Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt I SA/Ke 513/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2006-04-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Powołane przepisy: article: art.123 par.1, 229, 200par.1, 122, 187 par.1, 192, 240 par.1 pkt 4,
journal: Dz.U. 1997 nr 137 poz 926
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
article: art. 145 par.1 pkt 1 lit.b, 200, 134 par.1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Sygnatura akt: I SA/Ke 513/05 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 13 kwietnia 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Andrzej Jagiełło, Sędziowie: Sędzia WSA Maria Grabowska, Asesor WSA Mirosław Surma (spr.), Protokolant: ref. staż. Łukasz Pastuszko, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13.04.2006 r. sprawy ze skargi Kółka Rolniczego w F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] numer [...] w przedmiocie : określenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2004 rok 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego kwotę 2826,43 złotych (dwa tysiące osiemset dwadzieścia sześć złotych, czterdzieści trzy grosze ) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...], nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy z dnia [...], nr [...] określającą Kółku Rolniczemu w F. kwotę zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2004 r. w kwocie [...] zł.

W motywach rozstrzygnięcia organ wskazał, iż z zebranych dokumentów wynika, że Kółko Rolnicze w F. ma w swoim posiadaniu dwie działki gruntu będące własnością Skarbu Państwa, tj. działkę nr 359 o pow. 5.100 m2 i nr 494 o pow. 5.400 m2., na których odpowiednio znajdują się, będące własnością Kółka, budynki o pow. 415 m2 i 288 m2. Te okoliczności pozwalają na ustalenie, iż stosownie do art.3 ust.1 oraz art. 6 ust 9 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych Kółko Rolnicze w F. obciąża obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości, który nie może być odmiennie regulowany w drodze umów cywilno-prawnych. Dlatego nie można obciążyć tym obowiązkiem wydzierżawiającego nieruchomości od Kółka K. T. Także słaba jakość gleb w posiadanych gruntach nie ma wpływu na wysokość podatku od nieruchomości, ponieważ podatek ten jest ustalany według stałej stawki od powierzchni gruntu, bez względu na jego klasę. Zły stan techniczny budynku, zgodnie z przepisem art. 1a ust 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, może mieć wpływ na wysokość stawki podatkowej, jeżeli przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia działalności ze względów technicznych. Takiego stanu w budynkach Kółka Rolniczego w F. jednak nie odnotowano, ponieważ w budynkach tych jest aktualnie prowadzona działalność gospodarcza.

Od powyższego rozstrzygnięcia Kółko Rolnicze w F. złożyło skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Podnosząc, iż jako instytucja publiczna jest zwolnione od świadczeń od nieruchomości, wniosło o uchylenie zaskarżonej decyzji. Dodatkowo strona skarżąca podała, iż organ odwoławczy nie uwzględnił faktu niskiej jakości gleb nieruchomości posiadanych przez Kółko, co wyłącza je z opodatkowania, a także że budynki są w złym stanie i są wykorzystywane przez dzierżawcę.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach jest właściwy do rozpoznania skargi stosownie do dyspozycji § 2 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 13 sierpnia 2004r. w sprawie przekazania Wojewódzkim Sądom Administracyjnym w Gorzowie Wielkopolskim i w Kielcach rozpoznawania spraw z obszaru województwa lubuskiego i świętokrzyskiego należących do właściwości Wojewódzkich Sądów Administracyjnych w Poznaniu i Krakowie (Dz. U. Nr 187 poz. 1926 ).

Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art.1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) i art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r .- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270), określanej dalej jako ustawa P.p.s.a., Sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem i nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Sąd korzystając ze swych uprawnień określonych w art.134 §1 ustawy P.p.s.a, wychodząc poza granice skargi, stwierdza, iż wady procesu decyzyjnego, poprzedzającego wydanie decyzji w sprawie, implikują wyeliminowanie zaskarżonego orzeczenia administracyjnego z obrotu prawnego.

W sprawie znamiennym jest naruszenie przez podatkowy organ odwoławczy przepisów postępowanie w sposób kwalifikowany, wypełniający przesłankę do jego wznowienia.

Należy podkreślić, iż przepis art. 123 §1 Ordynacji podatkowej, wyrażający jedną z naczelnych zasad postępowania podatkowego, nakłada na organy podatkowe obowiązek zapewnienia stronom czynnego udziału w każdym stadium postępowania, tj. od momentu wszczęcia postępowania do chwili doręczenia decyzji organu odwoławczego.

W przedmiotowej sprawie organ odwoławczy realizując uprawnienie z art.229 Ordynacji podatkowej zlecił organowi I instancji, w terminie 7 dni, przeprowadzenie dodatkowego postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów. Dokonał tego pismem z dnia 20.01.2005 r. zlecając uzupełnienie akt m.in. o aktualne wypisy z ewidencji gruntów, określenie w jaki sposób budynek znajdujący się na działce nr 494 jest związany z prowadzeniem działalności gospodarczej - przy uwzględnieniu jego złego stanu technicznego. W piśmie nadmieniono, że organ I instancji przy zapoznawaniu strony z zebranym materiałem zwróci jej uwagę, że po przedłożeniu opinii eksperta z dziedziny budownictwa, przedmiotowy budynek podlegałby opodatkowaniu według korzystniejszej stawki podatkowej, przewidzianej dla tzw. pozostałych budynków.

W wykonaniu tego zlecenia organ I instancji uzupełnił akta postępowania o stosowne wypisy, załączniki, pismo ze Starostwa Powiatowego w K. nr [...], kserokopię mapy dotyczącej stanu przedmiotowych nieruchomości oraz opinię z dnia 27.01.2005 r. o stanie technicznym budynku.

Zważyć jednakże należy, że w tych czynnościach dowodowych strona, tj. Kółko Rolnicze w F. w ogóle nie uczestniczyło. Nie posiadało wiedzy o zleceniu przeprowadzenia dowodów, nie uczestniczyło w ich przeprowadzeniu oraz nie umożliwiono mu wypowiedzenia się co do uzupełnionych dowodów i materiałów.

Tym samym podatnikowi, nie zapewniono czynnego udziału w tym stadium postępowania. Organ odwoławczy nie wypełnił, też obowiązku jaki nakłada na niego art. 200 §1 Ordynacji podatkowej. W ocenie Sądu, w przedmiotowej sprawie, to naruszenie praw strony ma wymiar kwalifikowany tj. ma istotny wpływ na wynik sprawy (vide uchwała (7) NSA z dnia 25.04.2005 r., FPS 6/04 publ. ONSA i WSA 2005/4/66). Dyspozycja przepisu art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej, zawierająca konkretyzację normy ujętej w art. 123 Ordynacji podatkowej, stanowi procesową gwarancję realizacji uprawnień strony postępowania podatkowego w zakresie jej pełnego udziału w tym postępowaniu. Strona musi bowiem mieć prawną możliwość ustosunkowania się do poczynionych przez organy podatkowe ustaleń w każdej fazie postępowania. Ma to z kolei na celu zapewnienie realizacji zasady zupełności postępowania, o której mowa w art. 122 i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej, w wyniku czego ulec może zmianie dotychczasowa prawna kwalifikacja ustalonego stanu faktycznego. Przy czym zauważyć należy, iż strona musi mieć, w myśl art. 192 Ordynacji, zagwarantowaną możliwość wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów. Natomiast skutkiem procesowym niezachowania tego rodzaju wymogów jest fakt, iż żadna okoliczność faktyczna ustalona bez udziału strony nie może być uznana za udowodnioną. Dlatego naruszenie zasady wyrażonej w art. 192 może być podstawą wznowienia zakończonego ostateczną decyzją postępowania podatkowego.

Brak udziału strony w postępowaniu, bez jej winy, a w przedmiotowej sprawie przeprowadzenie dowodu, gdy strona nie brała udziału w tej czynności stanowi kwalifikowaną wadę postępowania, uzasadniającą wznowienie postępowania w oparciu o przepis art.240 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej. W ramach postępowania sądowoadministracyjnego stanowi natomiast podstawę do uchylenia decyzji organu podatkowego w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy P.p.s.a.

Z tych powodów wobec naruszenia przepisów procedury podatkowej zaskarżoną decyzję należało wyeliminować z obrotu prawnego.

W postępowaniu ponownym organ podatkowy przeprowadzi je z udziałem strony postępowania i po zebraniu materiału dowodowego podejmie stosowne rozstrzygnięcie.

Biorąc powyższe wywody pod uwagę Sąd na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. b i art.200 ustawy P.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.