kary pieniężnej.

- naruszenie art. 75 § 1 kpa (legalność dowodu) poprzez uznanie za dowód wyników użycia wag do pomiaru nacisku osi niezgodnie ze wskazaniami producenta wagi.

W związku z powyższymi zarzutami, strona wniosła o uchylenie obydwu wydanych w sprawie decyzji. Podtrzymała dotychczas prezentowaną argumentację dodatkowo zauważając brak stosownego ustosunkowania się przez organ do zarzutów zawartych w odwołaniu. W szczególności zwróciła uwagę na pominięcie milczeniem informacji zawartych w biuletynie szkoleniowym GITD nr 5(11) 2010, adresowanym do wykonujących czynności kontrolne, na które strona powołała się w odwołaniu na okoliczności braku zastosowania wag SAW do pomiarów wykonanych w toku kontroli, będących podstawą nałożenia oraz wymiaru sankcji karnej.

Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas prezentowane stanowisko oraz poglądy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

W ocenie Sądu skarga jest uzasadniona, gdyż zaskarżona decyzja narusza art. 7, 77, 107 § 1 k.p.a. w zakresie poczynionych ustaleń faktycznych co do wyników ważenia, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W rozpatrywanej sprawie, już na etapie odwołania od decyzji organu I instancji strona podważała wyniki ważenia zarzucając, iż proces ważenia odbywał się niezgodnie z instrukcją ważenia wagami SAW 10C. Kwestionowała wiarygodność dowodów stanowiących podstawę ustaleń faktycznych przyjętych przez organ. Podniosła, iż brak możliwości dokonywania pomiarów parametru rzeczywistej masy całkowitej oraz nacisku osi wielokrotnej pojazdu. Powołała się przy tym m.in. na treść artykułu opublikowanego w biuletynie szkoleniowym GITD nr 5(11)/2010 i zawartego w jego treści stanowiska GUM, wyraziła pogląd, iż producent wag SAW 10C ograniczył ich stosowanie do pomiaru obciążenia koła pojazdu bądź, w przypadku utworzenia systemu połączonych dwóch wag, do pomiaru nacisku osi.

W aktach sprawy znajdują się takie dokumenty, jak Instrukcja obsługi SAW/Seria II producenta: IRD PAT 702-43 rd STREET EAST SASKATOON CANADA S7K 3T9 oraz 2 pisma: wiceprezesa GUM z 26 września 2013 r. oraz GUM z 22 kwietnia 2011 r. skierowane do GITD, które to dokumenty, zdaniem Sądu, zostały w decyzji organu odwoławczego potraktowane zbyt ogólnikowo. Organ nie dokonał, w ocenie Sądu, wnikliwej oceny stanowiska skarżącego zawartego w odwołaniu, dotyczącego interpretacji postanowień Instrukcji Obsługi, ograniczającej zakres zastosowania wag w wyżej wskazany sposób. Organ w szczególności nie podjął przekonującej polemiki ze skarżącym, który powołując się na konkretne zapisy ww. dokumentu: pkt 1.2 tiret I i III wskazał na wprowadzone ograniczenie zakresu dopuszczalnych pomiarów. Pisma, które zostały załączone do akt, skierowane przez GUM do organu odwoławczego, wydają się potwierdzać stanowisko skarżącego w powyższej mierze, wskazując na orientacyjny charakter pomiarów.

Należy zauważyć, iż w rozpatrywanej sprawie wątpliwości stawianych przez skarżącego nie niweluje pozyskanie do akt sprawy kwitu wagowego, który ewentualnie mógłby jako dowód pośredni potwierdzać prawidłowość dokonanej procedury ważenia.

Skoro bowiem zarzutem objęte jest również przekroczenie dopuszczalnego nacisku osi wielokrotnej, to z całą pewnością pomiaru tego parametru nie da się potwierdzić przy pomocy dokumentu pochodzącego sprzed kontroli – ww. kwitu wagowego.

Przy powtórnym rozpoznaniu sprawy na skutek niniejszego wyroku organ I instancji raz jeszcze oceni, czy w kontekście zapisów Instrukcji obsługi wag SAW 10C, w szczególności pkt 1.2 tiret I i II ww. dokumentu możliwe jest miarodajne dla nałożenia kary pieniężnej ustalenie rzeczywistej masy całkowitej, a także przekroczenia osi wielokrotnej kontrolowanego pojazdu – przy pomocy jednej pary wag.

Z powyższych względów konieczne było uchylenie obydwu zaskarżonych w sprawie decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.

O niewykonywaniu decyzji orzeczono na podstawie art. 152 p.p.s.a.

O kosztach postępowania orzeczono na mocy art. 200 p.p.s.a.