Wyrok NSA oz. w Białymstoku, sygn. akt SA/Bk 593/00
NSA oz. w Białymstoku
Data orzeczenia: 2001-04-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Powołane przepisy: article: art. 2 ust. 1, art. 4 pkt 1, art. 5 ust. 1, art. 14 ust. 3
journal: Dz.U. 1993 nr 11 poz. 50
law: Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym.
Teza: Zgodnie z przepisem art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm./ opodatkowaniu podlega sprzedaż towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Samochód w rozumieniu przepisu art. 4 pkt 1 ww. ustawy jest towarem. Podatnikami są m.in. osoby fizyczne jeżeli wykonują na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej we własnym imieniu i na własny rachunek czynności o których mowa w art. 2 w okolicznościach wskazujących na zamiar ich wykonywania w sposób częstotliwy, nawet jeżeli zostały wykonane jednorazowo, a także wówczas, gdy czynności te polegają na jednorazowej sprzedaży rzeczy w tym celu nabytej /art. 5 ust. 1 ustawy VAT/.

TEZY

Zgodnie z przepisem art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm./ opodatkowaniu podlega sprzedaż towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Samochód w rozumieniu przepisu art. 4 pkt 1 ww. ustawy jest towarem. Podatnikami są m.in. osoby fizyczne jeżeli wykonują na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej we własnym imieniu i na własny rachunek czynności o których mowa w art. 2 w okolicznościach wskazujących na zamiar ich wykonywania w sposób częstotliwy, nawet jeżeli zostały wykonane jednorazowo, a także wówczas, gdy czynności te polegają na jednorazowej sprzedaży rzeczy w tym celu nabytej /art. 5 ust. 1 ustawy VAT/.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Stanisława Ł. na decyzję Izby Skarbowej w B. z dnia 30 marca 2000 r. (...) w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za okres październik - grudzień 1995 r. - skargę oddala.


UZASADNIENIE

Inspektor Kontroli Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej w B. decyzją z dnia 16 grudzień 1999 r. (...) określił Stanisławowi Ł. zobowiązanie w podatku od towarów i usług, zaległość podatkową oraz wysokość odsetek za zwłokę za październik, listopad i grudzień 1995 roku.

Inspektor w uzasadnieniu decyzji stwierdził, że Stanisław Ł. prowadził działalność gospodarczą w zakresie usług blacharsko-mechanicznych i mechaniki pojazdowej, z której wykazał przychód w kwocie 9.463 zł. Podatnik nie zaewidencjonował przychodów w kwocie 84.500 zł uzyskanych ze sprzedaży pięciu samochodów osobowych, a mianowicie: Audi 100, Polonez Caro 1,6 GLE, Isuzu Troper, Nissan Sunny i Renault 19. Wszystkie samochody w chwili zakupu lub dokonywania odpraw celnych były uszkodzone. Samochody były sprzedawane w krótkim okresie czasu od daty zarejestrowania.

Obrót samochodami przez Stanisława Ł. we własnym imieniu i na własny rachunek oraz osiąganie z tego tytułu dochodów wyczerpuje ustawowe znamiona treści art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 23 grudnia 1988 r. o działalności gospodarczej.

Wartość sprzedanych przez Stanisława Ł. w 1995 r. usług i towarów przekroczyła kwotę 80.000 zł i wyniosła 93.993,96 zł. W związku z tym w myśl art. 14 ust. 3 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm./ zwolnienie od tego podatku straciło moc w momencie przekroczenia kwoty 80.000 zł, a opodatkowaniu podlegała nadwyżka ponad tę kwotę. Podatnik pomimo powstania obowiązku podatkowego w podatku VAT nie złożył deklaracji dla podatku od towarów i usług oraz nie uiścił podatku VAT należnego od przychodów przekraczających kwotę 80.000 zł tj. od kwoty 13.993,96 zł. Naruszył tym przepisy art. 10 ust. 1 i art. 26 ustawy o VAT. Uwzględniając treść art. 10 ust. 2 ustawy Inspektor określił zobowiązanie w podatku VAT w łącznej wysokości 2.521,00 zł w tym za październik 1995 r. - 2.238,00 zł, za listopad 165,00 zł i za grudzień 118,00 zł. Przychody ze sprzedaży samochodów zostały przyjęte z dowodów dokumentujących transakcje zbycia pojazdów. Od zaległości podatkowej wynoszącej 2.521,00 zł Inspektor w myśl art. 53 par. 1 ustawy - Ordynacja podatkowa naliczył odsetki za zwłokę w łącznej wysokości 4.797,00 zł.

W odwołaniu Stanisław Ł. nie zgodził się ze stanowiskiem Inspektora, że samochody sprzedał w ramach działalności gospodarczej. Podał, że wszystkie samochody, które sprowadził kupował na zlecenie i za pieniądze osób wymienionych w protokole. Jego przychody stanowiły tylko koszty usług związane z naprawą samochodów. Ponieważ Urząd Celny nie honorował pełnomocnictw osób, którym sprzedawał samochody, zmuszony był deklarować je na swoje nazwisko.

Izba Skarbowa w B. zaskarżoną decyzję utrzymała w mocy. Izba Skarbowa stwierdziła, że zebrany w sprawie materiał dowodowy, a przede wszystkim umowy kupna-sprzedaży samochodów zawierane przez Stanisława Ł. jako właściciela - sprzedającego, świadczą o tym, że z zamiarem działania w sposób częstotliwy dokonywał sprzedaży samochodów na przestrzeni 1995 r. Obrót ze sprzedaży samochodów przewyższał wielokrotnie kwoty uzyskane przez podatnika z działalności zaewidencjonowanej. Załączone do odwołania oświadczenie Mikołaja K. nie stanowi dowodu, że już w momencie sprowadzania samochodu z zagranicy był on jego właścicielem.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego pełnomocnik podatnika Stanisława Ł. zarzucił naruszenie przepisów art. 180, art. 187, art. 191 i art. 229 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa poprzez niespełnienie wszystkich czynności niezbędnych do ustalenia prawdy obiektywnej, a zwłaszcza zaniechanie przeprowadzenia z urzędu dowodów z przesłuchania w charakterze świadków osób zlecających podatnikowi kupno na ich rachunek i rzecz samochodów oraz naruszenie art. 210 par. 1 i 4 Ordynacji podatkowej poprzez brak przekonującego uzasadnienia zaskarżonej decyzji i wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji.

Zdaniem skarżącego zebrany w sprawie materiał dowodowy nie pozwala na przyjęcie, że uzyskał on w 1995 r. wpływy ze sprzedaży towarów i usług przekraczające kwotę 80.000 zł osiągnięte w warunkach art. 5 par. 1 ustawy o podatku od towarów i usług. Dwa pojazdy tj. Audi i Polonez podatnik nabył od zakładu ubezpieczeniowego nie w związku z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą, lecz stanowiły one jego mienie osobiste. Samochód Audi nabyty został w dniu 29 maja 1994 r. i odsprzedany innej osobie w dniu 19 marca 1995 r. tj. po upływie prawie roku. Nie można zatem przyjąć, że był on kupiony w celu jego dalszej odsprzedaży, a tym samym uzyskana ze sprzedaży kwota 15.000 zł nie może być uwzględniona przy określeniu łącznej wartości sprzedaży przez podatnika towarów i usług w 1995 r. Z podobnych względów nie można zaliczyć wpływu ze sprzedaży Poloneza. Izba Skarbowa dowolnie a co najmniej przedwcześnie, przyjęła w ślad za Inspektorem Kontroli Skarbowej, że pojazdy stanowiły własność podatnika i że w 1995 r. dokonał on ich sprzedaży osiągając tym samym przychód zaliczany do wartości sprzedaży w tym roku. Podatnik bowiem, w swych oświadczeniach twierdził, że przedmiotowe auta nabywał poza granicami kraju na zlecenie i za środki przyszłych ich właścicieli - tym samym działał on w imieniu i na rzecz tych osób a nie we własnym imieniu. W myśl art. 65 Kc przy tłumaczeniu treści umów należy mieć na uwadze rzeczywiste dążenia i cele stron tych czynności, a nie dosłowne brzmienie dokumentów.

W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa w B. podtrzymała swoje stanowisko i wniosła o oddalenie skargi.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm./ opodatkowaniu podlega sprzedaż towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Samochód w rozumieniu przepisu art. 4 pkt 1 ww. ustawy jest towarem. Podatnikami są m.in. osoby fizyczne jeżeli wykonują na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej we własnym imieniu i na własny rachunek czynności o których mowa w art. 2 w okolicznościach wskazujących na zamiar ich wykonywania w sposób częstotliwy, nawet jeżeli zostały wykonane jednorazowo, a także wówczas, gdy czynności te polegają na jednorazowej sprzedaży rzeczy w tym celu nabytej /art. 5 ust. 1 ustawy VAT/.

W wyniku postępowania kontrolnego przeprowadzonego przez Inspektora Kontroli Skarbowej u Stanisława Ł. prowadzącego w 1995 r. działalność gospodarczą w zakresie usług blacharsko-lakierniczych i w zakresie mechaniki pojazdowej Inspektor ustalił, że Stanisław Ł. w 1995 r. sprzedał 5 samochodów, z których dwa nabył w 1994 r., jeden zmontował z części zakupionych w 1994 r. dwa kupił w 1995 r. Ponadto w 1995 r. podatnik zakupił jeszcze 3 samochody, z których 2 sprzedał w 1996 r. a 1 w 1997 r.

Z samochodów sprzedanych w 1995 r. dwa tj. Audi 100 i Polonez Caro 1,6 GLE kupione zostały od Powszechnego Zakładu Ubezpieczeń w B., dwa tj. Nissan Sunny i Renault 19 kupione były w Holandii. Piąty sprzedany w 1995 r. - jak wspomniano wyżej - został zmontowany przez podatnika z części kupionych w 1994 r. Wszystkie ww. samochody kupione zostały na imię i nazwisko Stanisława Ł.

Powyższy stan faktyczny świadczy - zdaniem Sądu bezspornie - że w świetle przytoczonych wyżej przepisów Stanisław Ł. podejmował czynności opodatkowane podatkiem od towarów i usług.

Dodatkowo za tym stanowiskiem przemawiają inne jeszcze okoliczności, a mianowicie: podatnik sprowadzał z zagranicy samochody na własne nazwisko, przesłuchany w charakterze strony w dniu 3 listopada 1999 r. przyznał, że sprzedał samochód również poprzez ogłoszenie w prasie, podstawowe naprawy wykonywał za granicą, jednoczesne posiadanie po kilka samochodów, częstotliwość i powtarzalność obrotu samochodami, krótkotrwały okres posiadania samochodów. W związku z zarzutem, że samochody Audi i Polonez służyły podatnikowi jako mienie osobiste, a samochód Audi został sprzedany po upływie około roku od zakupu. Sąd na podstawie dokumentów znajdujących się w aktach stwierdził, że zarzut ten nie jest zasadny gdyż samochód Audi 100 został zarejestrowany dopiero 9 lutego 1995 r. a sprzedany 19 marca 1995 r. Zaś samochód Polonez Caro został przez podatnika zarejestrowany dnia 17 stycznia 1995 r. a sprzedany 25 lutego 1995 r.

Podatnik w grudniu 1995 r. sprzedał jeszcze samochód FSO 125p, ale tego samochodu Inspektor nie brał pod uwagę, gdyż podatnik użytkował go przez ponad rok i 4 miesiące.

W świetle powyższego zasadne było przyjęcie przez organy podatkowe, że podatnik uzyskał łączny przychód przekraczający 80.000 zł i zgodnie z art. 14 ust. 3 ustawy o podatku VAT utracił zwolnienie od podatku. Ponieważ nie złożył on deklaracji VAT-7 ani nie uiścił podatku VAT zaskarżona decyzja jest zgodna z przepisami art. 14 ust. 3, art. 10 ust. 1 i 2, art. 26 ustawy o podatku od towarów i usług a skarga jako niezasadna podlegała oddaleniu na mocy art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o NSA /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./.